Issuu

ИЗДАНИЕ 2026

УПАТСТВО ЗА РАКУВАЊЕ Е Л Е К Т Р И Ч Е Н В И Љ У Ш К А Р · О Б У К А З А О П Е РАТ О Р И

Практично упатство за секојдневна работа со електричен виљушкар — проверка пред смена, безбедно управување, ракување со товар, полнење на литиумската батерија и постапка при инцидент.

ПРОЧИТАЈТЕ ПРЕД ПРВОТО КОРИСТЕЊЕ Овој документ не ја заменува законски задолжителната обука и овластувањето за ракување со виљушкар, ниту упатството на производителот испорачано со машината.

П РОД АЖБА · С ЕРВ И С · РЕЗЕРВ НИ Д ЕЛОВ И

R ADEK.C OM .M K

ВОВЕД

КОЈ СМЕЕ ДА УПРАВУВА

Виљушкарот е машина што најчесто повредува луѓе кои не се на неа — пешаци, колеги во магацинот, лица што минуваат покрај подигнат товар. Затоа правилата подолу не се формалност.

СО ВИЉУШКАР СМЕЕ ДА УПРАВУВА САМО ЛИЦЕ КОЕ има наполнети 18 години поминало обука и има важечко уверение за ракување со виљушкар според прописите во земјата е здравствено способно — вид, слух и реакција проверени на лекарски преглед е писмено овластено од работодавачот, и тоа за конкретниот тип и носивост на машина не е под дејство на алкохол, дрога или лекови што влијаат на вниманието и реакцијата

СОДРЖИНА Делови на виљушкарот и контроли

Проверка пред секоја смена

Стартување и основни правила на возење

Стабилност и преврт

Носивост и центар на товар

Дијаграм на носивост — RK-15EFL-PRO

Дијаграм на носивост — RK-35EFL-PRO

Дијаграм на носивост — RK-50EFL-PRO

Ракување со товар

Возење по рампа и нагиб

Литиумска батерија и полнење

Забрането — најчести грешки

Крај на смена, паркирање и инцидент

R A D E K · У П АТ С Т В О З А РА К У В А Њ Е С О Е Л Е К Т Р И Ч Е Н В И ЉУ Ш К А Р

ПОГЛАВЈЕ 1

ДЕЛОВИ И КОНТРОЛИ

Заштитен покрив (FOPS) Штити од предмети што паѓаат. Никогаш не се вади.

Јарбол (мачта) Ги подига и спушта вилушките. Наклонот се менува со рачка.

Волан и командни рачки Подигање/спуштање, наклон, странично поместување.

Седиште со сигурносен појас Со прекинувач — машината не се движи без оператор.

Противтег и простор за батерија Го балансира товарот. Не се додава тежина.

Управувачки (задни) тркала Задниот дел се движи широко при вртење.

Погонски (предни) тркала Ја носат тежината на товарот.

Носач и вилушки Се проверуваат секој ден за напукнатини и осигурувачи.

1 2

5 8

Прикажан е модел RK-15EFL-PRO. Распоредот е ист кај сите модели од серијата.

КОМАНДНИ РАЧКИ

ПЕДАЛИ И ПРЕКИНУВАЧИ

Подигање / спуштање — назад подига, напред

Гас и кочница — работната кочница е лева/десна

спушта

педала според моделот

Наклон — јарболот назад за транспорт, напред за

Напред / назад — правецот се менува само со

одлагање

запрена машина

Странично поместување — само за фино

Копче за итно исклучување — ја прекинува

центрирање, не за влечење товар

напојната струја веднаш

ПЛОЧКА СО ПОДАТОЦИ На неа се наоѓаат моделот, серискиот број, годината на производство, сопствената тежина, напонот на батеријата и дијаграмот на носивост. Тоа е единствениот извор за тоа колку смее да носи таа машина, во таа конфигурација. Ако плочката е нечитлива или отпадната, машината не се користи додека не се замени.

R A D E K · У П АТ С Т В О З А РА К У В А Њ Е С О Е Л Е К Т Р И Ч Е Н В И ЉУ Ш К А Р

ПОГЛАВЈЕ 2

ПРОВЕРКА ПРЕД СМЕНА

Проверката трае неколку минути и се прави на почетокот на секоја смена, пред машината да се употреби.

