Issuu

winter 2020

Mechels Rivierengebied het grote vogelweekend 10

nieuwjaarsreceptie 9

warme winteravonden 23

cursus uilen 25

colofon Natuurpunt Mechels Rivierengebied is actief in Bonheiden, Mechelen, Sint-Katelijne-Waver en Willebroek. Dankzij meer dan 3500 leden en een stevige ploeg vrijwilligers werkt Natuurpunt in deze gemeenten aan de bescherming en verdere ontwikkeling van de natuur. Leden van de afdeling ontvangen dit driemaandelijks tijdschrift gratis. Andere Natuurpuntleden kunnen voor 2020 een abonnement nemen door 6 euro over te schrijven op rekening BE42 0013 6468 8754 met als vermelding ‘tijdschrift 2020’.

Contactpersonen

Lid worden

Kern Mechelen

Het lidgeld bedraagt 30 euro (vanaf 1 januari 2020) per

Nils Iwens, 0468 36 14 46,

jaar en per gezin.

nils.iwens@natuurpunt.be

Overschrijven op rekening BE17 2300 0442 3321

Kern Bonheiden

BIC GEBABEBB van Natuurpunt, met vermelding

Diane Appels, 015 51 69 97,

‘(nieuw) lid via Mechels Rivierengebied’.

diane.appels@skynet.be Kern St.-Katelijne-Waver

Adreswijzigingen

Godelieve Janssens, 015 20 97 02,

Online (geregistreerde leden):

godelieve-jans@telenet.be

www.natuurpunt.be/controlepaneel/mijn-gegevens

Kern Willebroek

Contactformulier:

Wim Candries, 0472 29 87 32

www.natuurpunt.be/contacteer-natuurpunt

Digitaal afdelingsnieuws Activiteiten, bezoekerscentrum en groepsbezoeken

Planten- en dierenwaarnemingen in onze regio:

Ann Pinceel, bezoekerscentrum, 015 43 61 09,

Activiteitenflits: aanvragen via de startpagina van onze

bc.mechelsrivierengebied@natuurpunt.be

website www.mechelsrivierengebied.be

Een lijst van de natuurgebieden en de bijhorende

Werkten mee aan dit nummer

contactpersonen vind je achteraan in dit nummer.

Diane Appels, Wim Candries, Bert Delanoeije, Peter Del-

www.mechelen.waarnemingen.be

vaux, Peter De Ridder, Frank De Roover, Frank Hader-

Giften

mann, Nils Iwens, Godelieve Janssens, Etienne Larock,

Reservatenfonds

Jimmy Luyckx, Ann Pinceel, Ann Prosmans, Marco

Schrijf je gift over op rekeningnummer

Tegelaar, Tony Van den Broeck, Jean-Marie Vanhove

BE56 2930 2120 7588 van Natuurpunt met vermelding ‘project 3799 Mechels Rivierengebied’. Voor giften vanaf

Druk

40 euro wordt een fiscaal attest afgeleverd.

Buroform nv Zandvoortstraat 6 - 2800 Mechelen - 015 28 89 99

Facebook en Twitter

info@buroform.be - www.buroform.be

www.facebook.com/NatuurpuntMechelsRivierengebied

Oplage: 3700 exemplaren

twitter.com/NatuurMechelen Voorpagina: grote bonte specht © Wim Dirckx

Bezoekerscentrum www.mechelsrivierengebied.be

Achterpagina © Natuurpunt

Muizenhoekstraat 7 - 2812 Muizen - 015 43 61 09 bc.mechelsrivierengebied@natuurpunt.be Open op donderdagnamiddag van 13u30 tot 17u30 en zondag van 10u tot 17u30. Tijdens de schoolvakanties ook op zaterdag van 13u30 tot 17u30.

- info over de lokale natuurgebieden en activiteiten - wandelbrochures - inkijk-veldgidsen en kleine winkelhoek - gezinsspeurtochten - biobier, fruitsap, thee of koffie

woordje vooraf

Woordje vooraf... Wat een weelde om een voorwoordje te mogen schrijven op deze “Dag van de Natuur”, al 41 keer de jaarlijkse hoogmis van het natuurbeheer in Vlaanderen. Dit jaar vierden we dit met meer dan 1 400 mensen die samen 6 hectare nieuw bos net buiten onze afdelingsgrens in Kontich/Edegem in de grond schupten. In Heindonk knotten we een hele wilgenrij en in Bonheiden trokken we de pas herstelde heide op om de snel oprukkende bramen en vogelkers uit te trekken. We waren daar met een tikkeltje minder volk maar het natuurfeest en de natuurwinst waren er niet minder om. De heides en natte graslanden (wetlands) in onze regio huisvesten een schat aan biodiversiteit. Ons volgehouden natuurbeheer zorgt voor een unieke variatie: vaak zeldzame planten en beesten krijgen alle kansen om te overleven en zelfs stevig uit te breiden. In onze wetlands bepaalt niet enkel het klassieke natuurbeheer - met in de hoofdrol maaien en grazen - het overleven van zovele soorten, een voldoende hoog waterpeil is hier veelal de eerste voorwaarde. En daar begint het schoentje, door de lange hete zomers van de laatste jaren, wel erg te knellen. De riviergraslanden rond Mechelen zijn niet alleen dé kansenfabriek voor biodiversiteit, het wordt hoe langer hoe duidelijker welke onmiskenbaar belangrijke rol ze als waterbuffer, infiltratiegebied én CO2-opslag kunnen spelen bij de aanpassing aan de nieuwe klimaatomstandigheden en bij de realisatie van klimaatneutrale steden en gemeenten. Jullie niet aflatende steun (gecombineerd met de veel te hete en droge zomer), motiveerde alvast de De Vlaamse Waterweg, de Vlaamse Landmaatschappij en de Stad

Mechelen om rond onze tafel te komen zitten en samen te zoeken naar oplossingen om de verdroging hier op korte termijn te keren. Diezelfde steun - of mogen we het de hete adem noemen - van jullie allemaal, als Natuurpunters, was ongetwijfeld een extra motivatie voor al die betrokken gemeentebesturen om op de Dijle-Zennedag op 22 november volmondig het charter voor behoud van de open ruimte in het Mechels Rivierenland te ondertekenen. Dit uitgesproken engagement van de beleidsvoerders om voor de open ruimte te kiezen geeft meteen ook zuurstof en volop kansen aan onze droom van een nationaal park. Lees dit tijdschrift als één grote warme uitnodiging voor opnieuw een mooie, gezellige Natuurpunt winter in het Mechels Rivierengebied: met knallende ‘warme winteravonden’, hartverwarmende ledenavonden en zoveel niet te missen activiteiten voor groot en klein. Kom op onze tweede RUN FOR NATURE de benen strekken voor nóg meer natuur en je tegelijkertijd keigoed amuseren. Of laat je gewoon meevoeren door de winterse stilte van het Waverwoud en de weidse schoonheid van onze rivierennatuur die straks misschien wel weer eens helemaal wit kleurt. We wensen jullie van harte een warme kerst en een gezond, schitterend en strijdbaar nieuw jaar boordevol natuurbeleven! Veel dank aan jullie allemaal om ook in 2020 met ons Natuurpunt te zijn! Tot binnenkort ergens in onze winterse natuur! 3

terugblik

1 september - Heidefeest Bonheiden © Tony Van den Broeck

midden: 27 oktober - Eetdag Bonheiden

onder: 9 november - Bomenbingowandeling voor kinderen

nieuwtjes Gierzwaluwen in het Predikherenklooster te Mechelen De gierzwaluw is een vrij algemeen voorkomende broedvogel maar voelt zich vooral in zijn nopjes in oude stadswijken. Daar vindt hij immers plekjes zat om zijn nest te bouwen: onder scheefliggende pannen, in kieren en gaten in afbrokkelende muren, onder dakgoten… Renovatie van oude gebouwen zoals het Predikherenklooster maakt de stad voor ons mensen dan wel aantrekkelijker, maar de habitat van de gierzwaluw komt hierdoor helaas in gedrang. Het initiatief van de stad Mechelen om in de muren van het gerenoveerde Predikherenklooster openingen te voorzien, kan Natuurpunt dan ook alleen maar toejuichen. We danken onze vrienden bij Regionaal Landschap Rivierenland om hier mee hun schouders onder te zetten. Hopelijk worden deze nestplaatsen snel gekoloniseerd door gierzwaluwen en kunnen we op zonnige avonden volgende zomer al genieten van hun snelle, acrobatische vluchten waarbij ze hun typisch, gierend geluid ‘srie-srie’ of ‘skrieeh’ laten horen. © Etienne Larock

