Pleyn januari 2016

Jan Janssen “Ik had de handen nooit verkeerd staan”

pleYn

Het verhaal van

Het magazine van Pleyade Januari 2016 1

Coverfoto

pleY

Het nieuwe magazine voor cliënten, medewerkers en vrijwilligers Voor u ligt Pleyn, het magazine van Pleyade voor cliënten en hun naasten, medewerkers, gepensioneerden, vrijwilligers en relaties. Voor medewerkers is Pleyn een begrip. In 2005 van start gegaan als personeelsblad, in het prille begin nog als blad zonder naam, maar na een prijsvraag tot ‘Pleyn’ gedoopt .

Jan Janssen, bewoner van Eilandstaete, zit al vanaf zijn veertiende ‘in de bloemen’.

Lees zijn verhaal op pagina 24.

De inhoud is heel divers; van belangrijke ontwikkelingen binnen Pleyade en actualiteiten in de (ouderen)zorg tot mooie levensverhalen en leuke weetjes. Hopelijk beleeft u veel leesplezier aan deze eerste nieuwe editie. Reacties zijn welkom op redactiepleyn@pleyade.nl.

Redactie Pleyn

Het is nu meer dan tien jaar later. Alleen een blad voor medewerkers en vrijwilligers past niet meer bij Pleyade. We zijn een open en transparante organisatie, en willen dicht bij onze cliënten staan.

De naam Pleyn blijft, maar we kiezen voor een andere, moderne look en een nieuwe stijl. Een magazine voor iedereen die zich betrokken voelt bij Pleyade: informatief, vertrouwd en fijn om te lezen.

Wintertip:

2

Tocht in huis? Neem die kier onder de deur onderhanden. Pijpisolatie is er in verschillende diktes en plaats je zo aan de onderkant van de deur.

Inhoud 4 6 7 8 10 10 11 12 13 14 15 16 18 19 20 22 23 24 26 28 29 30 31 32

SamenSpraak Pleyade gaat voor duurzaam

Pagina

12

Pagina

14

Wens in vervulling Maak kennis met het vrijwilligerswerk bij Pleyade Oud in een nieuw jasje Cliëntenraad in Pleyn Huishoudelijke hulp goedkoper Typisch Arnhems Boekentip

Typisch Arnhems

De hobby van Jonne

Dit is mijn hobby Opbrengst Kerstmarkt naar Stichting Bio Lekker eten met Mildred

Pagina

4

2016 - Een jaar om trots op te zijn OR Kunst & Cultuur Apps & websites Column Het verhaal van Jan Janssen Gezondheid Meeschrijven voor Pleyn, iets voor jou of u?

Afscheid Altenova Jubilaris ‘In de bloemetjes’

SamenSpraak: vrijwilliger Janny en P&O medewerker Marga

PuzzelPleYn Ten Slotte

3

Janny

Samen

Twee verschillende mensen; ze kennen elkaar niet, maar hebben allebei een band met Pleyade. In SamenSpraak interviewen medewerkers, bewoners en vrijwilligers elkaar. In deze editie: vrijwilliger Janny gaat op bezoek bij P&O-medewerker Marga.

Janny: “Wat doe je precies bij Pleyade?”

Marga: “Ik ben medewerker personeels- en opleidingsadministratie. Ik hou me bezig met het regelen van alles rondom dienstverbanden van medewerkers zoals: contracten, ziekteregistratie etcetera. Een heel leuke en afwisselende baan. Ooit ben ik begonnen als vrijwilliger!”

Janny: “Oh wat leuk, hoe is dat dan gegaan?”

Marga: “Ik ben van oorsprong verpleegkundige. Toen ik stopte in verband met fysieke klachten zocht ik naar iets in de zorg, want dat bleef me trekken. Ik kwam in contact met de toenmalige coördinator vrijwilligerswerk Hanny Massen. Voor haar ben ik wat kleine administratieve klusjes gaan doen. Toen er – nu zo’n negen jaar geleden – een vacature vrijkwam op de afdeling P&O, heb ik de overstap naar het kantoor gemaakt.”

Marga: “En jij, Janny, hoe ben jij vrijwilliger geworden?”

Janny: “Ik ben altijd tandartsassistente geweest en zag op een dag dat Pleyade vrijwilligers zocht in Altenova. Na een leuk gesprek met de coördinator ben ik begonnen met twee avonden in de week eten uitdelen in de huiskamer van Laurier.