СО ИСКЛУЧЕНА МАШИНА Батерија и кабли — конекторот цел, без изгореници; кутијата без вдлабнатини или испакнатини Под машината — без траги од хидраулично масло на подот Хидраулични црева и споеви — без напукнатини, набабрувања и протекување Гуми — без засеци и вградени предмети, шарата над ознаката за истрошеност Вилушки — без напукнатини и свиткување, петите неистрошени, осигурувачите спуштени Синџири — еднакво затегнати, подмачкани, без оштетени или искривени карики Заштитен покрив и решетка за товар — без оштетувања, сите завртки на место

СО ВКЛУЧЕНА МАШИНА Инструмент табла — без активни грешки, состојба на батеријата доволна за смената Сирена и ротациона светилка Светла — предни, задни, стоп-светла и трепкачи Работна кочница — запира без влечење на страна; рачна кочница држи Управување — без празен од и без чудни звуци Подигање, спуштање, наклон напред/назад и странично поместување низ целиот опсег Копче за итно исклучување — притисни, провери дека сè прекинува, врати го Прекинувач на седиштето — при станување машината не смее да се движи

Седиште и појас — појасот се извлекува слободно и се заклучува при нагло повлекување

АКО НЕШТО НЕ Е ИСПРАВНО

Плочка со податоци и безбедносни налепници — читливи и на место

Машината не се користи. Пријави го дефектот

Огледала и светла — чисти и неоштетени

на претпоставениот, обележи ја машината како неисправна и извади го клучот. Не се импровизираат поправки.

R A D E K · У П АТ С Т В О З А РА К У В А Њ Е С О Е Л Е К Т Р И Ч Е Н В И ЉУ Ш К А Р

ПОГЛАВЈЕ 3

СТАРТУВАЊЕ И ВОЗЕЊЕ КАЧУВАЊЕ И СТАРТУВАЊЕ 1

Брзината се прилагодува на просторот, подот и

точки на потпора. Никогаш не скокај долу.

видливоста — не на распоредот на работа

Намести го седиштето и огледалата пред да

Врзи го сигурносниот појас — секогаш, и за најкратко поместување.

Клучот на ON. Провери го дисплејот: без активни грешки, доволна батерија.

Отпушти ја рачната кочница.

Спушти ги вилушките на 15–20 cm од подот и наклони го јарболот наназад.

ОСНОВНИ ПРАВИЛА

Качи се со лице кон машината, држејќи три

тргнеш. 3

Растојание од друга машина: најмалку три должини на виљушкар Пешакот има предност секогаш; воспостави контакт со поглед пред да поминеш Сирена пред секој агол, врата, раскрсница и излез од редот со регали Гледај во насоката во која се движиш, вклучително и наназад Никогаш не се превезуваат лица на машината или на товарот

Избери правец и тргни бавно, гледајќи во насоката на движење.

ТИВКА МАШИНА — НЕВИДЛИВА ОПАСНОСТ Електричниот виљушкар речиси не се слуша. Пешаците нема да те чујат како кај дизел машина, па сирената и очниот контакт стануваат единствената најава дека доаѓаш.

R A D E K · У П АТ С Т В О З А РА К У В А Њ Е С О Е Л Е К Т Р И Ч Е Н В И ЉУ Ш К А Р

ПОГЛАВЈЕ 4

СТАБИЛНОСТ И ПРЕВРТ

Виљушкарот не стои на четири точки како вилушки

автомобил. Задната оска се врти околу централен зглоб, па машината всушност стои на триаголник.

Погонска оска (две точки)

Додека заедничкото тежиште на машината и

Заедничко тежиште

товарот останува внатре во тој триаголник, виљушкарот е стабилен. Штом излезе надвор — се превртува. Тоа се случува за помалку од секунда и Централен зглоб на задната оска (една точка)

не може да се исправи со реакција.

ТЕЖИШТЕТО ИЗЛЕГУВА НАДВОР КОГА

Триаголник на стабилност — поглед одозгора.

