Skip to main content

PLUSNJ03192026

Page 1


TYGODNIK W NEW JERSEY I PENSYLWANII

19 marca 2026 nr 12 (919) March 19, 2026

Specjaliści chorób wewnętrznych i leczenia bólu

• 2 dogodne lokalizacje

• ponad 30 lat doświadczenia

• spełniamy wszystkie Twoje potrzeby zdrowotne str.

Akceptujemy większość ubezpieczeń, w tym Medicare Umawianie wizyt: 973-473-4400

Ile trzeba zarabiać, aby należeć do klasy średniej w 2026 roku?

W czasach, gdy ceny mieszkań, transportu i podstawowych produktów potrafią zmieniać się niemal z miesiąca na miesiąc, wielu Amerykanów zastanawia się, jakie dochody są dziś potrzebne, by zaliczać się do klasy średniej. Najnowsze analizy pokazują, że odpowiedź na to pytanie zależy nie tylko od wysokości zarobków, ale również od miejsca zamieszkania. Dla wielu rodzin granica finansowej stabilności wciąż się przesuwa.

Raport przygotowany przez serwis finansowy SmartAsset analizuje dochody gospodarstw domowych w różnych częściach Stanów Zjednoczonych. Badacze wykorzystali definicję stosowaną przez Pew Research Center, zgodnie z którą do klasy średniej zaliczają się gospodarstwa osiągające dochody od dwóch trzecich do dwukrotności mediany zarobków w danym regionie. Dane wykorzystane w analizie pochodzą z amerykańskiego spisu powszechnego.

Zestawienie pokazuje, że w skali całego kraju dolna granica dochodów klasy średniej waha się od mniej niż 40 tysięcy dolarów rocznie do prawie 70 tysięcy dolarów. W największych metropoliach próg ten bywa jednak znacznie wyższy.

Przykładem może być południowa Nevada. Dynamiczny napływ nowych mieszkańców, rosnące ceny nieruchomości oraz drożejące koszty życia sprawiają, że definicja „komfortowego życia” klasy średniej ulega tam zmianie. Miasto Enterprise znalazło się w pierwszej dziesiątce miejsc w USA, gdzie wejście do klasy średniej wymaga szczególnie wysokich dochodów. Na pierwszym miejscu rankingu znalazło się

San Jose w Kalifornii. Aby zostać tam uznanym za przedstawiciela klasy średniej, roczne dochody muszą wynosić co najmniej 98 800 dolarów. To o około 8 800 dolarów więcej niż rok wcześniej. Tym samym miasto wyprzedziło Arlington w stanie Wirginia, które w poprzednim zestawieniu zajmowało pierwszą pozycję. W Arlington dolna granica klasy średniej spadła o około 4 tysiące dolarów, co pozwoliło kilku miastom z Kalifornii oraz Frisco w Teksasie przesunąć się wyżej w rankingu.

Na przeciwległym końcu listy znalazło się Cleveland w stanie Ohio. Tam do klasy średniej można zaliczyć się przy rocznych dochodach nieco poniżej 29 tysięcy dolarów. Choć jest to jeden z najniższych progów w kraju, również on wzrósł w porównaniu z poprzednim rokiem – o blisko 3 tysiące dolarów.

Co interesujące, dochód wystarczający, by należeć do klasy średniej w samym Cleveland, nie byłby wystarczający w skali całego stanu Ohio. Według danych SmartAsset dolna granica dla całego stanu wynosi 48 141 dolarów rocznie, co jest dwunastym najniższym wynikiem w Stanach Zjednoczonych. Aby znaleźć się w klasie średniej w Mississippi – uznawanym za najtańszy stan w kraju – trzeba zarabiać około 10 tysięcy dolarów więcej.

Mississippi pozostaje jedynym stanem, w którym dolna granica klasy średniej wciąż nie przekracza 40 tysięcy dolarów rocznie.

Jeśli chodzi o najwyższe progi dochodowe, różnice między stanami również są znaczące. W Massachusetts, najdroższym stanie w zestawie -

niu, dochód na poziomie 69 885 dolarów wystarcza, aby znaleźć się w klasie średniej. Natomiast aby wejść do klasy wyższej, trzeba tam zarabiać około 210 tysięcy dolarów rocznie. Dla porównania w Mississippi górna granica klasy średniej wynosi nieco ponad 118 tysięcy dolarów. W New Jersey dolny próg dochodu pozwalający zaliczyć się do klasy średniej wynosi 66 514 dolarów rocznie, a górna granica tej grupy dochodowej sięga 199 562 dolarów.

Dyskusja o kondycji finansowej amerykańskiej klasy średniej coraz częściej pojawia się również w debacie politycznej. Podczas swojego pierwszego orędzia o stanie państwa prezydent Donald Trump podkreślał, że gospodarka rozwija się dynamicznie, ceny spadają, a rynek pracy pozostaje silny. Jednak nastroje społeczne wskazują na znacznie bardziej ostrożny obraz sytuacji.

Na kilkanaście godzin przed przemówieniem prezydenta organizacja badawcza The Conference Board opublikowała najnowszy raport dotyczący zaufania konsumentów. Wynika z niego, że optymizm Amerykanów wobec gospodarki wciąż utrzymuje się na stosunkowo niskim poziomie – niewiele wyższym niż w najtrudniejszym okresie recesji związanej z pandemią COVID-19.

W lutym indeks zaufania konsumentów wzrósł do poziomu 91,2 punktu. Nadal jednak pozostaje znacznie poniżej czteroletniego maksimum z listopada 2024 roku, gdy osiągnął 112,8 punktu. Respondenci wciąż wskazują na wysokie ceny oraz ograniczoną dostępność pracy.

Podobny obraz wyłania się z innych badań opinii publicznej. Z najnowszego sondażu Associated Press-NORC wynika, że jedynie 39 procent Amerykanów pozytywnie ocenia sposób zarządzania gospodarką przez prezydenta Trumpa. Również wskaźnik nastrojów konsumenckich Uniwersytetu Michigan utrzymuje się na poziomach charakterystycznych dla okresów spowolnienia gospodarczego.

Sytuację dodatkowo komplikuje napięta sytuacja międzynarodowa. Po rozpoczęciu konfliktu z Iranem pojawiły się obawy, że inflacja może ponownie przyspieszyć. W ciągu jednej nocy ceny benzyny w wielu regionach USA wzrosły o około 11 centów za galon, a w niektórych miejscach nawet więcej.

Ekonomiści zaznaczają jednak, że wpływ tych wydarzeń na inflację będzie zależał przede wszystkim od długości konfliktu oraz jego oddziaływania na światowe rynki energii. Prezydent Trump zapowiedział, że operacje wojskowe przeciwko Iranowi mogą potrwać od czterech do pięciu tygodni, choć jednocześnie zaznaczył, że Stany Zjednoczone są przygotowane na prowadzenie działań znacznie dłużej, jeśli okaże się to konieczne.

Dla wielu amerykańskich rodzin oznacza to jedno – pytanie o to, czym dziś naprawdę jest „klasa średnia”, pozostaje otwarte. A odpowiedź może zmieniać się równie szybko jak ceny mieszkań, paliwa czy codziennych zakupów.

Konta 401(k) rosną, ale coraz więcej Amerykanów sięga po oszczędności emerytalne

Pod koniec 2025 roku wartość oszczędności emerytalnych zgromadzonych przez Amerykanów w planach 401(k) wyraźnie wzrosła. Dzięki dobrej koniunkturze na giełdzie liczba osób posiadających na takich kontach ponad milion dolarów osiągnęła rekordowy poziom. Jednocześnie jednak rośnie liczba pracowników, którzy sięgają po swoje oszczędności wcześniej, aby poradzić sobie z bieżącymi problemami finansowymi.

Z najnowszych danych firm Fidelity i Vanguard wynika, że obraz sytuacji finansowej Amerykanów jest bardziej złożony, niż mogłoby się wydawać. W wielu przypadkach rosnące wartości kont emerytalnych idą w parze z coraz większą presją finansową, która zmusza część gospodarstw domowych do korzystania ze środków przeznaczonych na przyszłą emeryturę.

Według Fidelity Investments, jednego z największych operatorów planów 401(k) w Stanach Zjednoczonych, średnia wartość takiego konta w czwartym kwartale 2025 roku wyniosła 146 400 dolarów. To o 11 procent więcej niż rok wcześniej,

co oznacza przeciętny wzrost o około 14 700 dolarów w porównaniu z 2024 rokiem.

Był to już trzeci kolejny rok, w którym wartość kont emerytalnych rosła w tempie dwucyfrowym.

Zdaniem Fidelity wynika to przede wszystkim z dobrej sytuacji na rynku akcji oraz utrzymującego się wysokiego poziomu składek wpłacanych zarówno przez pracowników, jak i pracodawców.

Rosnące wartości kont przełożyły się także na rekordową liczbę tzw. milionerów 401(k). Pod koniec 2025 roku było ich około 665 tysięcy, podczas gdy rok wcześniej liczba ta wynosiła 537 tysięcy.

Do tych wyników odniósł się również prezydent Donald Trump podczas swojego ostatniego orędzia o stanie państwa. Podkreślił wtedy, że Amerykanie odkładający pieniądze na emeryturę „wszyscy zyskują – i to w znacznym stopniu”.

Coraz częstsze wcześniejsze wypłaty

Badania opinii publicznej pokazują jednak, że wielu Amerykanów

darstw domowych zmaga się z coraz większymi problemami finansowymi. Vanguard zwraca jednak uwagę, że wzrost ten wynika także z innych czynników.

Firma podkreśla, że dziś procedura ubiegania się o taką wypłatę jest znacznie prostsza niż kilka lat temu. Dodatkowo coraz więcej pracowników – zwłaszcza tych o niższych dochodach – uczestniczy w planach 401(k) dzięki automatycznemu zapisywaniu do programów emerytalnych przez pracodawców. W takiej sytuacji niewielki wzrost liczby wcześniejszych wypłat nie jest zaskoczeniem.

Na zmianę trendu wpłynęły także przepisy wprowadzone w 2018 roku. Złagodzono wówczas zasady dotyczące wcześniejszych wypłat i zniesiono obowiązek zaciągnięcia pożyczki z konta 401(k) przed skorzystaniem z hardship withdrawal. Dane Vanguard pokazują również, że coraz więcej planów emerytalnych oferuje dziś taką możliwość.

nie podziela tak optymistycznej oceny gospodarki. W większości sondaży respondenci wskazują, że nie odczuwają wyraźnej poprawy sytuacji ekonomicznej. Może to tłumaczyć inny trend widoczny w danych firmy Vanguard.

Z raportu wynika, że w 2025 roku aż 6 procent uczestników planów 401(k) zarządzanych przez Vanguard zdecydowało się na tzw. hardship withdrawal, czyli wcześniejszą wypłatę środków z powodu poważnych trudności finansowych. Rok wcześniej było to 4,8 procent uczestników. Dla porównania, przed pandemią odsetek takich wypłat wynosił zwykle około 2 procent.

Mechanizm hardship withdrawal pozwala sięgnąć po oszczędności emerytalne wcześniej niż przewidują standardowe zasady, jeśli dana osoba znajduje się w sytuacji „natychmiastowej i poważnej potrzeby finansowej”. Z reguły jest to rozwiązanie ostateczne. Najczęściej korzystają z niego osoby zagrożone eksmisją lub utratą domu, a także te, które muszą pokryć wysokie rachunki medyczne.

Rosnąca liczba takich wypłat może sugerować, że część gospo-

Zgodnie z obowiązującymi zasadami środki z konta 401(k) można wypłacać bez kary dopiero po ukończeniu 59 i pół roku życia, a w niektórych przypadkach od 55 roku życia. Osoby korzystające z wcześniejszej wypłaty w ramach hardship withdrawal zazwyczaj muszą zapłacić 10-procentową karę za wcześniejsze wycofanie środków oraz podatek dochodowy – chyba że spełniają warunki jednego z wyjątków.

Mimo rosnącej liczby takich wypłat ogólny poziom oszczędności emerytalnych wciąż rośnie. W 2025 roku średnie saldo kont uczestników planów zarządzanych przez Vanguard zwiększyło się o 13 procent i osiągnęło na koniec roku 167 970 dolarów.

Warto jednak zauważyć dużą różnicę między średnią a medianą oszczędności. Mediana salda konta wyniosła 44 115 dolarów, choć również wzrosła – o 16 procent w ciągu roku. Oznacza to, że bardzo wysokie oszczędności najzamożniejszych uczestników systemu znacząco podnoszą średnią wartość kont.

W praktyce pokazuje to, że choć wielu Amerykanów obserwuje wzrost wartości swoich oszczędności emerytalnych, część z nich jednocześnie zmaga się z rosnącymi kosztami życia i coraz częściej traktuje konto emerytalne jako finansową poduszkę bezpieczeństwa na trudniejsze czasy.

WOJCIECH KONIOR ND, CNS, MS

NATUROPATA, SPECIALISTA ŻYWIENIA

BOARD CERTIFIED by AMERICAN ALTERNATIVE MEDICAL ASSOCIATION

DIPLOMATE in INTEGRATED ALTERNATIVE MEDICINE

CERTIFIED NUTRITION SPECIALIS

Ogólna Medycyna Naturalna

25 Brookside Dr Oak Ridge NJ 07438 973-208-0112

cell:973-769-8248

www.naturalmedicinecenterllc.com

NATURALNA DROGA DO ZDROWIA

TERAPIA MANUALNA Bóle Pleców, Stawów, Mięśni

PORADY DIETETYCZNE

INDYWIDUALNE PROGRAMY ODCHUDZAJACE

OCZYSZCZANIE ORGANIZMU Z TOKSYN

PODNOSZENIE ENERGII I SPRAWNOSCI

POPRAWA ODPORNOŚCI ORGANIZMU ZIOŁOLECZNICTWO

MEDYCYNA ZAPOBIEGAWCZA

WITAMINY I MINERAŁY

LASEROWA STYMULACJA

PUNKTÓW AKUPUNKTUROWYCH

ANALIZA MINERAŁOWA na PODSTAWIE TESTÓW WŁOSÓW

TESTY NA ALERGIE POKARMOWE

BADANIE POZIOMU WITAMINY ”D”

BADANIE POZIOMU WOLNYCH RODNIKÓW

Z pytaniami proszę dzwonić na powyższe numery telefoniczne

Ewa Czyzewski, M.D. Internal Medicine

Dariusz Nowak, M.D. Endocrinology

Robert Czyzewski, M.D. Nephrology

Lekarz Medycyny Małgorzata Komza, MD

17 Sylvan Street, Suite 103 B, Rutherford,NJ Tel: (201) 691 7110 www.KomzaMD.com

Ewaluacja i leczenie

• uzależnień

• chorób psychicznych

• problemów emocjonalnych

u dzieci młodzieży i dorosłych

• depresja • stany lękowe • nerwice

• bezsenność • psychoza • ADHD • OCD

Uzależnienia od: alkoholu, benzodiazepin, heroiny/painkillers

Dr Komza jest certyfikowana w leczeniu uzależnień od heroiny i innych opiatów za pomocą leku SUBOXONE

Kathrin Serrao, M.D. Endocrinology

Edyta Kolbusz, APN Internal Medicine

LINDEN MEDICAL GROUP @ CLIFTON

Nasi lekarze pomagają pacjentom w NJ, NY, PA i CT od 1999 roku, zapewniając najlepszą opiekę medyczną, profesionalizm i plan na lepsze jutro. Jesteśmy otwarci w 3 gabinetach od pon. do soboty. Nasz miły personel udziela odpowiedzi na wszystkie pytania w zakresie zdrowotnym.

Anna Burdzy, PA-C Endocrinology

AMERICAN BOARD-CERTIFIED PHYSICIANS SPECIALIZING IN INTERNAL MEDICINE, ENDOCRINOLOGY, NEPHROLOGY & HYPERTENSION CHOROBY WEWNĘTRZNE • NADCIŚNIENIE • SZCZEPIENIA • LECZENIE POWYPADKOWE SCHORZENIA REUMATYCZNE • CUKRZYCA • LECZENIE NADWAGI • USG I BIOPSJE TARCZYCY • LECZENIE NIEWYDOLNOŚCI SEKSUALNEJ • CHOROBY NEREK I DRÓG MOCZOWYCH • DIALIZY • BADANIA IMIGRACYJNE • OPIEKA PO PRZESZCZEPACH NEREK I WĄTROBY 1033 CLIFTON AVE, SUITE 108 in CLIFTON Tel: 973-577-1995 (WSZYSCY LEKARZE) 515 N. WOOD AVE, SUITE 201 in LINDEN Tel: 908-934-0091 (DR. NOWAK i DR. SERRAO) 515 N. WOOD AVE, SUITE 302 in LINDEN Tel: 908-925-3300 (DRS. CZYZEWSCY i EDYTA KOLBUSZ)

Manager Bogusia Foti z długoletnim doświadczeniem, odpowie na pytania związane z rachunkowością, wyborem ubezpieczenia, czy renty inwalidzkiej.