Natuurpunt vierde 35 jaar Mechels Broek en 25 jaar bezoekerscentrum in de striemende regen Natuurpunt Mechels Rivierengebied kreeg op 6 oktober waar het na een lange droge zomer al lang op hoopte. Met bakken viel de regen uit de hemel. Zó nodig voor de natuur in het erg droge Mechels Broek, minder fijn voor de wandelaars en voor de Natuurpunters die langsheen het parcours hun visie op 35 jaar natuurbehoud brachten. Na lang protest kreeg Natuurpunt 35 jaar geleden gelijk dat een potpolder in Muizen een erg slecht idee was. Natuurpunt nam toen de eerste percelen van het Mechels Broek in beheer en kon sindsdien dit beschermd natuurgebied meer dan dubbel zo groot maken. 35 jaar later staat het natuurgebied hoog op de Europese natuurkaart en wordt het door alsmaar meer Mechelaars bestempeld als hun favoriete uitwaaiplek om tot rust te komen en nieuwe energie te tanken. In 1994, 25 jaar geleden, opende Natuurpunt aan de Muizenhoek een bezoekerscentrum. Dat werd gevierd met een van Vlaanderens eerste natuurhappenings, met meer dan 5 000 aanwezigen. Naast het Mechels Broek startten Natuurpuntvrijwilligers overal in de riviervallei en het Waverwoud met een ontembaar enthousiasme nieuwe natuurkernen op. De poorten van deze natuurgebieden werden wijd opengezet voor wandelaars en natuurgenieters. Vandaag beheert Natuurpunt in de regio meer dan 620 hectare natuurgebied en dat met meer dan 200 vaste vrijwilligers, gesteund door meer dan 3 500 lidgezinnen. Wij staan nu klaar om de uitdaging aan te gaan al die natuurkernen te verbinden tot één groot aaneengesloten natuurgebied, een Nationaal Park. Nooit eerder was het draagvlak hiervoor zo groot. Zo’n groot natuurgebied zal niet alleen helpen om het verlies aan biodiversiteit tegen te gaan, het zal ook ons antwoord zijn op de klimaatproblemen. Een groot natuurpark in onze regio zal bovendien een enorme impact hebben op de gezondheid van de hele gemeenschap. 5

nieuwtjes Mechelse Schepen van Natuur, Patrick Princen, en zijn collega uit Bonheiden, Mieke Van den Brande, hadden veel woorden van dank aan alle Natuurpuntvrijwilligers: “Jullie hebben op het terrein én in de hoofden van de mensen het verschil gemaakt. Door de openstelling van jullie natuurgebieden en het betrekken van zoveel inwoners bij het natuurbehoud werd een enorm regionaal draagvlak gecreëerd.” Schepen Princen sloot zich graag aan bij het idee van het Nationaal Park in oprichting: “Natuur stopt niet aan gemeente© Tony Van den Broeck grenzen, daarom heb ikzelf mijn collega’s schepenen uit de regio reeds gecontacteerd om met hen te bekijken hoe we zo’n Nationaal Park samen met Natuurpunt en het ANB op korte termijn vorm kunnen geven. Mechelen wil hier alleszins 100% voor gaan. De officiële aftrap van dit project mag niet lang meer op zich laten wachten.” Schepen Van den Brande voegde eraan toe dat ze uitkijkt naar het overleg en dat de mogelijke knelpunten nooit onoverkomelijk kunnen zijn. Ze verwees terloops naar de status van Bonheiden als koploper in Vlaanderen met het hoogst aantal Natuurpuntleden in verhouding tot het aantal inwoners en daagde haar Mechelse collega meteen uit om de concurrentie aan te gaan. De verjaardagstaart werd aangesneden en pleine nature, de kaarsjes uitgeblazen en de regen… die bleef maar komen.

De natuurstudiewerkgroep in de Gasthuisbossen De leden van de natuurstudiewerkgroep beleefden afgelopen paddenstoelenseizoen heel veel deugd bij de talrijke waarnemingen die werden gedaan. Tijdens de observatie in de Gasthuisbossen op 8 oktober werden niet minder dan 58 verschillende zwammen gedetermineerd, waarbij enkele kleurrijke exemplaren. Enkele leden zagen zelfs een duivelsei ter plekke openbarsten. Je kan de waarnemingen bekijken op waarnemingen.be/gebied/view/29078 grote stinkzwam (duivelsei) © André Ceulemans

Week van het (Honds-)bos In de week van 14 tot 18 oktober kwamen de vierde leerjaren van zes Katelijnse scholen afgezakt naar de Hondsbossen. Ze gingen allemaal op zoek naar de schat van het bos en dat met behulp van een echte schatkaart. 6

nieuwtjes Het herfstige weer kon het enthousiasme niet drukken en toverde honderden prachtige paddenstoelen tussen de kleurrijke bladeren in het bos. De kinderen ontdekten diersporen en kleine beestjes en de uilenkast bleek dit jaar bewoond door hoornaars. Onze ezeltjes lieten zich strelen, nootjes en eikels werden verzameld en ja, de schat werd gevonden. Kom je met je (klein-)kinderen ook graag eens op schattentocht, dan kan je de schatkaart nog altijd aanvragen op het gemeentehuis van Sint-Katelijne-Waver. © Frank Hadermann Je kan ze ook downloaden via www.mechelsrivierengebied.be of met de QR-code.

Lay-out tijdschrift Jimmy heeft de jongste twee jaar de lay-out van dit mooi tijdschrift verzorgd. Frank neemt dit vanaf het volgende nummer over. We bedanken Jimmy maar ook Frank zodat we dit belangrijk communicatiemedium in een aangenaam kleedje kunnen verderzetten. We zijn ook benieuwd wat jullie, onze lezers, van ons tijdschrift vinden. Je opmerkingen en tips zijn steeds welkom op bc.mechelsrivierengebied@natuurpunt.be.

Nog geen Natuur.kalender?

Ook voor 2020 maakte Natuurpunt een prachtige kalender die je een jaar lang laat genieten van de mooiste natuurfoto’s. De kalender kost 10 euro en is te koop in het bezoekerscentrum. De opbrengst gaat naar onze lokale aankoopprojecten.

Algemene vergaderingen kernen Voordat we op 7 februari met de hele afdeling klinken op het nieuwe jaar, organiseren ook de vier gemeentelijke kernen hun algemene vergadering of nieuwjaarsfeest. Wil je je engageren in de kernwerking van jouw gemeente of ben je nieuwsgierig naar wat onder jouw kerktoren het voorbije jaar gebeurde en wat er op stapel staat in 2020? Van harte welkom! 7

nieuwtjes Vrijdag 10 januari Kern Mechelen Feest! Iedereen welkom! Vrijwilligers, leden, fans van onze werking… Iedereen welkom! In 2019 werd Natuurpunt Kern Mechelen nieuw leven ingeblazen. Een geslaagd jaar waarin we volop inzetten op beleving van natuur in de stad. Dat willen we vieren door jullie te trakteren op comedy, muziek en een drankje. Programma 19u30 - Deuren (en bar) gaan open 20u - Comedyvoorstelling: Toen de dieren nog spraken... (Joeri Cortens) 22u - De Afrekening (speech voorzitter) 22u10 - Receptie met muziek Toen de dieren nog spraken (door Joeri Cortens, Natuurpunt CVN) Natuureducatieve comedyvoorstelling over de communicatie tussen mensen, dieren, planten, … in geuren en kleuren … en wat er zoal kan mislopen. Apen apen apen na? Gaan spinnen op het web? Twitteren (blauwe) vogeltjes zelf wel eens? En vooral, wat bakken we er zelf van? Zijn we beland in een communicatierevolutie of verstaan we elkaar steeds minder? Afspraak: 19u30, oude bibliotheek, Moensstraat 19, Mechelen Deelnemen is gratis. Graag inschrijven via www.natuurpunt.be/agenda. Info: Nils Iwens, nils.iwens@natuurpunt.be, 0468 36 14 46 Maandag 13 januari Kern Bonheiden We overlopen het voorbije jaar aan de hand van een fotoreportage en maken plannen voor 2020. We zorgen ook voor een hapje en een drankje. Afspraak: 20u, bezoekerscentrum, Muizenhoekstraat 7, Muizen Info: Diane Appels, diane.appels@skynet.be, 015 51 69 97 Vrijdag 17 januari Kern Sint-Katelijne-Waver Nieuwjaarsreceptie Aan de hand van foto’s overlopen we de activiteiten van het voorbije jaar. We bekijken ook de evolutie van onze natuurgebieden. Bij een drankje en een hapje houden we een gezellige babbel en kijken we vooruit naar wat 2020 ons kan bieden. Nieuwe ideeën zijn welkom. Iedereen die ons een warm hart toedraagt, is welkom. Info: Godelieve Janssens, godelieve-jans@telenet.be, 015 20 97 02 Afspraak: 19u30, zaal Offendonk, Den Haes 8A, Sint-Katelijne-Waver 8

nieuwtjes Dinsdag 28 januari Kern Willebroek We blikken terug op het voorbije werkjaar en kijken vooruit naar een jaar vol nieuwe natuuractiviteiten. Wil je weten waar Natuurpunt kern Willebroek zich mee bezig houdt? Heb je ideeën, suggesties, een beetje vrije tijd? Heel erg welkom! We verwennen je met een feestelijk hapje en drankje. Stuur vooraf een mailtje naar ine.colpaert@gmail.com, dan zorgen we voor carpooling naar het Scheyvaertshof. Afspraak: 20u, Scheyvaertshof, Broek van Blaasveld Info: Wim Candries, 0472 29 87 32

Vrijdag 7 februari Nieuwjaarsdrink Natuurpunt Mechels Rivierengebied Naar jaarlijkse gewoonte nodigt Natuurpunt Mechels Rivierengebied jou uit om samen met de andere leden van onze afdeling te klinken op een succesvol nieuw jaar! We beginnen de avond met enkele korte verplichte mededelingen. Daarna geven we een eerste inkijk op de versnelling hoger die we de volgende jaren willen schakelen. We hebben de voorbije jaren al heel wat mooie natuurgebieden verworven. Nu is de moment aangebroken om onze ambitie te verhogen door in te zetten op de uitbouw van een heus Nationaal Park en een grote ledenwervingscampagne. Vervolgens tonen we beelden van de werking van het afgelopen jaar en een nostalgisch fotooverzicht van 35 jaar Mechels Broek en 25 jaar bezoekerscentrum. We ronden de avond af met een drankje en een versnapering bij een gezellige babbel. Afspraak: 19u30, zaal Offendonk, Den Haes 8A, Sint-Katelijne-Waver

Woensdag 15 januari Winteratelier: Vogeltaartjes maken Deze winter kan jij zelf vogeltaartjes komen maken in dit natuur.atelier voor volwassenen. Een heerlijke traktatie voor de mus en de mees, de vink en het roodborstje, ... Je maakt de vogeltaartjes zo mooi als je zelf wil. Zo heb je meteen een leuke versiering voor op je tuintafel. Maar het allerbelangrijkste: de vogels zijn je eeuwig dankbaar! Afspraak: 19u30, bezoekerscentrum, Muizenhoekstraat 7, Muizen. Einde rond 21u. Deelnemen kost 10 euro (materiaal inbegrepen). Vooraf inschrijven via mail: bc.mechelsrivierengebied@natuurpunt.be. © Ann Ongena

nieuwtjes

Het grote

vogelweekend Tel dE vOgelS iN jOuw tUin

6 25 & 2ri janua

V.U. Walter Rycquart • Coxiestraat 11 • 2800 Mechelen © Shutterstock.com

BegiJn Le Bleu vOgelT mEe

www.vogelweekend.be Natuurpunt is een vrijwilligersvereniging die zorgt voor de bescherming van de natuur in Vlaanderen. Tel op 25 en 26 januari de vogels in je tuin en bezorg je resultaat aan Natuurpunt. Zo kan Natuurpunt de toestand van de vogels volgen.