Heerlijk werk, lekker onder de mensen en hen een beetje extra gezelschap geven.”

4

nSpraak

M arga

Marga: “Doe je dat nu nog steeds?”

Janny: “Nee, ik ben op een gegeven moment gekoppeld aan een mevrouw met wie ik één op één contact had. Toen zij overleed koos ik ervoor om toch weer in een groep te werken. Nu ben ik sinds twee jaar actief op Tertzio. Ik help een paar dagen in de week tijdens het ontbijt. Ik maak het eten klaar en help waar nodig met eten. Daarna serveer ik koffie bij de dagbesteding. Maar ik ben er vooral ook voor een kletspraatje. Dat is wel aan mij besteed haha!”

Marga: “Wat vind je van het vrijwilligerswerk?”

Janny: “Aan de ene kant merk ik dat het lastiger wordt, omdat de mensen steeds zwaardere zorg nodig hebben.

Maar het is toch erg dankbaar werk; je kan het dagelijks leven van bewoners net wat leuker, gezelliger en interessanter maken. Zo zet ik ’s ochtends altijd de krulspelden van een mevrouw. Dat waardeert ze enorm. Het zijn dus echt die kleine dingen die het werk leuk maken. Herken je dat ook in jouw werk?”

Marga: “Jazeker want ook in mijn werk gaat het om contact. Ik krijg heel veel telefoontjes van medewerkers met een vraag of probleem. Ik vind het dan belangrijk om naar hun verhaal te luisteren en probeer hen zo goed mogelijk te helpen.”

Janny: “Zou je ooit nog eens vrijwilligerswerk willen doen, Marga?”

Marga: “Ik denk het wel, want het zit nou eenmaal in me om klaar te staan voor mensen. Die betrokkenheid zie ik eigenlijk bij alle vrijwilligers die ik ken. Ook bij jou!”

5

Pleyade gaat voor duurzaam Pleyade ondertekende 27 oktober de Green Deal ‘Nederland op weg naar Duurzame Zorg’. Dit is een landelijk initiatief om de zorgsector duurzamer te maken. Als een van de partners zet Pleyade hiermee duurzaamheid hoog op de agenda.

Bestuurder Floor de Vroome: “Duurzaamheid vraagt om de inzet van iedereen. Dit begint met zinnig en zuinig omgaan met energie, water, voedsel en ook medicijnen. We willen de verspilling tegengaan. Ik ben er trots op dat Pleyade hierin verantwoordelijkheid neemt; dat is goed voor het milieu én onze cliënten. Het gaat namelijk vooral om het slimmer inzetten van mensen en middelen en daar profiteert iedereen van.”

Op alle niveaus veranderen In de overeenkomst slaan ruim 54 partijen de handen ineen om de verduurzaming in de zorg te versnellen. Ze gaan kennis en ervaringen delen én oplossingen bedenken voor duurzame bedrijfsvoering. “We zetten stappen op alle niveaus, want duurzaamheid gaat verder dan afval scheiden en ’s avonds het licht uit doen. We zullen anders naar de organisatie moeten kijken”, aldus De Vroome. “We willen bewustwording bij medewerkers creëren, maar er zijn natuurlijk ook zaken die we als organisatie kunnen aanpakken. Denk aan energiebeleid, transportplanning en omgaan met medicijnresten in afvalwater. Onze leveranciers zijn hierin erg belangrijk, want wij gaan hen uitdagen op een duurzamere manier te leveren. Hoe kunnen we bijvoorbeeld zorgen dat we minder eten weggooien?”

Ambities Milieu Platform Zorgsector is de initiator van deze Green Deal, waar ook minister Edith Schippers van Volksgezondheid haar handtekening onder zette. De ambitie van de ondertekenaars van de Green Deal is dat eind 2018 80% van de ziekenhuizen en 50% van de andere zorgaanbieders een begin hebben gemaakt met systematische verduurzaming van hun bedrijfsvoering. Daarnaast spreken zij af om de bereikte resultaten inzichtelijk te maken, bijvoorbeeld door toe te werken naar een betrouwbaar integraal duurzaamheidkeurmerk.