Dermatolog

Profesor

Szef Pracowni Dermatologii Geriatrycznej, Kliniczny Profesor Dermatologii i Kliniczny Profesor Medycyny w Rutgers New Jersey Medical School

Członek Królewskiego Kolegium Medycznego

Autorka licznych publikacji naukowych z zakresu dermatologii 30 lat doświadczenia lekarskiego

Castle Connolly Top Doctors

• LECZENIE WSZYSTKICH CHORÓB SKÓRY

• ROZPOZNAWANIE NOWOTWORÓW

• BIOPSJE WYKONYWANE W GABINECIE

• USUWANIE ZNAMION, BRODAWEK I BLIZN

Tel: 973 472 5044 Mówimy po polsku

NASZ NOWY ADRES

60 Main Ave., Wallington, NJ 07057

CLIFTON-WALLINGTON MEDICAL GROUP

Niemowlęta przyzwyczajane do smaku przetworzonej żywności. Aż

71% produktów dla najmłodszych to żywność wysoko przetworzona

Kolorowe tubki z owocowymi musami, chrupki z dodatkiem warzyw czy kaszki dla niemowląt często reklamowane są jako zdrowa i wygodna alternatywa dla domowych posiłków. Najnowsze badanie pokazuje jednak, że wiele z tych produktów ma niewiele wspólnego z naturalną, świeżą żywnością. Naukowcy ustalili, że aż 71 procent żywności dla niemowląt dostępnej w największych amerykańskich sieciach handlowych należy do kategorii żywności wysoko przetworzonej.

Badacze z George Institute for Global Health przeanalizowali 651 produktów przeznaczonych dla niemowląt i małych dzieci sprzedawanych w popularnych sieciach takich jak Walmart, Kroger, Target czy Costco. Okazało się, że w wielu z nich dominują dodatki technologiczne – składniki stosowane przede wszystkim po to, aby poprawić smak, kolor lub konsystencję produktu.

Szczególnie widoczne było to w przypadku składników owocowych. Owoce znajdowały się w 69 procentach analizowanych produktów, jednak znacznie częściej występowały w formach przetworzonych niż świeżych. Naukowcy zidentyfikowali aż 45 różnych rodzajów przetworzonych składników owocowych – między innymi koncentraty soków i zagęszczone przeciery. Tymczasem świeże owoce pojawiały się jedynie w 21 wariantach.

Pierwsze smaki mogą kształtować przyszłe nawyki

Pierwszy rok życia jest kluczowy dla kształtowania preferencji smakowych dziecka. W tym okresie niemowlęta nie tylko zaczynają poznawać pokarmy stałe, ale także uczą się, jak powinno smakować jedzenie. Zdaniem autorów badania wczesny kontakt z intensywnie słodkimi lub słonymi smakami typowymi dla żywności wysoko przetworzonej może wpływać na późniejsze wybory żywieniowe.

Dodatki poprawiające smak i konsystencję pojawiły się w 71 procentach analizowanych

produktów. Co więcej, wiele artykułów przedstawianych jako zdrowe – na przykład musy owocowo-warzywne – zawierało więcej cukru niż ich mniej przetworzone odpowiedniki. W produktach wysoko przetworzonych średnia zawartość cukru wynosiła 10,8 grama na 100 gramów, podczas gdy w żywności minimalnie przetworzonej około 7,8 grama.

Rodzic, który sięga po kolorową saszetkę z obrazkiem świeżych jagód i jabłek, może sądzić, że produkt zawiera prawdziwe owoce. W praktyce jednak lista składników często pokazuje coś innego. Dominują w niej koncentraty soków i zagęszczone przeciery owocowe, które zapewniają intensywną słodycz, a jednocześnie pozwalają producentom uniknąć oznaczenia „dodany cukier”.

Długie listy składników nawet w jedzeniu dla niemowląt

Badanie ujawniło również duże różnice w liczbie składników. Niektóre produkty składały się z jednego elementu, ale w innych lista była znacznie dłuższa. W jednym z analizowanych produktów naukowcy doliczyli się aż 56 składników – więcej niż w wielu gotowych daniach dla dorosłych.

Przekąski dla niemowląt oraz tzw. finger foods zawierały średnio 16 składników. Wszystkie analizowane produkty z kategorii kaszek, płatków i wyrobów skrobiowych zostały sklasyfikowane jako żywność wysoko przetworzona, a ponad połowa z nich wykazywała co najmniej pięć oznak intensywnego przetwarzania.

Niepokojące okazały się także poziomy soli. W przetworzonych daniach słonych zawartość sodu była ponad dwukrotnie wyższa niż w produktach minimalnie przetworzonych – średnio 110 miligramów na 100 gramów wobec 42 miligramów. W niektórych przekąskach poziom sodu sięgał nawet 929 miligramów na 100 gramów produktu. Dodatki stosowane w żywności dla niemow-

ląt często przypominają te używane w przetworzonej żywności dla dorosłych. W analizowanych produktach pojawiały się wzmacniacze smaku, zagęszczacze, emulgatory czy barwniki. W przekąskach dla dzieci wzmacniacze smaku występowały w 70 procentach produktów, a barwniki w 47 procentach. W kaszkach i produktach skrobiowych odsetki były jeszcze wyższe – zagęszczacze pojawiały się w 88 procentach produktów, a emulgatory i sole emulgujące w ponad 80 procentach.

Wygoda zamiast świeżej żywności Naukowcy zwrócili również uwagę na rolę opakowań. Produkty sprzedawane w małych, wygodnych porcjach przeznaczonych na szybkie przekąski zawierały najwięcej składników –średnio 22 na produkt. Popularne tubki z musami owocowymi, których sprzedaż od 2010 roku wzrosła niemal dziewięciokrotnie, zawierały średnio siedem składników, ale symbolizują szerszy trend: rosnącą popularność gotowych, wygodnych produktów kosztem świeżych posiłków. Zdaniem badaczy może to mieć długofalowe konsekwencje dla kształtowania nawyków żywieniowych dzieci. Jeśli pierwsze doświadczenia smakowe opierają się głównie na bardzo słodkich przecierach owocowych lub słonych przekąskach z dodatkiem wzmacniaczy smaku, dzieci mogą preferować takie intensywne smaki również w późniejszych latach. Niektóre badania wskazują, że wczesny kontakt z żywnością wysoko przetworzoną może zwiększać ryzyko otyłości w dzieciństwie.

Brak jasnych regulacji

Autorzy badania zwracają uwagę, że obecne przepisy w Stanach Zjednoczonych nie wprowadzają wyraźnych ograniczeń dotyczących dodatków funkcjonalnych w żywności dla niemowląt. W praktyce oznacza to, że rodzice stojący przed półką z jedzeniem dla dzieci często nie mają prostego sposobu, aby ocenić, które produkty są najbardziej przetworzone.

W niektórych krajach regulacje są bardziej restrykcyjne. Światowa Organizacja Zdrowia oraz UNICEF ostrzegają przed marketingiem żywności dla niemowląt zawierającej duże ilości cukru, soli czy dodatków poprawiających smak i kolor. Z kolei wytyczne żywieniowe obowiązujące w Brazylii zalecają całkowite unikanie żywności wysoko przetworzonej w diecie dzieci poniżej drugiego roku życia.

Badanie opublikowane w czasopiśmie „Nutrients” sugeruje, że dominacja wysoko przetworzonych składników w produktach dla najmłodszych może stać się istotnym problemem zdrowia publicznego. Rodzice starający się wybierać zdrowe produkty często trafiają na półki pełne artykułów, które wyglądają naturalnie, ale w rzeczywistości zawierają więcej przetworzonych składników niż świeżych. Zdaniem naukowców potrzebne są wyraźniejsze oznaczenia, zmiany w przepisach oraz reformulacja produktów, aby żywność dla niemowląt rzeczywiście wspierała zdrowy rozwój dzieci.

Ile kosztuje odchudzanie? Amerykanie mówią o ponad 12

tysiącach dolarów rocznie

Zrzucenie nadprogramowych kilogramów może okazać się znacznie droższe, niż wiele osób przypuszcza. Z najnowszego badania wynika, że Amerykanie aktywnie próbujący schudnąć wydali w 2025 roku średnio 12 308 dolarów na działania związane z utratą wagi. W tej kwocie mieszczą się nie tylko karnety na siłownię czy dietetyczna żywność, ale także szereg innych wydatków wynikających ze zmiany stylu życia.

Badanie przeprowadzone przez Talker Research na zlecenie firmy Hims objęło dwa tysiące dorosłych mieszkańców Stanów Zjednoczonych, którzy deklarują, że starają się schudnąć. Wyniki pokazują, że koszty odchudzania są rozproszone w wielu kategoriach – od specjalnej odzieży sportowej i kolejnych prób diet, po fast foody czy wydatki medyczne związane z chorobami towarzyszącymi nadwadze. Respondenci szacują, że po osiągnięciu docelowej wagi mogliby oszczędzać średnio około 197 dolarów miesięcznie. W skali roku oznacza to ponad 2 300 dolarów, które można byłoby przeznaczyć na inne cele, takie jak wakacje, spłatę zobowiązań czy odkładanie pieniędzy na emeryturę.

Jedzenie pochłania największą część budżetu

badania spodziewa się, że po osiągnięciu prawidłowej wagi będzie płacić mniej za leczenie. Dotyczy to przede wszystkim wizyt lekarskich, współpłacenia za ubezpieczenie zdrowotne czy zakupu leków stosowanych w leczeniu chorób często powiązanych z otyłością – takich jak nadciśnienie tętnicze czy cukrzyca. Nawet przy posiadaniu ubezpieczenia koszty leczenia takich schorzeń mogą sięgać kilku tysięcy dolarów rocznie.

Modne diety kosztują

Znaczną część wydatków generują również kolejne próby odchudzania. 19 procent respondentów przyznało, że w przyszłości mogłoby oszczędzać, gdyby przestało testować nowe modne diety i krótkoterminowe programy odchudzania.

Nowe podejście do odchudzania

Wielu uczestników badania deklaruje, że w 2026 roku chce zmienić swoje podejście do odchudzania. Zamiast szukać szybkich efektów i spektakularnych przemian, coraz więcej osób planuje wprowadzać stopniowe zmiany stylu życia.

Chodzi przede wszystkim o większą aktywność fizyczną, bardziej świadome jedzenie, poprawę jakości snu oraz regularne picie wody. Takie podejście ma pomóc uniknąć schematu „wszystko albo nic”, który często prowadzi do zniechęcenia i porzucenia diety.

Największym źródłem wydatków okazuje się żywność. Ponad połowa ankietowanych – 56 procent – uważa, że po schudnięciu mogłaby ograniczyć wydatki na fast food. Z kolei 52 procent respondentów spodziewa się niższych rachunków za zakupy spożywcze.

Wiele produktów oznaczanych jako „dietetyczne” lub „fit” jest wyraźnie droższych od standardowej żywności. Dotyczy to między innymi specjalnych przekąsek, koktajli zastępujących posiłki czy produktów ekologicznych reklamowanych jako wspierające odchudzanie.

Istotnym kosztem okazuje się także odzież. 31 procent uczestników badania uważa, że po osiągnięciu docelowej wagi mogłoby wydawać mniej na ubrania. W przypadku osób, których masa ciała często się zmienia, oznacza to konieczność regularnej wymiany garderoby.

Dodatkowym obciążeniem dla części osób są ubrania w większych rozmiarach. 26 procent respondentów wskazało, że specjalistyczna odzież typu „big and tall” bywa droższa niż standardowe rozmiary.

Nadwaga to również koszty zdrowotne

Nadwaga wiąże się także z większymi wydatkami na opiekę medyczną. 22 procent uczestników

Z danych badania wynika, że w ciągu ostatnich dziesięciu lat uczestnicy próbowali osiągnąć swoją wymarzoną wagę średnio sześć razy. Każda taka próba oznaczała nowe wydatki – zapisanie się do programu dietetycznego, zakup suplementów, sprzętu treningowego czy konsultacje ze specjalistami.

Jak zauważa dr Craig Primack, specjalista zajmujący się leczeniem otyłości w Hims & Hers, wielu pacjentów od lat próbuje różnych metod odchudzania bez trwałych efektów. Każda nieudana próba oznacza nie tylko frustrację, ale także realne koszty finansowe.

Dlaczego ludzie chcą schudnąć

Pieniądze nie są jednak główną motywacją dla większości osób starających się schudnąć. Najczęściej wskazywanym powodem jest większa energia w ciągu dnia – odpowiedziało tak 61 procent ankietowanych.

Na kolejnych miejscach znalazły się możliwość noszenia mniejszych rozmiarów ubrań (57 procent), poprawa jakości snu (56 procent), jedzenie mniejszych porcji (56 procent) oraz obniżenie wskaźnika BMI (53 procent).

Lepszy sen i większa energia mogą przekładać się na wiele aspektów życia – od aktywności fizycznej po produktywność w pracy czy życie rodzinne.

Motywacja pozostaje wysoka – 77 procent badanych przyznało, że jednym z ich celów jest ponowne zmieszczenie się w ulubione ubrania do końca roku.

Pieniądze jako dodatkowa motywacja

Badanie pokazało również, jak silnym bodźcem mogą być zachęty finansowe. Aż 86 procent respondentów przyznało, że znacznie bardziej zmotywowałoby się do odchudzania, gdyby na końcu czekała nagroda w wysokości 5 tysięcy dolarów.

Choć takie premie są rzadkością, niektóre firmy i programy ubezpieczeniowe zaczynają eksperymentować z różnymi formami finansowych zachęt – na przykład niższymi składkami zdrowotnymi lub nagrodami za osiągnięcie określonych celów zdrowotnych.

Kosztowna walka z nadwagą

Eksperci zwracają uwagę, że jedną z największych przeszkód w skutecznym odchudzaniu pozostają wysokie koszty oraz brak spójnej opieki zdrowotnej. Osoby próbujące schudnąć często korzystają z wielu usług jednocześnie – dietetyków, trenerów personalnych czy lekarzy – które nie zawsze są ze sobą dobrze skoordynowane.

W efekcie wydatki rosną, a rezultaty nie zawsze są trwałe. Średni koszt przekraczający 12 tysięcy dolarów roczniepokazuje, że dla wielu Amerykanów walka z nadwagą to nie tylko wyzwanie zdrowotne, ale także poważne obciążenie dla domowego budżetu.

• kuchnie • łazienki • wykończenia piwnic i poddaszy • tarasy • malowanie • wymiana okien i drzwi • płytki

• podłogi • „złota rączka” - handyman

• i wiele innych

Szybka. Niezawodna. Polska. Twoja zaufana firma wysyłkowa od 50 lat!

• Paczki Lotnicze i Morskie - do Polski i Europy

• Kontenery – z każdego miejsca w USA do każdego miejsca w Polsce

• Mienie Przesiedlenia

• Samochody, Motocykle, Łodzie

• Przesyłki Komercyjne

• PolamerSEND – paczki do Polski z każdego miejsca w USA

• Dolary do Polski – do odbioru w gotówce, na konto, nawet do domu

• Bilety Lotnicze i Wakacje All-Inclusive

• Kwiaty na każdy adres w

GREENPOINT

167 Greenpoint Ave Brooklyn NY 11222 Tel: (718) 349 1319

ROSELLE 275 Cox St. Roselle, NJ. 07203 Tel: (908) 352 9100

MASPETH 64-02 Flushing Ave. Maspeth NY 11378 Tel: (718) 326 2260

130 Main Ave. Wallington NJ 07057 Tel: (973) 779 6613

Zgłaszanie darowizn i spadków z zagranicy

Polacy mieszkający w Stanach Zjednoczonych coraz częściej otrzymują pieniądze lub majątek z zagranicy – na przykład w formie darowizny od rodziny w Polsce lub spadku po bliskich. W takich sytuacjach warto pamiętać, że amerykańskie przepisy podatkowe wymagają zgłoszenia niektórych zagranicznych transferów finansowych do urzędu skarbowego (IRS). W wielu przypadkach nie oznacza to konieczności zapłaty podatku, ale brak zgłoszenia może prowadzić do wysokich kar finansowych. W Stanach Zjednoczonych obowiązuje zasada globalnego raportowania dochodów i części zagranicznych transakcji finansowych. Oznacza to, że osoby będące rezydentami podatkowymi USA –czyli obywatele, posiadacze zielonej karty oraz osoby spełniające tzw. test obecności (substantial presence test) – muszą informować IRS o niektórych większych darowiznach i spadkach otrzymanych z zagranicy.

FORMULARZ 3520 –PODSTAWOWY OBOWIĄZEK INFORMACYJNY

Kluczowym dokumentem w takich przypadkach jest Form 3520 – Annual Return To Report Transactions With Foreign Trusts and Receipt of Certain Foreign Gifts. Formularz ten służy do zgłaszania określonych transakcji z zagranicą, w tym otrzymanych darowizn lub spadków od osób spoza Stanów Zjednoczonych.