GEDRUKT DOOR

Elke vogel telt! Vogels in je tuin zijn een groot plezier. Met het juiste voer op verschillende plekjes help je de tuinvogels de winter door en trek je verschillende vogelsoorten aan. Tel de gevederde bezoekers tijdens Het Grote Vogelweekend van Natuurpunt op zaterdag 25 en zondag 26 januari 2020. Komiek en vogelliefhebber Begijn Le Bleu telt dit jaar ook mee en hoopt zo de liefde voor vogels door te geven. Dankzij deze telling komen we te weten hoe vogels in de winter onze tuinen gebruiken. Zo kunnen we hen beter helpen en beschermen. Tel jij ook mee? www.vogelweekend.be 10

nieuwtjes ACTIVITEIT Zondag 26 januari - Grote Vogelmiddag in het Mechels Rivierengebied! Op zondagnamiddag kan je aan het Zennegat een bezoek brengen aan onze pop-up vogelkijkpost en gezinnen met kinderen kunnen meedoen met de Vogelbekkentocht in het Mechels Broek! Meer info verder in dit boekje op pagina 26 en 31.

Padden op pad Vanaf februari tijdens een zachte, druiligere nacht worden de padden, kikkers en salamanders wakker en gaan ze op pad. Ze trekken naar de poelen waar ze zelf uit het ei gekomen zijn en opgroeiden. Waar ze tijdens hun trektocht een drukke weg tegenkomen, staan schermen in de wegberm om hen tijdig te stoppen. Vrijwilligers helpen de amfibieën veilig de weg over. Wil je meer uitleg of meehelpen? Stuur dan een mailtje naar glenndeliege@hotmail.com. Glenn weet in welke buurten acties gepland zijn en bezorgt je dan de gegevens van de contactpersoon.

zondag 16 februari RUN FOR NATURE 2020 Mechelen Stel je voor: Een middagje lopen. In ‘t groen. Door ‘t slijk. De zachte winterzon. Zweet. Grazende Galloways. Zalig toch! Loop 6 of 11 km op RUN FOR NATURE in Mechelen op zondag 16 februari. De opbrengst van deze benefietloop gaat naar de aankoop van nieuwe natuur. Alles kan beter! Ook jouw conditie en je leefomgeving! Surf naar www.natuurpunt.be/runfornature en schrijf je snel in. Voor de natuur. Door de natuur. Jouw zweet voor een betere planeet!

Zaterdag 7 maart Vrijwilligerscafé Ter gelegenheid van de Week van de Vrijwilliger nodigen we graag onze vrijwilligers uit om ervaringen uit te wisselen, gezellig bij te babbelen. Ook als je (nog) geen vrijwilliger bent, maar meer te weten wil komen over het vrijwilligerswerk in onze Natuurpuntafdeling, ben je van harte welkom. Er staat in het voorjaar weer heel wat op stapel in het bezoekerscentrum en onze natuurgebieden waarvoor extra meedenkende hoofden en meehelpende handen heel welkom zijn. Bovendien start Natuurpunt met een grote ledenwervingscampagne in onze afdeling (met jobstudenten) die we graag met een promotieteam van lokale vrijwilligers willen ondersteunen. Benieuwd? Kom dan zeker af! Afspraak: vanaf 19u30, bezoekerscentrum, Muizenhoekstraat 7, Muizen Info: Ann Pinceel, bc.mechelsrivierengebied@natuurpunt.be © Godelieve Janssens

nieuwtjes Natuurpunt zoekt enthousiaste jobstudenten voor het promotieteam in Mechelen Natuurpunt zoekt enthousiaste jobstudenten (minimum 18 jaar) om de natuur te promoten. Ben jij een gemotiveerde jobstudent (m/v) die mensen enthousiast wil maken om lid te worden van Natuurpunt? Als ledenwerver spreek je mensen aan en geef je een woordje uitleg over de werking van Natuurpunt en de ledenvoordelen. Je krijgt hiervoor een opleiding. Waar promoot je Natuurpunt? Vanaf het vroege voorjaar zijn we op zoek naar studenten om Natuurpunt in het Mechelse te promoten. Het hoogtepunt van de zomercampagne ligt in de maanden juli en augustus. Ben je minimum 18 jaar en heb je interesse? Laat het weten via marco.tegelaar@natuurpunt.be. We nodigen je dan uit voor een infosessie in Mechelen.

Geniet van de natuur op Mispeldonk maar respecteer haar ook Door de aanleg van wandelpaden maken wij het mogelijk om iedereen zoveel mogelijk van onze natuur te laten genieten. We verwachten dan dat iedereen ook respect opbrengt voor onze natuur en bijvoorbeeld honden aan de leiband houdt. We merken echter dat op Mispeldonk en in andere natuurgebieden meer en meer honden los rondlopen. We vinden ook (zakjes) hondenpoep en ander afval. Wil je dat we geen zones moeten gaan afsluiten voor honden, respecteer dan ook de regels en help ons door andere mensen erop te wijzen wanneer ze dit niet doen. Dankjewel!

Expeditie Natuurpunt Op avontuur voor en door de natuur Inschrijvingen open! Vanaf nu kunnen jij en je team je weer inschrijven voor Expeditie Natuurpunt. Op 27 en 28 juni geven teams het beste van zichzelf in de Vlaamse natuur: per fiets, te voet of met de kano. Op voorhand zamelen de teams geld in voor hun favoriete natuurgebied. Zin om mee te doen voor de natuur in jouw buurt? Schrijf je snel in, want de plaatsen zijn beperkt! 12

nieuwtjes Slapen onder de sterren, zere voeten, de slappe lach, filosoferen aan een kampvuur: dat is Expeditie Natuurpunt. En het mooist van al? Je doet iets voor de natuur. Om als team aan dit unieke avontuur te mogen deelnemen, moet je namelijk minstens 1 500 euro inzamelen voor een natuurgebied naar jouw keuze. Dat klinkt heel wat, maar het valt reuze mee, zeker met onze tips en tricks. Bovendien gaat het geld integraal naar jouw favoriete natuurgebied. Ook meedoen? Kriebelt het al om ook mee te doen? Je kan kiezen uit een tweedaagse kanotocht, drie tweedaagse wandelroutes, twee fietstochten en drie combitochten, waarbij je de ene dag wandelt en de andere dag met de kano vaart. Alle teams komen aan in Muizen (Mechelen), waar hen een warme ontvangst en een heus feest wacht. Roep dus snel enkele sportievelingen bij elkaar. Ze hoeven zeker niet allemaal lid van Natuurpunt te zijn, en ook geen actieve vrijwilliger. Misschien ken je wel iemand uit de sportclub of jeugdbeweging, iemand die graag reist of op zich wel houdt van de natuur? Iedereen is welkom om mee te doen! Dankzij zo’n sponsortocht kunnen we dure aankopen van natuurgebied al voor een mooi deel bekostigen of investeren in onze werking. Meer info en inschrijven: www.expeditienatuurpunt.be Ook bedrijven vinden hun weg naar Expeditie Natuurpunt: Wibio uit Malle ziet het als een ideale teambuilding-activiteit en zet dan ook verschillende mensen in. CEO Olivier Longville: “Aangezien wij in de sector actief zijn, maar toch maar weinig tijd in de natuur doorbrengen, leek me dit een ideale manier om onze werknemers een uitdagende natuurbeleving te bezorgen en tegelijk een goed doel te sponsoren. Ik ga zelf de volle 2 dagen mee kanoën, en dat zal ik zeker voelen. Ik denk dat onze metaalarbeiders een groot voordeel hebben tegenover onze kantoormedewerkers.” CEO Olivier Longville, Wibio

beheer Machinaal maaien in ’t Ven in Rijmenam Eind 2017 kreeg ’t Ven in Rijmenam een heuse facelift. Er werden grondige herinrichtingswerken gedaan: vennen uitgegraven, sloten gedempt, geplagd.

Door het dempen van een groot deel van de sloten werd het gebied ook beter beheerbaar. Vroeger moesten wij tijdens onze zomerwerkdag alles met de bosmaaier maaien en met draagberries afvoeren, geen makkelijke klus. Nu kan de professionele terreinploeg het grootste deel van het gebied machinaal maaien met aangepast materiaal wat dit jaar dan ook voor het eerst gebeurde. De delicatere plekken blijven we nog met de hand beheren.

