BUSINESS
FLOWDESK
‘IT moet over productiviteit blijven gaan’
REGIO FOODVALLEY ONTMOET... Mark Hoek en Wim Werkman
LAGANT ACADEMY
LEREN


![]()
FLOWDESK
‘IT moet over productiviteit blijven gaan’
REGIO FOODVALLEY ONTMOET... Mark Hoek en Wim Werkman
LAGANT ACADEMY
LEREN



FASE 1
3-6 jaar voor verkoop
Wat heeft u nodig om uw wensen en ambities te realiseren?
Vermogensplanning
Fiscale structuur
Verwachtingen van uzelf, familie en management
FASE 2
Het jaar voor verkoop
Is uw bedrijf verkoopklaar?
Contracten
Sleutelpersoneel
Onafhankelijkheid DGA
Representatieve cijfers
Onderbouwde prognoses
FASE 3 Moment van verkoop
Een goede voorbereiding bepaalt de uitkomst
Gedegen financiële analyse
De juiste koper
De beste deal: persoonlijk & financiel
Doordacht en strak proces
Rembrandt M&A
Al meer dan 25 jaar de betrouwbare M&A-adviseur voor Nederlandse DGA en familiebedrijven
Amsterdam • Rotterdam • Eindhoven 040-7890016 / www.rma.nl
Download de checklist verkoopklaar
Rembrandt M&A. Driven to make the difference.

Regio Foodvalley bruist. Bedrijven investeren volop in de toekomst, en dat zie je terug in dit magazine.
Flowdesk uit Barneveld laat in onze coverstory zien hoe IT écht productiviteit kan verhogen: van stabiele werkplekken en slimme abonnementen tot AI-gedreven procesautomatisering via zusterbedrijf Scailer. “Iedereen productiever” is hun heldere missie.
Tegelijk groeit het besef van digitale weerbaarheid. Ondernemers en overheden in de regio nemen het voortouw om meer soevereiniteit en autonomie te krijgen over data en systemen, minder afhankelijk van grote buitenlandse techreuzen.
Op mobiliteitsgebied dwingt de pseudo-eindheffing van 12% op brandstof- en hybride auto’s van de zaak (vanaf 2027) tot actie. Claxion en Ekris geven alle ins en outs van deze nieuwe heffing en adviseren: plan nu, voorkom onnodige kosten en kies tijdig voor elektrische alternatieven.
Ook aandacht voor Lagant Academy, die al 35 jaar aantoont dat trainingen pas waardevol zijn als ze direct werken op de werkvloer.
Tot slot organiseren we een inspirerend forumgesprek over bedrijfsovernames: wat zijn de do’s en don’ts bij een overname in deze regio?

Zakenmagazine voor de FoodValley regio
JAARGANG 42 Mei 2026 editie 2
REDACTIE ADRES
MVM Productions BV, Postbus 6684, 6503 GD Nijmegen
Kerkenbos 1075H, 6546 BB Nijmegen
Tel. (024) 373 8505, Fax (024) 373 0933 info@vanmunstermedia.nl
UITGEVER
Michael van Munster
HOOFDREDACTIE
Guus Hetterscheid
REDACTIE BIJDRAGEN
Aart van der Haagen, Wilma Schreiber en Hans Eberson
FOTOGRAFIE
Annemarie Bakker, Marcel Krijgsman
VORMGEVING / OPMAAK
Ton van Zoest
DRUK
Bal Media
ADVERTENTIE-EXPLOITATIE
VM Sales en Support B.V.
Anita van de Wetering-Kappert
Kerkenbos 1075H, 6546 BB Nijmegen
Tel. (024) 373 8505, Fax (024) 373 0933 info@vanmunstermedia.nl
ABONNEMENTEN
Abonnementen kunnen op elk gewenst tijdstip ingaan met en looptijd tot 31 december en worden automatisch verlengd tenzij de abonnee uiterlijk voor 31 oktober schriftelijk opzegt. Abonnementsprijs per jaar 39 euro
COPYRIGHTS
Het auteursrecht op de in dit tijdschrift verschenen artikelen wordt door de uitgever voorbehouden.
Hoewel de informatie gepubliceerd in deze uitgave zorgvuldig is uitgezocht en waar mogelijk gecontroleerd, sluiten de uitgever en de redactie uitdrukkelijk iedere aansprakelijkheid uit voor eventuele onjuistheden en/of onvolledigheid van de verstrekte gegevens.
© 2025 Overname van artikelen is slechts mogelijk na verkregen schriftelijke toestemming van de uitgever
Abonnees ontvangen
5 keer per jaar het vakblad, toegang tot het volledige archief op www.valleibusiness.nl, 12x per jaar de digitale nieuwsbrief, korting op lezersaanbiedingen Vallei Business, gratis opname bedrijvengids en vacatureservice.
www.valleibusiness.nl

Je huis verbouwen? Een bouwproject aannemen? Of zonnepanelen installeren? Goed idee allemaal, maar waar halen we de vakmensen vandaan? Overal in Nederland, ook in Regio Foodvalley, komen we mensen tekort in de techniek. Maar een ‘onzichtbaar’ netwerk van ondernemers, onderwijs en overheid werkt nu aan het werven, opleiden en behouden van vakmensen: de Techniek Coalitie Regio Foodvalley.
Aanhaken is aan te raden, want: “Samen bereiken we meer voor het technisch vakmanschap van de toekomst.”

Lagant Academy traint al 35 jaar projectmanagers. Niet met dikke ringbanden en theorieboeken, maar met een aanpak waarbij het geleerde direct zijn weg vindt naar de werkvloer. Directeur-partner
Guus Linnemann vertelt waarom dat het verschil maakt.
18 8 22
De rol van IT verandert razendsnel, maar de kern blijft hetzelfde, stellen de vier MT-leden van het Barneveldse IT-bedrijf Flowdesk. Technologie moet bijdragen aan hoe mensen werken. Flowdesk helpt mkb-bedrijven om die stap concreet te maken met oplossingen van stabiele werkplekken tot slimmere processen. “Iedereen productief, dáár willen we aan bijdragen.”

Hoeveel controle heb je als organisatie echt over je eigen digitale omgeving? En hoe belangrijk is zulke zeggenschap voor je weerbaarheid? Als gemeente, als onderneming, of als onderwijsinstelling? “We moeten onszelf allemaal afvragen: welke mate van controle heb je nodig voor je processen? En kunnen we die sámen bereiken in Regio Foodvalley?”


30
Het feit dat bedrijfsovernames over het algemeen maanden of zelfs meer dan een jaar in beslag nemen zegt genoeg over de complexiteit van deze trajecten. Sommige cijfers kun je op meerdere manieren interpreteren en niet zelden geven deze getallen een vertekend beeld van de werkelijkheid. De ervaringen die de deelnemers aan het rondetafelgesprek van Vallei Business over dit thema delen werken verhelderend en geven stof tot nadenken.

In een deel van Regio Foodvalley is aardwarmte (geothermie) kansrijk als duurzame warmtebron voor het verwarmen en koelen van gebouwen. Dat blijkt uit de resultaten van de SCAN-onderzoeksboringen die begin 2025 zijn uitgevoerd. In het deel rond Ede en Veenendaal is een diepe aardlaag aanwezig die geschikt is om warmte uit te winnen.
Aardwarmte is duurzame warmte uit de ondergrond. Deze warmte kan worden ingezet voor het verwarmen van woningen en andere gebouwen en is daarmee een belangrijk alternatief voor aardgas. Omdat aardwarmte langdurig beschikbaar is, is het een betrouwbare oplossing voor de overstap naar duurzame warmte in een deel van de regio.
Rotliegend: minder diep, maar goed doorlatend
Uit het onderzoek blijkt dat de ondergrond in een deel van de regio beschikt over de zogeheten Rotliegend-gesteentelaag, een laag die geschikt kan zijn voor geothermie. Voor het winnen van aardwarmte zijn vooral de diepte en de doorlaatbaarheid van belang: hoe dieper de laag ligt, hoe hoger de temperatuur. Ook moet warm water goed door de laag kunnen stromen.
De SCAN-resultaten laten zien dat deze gesteentelaag minder diep ligt dan eerder werd verwacht. Daardoor is de temperatuur lager.
Tegelijkertijd is de waterdoorlatendheid juist erg goed. Dit maakt de aardlaag geschikt voor toepassingen waarbij minder hoge temperaturen nodig zijn.
Duurzame aanvulling op bestaande warmtenetten
Door de lagere temperatuur is deze geothermiebron minder geschikt voor industriële processen die veel warmte vragen. Voor het verwarmen en koelen van woningen en andere gebouwen biedt aardwarmte juist kansen.
De aanleg van een geothermiebron vraagt een grote investering. Daarom is het een voordeel als er al warmtenetten zijn en als de warmtevraag in een gebied geconcentreerd is. In een deel van Regio Foodvalley is dat het geval. Aardwarmte kan hierdoor een belangrijke rol spelen in het verder verduurzamen van bestaande warmtenetten. Als er voldoende warmte beschikbaar is, kan dit ook mogelijkheden bieden om warmtenetten uit te breiden.
Zijn jongeren in onze regio nog ondernemend?
Het antwoord is volmondig ja. Dat bleek tijdens de finale van The Boardroom Regio Foodvalley 2026 op dinsdag 15 april. Bij creative agency De Indruk in Ede presenteerde een nieuwe generatie ondernemers (15–17 jaar) hun businessplannen.
De ideeën waren divers en creatief: van custommade voetbalschoenen met een christelijke boodschap tot traditionele Chinese geurzakjes. Sommige plannen waren ambitieus, zoals het opzetten van een nieuwe luchtvaartmaatschappij, Malev. Andere concepten bevonden zich al in een verder stadium, zoals een online leerplatform voor Blender.
Wat alle 15 deelnemers gemeen hadden, was hun nieuwsgierigheid en doorzettingsvermogen. Zij doorliepen het volledige trainingsprogramma van acht weken, waarin jongeren uit verschillende opleidingsniveaus kennismaken met ondernemerschap. Tijdens dit traject wordt samengewerkt met lokale ondernemers en professionals, onder wie Carmen de Bruin (Loviy), Daniel Verstege (Wij zijn Tegendraads) en Rico Sohilait (Motion Supply).
Ook Rabobank Vallei en Rijn, de gemeente Ede en Regio Foodvalley zijn als partners betrokken.
De juryprijs van €350,- ging naar Jelmer (15) uit Ede, die een webshop voor gepersonaliseerde geschenken ontwikkelde. Tijdens zijn pitch presenteerde hij al concrete voorbeelden. “Ik zag het echt niet aankomen, maar ik ben er heel blij mee. Ik heb dit idee de afgelopen weken uitgewerkt en ben trots op het resultaat,” aldus Jelmer.
Ook werd er door de Rabobank een aanmoedigingsprijs van €125,- uitgereikt door directeur Ellen Verhoeven, aan de deelnemer met het meest unieke idee. Eleine (17) uit Bennekom was de gelukkige. Voor haar bedrijfsidee, QingTraditionele geurzakjes, had zij zich laten inspireren door haar moederland, China. “Met deze investering ga ik zelf zakjes maken. Ik wil dat het een persoonlijk product blijft,” vertelt ze.
The Boardroom is al jarenlang actief in Regio Foodvalley en blijft zich inzetten om jongeren te inspireren en te stimuleren hun ideeën en talenten te vertalen naar ondernemerschap. Meer informatie is te vinden via www.theboardroom.live

De ministers Boekholt O’Sullivan (Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening) en Van Essen (Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur) brachten gisteren een gezamenlijk werkbezoek aan de Veluwe. Het bezoek stond in het teken van toekomstbestendige landbouw, natuurherstel en woningbouw. Samen met provincie en gemeenten spraken de bewindspersonen met inwoners en ondernemers.
Het werkbezoek begon bij de fokzeugenhouderij van de familie Kampert in Harskamp. Tijdens een keukentafelgesprek gingen de ministers in gesprek met de familie en een natuur-inclusieve boer over hun ervaringen en uitdagingen. Daarna volgde een rondleiding over het
bedrijf, waarbij duidelijk werd wat beleid in de praktijk betekent.
Gedeputeerde Peter Drenth lichtte toe: “De Veluwe kent een uitdagende combinatie van wonen, natuur en landbouw. We werken dan ook met 21 gemeenten, Rijk, waterschap en provincie aan een gezamenlijke aanpak voor de Veluwe: concrete maatregelen en afspraken die de komende tien jaar zorgen voor sterke natuur én een vitaal platteland.”
Daarna maakten de ministers een fietstocht door het Stationskwartier in Ede, pal naast het Natura 2000-gebied Veluwe. Hier spraken zij met een woningzoekende en brachten zij een bezoek aan het innovatieve bedrijf Saia
Agrobotics. Het gebied laat zien hoe woningbouw, economie en natuur elkaar raken.
In de regio moeten tot 2040 ongeveer 45.000 woningen worden gebouwd, waarvan 10.000 in Ede. Verdere ontwikkeling van het Stationskwartier vraagt om oplossingen voor stikstof en natuur. Wethouder Jan Pieter van der Schans: "We willen duizenden woningen bouwen en bedrijven de ruimte bieden. Juist op de rand van De Veluwe vraagt dat een speciale aanpak, want de natuur willen we behouden én versterken. Dat lukt alleen als alle overheden als één overheid samenwerken. We zijn blij dat de ministers daar met ons de schouders onder willen zetten.'

WAAROM DE IT-OPLOSSINGEN VAN FLOWDESK BIJ MKB-BEDRIJVEN PASSEN
De rol van IT verandert razendsnel, maar de kern blijft hetzelfde, stellen de vier MTleden van het Barneveldse IT-bedrijf Flowdesk. Technologie moet bijdragen aan hoe mensen werken. Flowdesk helpt mkb-bedrijven om die stap concreet te maken met oplossingen van stabiele werkplekken tot slimmere processen. “Iedereen productief, dáár willen we aan bijdragen.”

Ze vormen samen het MT van Flowdesk. Salesmanager Jurgen Rouwhorst, operationeel manager Herman Balfoort, oprichter Gerrit Boone en mede-eigenaar Eddy van Dijk. Het ontgaat hen niet. IT in het mkb is de afgelopen jaren ingrijpend veranderd. Lokaal geïnstalleerde software en langdurige maatwerktrajecten maakten plaats voor flexibele, schaalbare oplossingen in de Cloud. Inmiddels dient zich een volgende fase aan: automatisering met behulp van kunstmatige intelligentie. Maar hoe ver technologie zich ook ontwikkelt, bij Flowdesk blijft één uitgangspunt leidend. “IT is voor ons nooit een doel op zich geweest,” zegt oprichter Gerrit Boone. “Het gaat erom dat mensen hun werk beter kunnen doen. Daar moet het uiteindelijk altijd over gaan.”
VAN ‘HET MOET WERKEN’ NAAR
‘HET MOET OPLEVEREN’
Flowdesk werkt met een (groeiend) team van zeventien mensen. Klanten zijn vooral mkb-bedrijven in MiddenNederland. Vaak gaat het om organisa-
ties met tien tot vijftig werkplekken, maar er zijn ook uitschieters met honderd tot tweehonderd werkplekken. Allemaal bedrijven die de waarde van IT zien, maar er niet dagelijks mee bezig willen zijn.
“Veel ondernemers willen gewoon dat het werkt,” zegt salesmanager Jurgen Rouwhorst. “Dat is logisch. Maar we merken dat daar steeds vaker een tweede vraag bij komt: kan ons werk ook slimmer? Kunnen we onze organisatie productiever maken? Trouwens, als de klant die vraag niet stelt, stellen wíj ‘m wel.”
Die vraag markeert een verschuiving. IT is niet langer alleen een ondersteunende factor, maar wordt steeds meer een middel om processen te verbeteren. “De basis moet natuurlijk op orde zijn,” vult operationeel manager Herman Balfoort aan. “Een stabiele werkplek, een veilig netwerk, betrouwbare systemen. Maar dáár begint het eigenlijk pas. Daarna ga je kijken: waar kunnen we tijd winnen? Waar kunnen we processen stroomlijnen?”
SLIMME ABONNEMENTEN
De dienstverlening van Flowdesk is opgebouwd rond vier abonnementen: het werkplek-, telefonie-, netwerk- en serverabonnement. Daarmee creëren de IT’ers een ijzersterke, gestandaardiseerde basis voor hun klanten. “Die standaardisatie is belangrijk,” zegt Boone. “Het zorgt voor rust, voorspelbaarheid en kwaliteit. Maar binnen die structuur kijken we altijd naar de specifieke situatie van de klant.” Flowdesk kiest er bewust voor om niet elke technologische ontwikkeling klakkeloos te volgen. “We zien heel veel voorbijkomen,” zegt mede-eigenaar Eddy van Dijk. “Maar de vraag is altijd: voegt dit echt iets toe voor deze organisatie?
Niet alles wat kan, hoeft.” Die nuchtere benadering past bij het type klant dat Flowdesk bedient: mkb-ondernemers die behoefte hebben aan oplossingen die werken in de praktijk.
Waar de Cloud de afgelopen jaren zorgde voor flexibiliteit en samenwer-
king, ligt de volgende stap volgens Flowdesk in automatisering van werkprocessen c.q. workflows. Dat is weliswaar een andere tak van sport, maar Flowdesk ziet hier grote kansen liggen voor mkb-bedrijven. Zeker nu de enorme denkkracht van AI binnen handbereik is gekomen. “In veel bedrijven gebeurt nog verrassend veel handmatig,” zegt Balfoort. “Gegevens worden overgetypt, processen lopen via e-mail, controles zijn afhankelijk van personen. Daar zit enorme winst.” Dat kan Van Dijk slechts bevestigen. “Het is inderdaad verbazingwekkend hoe eenvoudig die winst geboekt kan worden. Daarbij speelt de ontwikkeling en inzet van AI-tools een belangrijke rol. Voor ons reden om het zusterbedrijf Scailer op te richten (zie kadertekst).”
Met de opkomst van nieuwe toepassingen (en zeker ook AI) groeit het risico dat organisaties losse tools gaan inzetten zonder samenhang. Daar is Flowdesk op bedacht. “Data wordt steeds belangrijker,” zegt Boone. “Waar staat de informatie opgeslagen, wie heeft toegang, hoe borg je veiligheid? Als je dat niet goed organiseert, creëer je juist extra risico’s.” De extra opgave voor het IT-bedrijf is dan ook: zorgen dat IT één geheel blijft bij opdrachtgevers. “Je wilt geen eilandjes,” zegt Rouwhorst. “Alles moet op elkaar aansluiten. Anders verlies je uiteindelijk juist productiviteit.”
TERUG NAAR DE KERN
Ondanks alle technologische ontwikkelingen blijft de kern van het verhaal volgens Flowdesk verrassend eenvoudig. “Of het nu gaat om Cloud, automatisering of nieuwe toepassingen,” zegt Rouwhorst, “de vraag is altijd: wat levert het op voor je organisatie?”
“Kunnen mensen hun werk beter doen?” vult Balfoort aan. “Gaat het sneller, makkelijker, met minder fouten? Dán heeft het zin.” “De technologie verandert continu,” besluit Boone.
“Maar ons uitgangspunt niet. IT moet bijdragen aan hoe een organisatie functioneert. We vatten onze missie dan ook samen in twee woorden: Iedereen productief.”