Obowiązek złożenia formularza powstaje między innymi wtedy, gdy

osoba mieszkająca w USA otrzyma w ciągu roku:

• ponad 100 000 dolarów w formie darowizny lub spadku od zagranicznej osoby fizycznej (np. od rodziców lub innych członków rodziny w Polsce),

• ponad około 19 000 dolarów od zagranicznej firmy, fundacji lub innej organizacji (kwota ta jest corocznie korygowana o inflację).

Warto podkreślić, że formularz 3520 ma charakter informacyjny.

Oznacza to, że w większości przypadków osoba otrzymująca darowiznę lub spadek nie musi płacić podatku w USA od takich środków. Amerykański system podatkowy zakłada bowiem, że podatek od darowizny – jeśli w ogóle występuje – płaci zazwyczaj osoba przekazująca środki, a nie ich odbiorca.

TERMIN ZŁOŻENIA

FORMULARZA

Formularz 3520 składa się oddzielnie od standardowej deklaracji podatkowej, ale jego termin jest powiązany z terminem rozliczenia podatku dochodowego. Zwykle należy go złożyć do 15 kwietnia, czyli do dnia, w którym większość podatników składa swoje roczne rozliczenie podatkowe.

Jeśli podatnik uzyska przedłużenie terminu na złożenie deklaracji podatkowej (np. do 15 października), termin złożenia formularza 3520 również zostaje automatycznie wydłużony.

WYSOKIE KARY ZA BRAK

ZGŁOSZENIA

Choć formularz ma charakter informacyjny, jego niezłożenie może skutkować poważnymi konsekwencjami finansowymi. IRS przewiduje bowiem surowe sankcje za brak raportowania zagranicznych darowizn i spadków.

W niektórych przypadkach kara może wynosić nawet do 25 procent wartości niezgłoszonej darowizny lub spadku. Dlatego eksperci podatkowi podkreślają, że nawet jeśli darowizna nie podlega opodatkowaniu, obowiązek jej zgłoszenia jest bardzo ważny.

W JAKICH SYTUACJACH PRZEPISY DOTYCZĄ POLONII

Obowiązek raportowania najczęściej dotyczy sytuacji, które są dość powszechne wśród Polonii mieszkającej w Stanach Zjednoczonych. Przykładem może być:

• darowizna od rodziców lub dziadków w Polsce na zakup mieszkania lub domu w USA,

• przekazanie pieniędzy przez rodzinę na pomoc finansową lub inwestycję,

• otrzymanie spadku po krewnym mieszkającym w Polsce,

• przejęcie udziałów w zagranicznej nieruchomości lub firmie.

Warto pamiętać, że obowiązek zgłoszenia dotyczy łącznej kwoty otrzymanej w danym roku podatkowym. Jeśli więc kilka przelewów od tej samej osoby przekroczy w sumie próg 100 tysięcy dolarów, również trzeba złożyć formularz.

DOKUMENTACJA MA DUŻE ZNACZENIE

Specjaliści zajmujący się podatkami międzynarodowymi zalecają, aby osoby otrzymujące darowizny lub spadki z zagranicy zachowywały odpowiednią dokumentację potwierdzającą pochodzenie środków.

Do takich dokumentów mogą należeć między innymi:

• umowa darowizny,

• postanowienie sądu o nabyciu spadku,

• potwierdzenia przelewów bankowych,

• dokumenty potwierdzające sprzedaż odziedziczonego majątku.

W razie ewentualnych pytań ze strony IRS takie dokumenty mogą pomóc udowodnić, że otrzymane pieniądze nie stanowią dochodu podlegającego opodatkowaniu.

ROSNĄCE ZNACZENIE MIĘDZYNARODOWYCH TRANSFERÓW

Eksperci zauważają, że wraz ze wzrostem migracji oraz coraz częstszymi kontaktami finansowymi między rodzinami mieszkającymi w różnych krajach rośnie liczba sytuacji wymagających raportowania zagranicznych darowizn lub spadków.

Dla wielu Polaków mieszkających w Stanach Zjednoczonych przepisy te mogą być zaskoczeniem, ponieważ w wielu krajach europejskich obowiązki raportowe są mniej restrykcyjne. W USA jednak system podatkowy przywiązuje dużą wagę do monitorowania międzynarodowych przepływów finansowych. Dlatego osoby otrzymujące większe kwoty z zagranicy powinny upewnić się, czy w ich przypadku nie powstaje obowiązek zgłoszenia takiej transakcji do IRS. W razie wątpliwości warto skonsultować się z doradcą podatkowym specjalizującym się w rozliczeniach międzynarodowych.

Katarzyna Ginsburg

Registered Tax Preparer 63 Union Blvd, Wallington NJ 07057 (973) 928-3838 kasiaginsburg@gmail.com

Z NAMI DOPEŁNISZ FORMALNOŚCI ZWIĄZANYCH Z UBEZPIECZENIEM W

JĘZYKU POLSKIM

Personalne:

✓ Samochody, domy, motory, łódki

✓ Umbrella

✓ Życie

Biznesowe:

✓ Commercial auto

✓ General liability

✓ Workers compensation

✓ Commercial umbrella

✓ Bonds

Jarosław Ogorzałek cell: 908-797-7423 UBEZPIECZENIA:

Bogumiła Ogorzałek 8 Cokesbury Road Lebanon, NJ 08833 tel. 908-236-8632 cell: 908-399-2789

Oferujemy fachowość i doświadczenie dla małych i duż y ch k lie n t ó w . Z a p e wnia m y a t r a k c yjne i konkurenc yjne stawki na przewóz i inne usługi. Gwarancją jakości naszych usług jest ponad 30 lat działalności na r ynku amer ykańskim.

Transpor t całych kontenerów od drzwi

Europą (Impor t & Expor t)

• Kontenery małe (20ſt), duże (40ſt i 40ſt HC) i specjalistyczne (20ſt & 40ſt Open Top, 20ſt & 40ſt Flat Rack)

• Wysyłka samochodów, maszyn, motocykli, ATVs, jet-skis i łodzi

• Wysyłka mienia przesiedleńczego

• Wysyłka ładunków handlowych i ponadgabarytowych

• Oddziały w Polsce, Niemczech, Wielkiej Brytanii, na Litwie, Węgrzech i w Por tugalii

• Agencja celna w Gdyni

• Przygotowujemy dokumentację transpor tową i celną

mec. Jerzy Sokół

Adwokat jest absolwentem prawa Uniwersytetu Warszawskiego oraz University of Connecticut, z praktyką w Polsce i USA

SPRAWY W USA:

• Spadkowe i testamenty

• Imigracyjne: obrona przed deportacją/przesłuchania w sądach/ redukcja kaucji

• Bankructwa

SPRAWY W POLSCE:

• Sprawy spadkowe i testamenty

• Sprawy majątkowe

861 Manhattan Avenue, pokój 6 Brooklyn, NY 11222 adwokatsokol@gmail.com

• Odzyskiwanie mienia

• Sprawy karne/ cywilne

Adres biura w Polsce: ul. Prusa 2, 00-439 Warszawa tel. 011-48-22-219-5088

718-389-5115 www.adwokatsokol.com

PERUWIAŃSKIE NOTATKI, nasza wizyta w Krainie Inków.

Część 3 - Wulkany Arequipy

Jak już uprzednio wspomniałem, nazwa miasta Arequipa pochodzi od ajmarskiego wyrażenia ari qhipa, gdzie ari oznacza „szczyt“, a qhipa „za/z tyłu“. Całość tłumaczy się jako „miejsce za szczytem“, co odnosi się do pobliskiego wulkanu Misti. Lokalna tradycja głosi natomiast, że Inka Mayta Capac otrzymał od swoich poddanych prośbę o możliwość osiedlenia się w dolinie rzeki Chili. Zachwyceni pięknem krajobrazu i łagodnym klimatem, poprosili go o pozwolenie na pobyt. Inka miał odpowiedzieć w języku keczua: „Ari, qhipay“ (tak, zostańcie).

Wulkan Misti to nie tylko tło dla zdjęć z Arequipy - to naturalna wieża wartownicza, prawdziwy „władca” miasta, który ukształtował jego architekturę, historię i tożsamość. Oto kilka fascynujących faktów na jego temat.

Szczyt Misti wznosi się na wysokość 5,822 m n.p.m. Jego niemal idealnie symetryczny stożek dominuje nad krajobrazem miasta, leżącego u jego stóp na wysokości około 2,300 m n.p.m. Ta różnica wysokości sprawia, że wulkan z daleka wydaje się gigantyczny.To właśnie Misti (wraz z sąsiednimi wulkanami Chachani i Pichu Pichu) dostarczył materiału, z którego zbudowano miasto. Tufit, po

hiszpańsku sillar, charakterystyczny, biały kamień wulkaniczny to w rzeczywistości skamieniały popiół i okruchy skał z dawnych erupcji. To dzięki tej skale Arequipa zyskała przydomek „Białego Miasta”. Można by nawet stwierdzić, że wulkan Misti jest „ojcem“ Arequipy.

Misti nie jest wulkanem „wygasłym“, lecz uśpionym. Ze względu na bliskość ponad milionowego miasta, Misti jest uważany za jeden z najniebezpieczniejszych wulkanów w Peru pod względem potencjalnego zagrożenia dla ludności, chociaż jego ostatnia, duża erupcja miała miejsce w XV wieku (za czasów Inki Yupanqui). Wewnątrz krateru wciąż można zaobserwować fumarole, czyli otwory, z których wydobywa się para wodna i gazy siarkowe.

Dla Inków wulkany były miejscem świętym, sanktuarium, były bóstwami (Apu). W 1998 roku w pobliżu krateru Misti archeolodzy odkryli grobowce ze szczątkami ludzkimi oraz artefaktami z okresu inkaskiego. Były to ślady rytuału składania ofiar z dzieci, co miało przebłagać bogów i zapewnić pomyślność.

Misti jest jednym z najpopularniejszych celów trekkingowych w regionie, głównie dlatego, że technicznie jest uważany za „łatwy” (nie

wymaga specjalistycznego sprzętu wspinaczkowego, jeśli nie ma śniegu). Największą przeszkodą jest ogromna wysokość i bardzo sypkie podłoże (popiół wulkaniczny), po którym idzie się jak po piasku. Wejście na szczyt zajmuje zazwyczaj dwa dni, a nagrodą jest niesamowity widok na krater oraz panorama niebotycznych Andów.

W najbliższym sąsiedztwie miasta Arequipa znajdują się jeszcze dwie wielkie góry-wulkany. Jednym z nich jest Chachani, mierzący 6057 m npm, najwyższy z trójki, często wybierany przez wspinaczy chcących „zaliczyć” swój pierwszy sześciotysięcznik. Najniższym z kolei, o poszarpanym, nierównym kształcie jest Pichu Pichu o wysokości 5664 m nad poziomem morza.

Mamy fantastyczną okazję

podziwiać te trzy góry, kiedy dzisiejszego poranka opuszczamy miasto Arequipa udając sie w drogę na Płaskowyż Andyjski. Omijamy Chachani szerokim łukiem od zachodu wznosząc się z poziomu 2,400 metrów na niebagatelną wysokość 4,000 metrów! Na płaskowyżu Altiplano po przeciwnej stronie Chachani możemy już dostrzec następne, majestatyczne wulkany Andyjskiej Kordyliery; pokryte śniegiem i lodem szczyty Hualca Hualca, Sabancay oraz Ampato.

Pierwszy z wymienionych, Hualca Hualca, jest w stadium uśpienia, i co pewien czas widać wznoszące się nad nim kłęby wulkanicznego popiołu! Równie ciekawe jest jednak to, czego nie widać na powierzchni; otóż rozżarzona do 3 tysięcy stopni Celsjusza magma w głębi ziemi, ogrzewa wsiąkające w teren wody opadowe, z deszczu i z topniejącego śniegu. Ta gorąca woda rozpuszcza rozmaite składniki, po czym bije gorącymi źródłami jako termalne wody mineralne, z których będziemy korzystać jeszcze dzisiaj, na terenie naszego uroczego hotelu w dolinie rzeki Colca. Ale o tym... w następnym odcinku.

Ciąg dalszy za tydzień… Tekst i zdjęcia: Andrzej Kulka Autor jest zawodowym przewodnikiem i właścicielem biura podróży EXOTICA TRAVEL. Biuro organizuje wycieczki po całym świecie, w tym do Peru, od 18 kwietnia 2026. Informacje i rezerwacje: EXOTICA TRAVEL, tel. (773) 237 7788, email: andrzejkulka@ aol.com, strona internetowa: https:// andrzejkulka.com/destinations/peru-maj-2026/

Bazylika w Arequipa z wulkanem Misti w tle.
Wulkan Ampato.

Nasza

PERU ● 12 dni: 5 listopada 2025, 18 kwietnia 2026

❖ Blacharstwo i lakiernictwo

JORDANIA ● 9 dni: 4 - 12 kwietnia 2026

❖ Kompleksowe naprawy powypadkowe samochodów wszystkich marek

GALAPAGOS, AMAZONIA, EKWADOR

MAROKO ● 11 dni: 20 listopada, 14 marca 2026

MEKSYK i FIESTY ● 10 dni: 24 października,

❖ Współpraca ze wszystkimi firmami ubezpieczeniowymi

MEKSYK, CANCUN, GUADALUPE

AUSTRALIA ● 12 dni: 21 listopada 2025, 20 lutego 2026

EMIRATY, DUBAJ, ABU DHABI, OMAN

❖ Wysoka jakość usług i dobra cena

Biuro podróży EXOTICA TRAVEL zaprasza na

SRI LANKA, (MALEDIWY); SYLWESTER ● 11 (16) dni; 26 grudnia

TAJLANDIA, SINGAPUR; SYLWESTER ● 16 dni: 27 grudnia

Pomagamy w rozmowach z firmami ubezpieczeniowymi

9 dni: 14, 23 czerwca, 19 lipca, 8 i 18 sierpnia

PATAGONIA, Argentyna i Chile ● 16 dni: 21 lutego

11 dni: 11 marca

FILIPINY, WAKACJE W RAJU ● 9 dni: 22 marca

8 dni: 7 kwietnia, 14 kwietnia

12 dni: 18 kwietnia

9 dni: 2 maja

9 dni: 9 maja

UGANDA, RWANDA, SESZELE ● 15 dni: 1 września

KENIA, TANZANIA, ZANZIBAR ● 14 dni: 22 września - 5 października

MADAGASKAR, MAURITIUS ● 12 (16) dni: 3 - 14 (18) października

EVEREST BASE CAMP ● 19 dni: 27 października

KRÓLESTWO BHUTANU, SIKKIM, DARDŻYLING ● 14 dni: 10 listopada

NEPAL, INDIE ● 14 dni: 21 listopada

Bilety lotnicze, indywidualne pakiety APPLE VACATIONS: CANCUN – HAWAJE –PUNTA CANA – PUERTO VALLARTA – DOMINIKANA – JAMAJKA

Wulkan Misti z przeciwnej strony.
Owce z wulkanem Misti w tle.
Nocna fotografia, Arequipa.
Lądowanie pod wulkanem Misti.
El Misti ponad pasem lotniska.
Andyjski wulkan Hualca Hualca.

M

Blondynka idzie ulicą z rozpiętą bluzką i wystającą prawą piersią. Zatrzymuje ją policjant i mówi:

- Proszę pani, czy pani ma świadomość, że mogę panią zatrzymać za obnażanie się publiczne?

- Ale dlaczego? - pyta blondynka.

- Bo idzie pani w wystającą prawą piersią.

Blondynka patrzy w dół i woła:

- O mój Boże! Znowu zostawiłam dziecko w autobusie!

M

Wraca żołnierz z wojska. Zachodzi do domu a tam na łóżku pod ścianą trójka dzieci siedzi... jedno mniejsze od drugiego...

- Czyje to dzieci?- pyta żony

- Wszystkie nasze... pamiętasz jak cię brali do wojska? Ja wtedy brzemienna byłam... tak i Kola się urodził... a potem pamiętasz, jak cię odwiedzałam? Tak i Wania przyszedł na świat...

- A trzeci?! - pyta zdenerwowany mąż - trzeci!!!!

- A coś ty się tak tego trzeciego uczepił? Siedzi sobie, to

niech siedzi...

M

Żona do męża: - Zobacz, ta para młodych, którzy wprowadzili się do domu obok, wygląda na bardzo zakochanych. Każdego ranka, gdy on wychodzi do pracy, ona odprowadza go i daje mu całusa na pożegnanie. A każdego wieczora on wracając do domu przynosi jej kwiaty. Dlaczego Ty tak nie możesz? Mąż:Kochanie, przecież ja prawie nie znam tej dziewczyny...

MPołożna wychodzi do oczekującego ojca z trójką noworodków na rękach: - Nie przeraził się pan, że tyle ich? - Nie! - No to niech pan te trzyma, ja lecę po resztę.

i

MKoleś cierpiał na bezsenność. Poszedł, więc do lekarza, jak mu doradził kolega. Spotykają się po paru dniach: - Hej, i co ci zalecił lekarz? - Walnąć sobie pięćdziesiątkę przed snem. - I co, pomaga? - Pewnie, wczoraj kładłem się osiem razy.