Boomplantactie in Gasthuisbossen

beheer Dinsdag 12 november, een koude maar zonnige dag. Ideaal weer voor de leerlingen van Basisschool Ursulinen Mechelen om zo’n 3 000 jonge boompjes te planten in de Gasthuisbossen. De plantgaten waren er al, de leerlingen konden meteen aan de slag. Meester Jimmy deed het eenmaal voor: “Steek het jonge boompje door een plastic netje en stop dan de worteltjes met een klein deel van dat netje in het plantgat. Vul het plantgat met aarde en druk stevig aan”. De keuze voor netjes was een mooi voorbeeld van voortschrijdend inzicht want bij een eerdere plantactie zonder netjes, werd een groot deel van de jonge plantjes opgepeuzeld door reeën. De leerlingen hadden de demo begrepen en togen enthousiast aan het werk. Onder supervisie van hun leerkrachten en Natuurpunt vrijwilligers gingen de boompjes aan een hoog tempo de grond in. Naarmate de tijd vorderde nam hun enthousiasme wel wat af maar gelukkig brak dan de middagpauze aan en was het tijd voor hotdogs en een drankje. Het was voor iedereen een geslaagde dag en met hun puik plantwerk hebben de leerlingen hun goede daad gedaan voor de natuur. Het Waverwoud is hen dankbaar!

Samenwerkingsproject in het Mechels Broek In samenwerking met Stad Mechelen worden anderstalige nieuwkomers uitgenodigd om, verspreid over het jaar, een aantal vrijdagnamiddagen te komen werken in het Mechels Broek. Al drie keer fietste een tiental mensen, samen met een begeleidster vanuit Mechelen richting Muizen. Vol enthousiasme voerden ze onder leiding van Tony verschillende beheerwerken uit. We hopen dat de deelnemers zo de weg naar de ‘gewone’ werkdagen vinden en door het samenwerken met Nederlandstalige vrijwilligers ook hun taalvaardigheid kunnen verbeteren. Heb je zin om ook eens mee te komen werken? Laat het weten via bc.mechelsrivierengebied@natuurpunt.be De volgende samenwerkdagen zijn gepland op vrijdag 17 januari en 13 maart, telkens van 13u tot 16u. Afspraak aan het bezoekerscentrum in Muizen.

beheer

Werk je mee?

Jong en oud is welkom op onze winterwerkdagen. Als er een hele dag gewerkt wordt, trakteert het beheerteam ‘s middags op een gratis picknick. Bonheiden

zaterdag 25 januari en 28 maart, 10u tot 16u zaterdag 22 februari, 10u tot 13u Info over afspraakplaats: Diane Appels, diane.appels@skynet.be, 015 51 69 97

Heffen - Battelaer

zondag 2 februari, 10u tot 12u30: verwijderen van wilgenopslag Afspraak: ingang gebied tegenover parking Aveve, Gentsesteenweg 169, Mechelen Info: Patrick Van Herp, 0497 73 55 44, patrick.vanherp@hotmail.com

Muizen - Mechels Broek

zaterdag 18 januari, 15 februari en 14 maart, 10 tot 15u Afspraak: bezoekerscentrum, Muizenhoekstraat 7, Muizen Info: Tony Van den Broeck, 0479 08 35 12, tonynatuurpunt@gmail.com

Sint-Katelijne-Waver - Waverwoud zaterdag 25 januari, 29 februari en 28 maart, 9u30 tot 15u30 Info over afspraakplaats en aanbevolen kledij: Jimmy Luyckx, natuurpunt.skw@gmail.com, 0470 72 66 84 16

Willebroek - Biezenweiden zaterdag 25 januari, 22 februari en 28 maart, 9 tot 12u Afspraak: ingang gebied, Stuyvenbergbaan thv Zwarte Beek, Willebroek Info: Ine Colpaert, 0479 71 68 21, ine.colpaert@gmail.com

Willebroek - Blaasveld zaterdag 1 februari, 9u tot 12u: voorbereiding paddenoverzet De temperatuur moet nog een beetje stijgen. Op een windstille, vochtige nacht begint het. De padden komen in beweging op weg naar de vijver waar ze zelf in opgegroeid zijn. Ze denken maar aan één ding: eitjes leggen of eitjes bevruchten. Dat ze onderweg een drukke straat moeten oversteken, daar denken ze niet aan. Gelukkig doen wij dat wel. Door het plaatsen van schermen langs de weg voorkomen we dat de dieren de straat op gaan en platgereden worden. De dieren worden in emmers opgevangen en hulpvaardige vrijwilligers zetten de dieren de straat over. Tijdens de werkdag bereiden we de paddenoverzetactie voor. Zin om een handje toe te steken bij de voorbereiding of bij de overzetactie? Neem contact op met Godelieve Smet, 03 886 37 92. Afspraak: parking Broek, Broekstraat, Blaasveld

wandelen wandelen in...in... 

Den Battelaer

topnatuur op een boogscheut van Mechelen © Frank De Roover

en Battelaer is een oud overstromingsgebied van de Zenne en maakt deel uit van het Mechels Rivierengebied. Dit natuurgebied is gelegen ten westen van de wijk Battel, in het noorden van Mechelen, en is ingeklemd tussen de Zenne, het kanaal Leuven-Dijle (de Leuvensevaart) en de Gentsesteenweg. Door het uitdiepen van verlande rivierarmen en het vochtig houden van een deel van de weilanden is het een echt (water)vogelparadijs. Tot nu toe werden 129 vogelsoorten waargenomen. Ook watergebonden insecten als libellen en waterjuffers voelen zich hier in hun sas. In het voorjaar kleuren sommige drassige stukken geel door de dotterbloemen. In de weilanden nemen elk jaar de echte koekoeksbloem en het moerasvergeet-mij-nietje toe.

Bereikbaarheid Den Battelaer is gelegen tussen fietsknooppunten 79-94-95 (www.fietsnet.be) en wandelknooppunten 80-77-78-85-86-87-88-79-163 (www.wandelknooppunt.be).

Kom je met de bus, dan kies je best halte “Mechelbaan” (Stop ID: 107502 of 107501) op de Gentsesteenweg (ter hoogte van AVEVE), je bent dan meteen aan een ingang tot het gebied en aan wandelknooppunt 80. Deze halte wordt o.a. aangedaan door Bus 286 en 287 vanuit Mechelen-Station. Een alternatief is de halte “Battel Kerk” (Stop ID: 105369 of 105166) waar Bus 4 passeert. Ga dan via het bruggetje het kanaal Leuven-Dijle (Leuvensevaart) over, en vervolgens naar rechts. Na 800 meter langs het water bereik je het natuurgebied aan wandelknooppunt 163. Een auto parkeren kan langsheen de Gentsesteenweg 167 te Mechelen (recht tegenover AVEVE, naast de voetbalterreinen SK Heffen). 17

Ontdekkingswandeling in Den Battelaer Vanop de dijken van de Zenne en de Leuvense vaart kan je wandelen en fietsen. Het natuurgebied Den Battelaer zelf is niet geschikt voor fietsen, ook niet voor rolstoelen of kinderwagens want bepaalde stukken kunnen erg modderig zijn. In de herfst en de winter zijn laarzen aangeraden. Honden zijn welkom, mits aan de leiband. Je kan een wandeling doen van 5,4 km, die langs het Zennegat gaat. Er is ook een verkorte route 2,9 km doorheen het gebied mogelijk. De wandeling start aan wandelknooppunt 80. Je kan uiteraard elders beginnen en van daaruit de route volgen. Veel plezier.

Getijdengebied

Grasland

86 87

Bos Water Akker Bebouwing Rode wandeling 5,4 km

GGG-ZENNEGAT

Startpunt

Suggestieroutes via de wandelknooppunten

1000m

88 79 78 132

HEFFEN

MECHELEN

163

Wandelknooppunt 80. Ga richting knooppunt 77. Hier zie je een informatiebord van Natuurpunt. In het gebied zijn ‘gevoelige plekjes’ die niet toegankelijk zijn. Voor de soms zeldzame dieren is het belangrijk voldoende rust te vrijwaren. Daarnaast blijft ook de toegankelijkheid belangrijk, en daar levert Natuurpunt extra inspanningen voor. Hier werd een plankenpad geopend om met droge voeten over het moeras te kunnen. In het voorjaar zie je hier een schitterend landschap met © Frank De Roover bloeiende gele dotterbloemen (infokader rechts). Aan een klein bruggetje buigt de weg naar rechts. Je ziet hier links en voor je een oud populierenbos. Vraag je je af waarom hier zoveel dode bomen en takken blijven liggen? Dood hout is essentieel voor de biodiversiteit van een bos. Talrijke planten, dieren, paddenstoelen en bacteriën gebruiken het als woonplaats of voedselbron. Wanneer er grotere holen in een stam ontstaan, kunnen er zich ook vogels, eekhoorns en vleermuizen in nestelen. Wie weet tref je wel de groene of de grote bonte specht op je wandeling. 18

De dotterbloem (Caltha) De dotterbloem behoort tot de Ranonkelfamilie en is dus verwant aan de boterbloem. “Dotter” is Duits voor dooier en verwijst naar de gele kleur van de 4 cm grote bloemen. De stengel kan bijna een halve meter lang worden en de bladeren zijn rond tot niervormig. De dotterbloem verkiest zeer vochtige grond en is dus te vinden langs sloten en beken en in vochtige weilanden. Op vlak van zonlicht is hij minder kieskeurig: hij komt zowel voor in volle zon als in de schaduw. De bloemen tellen 5 tot 8 gele bloemblaadjes, de meeldraden en stampers zijn bijna oranje. De bloeiperiode loopt van maart tot april. De rijpe kokerzaden blijven drijven wat hun verspreiding langs een waterkant in de hand werkt. De dotterbloem werd vroeger soms gebruikt voor geneeskrachtige doeleinden maar let op, de bladeren zijn licht giftig.