SCAILER VERGROOT PRODUCTIVITEIT
MKB-BEDRIJVEN MET AI

Recent startten Gerrit Boone en Eddy van Dijk een nieuwe zusteronderneming van Flowdesk, samen met IT-consultant Terence Jellesma. Scailer is de naam. Een onderneming die zich volledig richt op het toepassen van kunstmatige intelligentie binnen organisaties. Juíst binnen mkb-bedrijven. Van Microsoft CoPilot-trainingen tot de creatie van geavanceerde apps en systemen.
Scailer (ook gevestigd in Barneveld) ontwikkelt met behulp van AI maatwerkoplossingen voor mkb-bedrijven. Oplossingen waarmee complete workflows kunnen worden geautomatiseerd, inclusief het handwerk dat daarbij hoort. Van het automatiseren van orderver-
werking en klantcommunicatie tot het ontwikkelen van applicaties die een compleet proces ondersteunen. De ontwikkeltijd en -kosten zijn vaak een schijntje vergeleken met de gemiddelde maatwerkapplicatie.
“Wat je ziet, is dat AI voor veel bedrijven nog abstract is,” zegt Jellesma. “Of het wordt alleen experimenteel toegepast. Maar als je het doordacht toepast, kun je er vandaag al concrete stappen mee zetten. Bij Scailer kijken we heel gericht waar de herhaling en het handwerk zit in bedrijfsprocessen. Waar gaat tijd verloren, waar kun je automatiseren? Daar creëren we vernuftige oplossingen voor, die soms al binnen een paar weken operationeel zijn.”
De voorbeelden van dergelijke Scailer-oplossingen zijn voor elke ondernemer interessant. Zo ontwikkelde Jellesma een compleet backoffice-systeem voor de afhandeling van orders in de horeca. Maar ook kan hij een app laten zien die complete, levensechte instructievideo’s genereert voor een aanbieder van huishoudelijke apparatuur. “Het is ongelooflijk, wat er kan. Hier valt voor een gemiddelde ondernemer nog een wereld te winnen. Scailer gaat bedrijven helpen veel tijd te besparen én kwaliteit te verbeteren. Wat dat betreft, sluit het fantastisch aan op de dienstverlening door Flowdesk. Met de slimme inzet van AI worden bedrijven nóg productiever!”
Je huis verbouwen? Een bouwproject aannemen? Of zonnepanelen installeren? Goed idee allemaal, maar waar halen we de vakmensen vandaan? Overal in Nederland, ook in Regio Foodvalley, komen we mensen tekort in de techniek. Maar een ‘onzichtbaar’ netwerk van ondernemers, onderwijs en overheid werkt nu aan het werven, opleiden en behouden van vakmensen: de Techniek Coalitie Regio Foodvalley. Aanhaken is aan te raden, want: “Samen bereiken we meer voor het technisch vakmanschap van de toekomst.”


Aan het woord zijn Piet Koppelaar en Gert Jan Koetsier van de Techniek Coalitie. Gert-Jan Koetsier is vanuit Regio Foodvalley kwartiermaker voor deze coalitie, die over de breedte van de hele regio onderwijs en ondernemers aanhaakt. Piet Koppelaar bestiert ReVaBo in Oosterbeek, een opleidingscentrum zonder winstoogmerk van een collectief van leerbedrijven in de bouw. ReVaBo is mede-initiatiefnemer van de Techniek Coalitie. Bij ReVaBo is het samenwerken aan toekomstig vakmanschap voor Arnhem en de Zuidwest-Veluwe al sinds 1984 dagelijkse praktijk. Daarnaast is Piet ook directeur van de Barneveldse Bouw Opleidingen (BBO), het opleidingsbedrijf dat sinds kort in Barneveld leerlingen opleidt.
WERVEN, OPLEIDEN, BEHOUDEN
We werven jonge talenten die, door te leren en te werken bij een opleiding en leerbedrijven, een mbo-diploma kunnen halen. Maar we leiden ook zij-instromers op: van een hoogleraar die het over een andere boeg wil gooien tot een niet-uitkeringsgerechtigde die thuis zit.
Bovendien verzorgen we bijscholing voor mensen die al werken, maar iets komen bijleren.” De stichting bewijst haar bestaansrecht al jaren in de wereld tussen leren en werken, bijvoorbeeld als het gaat om timmeren, stuken, metselen en tegelzetten.
MEERWAARDE VAN EEN COALITIE
ReVaBo sloot zich graag aan bij de regionale Techniek Coalitie. Want: “Als we als ondernemers, onderwijs en overheid samen hiervoor optrekken, dan pakken we kansen op die anders blijven liggen.”
Koetsier: “Een netwerk waarin onderwijs en
ondernemingen samenwerken voor talentontwikkeling, zoals bij ReVaBo, is er niet overal in de regio en ook niet voor elke sector. En versnippering is jammer. Want je hebt als technische branche baat bij een regio waarbinnen ál jouw technische opleidingsvragen en jouw personeelsvraagstukken kunnen landen in een geolied netwerk waarbinnen een antwoord te vinden is. Landelijk noemen ze dat ‘Hybride Techniekcentra’."
Koppelaar kan voorbeelden putten uit de ReVaBo-praktijk waarom leerlingen, onderwijs én bedrijven gebaat zijn bij een brede regionale samenwerking tussen onderwijs en ondernemen.
“Een leerling of zij-instromer die de techniek in wil, kan soms niet meteen in een schools systeem passen of toch niet bij een bepaald gekozen bedrijf of bepaald vakgebied aarden. Als je dan deel uitmaakt van een grotere samenwerking, vind je makkelijker een alternatieve route en behoud je die leerling dus sneller voor de sector.”
De regionale samenwerking heeft naast de voordelen voor de leerlingen, ook met name voordelen voor het onderwijs en de bedrijven.
“Onderwijs en ondernemers moeten helemaal niet zonder elkaar willen als het om opleiden gaat. Als een leerbedrijf veel nieuwbouw doet waar de deuren prefab in komen, leert de timmerleerling er niet hoe je een deur moet afhangen. In een collectief opleidingscentrum kan je dat bij-oefenen. Maar daar leer je vervolgens nog steeds geen Engels en rekenen. Dat laten we graag over aan het onderwijs. We moéten dus samenwerken.”
Nog een reden om samen op te trekken, met álle onderwijsniveaus én technische disciplines, is de landelijke aandacht voor werkend leren en lerend werken in netwerken die ze ‘Hybride Techniekcentra’ noemen.
Koetsier: “Dat is goed, maar je ziet daarbij nu wel dat landelijk wordt nagedacht over het samenvoegen van techniekprofielen in het vmbo, zoals PIE (produceren, installeren en energie) en BWI (bouwen, wonen en interieur). Dat biedt de leerling bredere oriëntatie, maar betekent ook juist een verarming in specifieke vakrichtingen waarin we als Regio Foodvalley juist heel sterk zijn. Dat lossen we op door in afstemming met het onderwijs invulling te geven aan datgene wat daar niet ingevuld kan worden, maar bij een opleidingsbedrijf wel.”
Koppelaar valt bij: “Nee, je wilt geen verschraling van dat opleidingsaanbod. Voor de leerlingen uit de Regio FoodValley is dat geen positieve ontwikkeling. Op dit moment werken wij samen met de vmbo-scholen om goede invulling te geven aan het onderdeel BWI. Onze collega’s van het opleidingsbedrijf Installatiewerk (IW) en de Barneveldse Techniek Opleiding (BTO) doen dat ook voor de invulling van PIE.”
REGIONALE AGENDA, LOBBY, SUBSIDIE
De acht samenwerkende gemeenten binnen Regio Foodvalley vormen de derde ‘o’ in het techniekverhaal van overheid, onderwijs en ondernemers. Zij stelden kwartiermaker Koetsier aan, om iedereen aan tafel te krijgen voor het behoud van technisch vakmanschap. Wat levert het op om met de
regionale overheden aan tafel te zitten in een Techniek Coalitie?
Piet Koppelaar kan wel een reden noemen. “Het vormgeven van een gezamenlijke visie en het opstellen van een gezamenlijke agenda. Als coalitiepartijen in de regio kan je onderzoeken wat ons gezamenlijke grotere belang is. Welke dingen moeten we aanpakken? Zoals die techniekprofielen bijvoorbeeld.”
Koetsier: “We werken samen aan het opstellen van de Techniek Agenda, die we met de Techniek Coalitie uitvoeren. Door de neuzen dezelfde kant op te hebben, kan je voor die agenda lobbyen, samen van elkaar leren en samen subsidies ontsluiten. We willen een hybride technieknetwerk, waarin bedrijven, brancheverenigingen, onderwijsinstellingen en overheden goed naar elkaar doorverwijzen, elkaar helpen, en elkaars ambassadeurs zijn. Dat gaat zorgen voor voldoende technisch vakmanschap in de toekomst. En impact krijgen voor inwoners, werkgevers en werknemers.”
Pieter Schortemeijer, projectleider
Inclusieve Technologie AMR Foodvalley vanuit Werkkracht. Dit willen de interviewpartners van deze aflevering graag van hem horen: Koppelaar: Hoe wordt Inclusieve Technologie ingezet bij beroepsbeoefenaars binnen de techniek?
Koetsier: Hoe kunnen ondernemers en werkgevers aan de slag met inclusieve technologie zonder hiermee een label te creëren voor hun werknemers die hier gebruik van maken?
Bouwen aan een duurzame, gezonde en toonaangevende Regio Foodvalley is mensenwerk. Mensen zijn de drijvende kracht en waardevolle bron van onze regio. De sleutel tot succes is een sterke samenwerking. In Regio Foodvalley werken we aan een toekomstbestendige arbeidsmarkt waarin ondernemers, vakmensen en kenniswerkers elkaar versterken. In een krappe arbeidsmarkt, waarin meer en andere vaardigheden nodig zijn van werknemers, is het voor ondernemers een uitdaging om voldoende en passende mensen te vinden. Daarom is talent aantrekken, boeien, (leven lang) ontwikkelen en vitaal houden essentieel. We stimuleren vakmanschap en zorgen dat het opleidingsaanbod aansluit op de praktijk, zodat mensen zich een leven lang kunnen blijven ontwikkelen. We ondersteunen goed werkgeverschap en innovatie zodat een goede match tussen vraag en aanbod en een inclusieve arbeidsmarkt ontstaat. Met deze aanpak leggen we de basis voor een arbeidsmarkt waarin iedereen kansen krijgt én pakt. Benieuwd waar Regio Foodvalley zich mee bezighoudt? Kijk op www.regiofoodvalley.nl/programmas/ human-capital
Soms valt alles op z’n plek. Dat gebeurde toen Plant FWD neerstreek in Barneveld. Op 8 en 9 april kwamen Europese koplopers in alternatieve eiwitten samen in de Midden Nederland Hallen. De plek klopte. De mensen klopten. De energie klopte. Alsof het er al jaren thuishoorde. Een warme landing, een sterke eerste indruk — en ja, iets om trots op te zijn.
Plant FWD heeft een grote ambitie: de voedselindustrie in beweging krijgen en concrete stappen zetten richting een duurzamer systeem. Wat je daar ziet, is wat een ecosysteem nodig heeft. Ondernemers, onderzoekers, investeerders en beleidsmakers die elkaar vinden, scherp houden en samen versnellen. Precies dat samenspel is waar Regio Foodvalley voor staat.
Die energie en het samenspel op de conferentie kwamen ook terug in een van de scherpste sessies van het programma: Moving Effectively Beyond Polarization.
Want het spanningsveld — oud versus nieuw, vlees versus plantaardig — houdt ons vaak vast. Het debat wordt moreel gemaakt. Kampen ontstaan. En terwijl iedereen positie kiest, vertraagt de beweging die juist nodig is. In deze sessie liet Tomas Baum zien hoe dat mechanisme werkt. Wie er belang heeft bij die tegenstelling. En vooral: hoe je eruit stapt. Minder wij-zij-denken. Meer focus op wat werkt. Want als de ambitie is om richting 80% plantaardig te bewegen, dan kom je daar niet met polarisatie. Dan heb je slimme strategieën nodig. Verbinding. En de bereidheid om buiten je eigen gelijk te stappen.
WE ZIJN AL VERDER DAN WE DENKEN (EN DE TRADITIONELE SECTOR VERSNELT MEE)
De echte beweging zit niet in uitersten, maar in wat er al gebeurt. In hybride oplossingen. In slimme combinaties van dierlijk en plantaardig. In producten die passen bij wat consumenten nú vragen, zonder de praktijk te negeren. Veel vleesproducten bestaan inmiddels al voor zo’n 20/30% uit plantaardige ingrediënten — vaak zonder dat iemand het doorheeft. Dat zegt genoeg. Die werelden lopen al door elkaar heen. Alleen blijven we doen alsof het gescheiden werelden zijn.
En daar zit precies de kans. Want juist de traditionele sector blijkt onmisbaar in die versnelling. Bedrijven met kennis van productie, verwerking en logistiek. Schaal. Efficiëntie. Toegang tot de markt. Geen disruptie om de disruptie, maar vakmanschap dat nieuwe ideeën werkbaar maakt. Innovatie die niet alleen klopt op papier, maar ook op de productielijn.
Vernieuwing krijgt pas impact als het landt in de praktijk — en daar speelt de ‘oude’ economie een sleutelrol.
GIDSROL REGIO FOODVALLEY
Dus laten we stoppen met het tegenover elkaar zetten van ‘oud’ en
‘nieuw’. Straks gooien we het kind met het badwater weg — en dat zou zonde zijn van alles wat al werkt. Laten we bouwen. Samen. Aan een voedselsysteem dat toekomstbestendig is én vandaag al rendeert.
Daar ligt onze rol. Als gidsregio staat Regio Foodvalley precies op dat snijvlak. Met de positie — en de verantwoordelijkheid — om die werelden te verbinden. Voor Foodvalley. Voor Nederland. Voor Europa.
En laten we eerlijk zijn: dit gesprek is nog lang niet klaar. Zet ‘m dus alvast in je agenda: Plant FWD 2027, 6 en 7 april 2027. Locatie: Midden Nederland Hallen in Barneveld. Daar brengen we de toekomst weer een stap dichterbij.
Gertjan Verstoep
Secretaris Economic Board Regio Foodvalley

Een paar uur scherp met elkaar. Besluiten nemen, knopen doorhakken. Dat lukt binnen prima, maar de afwisseling met buiten maakt het écht compleet. Bij De Veenderhoeve is beide mogelijk óf een combinatie ervan!
Je begint binnen. Een lichte ruimte, houten gebinten, alles overzichtelijk. Geen afleiding, wel focus. Na een uur of twee merk je dat het tempo zakt. Dat is vaak het moment waarop een andere setting helpt.
Dan stap je naar buiten. Het terras op. Onder de tent, met uitzicht op het groen. Gesprekken worden net wat losser, ideeën komen sneller op tafel. Precies wat je nodig hebt om verder te komen.
Ook de invulling van de dag beweegt mee. Van een verzorgde lunch tot een informele borrel of barbecue buiten, afgestemd op het moment en het gezelschap.
De locatie ligt erg centraal. Op loopafstand van station De Klomp en vlak bij de A12. Ook voor parkeerplaatsen hoef je je geen zorgen te maken. Deze zijn te vinden bij de locatie zelf. Dus ook praktisch voor iedereen die met de auto komt.
Een plek waar binnen en buiten elkaar versterken is precies wat een goede vergadering of bijeenkomst soms nodig heeft.
Meer weten of een keer langskomen? Bekijk de mogelijkheden op deveenderhoeve.nl.


