Page 1

20 Zin

nrc·next

Maandag 18 januari 2010

Zin ● 21

nrc·next Maandag 18 januari 2010

geloofskwesties

Bon dieu bon en gewonde vrouw, provisorisch E verpleegd in de straten van Portau-Prince, roept in wanhoop en ver-

bijstering ‘Waarom? Waarom?’ In de afgelopen twee jaar raasden twee orkanen over het straatarme Haïti, dat voor tweederde onder water kwam te staan, en vorige week verwoestte een ongekende aardschok de hoofdstad. Religieuze mensen zoeken naar de zin van een natuurramp. Toen de westkust van Atjeh op Tweede Kerstdag 2004 werd overspoeld door een tsunami en zeker 200.000 mensen in de golven verdwenen, zagen de vrome Atjehers hierin een straf van God. Dat veel moskeeën, waaronder die van de zwaar getroffen steden Bandar Aceh en Meulaboh, gespaard bleven, terwijl overheidsgebouwen en hotels als kaartenhuizen instortten, beschouwden zij als een vingerwijzing. Dat was minder irrationeel dan het leek. Moskeeënbouw wordt in Indonesië niet gegund aan aannemers; de gemeenschap bouwt ze zelf. Haïtianen stammen af van Afrikaanse slaven die in de achttiende eeuw zijn verscheept naar deze Franse plantagekolonie. Rooms-katholicisme, het geloof van de planters, is de staatsgodsdienst, maar zeker de helft van de bevolking praktiseert een mengvorm van katholicisme en Afrikaanse godsdiensten: vodou. Katholieke heiligen zijn opgenomen in het vodou-pantheon, waarboven een godheid staat die de aarde schiep, maar die zich niet meer met de wereld bemoeit, Bondyé (Bon Dieu). Vodou-aanhangers proberen hoge-

Illustratie Tomas Schats re machten te bezweren, maar hun wereldbeeld is fatalistisch. Haïtianen reageren op tegenslag met de woorden : Bon dieu bon, god is goed. Als hij het wil, moeten we dat aanvaarden. Ontwikkelingswerkers uit Europa en de VS, die vaak een christelijke achtergrond hebben, proberen Haïtianen in te prenten dat zij hun lot kunnen verbeteren. Dat is ooit gelukt. Haïtiaanse slaven kwamen in 1791 in opstand tegen hun meesters en vestigden in 1804 de tweede onafhankelijke – en de eerste zwarte – staat van het westelijk halfrond. Maar daarna ging het mis. De kathedraal van Port-au-Prince en veel kerken zijn ingestort en de aartsbisschop is onder het puin bedolven. Wat rest, zijn de geesten.

Foto's Rob Hornstra/INSTITUTE

Rob Hornstra en Arnold van Bruggen documenteren de veranderingen van een stad in Rusland op weg naar de Olympische Spelen.

Dirk Vlasblom

de krant van gisteren

Het Rode Oosten in een uithoek Alles wijkt voor de Olympische Spelen The Sochi Project

Zes lezers maakten afgelopen week nieuwe kunst van oude kranten te maken en stuurden die op naar de redactie van nrc.next. De collage van D. Westerduin sprong er het meest uit. Morgen staat hier weer een kunstwerk van een van de redacteuren vormgeving van nrc.next. Wil jij hier maandag staan? Stuur je bijdrage aan deze rubriek naar klik@nrc.nl

ik@nrc.nl Per 1 januari 2010 ben ik gewisseld van zorgverzekering. De nieuwe verzekeraar is zo aardig om mijn relatie met de oude op te zeggen. Ik voel me daar wat onwennig bij; alsof ik na al die tijd van trouwe dienst zelf de confrontatie niet aandurf. Een paar dagen later ontvang ik een enthousiaste brief van mijn nieuwe aanwinst: „Geachte mevrouw Aukes, wij heten u van harte...” Schreef mijn vorige verzekeraar destijds niet

precies hetzelfde? Er ligt ook een andere brief bij de post. Zonder aanhef staat er: „De inschrijving van bovenstaande persoon is beëindigd. Wij verzoeken u de klantenpas van deze zorgverzekering te vernietigen.” De relatie is over.

.Spelen In 2014 vinden de Olympische plaats in Sotsji in Rusland.

Nooit eerder hebben Olympische Spelen plaatsgevonden in een gebied dat sterker contrasteert met de glamour van de Spelen dan Sotsji.