Wandelknooppunt 77. Volg richting knooppunt 78. Links zie je de torenspits van de Sint-Amanduskerk van Heffen. De rivier waar je langs wandelt is de Zenne. Aan de rechterkant zie je straks een oude Zenne-arm en een rietland. Soms staan er ook grazers. Wandelknooppunt 78. Kies je voor de korte wandeling van 2,9 km daal dan af van de dijk, richting knooppunt 79. © Frank De Roover De verkorte route gaat dwars door het natuurgebied. Bij het bruggetje over de beek staat een informatiebord van Natuurpunt. Aan je rechterkant van het pad zie je een rij knotwilgen. Links passeer je een poel waar kikkers, salamanders en libellen maar ook de zeldzamere kanaaljuffer zich thuis voelen. Vogelliefhebbers kunnen in dit gebied uitkijken naar o.a. sperwer, buizerd, tjiftjaf, nachtegaal (komt pas terug in de lente) of blauwe reiger. Achter het bijen© Frank De Roover huis volg je best het verhoogde pad naar links. Zo heb je daarna het beste zicht op de weilanden.

Voor de wandeling van 5,4 km volg je de Zenne via knoop© Frank De Roover punt 85, 86, 87 en 88 naar 79. Wie de Zenne volgt, komt uit aan het Zennegat waar verschillende waterlopen samen komen. De Zenne komt er samen met het Kanaal Leuven-Dijle (de Leuvensevaart) en stroomt dan in de Dijle, die enkele honderden meters verder dan weer samenvloeit met de Nete om alzo de Rupel te vormen. 19

wandelen in... Aan knooppunt 85 passeer je langs een beweegbare voetgangers- en fietsersbrug. Je moet deze niet oversteken. Als je dit zou doen, kom je wel uit op een ander boeiend natuurfenomeen. Hier aan de Oude Dijlearm is sinds eind 2016 een gecontroleerd overstromingsgebied met gereduceerd getij (GGG). Sindsdien zie je hoe hier her en der zeldzame zoetwaterslikken en -schorren verschijnen. Dit is een paradijs voor vogels en vogelliefhebbers. Een aanrader voor een volgende wandeling! © Wim Dirckx

Wandelknooppunt 79. Ga richting knooppunt 163.

Hier aan het kanaal zijn er ligplaatsen speciaal voorbehouden voor het varend erfgoed. Het is sinds 2009 de eerste ‘museumhaven’ voor historische boten in ons land. Verschillende eendensoorten meren ook regelmatig aan in deze haven om tot rust te komen. Aan de rechterkant zie je hoe het grasland afwisselt met moeras en bos. Zoogdieren waaronder de vos, bunzing, wezel en hermelijn vinden hier een plekje. © Frank De Roover

Wandelknooppunt 163. Ga rechts via het paadje het groengebied in richting wandelknooppunt 80. Op dit stuk kom je tussen de struiken en de bomen. Meidoorn zal je hier zeker zien. In de winter herken je die struik aan de donkerrode bessen die zeer geliefd zijn bij vele vogels zoals de merel en de zanglijster. ‘s Zomers bloeit de meidoorn met sterk geurende witte bloemen, die tal van insecten aantrekken. © Diane Appels

Volg de weg. Waar nu het veld met dotterbloemen is, lag in de achttiende eeuw een ontoegankelijk moeras. Het plankenpad brengt je comfortabel tot aan het begin van de wandeling.

dank je wel

VAN DE NATUUR VOOR DE NATUUR

Biosano – www.biosano.be – info@biosano.be – tel. 03/664 17 69 21

wist je dat?

De kievit... onze sierlijkste weidevogel De kievit is met zijn onmiskenbaar zwart-wit verenkleed met groenpaarse metaalglans en zijn fraaie kuif een opvallende en mooie weide- en akkervogel. In het begin van het broedseizoen gedraagt de kievit zich heel erg agressief tegenover alle passanten. Elke overvliegende kraaiachtige, blauwe reigerof torenvalk wordt met veel kabaal verjaagd. Met andere mannetjes die het territorium binnendringen, kunnen hevige luchtgevechten ontstaan. Van half maart tot midden april kan je van de acrobatische baltsvlucht van de mannetjes genieten. Ze bakenen er hun territorium mee af maar kievit © Wim Dirckx lokken er ook passerende vrouwtjes mee. Om de vier à vijf vleugelslagen kantelen ze, luid ‘kiewit’ roepend, van de ene zijde op de andere, de handpennen maken hierbij een ritmisch zoevend geluid. Soms wordt een overvliegend vrouwtje ook begroet met ‘staartwippen’ of ‘schijnnestelen’. Het mannetje krabt in zijn territorium meerdere nestkuiltjes uit waaruit het vrouwtje er één mag kiezen. Het mannetje zal echter alles in het werk stellen om het vrouwtje naar zijn favoriete nestkuiltje te lokken. In dat kuiltje worden dan enkel nog wat grassprietjes gedropt en het nest is klaar. Vanaf half maart legt het wijfje een viertal eieren. De jongen van de kievit zijn nestvlieders. Direct na de geboorte beginnen ze al rond te scharrelen. Veel werk dus om ze tegen hun aanvallers beschermen. Ze beschikken hiervoor over verschillende strategieën. Wanneer een vliegende rover nadert, wordt die al snel door een aantal kievitmannen belaagd. Met veel kabaal en hangende poten worden duikvluchten boven de vogel uitgevoerd tot hij ver genoeg weg is. De reactie van broedende vrouwtjes varieert van doorbroeden als de rover ver weg is, tot van het nest wegsluipen als de bedreiging nadert. Tegenover grondpredatoren of vee dat te dicht bij het nest komt, kunnen kieviten ook ‘afleidingsgedrag’ vertonen. Dit kan gaan van een uitgebreid tonen van de rijke contrasten in het verenkleed en luidkeels roepen om de aandacht van de vijand te trekken. Vaak voert de kievit ook een stukje toneel op. Hij doet alsof zijn vleugel lam is en loopt van het nest weg om de rover zo weg te lokken. Het grootste gevaar voor kievitjongen is echter de koude. Veel nesten worden ook vernield door de mens. Bij plots invallende vorst verplaatsen kieviten zich massaal naar het zuidwesten om de vorstgrens voor te blijven. Dit fenomeen staat beter bekend als ‘vorsttrek’. Tijdens de voor- en najaarstrek en in de winter vind je soms grote aantallen kieviten bij elkaar. 22

vorming Warme winteravonden in Mechelen Deze drie avonden gaan door in de oude bibliotheek, Moensstraat 19, Mechelen Programma: 19u30 - 20u00 bar 20u00 - 22u00 lezing 22u00 - 22u30 bar Deelnemen is gratis. Meer info over de sprekers en vooraf inschrijven via www.natuurpunt.be/agenda/warmewinteravonden-mechelen-37057

Maandag 13 januari

De klimaatambities van Stad Mechelen

Het klimaat verandert. Op deze wervelende avond ontdek je de staat van het klimaat in Mechelen. Je leert hoeveel broeikasgassen in Mechelen uitgestoten worden, wat de verwachte impact op de klimaatverandering is en hoe de stad Mechelen acties op poten zet om hiermee aan de slag te gaan. Verder vertelt Klimaan je als lokale burgerbeweging hoe iedereen betrokken kan worden bij klimaatbeleid en hoe burgers in samenwerking met de stad samen acties kunnen opzetten voor het klimaat. Klimaat is immers een zaak van iedereen. Sprekers: Marina De Bie (Schepen van Klimaat), Arnout Ruelens (Mechelen Klimaatneutraal) en Elise Steyaert (Klimaan)

Maandag 10 februari Na-apen van de natuur

Op dit moment is de klimaatverandering onvermijdelijk. Een globale temperatuurstijging van 2°C is zeer waarschijnlijk. Hoewel dit weinig lijkt, gaat dit grote gevolgen hebben voor onze maatschappij zoals hittegolven, intense neerslag met overstromingen en zeespiegel-

stijging. Hoe gaan we ons aanpassen in de toekomst en kan de natuur ons hierbij een handje helpen? De natuur zal onze bondgenoot worden in het verhaal van klimaatmitigatie en -adaptatie. Zo werken stadsbossen verkoelend, slim ingerichte gebieden houden langer water vast, bomen en houtkanten geven schaduw aan vee… Daarnaast vormen de organismen en het natuurlijke ecosysteem ook een waardevolle schatkist aan spitsvondige systemen en duurzame oplossingen. Misschien kunnen we in de geniale natuur om ons heen wel de ontbrekende sleutels ontdekken om de globale uitdagingen aan te gaan. Deze avond geeft een overzicht wat de mogelijkheden en beperkingen zijn van ‘nature based solutions’ en hoe we die in de praktijk kunnen brengen in het Mechelse, Vlaanderen en Europa. In een tweede deel laten we ons inspireren door de natuur in onze zoektocht naar innovatieve, groene systemen en technologieën. Na-apen van de natuur! Sprekers: Tom Andries en Annemie Willemen

Maandag 9 maart

Meer groen? Zelf doen!

Popel je ondertussen om zelf aan de slag te gaan en stadsnatuur te maken? Op deze avond kom je te weten welke mogelijkheden er allemaal zijn. We maken je wegwijs in leuke voorbeeldprojecten, mogelijke subsidies en organisaties die jou kunnen helpen met je project! Trek je stoute werkhandschoenen aan en kleur de luchtfoto van Mechelen wat groener in. Sprekers: Geert De Blust (INBO en UA) en Veerle Herssens (RLRL) 23

vorming soorten inventief genoeg zijn om te overleven. Zo ringen vrijwilligers nog elk jaar kieviten en watersnippen in Sint-Katelijne-Waver, vooral in en rond het industriegebied aan de veiling. Veldleeuwerik, patrijs, gele kwikstaart en sommige eendensoorten die ook op akkers en weilanden broeden worden in de buurt gespot.

Maandag 2 maart

Lezing: Bijen in de (moes)tuin: Wat kan ik voor u doen?

Samen met ’t Grom willen we de belangstelling voor deze vogels even aanscherpen via een infoavond, een tentoonstelling en een wandeling, steeds startend in ’t Grom, Midzelen 25a, Sint-Katelijne-Waver.