6

Allemaal voor duurzame zorg

Wens in vervulling “Ik zou nog zo graag…”

Nog eens een biertje drinken in mijn oude stamcafé. Een eindje fietsen over de Hoge Veluwe. Ouderen dromen wel eens stilletjes over een wens, die ze graag nog in vervulling zouden zien gaan. Maar het lijkt onmogelijk om dit te realiseren. Soms is het echter alleen een kwestie van logistiek en goede begeleiding en hoeft het geen vermogen te kosten. Daarom zal Pleyade vanaf nu elk kwartaal een ingediende wens proberen te vervullen, en in Pleyn verslag doen van zo’n dag met een gouden randje. Het spreekt voor zichzelf dat we niet alle ingediende wensen kunnen vervullen en dat een reis naar Australië of Canada niet tot de mogelijkheden behoort. Maar wat zou het fijn zijn als …

Wij geven cliënten de gelegenheid om wensen in te dienen. U kunt zelf schrijven naar Pleyn of uw wens kenbaar maken bij een van de medewerkers van uw locatie. Vergeet niet uw naam en locatie te vermelden.

Wensen kunt u sturen naar: Pleyade t.a.v. Redactie Pleyn Postbus 4020 6803 EA Arnhem Of mail naar redactiepleyn@pleyade.nl.

7

Maak kennis met het vrijwilligerswerk Het team vrijwilligerswerk bestaat uit consulenten vrijwilligerswerk/mantelzorg, Marion van Loo, Marga Stein en Wilma Verwoert en administratief medewerkster Anita Theunissen. Femke van Sprundel is vrijwilligster. Zij zorgt voor administratieve ondersteuning.

De taak van de consulenten is het selecteren en plaatsen van vrijwilligers en meer bekendheid geven aan de mogelijkheden van vrijwilligerswerk binnen Pleyade. Dit doen ze bijvoorbeeld door het plaatsen van oproepen in wijkkranten en vacatures op de site van de VIA (Vrijwillige Inzet Arnhem).

Geïnteresseerden melden zich aan op verschillende manieren. Via de website van Pleyade, Indeed (vacaturebank), de VIA, via medewerkers van Pleyade, door een telefoontje of gewoon door binnen te lopen.

De kennismaking begint met een intakegesprek. Belangrijk is natuurlijk om te weten te komen wat iemand te bieden heeft en of dit te matchen is met de vragen die we krijgen van de medewerkers op de werkvloer.

Als er een goede match is, dan wordt de vrijwilliger geplaatst bij een werkbegeleider en kan hij/zij aan de slag.

8

Na de plaatsing vindt na ongeveer zes weken een evaluatiegesprek plaats om te kijken of de vrijwilliger nog steeds de juiste plek heeft.

Het goed functioneren van een vrijwilliger hangt nauw samen met de wijze waarop de werkbegeleider de vrijwilliger inwerkt en begeleidt. Daarom hebben vrijwilliger en werkgebegeleider nauw contact.

Het team vrijwilligerswerk zorgt een aantal keren per jaar voor informatiemiddagen over onderwerpen als dementie, transfers of levensvragen. Deze bijeenkomsten worden mede verzorgd door behandelaars binnen Pleyade.

Daarnaast zijn er jaarlijks inspiratiedagen. Ook staan jarigen en jubilarissen in het zonnetje.

Voor de jubilarissen was er afgelopen jaar een groot feest met optredens en een ij zijn trots op onze High Tea. In 2015 was er voor vrijwilligers omdat ieder de vrijwilligers in Burgers Zoo een op haar of zijn manier een bijzondere ontmoetingsdag, compleet bijdrage levert aan het met rondleidingen welzijn van de cliënten en een uitgebreide lunch.

W

van

Pleyade.

Gemiddeld zijn er 500 vrijwilligers op verschillende gebieden bij Pleyade actief.

Bijvoorbeeld als ondersteuning in de horeca, bij verschillende activiteiten en evenementen, bij bewegingsgroepen, als individueel begeleiders, maar ook als ondersteuning van een conciërge of als lid van een cliëntenraad.

Wij zijn trots op onze vrijwilligers omdat ieder op haar of zijn manier een bijdrage levert aan het welzijn van de cliënten van Pleyade.

bij Pleyade Anita

a g r a M

Mar

ion

Femke

Meer weten over vrijwilligerswerk of over het team?