. Sotsji ligt ten noorden van de

Zuid-Russische grens aan de oevers van de Zwarte Zee. Aan de kust staan oude Sovjetsanatoria schouder aan schouder met de duurste hotels en clubs van de Russische rivièra.

. Tussen nu en 2014 zal het land-

schap rondom Sotsji onherkenbaar veranderen. Fotograaf Fotograaf Rob Hornstra (34) en schrijver/filmmaker Arnold van Bruggen (30) willen vijf jaar lang de veranderingen in het gebied in aanloop naar de Olympische Spelen documenteren.

. De extreme make-over is al aan de gang; vluchtelingenflats en armoedige resorts verdwijnen in hoog tempo. Duizenden arbeiders uit geheel Rusland en daarbuiten wonen in prefabwoningen om de stadions, hotels en moderne infrastructuur op tijd af te hebben.

Hannah Aukes ook een ikje van max. � Stuur 120 woorden naar ik@nrc.nl �

meer informatie over het � Voor project en de voortgang ervan: �

thesochiproject.org

Vandaag: Krasni Wostok.

Door Arnold van Bruggen Bij helder weer is de Elbroes, de hoogste bergtop van Europa, te zien aan de horizon. Het dorpje Krasni Wostok, letterlijk het Rode Oosten, ligt in een uithoek van een uithoek van Rusland in Karatsjajevo-Tsjerkessië. Het hoort bij het gebied wat wij bestrijken met The Sochi Project. Het ligt achter de bergen van Sotsji waar de Olympische Spelen in 2014 worden gehouden. Meteen na de val van de Sovjet Unie

(1991) sloot de plaatselijke schoenenfabriek in Krasni Wostok haar deuren. Plotseling was het hele dorp werkloos. Talloze families verhuisden naar grote steden als Sotsji waar wel werk is. „De impact op het dorp was enorm,” vertelt Taisya Makova, de burgemeester van het dorp van 3.340 zielen. Samen met twee ambtenaren bestiert zij het gemeentehuis annex cultuurhuis en telefoonkantoor. Een enthousiaste vrouw. Zij wordt voortdurend gebeld door mensen die een gastekort melden of een probleem hebben met de waterleiding. Rusland mag dan de grootste gasproducent op aarde zijn, hier heeft de helft van het dorp nog geen gas. De burgemeester neemt ons mee naar de school, het best onderhouden gebouw in het dorp. Hier wordt Abazin onderwezen, de taal van de etnici-

teit die hier voornamelijk woont, in die lappendeken van de Kaukasus. Het is zo'n plek waar het personeel zo bevlogen is dat zelfs de leuzen van Lenin hier nog fris in de verf zitten. Vol enthousiasme storten we ons op de fotogenieke school, die ons gepresenteerd wordt als een teken van het herstel van het dorp. De voormalige staatsboerderij is overgenomen door een rijke zakenman uit Moskou, die weer salarissen en zelfs winstdeling oplevert. De schoenenfabriek wordt misschien zelfs omgebouwd tot een mineraalwaterbottelarij. Met zelfgemaakte cake, soep en thee worden we onthaald in de lerarenkamer. Maar in de wiskundeklas gaat het mis. Het is zo’n typische wiskundeleraar, zweetplekken onder de oksels, getinte brilleglazen. Na een foto in zijn klas bast hij naar onze vergunningen. Weten de autoriteiten

wel dat je hier bent? Plotseling moeten de schooldirecteur en de burgemeester officieel verantwoordelijkheid nemen voor ons bezoek. Wij worden opgesloten in het directiekantoor, en verwoed worden hogere autoriteiten gebeld. De veiligheidsdienst FSB, het Ministerie van Onderwijs van de republiek, het kantoor van de president van KaratsjajevoTsjerkessië, iedereen wordt ingeschakeld. Officiële toestemming wordt uiteraard geweigerd. De bedremmelde schooldirectie biedt ons ereplekken aan bij het oogstfeest. De als komkommer, ui en citroen verklede leerlingen maken rondedansjes en wij zitten er werkeloos en gefrustreerd naast. Wat begon als een verhaal over de moeizame wederopstanding van een dorp in het gebied rondom Sotsji, werd wederom een verhaal over de Russische paranoia en xenofobie.

Het Rode Oosten in een uithoek  

Januari 2009. Publicatie van The Sochi Project in NRC Next.

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you