Het nut van bijen kan moeilijk overschat worden. Wereldwijd staan ze bekend als ijverige bestuivers van wilde planten en landbouwgewassen. Ook in de moestuin leveren zij bijzonder nuttig werk, gratis en voor niks. In tegenstelling tot wat vaak wordt aangenomen is de hoofdrol niet weggelegd voor de honingbij. Zij wordt bijgestaan door tientallen verschillende soorten hommels en solitaire bijen die het werk verdelen naargelang hun eigen ecologische voorkeuren. Met de juiste kennis over deze prachtige insecten is het mogelijk om de bestuiving van groenten en fruit te optimaliseren.

Vrijdag 6 maart, 19u30 Infoavond - lezing met projectie door Gerald Driessen (Natuurpunt) over akkeren weidevogels in Vlaanderen; je leert de soorten kennen, hun (riskante) broedgedrag, aantallen, verspreiding... - uitleg door Lucas Vanermen (Regionaal Landschap Rivierenland) over maatregelen ter bescherming van de akkervogels o.a. via subsidiëring van landbouwers. - napraten bij een glaasje, waarbij je ook de tentoonstelling kan bekijken

Deze avond wordt georganiseerd in samenwerking met Velt Mechelen. Lesgever: Joeri Cortens, lesgever Natuurpunt CVN 19u30 tot 21u30, bezoekerscentrum, Muizenhoekstraat 7, Muizen Deelnemen kost 9 euro (6 euro voor leden van Natuurpunt en Velt) Vooraf inschrijven via mail: bc.mechelsrivierengebied@natuurpunt.be.

Nieuwe kans voor akkervogels (en landbouwers)? Het is geweten: akkeren weidevogels hebben het moeilijk in ons volgebouwde en intensief bewerkte landje. Toch merken we dat sommige 24

veldleeuwerik © Sonja Van Loock

Vrijdag 6 maart tot en met zondag 3 mei Tentoonstelling Tijdens een bezoek aan ’t Grom kan iedereen aan de hand van oude schoolplaten, opgezette vogels, boeken, foto’s en info-panelen de akkeren weidevogels leren kennen.

vorming Zondag 26 april, 9u30 tot 12u Voorjaarswandeling op zoek naar kieviten e.d.

Vlaanderen voorkomen. Er wordt ook gewerkt rond de determinatie van soorten, hun ecologie, hun aanpassingen aan het nachtleven en de rol van de uil in het determineren van zoogdierensoorten (braakballenonderzoek). Na de theorie trekken we een avond de Hondsbossen in om bosuilen te ringen. Lessen op dinsdag 24 en 31 maart: 19u30 tot 22u30, bezoekerscentrum, Muizenhoekstraat 7, Muizen Lesgever: Koen Leysen, lesgever Natuurpunt CVN

kievit © Sonja Van Loock

Startend van bij ’t Grom bezoeken we de waterplassen en de vochtige weilanden op zoek naar verschillende akkeren weidevogels. De eenden vinden we zeker aan de oude kleiputten en we hopen ook in het industriegebied op vogel-activiteit. Laarzen en verrekijker komen van pas. Onze gids is Gerhard Smets, vogelringer in deze regio. Meer info: Frank Hadermann, 015 31 55 05 of Maarten Jacobs, maarten.jacobs@tgrom.be

Ringactiviteit op vrijdag 24 april, 19u Ringer: Gust De Weerdt Deelnemen kost 30 euro (21 euro voor leden van Natuurpunt) Vooraf inschrijven via www.natuurpunt.be/agenda

Vooraankondiging andere cursussen 2020 Inschrijven kan binnenkort via www.natuurpunt.be/agenda

Dinsdag 24 en 31 maart en vrijdag Cursus Grassen, zeggen en russen (Hans Vermeulen) 24 april Cursus uilen

Deze cursus dompelt je onder in de wereld van de uilen.

Lessen op dinsdag 21 en 28 april, 19u30 tot 22u, bezoekerscentrum Excursies op zaterdag 16 mei en 20 juni, 9u tot 12u

Cursus Zoogdieren (Joeri Cortens) Lessen op 7, 14, 21 en 28 september, 5 en 12 oktober, 19u30 tot 22u30, bezoekerscentrum (elke avond bevat theorie en praktijk)

Lezing Weetjes over bomen en struiken (Hans Vermeulen) op dinsdag 24 november, 19u30, bezoekerscentrum ransuil © Diane Appels

Tijdens twee lesavonden kom je alles te weten over de verschillende uilensoorten die in

Cursus Roofvogels (Koen Leysen) Lessen op donderdag 26 november, 3, 10 en 17 december, 19u30 tot 22u30, bezoekerscentrum Dagtocht op zaterdag 19 december 25

kinderhoek Kerstvakantie

Winterspeurtocht in het Mechels Broek Bossie zoekt haar vriendjes Bossie de koe is haar vriendjes kwijt. Ze vindt hen niet, waar zijn ze toch? Kom jij Bossie helpen? Je kan de speurtocht afhalen in het bezoekerscentrum op donderdag en zaterdag van 13u30 tot 17u30 en op zondag van 10u tot 17u30. © Ann Pinceel

Het Grote Vogelweekend

Zondag 26 januari Vogelbekkentocht in het Mechels Broek voor gezinnen met kinderen Langs het wandelpad vertellen natuurgidsen bijzondere weetjes over vogels en hun bekken. De kinderen krijgen op elke stopplaats een leuke opdracht. In het bezoekerscentrum kunnen ze iets lekkers maken voor de vogels in hun tuin.

ijsvogel © Wim Dirckx

Vertrekken kan om 13u30, 14u of 14u30, bezoekerscentrum, Muizenhoekstraat 7, Muizen. Het parcours is ongeveer 2 km lang. Deelnemen is gratis. Liefst vooraf inschrijven via mail: bc.mechelsrivierengebied@natuurpunt.be 26

kinderhoek Krokusvakantie

Woensdag 26 februari Atelier ‘Insectenhotelletjes bouwen’’ voor kinderen van 7 tot 12 jaar

Paasvakantie

Zondag 5 april Wilde Buitendagen voor gezinnen Hou de datum zeker vrij want het wordt een superleuke namiddag vol natuurbeleving in het Mechels Broek. Meer info in het volgende nummer van ons tijdschrift of op www.natuurpunt.be/agenda.

Zomervakantie © Tony Van den Broeck

Om bloemen, groenten en fruit te bestuiven, zijn wilde bijen heel belangrijk. Tijdens dit atelier bouwen de kinderen een bijenhotel dat ze mee mogen nemen naar huis om in de tuin te hangen. Als de bijtjes dan binnenkort op zoek gaan naar een goed plekje om hun eitjes in te leggen, vinden ze in jullie tuin alvast een leuk hotelletje! Afspraak: 14u, bezoekerscentrum, Muizenhoekstraat 7, Muizen. Einde rond 16u. Deelnemen kost 5 euro (3 euro voor leden van Natuurpunt) Vooraf inschrijven via mail: bc.mechelsrivierengebied@natuurpunt.be

Woensdag 29, donderdag 30 en vrijdag 31 juli Natuur.kamp in het Mechels Broek voor kinderen van 8 tot 12 jaar Drie dagen volop natuur beleven: vogels kijken, waterbeestjes zoeken, braakballen pluizen, bloemen en insecten bestuderen, spelen en knutselen, … Telkens van 9u tot 17u (vrijdag van 8u tot 17u). Kinderen die nu in het 2de, 3de, 4de, 5de of 6de leerjaar zitten, mogen deelnemen. Als je kind vorig jaar deelnam, moet het een jaartje overslaan. Deelnameprijs: 45 euro voor leden, 35 euro voor een broer of zus Info en inschrijvingen via mail: bc.mechelsrivierengebied@natuurpunt.be

activiteitenkalender

januari Kern Mechelen Feest! 19u30, oude bibliotheek, Moensstraat 19, Mechelen Inschrijven: www.natuurpunt.be/agenda

Het Grote Vogelweekend Vogelbekkentocht in het Mechels Broek voor gezinnen met kinderen 13u30, 14u of 14u30, bezoekerscentrum, Muizenhoekstraat 7, Muizen Inschrijven: bc.mechelsrivierengebied@natuurpunt.be

MA 13 januari

Pop-up Vogelkijkpost Zennegat

VR 10 januari

Warme Winteravond ‘De klimaatambi klimaatambities van Stad Mechelen’ 20u, oude bibliotheek, Moensstraat 19, Mechelen Inschrijven: www.natuurpunt.be/agenda Algemene vergadering Kern Bonheiden 20u, bezoekerscentrum, Muizenhoekstraat 7, Muizen

WO 15 januari

Winteratelier ‘Vogeltaartjes maken’ (voor volwassenen) 19u30, bezoekerscentrum, Muizenhoekstraat 7, Muizen Inschrijven: bc.mechelsrivierengebied@natuurpunt.be

VR 17 januari

Nieuwjaarsreceptie Kern Sint-Katelijne-Waver 19u30, zaal Offendonk, Den Haes 8A, Sint-Katelijne-Waver

ZA 18 januari

Natuurwerkdag Mechels Broek 10 tot 15u, bezoekerscentrum, Muizenhoekstraat 7, Muizen

ZO 19 januari

Frisseneuzenwandeling Biezenweiden en Broek De Naeyer 14u, ingang Biezenweiden t.h.v. Zwarte Beek, Stuyvenbergbaan, Willebroek

ZA 25 januari

Natuurwerkdag Biezenweiden 9u tot 12u, ingang gebied t.h.v. Zwarte Beek, Stuyvenbergbaan, Willebroek Natuurwerkdag Waverwoud 9u30 tot 15u30, info: 0470 72 66 84, natuurpunt.skw@gmail.com Natuurwerkdag Bonheiden 10u tot 16u, info: 015 51 69 97, diane.appels@skynet.be 28