Neem gerust contact op! Het kantoor is op Waalstaete, Waalstraat 36, Arnhem.

Wilma

De consulenten zijn te bereiken op telefoonnummer 026 751 7284 / 026 751 7285 of per e-mail: w.verwoert@pleyade.nl / m.vanloo@pleyade.nl / m.stein@pleyade.nl

9

“Oud in een nieuw jasje” Ministerie van WVS kiest vernieuwingsvoorstel Pleyade Het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) heeft alle aanbieders van verpleeghuiszorg in Nederland uitgedaagd om met vernieuwende plannen te komen die de kwaliteit van de verpleeghuiszorg verbeteren. Pleyade is een van de organisaties die haar plan mag uitvoeren.

Het plan van Pleyade heet ‘oud in een nieuw jasje’ en is erop gericht om de muren te doorbreken die nu bestaan tussen de verschillende zorguitvoerders. Ouderen wonen steeds langer thuis, maar hebben daardoor steeds meer hulp in hun eigen omgeving nodig. Tot nu toe is de huisarts het belangrijkste aanspreekpunt voor thuiswonende ouderen.

Pleyade denkt dat de samenwerking met ouderenzorginstellingen meer welzijn en betere kwaliteit van zorg oplevert.

Zorgorganisaties zoals Pleyade hebben de expertise om ouderen gedurende hun hele ‘zorgcarrière’ te ondersteunen. Het gaat uiteindelijk om de juiste zorg: of dat nu thuis bij de cliënt of in het verpleeghuis is. Het doel van het plan is de scheidslijn tussen, wat zo mooi heet, intra- en extramuraal, te laten verdwijnen. Met minder bureaucratie, minder regeldruk en het achter de schermen regelen van financiering zonder de cliënt daarmee te belasten.

In de naaste toekomst zouden zorglocaties zoals die van Pleyade een centraal punt in de wijk kunnen worden waar ouderen met al hun vragen terecht kunnen. Wat ook denkbaar is, is dat niet de huisarts de aangewezen eerstelijns-specialist is voor de vitale oudere in de wijk, maar de specialist ouderengeneeskunde van de zorginstelling. Hij/zij is immers degene met de meeste kennis van deze doelgroep op alle vlakken, niet alleen medisch maar ook sociaal. Dit heeft een preventieve werking en past ook mooi bij de trend van langer thuis wonen: alleen naar een verpleeghuis als het niet anders kan.

In een volgende Pleyn houden we u op de hoogte van de ontwikkelingen.

Cliëntenraad in Pleyn De nieuwe Pleyn is een prima mogelijkheid om de achterban te informeren. Dat vinden de leden van de Centrale Cliëntenraad (CCR) van Pleyade. Daarom leest u vanaf de eerstvolgende editie in elke Pleyn een bijdrage van de CCR. De raad informeert u over wat zij doet en wat voor u belangrijk of informatief kan zijn.

Hebt u zaken of opmerkingen die u onder de aandacht van de CCR wilt brengen? Neem dan contact op via het bestuurssecretariaat, tel.

026 751 6302 of secretariaatrvb@pleyade.nl . Ook als u een keer een vergadering wilt bijwonen kunt u contact opnemen.

Wintertip:

10

Wat doe je met oude of kapotte sokken? Stoppen? Dat mag natuurlijk, maar bewaar er twee om de ruitenwisserbladen van de auto in te verpakken als het vriest. Zo vriezen ze niet vast en raken ze ook niet beschadigd. Ook handig: een knijper als standaardje onder elke ruitenwisser. Niet vergeten ’s ochtends weg te halen.

Huishoudelijke hulp goedkoper Sinds 1 mei 2015 is de eigen bijdrage voor de nieuwe regeling Huishoudelijke Hulp Toelage (HHT) verlaagd van tien euro naar vijf euro per uur. Dat betekent dat Arnhemmers die niet in aanmerking komen voor geïndiceerde WMO-zorg (of een hoge eigen bijdrage moeten betalen) maar wel behoefte hebben aan huishoudelijke hulp, deze hulp voordelig kunnen inkopen bij Pleyade.

De verlaging van de eigen bijdrage vloeit voort uit een landelijke tijdelijke regeling.

Wie komt in aanmerking voor HHT?