Het aanvragen van passende financiering is voor veel ondernemers lastig. Het proces is in principe voor iedereen hetzelfde, maar de praktijk laat iets anders zien. Bijna 40% van alle ondernemers in Nederland is vrouw, maar zij ontvangen nog geen 15% van alle zakelijke financiering; een financieringskloof van bijna 25 miljard euro. Vrouwen vragen minder vaak financiering aan en wanneer ze dat wél doen, gaat het om lagere bedragen.
KVK deed onderzoek naar de verwachtingen van ondernemers bij het aanvragen van financiering. Daaruit bleek dat vrouwen vaker opzien tegen de aanvraag, meer drempels verwachten en minder goed weten waar te beginnen.
Carolien Babonnick, onderzoeksspecialist bij KVK, ziet dat het aanvragen van financiering voor álle ondernemers een uitdaging blijft. “Zowel mannen als vrouwen ervaren het proces als lastig, en dat is al jarenlang zo. Toch zijn er duidelijke verschillen: twee op de drie vrouwen verwachten vooraf dat het zeer moeilijk zal worden om financiering te krijgen, tegenover bijna de helft van de mannen.”
MAATSCHAPPELIJKE WAARDE
ZORGT VOOR TWIJFELS
Een belangrijke oorzaak ligt in de aard van de bedrijven: vrouwen zijn relatief vaker actief in sectoren gericht op duurzaamheid en maatschappelijke impact. Zoals zorg, welzijn, onderwijs en duur-
zaamheid. Sectoren die veel betekenen voor de samenleving, maar in traditionele financieringsmodellen als minder winstgevend worden beoordeeld.
Daardoor is het lastiger om financiering te krijgen, niet omdat het bedrijf geen waarde heeft, maar omdat het systeem anders kijkt naar deze impactgerichte ondernemingen. Dat zie je terug in de vragen die financiers stellen. “Mannen krijgen vaker promotiegerichte vragen over groei, ambities en kansen. Vrouwen krijgen vaker preventiegerichte vragen over risico’s en voorzichtigheid. De toon van het gesprek verschilt, en dat heeft invloed op het resultaat.”
INTERNE EN EXTERNE
ONZEKERHEID
Deze benadering maakt dat vrouwen zich gemiddeld grondiger voorbereiden. Ze verdiepen zich intensiever in risico’s en willen alles kloppend hebben voordat ze een aanvraag doen. “Bij ondernemen hoort altijd onzekerheid, maar als er iets misgaat lijken vrouwen
sneller naar zichzelf te kijken. Mannen leggen de onzekerheid juist vaker buiten zichzelf, bijvoorbeeld bij het financieringssysteem.”
EEN EERLIJKER SYSTEEM
Deze twijfels komen niet uit de lucht vallen. Wanneer vrouwen structureel anders benaderd worden, is het niet vreemd dat ze kritischer naar zichzelf kijken. De vraag is daarom niet alleen hoe vrouwen meer zelfvertrouwen krijgen, maar ook hoe het systeem eerlijker kan worden ingericht.
Een van de manieren om de drempel te verlagen, is weten wat er mogelijk is. Ben je ondernemer en zoek je passende financiering?
De FinancieringsGids biedt informatie over verschillende financieringsvormen, welke vorm het best aansluit bij jouw situatie en waar je terechtkunt voor hulp.
DIGITALE WEERBAARHEID IN DE REGIO: DE EERSTE STAPPEN ZIJN AL EEN FEIT
Hoeveel controle heb je als organisatie echt over je eigen digitale omgeving? En hoe belangrijk is zulke zeggenschap voor je weerbaarheid? Als gemeente, als onderneming, of als onderwijsinstelling? “We moeten onszelf allemaal afvragen: welke mate van controle heb je nodig voor je processen? En kunnen we die sámen bereiken in Regio Foodvalley?”
Aan het woord is Mark Hoek van Info Support uit Veenendaal, een grote ICTspeler in Nederland, met een sterke focus op vitale sectoren als agrifood, energie, fintech, overheid en zorg. Sectoren waarvoor stabiele en veilige digitale processen uiterst kritisch zijn.
Hij gaat in deze aflevering van Regio Foodvalley Ontmoet... in gesprek over digitale weerbaarheid, autonomie, soevereiniteit en cybersecurity met Wim Werkman. Werkman is lid van de Economic Board van Regio Foodvalley en tevens voorzitter van de FOV Regio Foodvalley, federatie van de acht bedrijvenkringen in Regio Foodvalley. Samen schetsen ze hoe ondernemers in de regio het voortouw hebben genomen om Regio Foodvalley digitaal weerbaar te maken.
ALLEEN CYBERSECURITY OF OOK ECHTE DIGITALE WEERBAARHEID?
“Ook niet-ICT-ondernemingen, onderwijsinstellingen en gemeenten in Regio Foodvalley moeten stappen zetten voor hun digitale weerbaarheid”, vindt Wim Werkman. “We weten inmiddels allemaal dat cybersecurity belangrijker wordt, de ‘verdedigingsmuur’ voor je data en je digitale processen. Maar beveiliging tegen indringers is niet het énige dat je goed

wilt regelen. Je wilt ook digitale soevereiniteit en autonomie”, zo wil Werkman op het hart drukken bij zijn achterban. Maar daarnaast ook bij alle overheden, onderwijsinstellingen en andere organisaties. De termen vergen wel uitleg.
Soevereiniteit gaat volgens Werkman over wie er wettelijke macht heeft over jouw data en jouw omgeving. Autonomie gaat over hoe makkelijk jij zelf kunt bewegen binnen jouw
cloud-, software- en systeemoplossingen. “Wil je digitaal weerbaarder zijn, dan wil je beide uit handen halen van grote Amerikaanse techbedrijven en zelf goed inrichten. Zelf regie voeren is het credo.”
SOEVEREINITEIT: MACHT OVER JE
DIGITALE OMGEVING
Hoek over soevereiniteit: “De zogenaamde Cloud Act in Amerika is een wet die bepaalt dat de Amerikaanse overheid altijd zeggenschap heeft over
data of diensten, die klanten waar dan ook ter wereld bij Amerikaanse bedrijven onderbrengen.”
Pas nog, na het uitvaardigen van een arrestatiebevel tegen de Israëlische premier Netanyahu, kon een aanklager aan het Internationaal Strafhof in Den Haag opeens niet meer in zijn digitale Microsoft-omgeving, zo lichten ze uit. Een rechter bij datzelfde hof had opeens geen toegang meer tot haar Google-accounts. Ze zouden op een Amerikaanse ‘sanctielijst’ staan. Het geeft maar aan wat het belang van digitale soevereiniteit is.
AUTONOMIE:
BEWEGINGSVRIJHEID EN INVLOED
“Ook de autonomie moeten we vergroten, willen we weerbaarder zijn”, stelt Werkman. “Dat gaat over wat je allemaal zelf kunt regelen met de digitale diensten waar je voor betaalt.”
Hoek heldert dat op met wat begrippen en voorbeelden. “IT-reuzen zoals Microsoft, Google en Amazon voorzien het overgrote deel van de wereldwijde markt van digitale werkomgevingen en clouds. Volgens ons onderzoek geven we in Regio Foodvalley met elkaar sowieso al 200 miljoen aan hen uit, maar vermoedelijk eerder het dubbele. Maar zij creëren ‘vendor lock-in’.”
Een voorbeeld daarvan is bij clouddiensten dat diverse apps binnen een cloud naadloos samenwerken in slimme, gebruiksvriendelijke integraties, die helaas alleen maar werken binnen de omgeving die je bij de techreus afneemt. Denk bijvoorbeeld aan Azure Logic Apps.”
Wat Hoek betreft wil je meer vrijheid dan diensten bieden die hun klanten vastleggen via vendor lock-in. Hij pleit
voor meer gebruik van open source-software en open standards, die wereldwijd open worden beheerd en vrijheid, controle en keuze bieden.
“Een ander voorbeeld van het belang van autonomie is de wendbaarheid in je eigen IT-omgeving. Bijvoorbeeld invloed op wanneer updates aan je systeem plaatsvinden. Je hebt daar als klant van zo’n ‘hyperscaler’ zelf geen invloed op. Terwijl je - bijvoorbeeld als zorgverzekeraar - geen wijzigingen aan je systemen wilt in jouw ‘digitale hoogseizoen’, wanneer alle klanten nieuwe premies voorgelegd krijgen en nieuwe verzekeringen afsluiten.”
Ook bieden clouddiensten van Microsoft, Google of Amazon functionaliteit aan die sommige organisaties wel, maar de meeste organisaties helemaal niet nodig hebben. Terwijl je er in het pakket wel voor betaalt.” Hoek noemt als voorbeeld een functionaliteit waarmee organisaties hun clouds en diensten makkelijker kunnen op- of afschalen. Dat is belangrijk voor ondernemingen en organisaties met seizoensgebonden behoefte, maar is lang niet voor alle bedrijven de moeite waard.”
Ook op prijzen kan je als klant geen invloed uitoefenen. “Investeringen die de ‘hyperscalers’ als Microsoft, Google en Amazon doen, in AI bijvoorbeeld, worden doorberekend in de prijs voor die diensten. Er komen dan ook grote prijsindexaties aan voor hun gebruikers.”
in de regio, waaronder Info Support, in Nederland ook een kennisinstituut op dit vlak, hebben discussie rond digitale weerbaarheid op gang gebracht. En zij hebben dat samen met behartigers van ondernemersbelangen, waaronder Werkman, op de agenda van Regio Foodvalley gezet. Werkman: “Ook de Economic Board van Regio Foodvalley erkent dit als belangrijk strategisch thema.”
Afgelopen februari heeft de Economic Board dan ook groen licht gegeven voor een grondigere verkenning van hoe de regio een eigen digitaal weerbaar ecosysteem kan inrichten. Daarvoor is een kernteam aan de slag, dat nog voor de komende zomer met een rapport komt.
“We houden als ondernemers graag het tempo erin”, zegt Werkman, die veel vragen wil beantwoorden in de verkenning. “Wie zijn ermee bezig? Welke oplossingen kunnen er zijn? Wie kunnen daar een rol in spelen? Is er draagvlak en wat zijn de kosten voor bedrijven en organisaties die meedoen? Hoe gaan we het bestuurlijk doen? En zijn er juridische kansen om te sturen, of technische hobbels om te slechten?”
Waar de initiatiefnemers aan denken, is bijvoorbeeld een regionale cloud.
NIET LIJDZAAM WACHTEN: HET KÁN, EN HET IS AL
In Regio Foodvalley zitten ondernemers niet lijdzaam te wachten op het ei van Columbus dat de hegemonie van de reuzen uit met name Amerika doorbreekt. Diverse IT-ondernemingen
“Noem het nu voor het gemak even een ‘Regio Foodvalley Cloud’. De omzet die we met elkaar nu naar hyperscalers in vooral Amerika brengen, zou voor de regio behouden blijven”, benadrukt Werkman. Hoek vult belangrijk aan: “Van belang is dat we als regio regie over de eigen digitale onafhankelijkheid krijgen en houden, en dat samen organiseren. We willen nadrukkelijk op zoek naar nog meer IT-bedrijven met een soevereine cloud-
oplossing, om samen keuzevrijheid te kunnen bieden aan de regio.”
KAN NU WAT DOEN? DENK IN ELK GEVAL NA!
“Van belang voor iedereen in de regio is, dat je voor je organisatie goed nadenkt over het eigen IT-gebruik en de eigen IT-behoefte”, zegt Hoek. “Voor welke onderdelen gebruik je welke diensten? En hoe autonoom en soeverein moet elk daarvan zijn? Heb het erover met elkaar. Werkman: “Dat gesprek gaan we ook organiseren, met bijvoorbeeld workshops en informatiebijeenkomsten.”
De initiatiefnemers komen graag in gesprek met wie er een rol op kan pakken. “Ben je een IT-bedrijf? Misschien ook actief binnen ICT Valley? Misschien ligt er dan wel een logische, mooie rol in het proces.”
Ook zoeken de initiatiefnemers naar partijen die voor een regionale cloudoplossing op basis van open source en open standaarden misschien wel een ‘launching customer’ willen zijn en zo als pionierende klanten het voortouw willen nemen.
Werkman: “We weten dat bijvoorbeeld ook gemeenten met dit maatschappelijke vraagstuk bezig zijn.” Het college van burgemeester en wethouders in Ede heeft pas een beleidsnotitie Digitale autonomie en soevereiniteit vastgesteld. Het uitgangspunt: minder afhankelijk worden van grote buitenlandse IT-bedrijven. Meer eigen regie over data en de eigen infrastructuur. Wellicht wil een grote gemeente als Ede launching customer zijn, waardoor kleinere gemeenten met misschien minder kennis kunnen volgen”, overweegt Werkman.
WEES AMBASSADEUR
Tenslotte hopen Werkman en Hoek dat
iedereen die de beweging naar meer onafhankelijkheid al maakt, dat ook zo duidelijk mogelijk laat zien. “Neem je al stappen, wees dan ambassadeur voor de beweging richting digitale weerbaarheid.”
RESULTATEN VAN DE VERKENNING: ADVIES EN VERVOLGSTAPPEN
De verkenning van de mogelijkheden voor een regionaal platform voor digitale weerbaarheid en autonomie levert niet alleen gepraat op. De initiatiefnemers kijken verder dan alleen naar bestaande initiatieven en draagvlak. “We willen een concept schetsen van hoe een regionaal digitaal ecosysteem er in Regio Foodvalley uit zou kunnen zien. Hoe de businesscase eruit zou kunnen zien, en wat de governance-structuur zou kunnen worden”, vertelt Werkman. Als de fase van verkenning erop zit, heeft Regio Foodvalley scherp zicht op de mogelijke vervolgstappen.

HET ZWARTE GAT VAN ONLINE
Je herkent het als mkb'er ongetwijfeld. Je schakelt een marketingbureau in om lokaal beter gevonden te worden. Je betaalt netjes de maandelijkse factuur, maar hebt eigenlijk geen idee wat er precies gebeurt. En nog belangrijker: het levert niet merkbaar meer telefoontjes of opdrachten op. Voor veel ondernemers voelt online marketing als een ondoorzichtig zwart gat waar geld in verdwijnt.
Jonne van Bodegraven, oprichter van het in Ede gelanceerde SEO Lokaal, herkent deze groeiende frustratie maar al te goed. Na ruim vijf jaar aan bureauzijde en als freelancer besloot hij dat het roer om moest. “Het pijnlijke is dat veel bureaus een 'one-sizefits-all'-methode hanteren,” legt Jonne uit. “Ze draaien voor een lokale fysiotherapeut in Ede of aannemer in Veenendaal nagenoeg hetzelfde ingewikkelde programma af als voor een landelijke webshop. Er worden uren gefactureerd voor technische zaken die voor een lokale speler geen prioriteit hebben. Jouw klant zoekt geen landelijke autoriteit, maar gewoon de beste vakman in zijn eigen regio.”
Volgens de ondernemer vereist lokale vindbaarheid een veel directere, transparantere aanpak. Geen rookgordijnen of vage urenverantwoording, maar een keiharde focus op wat lokaal direct werkt. Denk aan een ijzersterk en prominent Google Bedrijfsprofiel, kloppende vermeldingen in de regio en slimme systemen om structureel actuele klantreviews te verzamelen.
“Precies daarom ben ik SEO Lokaal gestart,” vervolgt hij gepassioneerd. “Wij laten overbodig werk achterwege

en zorgen dat ons aanbod volledig aansluit bij de lokale ondernemer. We richten ons uitsluitend op werkzaamheden die directe impact hebben voor bedrijven met een lokale focus. Geen irrelevante bijzaken, maar gerichte stappen die de klant daadwerkelijk tastbare waarde en zichtbaarheid in het eigen werkgebied opleveren.”
Heb jij het gevoel dat jouw bedrijf online als een landelijke webshop wordt behandeld, of wil je weten waar lokaal de échte kansen liggen? Ontdek wat jouw onderneming specifiek nodig heeft via een gratis en vrijblijvende lokale ranking-scan op seolokaal.nl.