M

Pewnego razu niewidomy postanowił odwiedzić Teksas. Wsiada do samolotu teksańskich linii lotniczych i zapada się w miękkim, dużym fotelu. - Hej... - mówi niewidomy - ale duży fotel. - W Teksasie wszystko jest większe, niż gdzie indziej - mówi siedzący obok pasażer. Kiedy niewidomy wylądował w Teksasie, pierwsze kroki skierował do baru. Dostał kufel, bada go dłońmi i mówi z podziwem:Ale duże kufle tu macie. - W Teksasie wszystko jest większe niż gdzie indziej - mówi barman. Po kilku piwach niewidomy pyta barmana, gdzie jest toaleta. - Na drugim piętrze, trzecie drzwi po prawej - pada odpowiedź. Niewidomy idzie, ale gubi drogę i zamiast do toalety, wchodzi do sali z basenem. Potyka się, wpada do wody i przerażony krzyczy: - Nie spłukiwać! Nie spłukiwać!

Było sobie takie średnio dobrane małżeństwo: żonadewotka, a mąż - pijak. Pewnego razu żona zdenerwowana na męża mówi: - Słuchaj, nawróciłbyś się, poszedł do kościoła... - Nie, stara mowy nie ma, umówiłem się z kolesiami. - A za sto złotych? - pyta małżonka. - A, za 100 to spoko. Przyszła niedziela, mąż poszedł do kościoła, a żona sobie myśli: „Pójdę, zobaczę co on tam robi“. Przyszła do kościoła, patrzy a mąż chodzi po całym kościele, wchodzi do zakrystii, podchodzi do ołtarza itp. Zdziwiona podchodzi i pyta, co on najlepszego wyprawia. A mąż na to: - Zrzuta była i nie wiem gdzie piją...

MRozmowa dwóch szefów: - Dlaczego twoi pracownicy są zawsze tak punktualni?

- Prosty trick! 30 pracowników a tylko 20 miejsc na parkingu...

Busem z Polskim przewodnikiem

Wycieczki dla osób "solo", par i rodzin

Oregon, Parki Narodowe - 17 dni od 24 lipca

Waszyngton "Kwitnące wiśnie" – 21-22 marca

Wycieczki dookoła USA - 16 i 17 dni od 22 Maja, od 20 Czerwca, od 29 Sierpnia, od 2 Października.

Kaniony Zachodu 11 dni – w czerwcu, Texas/Nowy Meksyk 9 dni - w lipcu

Nowy Orlean/Teksas 10 dni - w listopadzie .

Ponadto: wycieczki 1-2-u dniowe Waszyngton/Capitol, Jaskinie, Niagara, Amisze i inne – 21-22 marca

ROZLICZENIA PODATKOWE

• rozliczenia elektroniczne dla osób indywiduanych

• rozliczenia rm – LLC, spółki i korporacje

Prowadzenie księgowości dla rm

Payroll – podatki dla pracowników

Tel: 973-472-7722

Fax: 973-472-7077

nehrebeckigs@outlook.com 1033 Broad Street, Cilfton, NJ 07013

OPIEKA DENTYSTYCZNA dla całej rodziny

500 North Wood Ave, Suite 1A, Linden NJ 07036

Tel: (908) 718 - 7337

ATRAKCYJNE CENY Gabinet otwarty do późnych godzin wieczornych oraz w soboty

Akceptujemy wiekszość ubezpieczeń

UWAGA: Paczki muszą być dostarczone do naszego magazynu w Port Reading, NJ przed podanymi powyżej datami. Zapytaj u swojego agenta Poloneza o terminy odbioru paczek, aby upewnić się, że Twoja przesyłka trafi do naszego magazynu na czas. Polonez nie odpowiada za opóźnienia w dostarczeniu paczek powstałe z przyczyn od nas niezależnych.  908-862-1700 polonez.express

Znajdź punkt Poloneza w twojej okolicy: Terminy wysyłek paczek

Kuchnia XXI wieku

Jeszcze niedawno „inteligentna kuchnia” kojarzyła się głównie z futurystycznymi wizjami i drogimi instalacjami dla nielicznych. Dziś technologia wkroczyła do domów w znacznie bardziej praktycznej formie. Nie chodzi już o kuchnię rodem z filmu science fiction, ale o konkretne urządzenia, które pomagają w codziennym gotowaniu, oszczędzają czas i zmniejszają ryzyko kulinarnych wpadek.

Co ważne, wiele z tych rozwiązań nie wymaga ogromnych inwestycji. Inteligentne gadżety kuchenne stały się dostępne dla przeciętnej rodziny i coraz częściej pojawiają się na amerykańskich blatach jako zwykłe narzędzia, a nie luksusowe ciekawostki.

Termometr, który myśli za kucharza

Jednym z najbardziej popularnych przykładów jest inteligentny termometr Meater Plus, który zdobył ogromną popularność w USA wśród osób piekących i grillujących.

To niewielkie urządzenie wkłada się bezpośrednio w mięso. Dzięki wbudowanym czujnikom temperatury oraz łączności Bluetooth dane na bieżąco trafiają do aplikacji w telefonie. Użytkownik nie musi już co chwilę otwierać piekarnika ani zgadywać, czy kurczak jest już gotowy.

Aplikacja analizuje proces pieczenia, przewiduje czas zakończenia i informuje, kiedy potrawa osiągnie idealny stopień wysmażenia. To szczególnie wygodne podczas grillowania, kiedy łatwo przesuszyć mięso lub wyjąć je zbyt wcześnie.

Podobną funkcję spełnia ThermoPro TP20 – urządzenie mniej „efektowne” wizualnie, ale równie praktyczne. Dzięki bezprzewodowej transmisji pozwala kontrolować temperaturę nawet wtedy, gdy kucharz jest w innym pokoju lub na zewnątrz przy grillu.

Sous-vide w domu, czyli restauracyjna precyzja

Jeszcze dekadę temu gotowanie metodą sous-vide było domeną ekskluzywnych restauracji. Dziś coraz więcej osób korzysta z cyrkulatorów takich jak Anova Precision Cooker Nano.

To niewielki cylinder montowany na krawędzi garnka, który utrzymuje

temperaturę wody z dokładnością do dziesiątych części stopnia. Dzięki temu mięso, ryby czy warzywa gotują się równomiernie i nie da się ich „przegotować”.

Urządzenie sterowane jest przez aplikację, w której można ustawić czas i temperaturę, a także skorzystać z gotowych przepisów. To rozwiązanie szczególnie docenią osoby, które chcą jeść lepiej, ale nie mają czasu na skomplikowane techniki kulinarne.

Kuchnia pod kontrolą kalorii

Technologia coraz częściej wspiera również tych, którzy dbają o dietę. Przykładem jest inteligentna waga Etekcity Nutrition Smart Scale.

Na pierwszy rzut oka wygląda jak zwykła waga kuchenna, ale po połączeniu z aplikacją zamienia się w narzędzie do analizy posiłków. Po zważeniu produktu system automatycznie rozpoznaje go i przelicza wartości odżywcze.

Dla sportowców, osób na diecie, cukrzyków czy wszystkich, którzy chcą kontrolować jedzenie, to ogromne ułatwienie – bez ręcznego liczenia kalorii czy zapisywania wszystkiego w notesie.

Próżniowanie z czujnikiem świeżości

Ważnym trendem jest także walka z marnowaniem żywności. FoodSaver V4400 to próżniarka, która wykorzystuje inteligentne czujniki wilgotności i automatycznie dobiera tryb pakowania.

Urządzenie nie tylko odsysa powietrze z opakowań, ale dostosowuje pracę do rodzaju produktu. Dzięki temu zarówno świeże mięso, jak i gotowe potrawy są zabezpieczone optymalnie, co oznacza dłuższą świeżość i mniej wyrzucanego jedzenia – a przy obecnych cenach żywności ma to bardzo konkretne znaczenie.

Czajnik z mikroprocesorem

Nowoczesna technologia pojawia się nawet w sprzętach tak prostych jak czajnik. Cuisinart PerfecTemp umożliwia precyzyjne ustawienie temperatury wody w zależności od napoju.

To szczególnie cenione przez miłośników herbaty i kawy alternatywnej. Mikroprocesor kontroluje temperaturę, a funkcja podtrzymywania ciepła sprawia, że woda pozostaje

gotowa do użycia bez konieczności ponownego gotowania.

Piekarnik, który sam wie, co robić

Coraz bardziej zaawansowane stają się również kompaktowe piekarniki. Tovala Smart Oven komunikuje się z aplikacją mobilną i potrafi automatycznie dobrać parametry pieczenia po zeskanowaniu kodu na opakowaniu posiłku.

Dzięki temu nawet osoby, które nie czują się pewnie w kuchni, mogą przygotować jedzenie bez stresu i ciągłego sprawdzania.

Jeszcze bardziej futurystycznym przykładem jest June Oven – inteligentny piekarnik wyposażony w kamerę i system rozpoznawania potraw. Analizuje obraz, obserwuje proces gotowania i sam podejmuje decyzje dotyczące czasu oraz temperatury. To droższe urządzenie, ale pokazuje wyraźnie kierunek, w którym zmierza kuchnia przyszłości.

Małe gadżety, wielki efekt

Nie wszystkie innowacje muszą kosztować setki dolarów. Bestsellerem w USA stał się prosty, ale dopracowany Zulay Milk Frother –spieniacz do mleka, który w kilkanaście sekund tworzy piankę jak z kawiarni.

To przykład, że technologia w

kuchni to nie tylko wielkie urządzenia, ale także drobne gadżety, które poprawiają codzienny komfort.

Multicooker sterowany z telefonu

Wśród urządzeń wielofunkcyjnych ogromną popularnością cieszy się Instant Pot Pro Plus. To nowoczesna wersja multicookera, łącząca funkcje szybkowaru, wolnowaru, sous-vide i garnka elektrycznego.

Urządzenie można kontrolować z aplikacji, a jego największą zaletą jest przejęcie kontroli nad czasem i temperaturą. W domach, gdzie gotuje się dużo, ale często w pośpiechu, Instant Pot stał się prawdziwym kuchennym pomocnikiem.

Przyszłość: inteligentne przechowywanie

Technologia w kuchni nie kończy się na gotowaniu. Coraz większe zainteresowanie budzą inteligentne pojemniki do przechowywania żywności, wyposażone w czujniki szczelności lub aplikacje przypominające o terminach przydatności.

Choć na razie są to rozwiązania niszowe, pokazują, że kuchnia XXI wieku to nie tylko smaczniejsze jedzenie, ale także lepsze planowanie, mniejsze straty i większa kontrola nad codziennym życiem.

UBEZPIECZENIE MEDICARE

• Advantage Plans • Supplement Plans • Prescription Drug Plans

Doświadczony Broker współpracujący z wieloma firmami ubezpieczeniowymi odpowie na nurtujące Cię pytania związane z:

• przejściem na emeryturę,

• uzyskaniem zdrowotnych ubezpieczeń emerytalnych Medicare,

• obsługą indywidualnych kont emerytalnych IRA,

• transferem pieniędzy z pracowniczych kont 401k 403 b, planów unii

• asysta w urzędzie Social Security

• ubezpieczenia na życie

• ubezpieczenie zwiazane z pochówkiem - final expense insurance

Zadzwoń dziś: Agnieszka Rola Licencjonowany Broker NJ ,NY 917 716 4245 agnesrola@gmail.com

CORAZ MNIEJ AMERYKANÓW UWAŻA RELIGIĘ ZA WAŻNĄ CZĘŚĆ ŻYCIA

CORAZ WIĘCEJ OSÓB BEZ WYZNANIA

Jednym z najbardziej zauważalnych zjawisk jest szybki wzrost liczby osób, które nie identyfikują się z żadną religią. W badaniach socjologicznych określa się je często mianem„Nones”. Dziś stanowią one 24 procent społeczeństwa, co jest najwyższym wynikiem w historii tego typu badań.

Dla porównania – w 1948 roku tylko około 2 procent Amerykanów deklarowało brak przynależności religijnej. W ciągu kilkudziesięciu lat liczba takich osób wzrosła więc ponad dziesięciokrotnie.

Najświeższy raport Gallupa opiera się na danych zebranych w trakcie badań prowadzonych przez cały 2025 rok. W ankietach wzięło udział ponad 13 tysięcy dorosłych mieszkańców USA, co pozwoliło uchwycić ogólnokrajowe tendencje dotyczące religijności.

Mimo spadku znaczenia religii chrześcijaństwo nadal pozostaje dominującą tradycją religijną w Stanach Zjednoczonych. Obecnie:

• 44 procent Amerykanów identyfikuje się

jako protestanci lub chrześcijanie bezdenominacyjni,

• 20 procent deklaruje przynależność do Kościoła katolickiego,

• około 9 procent należy do innych religii, takich jak judaizm, islam, hinduizm czy buddyzm.

NAJMŁODSI CORAZ CZĘŚCIEJ

ODCHODZĄ OD RELIGII

Największy dystans wobec religii obserwuje się wśród młodych dorosłych. W grupie osób poniżej 30. roku życia aż 35 procent deklaruje brak przynależności religijnej. Dla porównania wśród osób powyżej 65 lat tylko 14 procent nie identyfikuje się z żadnym wyznaniem.

Młodsze pokolenie znacznie rzadziej uważa również religię za ważny element życia. Tylko 33 procent młodych Amerykanów twierdzi, że religia odgrywa w ich życiu bardzo ważną rolę.

Zdaniem analityków Gallupa jest to jeden z

najważniejszych czynników zmieniających obraz religijności w Stanach Zjednoczonych. Starsze pokolenia, które dorastały w czasach znacznie silniejszego wpływu religii na życie społeczne, stopniowo ustępują miejsca młodszym generacjom o bardziej świeckim podejściu do świata.

SPADA RÓWNIEŻ PRAKTYKA RELIGIJNA

Zmiany nie dotyczą wyłącznie deklaracji światopoglądowych. Widać je także w codziennych praktykach religijnych. Coraz mniej Amerykanów regularnie uczestniczy w nabożeństwach. Według najnowszych danych 57 procent mieszkańców USA przyznaje, że rzadko lub nigdy nie chodzi do kościoła. Jeszcze na początku lat 90. sytuacja była odwrotna – większość Amerykanów uczestniczyła w nabożeństwach przynajmniej raz w miesiącu.

Od 2018 roku trend się odwrócił. Po raz pierwszy w historii badań Gallupa większość społeczeństwa zaczęła deklarować, że do kościoła zagląda

sporadycznie lub wcale.

Obecnie tylko 31 procent dorosłych Amerykanów uczestniczy w nabożeństwach co tydzień lub prawie co tydzień.

Różnice między pokoleniami są wyraźne także w tym przypadku. Wśród młodych dorosłych regularnie na nabożeństwa chodzi zaledwie 25 procent, natomiast wśród osób powyżej 65. roku życia – 37 procent.

GDZIE RELIGIA NADAL ODGRYWA DUŻĄ ROLĘ

Mimo ogólnego trendu sekularyzacji religia

wciąż pozostaje bardzo ważna dla wielu grup społecznych. Najwyższy odsetek osób deklarujących jej duże znaczenie występuje wśród:

• członków Kościoła Jezusa Chrystusa Świętych w Dniach Ostatnich (mormonów),

• protestantów,

• Afroamerykanów,

• mieszkańców południowych stanów USA,

• osób starszych,

• wyborców Partii Republikańskiej.

W każdej z tych grup od 55 do 67 procent badanych uważa religię za bardzo ważny element życia.

Znaczny spadek religijności odnotowano

natomiast wśród wyborców Partii Demokratycznej. W porównaniu z początkiem XXI wieku odsetek osób uznających religię za bardzo ważną zmniejszył się w tej grupie o 23 punkty procentowe, spadając do 37 procent.

Interesującym wyjątkiem są amerykańscy Żydzi. Jest to jedyna grupa religijna, w której znaczenie religii w ostatnich latach nieco wzrosło –o około 10 punktów procentowych, osiągając poziom 32 procent. Nadal jednak pozostaje to jeden z niższych wyników wśród analizowanych grup.

SPOŁECZEŃSTWO W TRAKCIE PRZEMIANY

Zdaniem socjologów dane te nie oznaczają, że religia zniknie z życia publicznego w Stanach Zjednoczonych. Wciąż pozostaje ona ważnym elementem kultury, polityki i życia wielu społeczności lokalnych.

Jednocześnie jednak coraz wyraźniej widać, że amerykańskie społeczeństwo przechodzi proces stopniowej sekularyzacji – podobny do tego, który wcześniej miał miejsce w wielu krajach Europy.

Jeśli obecne tendencje utrzymają się w kolejnych dekadach, Stany Zjednoczone mogą stać się krajem znacznie mniej religijnym niż w przeszłości. Zmiana ta będzie w dużej mierze zależeć od młodszych pokoleń, które już dziś w znacznie mniejszym stopniu niż ich rodzice i dziadkowie identyfikują się z tradycyjnymi instytucjami religijnymi.