се врти пребрзо, особено со подигнат товар се врти на нагиб или на рампа се вози со подигнат товар наместо на

АКО ВИЉУШКАРОТ СЕ ПРЕВРТУВА

транспортна висина

Не скокај — најголем дел од смртните

товарот е потежок од дозволеното или

повреди настануваат при скокање

неурамнотежен

Остани врзан и седнат во кабината

се сопира или забрзува нагло

Држи го воланот цврсто, потпри ги

се минува преку праг, дупка или

нозете

неурамнина со подигнат товар

Наведни се во спротивна насока од страната на превртување

ТРИ НАВИКИ ШТО ГО СПРЕЧУВААТ ПРЕВРТОТ Товарот е долу. Се вози само на транспортна висина од 15–20 cm, со јарбол наклонет наназад. Вртењето е бавно. Пред секое свртување брзината се намалува, а не се коригира во вртењето. Товарот е во граница. Пред подигање се проверува тежината, не се проценува „на око".

R A D E K · У П АТ С Т В О З А РА К У В А Њ Е С О Е Л Е К Т Р И Ч Е Н В И ЉУ Ш К А Р

ПОГЛАВЈЕ 5

НОСИВОСТ И ЦЕНТАР НА ТОВАР

Носивоста напишана на машината важи само за стандарден центар на товар од 500 mm и за стандардна висина на подигање.

500 mm

Центар на товар е растојанието од вертикалниот дел на вилушките до тежиштето на товарот. Кај

тежиште на товарот Колку е подалеку тежиштето, толку помала носивост.

подолг или подлабок товар тежиштето оди понапред, кракот се зголемува и реалната носивост паѓа — иако тежината на самиот товар е

центар на товар

иста. Носивоста паѓа и со висината на подигање

Центар на товар — поглед од страна.

Секој приклучок (странично поместување, продолжетоци, ротатор) ја намалува носивоста Меродавна е само плочката со податоци на машината, за нејзината конфигурација

ОРИЕНТАЦИСКИ ПАД НА НОСИВОСТА Центар на товар

500 mm

600 mm

700 mm

800 mm

Расположива носивост

100 %

околу 85 %

околу 75 %

околу 65 %

Пример: машина од 3.500 kg

3.500 kg

околу 2.980 kg

околу 2.625 kg

околу 2.275 kg

Табелата е само илустрација на односот. Вистинските вредности се читаат од дијаграмот на носивост на следните три страни и од плочката на конкретната машина.

R A D E K · У П АТ С Т В О З А РА К У В А Њ Е С О Е Л Е К Т Р И Ч Е Н В И ЉУ Ш К А Р

ДИЈАГРАМ НА НОСИВОСТ

RK-15EFL-PRO

Дијаграм на носивост како што е прикажан на плочката на машината.

Висина на подигање (mm)

≤ 3.500

4.000

4.500

5.000

5.500

6.000

Носивост при центар на товар 500 mm (kg)

1500

1350

1125

975

825

525

Вредностите во табелата важат за центар на товар од 500 mm. За поголем центар носивоста се чита од кривите на дијаграмот. Од добиената вредност дополнително се одзема 10 % за повисок дуплекс јарбол, односно 15 % за триплекс јарбол, и тежината на приклучокот ако е монтиран.

R A D E K · У П АТ С Т В О З А РА К У В А Њ Е С О Е Л Е К Т Р И Ч Е Н В И ЉУ Ш К А Р

ДИЈАГРАМ НА НОСИВОСТ

RK-35EFL-PRO

Дијаграм на носивост како што е прикажан на плочката на машината.

Висина на подигање (mm)

≤ 3.500

4.000

4.500

5.000

5.500

6.000

Носивост при центар на товар 500 mm (kg)

3500

3100

2700

2300

1700

1400

R A D E K · У П АТ С Т В О З А РА К У В А Њ Е С О Е Л Е К Т Р И Ч Е Н В И ЉУ Ш К А Р

ДИЈАГРАМ НА НОСИВОСТ

RK-50EFL-PRO

Дијаграм на носивост како што е прикажан на плочката на машината.