Lagant Academy traint al 35 jaar projectmanagers. Niet met dikke ringbanden en theorieboeken, maar met een aanpak waarbij het geleerde direct zijn weg vindt naar de werkvloer. Directeur-partner Guus Linnemann vertelt waarom dat het verschil maakt.
EEN CERTIFICAAT IS HET BEGIN, NIET HET DOEL
Lagant Academy bestaat al 35 jaar. Wat maakt jullie aanpak succesvol?
Projectmanagement staat nooit stil, en wij ook niet. Wat ons onderscheidt, is dat we nooit zijn blijven hangen in klassieke lesvormen. We zijn constant bezig met één vraag: hoe zorgen we ervoor dat een deelnemer na de training zijn werk beter doet? Niet over een jaar: nee, morgen al.
HOE ZIET DAT ER IN DE PRAKTIJK UIT?
We werken met de flipped classroom: theorie leer je thuis via onze digitale leeromgeving, in de klas werken we meteen met praktijkvoorbeelden en casussen uit het echte werk. Soms halen we deelnemers letterlijk uit het lokaal voor een werkvorm of spelelement: alles om de stof echt te laten landen. De trainer is geen docent die vertelt: het is iemand die begeleidt, uitdaagt en spiegelt. Vóór de start is er altijd een virtuele kick-off. Trainer en deelnemers leren elkaar kennen, maar de trainer vraagt ook naar ieders individuele leerdoelen en werkervaring. Zo weet hij vóór de eerste lesdag al wie er in de groep zit en wat er speelt. Dat maakt een wereld van verschil voor de betrokkenheid.
EEN TRAINING ZIT EROP. MAAR
WAT ALS JE ER LATER TOCH
ERGENS TEGENAAN LOOPT?
Dan bel je Lagant. Bij veel instituten houdt de relatie op bij het examen, bij ons niet. Deelnemers kunnen na afloop gewoon bellen of mailen, en wij zorgen dat ze verder geholpen worden. Of het nu gaat om een inhou-
'Een certificaat is mooi, maar wij willen dat mensen er echt iets aan hebben op de werkvloer.'
delijke vraag over een methodiek, een concreet praktijkdilemma of gewoon even sparren met iemand die het vak kent.
Het geleerde beklijft pas als je het kunt toepassen op het moment dat het er écht toe doet. Soms is dat drie weken na de training, als iemand vastloopt op een stakeholdervraagstuk. Wij willen er dan zijn: niet alleen op de lesdag.
HET TEAM: ERVARING MET EEN
GLIMLACH
Jullie docenten krijgen opvallend goede recensies. Wat is het geheim? We werken uitsluitend met trainers die zelf actief zijn of zijn geweest als projectmanager in de praktijk. Ze spreken uit ervaring. Als iemand vraagt naar een lastige stakeholder of een vastgelopen project, weet onze trainer niet alleen het antwoord, maar ook hoe het voelt om daar middenin te zitten. Mensen die met plezier werken, geven betere trainingen: dat is geen theorie, dat merk je gewoon. We geven onze mensen veel vrijheid en vertrouwen, en dat krijgen we terug.
DEELNEMERS GEVEN LAGANT
GEMIDDELD EEN 8,8. WAAR BENT
U HET MEEST TROTS OP?
Op de opmerkingen over toepasbaarheid. Mensen schrijven dat ze de volgende dag al anders werkten. Dát is waarvoor we het doen, niet voor de score, maar voor dat gevoel: ik heb hier echt iets aan.
PORTFOLIO
Van PRINCE2® tot Agile, van IPMA tot Lean Six Sigma — hoe houd je dat consistent?
Door de filosofie centraal te stellen, niet de methodiek. Welke training iemand ook volgt: de aanpak is altijd praktijkgericht, toegankelijk en gericht op directe toepassing. De inhoud verschilt, de leerervaring niet. Lagant was begin van de eeuw wel een van de eersten die PRINCE2 naar Nederland bracht, maar we zijn nooit blijven hangen in dat ene succesnummer. Het vak evolueert continu, organisaties werken hybride of Agile, en wij bewegen mee.
OPEN TRAININGEN OF INCOMPANY – WAT WERKT
BETER?
Dat hangt ervan af. Incompany werkt goed als je een heel team wilt meenemen in een verandering, volledig afgestemd op de eigen context. Open trainingen zijn waardevol, omdat deelnemers collega's ontmoeten uit andere sectoren. Dat levert verrassende inzichten op. Wat we altijd borgen: alle locaties liggen bij een NS-station.
AMBITIE: GRENZEN VERLEGGEN
Wat is uw ambitie voor Lagant over vijf jaar?
Dat Lagant in meerdere Europese landen bekendstaat als de opleider die écht het verschil maakt. Niet omdat we het breedste aanbod hebben, maar omdat onze deelnemers na afloop anders werken met meer grip op wat ze doen.
Mensen komen bij Lagant, omdat ze gehoord hebben: daar leer je niet alleen hoe het hoort, maar ook hoe het werkt. Dát is de meetlat waarlangs ik ons werk leg.
Scan de QR-code en start vandaag met 25 gratis top leads!



Een Personal Sales Assistant (PSA) is een professionele, commercieel georiënteerde verkoopassistent. De PSA heeft het doel u een-op-een te ondersteunen in uw acquisitie en een constante stroom aan nieuwe afspraken te genereren. Met behulp van het DATA-collectief en Website-Leads worden interessante prospects geselecteerd en benaderd.
U een-op-een ondersteunen in uw acquisitie en volledig te ontzorgen in uw marktbenadering. Om u, zoals wij dat noemen, verkoopontspanning te bieden.






Op dinsdag 27 oktober 2026 worden de Innovatieprijzen Regio Foodvalley uitgereikt aan de meest innovatieve ondernemers uit de regio. Werk jij aan een slim product, vernieuwende dienst of innovatief proces? Dan is dit het moment om te laten zien wat jouw onderneming in huis heeft. Ondernemers kunnen zich aanmelden via www.innovatieprijsregiofoodvalley.nl. Een vakjury selecteert daarna drie genomineerden per categorie. De prijs wordt uitgereikt in drie categorieën: Agri & food, ICT- en Industriële- & logistieke innovaties.
INNOVATIE DIE WERKT IN DE PRAKTIJK
In Regio Foodvalley werken ondernemers, overheden en onderwijsinstellingen samen aan oplossingen voor de toekomst. Juist die combinatie van innovatiekracht en praktische toepasbaarheid maakt het verschil. Met de Innovatieprijzen Regio Foodvalley zetten we ondernemers in de schijnwer-
pers die met hun innovatie echt impact maken. In alle categorieën wordt naast een vakjuryprijs ook een publieksprijs uitgereikt.

VOOR ONDERNEMERS MET
IMPACT
De Innovatieprijs Regio Foodvalley is bedoeld voor innovatieve producten, processen en diensten met impact in én buiten de regio. Om in aanmerking te komen voor de prijs gelden de volgende criteria: de innovatie valt binnen een van deze sectoren: Agri & food, ICT en Industriële- & logistieke sector het gaat om een product-, proces- of dienstinnovatie
de innovatie werkt en dat kan worden aangetoond met resultaten of een prototype de innovatie is een eigen ontwikkeling van de inzender
LAAT ZIEN WAAR JOUW BEDRIJF VOOR STAAT
De Innovatieprijs is meer dan een onderscheiding. Het is een podium voor ondernemers die vooruitdenken, kansen zien en vernieuwen met resultaat. Een nominatie of prijs vergroot je
zichtbaarheid in de regio en daarbuiten, en laat zien waar jouw bedrijf voor staat.
AANMELDEN
Ondernemers kunnen zich aanmelden via www.innovatieprijsregiofoodvalley. nl. De Innovatieprijzen Regio Foodvalley 2026 worden uitgereikt op dinsdag 27 oktober 2026 tijdens een feestelijke bijeenkomst bij ’t Hof in Renswoude. Zet deze datum alvast in je agenda.

De Weverij, Scherpenzeel
3 gebouwen 74 units CA. 97294 m2 PER RUIMTE unieke zichtlocatie vanaf €205.500,00

74 luxe en duurzame bedrijfsruimtes met verdiepingsvloer te koop. Bent u op zoek naar een werkplaats, showroom of opslagruimte? Alles is mogelijk. Ook interessant voor beleggers die op zoek zijn naar een waardevaste vastgoedkans!
Bekijk de brochure
Neem contact met ons op:

0318 - 75 11 88 info@activast.nl www.activast.nl
0318 - 50 10 00
info@cmcbedrijfsmakelaars.nl www.cmcbedrijfsmakelaars.nl







RONDETAFELGESPREK BEDRIJFSOVERNAMES
Het feit dat bedrijfsovernames over het algemeen maanden of zelfs meer dan een jaar in beslag nemen zegt genoeg over de complexiteit van deze trajecten. Sommige cijfers kun je op meerdere manieren interpreteren en niet zelden geven deze getallen een vertekend beeld van de werkelijkheid. De ervaringen die de deelnemers aan het rondetafelgesprek van Vallei Business over dit thema delen werken verhelderend en geven stof tot nadenken.
TEKST & FOTOGRAFIE: AART VAN DER HAAGEN
Geen sector lijkt eraan te ontkomen: bedrijfsovernames zijn aan de orde van de dag, in een dynamische markt die snel moet reageren op maatschappelijke veranderingen. Behoefte aan schaalvergroting, investeringskansen en generatieverloop brengen partijen bij elkaar die lang niet altijd dezelfde bloedgroep hebben en die dikwijls een aantal conflicterende belangen moeten overwinnen in een gezamenlijk streven om toch tot een bevredigende transactie te komen. Op de vergaderzolder van het alom bekende restaurant Planken Wambuis, fraai gelegen in de bossen aan de rand van Ede, legt gespreksleider Michael van Munster (Van Munster Media Factory) vijf stellingen voor aan drie experts op dit gebied, die vanuit hun praktijkervaring en aan de hand van geanonimiseerde voorbeelden verrassende inzichten naar voren brengen. Zij geven een kijk op welke cijfers er werkelijk toe doen, beschrijven bijzondere omstandigheden die de casus danig kunnen beïnvloeden en noemen valkuilen die koper of verkoper moeten zien te omzeilen.
DEELNEMERS RONDETAFELGESPREK
Er ontstaat meteen een levendig gesprek naar aanleiding van de eerste stelling:
‘Synergie-voordelen zijn vooral een verkoopargument en zelden een realistische basis voor waardecreatie.’ “De medaille heeft twee kanten,” start Gerben Remmerde, overnameadviseur bij CROP corporate finance, zijn relaas.
“Synergievoordelen, dat vormt de meestgebruikte term in boardrooms om er - oneerbiedig gezegd - een overname doorheen te drukken. Op papier kun je het mooi uitrekenen en Excel is geduldig, maar in de praktijk valt het effect van 1+1=3 dikwijls tegen, met name op het gebied van omzet. Eerder liggen er wat mogelijkheden aan de kostenkant, bijvoorbeeld het laten afvloeien van een boekhouder die de pensioengerechtigde leeftijd nadert, afscheid nemen van mensen die je inhuurt of het samenvoegen van organisaties in één pand. Laaghangend fruit, zogezegd.” “Dat herken ik wel,” beaamt Tom Baerends, eigenaar van Financieringsgilde Ede - Veenendaal.
“Daarbij teken ik aan dat je soms ook meer
- Felix Gulinck, overnameadviseur Rembrandt M&A
- Tom Baerends, eigenaar van Financieringsgilde Ede - Veenendaal
- Gerben Remmerde, overnameadviseur CROP corporate finance
Gespreksleider: Michael van Munster, eigenaar Van Munster Media Factory

eigen omzet kunt realiseren door uitbesteed werk naar de overgenomen partij te brengen. Als ik kijk naar het tweede deel van de stelling, dan werkt kostenbesparing positief voor de EBITDA* en dat zorgt dus voor waardecreatie.”
Felix Gulinck, overnameadviseur bij Rembrandt M&A, plaatst een kritische kanttekening bij synergievoordelen op kostenniveau. “Dingen liggen soms best gevoelig. Denk aan een dame die al twintig jaar trouw de administratie doet en die eigenlijk boventallig wordt. Lang niet elke koper wil als een olifant door een porseleinkast gaan. Samenvoeging van de organisaties qua huisvesting kan verregaande consequenties voor het personeel hebben. Als je elke dag naar de zaak fietst, zit je er niet op te wachten om ineens dertig kilometer op en neer te moeten reizen. Het lijkt makkelijk, maar in realiteit liggen hier soms behoorlijk uitdagingen.” Baerends knikt. “Ik ken voorbeelden van mensen die zelf om die reden hun arbeidscontract opzegden, zonder dat er een vaststellingsovereenkomst aan te pas kwam.” Gulinck: “Je mag nooit onderschatten hoe belangrijk de medewerkers zijn.” Remmerde: “Feitelijk vindt daar het omgekeerde van synergievoordelen plaats. In
bepaalde gevallen moet je juist kosten maken om ervoor te zorgen dat alles blijft marcheren.” Gulinck keert terug bij het 1+1=3-effect voor de omzet. “Er bestaan rekenmodellen voor, maar het is lastig. Soms werkt het, bijvoorbeeld wanneer je bij een overname een nieuw product aan je assortiment toevoegt dat bijdraagt aan one-stopshopping. Vaak blijken kopers echter niet bereid om voor die extra waarde te betalen.”
Stof tot nadenken geeft de tweede stelling: ‘Earn-outs lossen meer problemen op dan ze creëren.’ “Het betreft in veel gevallen een complexe constructie, die een hoop discussie kan opleveren,” weet Felix Gulinck uit ervaring. “Een koper gaat na de overname misschien kosten opvoeren om het bedrijfsresultaat te drukken, bijvoorbeeld voor de aanschaf van een nieuw ICT-systeem. De omzet laat zich over het algemeen minder beïnvloeden. Globaal zou je kunnen zeggen: hoe lager de post op de winst- en verliesrekening als grondslag voor de earn-out, hoe meer ruimte voor discussie er ontstaat. Mijn advies is om een dergelijke constructie zo simpel mogelijk te houden en te beschrijven. Vaak komen er lange juridische stukken aan te pas en dat vormt niet altijd de meest pragmatische route.” Gerben Remmerde: “Op het moment dat alles wordt vastgelegd, weet iedereen exact hoe het zit. Later vervagen de herinningen aan de precieze inhoud van de afspraken.” Tom Baerends constateert dat earn-outs relatief weinig voorkomen, Felix Gulinck ziet vooral een relatie met de bedrijfseconomische ontwikkeling van een onderneming. “Wanneer de winst al tien jaar lang op min of meer hetzelfde niveau blijft steken, is het minder van toepassing.”

VERWACHTINGSMANAGEMENT
“Boter bij de vis moet je als verkopende partij in de meeste gevallen het liefste willen,” stelt Remmerde. “Indien je toch een earn-outconstructie accepteert, zorg er dan in ieder geval voor dat je jezelf tevredenstelt met het bedrag dat je direct bij overname ontvangt en zie de termijnen die daarna volgen als kers op de taart. Bij ons advies hieromtrent zetten wij in op verwachtingsmanagement: wordt niet te chagrijnig als het resterende deel uiteindelijk tegenvalt. Overigens kan het voor een verkoper ook best prettig zijn om betrokken te blijven bij het bedrijf. Als je op de Bahama’s gaat zitten, wordt het lastig om nog enige invloed uit te oefenen op de afspraken qua omzet en marges. Dan loop je het risico dat het uiteindelijk tegenvalt.”
Gulinck stipt aan dat een earn-out soms uitkomst biedt om het gat te dichten tussen de vraagprijs en het bod


van de ovenamekandidaat. Baerends wijst op het gevaar van betalen voor een positieve prognose. “Laatst was er een casus van een ICT-bedrijf waarbij de eigenaren hun aandelen verkochten aan het zittende management, dat allerlei inspanningen had verricht om de omzet in het Midden-Oosten te verhogen. Het zag er goed uit, totdat er ineens dingen in de wereld gingen veranderen. Volgens de afspraken wilden de verkopers beloond worden voor de verwachte omzetstijging. Dit zou nu weleens een problematische situatie kunnen opleveren qua earn-out.”
CULTUUR WORDT ONDERSCHAT
Na een korte pauze staat stelling nummer drie op de agenda: ‘Culture mismatch is een grotere dealbreaker dan operationele risico’s.’ “Deze factor wordt vaak onderschat, ook door adviseurs,” reageert Remmerde. “Bij de mensen die de deal begeleiden ligt de focus op de cijfers en op het realiseren van synergie waar mogelijk. Wanneer je afdeling en processen met elkaar integreert, moeten de culturen echter wel op elkaar aansluiten, zodat de
medewerkers zich prettig voelen bij de nieuwe situatie.” Gulinck: “Vanuit onze adviesrol zitten wij erbij tot en met de transactie en daarna niet meer. Wanneer personeelsleden al twintig jaar gewend zijn om iets op een bepaalde manier te doen, verander je dat niet zomaar even.” Baerends: “Cultuur gaat verder dan een systeem. Het is de wijze waarop de organisatie werkt. Bij het samengaan van het Belgische Fortis en het Nederlandse ABN AMRO zag je wat voor problemen er ontstonden. Cultuur moet op nummer één staan om succes te boeken, om resultaat te realiseren. Goed samenwerken onder één vlag vormt dikwijls echter een moeilijke opgave.”
POSITIEVE ONTWIKKELING
Felix Gulinck signaleert een positieve ontwikkeling ten aanzien van medewerkers en bedrijfsculturen. “Ik heb het gevoel dat kopers zich steeds meer bewust zijn van deze aspecten en dat ze het boekenonderzoek doortrekken naar hr. Wel lastig, omdat de transactie immers vertrouwelijk moet blijven. De verkopende partij houdt de boot wel-