Źródło: Gallup

PRZEDSTAWIA

„RyMy”

Zbiór wierszyków dla dzieci, które łączą zabawę słowem z radosnym obrazem. W książce znajdziemy rymy o rodzinie, przyjaźni, szkole, marzeniach i drobnych codziennych przygodach. To poezja, która nie moralizuje, ale zachęca do rozmowy, śmiechu i… wspólnego czytania na głos. Ilustracje zawarte w książce zostały zaprojektowane z myślą o najmłodszych czytelnikach, aby podkreślić humor i atmosferę każdego wiersza. Doskonale oddają nastrój wierszy, czyniąc „RyMy” jeszcze bardziej przyjaznymi dla małych czytelników.

„RyMy 2”

Monika Kajda

Kolejna część radosnej i pełnej słownych niespodzianek serii poetyckiej dla dzieci.

Książka oferuje zbiór wierszy i rymowanek, które bawią, uczą i uruchamiają wyobraźnię.

W środku znajdziemy krótkie wiersze układające się w przyjazne historie — codzienne sytuacje, zabawy słowem, śmieszne skojarzenia. Kolorowe ilustracje autorstwa Dariusz Wanat, które uzupełniają tekst i zachęcają do wspólnego czytania. Książka posiada formę dostosowaną do najmłodszych — łatwe w odbiorze rymy, które pomagają rozwijać umiejętność językową w polonijnym domu i szkole.

„Bałagan”

Barbara Dziewięcka-Figiel

Książka składa się z krótkich, rymowanych wierszy i „rymowanych bajek”, których bohaterami są najczęściej zwierzęta (zarówno te dobrze znane, jak i niecodzienne) oraz leśne skrzaty i krasnale. Wiersze charakteryzują się humorem oraz krótkimi, zaskakującymi pointami — co sprawia, że są lekkie, przyjazne dzieciom i łatwe do wspólnego czytania. Są tu historie: o bardzo sprytnym lisie, grubiańskiej krowie i rzeczowym ośle, o pracowitych mrówkach, żabie modnisi, wróbelku, który śpiewał inaczej niż wróbli chór oraz o krasnoludkach zbierających nutki w filharmonii. I wiele, wiele innych.

„Zamieszanie w bałaganie”

Barbara Dziewięcka-Figiel

Rozbudowana, wzbogacona i poszerzona wersja książki „Bałagan”. Nowa edycja nie tylko zachowuje humor, lekkość i rytm oryginału, ale też dodaje zupełnie nowe teksty, motywy i ilustracje, dzięki czemu stanowi pełniejszy, bardziej różnorodny zestaw wierszyków dla najmłodszych. Podobnie jak w pierwszym „Bałaganie”, autorka zabiera młodych czytelników w świat, w którym nieporządek żyje własnym życiem. Mamy tu: kłócące się skarpetki, filozoficzne mrówki, elegancką żabę, gadatliwe książki, a nawet nutki uciekające z filharmonii. Wierszyki są krótkie, dynamiczne i mają świetne pointy, dzięki czemu doskonale sprawdzają się w głośnym czytaniu.

„Opowieści ze starej kuchni”

Barbara Dziewięcka-Figiel

Zbiór opowiadań fantastycznych z nutą baśniową, które dzieją się w… kuchni. Ale nie byle jakiej — to stara kuchnia pełna sprzętów, naczyń i zakamarków, które mają swoje historie. Porcelanowa filiżanka opowiada o przygodach małej królewny i leśnej rozbójniczki, emaliowany czajnik wspomina kapryśną dziewczynkę zamienioną w lalkę, zaś kaflowy piecyk snuje opowieść o pragnieniu sławy i diabelskich sztuczkach. Drewniana solniczka ma długą opowieść o przyjaźni zwierząt i ludzi. Natomiast miotła o ataku wiedźm na małą mieścinę, zwaną Mysią Dziurą. Autorka, w lekki i obrazowy sposób, łączy świat codzienny z elementami magicznymi — ten typ literatury, który może być bliski zarówno dzieciom, jak i dorosłym, którzy chcą wspólnie czytać, słuchać, rozmawiać.

A T K I E 3 1 5 4 2 6

Strona pochodzi z miesięcznika PLUSik, który jest doskonałym uzupełnieniem edukacji i wartościową rozrywką dla najmłodszych czytelników. Prenumerata dostępna na stronie www.plusik.us

W Rozwiąż rebus a poznasz przysłowie.

W białe pola wpisz właściwe litery i zobacz co wyjdzie.

Dokończ kolorowanie obrazka.

DANE ZAMAWIAJĄCEGO

imię:_____________________________________ nazwisko:

adres: nr telefonu

adres email

SPOSÓB PŁATNOŚCI

Check/money order wypisany na PLUS Media Group Corp.

Karta kredytowa/debetowa nr karty___________________ data ważności_________sec. code_______

imię i nazwisko posiadacza karty___________________________________ adres posiadacza karty____________________________________________ Wypełniony formularz wraz

BARAN Nie poddawaj się ponurym myślom. To tylko chwilowy dołek, z którego szybko wyjdziesz. Poszukaj oparcia w bliskiej Ci osobie - to pomoże Ci przetrwać ten nie najlepszy okres w Twoim życiu.

BYK Jeśli nie masz racji to ustąp. Postępuj z wyczuciem aby nie stracić szacunku. Jeśli uda Ci się zachować odpowiednie proporcje pomiędzy stanowczością i ustępliwością to dobrze na tym wyjdziesz.

BLIŹNIĘTA Mierz siły na zamiary. Czy na pewno jesteś w stanie zrealizować wszystkie swoje plany? Może lepiej skupić się na czymś mniejszym ale za to mieć większe szanse na powodzenie.

RAK To dobry czas na podjęcie ważnej życiowej decyzji. Przemyśl wszystko dokładnie, wysłuchaj rad przyjaciół i działaj. Czasem warto zaryzykować aby osiągnąć coś co jest dla Ciebie szczególnie ważne.

LEW W najbliższej przyszłości ktoś może potrzebować Twojej pomocy. Nie odmawiaj nawet wrogowi jeśli Cię o nią poprosi. Być może to będzie początek zawieszenia broni? Kto wie - może odwieczna wojna przerodzi się w dozgonną przyjaźń?

PANNA Zastanów się nad swoim postępowaniem. Twoje intencje nie zawsze są oczywiste dla wszystkich. Lepiej wytłumaczyć o co Ci chodzi niż narazić się na niesprawiedliwą ocenę, która będzie się za Tobą ciągnęła przez długi czas.

WAGA Nieoczekiwana wiadomość zmieni Twoje plany. Pewne sprawy trzeba będzie odłożyć na kilka dni. Może to mieć poważne skutki w Twoim życiu zawodowym. Decyzje podejmuj z rozwagą.

SKORPION Koniecznie musisz mieć więcej ruchu! Kilka chwil na powietrzu dobrze Ci zrobi. Może wybierz się na spacer do parku albo do lasu. Energia drzew jest zbawienna.

STRZELEC Nadchodzący tydzień nie będzie najlepszy finansowo. Uważaj na wydatki i ściśle je kontroluj - nie wpędź się w długi. Poprawa w finansach nastąpi dopiero za kilka dni. Popracuj nad swoimi relacjami z najbliższymi - pokaż im, że są dla Ciebie ważni.

KOZIOROŻEC W tym tygodniu możliwy jest nieoczekiwany przypływ gotówki. Nie roztrwoń jej! Już za kilka dni może się okazać, że potrzebujesz trochę grosza. Planuj wydatki rozsądnie, ale nie oszczędzaj na rzeczach najważniejszych.

WODNIK W tym tygodniu nie ma co rozpoczynać dużych projektów. Lepiej przeznacz go na odpoczynek. Wybierz się na spacer albo do kina. Dobrze Ci zrobi również weekendowy wypad za miasto.

RYBY Nie odkładaj na później spraw szczególnie ważnych dla Twoich najbliższych. Nie narażaj ich na konsekwencje swojego zaniedbania albo lenistwa. Dołóż wszystkich starań aby byli zadowoleni. To także bardzo dobry czas na naukę, pozyskiwanie nowych umiejętności i kwalifikacji.

Ubezpieczenie maszyn i narzędzi budowlanych

Teren budowy to nie tylko wznoszone budynki. Równie ważne są znajdujące się na nim maszyny i urządzenia. Warto zabezpieczyć je przed wszelkimi uszkodzeniami lub kradzieżą, by w razie ich utraty, otrzymać odpowiednią rekompensatę i móc kontynuować zaplanowane prace.

Jeżeli jesteś samozatrudniającym się budowlańcem, elektrykiem, hydraulikiem lub po prostu prowadzisz biznes wymagający używania specjalistycznych narzędzi, jesteś narażony na potencjalną utratę bądź zniszczenie narzędzi w toku wykonywanej pracy. Z myślą o takiej sytuacji, wiele firm ubezpieczeniowych oferuje Tools Insurance Cover, które za stosunkowo niewielką stawkę pozwala ci spokojnie wykonywać twoją pracę, bez zbędnego zamartwiania się o potencjalne straty wynikające z braku odpowiednich narzędzi do pracy.

Polisy ubezpieczeniowe typu Tools Cover pokrywają narzędzia używane do biznesu, który wykonuje właściciel takiej polisy. Standardowa polisa

ubezpieczeniowa pokrywa narzędzia podczas wykonywania prac.   Istnieje możliwość rozszerzenia takiego pokrycia na większą sumę, co jest szczególnie przydatne dla firm, które pracują na większą skale.

Większość polis Tools Insurance pokrywa narzędzia pozostawione bez opieki pod warunkiem, iż są one przechowywane w vanie, którego drzwi i okna są zamknięte, w zamkniętym schowku lub w zamkniętym pomieszczeniu.

Niektóre polisy na firmę posiadają możliwość rozszerzenia ubezpieczenia o narzędzia lub inne elementy. Jeżeli prowadzisz własną firmę i posiadasz ważną polisę ubezpieczeniową zorientuj się czy istnieje możliwość rozszerzenia twojej polisy o narzędzia, gdyż może się to okazać tańszym rozwiązaniem niż wykupienie oddzielnego ubezpieczenia na narzędzia.

Jak działa ubezpieczenie narzędzi?

Ubezpieczenie narzędzi pokrywa zniszczenie lub utratę narzędzi, które nie nastąpiło w sposób celowy. Oznacza to mniej więcej tyle, iż żadna firma ubezpieczeniowa nie zwróci ci pieniędzy w przypadku celowego zniszczenia narzędzi lub pozostawienie narzędzi bez odpowiedniej opieki, tj. w zamkniętym samochodzie, budynku, schowku. W przypadku specjalistycznego i drogiego sprzętu firmy ubezpieczeniowe będą starały się go naprawić, jeżeli mówimy oczywiście o zniszczeniu.

Drogie narzędzia typu młoty pneumatyczne, generatory, sprężarki muszą być wyszczególnione osobno na twojej polisie. Pozostałe jak np. młotki, klucze, pistolety pneumatyczne będą pokryte bez potrzeby wyszczególniania ich na polisie.

Jeżeli zagubiłeś swoje narzędzia lub zostały one skradzione musisz jak najszybciej powiadomić o tym policję. W przypadku zgłaszania roszczenia do twojej firmy ubezpieczeniowej, będziesz musiał podać numer sprawy zarejestrowanej w systemie policyjnym. Bez oficjalnego zgłoszenia na policję większość firm ubezpieczeniowych nie zgodzi się na wypłatę odszkodowania.

Co trzeba wiedzieć o ubezpieczeniu:

Ubezpieczone ryzyka

Ubezpieczeniem objęte są wszelkie szkody polegające na utracie, zniszczeniu lub uszkodzeniu przedmiotu ubezpieczenia zaistniałe na skutek nagłego i nieprzewidzianego zdarzenia, z zastrzeżeniem wyłączeń zawartych w ogólnych warunkach ubezpieczenia bądź polisie.

Suma ubezpieczenia

Suma ubezpieczenia ustalana jest przez ubezpieczającego na podstawie kosztów związanych z zakupem nowej maszyny lub urządzenia budowlanego z doliczeniem kosztów montażu oraz wszelkich innych opłat.

Warto przypomnieć, że Royal Crown Realty, której jestem brokerem od wielu lat, zajmuje się również sprzedażą i kupnem domów oraz innych nieruchomości, w tym budynków komercyjnych.

Bardzo prosimy szczegółowe pytania kierować bezpośrednio do Choice Int. Agency i Royal Crown Realty przy 348 Main Ave Wallington, NJ 07057, telefonicznie pod numer 973-773-7448 lub mailowo na adres royalcrownrealty@aol.com.

Grażyna Torbus

KOBIETY U FUNDAMENTÓW STANÓW ZJEDNOCZONYCH

Historia powstania Stanów Zjednoczonych najczęściej opowiadana jest przez pryzmat wielkich mężczyzn: generałów, polityków i tak zwanych ojców założycieli. W podręcznikach i popularnych opowieściach dominują nazwiska przywódców wojskowych i twórców konstytucji. Tymczasem od samego początku kobiety odgrywały istotną rolę w kształtowaniu młodego państwa – choć przez wiele dziesięcioleci ich wkład pozostawał w cieniu oficjalnej narracji historycznej.

Narodziny amerykańskiej niepodległości nie dokonały się wyłącznie na polach bitew ani w salach obrad kongresu. Rewolucja rodziła się również w domach, warsztatach i gospodarstwach prowadzonych przez kobiety. To właśnie tam powstawało zaplecze ekonomiczne i społeczne, bez którego walka kolonii o niezależność nie mogłaby się utrzymać.

W czasie wojny o niepodległość kobiety przejmowały obowiązki mężczyzn, którzy walczyli na froncie. Prowadziły farmy, sklepy i rzemieślnicze warsztaty, zajmowały się handlem, a także organizowały produkcję żywności i odzieży dla armii. Pracowały jako pielęgniarki, kucharki i kurierki, przekazując informacje między oddziałami. Niektóre angażowały się także w działalność szpiegowską.

W historii zapisały się również kobiety, które bezpośrednio uczestniczyły w walkach. Jedną z najbardziej znanych postaci jest Molly Pitcher –symboliczna bohaterka wojny o niepodległość, która według przekazów zastąpiła rannego męża przy armacie podczas bitwy. Choć część tej historii ma charakter legendy, dobrze oddaje ona skalę zaangażowania kobiet w wydarzenia epoki.

WOLNOŚĆ NIE DLA WSZYSTKICH

Paradoks narodzin Stanów Zjednoczonych polegał na tym, że walka o wolność od samego początku nie obejmowała wszystkich mieszkańców nowego kraju. Kobiety współtworzyły fundamenty państwa, ale formalnie nie zostały uznane za pełnoprawne obywatelki. Demokracja budowana na ideach równości i wolności była projektem niepełnym – obejmowała przede wszystkim białych mężczyzn posiadających majątek.

Jednym z najważniejszych kobiecych głosów epoki była Abigail Adams, żona przyszłego prezydenta John Adams. W swoich listach do męża apelowała, aby tworząc nowe prawo dla młodej republiki, „pamiętać o kobietach”. Jej słowa były jednym z pierwszych wyraźnych sygnałów, że idea wolności w Ameryce pozostaje niepełna, jeśli nie obejmuje praw kobiet.

Choć postulaty Abigail Adams nie znalazły wówczas odzwierciedlenia w prawie ani w konstytucji, stały się symbolicznym początkiem długiej walki o równe prawa.

XIX WIEK – PRACA, EDUKACJA I POCZĄTKI RUCHU KOBIET

W XIX wieku Stany Zjednoczone rozwijały się w niezwykle szybkim tempie. Rozszerzanie granic kraju, rozwój przemysłu i urbanizacja zmieniały strukturę społeczną. Kobiety odgrywały w tych przemianach ogromną rolę, choć często pozostawały niewidoczne w oficjalnych opisach historii.

Pracowały w fabrykach tekstylnych, na farmach oraz w gospodarstwach domowych. W wielu miastach młode kobiety stanowiły znaczną część siły roboczej w rozwijającym się przemyśle. Jednocześnie coraz więcej z nich zaczęło zdobywać wykształcenie. Powstawały szkoły żeńskie, a niektóre uczelnie zaczęły stopniowo otwierać swoje drzwi dla kobiet.

XIX wiek był także czasem intensywnej działalności społecznej. Kobiety angażowały się w ruchy reformatorskie – walczyły z niewolnictwem, alkoholizmem i analfabetyzmem. Właśnie w tych środowiskach zaczęły rodzić się pierwsze zorganizowane działania na rzecz praw kobiet.

Warto jednak pamiętać, że doświadczenia kobiet w tamtym okresie były bardzo zróżnicowane. Inaczej wyglądało życie białych kobiet z

północnych stanów, inaczej kobiet zniewolonych na plantacjach Południa, a jeszcze inaczej rdzennych Amerykanek wypieranych z własnych ziem. Dla wielu z nich walka o prawa kobiet była jednocześnie walką o podstawową godność i prawo do życia w wolności.