Висина на подигање (mm)

≤ 3.500

4.000

4.500

5.000

5.500

6.000

Носивост при центар на товар 500 mm (kg)

5000

4800

4500

4000

3500

3000

R A D E K · У П АТ С Т В О З А РА К У В А Њ Е С О Е Л Е К Т Р И Ч Е Н В И ЉУ Ш К А Р

ПОГЛАВЈЕ 6

РАКУВАЊЕ СО ТОВАР ПОДИГАЊЕ 1

Прилази право кон палетата, машината

ОДЛАГАЊЕ 1

нормално на товарот. 2

Постави ја широчината на вилушките што

пред подигање. 2

поширок распон дозволува палетата. 3

Влези бавно, целосно под палетата, додека

Подигни 5–10 cm и провери дали товарот е

Наклони го јарболот наназад и спушти на

Провери зад себе и тргни.

Спушти го товарот додека вилушките не се ослободат.

транспортна висина 15–20 cm. 6

Влези бавно над местото за одлагање, изедначи го јарболот.

стабилен и урамнотежен. 5

Подигни на потребната висина дури откако машината мирува.

товарот не легне до вертикалниот дел. 4

Приближи се право до местото и застани

Извлечи ги вилушките право наназад, без вртење.

Спушти на транспортна висина пред да продолжиш.

НИКОГАШ Не подигај товар со врвовите на вилушките — товарот мора да лежи по целата должина Не поместувај товар со наклон напред кога е подигнат високо Не влечи и не туркај товар со вилушките или со противтегот Не подигај неурамнотежен, оштетен или лабаво сложен товар Не подигај лица — виљушкарот не е платформа за работа на висина

R A D E K · У П АТ С Т В О З А РА К У В А Њ Е С О Е Л Е К Т Р И Ч Е Н В И ЉУ Ш К А Р

ПОГЛАВЈЕ 7

РАМПИ, НАГИБИ И ВИДЛИВОСТ

На нагиб товарот секогаш мора да биде на погорната страна. Тоа значи различен правец на возење со и без товар.

СО ТОВАР

БЕЗ ТОВАР

Нагоре напред · надолу наназад

Нагоре наназад · надолу напред

ПРАВИЛА НА НАГИБ

ВИДЛИВОСТ

Никогаш не сврти на рампа и не вози попречно на

Ако товарот ја попречува видливоста напред — се

нагиб

вози наназад

Не подигај и не спуштај товар на нагиб

Гледај во насоката на движење, не преку рамо

Држи го јарболот наклонет наназад и товарот на најниска можна висина Држи растојание од работ на рампата и од работ на платформата Провери дека рампата е обезбедена и дека возилото не може да се одвои

повремено При излез од ред со регали застани и најави се со сирена На мокар, масен или оштетен под намали ја брзината и избегни нагло сопирање При слаба видливост запри и побарај придружник што насочува

ВЛЕЗ ВО КАМИОН ИЛИ КОНТЕЈНЕР Возилото мора да е сопрено, со исклучен мотор, затегната кочница и подметнати клинови под тркалата Рампата или мостот мора да лежат целосно и да се обезбедени од поместување Провери ја носивоста на подот на приколката и светлата висина на влезот Внатре се вози бавно, со вклучени светла — просторот е тесен и слабо осветлен

R A D E K · У П АТ С Т В О З А РА К У В А Њ Е С О Е Л Е К Т Р И Ч Е Н В И ЉУ Ш К А Р

ПОГЛАВЈЕ 8

ЛИТИУМСКА БАТЕРИЈА ПОЛНЕЊЕ

БЕЗБЕДНОСТ

Полни само на определеното место, со полначот

Не полни батерија со оштетена кутија, оштетен

испорачан со машината

кабел или изгорен конектор

Пред приклучување машината е исклучена и

Не оставај метални предмети или алат врз

рачната кочница затегната

батеријата

Конекторот мора да е сув, чист и целосно вметнат

Не кратко-спојувај ги половите

Не приклучувај и не исклучувај додека тече

Почитувај го температурниот опсег од упатството

полнење

на производителот

Дозволено е меѓуполнење во пауза — литиумската батерија не се оштетува од тоа Не покривај го полначот и остави простор за

ВЕДНАШ ПРЕКИНИ АКО

проветрување околу него

кутијата е испакната, деформирана или невообичаено топла се чувствува необичен мирис или се гледа

БЕЗ ОДРЖУВАЊЕ

чад се слуша пукање или сиктење од батеријата

Литиумската батерија не се долева со вода и не бара израмнување. Секое отворање на кутијата е работа на сервис, не на операторот.