ZO 26 januari

14u tot 16u, picknicktafel aan inwateringssluis, Dijledijk, Zennegat, Battel DI 28 januari

Algemene vergadering Kern Willebroek 20u, Scheyvaertshof, Broek van Blaasveld

februari ZA 1 februari

Voorbereiding paddenoverzet 9u tot 12u, parking Broek, Broekstraat, Blaasveld

ZO 2 februari

Natuurwerkdag Battelaer 10u tot 12u30, ingang gebied over Aveve, Gentsesteenweg 167, Mechelen Snertwandeling Barebeekvallei 14u, bezoekerscentrum, Muizenhoekstraat 7, Muizen

VR 7 februari

Nieuwjaarsdrink en AV Afdeling 19u30, zaal Offendonk, Den Haes 8A, Sint-Katelijne-Waver

MA 10 februari

Warme Winteravond ‘Na-apen van de natuur’ 20u tot 22u, oude bibliotheek, Moens Moensstraat 19, Mechelen Inschrijven: www.natuurpunt.be/agenda

ZA 15 februari

Natuurwerkdag Mechels Broek 10 tot 15u, bezoekerscentrum, Muizen Muizenhoekstraat 7, Muizen

ZO 16 februari

RUN FOR NATURE Inschrijven: www.natuurpunt.be/runfornature

Info: nils.iwens@natuurpunt.be

winter 2020 ZA 22 februari

MA 9 maart

Natuurwerkdag Bonheiden 10u tot 13u, info 015 51 69 97, diane.appels@skynet.be

ZA 14 maart

Natuurwerkdag Biezenweiden 9u tot 12u, ingang gebied t.h.v. Zwarte Beek, Stuyvenbergbaan, Willebroek

ZO 23 februari

Polderwandeling Heindonk 13u30, kerk, Dorpsplein, Heindonk

WO 26 februari

Kinderatelier ‘Bijenhotelletjes bouwen’ voor kinderen van 7 tot 12 jaar 14u tot 16u, bezoekerscentrum, Muizenhoekstraat 7, Muizen Inschrijven: bc.mechelsrivierengebied@natuurpunt.be

ZA 29 februari

Natuurwerkdag Waverwoud 9u30 tot 15u30, info: 0470 72 66 84, natuurpunt.skw@gmail.com

maart MA 2 maart

Lezing ‘Bijen in de (moes)tuin’ 19u30 tot 21u30, bezoekerscentrum, Muizenhoekstraat 7, Muizen Inschrijven: bc.mechelsrivierengebied@natuurpunt.be

VR 6 maart

Infoavond ‘Nieuwe kans voor akkervogels (en landbouwers)?’ 19u30, ‘t GROM, Sint-Katelijne-Waver Aanmelden mag: frank.hadermann@skynet.be

ZA 7 maart

Vrijwilligerscafé vanaf 19u30, bezoekerscentrum, Muizenhoekstraat 7, Muizen

ZO 8 maart

Wandeling Mechels Broek ‘Erfgoed’ 14u, bezoekerscentrum, Muizenhoekstraat 7, Muizen

Warme Winteravond ‘Meer groen? Zelf doen!’ 20u tot 22u, oude bibliotheek, Moensstraat 19, Mechelen Inschrijven: www.natuurpunt.be/agenda

Natuurwerkdag Mechels Broek 10 tot 15u, bezoekerscentrum, Muizenhoekstraat 7, Muizen

ZO 15 maart

Voorjaarswandeling in de stad 10u, ingang Kruidtuin aan ViaVia, Zandpoortvest 50, Mechelen

ZO 22 maart

Padden- en lentewandeling Mispeldonk 14u, kerk, Dorp, Bonheiden Biezenweiden en Broek De Naeyer (gids provincie) 14u, ingang Biezenweiden t.h.v. Zwarte Beek, Stuyvenbergbaan, Willebroek

vanaf DI 24 maart

Cursus ‘Uilen’ 19u30, bezoekerscentrum, Muizenhoek Muizenhoekstraat 7, Muizen Inschrijven: www.natuurpunt.be/agenda

ZA 28 maart

ZO 29 maart

Biezenweiden en Broek De Naeyer ‘Bevers op het spoor’ 9u, ingang Biezenweiden t.h.v. Zwarte Beek, Stuyvenbergbaan, Willebroek Gluren bij de buren in de Brede Zeyp 14u, parking fort, Donderheide 3, Koningshooikt 29

beheerteam in de kijker

Beheerteam Mechelen Noord

van links naar rechts: Jean Pierre, Martin Vranken, Ann Ongena, Bram Beckers, Jan van Steelandt, Peter Heylen, Patrick Van Herp

o or dit nummer interviewen we Ann

Ongena, Martin Vrancken en Patrick Van Herp van het beheerteam “Mechelen Noord”, vroeger bekend onder de naam Den Battelaer.

T ien jaar terug bestond het team uit vier man, ondertussen is het uitgegroeid tot een twintigtal actieve mensen. De uit te voeren werken zijn beschreven in een officieel goedgekeurd beheerplan. Dit handelt over het maaien van weilandjes en wandelpaden, het knotten van wilgen, het verwijderen van wilgopslag in de rietvelden, poelen voldoende licht geven… De inventarisatie van kamsalamanders, bijen, vogels, planten en zo veel meer laat toe om te toetsen of de natuurwaarde van het gebied in de goede richting evolueert en stukje bij beetje verhoogt. De redenen om mee te werken met het team zijn velerlei zoals fysische arbeid verrichten en zo even de gedachten op nul zetten, iets bijleren of het gevoel hebben een zinvolle bijdrage te leveren. Een ding benadrukt Ann,

"het moet plezant zijn en het samenwerken in een toffe ploeg staat voorop." Bovendien krijgt iedereen de kans om zijn inbreng te hebben. Martin vindt ook belangrijk dat ze de jeugdbewegingen bij de werken betrekken wat het draagvlak voor natuur vergroot. 30

Meteen leuk meegenomen is dat het voor de groepen geld in het laatje brengt via de subsidie van Stad Mechelen voor werkpakketten. Een tweetal keer per jaar zit het team samen om de planning te overlopen, prioriteiten vast te leggen en nieuwe aandachtspunten te bespreken zoals bijvoorbeeld de lichtvervuiling. Dit overleg levert ook nieuwe initiatieven op zoals het Expeditie Natuurpunt team ‘Battle4Nature’. Dit creëert weer een extra dynamiek en betrekt ook nieuwe mensen met andere talenten en andere vriendenkringen. De ploeg heeft de ambitie om dit gebied verder uit te breiden. Daar gaan ze voluit voor. Maar er zijn ook moeilijke kwesties en uitdagingen zoals bijvoorbeeld het vroegere irrigatiesysteem van de beemden terug in ere herstellen want dat is cruciaal voor de typische vegetatie van het gebied. Een ander werkpunt is de continuïteit van het beheer garanderen. Vaak is het immers een periodiek weerkerende werklast zoals bijvoorbeeld om vier jaar het riet maaien, om de zeven jaar de wilgen knotten... Daarom nodigt Ann iedereen uit om mee te komen helpen. Je zal met open armen ontvangen worden. De eerstvolgende natuurwerkdag gaat door op zondag 2 februari. Afspraak om 9u aan de ingang van den Battelaer tegenover de Aveve, Gentsesteenweg 169, Mechelen. Meer info: Patrick Van Herp, 0497 73 55 44, patrick.vanherp@hotmail.com

de natuur in Honden mogen aangelijnd mee (behalve in Broek De Naeyer).

De post is bemand tussen 14u en 16u. Je vindt deze langs de Dijle bij de picknicktafel aan de inwateringssluis. Info: Peter Delvaux, 0476 70 14 38, pepe.natuurpunt@gmail.com

Zondag 19 januari

Frisseneuzenwandeling in Biezenweiden en Broek De Naeyer

Zondag 26 januari

Vogelbekkentocht in het Mechels Broek Gezinnen met kinderen kunnen diezelfde zondagnamiddag op vogelbekkentocht. Meer info op pagina 26.

Zondag 2 februari

Snertwandeling in de Barebeekvallei

Heerlijk is het toch. Lage temperaturen, warm aangekleed, muts diep over de oren en dan naar buiten de natuur in. Genieten van de winterse rust terwijl je je eigen ademwolkjes achterna loopt. Kom je mee een frisse neus halen? Afspraak: 14u, ingang Biezenweiden t.h.v. Zwarte Beek, Stuyvenbergbaan, Willebroek. Honden kunnen niet mee. Info: Wim Candries, 0472 29 87 32 (gids: Albert Bellekens)

Zondag 26 januari

Welkom op de guurste uitwaaiwandeling van het jaar. Begin februari is normaal het koudste moment van het jaar. Tegelijk is Lichtmis de overgang van winter naar lente, vanaf nu beginnen de dagen zichtbaar te lengen. Dat willen we na de wandeling passend vieren met snert, de beloning voor al wie de moed had deel te nemen aan deze tocht. Afspraak: 14u, bezoekerscentrum, Muizenhoekstraat 7, Muizen Info: Peter De Ridder (gids), peter.petra@telenet.be, 015 20 55 72

Zondag 16 februari RUN FOR NATURE Meer info zie pagina 36.

Het Grote Vogelweekend Pop-up vogelkijkpost aan het Zennegat Sinds eind 2016 ligt aan het Zennegat in Battel een gecontroleerd overstromingsgebied met gereduceerd getij, een paradijs voor vogels en vogelliefhebbers. Wandel of fiets vandaag eens langs de Dijledijk naar het Zennegat en ga er een kijkje nemen in onze pop-up vogelpost. Een gids geeft graag wat uitleg terwijl jij door de telescoop naar de vogels tuurt.