Een inwoner van Arnhem kan zich aanmelden als hij of zij: • • •

tijdelijk zorg nodig heeft bij huishoudelijke taken, bijvoorbeeld om na een ziekenhuisopname weer sneller thuis te kunnen zijn; mantelzorg verleent en daardoor wel wat extra hulp in het eigen huishouden kan gebruiken; graag huishoudelijke hulp zou willen krijgen en ook recht heeft op geïndiceerde zorg maar de eigen bijdrage hiervoor te hoog vindt. De HHT-regeling is dus meestal goedkoper.

Welke huishoudelijke hulp?

Het gaat om zorg als het huis schoonhouden, het wassen/strijken van kleding, boodschappen doen en het bereiden van maaltijden.

Hoe aanmelden?

Direct aanmelden bij Pleyade Thuiszorg is mogelijk, zonder tussenkomst van de gemeente Arnhem. Dit kan tijdens kantooruren op telefoonnummer 026 751 7302.

Onze medewerkers staan klaar om belangstellenden te woord te staan en alle vragen te beantwoorden.

11

Typisch Arnhems Wijnhuis Robbers & van den Hoogen in Villa Carolinenburg In de villa Carolinenburg aan de Velperweg, is een van de oudste wijnhuizen van Nederland gevestigd: Robbers & van den Hoogen.

Antoon Robbers startte in 1842 met zijn broer en een vennoot wijnhandel Robbers aan de Rijnkade in Arnhem. Vanaf 1850 ging het Robbers en Compagnie heten. De gunstige locatie zorgde voor een gemakkelijke aanvoer van wijn per schip. De schepen konden er gemakkelijk voor anker gaan.

Na het overlijden van Antoon en zijn broer namen hun vrouwen het bedrijf over. Beide vrouwen droegen de naam van den Hoogen en wijzigden de bedrijfsnaam naar Robbers & van den Hoogen.

In 1904 werd Joseph Johannes Donders vennoot van het bedrijf en in 1912 nam hij de onderneming in z’n geheel over, waardoor nu nog steeds de familie Donders eigenaar is van de wijnhandel. De authentieke naam is behouden.

Uitbreiding In 1926 kocht Joseph Donders de villa Carolinenburg aan de Velperweg. Volgens de verkoopakte ging het om een ‘herenhuis, koetshuis, stal, koepel, broeikas en verder getimmerte, benevens tuinen van vermaak’.

De villa stamt uit 1861 en is genoemd naar Caroline Kolff, de echtgenote van de bouwer, Johannes Kolff. Voordat Donders de villa kocht waren Benjamin Belckman, tabaksplanter, en daarna Frederik Frowein eigenaar.

Donders ging er met zijn gezin wonen en begon snel daarna met de bouw van de eerste wijnkelders. De oorspronkelijke locatie aan de Rijnkade bestaat niet meer.

Omdat de wijnconsumptie toenam breidde Donders in de loop van de tijd de kelders flink uit. Inmiddels beslaan deze een oppervlakte van 10.000m2. Sinds 1983 is er het Nederlands Wijnmuseum gevestigd.

Ook de familie breidde uit. Na een tweede en derde generatie Donders, leidt sinds enkele jaren de vierde generatie Donders, Marcel en Astrid, de wijnhandel. Sinds 1992 mag Robbers & van den Hoogen zich Hofleverancier noemen. Het is een modern bedrijf, dat nu dus al bijna 175 jaar in Arnhem is gevestigd.

In villa Carolinenburg is op de begane grond een restaurant gevestigd, boven zijn vergaderzalen. Op het terrein is sinds kort het wijncafe ‘Le Jardin’ gebouwd, dat te huur is voor feesten.

Bezoek aan de kelders Wilt u kennismaken met de imposante, donkere gangen en rijenlange eiken houten fusten in de kelder? U bent welkom aan de Velperweg 23 Arnhem.

Speciaal voor lezers van Pleyn is er een aanbieding voor korting op een rondleiding met wijnproeverij en toegang tot het museum.

Villa Carolinenburg

12

Boekentip

Zaterdagproeverij in Wijnmuseum Arnhem Kom kijken, proeven & genieten Op zaterdagen krijgt u bij een bezoek aan het Nederlands Wijnmuseum Arnhem met een gezelschap een korte rondgang door de authentieke kelders van het wijnhuis Robbers & van den Hoogen én kunt u na afloop hiervan een kleine proeverij bijwonen.