ПРИ ЗАПАЛУВАЊЕ НА БАТЕРИЈА Не се обидувај да ја изгаснеш со рачен апарат — литиумската батерија во термичко бегство не се гаси така. Исклучи го напојувањето ако е безбедно, оддалечи ги луѓето, евакуирај го просторот и повикај ги службите за итни случаи на 193, наведувајќи дека станува збор за литиумска батерија.

R A D E K · У П АТ С Т В О З А РА К У В А Њ Е С О Е Л Е К Т Р И Ч Е Н В И ЉУ Ш К А Р

ПОГЛАВЈЕ 9

ЗАБРАНЕТО

Секоја точка подолу произлегува од незгода што веќе се случила некаде. Ниту една од нив не е прекршок на процедура — сите се директен ризик по живот. ✕

Превоз на луѓе На вилушките, на товарот или во кабината. Никогаш и за кратко.

Возење со попречена видливост Ако товарот ја попречува видливоста — се вози наназад.

Стоење под подигнат товар Ниту минување под него. Ова е најчестата смртна незгода.

Свртување на рампа или нагиб Се возе право нагоре и право надолу, никогаш попречно.

Напуштање со подигнат товар Вилушките секогаш се спуштаат пред напуштање на машината.

Користење на оштетена машина Секој дефект се пријавува; машината се обележува и не се користи.

Возење без појас При преврт појасот е она што го држи операторот во заштитената зона.

Мобилен телефон при возење Слушалки и телефон одвлекуваат внимание и слух.

Надминување на носивоста Ниту „само овој пат". Плочката со податоци е граница, не препорака.

Подигање со еден крак Товарот секогаш лежи на двете вилушки, до вертикалниот дел.

ПРАВИЛОТО ШТО ГИ ПОКРИВА СИТЕ Ако за некоја постапка мораш да размислиш дали е дозволена — застани и прашај. Ниту еден товар, ниту еден распоред и ниту еден рок не вредат колку една повреда.

R A D E K · У П АТ С Т В О З А РА К У В А Њ Е С О Е Л Е К Т Р И Ч Е Н В И ЉУ Ш К А Р

ПОГЛАВЈЕ 10

КРАЈ НА СМЕНА И ИНЦИДЕНТ ПАРКИРАЊЕ 1

Паркирај на определено место — не пред излези, хидранти, разводни табли и патеки.

Спушти ги вилушките рамно на подот.

Наклони го јарболот малку напред, така што

ПРИ ИНЦИДЕНТ 1

Запри веднаш и исклучи ја машината.

Обезбеди го местото за да не настане втора незгода.

вилушките лежат целосно. 4

Постави го правецот во неутрална положба и

194 за брза помош. 4

затегни ја рачната кочница. 5

Исклучи го клучот и извади го.

Приклучи на полнач ако е предвидено за смената што следи.

ШТО ПРАВИ ОПЕРАТОРОТ Чистење, визуелна проверка и пријавување. Сите поправки, подесувања и работа на хидраулика ги врши обучен сервисер. Никогаш не работи под подигнат јарбол без механичка потпора.

Помогни на повредените и повикај помош —

Извести го претпоставениот веднаш, без разлика колку е мала штетата.

Не поместувај ништо освен ако тоа не е неопходно за безбедноста.

Пополни извештај додека деталите се свежи.

СЕКОЈ УДАР СЕ ПРИЈАВУВА Удар во регал, столб или врата може да остави оштетување што не се гледа однадвор. Оштетен регал паѓа подоцна, кога никој не очекува.

R A D E K · У П АТ С Т В О З А РА К У В А Њ Е С О Е Л Е К Т Р И Ч Е Н В И ЉУ Ш К А Р

СЕРВИС И РЕЗЕРВНИ ДЕЛОВИ За редовен сервис, резервни делови или техничка поддршка, контактирајте нè со моделот и серискиот број од плочката на машината.

СЕРВИС

РЕЗЕРВНИ ДЕЛОВИ

ВЕБ

тел. +389 __ ___ ___

delovi@radek.com.mk

radek.com.mk

ПРОДАЖБА · СЕРВИС · РЕЗЕРВНИ ДЕЛОВИ