RUN FOR NATURE

ZO 16 FEB

2020

LOOP 6 OF 11 KM IN DE DIJLEVALLEI Schrijf je in op www.natuurpunt.be/runfornature Prijs €15 — Info: nils.iwens@natuurpunt.be

de natuur in Zondag 23 februari

Landschapswandeling door de polder van Heindonk Bij de meeste begeleide wandelingen blijven we in of nabij onze natuurgebieden en doen we niet zo heel veel kilometers. Deze tocht is een beetje anders. We verkennen de ruimere omgeving en leggen wat meer afstand af. Zo kunnen we een bezoekje brengen aan verschillende mooie plaatsen. Afspraak: 13u30, kerk, Dorpsplein, Heindonk Info: Wim Candries (gids), 0472 29 87 32

Zondag 8 maart

Erfgoed in het Mechels Broek “Waar een weg is, is een wilg”

Afspraak: 14u, bezoekerscentrum, Muizenhoekstraat 7, Muizen Info: Jean-Marie Vanhove (gids), 0472 42 16 24, jm.vanhove@skynet.be

Zondag 15 maart Voorjaar in de stad

Als alles goed gaat, steekt de lente al de kop op in de stad. Naar goede gewoonte ondernemen we een ontdekkingsreis vol verrassingen en straffe verhalen rond natuur op onverwachte plekken. De grootste verrassing zou zijn dat deze wandeling geen verrassingen zou opleveren. Afspraak: 10u, ingang Kruidtuin aan reiscafé ViaVia, Zandpoortvest 50, Mechelen Info: Peter De Ridder (gids), 015 20 55 72 , peter.petra@telenet.be

Zondag 22 maart

Padden- en lentewandeling Mispeldonk Misschien kwamen de eerste lentevlinders al uit hun overwinteringsplaats en zoeken ze nectar op de eerste bloeiende bloemen? De kikkers en padden zijn ook al actief. We brengen een bezoekje aan het nieuwe vijvertje. We horen ook zeker al de eerste tjiftjaffen zingen die uit het verre zuiden zijn teruggekeerd. © Tony Van den Broeck

Deze slogan is toepasselijk op het Mechels Broek waar wilgenrijen een rode (of gele) draad zijn in het landschap. Ze kunnen als relicten worden beschouwd van het vroegere landschap waar nog andere sporen van te zien zijn, zoals rietkragen, winterdijken, harpbomen e.a. Tijdens deze wandeling proberen we het landschap van het Mechels Broek te lezen op zoek naar natuurlijk erfgoed. Ondanks verdroging is het Mechels Broek nog altijd een ‘broek”, een nat gebied dus. Laarzen of waterdicht schoeisel kunnen van pas komen. Rond 16u zijn we terug in het bezoekerscentrum om een Dale te proeven, nog een mooi voorbeeld van natuurlijk erfgoed.

Afspraak 14u, kerk, Dorp, Bonheiden. Einde rond 17u. Info: Glenn Deliège (gids), 015 33 63 06, glenndeliege@hotmail.com citroenvlinder © Diane Appels

de natuur in Zondag 22 maart

Biezenweiden en Broek De Naeyer Wandeling begeleid door een gids van de provincie. Afspraak: 14u, ingang Biezenweiden t.h.v. Zwarte Beek, Stuyvenbergbaan, Willebroek. Honden kunnen niet mee. Info: Wim Candries, 0472 29 87 32 goudveil © Wim Dirckx

Zondag 29 maart

Bevers op het spoor in Biezenweiden en Broek De Naeyer

Afspraak: 14u, parking aan het fort van Koningshooikt, Donderheide 3, Koningshooikt. Info: Ann Prosmans (gids), 0498 46 47 50, annprosmans@hotmail.com

Zondag 5 april

Wilde Buitendagen Hou de datum alvast vrij voor een namiddag vol natuurbeleving in het Mechels Broek, samen met je kinderen of kleinkinderen.

Natuurstudiewerkgroep Beneden-Dijle

Bevers laten zich niet makkelijk zien. Ze zijn vooral in de schemer actief. Maar als er bevers in het natuurgebied zitten, blijft hun aanwezigheid niet lang verborgen. Ze laten immers indrukwekkende sporen achter: afgeknaagde takken, omgevallen bomen, een burcht of een heuse dam. Het zijn deze sporen waar we naar op zoek gaan. Afspraak: 9u, ingang Biezenweiden t.h.v. Zwarte Beek, Willebroek. Honden kunnen niet mee. Info: Wim Candries, 0472 29 87 32 (gids: Kenny Odeurs)

Zondag 29 maart

Gluren bij de buren in de Brede Zeyp De Brede Zeyp is prachtig in het voorjaar. Sleutelbloem en goudveil tonen hun kopjes onder de stilaan ontluikende boomkruinen. Peerke Van Boekweitstro kende de kracht van de planten in dit bos. Wil je mee op ontdekking?

Elke dinsdagvoormiddag gaat de groep op stap, meestal in een natuurgebied in de buurt, soms iets verder weg. In de winter zijn het vooral landschapswandelingen met aandacht voor vogels en mossen. Iedereen, ook als je nog geen natuurkennis hebt, is welkom. Het jaarprogramma en meer info is verkrijgbaar bij Marie-Louise Selleslach, 015 51 59 02, ml.selleslach@telenet.be

akte waarvan acte

De Barebeekvallei, 4 hectare soortenrijk natuurgebied extra

a ar je in het uiterste zuiden van Mechelen, helemaal tegen Hofstade aan, op de

stafkaart “De vlekken” ziet staan, daar vind je onze allernieuwste natuuruitbreiding. Vier volle hectaren hooiland, hagen en een stukje bos, met een verrassende soortenrijkdom, begeleiden er diezelfde Barebeek die zich vele honderden meters verderop in de Dijle stort. Deze vallei vormt ten zuiden van de dorpskern van Muizen en ten noorden van Hofstade de groene verbinding tussen de Dijle en de Zenne. Natuurpunt droomt er al veel langer van om de belangrijkste natuurgebieden ook effectief te kunnen verbinden. Met deze nieuwe aankoop zetten we alvast een stevige stap in die richting. Veel sterker nog, onze collega’s van buurafdeling Zemst konden in dezelfde beweging een aankoop verzilveren van nog eens 4 hectare Barebeekbegeleidende weilanden even verderop in hetzelfde verbindingsgebied. Alles samen komen we hiermee zomaar even ruim 8 hectare dichter bij de realisatie van één groot verbonden natuurgebied. Het kan soms onverwachts snel vooruitgaan! Nu nog zien dat we ook financieel kunnen volgen… Storten mag daarom, en is zelfs heel welkom, om door te kunnen gaan. Op rekening BE56 2930 2120 7588 van Natuurpunt vzw met vermelding “project 3799 Mechels Rivierengebied” Voor giften vanaf 40 euro ontvang je een fiscaal attest en betaal je dus in realiteit heel wat minder.

Erg veel dank in naam van alle planten en beesten in de Barebeekvallei! 34

natuurgebieden

Bonheiden

Sint-Katelijne-Waver

Bruinbeekvallei Glenn Deliège, 015 33 63 06, glenndeliege@hotmail.com

Gasthuisbossen, Hondsbossen en Zuurbossen Jimmy Luyckx, 0470 72 66 84 jimmy.luyckx@gmail.com

Cassenbroek en Mispeldonk Geert Van D’huynslager, 015 51 31 88, geert.van.dhuyns@scarlet.be Joost Dewyspelaere, 015 51 69 97, joost.dewyspelaere@skynet.be Mechelen Barebeekvallei Guido Vanseuningen, 0472 34 04 87, guy.vanseuningen@gmail.com Battelaer, Oude Dijlearm en Zuur Bemke Patrick Van Herp, 0497 73 55 44, patrick.vanherp@hotmail.com Fort van Walem Filip Van den Wyngaert, 0476 25 37 45, filip.vdw@telenet.be Kauwendaal Stefan den Hartog, 0479 95 55 09, natuurpunt.kauwendaal@gmail.com Mechels Broek Tony Van den Broeck, 0479 08 35 12, tonynatuurpunt@gmail.com Gust De Weerdt, 015 41 97 27, august.de.weerdt@telenet.be Willebroek Biezenweiden, Wim Candries, 0472 29 87 32

Vossenbergbos Simon Jacobs, 0495 43 74 98, sim.jacobs@gmail.com Oude Spoorwegberm Frank Hadermann, 015 31 55 05, frank.hadermann@skynet.be Op de grens Natuurpunt Boortmeerbeek: Pikhakendonk Frans Dhaenens, 015 61 79 61, frans.dhaenens@telenet.be, Natuurpunt De Putter:

Peultenbossen Theo Vloerberghs 015 75 51 01 vloeberghstheo@skynet.be Peulisbossen Lucien Verschoren 0496 98 64 39 lucien.verschoren@telenet.be Natuurpunt Oude Spoorweg:

Goorbosbeekvallei (bos 3) Peter Geschier, 0477 69 96 76, peter.geschier@telenet.be Mosterdpot (retentiebekken Goorbosbeek en Fermerijbos) Lutgarde Van Driessche, 0485 55 97 13, lutgarde.van.driessche@telenet.be 35

bpost

Afgiftekantoor 2800 Mechelen 1

PB- PP

P206001

BELGIE(N) - BELGIQUE

driemaandelijks tijdschrift van Natuurpunt ‘Mechels Rivierengebied’ Afzender en VU: Etienne Larock - p/a Muizenhoekstraat 7 - 2812 Muizen januari - februari - maart 2020

RUN FOR NATURE

ZO 16 FEB

2020

LOOP 6 OF 11 KM IN DE DIJLEVALLEI Schrijf je in op www.natuurpunt.be/runfornature Prijs €15 — Info: nils.iwens@natuurpunt.be

Met veel dank aan onze sponsors ZELFPLUKTUIN·PAKKETTEN · GROENTEN FRUIT BLOEMEN·

WWW.KRAAKVERS.BIO

GEDRUKT DOOR