licht af, om te voorkomen dat de overnamekandidaat in deze fase met het personeel gaat spreken.” Tom Baerends geeft een voorbeeld van de impact die een ander bedrijfscultuur kan hebben. “Het gebeurt dat een klein lokaal administratiekantoor wordt opgekocht door grote, professionele partij in de accountancy, die klanten op een heel andere manier benadert. Dan moet je er niet gek van opkijken als het personeel zich daar niet prettig bij voelt en gaat lopen.” Gerben Remmerde: “In de beginfase van verkooptrajecten passeren potentiële kopers de revue. Soms zegt een ondernemer dan: ‘Die sowieso niet, want dan neemt de helft van mijn mensen afscheid.’ Misschien heeft een enkeling er in het verleden tot zijn ontevredenheid gewerkt of matchen de bedrijven niet in de markt. Ik moet wel zeggen dat later in het proces de houding soms verandert, zeker wanneer aan het eind van de rit geld geboden wordt en de verkoop nabij komt.” “Principes zijn te koop,” glimlacht Gulinck. “Laten we ons in ieder geval realiseren dat bij veel bedrijven de waarde in de mensen zit en dat je die dus aan boord moet zien te houden.”
‘Het behouden van key management wordt overschat; strategie en systemen zijn doorslaggevender.’ Daarmee ligt de vierde stelling op tafel. “Het gaat
om een sleutelfiguren, zoals een verkoper die alle goede accounts onder zich heeft of een techneut die heel diep in het productieproces zit en als enige weet hoe hij alle robots moest instellen,” schetst Baerends. Gulinck vult aan: “Vaak betreft het de ondernemer zelf, maar met name in het mkb kan het ook zijn rechterhand zijn. Als zo iemand wegvalt, zit het bedrijf met een serieus probleem.” Baerends: “Niet zelden blijkt zo’n key manager bovendien een cultuurdrager en gaat het rommelen binnen de organisatie wanneer deze persoon vertrekt. Dan is het van belang dat hij aanblijft wanneer je de zaak overneemt, anders weet je niet precies wat je koopt.” “In dat kader zou je een retentiebonus kunnen afspreken. Dan neem je in de deal mee dat de verkoper in de eerste periode na de transactie, bijvoorbeeld één of twee jaar, een financieel extraatje aan de key manager verstrekt om hem te binden. Bij overnames door investeringsmaatschappijen komt het voor dat sleutelfiguren in de gelegenheid worden gesteld om aandelen te verwerven.”
Alle deelnemers aan het rondetafelgesprek kennen uit de praktijk het spanningsveld tussen een ondernemer die na overname nog een poos in de zaak actief blijft volgens contractuele bepalingen en de koper die aanstuurt op
koerswijzigingen. Baerends: “In de meeste gevallen, zo leert de ervaring, vertrekt de verkoper binnen drie tot zes maanden. Hij ziet de cultuur binnen het bedrijf veranderen en merkt dat de nieuwe eigenaar een ander pad bewandelt, wellicht ingegeven door omstandigheden. Denk maar even aan het instorten van de markt voor zonnepanelen. Dan ga je als koper andere keuzes maken, waar de verkoper niet altijd achter staat. Dat geeft wrijving.”
Remmerde: “De nieuwe eigenaar doet het niet per definitie beter of slechter, maar anders.” Baerends: “Als verkopende partij moet je in ieder geval zorgen voor een fatsoenlijke overdracht. Daarna is het in veel gevallen al snel einde oefening.” Gulinck: “Bij overnames door investeringsmaatschappijen geldt vaak een langere aanblijftermijn, want zij vragen meer commitment en eventueel ook een herinvestering in aandelen.”
GEEN KANT OP
Tijd voor de vijfde en laatste stelling. Die luidt: ‘Zonder passende, toekomstgerichte financiering is een bedrijfsovername slechts een goed voornemen en geen groeiversterker.’ “Het klinkt banaal, maar zorg er als koper voor dat je genoeg centjes op de bank hebt en niet alleen afhankelijk bent van interne financiering,” zegt Tom Baerends. “Misschien moet je wel investeren in nieuwe machines of cultuursessies om


onder het personeel alle neuzen dezelfde kant op te krijgen. Kijk vooruit en creëer lucht om tegenvallers op te vangen. Niet dat je straks geen kant op kunt. Dit wordt vaak onderschat door ondernemers.” De andere heren bevestigen dit. Felix Gulinck: “Ik herinner me een gedeeltelijke verkoop van een bedrijf aan een investeringsmaatschappij, die uiteindelijk afviel, omdat zij veel vreemd vermogen moest aantrekken. Voor de ondernemer die aanbleef zou dat een strop betekenen aan rente en aflossing, plus een risico en minder speelruimte om eventuele investeringen te kunnen doen. Bij zo’n overnameproces moet je als verkoper altijd stilstaan bij de vraag: hoe ziet de situatie eruit na de transactie?”
Baerends ondersteunt zijn betoog van daarnet met twee scenario’s. “Stel dat het bedrijf een enorme groeispurt gaat maken, dan moet je dat kunnen financieren vanuit je werkkapitaal. Omgekeerd geldt dat ook. Wanneer er omzet wegvalt door omstandigheden en de kosten gaan door, hoeveel speelruimte heb je dan om dat op te vangen? Met beide situaties moet je rekening houden in je werkkapitaal.” Remmerde sluit zich daarbij aan. “Verkopers realiseren zich vaak onvoldoende hoe belangrijk dat het is dat de koper over een bepaalde hoeveelheid eigen middelen beschikt en dat er niet té veel geleend geld aan de overname te pas komt, want dat kan belemme-
rend werken voor groei van de onderneming. Bijvoorbeeld dat je extra personeel wilt aantrekken, dat zich pas na een jaar gaat terugverdienen.” Het rondetafelgesprek van Vallei Business leidt tot verscheidene nuttige en frappante inzichten en in ieder geval tot de conclusie dat aan een overnameproces vele haken en ogen (kunnen) zitten, zowel voor de kopende als de verkopende partij. Begeleiding door een ervaren adviseur die de valkuilen kent is in dat kader onmisbaar.
* EBITDA is de winst vóór rente, belastingen en afschrijvingen op materiële en immateriële vaste activa

WOUTER DJOKIC OVER DE STANDAARD IN VEILIGHEID EN SERVICE
Wouter Djokic (30 jaar) is sinds drie jaar eigenaar van Dozmic Beveiliging en meer dan tien jaar werkzaam in de beveiligingsbranche. Zijn CV is indrukwekkend en dat heeft gevolgen gehad. Dozmic Beveiliging is onder zijn leiding gegroeid tot 48 medewerkers, die actief zijn in een breed werkveld. De reden voor zijn succes? “De kwaliteit van mijn team, hun loyaliteit en hun motivatie. Als dat klopt, dan slaag je erin om ondanks de sterke concurrentie, telkens weer de hoogste standaard te bieden in veiligheid en service en toonaangevend te zijn in beveiligingsoplossingen.”
De gedrevenheid van Wouter Djokic lag aan de basis van een leven als topsporter. Hij werd vijf keer Nederlands en twee keer Servisch bokskampioen. “De topsport vormde mij tot een doelgerichte en gedisciplineerde professional. De eigenschappen die ik daarvoor
nodig had, hielpen mij ook in mijn verdere carrière. Ik leerde na mijn sportcarrière het belang van heldere communicatie te herkennen, de waarde van betrouwbaarheid en kwaliteit te zien en in de praktijk te brengen. Dat is vandaag de dag nog steeds
de rode draad in alles wat we doen.”
WAT IS BEVEILIGING?
Weet u het nog? De conciërge of portier die vroeger allerlei klusjes uitvoerde en meteen ook verantwoordelijk was voor het ’s och-

‘Het gaat om de deskundigheid van je mensen, om hun ervaring, hun loyaliteit en betrouwbaarheid’
tends openen en ’s avonds sluiten van de deuren, die een rondje liep om te kijken of alle ramen gesloten waren, die ongenode gasten naar buiten hielp en die - als er onraad dreigde - de politie belde. Wouter Djokic: “Die conciërges en portiers bestaan niet meer, beveiligers zijn professionals geworden met een gedeelde verantwoordelijkheid: service en veiligheid. Beveiliging heeft zich ontwikkeld tot een professionele bedrijfstak. De bewaker als gastheer, maar met een sterke focus op veiligheid, professioneel, altijd paraat en betrouwbaar, in staat om in geval van nood direct in te grijpen. Dat doen we voor bedrijven en zorginstellingen, zijn we actief tijdens evenementen of voor horecabedrijven en kunnen we in situaties met een verhoogd risico personen beveiligen. Dat doen we 24/7, in urgente situaties direct oproepbaar, altijd paraat wanneer een klant ons nodig heeft. Onze mobiele surveillance zorgt voor effectieve opvolging bij incidenten en alarmmeldingen. Dat levert een afwisselend klantenbestand op en dat is ook interessant voor onze medewerkers. De ene keer zorgen ze voor veiligheid in een bedrijf of rond een object, de andere keer helpen ze de veiligheid in een zorginstelling te bewaren of zijn ze actief als bewakers bij een groot evenement.”
Wouter Djokic begreep vanaf dag één dat de kwaliteit van zijn mensen bepalend zou zijn voor het succes van zijn bedrijf. “Het gaat om de deskundigheid van je mensen, om hun ervaring, hun loyaliteit en betrouwbaarheid. Ze zijn bovendien ons visitekaartje, ze maken de sfeer, geven onbewust aan gasten van onze klanten het signaal af dat ze veilig zijn. Daarom besteden we veel aandacht aan hun opleiding, maar er is meer. Ik wil als eigenaar

persoonlijk toegankelijk zijn, veel contact hebben met elke medewerker en weten hoe ze in hun vel zitten. Daarom organiseren we maandelijks teambuildings- en voorlichtingsbijeenkomsten. Medewerkers hebben gratis toegang tot onze sportfaciliteiten en kunnen deelnemen aan onze bokstrainingen. Ook daarom hebben we geen problemen om nieuwe mensen aan te trekken”, vertelt Wouter. Dozmic Beveiliging is gevestigd in Ede. “We bedienen met name klanten in de regio tussen Arnhem, Nijmegen, Utrecht en Zwolle en daar komt het merendeel van onze mensen ook vandaan. Dat wil niet zeggen dat we soms ook in Amsterdam actief zijn of bijvoorbeeld in Brabant. We hebben onlangs nog de persoonsbeveiliging van de president van Tibet verzorgd. Ons werk is dus heel divers en je vindt ons op vele plekken.”
PRIJS IS NIET ALLESBEPALEND
Uiteraard weet Wouter Djokic dat veiligheid geld kost. “Inderdaad, maar we leveren meerwaarde. Daarin zijn we onderscheidend en dat is nodig. De branche is namelijk zeer concurrerend en vaak gaat het alleen over geld. Prijs is belangrijk, maar in onze ogen kan prijs niet de oplossing zijn als je over veiligheid praat. Dat begint al tijdens het eerste adviesgesprek. Wat heb je nodig, hoe groot zijn de risico’s en welke inzet is passend bij de veiligheidsvraag? Daar denken we in mee. Het gaat bij ons vaak om langdurige afspraken met klanten, waarbij de inzet van onze mensen per dag, week of maand kan fluctueren. Soms heb je wat meer hulp nodig, soms minder, en ook daar kunnen we altijd op inspringen. We beveiligen op maat, precies zoals elke klant wil. Ook dat maakt ons bijzonder.”

Werkgevers in Nederland krijgen vanaf 1 januari 2027 te maken met een nieuwe pseudo-eindheffing van 12% over de cataloguswaarde van brandstofauto’s (benzine, diesel of plug-inhybride) die ook privé worden gebruikt. Deze heffing komt bovenop de bijtelling die de medewerker betaalt en mag niet worden doorbelast.
Voor een auto met een cataloguswaarde van € 50.000 betekent dit € 6.000 extra belasting per jaar per voertuig. Bij een wagenpark van twintig auto’s loopt dit op tot € 120.000 per jaar.
Woon-werkverkeer telt hierbij als privégebruik. Claxion signaleert deze ontwikkeling al geruime tijd en helpt
bedrijven proactief hun mobiliteit toekomstbestendig te maken. Hoewel er geen reden is tot paniek, is tijdig plannen essentieel om onnodige kosten te voorkomen.
HOE WERKT DE PSEUDOEINDHEFFING PRECIES?
De heffing geldt voor iedere brandstofauto (ook hybride) die ter beschikking wordt gesteld én privé wordt gereden. De 12%-heffing wordt berekend over de cataloguswaarde (inclusief BPM en btw) en komt direct ten laste van de werkgever. Dit is een pure kostenverhoging die niet kan worden verrekend met de werknemer.
OVERGANGSREGELING TOT
17 SEPTEMBER 2030
Voor auto’s die vóór 1 januari 2027 worden verstrekt, geldt een overgangsregeling. De pseudo-eindheffing treedt voor deze voertuigen pas in na 17 september 2030. Dat geeft werkgevers ruim drie jaar extra tijd om het wagenpark strategisch aan te passen.
BELANGRIJKE VOORWAARDEN:
• De regeling geldt alleen zolang de auto bij dezelfde werkgever blijft.
• Bij wisseling van werkgever vervalt de overgangsregeling direct.
• Interne wisseling binnen dezelfde organisatie is wel toegestaan.
WAT BETEKENT DIT VOOR UW
BEDRIJF?
De maatregel maakt deel uit van de klimaatambities om fossiele mobiliteit terug te dringen. Voor werkgevers betekent het hogere mobiliteitskosten vanaf 2027 (of 2030 bij bestaande auto’s). Tegelijk biedt de overgangsperiode een unieke kans om kosten te beheersen door tijdig over te stappen op elektrische alternatieven, die nog fiscale voordelen genieten.
Claxion adviseert om nu een helder wagenparkplan te maken: analyseer de huidige vloot op leeftijd, cataloguswaarde en looptijd, bekijk privé-kilometers en onderzoek zero-emissie-oplossingen of een mobiliteitsbudget.
VROEGTIJDIG OPZEGGEN OF AANPASSEN VAN CONTRACTEN
Bij goed betalende klanten rekent Claxion alleen het verschil tussen dagen boekwaarde door. Vaak lukt het –zeker bij meerdere auto’s – zelfs kosteloos. Claxion kijkt actief mee naar oplossingen zoals intern doorschuiven van auto’s of onderbrengen bij andere klanten. Zo kunnen bedrijven direct kosten besparen en flexibel inspelen op de naderende heffing.
JONGLEASE: SNEL EN
VOORDELIG
Dankzij het eigen garagebedrijf van Claxion kunnen jong gebruikte auto’s vaak binnen drie werkdagen worden ingezet. Dit houdt het wagenpark flexibel en bespaart fors op de leasekosten.
VERHUUR EN SHORTLEASE VOOR
EXTRA FLEXIBILITEIT
Voor korte periodes levert Claxion auto’s direct op locatie, inclusief voordelige voorloopauto’s bij bestelde voertuigen. Bij onzekerheid over een medewerker biedt shortlease uitkomst. Ook het overnemen van een bestaand contract kan bij een jaarcontract aantrekkelijk zijn.
ONDERHOUD EN REPARATIE
ONDER ÉÉN DAK
Claxion regelt onderhoud en reparatie volledig op één locatie. Indien gewenst werkt Claxion naadloos samen met de lokale universele dealer van de klant. Zo blijft alles overzichtelijk met snelle service.
GEEN PANIEK, MAAR WEL ACTIE ONDERNEMEN
De overgangsregeling loopt tot 2030, maar leasecontracten en budgetten vragen om langere voorbereiding. Wie nu een plan maakt, kan de extra heffing beperken of vermijden. Claxion helpt met onafhankelijk advies: van
kostenberekening tot een praktisch stappenplan voor verduurzaming.
PLAN NU UW ADVIESGESPREK
De komende maanden plant Claxion graag een kosteloos adviesgesprek van een half uur in. Hierin wordt de specifieke situatie doorgenomen, de impact doorgerekend en de beste aanpak besproken, inclusief vroegtijdig opzeggen, jonglease of shortlease.
Bedrijven kunnen vandaag nog contact opnemen via info@claxion.nl of bellen naar 06 21 48 54 51. Binnen twee maanden een afspraak inplannen is nu nog eenvoudig.
Relaties waarderen Claxion vooral vanwege de échte service en persoonlijke betrokkenheid. Met een breng- en haalservice (in een straal van 40 minuten rijden van Veenendaal en daarbuiten wordt de klant ondergebracht bij één vaste garage) kan het personeel ongestoord doorwerken. Claxion denkt actief mee over kostenbesparingen, komt langs op locatie en regelt alles onder één dak –eventueel in samenwerking met de eigen onderhoudspartner. Het bedrijf is volledig onafhankelijk en geeft oprecht advies dat past bij de specifieke situatie. Klanten hebben vast contact met één accountmanager en ervaren echte passie voor het vak. Ook de voordelige Jonglease met lagere maandlasten en bijtelling wordt erg gewaardeerd.
Met onze visuele documenten wordt juridische informatie eenvoudig en inzichtelijk. Cliënten, werknemers en huurders begrijpen sneller wat er staat, weten wat ze tekenen en voelen zich zekerder bij hun keuzes.
Duidelijke communicatie versterkt vertrouwen en dat merk je meteen in de samenwerking.
Het kan op twee manieren.
Arbeidsovereenkomst
Een warm welkomarbeidsovereenkomst
“De ondergetekenden … B.V., rechtsgeldig vertegenwoordigd door …, hierna te noemen werkgever, en …, hierna te noemen werknemer…” Origineel Klaarlicht
Wat fijn dat jij (naam) bij ons (naam bedrijf)…komt werken. Welkom!
We maken elk document met zorg, in samenwerking tussen onze juristen en designers.