PRAWO GŁOSU – PRZEŁOM XX WIEKU

Po wielu dekadach protestów, marszów i kampanii społecznych kobiety w Stanach Zjednoczonych osiągnęły jeden z najważniejszych celów swojego ruchu. W 1920 roku ratyfikowano Nineteenth Amendment to the United States Constitution, która zagwarantowała kobietom prawo głosu.

Był to moment przełomowy w historii amerykańskiej demokracji. Po raz pierwszy kobiety mogły w pełni uczestniczyć w procesie politycznym i wpływać na decyzje dotyczące przyszłości kraju. Z czasem zaczęły coraz aktywniej działać w polityce lokalnej i krajowej, angażując się w sprawy edukacji, opieki społecznej czy praw pracowniczych.

Choć zdobycie prawa wyborczego było ogromnym krokiem naprzód, nie oznaczało jeszcze pełnej równości. W wielu stanach Afroamery-

kanki nadal napotykały bariery utrudniające im udział w wyborach, które zniknęły dopiero wraz z reformami praw obywatelskich w latach 60. XX wieku.

WOJNY I KRYZYSY – KOBIETY W CENTRUM WYDARZEŃ

XX wiek przyniósł Stanom Zjednoczonym wielkie wyzwania: dwie wojny światowe oraz wielki kryzys gospodarczy. W momentach, gdy miliony mężczyzn trafiały na front, kobiety przejmowały ich role w gospodarce.

Pracowały w fabrykach, stoczniach i zakładach zbrojeniowych, stając się niezbędnym elementem funkcjonowania państwa w czasie wojny. Symbolem tego okresu stała się postać Rosie the Riveter – ikona propagandowa przedstawiająca kobiety pracujące w przemyśle wojennym.

Równocześnie rosła rola kobiet w życiu publicznym. Jedną z najważniejszych postaci tamtej epoki była Eleanor Roosevelt. Jako Pierwsza Dama nadała tej funkcji zupełnie nowy wymiar, aktywnie angażując się w działania społeczne i promując prawa człowieka zarówno w Stanach Zjednoczonych, jak i na arenie międzynarodowej.

AMERYKA WSPÓŁCZESNA –DZIEDZICTWO I DALSZA DROGA

Dziś kobiety są integralną częścią życia publicznego w Stanach Zjednoczonych. Pełnią funkcje polityczne, kierują wielkimi przedsiębiorstwami, prowadzą badania naukowe i angażują się w działalność społeczną. Ich wkład w rozwój kraju jest ogromny i niepodważalny. Jednocześnie debata o równości nadal trwa. Współczesne dyskusje dotyczą między innymi różnic w wynagrodzeniach, reprezentacji kobiet w polityce oraz dostępu do stanowisk kierowniczych. Historia pokazuje jednak, że zmiany w amerykańskim społeczeństwie często dokonują się stopniowo – poprzez konsekwentne poszerzanie granic wolności.

Historia kobiet w Stanach Zjednoczonych jest historią wytrwałości, pracy i walki o widzialność. Ameryka nie została zbudowana wyłącznie przez ojców założycieli. Jej fundamenty stworzyło całe społeczeństwo – a kobiety odegrały w tym procesie rolę znacznie większą, niż przez wiele lat chciano przyznać.

Wyprawa w poszukiwaniu wiosny

„W marcu jak w garncu” mówi przysłowie, a tegoroczna pogoda zdecydowanie potwierdza tę starą prawdę. Trochę słońca, trochę śniegu, trochę upału, troszkę mrozu… W tym roku w marcu mamy przegląd pogody z całego roku. Dlatego też, gdy po tygodniu zawiei śnieżnej budzą nas niespodziewanie słońce i temperatury niemal tropikalne, rozpaczliwie biedzimy się jak wykorzystać tą przyjemną niespodziankę od matki natury. Postanowiliśmy zatem ułatwić Wam sprawę i prezentujemy idealne miejsca na szybki rodzinny wypad za miasto.

LEHIGH VALLEY W PENSYLWANII –WEEKENDOWA PODRÓŻ NIEDALEKO

NOWEGO JORKU

Region Lehigh Valley w stanie Pensylwania to miejsce o bogatej historii i ciekawej tradycji, które znajduje się zaledwie około dwóch godzin drogi od Nowego Jorku. To popularny kierunek na krótkie wycieczki weekendowe, oferujący połączenie

historii, kultury, lokalnej kuchni oraz atrakcji dla całej rodziny.

Lehigh Valley obejmuje trzy główne miasta: Allentown, Bethlehem i Easton, które wspólnie tworzą jeden z najbardziej interesujących regionów turystycznych w tej części Pensylwanii. Każde z nich ma własny charakter i oferuje nieco inne atrakcje.

W Allentown, największym mieście regionu, warto zaplanować wizytę szczególnie w niedzielę. Wtedy można skorzystać z darmowego wstępu do Allentown Art Museum, które prezentuje zarówno sztukę współczesną, jak i kolekcje historyczne. Po zwiedzaniu dobrym pomysłem jest lunch w popularnej restauracji Hamilton Kitchen & Bar, znanej z nowoczesnej kuchni amerykańskiej i przyjemnej atmosfery.

Nieco bardziej historyczny charakter ma Bethlehem, miasto założone przez osadników z Kościoła Morawskiego w XVIII wieku. Spacer po jego centrum pozwala poczuć klimat dawnych czasów, a jedną z ciekawszych atrakcji jest Moravian Museum, gdzie można poznać historię

pierwszych osadników i rozwój regionu. Bethlehem to także dobre miejsce na zakupy – znajdziemy tu zarówno lokalne butiki, jak i galerie handlowe.

Trzecim ważnym miastem regionu jest Easton, które słynie przede wszystkim z jednego z najstarszych targów farmerskich w Stanach Zjednoczonych. Easton Farmers’ Market działa nieprzerwanie od XVIII wieku i do dziś przyciąga mieszkańców oraz turystów świeżymi produktami od lokalnych rolników, wypiekami, rękodziełem i regionalnymi specjałami.

Rodziny podróżujące z dziećmi z pewnością docenią jedną z najbardziej znanych atrakcji regionu – Crayola Experiencew Easton. To interaktywne centrum rozrywki inspirowane słynną marką kredek, które po niedawnej modernizacji oferuje jeszcze więcej kreatywnych atrakcji dla najmłodszych.

Okolice Lehigh Valley to także malownicze tereny rolnicze i winnice, które warto odwiedzić podczas spokojnej wycieczki poza miasto. Popularnym miejscem jest Seiple Farms w Bath, gdzie

Lancaster

można kupić świeże produkty prosto od lokalnych farmerów, a także Galen Glen Winery w Andreas – winnica znana z wysokiej jakości win i pięknych widoków na okoliczne wzgórza.

Lehigh Valley to region, który łączy historię, kulturę i naturę, a jednocześnie pozostaje łatwo dostępny dla mieszkańców Nowego Jorku i okolic. Dzięki różnorodności atrakcji jest to idealne miejsce zarówno na rodzinny wypad, jak i spokojny weekendowy wyjazd.

COOPERSTOWN, NY – RAJ DLA FANÓW BASEBALLU I NIE TYLKO

Położone w stanie Nowy Jork miasteczko Cooperstown to miejsce, które szczególnie pokochają miłośnicy baseballu. Niewielka miejscowość nad jeziorem Otsego od lat przyciąga turystów z całych Stanów Zjednoczonych dzięki jednej z najważniejszych atrakcji sportowych w kraju – National Baseball Hall of Fame and Museum. To właśnie tutaj można zobaczyć niezwykłą kolekcję pamiątek związanych z historią baseballu: legendarne stroje, sprzęt sportowy, fotografie i trofea należące do największych gwiazd tej dyscypliny. Dla fanów drużyny New York Yankees wizyta w tym miejscu bywa szczególnie emocjonująca.

Cooperstown to jednak znacznie więcej niż tylko baseball. Miasto oferuje także interesujące atrakcje kulturalne i historyczne. Jednym z miejsc wartych odwiedzenia jest Fenimore Art Museum, które prezentuje sztukę amerykańską, kolekcje sztuki ludowej oraz dzieła inspirowane historią rdzennych mieszkańców Ameryki.

Dla rodzin z dziećmi ciekawą propozycją będzie również The Farmers’ Museum – muzeum

historyczne na świeżym powietrzu, które pokazuje, jak wyglądało życie i praca na farmie w XIX wieku. Dzieci mogą zobaczyć dawne narzędzia rolnicze, warsztaty rzemieślnicze oraz tradycyjne budynki gospodarskie, a także dowiedzieć się, jak zmieniało się rolnictwo na przestrzeni lat. Dorośli turyści również znajdą tu coś dla siebie. Okolice Cooperstown słyną z lokalnych browarów i winnic. Jednym z najpopularniejszych miejsc jest Brewery Ommegang, znany browar rzemieślniczy oferujący degustacje piwa oraz piękne widoki na okoliczne wzgórza. W regionie działa również kilka kameralnych winnic, które chętnie odwiedzają miłośnicy lokalnych win.

Wracając z Cooperstown w kierunku Nowego Jorku, warto zaplanować przystanek w miejscowości Howes Cave, gdzie znajduje się jedna z najbardziej niezwykłych atrakcji naturalnych regionu – Howe Caverns. To imponujący system jaskiń połączonych podziemnymi korytarzami i wodnymi tunelami. Zwiedzanie odbywa się częściowo pieszo, a częściowo łodzią płynącą podziemną rzeką. Podczas wycieczki można podziwiać spektakularne stalaktyty, stalagmity i inne formacje skalne tworzone przez naturę przez tysiące lat.

Cooperstown i jego okolice to doskonały pomysł na jednodniową lub weekendową wycieczkę – szczególnie dla tych, którzy chcą połączyć sportową historię Ameryki z kulturą, naturą i spokojnym klimatem małego miasteczka.

SHENANDOAH NATIONAL PARK, VIRGINIA – DZIKA PRZYRODA W SERCU APPALACHÓW

Jeśli macie trochę więcej czasu i marzycie o ucieczce od miejskiego zgiełku w otoczenie dzikiej przyrody, doskonałym kierunkiem wycieczki będzie Shenandoah National Park w stanie Wirginia. Park położony jest w malowni-

czych górach Blue Ridge Mountains, które są częścią większego pasma Appalachów. To miejsce znane jest z pięknych krajobrazów, górskich szlaków oraz niezwykle bogatej przyrody.

Jedną z największych atrakcji parku jest słynna trasa widokowa Skyline Drive, która przebiega przez cały park na długości ponad 100 mil. Droga prowadzi wzdłuż grzbietów górskich i oferuje dziesiątki punktów widokowych, z których można podziwiać doliny, lasy i pagórkowate krajobrazy Wirginii. W wielu miejscach warto zatrzymać się na chwilę odpoczynku, piknik albo pamiątkową sesję zdjęciową – szczególnie jesienią, gdy góry pokrywają się intensywnymi kolorami jesiennych liści.

Shenandoah National Park to także idealne miejsce dla miłośników aktywnego wypoczynku. Na terenie parku znajduje się ponad 500 mil szlaków turystycznych, które prowadzą przez lasy, wzdłuż potoków i na górskie szczyty. Jednym z popularniejszych celów wędrówek są liczne wodospady, które można spotkać w różnych częściach parku.

Turyści mogą również korzystać z wielu innych form rekreacji. W parku można jeździć na rowerze, łowić ryby w górskich strumieniach, wybrać się na przejażdżkę konną czy po prostu obserwować dziką przyrodę. W Shenandoah często spotkać można jelenie, dzikie indyki, a nawet czarne niedźwiedzie, które są jednym z symboli tego regionu.

Osoby planujące dłuższy pobyt mogą zatrzymać się na jednym z kempingów lub wynająć domek w jednej z górskich lodży. Nocleg w samym sercu gór pozwala w pełni poczuć atmosferę parku – szczególnie wieczorem, gdy nad górami zapada cisza i można obserwować gwiazdy z dala od świateł dużych miast.

Dla tych, którzy chcieliby lepiej poznać historię i przyrodę tego miejsca, dostępne są także wycieczki z przewodnikiem organizowane przez rangerów parkowych lub lokalnych przewodni ciąg dalszy na stronie 38

Cooperstown
Shenandoah National Park

Lehigh Valley

ków. Dzięki nim można dowiedzieć się więcej o geologii regionu, zwierzętach żyjących w parku oraz o historii osadnictwa w tych górach.

Shenandoah National Park to jedno z tych miejsc, które pokazuje zupełnie inne oblicze Ameryki – spokojne, zielone i pełne naturalnego piękna. To idealny kierunek dla wszystkich, którzy chcą choć na chwilę zwolnić tempo i spędzić czas blisko natury.

LANCASTER, PENNSYLVANIA – SERCE AMISH COUNTRY

Cieplejsze i słoneczne dni warto spędzić z rodziną na łonie natury, wśród spokojnych, wiejskich krajobrazów. Jednym z najlepszych miejsc na taką wycieczkę jest Lancaster, położone w samym sercu regionu Pennsylvania Dutch Country. To miejsce wyjątkowe, gdzie tradycje religijnej wspólnoty Amiszów spotykają się z nowoczesnym stylem życia. Efektem jest niezwykła mieszanka kultury i historii, która przyciąga turystów z całych Stanów Zjednoczonych. Region Lancaster słynie przede wszystkim z życia społeczności Amiszów, którzy od pokoleń prowadzą prosty tryb życia, oparty na pracy na roli, tradycyjnych rzemiosłach i silnych wartościach rodzinnych. Podróżując po okolicy, można zobaczyć charakterystyczne gospodarstwa, drewniane stodoły oraz powozy konne, które wciąż są jednym z podstawowych środków transportu w tej społeczności.

Lancaster to także raj dla miłośników dobrej kuchni. W lokalnych restauracjach można spróbować tradycyjnych potraw regionu, a jednym z najbardziej znanych przysmaków jest Shoofly Pie – słodkie ciasto z melasą. Podawane często z mocną kawą stanowi popularne śniadanie wśród Amiszów. Historia tego deseru sięga lat 80. XIX wieku, a według wielu mieszkańców jego receptura od ponad stu lat pozostaje niemal niezmieniona.

Jeśli ktoś chce spróbować więcej lokalnych specjałów, koniecznie powinien odwiedzić Central Market Lancaster – jeden z najstarszych

targów w kraju. Na straganach można znaleźć świeże warzywa, organiczne mięsa, nabiał, domowe wypieki, a także różnego rodzaju przetwory przygotowywane według tradycyjnych receptur.

Dla dzieci jedną z największych atrakcji będzie przejażdżka tradycyjnym powozem konnym, czyli tak zwany buggy ride. Taka podróż pozwala poczuć atmosferę dawnych czasów i zobaczyć okolicę w sposób, w jaki od lat przemieszczają się Amisze.

Lancaster jest również doskonałym miejscem dla miłośników kolei. Starszych fanów pociągów z pewnością zainteresuje Railroad Museum of Pennsylvania, gdzie można zobaczyć imponującą kolekcję historycznych lokomotyw i wagonów. Natomiast młodszych turystów zachwyci National Toy Train Museum, prezentujące ogromną kolekcję modeli kolejowych i miniaturowych makiet. Wśród eksponatów dzieci mogą spotkać także ulubionych bohaterów z popularnego serialu Thomas & Friends.

Jeśli okolice Lancaster przypadną Wam do

gustu i zdecydujecie się przedłużyć pobyt, warto wybrać się do niedaleko położonego miasta Hershey, znanego jako „czekoladowa stolica” Pensylwanii. Największą atrakcją jest tu park rozrywki Hersheypark, który przyciąga zarówno dzieci, jak i dorosłych.

Po dniu pełnym słodkich przyjemności można wybrać się na spacer do Hershey Gardens – pięknego ogrodu botanicznego zajmującego ponad 20 akrów. To idealne miejsce, aby odpocząć wśród kwiatów i zieleni po intensywnym dniu pełnym atrakcji.

Lancaster i jego okolice to doskonały kierunek na rodzinny wypad – miejsce, gdzie tradycja spotyka się z naturą, historią i rozrywką dla wszystkich pokoleń.

FINGER LAKES, NEW YORK – WINNICE, WODOSPADY I HISTORIA

Jeśli nie planujecie podróży na południe, świetną alternatywą będzie wycieczka do regionu Finger Lakes w stanie Nowy Jork. Ten

Finger Lakes

Lancaster

malowniczy obszar, nazwany od jedenastu długich i wąskich jezior przypominających kształtem palce dłoni, słynie przede wszystkim z doskonałych win i lokalnych serów. Jednocześnie jest to miejsce pełne atrakcji dla całych rodzin – zarówno miłośników przyrody, historii, jak i sztuki.

Finger Lakes to region, w którym można spędzić aktywny dzień na świeżym powietrzu, spacerując po licznych szlakach, odwiedzając winnice lub podziwiając spektakularne krajobrazy. Okolica znana jest z ogromnych winnic rozciągających się nad brzegami jezior, przy których działają liczne rodzinne winiarnie oferujące degustacje lokalnych win. Wiele z nich serwuje także regionalne przysmaki – szczególnie popularne są domowe desery i rzemieślnicze lody.

