Een relatiegeschenk voor Wim van de Donk
21 septem
Een relatiegeschenk voor Wim van de Donk
1
We kennen elkaar bijna een kwart eeuw. Dat wist ik niet meer, maar ik kon het terugvinden. Want onze eerste ontmoeting liet sporen na. Een ingezonden artikel in NRC Handelsblad, ondertekend door ene Wim van de Donk en ene René Paas. ‘De politieke partij is te redden’, stond er boven. Het ging over het CDA. En de inhoud was (natuurlijk) dat het heel anders moest. Jeugdige overmoed. Voor Wim is dit vele gezaghebbende publicaties geleden. Voor mij ligt dat anders.
Briljante ideeën Onze eerste ontmoeting leek op vele latere. We hadden een geanimeerd gesprek over de samenleving, de politiek en het openbaar bestuur. En het was leerzaam... voor mij. Ik herinner me dat ik het artikel schreef, gebruik makend van een paar briljante ideeën van Wim. Zo ging het altijd. Ook later, toen hij voorzitter was van de Wetenschappelijke raad voor het regeringsbeleid en ik van het CNV. Koffie drinken en ideeën krijgen. En nog later, toen we hetzelfde ambt bekleedden in verschillende provincies. Je hoefde de ideeën van Wim niet eens te jatten. Met bronvermelding waren ze eigenlijk nog chiquer: “Zoals mijn collega Wim van de Donk zegt: ‘Het ambt is groter dan wijzelf’.” Of: “De betekenis van een ritueel is dat je weet wat je moet doen, als je niet meer weet wat je moet doen.”
Nieuw gezichtspunt Wim praat als een professor. Want hij is het ook, al jaren. Mooie, gebeeldhouwde zinnen die altijd eindigen in onberispelijke punten. Ik ben vast niet de enige die af en toe een woord moet opzoeken dat Wim op een volkomen natuurlijke manier gebruikt. Een intellectueel in het openbaar bestuur. Altijd in staat om onze discussie een eindje naar boven te trekken. Uit te laten stijgen boven de dagelijkse drukte. ‘Still confused, but at a much higher level.’ Ook aan het einde van een rondje herhaalt Wim zelden iemand anders. Hij verrijkt de discussie met een nieuw gezichtspunt. Hij kan schrijvers citeren waar ik nog nooit van heb gehoord. En ze zijn altijd relevant in de actuele discussie. Mijn aantekeningen uit de ‘kring’ bevatten vaak fonetisch opgeschreven schrijversnamen. Inderhaast neergekrabbeld, omdat ik deze keer de boeken die Wim noemde echt ga lezen. Thuis opzoeken wie ‘Malon’ ook al weer is... En altijd weer met prachtige metaforen. Over de politieke arena als wedstrijd tussen schakers en basketballers. Over de commissaris als ‘duizenddingendoekje’. →
21 september 2020
Foto: Provincie Noord Brabant, Marc Bolsius
2
Hij zou het zelf ‘warme betrokkenhe op gepaste stand’ noem
e eid e afmen.
4
Een sterke vriend Wat ons verbindt, is liefde voor het openbaar bestuur. En het diepe besef dat we van betekenis moeten zijn. Dat de democratische rechtsorde geen rustig bezit is, maar dat we haar steeds opnieuw moeten ontwikkelen. Dat commissarissen van de Koning daarin een bijzondere verantwoordelijkheid hebben. Niemand doet dat op eigen kracht, maar soms voelt het eenzaam. En dan is het fantastisch om een ervaren, breed ontwikkelde collega in Den Bosch te hebben, met wie je dilemma’s kunt bespreken. Een sterke vriend. Vriendschap is niet gebonden aan het ambt. Wim verlaat vandaag de kring van de commissarissen van de Koning. Maar ik vind het een prettige gedachte dat de universiteit van Tilburg een rector en bestuursvoorzitter heeft die betrokken blijft bij zijn oude vak. Die zijn passie voor het openbaar bestuur en zijn vriendschap met onze kring blijft houden. Hij zou het zelf ‘warme betrokkenheid op gepaste afstand’ noemen. Een relatiegeschenk Bij mijn afscheid van het CNV kwam de toenmalige voorzitter van de WRR naar mijn receptie. Hij had een cadeautje bij zich. En zei: ‘dit is een relatiegeschenk’. Dat was letterlijk waar. Het was een WRR-vulpen. Ik gebruik hem nog steeds. En hij onderstreept onze relatie. Vandaag is het moment om de geste te beantwoorden. Wim van de Donk krijgt van mij een vulpen van de provincie Groningen. Plechtig zeg ik er bij: ‘Dit is een relatiegeschenk’. ·