Elke ondernemer heeft ideeën. Ambities. Een stip op de horizon. Maar zonder concrete vertaling naar actie blijft het precies dat: een idee. Strategie is wat het verschil maakt tussen weten waar je naartoe wilt en daar ook daadwerkelijk komen.
In deze serie columns neem ik je mee langs de essentie van goed ondernemerschap. Gebaseerd op mijn eigen praktijkervaringen, gesprekken met ondernemers en inzichten uit mijn favoriete boek Scaling Up van Verne Harnish. In mijn vorige column stond de vraag centraal hoe je als ondernemer inspeelt op verandering en disruptie. In deze column maken we het praktisch: hoe vertaal je je visie naar concrete acties?
WAAROM STRATEGIE VAAK
BLIJFT HANGEN
Veel ondernemers hebben hun visie helder, maar vinden het lastig om die door te vertalen naar de dagelijkse praktijk. De agenda loopt vol, de waan van de dag regeert en voor je het weet ben je vooral bezig met operationele zaken in plaats van met groei.
Strategie wordt dan iets voor “later”, terwijl het juist de basis is voor je dagelijkse keuzes. Een belangrijk inzicht uit het boek Scaling Up is dat strategie draait om focus en keuzes. Niet alles tegelijk willen, maar bewust bepalen waar je wél en niet op inzet. Een effectieve strategie voldoet aan drie voorwaarden:
1. Focus – Je kiest waar je op inzet en durft andere dingen los te laten.
2. Concreet – Je vertaalt je visie naar heldere, meetbare doelen.
3. Ritme – Je werkt structureel aan je strategie.
Stel jezelf deze vragen om je strategie scherper te krijgen:
• Waar verdien ik écht mijn geld mee?
• Welke klanten en activiteiten dragen bij aan mijn lange termijnvisie?
• Wat kost energie, maar levert relatief weinig op?
• Wat moet ik de komende 90 dagen realiseren?
EEN PRAKTIJKVOORBEELD
Een ondernemer die ik begeleidde, had een duidelijke ambitie: groeien in zijn markt. In de praktijk deed hij echter “alles voor iedereen”. Veel verschillende klanten en projecten, maar weinig focus. Het resultaat: druk, maar geen echte groei. Door de strategie scherp te maken, heeft de ondernemer duidelijke keuzes gemaakt in doelgroep en dienstverlening. Daarnaast heeft hij kwartaaldoelen opgesteld en deze vertaald naar concrete acties. Het effect was direct zichtbaar. Meer rust, betere keuzes en uiteindelijk meer rendement. Niet doordat hij harder ging werken, maar doordat hij gerichter ging werken.
JOUW VOLGENDE STAP
Mijn uitnodiging aan jou: maak je strategie concreet. Niet in een uitgebreid document, maar in heldere keuzes en acties. Plan iedere week een vast moment waarin je niet in je bedrijf werkt, maar aan je bedrijf. Stel jezelf de vraag: wat draagt deze week bij aan
mijn lange termijn doel? Strategie hoeft niet complex te zijn, maar vraagt wel discipline. De kracht van ondernemerschap zit niet alleen in visie, maar in de uitvoering daarvan. Stap voor stap. Week voor week.
In de volgende column ga ik verder in op eigenaarschap en de rol die jij als ondernemer daarin speelt. Want uiteindelijk bepaalt niet je plan, maar jouw gedrag of strategie of het daadwerkelijk tot resultaat leidt.
Tom Baerends Financieringsgilde


www.knac.nl 070 - 383 16 12 ledenservice@knac.nl
Instappen, starten en gaan… autorijden is het mooiste wat er is en de KNAC gaat graag met u mee, in welke auto u ook rijdt.
Wij komen al ruim 125 jaar op voor de belangen van automobilisten, bieden de beste pechhulp én hebben uitstekende autoverzekeringen voor moderne auto’s, youngtimers en klassiekers.
Word daarom lid vanaf slechts
€ 56,- per jaar en ontvang 8x per jaar het prachtige magazine
‘De Auto’ voor al die momenten dat u even niet rijdt, maar wel wilt genieten van mooie auto’s.
Ga naar www.knac.nl en lees welk lidmaatschap het best bij u past.
Vandaag al kennis doorgeven aan de volgende generatie operators?
Samen opleiden is de oplossing




Meld je medewerkers aan voor een mboopleiding in de regio Trotse
Veel beslissers, ondernemers en leiders herkennen het: je begint aan een coachtraject met goede bedoelingen, een scherpe hulpvraag en een professionele coach. De methode klinkt overtuigend, de ervaring is aanwezig en op papier lijkt alles te kloppen. Toch gebeurt er weinig. De gesprekken blijven netjes, maar raken niet echt. Er ontstaat geen beweging. Dan is de conclusie snel getrokken: “Coaching werkt blijkbaar niet voor mij.” Maar misschien was coaching niet het probleem. Misschien was er simpelweg geen match.
Als coach, recruiter, VerticalQpractitioner en projectleider bij Buddy to Buddy zie ik steeds opnieuw hoe bepalend een goede match is. In recruitment kijk je niet alleen naar cv, ervaring en competenties. Je kijkt ook of iemand past bij een organisatie, een team, een leidinggevende en een manier van werken. Iemand kan op papier perfect geschikt zijn en toch niet tot bloei komen als de omgeving niet klopt. Precies zo werkt het ook bij coaching.
Ook bij Buddy to Buddy draait veel om de juiste koppeling. Mensen worden niet zomaar aan elkaar verbonden; er wordt gekeken naar interesses, levensfase, energie en wederkerigheid. Het doel is niet dat de één de ander “oplost”, maar dat twee mensen elkaar ontmoeten op basis van gelijkwaardigheid. Dat vind ik een belangrijk inzicht voor coaching. Een coach is geen redder of reparateur, maar een tijdelijke reisgenoot die luistert, spiegelt, vertraagt en soms liefdevol confronteert.
Natuurlijk is methodiek belangrijk. Een goed instrument geeft taal, richting en inzicht. Bij BergTopper werk ik onder meer met VerticalQ, een talentbenadering die verder kijkt dan alleen IQ of EQ. VerticalQ brengt hoofd, hart en
buik samen: denken, voelen en intuïtief handelen. Daarmee wordt zichtbaar waar iemands natuurlijke kracht ligt, waar spanning ontstaat en waar ontwikkeling mogelijk is.
Maar een methode is nooit de hele oplossing. Een methode is de kaart; de coachrelatie is de reis. Wie alleen naar methodiek kijkt, loopt het risico de mens te missen. Durft iemand eerlijk te zeggen waar hij vastloopt? Voelt een leider zich vrij genoeg om niet alleen de sterke rol te spelen? Kan een ondernemer zijn twijfel op tafel leggen zonder direct advies of oordeel terug te krijgen?
Coachrelaties mislukken zelden door één groot incident. Vaak gaat het subtieler. De coachee voelt zich niet veilig genoeg en geeft sociaal wenselijke antwoorden. De coach luistert vooral vanuit zijn eigen model. Er is te weinig scherpte, waardoor het traject prettig maar vrijblijvend blijft. Of er is juist te veel druk, waardoor iemand dichtklapt. Soms is er simpelweg geen klik.
Daarom is chemie geen vaag gevoel, maar waardevolle informatie. Voel je ruimte of druk? Ontstaat er vertrouwen? Word je op de juiste manier uitgedaagd? Een goede match betekent
niet dat coaching altijd comfortabel is. De juiste coach helpt je juist eerlijker kijken dan je gewend bent.
Een goede methodiek geeft richting. De juiste chemie geeft vertrouwen. Maar de match maakt beweging mogelijk. Want leiderschap ontwikkel je niet alleen met modellen. Leiderschap ontwikkel je in contact, van mens tot mens. Het gehele artikel is te lezen op mijn LinkedIn-profiel.
Alain van den Berg BergTopper Recruitment & Coaching

‘Beslissingen
Vanaf 1 januari 2027 betalen werkgevers een extra heffing van 12% van de cataloguswaarde per jaar voor een fossiele of hybride personenauto, die zij ter beschikking stellen aan werknemers voor woonwerkverkeer en privégebruik. Carlo Cillessen, fleetsalesmanager bij Ekris in Veenendaal, belicht de ins en outs van deze nieuwe heffing.
Binnen Ekris is Cillessen het vaste aanspreekpunt voor zakelijke klanten, waaronder mkb, corporates en leasemaatschappijen. Hij ondersteunt klanten door het signaleren van kansen voor uitbreiding of vervanging van het wagenpark en onderhoudt regelmatig contact over hun behoeften en tevredenheid. “Daar benader ik prospects actief om hen te adviseren over de modellen binnen ons gamma en voorzie ik klanten van mobiliteitsadvies”,

vertelt hij. “Dit betreft onder meer strategische keuzes rond EV, hybride en dergelijke, TCO-berekeningen (Total Cost of Ownership) en uitleg over fiscale regelingen en bijtelling.”
In dit geval verklaart Cillessen graag de pseudo-eindheffing: werkgevers die hun werknemers vanaf 2027 voorzien van een brandstofauto die voor woon-werkverkeer wordt gebruikt, krijgen te maken met een heffing van
12 procent over de cataloguswaarde van de auto. De werkgever mag deze kosten niet verhalen op de werknemer. De heffing gaat in per 1 januari 2027. “De pseudo-eindheffing is onderdeel van het belastingplan 2026 van het kabinet en is op Prinsjesdag gepresenteerd”, zegt hij. “De maatregel vloeit voort uit het klimaatakkoord en sluit aan bij de ambitie van de overheid om per 2027 alleen nog emissievrije zakelijke voertuigen toe te staan.”
Zoals gezegd geldt de pseudo-eindheffing voor brandstof- en hybride personenauto’s die ook privé gereden worden. En wel voor personenauto’s die de werkgever na 1 januari 2027 ter beschikking stelt aan werknemers. “Het gaat hierbij dus om de datum dat de auto voor het eerst ter beschikking gesteld wordt, niet om de registratiedatum”, benadrukt Cillessen. “En de heffing geldt voor zowel koop, financial lease als full operational lease.”
Sommige auto’s vallen buiten de heffing. Dit betreft volledig elektrische en waterstofaangedreven auto’s, brandstof- of hybride personenauto’s die uitsluitend zakelijk worden gereden en niet worden gebruikt voor woon-werkverkeer, en bestelauto’s. De maatregel geldt niet voor zzp’ers met een eenmanszaak.
In de praktijk betekent dit voor werkgevers dat ze een extra belasting betalen bovenop de normale loonheffingen. Dit heeft mogelijk impact op het wagenpark. “Wellicht worden werkgevers voorzichtiger met de aanschaf van dure of fiscaal ongunstige auto’s, en vindt er een verschuiving plaats naar elektrische auto’s. Of resulteert het in een strakker beleid op wie wel of geen auto mag rijden”, stelt Cillessen. “Vanwege de hogere totale autokosten leidt de heffing ook tot extra belastingdruk voor de werkgever en een hogere TCO.”
Er is ook goed nieuws. Brandstofauto’s die voor 1 januari 2027 ter beschikking gesteld zijn aan een werknemer, vallen onder een overgangsregeling en zijn vrijgesteld van de heffing tot 17 september 2030. Cillessen: “Vanaf die
datum geldt de extra belasting ook voor deze auto’s. ik verwacht dan ook dat de meeste contracten voor 17 september 2030 zullen worden omgezet naar een ander contract c.q. auto. Het beste wat werkgevers kunnen doen om extra kosten te voorkomen, is nu al zo veel mogelijk kiezen voor elektrische auto’s. De meeste leasecontracten hebben een looptijd van drie tot vijf jaar, dus beslissingen die je nu maakt, bepalen de kosten voor de toekomst.”
Ekris kan werkgevers op diverse manieren ondersteunen zich zo goed mogelijk voor te bereiden op de nieuwe heffing. “Denk aan TCOberekeningen per BMW & MINImodel, zoals brandstof versus elektrisch. Maar ook door scenario’s te laten zien van hun huidige wagenpark versus de toekomst, en de impact van bijtelling en werkgeverslasten voor hun huidige wagenpark te laten zien”, schetst Cillessen. “En werkgevers die elektrificatie willen versnellen door EV’s in te zetten, adviseren we over geschikte EV-modellen. Ook denken we mee over laadoplossingen thuis of op het werk.” Verder brengt Ekris de contractmomenten in kaart om klanten te adviseren wanneer zij het beste kunnen vervangen of verlengen. “Kortom: inzicht geven, strategisch adviseren en uitvoering begeleiden.”
Hoewel de plannen vergevorderd zijn, is de pseudo-eindheffing nog niet helemaal definitief. Ook is een aantal zaken nog onduidelijk omtrent de heffing. “We weten nog niet hoe wordt omgegaan met tijdelijke vervangende auto’s bij schade of onderhoud, of de fiscale beoordeling geldt per auto of
over de hele periode en wat de consequenties zijn als de vervangende auto duurder of uit een andere klasse is”, zegt Cillessen. Of de regeling er gaat komen, vindt hij een moeilijk te beantwoorden vraag. “Er is veel kritiek vanuit werkgeversorganisaties en brancheverenigingen. Het zal lastig zijn om met name het stukje vervangende auto’s, korte inzet en huur op te pakken en uit te werken. Maar het uiteindelijke doel en de richting zijn duidelijk: fossiel wordt duurder voor werkgevers en er wordt gericht gestuurd op EV.”
Alle verschillende BMW EV-modellen zijn te bewonderen in de showroom van Ekris Veenendaal.

De scherpste prijs van Nederland voor koffieautomaten
5 jaar all-in garantie bij gebruik van onze ingrediënten
Premium koffiebonen vanaf €19,50 per kilo
Snelle service door eigen technische dienst
Elke 6 weken levering van producten tot in het keukenkastje
Crossbow Coffee Fokkerstraat 24, Veenendaal

0318 – 52 80 00 info@crossbowcoffee.nl
Bezoek onze website www.crossbowcoffee.nl






































Houdt u ook zo van schitterend drukwerk, scherpe prijzen en uitstekende




Mijn biologieleraar zei vroeger, als er niet werd opgelet: “Dan blijf je maar dom.” Iets vergelijkbaars hoor ik regelmatig over AI-tools. Je wordt er dom van, want je denkt zelf niet meer na.
Worden we per se dommer van ChatGPT, Claude of Perplexity? Ik betwijfel dat.
Wél denk ik dat het heel dom is om AI op de verkeerde manier te gebruiken. Blind afgaan op de output zonder die te checken, bijvoorbeeld. Of de tool al jouw werk laten doen zonder er zelf over na te denken.
Het gaat er dus niet om óf je AI gebruikt. Het gaat erom dat je helder hebt welke taken je aan de tool overlaat en welke niet. En dat je weet wat de mogelijkheden én de beperkingen zijn.
Als je dat niet scherp hebt, kan het flink misgaan. Neem de advocaat die in een processtuk verwees naar rechterlijke uitspraken die helemaal niet bestaan. De rechter wees daar tijdens de zitting op. Tja, een hallucinerende AI – had ik de tekst maar gecheckt.
Om dit soort missers is het goed dat AI-geletterdheid inmiddels wettelijk verplicht is gesteld. Sinds 2 februari 2025 verplicht de Europese AI-verordening organisaties om werk te maken van AI-geletterdheid bij hun medewerkers. Dat betekent: begrijpen hoe AI werkt, waar de kansen liggen, én welke risico’s eraan kleven. Niet alleen technische kennis, ook sociale en ethische aspecten tellen mee. Het doel is dat medewerkers geïnfor-
meerde keuzes kunnen maken over AI — en daar verantwoord mee omgaan.
Ondernemers zijn dus aan zet.
In de rechtspraak zie ik dat al terug. De Rechtbank Overijssel behandelde onlangs een zaak waarin een werkgever een marketingmedewerkster verweet dat zij social media-posts door AI had laten opstellen, waardoor klanten zouden zijn vertrokken. De kantonrechter wees de vordering af: de werkgever had nooit duidelijke instructies gegeven over hoe de posts opgesteld moesten worden. Bovendien had hij op geen enkele manier onderbouwd dat er daadwerkelijk klanten waren vertrokken door het handelen van de medewerkster.
De les is helder: als AI deel uitmaakt van je werkproces — en dat is voor steeds meer bedrijven het geval — moet je als werkgever vooraf duidelijke spelregels opstellen. Leg vast welke tools zijn toegestaan. Beschrijf voor welke taken medewerkers AI mogen inzetten, zoals het opstellen van conceptteksten, het samenvatten van vergaderingen of het voorbereiden van e-mails. Denk goed na over de vertrouwelijkheid van persoonsgegevens en bedrijfsgeheimen. Geef aan waar AI nooit zonder menselijke controle mag worden ingezet.
Duidelijke regels zorgen ervoor dat jij
en je medewerkers weten wat jullie van elkaar mogen verwachten.
Wie de spelregels bepaalt, blijft zelf aan het stuur. En dat is bepaald niet dom.
Deze column is geschreven door de auteur en vervolgens gecheckt, aangevuld en aangescherpt met behulp van de betaalde versie van Claude AI (Anthropic).
Jan-Kees Karels karels@wolleswinkelhofman.nl wolleswinkelhofman.nl


Bij Stuif Evenementen in Veenendaal bent u aan het juiste adres voor het organiseren van een event. Het motto luidt: “Stuif regelt het.” De complete organisatie van een evenement kan dan ook volledig aan hen worden toevertrouwd. Het team denkt graag mee over een originele en passende invulling van elk evenement, of dat nu offline of online plaatsvindt. Van bedrijfsfeesten, grootschalige publieksevenementen en conferenties tot livestreams, webinars en de verhuur van apparatuur: zij beschikken over de mensen, kennis én materialen om van elk evenement een succes te maken.
Wat kenmerkt jullie aanpak binnen evenementenorganisatie?
Wij opereren als de totaalpartner. Opdrachtgevers kunnen ons inhuren voor het volledige traject: van logistieke basisvoorzieningen tot complexe producties met podia, techniek, artiesten en terreinindeling. Of het nu gaat om een kleinschalige zakelijke bijeenkomst of een evenement met duizenden bezoekers.
Onze dienstverlening is opgebouwd uit drie duidelijke pijlers: Organisatie, Productie en Verhuur. Elke pijler staat op zichzelf en is afzonderlijk inzetbaar, afhankelijk van de behoefte van de opdrachtgever. Tegelijkertijd zit onze echte meerwaarde in de combinatie van deze drie disciplines.
Waar veel partijen zich beperken tot één onderdeel, bieden wij een geïntegreerde oplossing. Door Organisatie, Productie en Verhuur te combineren, elimineren we schakels, beperken we risico’s en verhogen we de efficiëntie. Dit resulteert in één aanspreekpunt, heldere communicatie en volledige controle over het eindresultaat.
Welke innovatieve trends en technologieën past Stuif Evenementen momenteel toe om evenementen toekomstbestendig en impactvol te maken?
We combineren fysieke en digitale beleving. Hybride evenementen vergroten bereik, verhogen toegankelijkheid en bieden meetbare effecten. Zo produceerden we evenementen met genodigden live op locatie, terwijl een breder publiek online actief deelnam en realtime betrokken werd bij het programma.
Daarnaast zien wij een duidelijke verschuiving: grootschalige festivals maken plaats voor kleinere, kwalitatieve evenementen met meer focus op beleving en interactie.
Binnen de zakelijke markt vertaalt dit zich naar ‘festivalisering’: bedrijfsevenementen krijgen het karakter van een compact festival, met foodtrucks, tenten, entertainment en sfeervolle aankleding. Dit verhoogt betrokkenheid en versterkt merkbeleving.
Hoe gaat Stuif Evenementen om met onverwachte uitdagingen tijdens een evenement?
Voorbereiding is cruciaal. Wij werken met sluitende draaiboeken waarin alle operationele, logistieke en veiligheidsaspecten zijn vastgelegd.
Vergunningen en regelgeving nemen wij integraal mee in het proces.
Tegelijkertijd erkennen we dat geen enkel evenement volledig voorspel-

baar is. Daarom hanteren wij altijd een robuust plan B. Ons team is het gewend om snel te schakelen en adequaat te handelen bij onvoorziene omstandigheden. Risico’s worden vooraf geminimaliseerd; oplossingen liggen klaar voordat ze nodig zijn.
Wat maakt volgens jullie het verschil tussen een goed evenement en een onvergetelijk evenement?
Een goed evenement voldoet aan de afgesproken doelstellingen: er wordt geleverd volgens planning, binnen budget en volgens verwachting. Dat is de basis.
Een onvergetelijk evenement gaat verder. Daar staat de beleving van de bezoeker centraal. Alles moet kloppen: van aankomst en ontvangst tot programma en vertrek. De juiste sfeer, een vlekkeloze uitvoering en volledige ontzorging zorgen ervoor dat bezoekers niet alleen aanwezig zijn, maar daadwerkelijk betrokken raken.
Opdrachtgevers kunnen ons inzetten waar nodig. Maar wie kiest voor de volledige samenwerking, profiteert van een aanpak die staat als een huis: strategisch, uitvoerend en faciliterend in één. Dat is waar wij het verschil maken.
Passie voor het creëren van verbluffende websites die indruk maken en resultaten opleveren.




























































































Er wordt wat afgepraat in organisaties. Overleggen, heidagen, sessies. En toch, als je goed luistert, gebeurt er iets opvallends. Veel gesprekken lijken vooral bedoeld om iets gezegd te hebben, niet om iets op te lossen.
Dat klinkt misschien scherp. Maar kijk eens eerlijk naar je eigen agenda. Hoeveel gesprekken leveren echt beweging op? En hoeveel blijven hangen in herhaling of beleefd langs elkaar heen praten?
Daar zit het verschil tussen een gesprek voeren en een gesprek leiden.
Gespreksleiding is geen trucje. Het is een vak. Een manier van kijken en luisteren, waardoor wat onder tafel blijft liggen, alsnog boven tafel komt.