Region Finger Lakes ma również ważne miejsce w historii ruchów społecznych w Stanach Zjednoczonych. W mieście Rochester urodziła się Susan B. Anthony – jedna z najważniejszych działaczek XIX wieku walczących o prawa kobiet i prawo wyborcze dla kobiet w USA. Jej życie i działalność upamiętniają dziś dwa ważne miejsca w regionie: National Women’s Hall of Fame w Seneca Falls, uznawanym za kolebkę ruchu praw kobiet, oraz National Susan B. Anthony Museum & House, gdzie można poznać historię jej życia i działalności.

Miłośnicy natury również znajdą tu wiele niezwykłych miejsc. Jeśli dopisze pogoda, warto odwiedzić

imponujące wodospady Buttermilk Falls State Park w pobliżu miasta Ithaca. Kolejną spektakularną atrakcją jest Watkins Glen State Park, gdzie można spacerować wśród niezwykłych wąwozów i skalnych formacji powstałych przez tysiące lat działania wody.

Dla małych i dużych artystów ciekawym przystankiem będzie miasto Corning, w którym znajduje się słynne Corning Museum of Glass. To jedno z największych muzeów szkła na świecie, gdzie można nie tylko oglądać imponujące kolekcje, ale także wziąć udział w warsztatach i spróbować stworzyć własne szklane dzieło.

Jeśli po wizycie w muzeum nadal będziecie mieli ochotę na więcej sztuki, warto odwiedzić również Rockwell Museum, które prezentuje kolekcję sztuki amerykańskiej – od historycznych obrazów inspirowanych Dzikim Zachodem po współczesne dzieła artystów.

Finger Lakes to region, który łączy piękno natury, bogatą historię oraz wyjątkową atmosferę małych miasteczek. Dzięki różnorodności atrakcji jest to idealny kierunek zarówno na jednodniową wycieczkę, jak i na dłuższy weekendowy wypad.

Jak widać, w promieniu kilku godzin jazdy od Nowego Jorku kryje się wiele niezwykłych miejsc. Wystarczy odrobina ciekawości i wolny weekend, by odkryć nowe krajobrazy, historię i smaki, które sprawiają, że każda podróż staje się małą przygodą.

Elżbieta Fruchtman

Tłumacz – notariusz

1(201) 725 2067

elizabethfruchtman@yahoo.com

• Apostille • Podania w języku polskim i angielskim

EMERYTURY, DISABILITY I OBYWATELSTO PO POLSKU

Wiele usług telefonicznie

Jestem Notary Public potwierdzam tożsamość osoby składającej podpisy łacznie z klauzulą apostille, przygotowuję upoważnienia, odwołania, pełnomocnictwa z klauzulą apostille lub bez w języku polskim zgodnie z obowiązującymi w Polsce wymaganiami prawnymi.

Ponadto

Jestem licencjonowanym instruktorem różnych rodzajów Yogi. Zapraszam!

Samotne pożegnania

Prowadząc zakład pogrzebowy w New Jersey, widzę wiele historii końca życia – pięknych, czułych, pełnych pojednania. Coraz częściej jednak jestem świadkiem tych trudniejszych. Do domu pogrzebowego trafiają ciała Polaków emigrantów, najczęściej mężczyzn, którzy tu żyli i pracowali przez lata, nieraz w samotności, daleko od rodziny. A na końcu zostali zupełnie sami. Dzwonimy do dzieci – w Polsce lub w innych stanach Ameryki – i słyszymy: „Nie mamy z nim kontaktu”, „Nie interesuje nas pogrzeb”, „Zosta-

wił mnie, kiedy miałam dziesięć lat”. Bywa, że nikt nie chce nawet podpisać dokumentów potrzebnych do zorganizowania pogrzebu czy kremacji.

Rozumiem, że życie bywa skomplikowane. Wiem, że wielu ojców czy matek miało problemy z alkoholem, że relacje rodzinne pękały, że były krzywdy i rozczarowania. Nie jestem sędzią cudzych biografii. Wiem też, jak ciężkie potrafi być życie na emigracji. Każdy, kto tu przyjeżdżał, przyjeżdżał z nadzieją – żeby zarobić, żeby pomóc rodzi-

nie, żeby kiedyś wrócić silniejszym i zacząć od nowa.

Nie każdemu się to udaje. Wielu ludzi nie radzi sobie z życiem na obczyźnie. A jednak nie wracają do Polski. Bo z czym wrócić? Bo wstyd. Bo poczucie porażki. Bo przekonanie, że tam już nikt na nich nie czeka. Ale stojąc przy trumnie człowieka, który nie ma nikogo, kto zapali świecę czy odmówi modlitwę, trudno nie poczuć ciężaru tej pustki. Człowiek – choćby niedoskonały – pozostaje przecież ojcem, matką, bratem czy siostrą.

Nie zawsze było przecież źle. Kiedyś ktoś przewijał pieluchy, prowadził do przedszkola, uczył pierwszych słów i pierwszych kroków. To dzięki nim dzieci, które dziś mają własne domy i biznesy, przyszły na świat. Nawet jeśli nie byli idealni –a kto z nas jest – zasługują przynajmniej na godność po śmierci.

Coraz częściej mam wrażenie, że jako społeczeństwo tracimy poczucie odpowiedzialności za ostatnie pożegnanie naszych bliskich. Pogrzeb nie jest nagrodą za dobre życie. Jest raczej aktem człowieczeństwa tych, którzy zostają.

Odmowa pochówku, wypiera-

nie się rodzica w chwili jego śmierci, pozostawienie wszystkiego „instytucjom” – to zjawisko, które budzi we mnie sprzeciw. Nie dlatego, że nie znam rodzinnych dramatów. Znam je aż za dobrze. Ale dlatego, że wierzę w elementarny obowiązek –w obowiązek godnego pożegnania tych, którzy dali nam życie.

Być może nie zawsze da się przebaczyć. Być może nie zawsze da się przyjechać na pogrzeb. Ale można zadzwonić. Można zapytać. Można zgodzić się na kremację, na krótką modlitwę, na symboliczny moment pamięci.

Śmierć jest ostatnią granicą, przy której kończą się nasze spory, a zaczyna odpowiedzialność za godność drugiego człowieka.

Kiedy patrzę na puste ławki w kaplicy albo na urny z prochami stojące na półce, po które nikt nie przychodzi, często zadaję sobie jedno pytanie: czy naprawdę tak łatwo można wymazać czyjeś istnienie?

I czy jako dzieci emigrantów nie jesteśmy sobie nawzajem winni choć odrobiny wierności – także na końcu drogi?

Izabela Van Tassel

Co nowego w twoich podatkach

Wiosna 2026 roku przynosi podatnikom w USA coś więcej niż tylko cieplejszą aurę. Dzięki pełnemu wdrożeniu przepisów ustawy „One Big Beautiful Bill” (OBBB), tegoroczne rozliczenia podatkowe za rok 2025 będą korzystniejsze. Oto co powinieneś wiedzieć, zanim wyślesz swój wniosek do IRS.

Twoja tarcza przed podatkiem: Nowe kwoty wolne

Zacznijmy od fundamentów, które chronią twoje zarobki już na samym starcie. Kwota standardowego odpisu (Standard Deduction) została znacząco zwiększona, by skutecznie chronić podatników przed skutkami inflacji z ostatnich lat. W roku podatkowym 2025 kwoty te osiągnęły rekordowe poziomy. Jeśli rozliczasz się jako singiel, twoja baza wolna od podatku to teraz $15,750. Małżeństwa rozliczające się wspólnie mają do dyspozycji aż $31,500, a osoby pełniące rolę głowy gospodarstwa domowego (Head of Household) mogą liczyć na $23,625 kwoty wolnej.

Dodatkowe tysiące dla osób 65+ Jeśli ty lub twój współmałżonek ukończyliście 65 lat przed końcem roku podatkowego, dostaniecie cenny prezent. Oprócz tradycyjnego dodatku za wiek, który na rok 2025 wynosi $2,000 dla singli i po $1,600 dla każdego małżonka-seniora, nowa ustawa wprowadziła mechanizm o nazwie Enhanced Deduction for Seniors. Jest to dodatkowy odpis w wysokości aż $6,000 na osobę.

W praktyce oznacza to, że jako senior-singiel możesz odliczyć od dochodu łącznie $23,750 ($15,750 standardu + $2,000 bonusu za wiek + $6,000 nowego odpisu). Dla pary seniorów, gdzie oboje małżonkowie spełniają kryterium wieku, łączna kwota wolna od podatku rośnie do $46,700. To rozwiązanie realnie pozwala zatrzymać emeryturę w całości w domowym budżecie, o ile twój skorygowany dochód (MAGI) nie przekracza $75,000 dla osób samotnych lub $150,000 dla małżonków rozliczających się razem.

Praca, która się opłaca: Koniec podatku od nadgodzin i napiwków

Dla milionów Amerykanów pracujących w usługach, handlu i przemyśle rok 2026 jest historycznym momentem. Po raz pierwszy w amerykańskim systemie podatkowym

nadgodziny oraz napiwki zyskały status „uprzywilejowany”. Zasada „No Tax on Overtime” pozwala odliczyć od dochodu dodatkową część wynagrodzenia – tę nadwyżkę ponad regularną stawkę, którą otrzymujesz za pracę powyżej 40 godzin tygodniowo. Limit tego odpisu to $12,500 dla osób samotnych oraz $25,000 dla małżeństw.

Podobnie wygląda sytuacja z napiwkami (tips). Kelnerzy, barmani, fryzjerzy czy kierowcy mogą zarobić do $25,000 rocznie w napiwkach całkowicie bez federalnego podatku dochodowego. Warunkiem jest rzetelne zgłaszanie tych kwot pracodawcy, aby mogły zostać uwzględnione w rocznym raporcie W-2. To potężna zachęta do aktywności zawodowej, która promuje pracowitość i nagradza bezpośredni wysiłek fizyczny, zostawiając więcej pieniędzy w rękach tych, którzy pracują najciężej.

Nowy samochód w garażu i ulga w kieszeni

Jeśli w 2025 roku zdecydowałeś się na zakup nowego auta, fiskus ma dla ciebie niespodziankę, która ułatwi spłatę zobowiązań. Nowe przepisy OBBB wprowadzają możliwość odliczenia do $10,000 zapłaconych odsetek od kredytu na nowy samochód. Co niezwykle istotne, nie musisz rezygnować ze standardowego odpisu (Standard Deduction), aby skorzystać z tej ulgi – jest to tzw. odpis “above-the-line”, który obniża twój dochód brutto bezpośrednio.

Aby kwalifikować się do tej zniżki, pojazd musi być nowy, służyć do celów osobistych i być zmontowany na terenie USA. Ulga ta dotyczy zarówno aut elektrycznych, spalinowych, jak i hybryd. Należy pamiętać o progach dochodowych, bo ulga zaczyna wygasać przy zarobkach powyżej $100,000 dla singli i $200,000 dla małżeństw. Gig-economy: Spokojniejszy sen z formularzem 1099-K

Dla osób dorabiających przez aplikacje, sprzedających rękodzieło na Etsy czy pozbywających się zbędnych rzeczy na eBayu, 2026 rok przynosi koniec biurokratycznej niepewności. Po latach zamieszania z progami raportowania, limit dla formularza 1099-K powrócił do stabilnego poziomu $20,000 przy jednoczesnym wymogu wykonania

minimum 200 transakcji rocznie.

Jeśli twoja aktywność w Internecie ma charakter dorywczy lub hobbystyczny i nie przekroczyła tych granic, platformy płatnicze (jak PayPal czy Venmo) nie wyślą do IRS oficjalnego raportu o twoich przychodach. Oczywiście każda zarobiona kwota technicznie nadal jest dochodem podlegającym opodatkowaniu, ale przy mniejszych sumach system staje się znacznie mniej opresyjny, eliminując konieczność prowadzenia skomplikowanej księgowości przez osoby, które po prostu chcą dorobić do domowego budżetu.

Wyższy limit SALT

Mieszkańcy stanów o wysokich podatkach lokalnych, takich jak Illinois, Nowy Jork czy New Jersey, mają powody do świętowania. Przez lata limit odliczeń podatków stanowych i lokalnych (SALT) był zamrożony na poziomie $10,000, co uderzało w właścicieli nieruchomości. Ustawa

OBBB radykalnie zmieniła te zasady, podnosząc limit SALT do $40,000 dla małżeństw rozliczających się wspólnie.

Ta zmiana pozwala tysiącom podatników na pełne odliczenie podatków od nieruchomości oraz stanowych podatków dochodowych od ich deklaracji federalnej.

Dla wielu rodzin w rejonach metropolitalnych oznacza to oszczędności rzędu kilku tysięcy dolarów rocznie, co znacznie obniża realny koszt utrzymania domu.

Inwestycja w przyszłość: Wyższa ulga na dzieci

Wsparcie dla rodzin z dziećmi zostało w tym sezonie dodatkowo wzmocnione. Child Tax Credit (CTC) został na stałe zablokowany na poziomie $2,200 na każde kwalifikujące się dziecko. Co więcej, przepisy zmieniły sposób przyznawania tej ulgi, czyniąc jej większą część „zwrotną” (refundable). Oznacza to, że nawet jeśli twoje zobowiązanie podatkowe wobec państwa jest bardzo niskie lub wynosi zero, możesz otrzymać czek od rządu jako wsparcie w wychowaniu dzieci.

System ten ma na celu wyrównywanie szans i realną pomoc rodzicom w pokrywaniu kosztów edukacji, zajęć dodatkowych czy opieki. W połączeniu z innymi ulgami, Child Tax Credit staje się potężnym narzędziem walki z ubóstwem dzieci i realnym wzmocnieniem finansowym dla pracujących

rodziców.

Budowanie emerytury: Nowości w 401(k) i IRA

Rok 2026 to także nowe możliwości dla osób myślących o jesieni życia. Dzięki wdrożeniu kolejnych etapów ustawy Secure Act 2.0, limity wpłat na konta emerytalne poszły w górę. Pracownicy mogą teraz wpłacić do $23,500 na swoje plany 401(k) lub 403(b). Osoby, które ukończyły 50 lat, mogą skorzystać z dodatkowego „catch-up contribution” w wysokości $7,500, a nowością jest specjalny, wyższy limit dla osób w wieku 60–63 lata, który wynosi aż $10,000 ponad standardową stawkę. Limity wpłat na konta IRA wynoszą do $7,000 (plus $1,000 dla osób 50+), a $7,500 w roku 2026. Co ważne, ustawa wprowadziła obowiązek automatycznego zapisu do nowych planów 401(k) dla większości firm, co ma pomóc Amerykanom w systematycznym oszczędzaniu. Dodatkowo, jeśli spłacasz kredyt studencki, twój pracodawca może teraz wpłacać składki dopasowane (matching contributions) do twojego planu emerytalnego tak, jakbyś sam te pieniądze wpłacał, co pozwala budować kapitał nawet przy jednoczesnej spłacie długów z czasów edukacji. Podsumowanie strategii na sezon 2026 Tegoroczny sezon podatkowy to szansa na finansowy oddech. System stał się bardziej przyjazny dla seniorów, osób pracujących w nadgodzinach, nabywców nowych aut oraz rodzin. Kluczem do sukcesu jest jednak uważność – nowe przepisy wymagają dokładniejszego raportowania specyficznych kategorii dochodów, takich jak napiwki, oraz posiadania dowodów na zapłacone odsetki od kredytu samochodowego. Warto poświęcić jeden wieczór na skompletowanie dokumentów, aby w pełni wykorzystać dobrodziejstwa podatkowych zmian.

Elżbieta Baumgartner

Elżbieta Baumgartner jest autorką wielu książek-poradników m.in. “Planowanie spadkowe”, „Jak chować pieniądze przed fiskusem”, „Podręcznik ochrony majątkowej”. Są one dostępne w D&Z House of Books, 5507 W. Belmont Ave., Chicago, albo w wersji elektronicznej w witrynie Poradnika Sukces,www. PoradnikSukces.com, 1-718-2243492.

Rozwiązanie krzyżówki prześlij do nas e-mailem na adres ogloszenia@tygodnikplus.com lub na nasz adres pocztowy 63 Union Blvd, Wallington NJ 07057 wraz z podaniem imienia, nazwiska i dokładnego adresu. Wszystkie prawidłowe rozwiązania przesłane do dnia 26.3.26r. wezmą udział w losowaniu nagrody.

Dane laureata obecnej krzyżówki zamieścimy na naszej stronie w dniu 2.4.26r. Nadesłanie przez Czytelnika rozwiązania krzyżówki oznacza, iż wyraża on zgodę na opublikowanie imienia, nazwiska oraz miejsca zamieszkania na liście laureatów. Rozwiązania prosimy przysyłać tylko raz. Duplikaty będą kasowane.