Zonder dat het escaleert.
Want de meeste gesprekken lopen niet vast op inhoud, maar op wat eronder zit. Emoties, aannames, loyaliteiten, of simpelweg de angst om iets te zeggen wat schuurt.
En juist daar ligt de sleutel.
Goede gespreksleiding maakt zichtbaar wat impliciet blijft. Het vertraagt waar iedereen wil versnellen, en versnelt waar mensen blijven hangen.
Dat vraagt onafhankelijkheid, scherpte en vooral rust. Rust om stiltes te laten vallen en mensen zelf te laten zien wat hun aandeel is.

Ik zeg vaak: jouw onderstroom liegt nooit. Wat je niet benoemt, stuurt alles wat vastloopt.
En precies daarom is gespreksleiding zo cruciaal. Niet alleen bij conflicten, maar juist ook in ogenschijnlijk gewone gesprekken. Teamoverleggen, strategische sessies, samenwerkingen die onder druk staan, en gesprekken
tussen overheid en burgers waar vaak meer speelt dan alleen de inhoud.
Dus de volgende keer dat je een gesprek plant: stel een andere vraag. Niet, wat gaan we bespreken? Maar, wie gaat dit gesprek leiden?
Victor Chevallier Transitie Instituut

Het Naardermeer, symbool van georganiseerde natuurbescherming in Nederland.
Natuurmonumenten is al ruim 120 jaar een vaste waarde in de Nederlandse natuurbescherming. Daarbij zoekt de vereniging nadrukkelijk de samenwerking met het bedrijfsleven. Als donateur of sponsor en bij concrete projecten. “We gaan een verbinding aan waarbij we elkaars doelstellingen versterken.”
Plannen om het Naardermeer te dempen en als stortplaats te gebruiken, waren in 1905 aanleiding voor oprichting van de ‘Vereeniging tot Behoud van Natuurmonumenten in Nederland’. Schrijver, onderwijzer en natuurliefhebber Jac. P. Thijsse was een van de initiatiefnemers. Het Naardermeer werd aangekocht en was daarmee het eerste aansprekende symbool van georganiseerde natuurbescherming in Nederland.
Inmiddels bezit de vereniging Natuurmonumenten 112.000 hectare natuur. “De kern van ons werk is nog altijd het aankopen, herstellen, beschermen en beheren van natuurgebieden,” zegt partnerschapmanager Wouter van Dun. “Waar mogelijk breiden we die gebieden uit of verbinden ze met elkaar.”
Bevorderen van biodiversiteit is een belangrijk uitgangspunt. “Niet alleen in de eigen gebieden, ook in de omge-
ving. Daarom maken wij bijvoorbeeld afspraken met boeren over natuurinclusiever werken. Denk aan kruidenrijk grasland, bloemrijke akkerranden of het afbouwen van kunstmest en gif.”
GROTE ACHTERBAN
Natuurmonumenten draagt ook bij aan de bewustwording over het belang van natuur. “Dat doen we met onze campagnes, maar ook door de lobby bij politiek en bestuur. Daarbij helpt het enorm als we kunnen spreken namens
een grote achterban.”
Waar veel goede doelen kampen met teruglopende ondersteuning is het ledental van Natuurmonumenten juist toegenomen. “Corona heeft gezorgd voor een stevige boost. Maar ook in bredere zin onderkennen steeds meer mensen de waarde van natuur en de bescherming ervan. Met bijna 970.000 leden en donateurs wordt onze stem zeker gehoord.”
Bij haar activiteiten is de vereniging voor ongeveer een derde afhankelijk van subsidies. “De overige middelen zijn afkomstig van verschillende bronnen,” aldus Van Dun. “Naast leden en donateurs ondersteunen ook veel bedrijven Natuurmonumenten.
Bijvoorbeeld door een donatie of sponsorlidmaatschap, waarbij medewerkers of relaties kosteloos lid kunnen worden. Ook door onze locaties te boeken voor een teamuitje of vergadering steunen bedrijven de vereniging.”
Met zogenaamde strategische partners is er een intensieve samenwerking. “We gaan een verbinding aan waarbij we elkaars doelstellingen versterken. De invulling daarvan is telkens maatwerk.”
Bij zo’n partnerschap gaat Natuurmonumenten niet over een nacht ijs. “Het DNA van beide organisaties moet matchen. We kijken onder meer naar hoe een bedrijf invulling geeft aan de SDG-richtlijnen en andere aspecten van duurzaamheid. Zo komen we tot een weloverwogen besluit.”
Dat kan ook een afwijzing zijn.
“Meestal is daar begrip voor, bijvoorbeeld als het gaat om een partij die actief is in fossiele brandstof. Soms kan onze feedback ook een eyeopener zijn en bijdragen aan de bewustwording binnen een bedrijf.”
De beoordeling van partnerships is een continu proces. “Net als onze achterban zijn we de afgelopen jaren kritischer geworden. Dat heeft ertoe geleid dat afscheid is genomen van bedrijven die bij nader inzien minder goed passen bij de kernwaarden van Natuurmonumenten.”
Namen noemen wil Van Dun niet. “Wees er zeker van dat we een zorgvuldige afweging maken. Dat werkt twee kanten op. Als de inschatting is dat we door een samenwerking positieve impact maken, een beweging in gang zetten bij een bedrijf of sector, kan sprake zijn van een geschikte match – ook al zou je dat op het eerste gezicht misschien niet verwachten.”
CO2-UITSTOOT COMPENSEREN
Natuurmonumenten en haar partners werken regelmatig samen bij specifieke projecten. “Energieleverancier Greenchoice investeert in bossen om de CO2-uitstoot van hun klanten te compenseren. Aanvankelijk vooral in het buitenland, sinds een aantal jaren ook in Nederland, onder meer samen met Natuurmonumenten.”
De Postcode Loterij ondersteunt de vereniging al vele jaren; in 2025 met maar liefst 13,5 miljoen euro. “Deze middelen worden onder meer ingezet voor gebieden als Marker Wadden en een beter leefgebied voor otters in het Naardermeer. Bij ‘Rotterdam de boer op’ werken we samen met de Postcode Loterij en Greenchoice aan een natuurinclusief gebied. Dat zorgt voor meer biodiversiteit, meer betrokkenheid van Rotterdammers bij de natuur om de hoek, eerlijk geproduceerd eten en een faire beloning voor groene boeren. Steeds meer bedrijven sluiten zich aan bij het initiatief. Zo investeert Rituals in voedselbossen in het gebied.”
BOSWACHTERS ALS VISITEKAARTJE
Naast met landelijke partners werkt Natuurmonumenten ook samen met regionale en lokale ondernemers in en rond de ruim 350 gebieden. “Denk aan recreatieparken waarmee onze gebiedsmanagers afspraken maken.
Bijvoorbeeld over het samen bestrijden van exoten of de aanleg van wandelpaden voor betere toegang tot de natuur.” Boswachters zijn een belangrijk visitekaartje van Natuurmomenten. “Zij geven regelmatig lezingen, onder meer voor gasten van recreatieparken. Dit draagt bij aan de bewustwording en helpt bij het werven van nieuwe leden.”
Van Dun ziet mogelijkheden voor een intensievere verbinding met het bedrijfsleven. “Als donateur of sponsor, maar zeker ook bij concrete projecten. Denk aan water, een onderwerp dat steeds belangrijker wordt. Droogte en overstromingen nemen toe, klimaatverandering vraagt om aanvullende maatregelen, vervuiling is een groot probleem. We stemmen graag af met bedrijven die water onttrekken of anderszins invloed op hebben op de waterhuishouding wat zij kunnen doen om ervoor te zorgen dat hun negatieve impact kleiner wordt. Wellicht kunnen ze zelfs komen tot een positief resultaat voor de natuur.”
Net als water is biodiversiteit een concreet én urgent thema. “Onderzoek toont aan dat de verscheidenheid van plant- en diersoorten sterkt afneemt. Ook daarbij kunnen bedrijven een bijdrage leveren, door het bevorderen van biodiversiteit onderdeel te maken van hun duurzaamheidsdoelstellingen. Zo kunnen zij blijvende impact maken op de natuur in hun omgeving.”


Impressie

Stationsstraat 97 B Ermelo
● Winkelruimte ca. 184 m² in centrum Ermelo
Creëer onvergetelijke zakelijke ervaringen met onze catering- en evenementenorganisatie!
Met 25 jaar ervaring bieden wij een zorgeloze organisatie van jouw zakelijke evenementen, van borrels tot bedrijfsfeesten.
+31 6 112 679 47 info@zakelijkontzorgd.nl www.zakelijkontzorgd.nl Dé makelaar van Midden Nederland
● Veelzijdig in te delen, als één geheel opgeleverd
● Gratis parkeren op loopafstand
● Inclusief bovenwoning (ca. 110 m², verhuurd of leeg op te leveren)
Huurpijs € 190,- per m²/ jaar, excl. BTW (alleen winkelruimte)
Koopprijs € 765.000,- k.k. excl. BTW (inclusief bovenwoning)
Meer informatie 0342 455 400 bog@mnm.nl





Dit is wat New Current uit Nijkerk voor je doet met zijn datagestuurde assetmanagementtechniek.
Stilstand van machines kost geld. Niet alleen door de productie die wegvalt, maar ook door de herstelkosten, de druk op je team en de klanten die je teleurstelt. New Current uit Nijkerk helpt bedrijven dat te voorkomen. Hun systeem houdt continu de conditie van je machines in de gaten, maakt onderhoud planbaar en geeft je inzicht in data die je eerder niet had. Zo weet je precies wat je machine nodig heeft, en wanneer, nog voordat er iets misgaat.
Aan het systeem is jaren gewerkt. Eenmaal aangesloten, heb je binnen no-time inzichtelijk wat jouw machines wanneer nodig hebben. Geen verrassingen meer, geen onnodige ingrepen, gewoon grip op je bedrijfsvoering. Het resultaat: 80% minder
stilstand en 30% lagere onderhoudskosten. Maar het gaat verder dan dat. Het systeem maakt ook inzichtelijk of investeringen in nieuwe machines daadwerkelijk rendabel zijn, of dat onderhoud aan bestaande apparatuur voordeliger uitpakt. Zo neem je beslissingen op basis van feiten, niet op gevoel.
Een treffend voorbeeld daarvan is De Heus. Bij dit bedrijf trilt een machine zo hevig bij hogere doorvoersnelheden dat het gebouw ervan staat te schudden. De trillingen slaan over op omliggende machines, met vervolgschade als gevolg. Een herkenbaar en kostbaar probleem. De Heus investeert daarom in een nieuwe, verbeterde machine, maar wil niet afgaan op aannames.
Met het systeem van New Current worden de trillingen van de huidige machine continu gemeten en vastgelegd. Zodra de nieuwe machine in gebruik wordt genomen, zijn de cijfers direct vergelijkbaar. Trilt de nieuwe machine aantoonbaar minder? Dan is de investering bewezen rendabel. Zo maakt New Current van een gevoel een feit.
Voor bedrijven die toekomstbestendig willen opereren, maakt dit systeem het verschil tussen reageren en regie houden.
Nieuwsgierig hoe New Current je zekerheid kan bieden door onderhoud voorspelbaar te maken en kosten beheersbaar te houden? Neem contact op via www.new-current.com
Door AI wordt scholing van een hr-thema een directe managementopgave. Medewerkers moeten sneller nieuwe vaardigheden ontwikkelen, verantwoord met AI-tools leren werken en meebewegen als taken veranderen. Bedrijven die dat niet organiseren, lopen het risico dat delen van hun personeel achteropraken.
De Monitor Leercultuur laat zien hoe werkenden in Nederland leren en zich ontwikkelen. Deze jaarlijkse analyse van de SER en TNO is gebaseerd op data uit bestaande arbeidsenquêtes. Resultaten worden weergegeven via drie blokken: leergedrag (formeel, non-formeel en informeel leren), stimulerende factoren (denk aan autonomie, afwisseling en de steun van leidingge-
venden) en de gevoelde urgentie om te leren.
De Monitor Leercultuur 2025 toont een dubbel beeld. Aan de ene kant leren werknemers nog steeds veel en is de scholingsdeelname hoger dan de vorige editie. In 2024 volgde 54% van de werknemers in de voorafgaande twee jaar een opleiding of cursus, tegenover 49% in 2020. Het aandeel bedrijven waar veel werknemers daadwerkelijk scholing volgen, neemt echter af: van 20,9% (2021) naar 17,3% (2024). Informeel leren blijft omvangrijk en belangrijk: 87% leert van mensen op het werk – collega’s, leidinggevenden, klanten – en de taken die zij uitvoeren. Ongeveer 40% leert daar veel van.

STIMULERENDE FACTOREN
Niet alle randvoorwaarden verbeteren mee, aldus de monitor. Bij de stimulerende factoren is het positief dat de steun van leidinggevenden om te leren verder stijgt naar 80%. De bevlogenheid daalt echter naar 55%. Ook de verbondenheid met de organisatie neemt af, van 73% in 2020 naar 68% in 2024. Autonomie (58%) en variatie in het werk (60%) blijven ongeveer stabiel.
Leren wordt dus zeker gesteund, maar de bredere betrokkenheid bij werk en de organisatie neemt af.
BIJBLIJVEN
Uit de Monitor Leercultuur blijkt verder dat 91% van de werknemers leermogelijkheden belangrijk vindt. 86% is daar tevreden over en 41% zegt behoefte te hebben aan een opleiding of cursus. Tegelijk is er een lichte stijging van het aandeel werknemers dat zich ondergekwalificeerd voelt: 7% in 2024. De monitor signaleert dus geen brede skillscrisis. Wel wordt druk ervaren om bij te blijven.
VOORSPRONG NEEMT AF
De actuele monitor zet Nederland opnieuw neer als relatief sterk wat betreft leergedrag, maar wel minder uitgesproken dan de vorige editie. Ons land staat op de zesde plaats in de EU voor deelname aan opleidingen en trainingen, terwijl andere landen harder groeien. Voor informeel leren staat Nederland op de achtste plaats. Kortom: we doen het goed, maar verliezen wat voorsprong.
STROOMVERSNELLING
Niet alleen voor de toekomstige positie op de ranglijst, ook bij het gevoel van urgentie speelt de impact van AI een grote rol. Volgens cijfers van het CBS
nam het aandeel bedrijven met 10 of meer werkzame personen dat AI gebruikt, toe van 14% in 2023 naar 23% in 2024. Vooral tekstanalyse en tekstgeneratie groeiden hard. Verder lopen grote bedrijven duidelijk voor op kleine.
De toepassing van AI kwam pas echt in een stroomversnelling na de arbeidsenquêtes waaruit de Monitor Leercultuur 2025 put. De vraag is niet meer of AI relevant is voor scholing, maar in welke mate en voor welke groepen.
VOORTDURENDE BIJSCHOLING
AI wordt snel normaler in organisaties, dus werknemers moeten op korte termijn leren hoe zij tools productief en verantwoord gebruiken. Ook is sprake van een transitie-urgentie: takenpakketten veranderen sneller dan beroepen verdwijnen, waardoor voortdurende bijscholing belangrijker wordt dan incidentele omscholing. Urgentie is er ook als het gaat om inclusiviteit. Juist groepen die in de Monitor Leercultuur al minder sterk staan (zie kader), lopen risico om ook in de AI-transitie achter te blijven.
BIJKOMENDE DRIJFVEER
Tot slot is er een kwaliteits- en risico-urgentie. AI-output vraagt om controle, kennis van context en correctievermogen. Scholing moet dus ook gaan over aspecten als oordeelsvorming, privacy, veiligheid en menselijk toezicht. Voor werkgevers geldt hierbij een bijkomende drijfveer. Per februari 2025 is er met de EU AI Act een verplichting om te zorgen voor een voldoende niveau van ‘AI-geletterdheid’. De Europese Commissie meldt expliciet dat dit niet alleen over technische kennis gaat, maar ook over inzicht in risi-
co’s, schade, context van gebruik en passende begeleiding of training. Voor veel organisaties is scholing rond AI dus een noodzakelijk onderdeel van compliance en governance.
CONCURRENTIEFACTOR
Voor werkgevers is de conclusie helder: scholing is niet langer alleen bedoeld om medewerkers bij de tijd te houden, maar ook om productiviteit, kwaliteit en wendbaarheid op peil te houden. In een competitieve omgeving waarin werk door AI snel verandert, wordt een sterke leercultuur een cruciale concurrentiefactor.
De Monitor Leercultuur benadrukt dat verschillen tussen groepen hardnekkig zijn. Werknemers met een basis- of vmbo-opleiding, met flexibele contracten en in mindere mate 55-plussers scoren gemiddeld minder gunstig op leergedrag, urgentie en stimulerende factoren.
In 2024 volgde bijvoorbeeld 62% van de hbo- en vwo-opgeleiden scholing, tegenover 38% van de werknemers met een basis- of vmbo-niveau. Bij contractvormen gaat het om 59% van werknemers met een vast contract, tegenover 48% van uitzendkrachten en 30% van oproepkrachten.
Juist deze verschillen maken gericht scholingsbeleid noodzakelijk. Zonder extra aandacht dreigt AI bestaande achterstanden te vergroten.
Jong talent werft zichzelf niet. Het kiest het gezicht dat het al kent. Zorg dat jij dat bent.
Je loopt een netwerkborrel binnen. Eerste wat je doet: de zaal scannen. Bekend gezicht? Daar ga je heen. Of je schrikt; daar staat die ene, met dat zelfvoldane lachje en gladde praatjes. Die vermijd je liever. Dan pak je een broodje en doe je alsof je een heel belangrijk berichtje leest. De arbeidsmarkt is precies zo'n borrel. En jongeren lopen daar voor het eerst binnen. Ze kennen niemand. Ze weten niet waar ze moeten staan. Ze hebben een plastic bekertje vast dat al een beetje lekt. Jij staat ook in die zaal. De vraag is alleen: ben je het gezicht dat ze herkennen? En ben je vervolgens dat gezicht waar ze op afstappen. Of waar ze voor wegduiken.
DIJKEN
Je bouwt de dijk toch ook niet als het water er al staat. In Rivierenland snappen ze dat. In januari 1995 verlieten 250.000 mensen hun huis omdat het water te hoog stond en de dijken het misschien niet zouden houden. Die dijk is er niet voor de sier. Hij is er omdat iemand ooit besloot: we gaan niet afwachten. Wie wacht, sleept zandzakken. Belt de buren. Kijkt sip naar zijn eigen woonkamer met een laagje Waal erin, terwijl de buurman op het droge staat te knikken met een meewarig lachje. Op de arbeidsmarkt doen veel ondernemers precies hetzelfde. Ze wachten

Maarten Brand is arbeidsmarktexpert en specialist in stagebegeleiding en werkplekleren (www.maartenbrand.com). Zijn boek Het grote stageboek voor werkgevers werd genomineerd als managementboek van het jaar en is al jaren een bestseller. Dit jaar verscheen Het kleine stageboek voor begeleiders (Haystack, 2026).
tot het gat valt. Dan de vacature. Dan het hopen. Dan de telefoontjes of er misschien nog iemand is die meteen kan beginnen, al een beetje ervaring heeft en ook nog eens geen gekke salariseisen stelt. Succes daarmee.
De dijk heet de stage. En je legt hem niet in het derde jaar, als iedereen al om dezelfde student vecht. Dat is zandzakken sjouwen. Je legt hem vroeg. Een eerstejaars die bij jou binnenloopt bouwt anderhalf jaar een beeld op. Of je mensen serieus neemt. Of er gelachen wordt. Of je echt zo leuk bent als die werkenbij site. Die hoeft straks niemand meer te overtuigen. Die vraagt gewoon: wanneer kan ik beginnen?
Een slim georganiseerde stage is recruitment, onboarding, employer branding en retentie ineen. Je hebt iemand een half jaar rondlopen voor de kosten van een halve pagina in een landelijk dagblad. Of voor wat een recruitmentbureau rekent voor drie cv's vanuit een kantoorpand met grijze Volkswagen Polo's op de parkeerplaats en een fruitschaal op de balie. Reken maar even na.
BEGONNEN
Als jij je vacature plaatst, staat iedereen er al. De grote jongens met hun stands, hun goodiebags en medewerkers in matching hoodies die stralend doen alsof ze nergens liever zijn. Jij komt erbij staan. Met een goed verhaal. Maar voor wie jou niet kent ben je gewoon een vreemde naast de sauvignon blanc. Geen campagne die dat oplost. Geen LinkedIn-post met drie hashtags. Wat werkt: er eerder zijn. Voordat de borrel begint. Voordat ze zelf weten dat ze straks iets zoeken.
Sommige begeleiders laten een stagiair binnen en vergeten hem vervolgens drie maanden. Andere begeleiders stellen op dag één slimme vragen. Denk aan: wat wil jij hier eigenlijk van leren? Geven een echte opdracht. Bellen terug bij een sollicitatie
Zeggen: 'goed gedaan', en menen het ook. Kost niks. Maar een jongere die thuis vertelt dat iemand hem dat vroeg, vergeet dat niet.
Dat is het gezicht dat hij later zoekt als hij die zaal binnenloopt. Denk even terug. Jij had ook een eerste dag. Je wist niet waar de wc was. Ergens die week was er iemand die je naam kende en vroeg hoe het ging. Of juist niet. Je weet nog precies wie dat was.Wat jij nu doet, wordt straks ook die herinnering.
DRIE DINGEN DIE JE DIRECT KUNT
DOEN OM STAGES NOG BETER TE BENUTTEN. MORGEN AL.
• Nodig een klas uit. Bel de dichtstbijzijnde mbo- of vmbo-school. Vraag of een klas langs mag komen. Laat zien wat je doet, schud handen. Laat zien hoe tof jouw werk is. Kost een ochtend. Je staat daarna op hun netvlies terwijl de concurrent nog nadenkt over zijn vacaturetekst.
• Geef een echte opdracht. Geen koffie halen, wandelen met de hond of dozen verhuizen naar de kelder. Een taak met een echt resultaat, iets wat jij zelf ook gebruikt. Wie merkt dat zijn werk telt, komt terug. En wie niet terugkomt, stuurt iemand anders.
• Bel terug. Wie solliciteert en niks hoort, solliciteert hier nooit meer. Maar erger: die vertelt het ook. Dit klinkt als laaghangend fruit, maar het is makkelijker dan dat: deze appels liggen al op de grond. En toch stappen zoveel van jouw con-
currenten er overheen. Eén telefoontje. Ook als het nee is. Gewoon doen.
De arbeidsmarkt is een borrel. Jongeren lopen binnen. Ze kennen niemand. Ze kijken de zaal rond. Wees dat gezicht dat ze herkennen en waar ze op afstappen omdat jij er al was voordat het telde. Voordat de borrel begon. Voordat de rest met zandzakken begon te sjouwen.

MAARTEN BRAND - HET
KLEINE STAGEBOEK VOOR BEGELEIDERS
Stagiairs zijn geweldig. Maar niet als je ze reduceert tot gratis koffiesjouwers of wandelende kopieerapparaten. Neem ze serieus, net als jouw begeleiding. Het succesvol begeleiden van stagiairs vraagt aandacht, structuur en soms gewoon gezond boerenverstand. En dat vind je allemaal in dit handige boek.
Uitgever: Haystack EAN: 9789461266989

Je doet alles wat ‘hoort’. Je investeert in marketing, optimaliseert je website en stuurt op conversie. Toch blijft het resultaat achter. Je ziet bezoekers binnenkomen, wat klikken en weer verdwijnen. Niet omdat ze geen interesse hebben, maar omdat er iets ontbreekt.
Je website haalt 1 tot 2% conversie. En iedereen doet alsof dat normaal is.
Maar ondertussen laat je het grootste deel van je potentiële klanten liggen. Je team draait, je campagnes draaien, en toch verandert er structureel weinig.
Offline loopt het vaak prima. Klanten zijn tevreden en gesprekken gaan goed. Maar online zie je dat vertrouwen niet terug. Denk aan een IT-bedrijf waar offline alles klopt: sterke gesprekken, honderden reviews en een uitstekende reputatie. Maar online mist dat gevoel volledig en juist daar haken mensen af.
De meeste bedrijven optimaliseren op wat zichtbaar is. Meer verkeer, betere knoppen, hogere doorkliks. Alles draait om actie: hoe krijgen we iemand sneller naar een aanvraag of contactmoment? Dat voelt logisch, want dat is wat je kunt meten en waar je dashboards op ingericht zijn. Maar daar zit precies de beperking. Je stuurt op gedrag, terwijl de echte beslissing ergens anders wordt genomen. Niet op je knop, niet bij je formu-
lier, maar eerder in het proces. In het hoofd van je bezoeker.
Daar ontstaat twijfel. Past dit bij mij? Is dit de juiste keuze? Kan ik dit vertrouwen? Die afweging zie je nergens terug in je data, maar bepaalt wel of iemand doorgaat of afhaakt.
JE WEBSITE IS GEBOUWD VOOR BESLISSERS
Kijk kritisch naar je belangrijkste pagina’s en je ziet het patroon direct. Overal staan call-to-actions: “Vraag een offerte aan”, “Plan een demo”, “Neem contact op”. Soms meerdere keren op één pagina. Dat werkt goed voor de kleine groep die al besloten heeft. Maar dat is niet waar je grootste kans ligt.
De meerderheid van je bezoekers zit nog in de fase daarvoor. Ze oriënteren zich, vergelijken en zoeken zekerheid. En juist die groep krijgt nauwelijks begeleiding. Je website probeert mensen te laten kopen, terwijl ze nog bezig zijn met kiezen.
TWIJFEL IS GEEN PROBLEEM
Veel bedrijven proberen twijfel weg te werken met meer informatie. Extra tekst, meer uitleg, nog een lijst met voordelen. Alsof de bezoeker iets niet begrijpt en je hem alleen beter hoeft te informeren.
Maar twijfel gaat zelden over kennis. Het gaat over risico. Past dit bij mij? Maak ik de juiste keuze? Wat gebeurt er als het tegenvalt? Dat los je niet op met nóg meer informatie, maar met vertrouwen en richting.
Ik noem dit het twijfelmodel. Het is de fase waar de meeste websites niets doen, terwijl daar de keuze wordt gemaakt. Niet de klik of de knop is bepalend, maar de fase ervoor. Daar wordt de keuze gemaakt om door te gaan of af te haken. Wie daar helpt, wint.
GROOTSTE GROEIKANS: DE TWIJFELGROEP
De reflex is vaak om te kijken naar boven in de funnel. Meer verkeer, meer campagnes, meer zichtbaarheid. Maar de grootste winst zit meestal niet in extra volume, maar in wat er al is.
De groep die je nu laat liggen, bestaat uit mensen die wél interesse hebben, maar nog twijfelen. Als je die beter helpt kiezen, verandert je resultaat direct. Je benut ineens veel meer van je bestaande bezoekers.
Dat zie je terug in je cijfers. De kosten per lead dalen, je conversie stijgt en je marketing wordt efficiënter. Niet door harder te werken, maar door beter te begeleiden.
Marco Bouman is digitaal groei-architect voor mkb-bedrijven waar online groei stokt terwijl de basis sterk is. Hij legt groeiblokkades bloot en bouwt systemen waarin SEO, content en conversie samenwerken. Geen losse optimalisaties, maar structuur die richting geeft en blijft werken. Sinds 2007 werkte hij met meer dan 400 bedrijven aan duurzame groei. Meer informatie via marcobouman.com.
WAT KUN JE MORGEN AL ANDERS DOEN?
Open je belangrijkste pagina en kijk ernaar alsof je klant bent. Niet als maker, maar als iemand die nog moet kiezen. Loop stap voor stap door de pagina en stel jezelf één vraag: waar zou ik hier afhaken?
Let op de momenten waarop twijfel ontstaat. Waar voelt het als risico? Waar stuur je te snel op actie? En waar ontbreekt juist de ondersteuning om verder te komen?
Zie je website niet als een stuk tekst, maar als een gesprek. Als je op die momenten gaat begeleiden in plaats van duwen, verandert het gedrag vanzelf.
Rabobank
Postbus

















T












Hotel en Congrescentrum de ReeHorst
Bennekomseweg 24
6717 LM Ede
T 0318 750300
F 0318 750301
E info@reehorst.nl
I www.reehorst.nl
Ede Veenendaal Doetinchem U WILT EEN FACTUUR?
DB SCHENKER
Galvanistraat 71 6716 AE Ede
T 0318 69 68 00
F 0318 69 68 88
E multimodaal.nl@dbschenker.com
W www.dbschenker.com/nl

Hof van Wageningen
Hotel en Congrescentrum
Lawickse Allee 9
6701 AN Wageningen
T +31-(0)317-490133
F +31-(0)317-426243
E info@hofvanwageningen.nl
W www.hofvanwageningen.nl






Van Veen Advocaten
Keesomstraat 7
6717 AH Ede 0318-687878 ede@vanveen.com www.vanveen.com

19, 3907 HC Veenendaal | 06-39 615 615 ewissink@w-tic.nl | www.w-tic.nl

Zeist
Driebergen
Houten
Odijk
Leusden centrum
Leusden zuid
Woudenberg
Maarn
Maarsbergen
Doorn
Scherpenzeel
Leersum
Wijk bij duurstede
Renswoude
Veenendaal
Amerongen
Rhenen

Barneveld Voorthuizen
Rootwijk
Wekerom
Lunteren
Ede
Bennekom
Wageningen


Unieke privé locatie maakt vergaderen inspirerend
Wittenoordseweg 3, 3927 CE Renswoude telefoon 0318 57 53 25 | info@kleinwittenoord.nl
WWW.KLEINWITTENOORD.NL


Restaurant Planken Wambuis
Gelegen op een karakteristieke en prachtige locatie. Hét adres voor een gezellige lunch, brunch, high-tea of smaakvol diner!
Maar ook een ideale plaats op de Veluwe voor een geslaagde vergaderbijeenkomst!
Dagelijks geopend vanaf 10.00 uur. (voor een vergadering eerder mogelijk!)
Gratis wifi , ruime parkeergelegenheid en uitstekende bereikbaarheid vanaf de snelwegen A12 en A50.
Verlengde Arnhemseweg 146 (N224) 6718 SM – Ede
Telefoon: 026 – 482 1251 E: info@plankenwambuis.nl
Meer info op www.plankenwambuis.nl

Harskamp
Otterlo
Beekbergen
Hoenderloo
Rozendaal
Wolfheze
Renkum

Oosterbeek


Arnhem

Sinds 1885 kunnen wij er geen genoeg van krijgen Met enthousiasme gaan wij voor gastvrijheid, kwaliteit en beleving van ‘s ochtends vroeg tot ’s avonds laat
Welkom bij Partycentrum Schimmel
Stationsweg Oost 243 3931 EP Woudenberg
T 033-2861213
Jos, Corné & Team Schimmel 1885
F 033-2862426


Schimmel 1885
Stationsweg Oost 243 3931 EP Woudenberg info@schimmel1885 nl www.schimmel1885.nl
T: 033 - 286 12 13
Kvk: 310002096




Hotel en Congrescentrum de ReeHorst
Hotel - Restaurant - Brasserie - Wijnbar - Vergaderen
Trainingen - Congressen - Events - Theater
Geschikt voor elke gelegenheid. Met o.m. 38 zalen en ruime, gezelllige ontvangstfoyers. Elke bijeenkomst wordt gegarandeerd een beleving. Vol warmte,gezelligheid en altijd persoonlijk!
Bennekomseweg 24 6717 LM Ede T 0318 750300 F 0318 750301
E info@reehorst.nl I www.reehorst.nl

























INSPIRERENDE LOCATIE VOOR UW ZAKELIJKE BIJEENKOMST
Wij verwelkomen u graag op landgoed de Born, midden in bossen van Bennekom.
Bornweg 12b - 6701 HE Bennekom - tel. 0318-860213 locatie@hermonde.nl - www.hermonde.nl



























Romantisch voor twee, gezellig met vrienden en familie en óók geschikt voor grotere groepen.
AL 100 JAAR EEN BEGRIP OP DE VELUWE!






AL 60 JAAR EEN BEGRIP OP DE VELUWE!



Gerard Oostermeijer (06) 23 34 97 55
Tom Baerends (06)30 26 21 26
ede-veenendaal@financieringsgilde.nl www.financieringsgilde.nl

Beste voorwaarden
Vergelijk samen met jouw adviseur meer dan 100 producten. Ook die van je eigen bank.
Grootste slagingskans
In één keer succesvol door onze onderbouwing op alle belangrijke onderdelen.
Voordeel
Ontvang korting op je afsluitkosten, omdat wij als collectief voor je onderhandelen.
Geen gedoe Jouw persoonlijk adviseur regelt alles voor je. Van aanvraag tot financiering.