SPONSOREM NAGRODY JEST:

NAGRODA TYGODNIA:

Za prawidłowe rozwiązanie krzyżówki z nr 10 (917) nagrodę wylosowała Pani Beata Jeziorek z Wallington. Gratulujemy! Hasło: „Okruchy weselnego tortu“

ULGA DLA SUCHYCH I PODRAŻNIONYCH OCZU

– NOWOCZESNA TERAPIA ŚWIATŁEM

Pieczenie, uczucie piasku pod powiekami, zamglone widzenie czy nadmierne łzawienie to częste objawy zespołu suchego oka. Dolegliwości te mogą utrudniać pracę przy komputerze, czytanie oraz codzienne funkcjonowanie — szczególnie w klimatyzowanych pomieszczeniach i w sezonie grzewczym.

W gabinecie oferujemy terapię Equinox LLLT (Low-Level Light Therapy) – delikatną, nieinwazyjną metodę wspomagającą leczenie suchego oka. Specjalne światło terapeutyczne wspiera pracę gruczołów odpowiedzialnych za naturalne nawilżenie oka oraz pomaga łagodzić podrażnienia powiek.

Zabieg jest bezpieczny, komfortowy i nie wymaga rekonwalescencji. Wielu pacjentów odczuwa wyraźną poprawę komfortu widzenia już po pierwszych sesjach.

Odczuwasz przewlekły dyskomfort oczu? Umów się na konsultację i dowiedz się, czy ta terapia jest odpowiednia dla Ciebie.

Dr. William C. Fruchtman O.D. 196 Paterson Ave East Rutherford, NJ 07073 tel. 201-728-9222

ZADBAJ O ZDROWIE SWOICH OCZU I KOMFORT WIDZENIA KAŻDEGODNIA!

CANCER GHOSTING BOLI BARDZIEJ NIŻ SAMA CHOROBA

Kiedy dowiadujemy się, że ktoś nam bliski zachorował na raka, czasami nie wiemy, co powiedzieć, jakich słów użyć, by nie urazić. Wolimy więc się wycofać. Nie ze złej woli, po prostu nie wiemy, jak się zachować. Dla takich osób stworzyliśmy narzędzie „pierwsze słowo”, które ma pomóc wykonać ten pierwszy krok, podpowiedzieć, jak zacząć rozmowę – mówi Emilia Klimasara z Fundacji Rak’n’Roll.

Nawet 6 na 10 osób po diagnozie nowotworu doświadcza zjawiska zwanego „cancer ghosting”. Co to takiego?

Kiedy ktoś dowiaduje się, że ma raka, zazwyczaj rodzina, z którą ma silne relacje, jest blisko, chociażby ze względu na logistykę: chorego trzeba zawieźć na chemioterapię, odebrać z badań, zawieźć na wizytę lekarską. Natomiast dalsze czy bliższe znajomości, przyjaźnie – relacje, które były smakiem życia –

często się zmieniają. Zaczęliśmy się w fundacji zastanawiać, z czego to wynika i czy naprawdę skala tego zjawiska jest tak duża, jak mówią podopieczni. Okazało się, że rzeczywiście tak jest –według niektórych danych nawet ok. 90 proc. chorych czuje osamotnienie po diagnozie. To znaczy, że w najbardziej krytycznym momencie życia dzieje się coś, co sprawia, że osoby, które do tej pory były ważną częścią życia, znikają. Osobiście nie lubię słowa „ghosting”, bo ono używane jest przede wszystkim w kontekście randkowania, jednak oznacza niewyjaśnione znikanie – i w takim znaczeniu to określenie pasuje.

To trochę jak porzucenie…

Tak. Najbardziej przykre jest to, że w momencie, w którym bliska osoba znika bez poinformowania, dlaczego, chory przypisuje winę za to sobie. Od jednej z podopiecznych Rak’n’Rolla usłyszałam kiedyś, że był taki moment, w którym zaczęła się zastanawiać, co z nią jest nie tak, że ludzie z jej otoczenia znikają, czy to jest kwestia wyglądu, czy fakt, że przestała być tak dyspozycyjna jak kiedyś, czy może coś zrobiła źle. To musi być jedno z gorszych uczuć, bo oprócz tego, że nie ma obok osoby, która dawała poczucie stabilności i bezpieczeństwa, to jeszcze dochodzi do tego obwinianie się za tę sytuację.

Ghosting zawsze jest bolesny, ale cancer ghosting może być wyjątkowo okrutny…

W przypadku raka to jest trudne z wielu powodów: po pierwsze ta choroba ciągle jest tematem tabu, a to sprawia, że wielu rzeczy nie wiemy: nie wiemy, z czym muszą mierzyć się chorzy, jakiego wsparcia mogą potrzebować. Przyznam szczerze, że ja dopiero gdy przyszłam do fundacji, dowiedziałam się, że chemia to nie tylko utrata włosów, ale czasami też rzęs i brwi – czyli kluczowych elementów, które

decydują o rysach twarzy. Oprócz tego wciąż nie mamy odpowiednich słów, żeby swobodnie mówić o raku i emocjach z nim związanych –używamy języka klinicznego albo takiego, który nie oddaje tego, co się dzieje w uczuciach. Język to jeden z wątków, którym chcieliśmy się przyjrzeć. Drugim były emocje, które sprawiają, że przestajemy się odzywać do znajomego, który choruje.

Dlaczego tak się dzieje?

Po rozmowach z psychoonkologami oraz z osobami chorującymi doszliśmy do wniosku, że emocjami, które to powodują, są pojawiające się u znajomych, przyjaciół – osób bliskich: niezręczność, strach o to, co się stanie, gdy osoba chora się otworzy, obawa, że nie będą w stanie pomóc, nie będą widzieli, jak zareagować.

Sami pacjenci różnie do tego podchodzą. Niektórym pomaga, gdy słyszą: „wiem, że wygrasz”, „musisz walczyć”, „nie trać nadziei”, ale jest też grupa osób, która mówi, że te słowa są dla nich jednymi z najgorszych. Że to jak wywieranie presji, której nie są w stanie podołać, bo są momenty, gdy nie mogą zrobić nic więcej, niż tylko podać rękę do wkłucia kroplówki z chemią.

No właśnie. Skąd mamy wiedzieć, co powiedzieć, co jest właściwe?

Nikt z nas nie wie, czego w danym momencie potrzebuje osoba chora. Trzeba zacząć pytać i słuchać. Dlatego właśnie chcemy pomóc zrobić ten pierwszy krok do rozmowy, wierząc, że to jest najtrudniejsze, a cała reszta będzie rozwijać się już na bazie relacji, którą wypracowywaliśmy sobie wcześniej. Kluczowe było dla nas zachęcenie do kontaktu i oswojenie z nową sytuacją.

Proszę opowiedzieć o tym narzędziu.

Na stronie www.raknroll.pl/pierwszeslowo zebraliśmy praktyczne wskazówki dotyczące prowadzenia rozmów na trudne tematy związane z chorobą. Są tam m.in. grafiki, które podpowiadają, jak można zacząć kontakt po diagnozie. Ale jest też konkretne narzędzie –czat zbudowany na modelu językowym sztucznej inteligencji, który podpowiada, jak to zrobić. To narzędzie wyposażone w wiedzę komunikologiczną, „uczone” przez psychoonkolożkę, pacjentkę onkologiczną oraz osobę zajmującą się językiem. Czat uczy jak odpowiadać na pytania związane z emocjami w kontekście choroby. Ma podpowiadać, jak zapytać o samopoczucie, żeby nie urazić chorego.

Rozmawiała Monika Grzegorowska, zdrowe.pap.pl

Bulion kolagenowy – płynne złoto dla kości i skóry?

Bulion kolagenowy, sprzedawany jako produkt dostarczający niezbędnego białka, by utrzymać gładką skórę, lśniące włosy, zdrowe kości i jelita, to nic innego jak gotowany przez wiele godzin wywar z kości i chrząstek, czasem z dodatkiem warzyw. To receptura stara jak świat w nowym opakowaniu.

„Z mojego punktu widzenia to odświeżona, skomercjalizowana wersja tradycyjnego rosołu gotowanego na kościach. Rosoły, wywary i galarety zawsze były podstawą diety rekonwalescentów, dostarczały łatwo przyswajalnego białka, zawierały glicynę, prolinę, glutaminę. Nowością jest narracja marketingowa i cena” – zaznacza Estella Ostrowska, dietetyczka Grupy Lux Med.

Zdaniem ekspertki popularność bulionu kolagenowego, produktu, który promowany jest jako obdarzony działaniem leczniczym – poprawiającym kondycję skóry, stawów, jelit i kości – nie jest niczym innym, jak tylko nowym opakowaniem znanych faktów biologicznych i uproszczonym przekazem bardziej złożonej fizjologii.

„Z punktu widzenia fizjologii organizm nie rozpoznaje, czy aminokwasy pochodzą z TikToka czy z kuchni babci” – zaznacza ekspertka. Jednocześnie wyjaśnia, że pod względem składu aminokwasowego domowy rosół gotowany na kościach, chrząstkach, skórze przez minimum 3–6 godzin dostarcza płynów i elektrolitów, a także glicyny, proliny, hydroksyproliny. Zawiera też żelatynę, czyli zdegradowany kolagen. Różnica jest taka, że gotowe buliony są standaryzowane, a domowy rosół zawiera zmienną zawartość kolagenu, ale jest mniej przetworzony i nie zawiera dodatków technologicznych. Jej zdaniem bulion kolagenowy stał się raczej symbolem dbania o siebie, nie odpowiedzią na deficyt żywieniowy.

KOLAGEN W ORGANIZMIE

Pijąc bulion, dostarczamy organizmowi nie tyle gotowy materiał – kolagen, który wykorzysta on do uelastyczniania skóry, wzmacniania stawów i kości, co jedynie peptydy, które sam zdecyduje, jak wykorzysta. Nie mamy zatem gwarancji, że wypełni zmarszczki lub zregeneruje paznokcie. Wynika to z fizjologii. Wchłaniany kolagen trawi się w przewo-

dzie pokarmowym i rozkłada do aminokwasów i dipeptydów (np. prolina, hydroksyproliny), które są rozprowadzane według bieżących potrzeb organizmu. Jeśli jest rana, wesprze gojenie, jeśli choroba, wzmocni układ odpornościowy. Jednak badania nie wskazują jednoznacznie, że bulion kolagenowy cudownie przywraca urodę i zdrowie. Potrzebne są dodatkowe uwarunkowania.

– Badania pokazują, że dipeptydy kolagenowe mogą stymulować fibroblasty do syntezy własnego kolagenu, ale przy odpowiednich dawkach i podaży witaminy C – zaznacza dietetyczka. Dodaje, że to organizm sam decyduje, czy zbuduje kolagen, mięśnie czy enzymy.

– „Nie pijemy kolagenu na skórę” – dostarczamy cegiełek, nie gotowego materiału – podkreśla dietetyczka.

Przypomina też, że badania wskazują, że hydrolizowany kolagen w dawkach 2,5–10 g dziennie może poprawiać elastyczność skóry i zmniejszać drobne zmarszczki, natomiast efekt dotyczy kolagenu hydrolizowanego, niekoniecznie samego bulionu. Jeśli chodzi o stawy, to niektóre prace naukowe dowodzą, że w niewielkim stopniu zmniejsza bóle stawów u osób aktywnych fizycznie lub z chorobą zwyrodnieniową. – Efekt jest umiarkowany i nie zastępuje pełnowartościowych źródeł białka Efekt jest umiarkowany, porównywalny do innych źródeł białka – podsumowuje dietetyczka. Ostrowska, odnosząc się do„uszczelniania jelit”przez kolagen u osób zdrowych, zauważa, że to„uproszczona obietnica i nie ma na to solidnych dowodów”.

– Bulion dostarcza glutaminy i glicyny, która może wspierać regenerację nabłonka, ale nie „leczy jelit” ani nie zastępuje leczenia IBD, IBS czy SIBO – zaznacza. Przypomina, że synteza kolagenu wymaga dodatkowo witaminy C, cynku, miedzi, odpowiedniej podaży energii.

– Bez tego sam bulion nie zadziała – zaznacza.

Wylicza także, że szczególną ostrożność w piciu bulionu kolagenowego powinny zachować osoby z nadciśnieniem (zawiera sporo sodu), chorobami nerek (białko i elektrolity), dną moczanową (puryny), nietolerancją histaminy (długo gotowane buliony), zespołem rozrostu bakteryjnego jelita cienkiego (SIBO) i zespołem rozrostu metanogenów w jelicie

cienkim. z powodu fermentujących aminokwasów.

NAJLEPSZY „KOLAGEN”

Nie można też zapomnieć o najlepszym „kolagenie”.

– To odpowiednia ilość białka w diecie dopasowana do stylu życia, witamina C, ruch, sen – minimum 7 godzin, brak przewlekłego stanu zapalnego – podkreśla Ostrowska. Jeśli już ktoś bardzo chce zrobić bulion kolagenowy w domu, to przede wszystkim trzeba pamiętać, że to nie lek. Może oczywiście być dobrym dodatkiem do diety, gdy jesteśmy osłabieni, w czasie rekonwalescencji czy zwiększonego zapotrzebowania na białko.

Dietetyczka radzi – by zachował on wartości odżywcze i był źródłem kolagenu – warto ugotować go na kościach cielęcych (szpikowe), kurzych łapkach, skrzydełkach, szyjach indyczych, golonce, ogonach wołowych, skórze np. drobiowej.

– Im więcej chrząstek, ścięgien i skóry, tym więcej kolagenu – podkreśla.

Optymalny czas gotowania, na bardzo małym ogniu, to 6–12 godzin, a wołowiny nawet 12–24 godzin, bo im dłużej, tym większy rozpad kolagenu do żelatyny. Mięso i kości należy zalać zimną wodą, bo wówczas składniki wolniej się uwalniają. Dodać 1–2 łyżki octu jabłkowego lub soku z cytryny, które ułatwią ekstrakcję, a na końcowym etapie warzywa: marchew, seler, pietruszkę oraz łagodne przyprawy, czyli liść laurowy, ziele angielskie. Posolić na samym końcu. Po ostudzeniu i włożeniu do lodówki bulion powinien zamienić się w galaretkę. Zdaniem dietetyczki to najlepszy „test kolagenu” w warunkach domowych. Jej zdaniem jedna szklanka (200-250 ml) dziennie bulionu wystarczy. Najlepiej, gdy jest dodatkiem do posiłku lub jest spożywana podczas infekcji, rekonwalescencji.

– Bulion zawiera zwykle niewielką ilość kolagenu w porównaniu z suplementem (często poniej 5 g w porcji, a bywa znacznie mniej. Skład zależy silnie od sposobu przygotowania – zaznacza dietetyczka. Dodaje, że efekty w badaniach obserwuje się zwykle po 8–12 tygodniach suplementacji kolagenem.

Źródło: zdrowie.pap.pl

SPECJALIZACJA DR. GABRIELI: SPECJALIZACJA DR. GABRIELI:

• Nefrologia i Medycyna Ogólna. Opieka zdrowotna od nastolatków do seniorów

• Badanie fizykalne i leczenie nadwagi

• Cukrzyca

• Nadciśnienie tętnicze

• Choroby reumatyczne oraz toczeń

• Choroby nerek, dializa oraz zapalenie dróg moczowych

• Choroby wewnętrzne i profilaktyka

• Choroby wewnętrzne i profilaktyka

• Tylko 20 minut od Garfield i Wallington (Exit 172 Garden State Parkway North)

Dr. Gabriela Wojnarska-Alvarez

MEDICAL DOCTOR, BOARD CERTIFIED Specializing in Primary Care and Nephrology

D E VOT E D TO PR E V E NTIO N AN D SO LUTION S SM

221 West Grand Avenue

• Montvale, NJ 07645 Phone (201) 746-9333

HOSPITAL AFFILIATIONS: PRIMARY CARE AND NEPHROLOGY

10’x10’ KUCHNIA $4,999

www.pcnmd.org www.zocdoc.com

• Fax (201) 746-9335

PROMOCJA KUCHNI 10’ X 10’ $4,999 W CENIE: Styl szafek shaker biały lub szary, blat z kwarcu, Białe płytki “subway”, uchwyty i zlew

30 % RABATU NA PŁYTKI FIRMY CERRAD NAJWIĘKSZY WYBÓR PŁYTEK Z POLSKI W NJ

25 % RABATU NA DRZWI SZKLANE DO PRYSZNICA LUB NA WANNĘ 20 % RABATU NA SZAFKI ŁAZIENKOWE Z BLATEM

PROMOCJA NA BLATY KUCHENNE Z KWARCU, 35 SF MINIMUM, W OBREBIE 25 MIL

$49 CRYSTAL WHITE • $59 CALACATTA GOLD • $69 NEW CALACATTA NOBLE

PROMOCJA $1.49 / SF NA PANELE LVT

WINYLOWE ŁĄCZONE NA CLICK/PRODUKT NA STANIE

Turn static files into dynamic content formats.

Create a flipbook