Onder begeleiding van een wijndeskundige kunt u drie soorten wijn proeven. De prijs bedraagt € 15,00 per deelnemer inclusief entree van het Nederlands Wijnmuseum.

De rondleidingen starten om 13.30 uur én om 15.00 uur.

Meer informatie of entreekaarten bestellen? www.kelderbezoek.nl

Actie: U ontvangt 25% korting bij inlevering van deze bon of als u bij boeking de code PLEYNKORTING vermeldt.

Ma

is een openhartige kroniek over de dementerende mevrouw Borst, moeder van Hugo, haar mantelzorger.

Sportjournalist, presentator en schrijver Hugo Borst schreef een ontroerend boek over zijn dementerende moeder.

Aan het begin van het boek woont ze nog op zichzelf, aan het eind zit ze in een verpleeghuis. Wat er in de tussentijd gebeurt, het proces waarin zij langzaam vervreemd raakt van zichzelf en haar omgeving, is in sobere, heldere zinnen beschreven, opgedeeld in hoofdstukjes die eerder als kroniek in het Algemeen Dagblad verschenen.

Vooruitstrevend Ma is een eerbetoon aan de moeder van de auteur. Ooit was zij een stralende, schrandere vrouw met een filmsterrengebit, vooruitstrevend, altijd onberispelijk verzorgd, en zielsgelukkig met haar echtgenoot.

Vader en moeder Borst, Rotterdammers, leerden elkaar tijdens de oorlog kennen en zijn sindsdien onafscheidelijk geweest tot vader Borst kwam te overlijden. En ja, soms is ma dat vergeten.

Het verhaal van het verleden en het heden loopt mooi in elkaar over. En natuurlijk is het tragisch, maar op emotioneel gebied houdt de schrijver zich op de vlakte, al ligt het verdriet als dauw over de pagina's.

Hij schrijft met warmte, niet met melodrama over de manier waarop hij en zijn broer, met de respectievelijke echtgenotes, de zorg voor Ma op zich nemen, zo lang als het gaat.

De beslissing Want onherroepelijk komt de moeilijke beslissing om haar in een verpleegtehuis te plaatsen, terwijl ma Borst zo'n hekel heeft aan verkassen.

"Noem het voor mijn part compassie, of beter nog: onvoorwaardelijke liefde.

Ik vind het heerlijk om mijn moeder te zien en vast te houden, zelfs nu, nu ze vindt dat ik een ontaarde zoon ben, omdat mijn broer en ik haar hebben opgesloten in het Verpleeghuis."

Er zijn enkele foto's in het boek opgenomen. Dat chique en onberispelijke is duidelijk te zien op foto's waar ma Borst op staat met lak op haar mooie nagels en een parelgrijze trui. En er is er eentje bij waarop ze gelukkig weer lacht in het verpleeghuis, waar haar verzorgster - die erg lief voor haar zijn, een en al lof - haar haren kamt. In Ma is op een eerlijke en tedere manier het verhaal vervat van de vrouw die haar eigen verhaal aan het kwijtraken is.

Bron: nu.nl

13

Dit is mijn hobby

kaar tje

r te et geboo h n a v t r au Een taa aam cade r k l e e in als o rig

Jonne Steenhuis, communicatieadviseur bij Pleyade: “Als klein meisje was ik al geïnteresseerd in koken en bakken. Ik bracht dan ook heel wat uurtjes samen met mijn moeder in de keuken door. De liefde voor lekker en mooi gebak maken is nooit meer overgegaan. Sinds een paar jaar heb ik het taart decoreren ontdekt. Hier kan ik pas echt mijn creativiteit in kwijt! Ontwerpen, lekkere vullingen maken en heerlijk fröbelen met fondant. Het is heel wat werk, maar de ontvangers zijn altijd razend enthousiast.”

Trots op deze grote kasteeltaart

De verjaardagstaart van mijn zoon als onderdeel van een ‘sweet table’

Mijn tweede bruidstaart, gem aakt toen het buiten 30 graden was!

14

Opbrengst Kerstmarkt naar Stichting Bio Vakantie voor gehandicapte kinderen en hun gezin De raaf met een rammelende collectebus, wie kent hem nog? Tijdens het voorprogramma in de bioscoop ging vroeger tijdens een collectefilmpje een echte collectebus rond in de zaal en de bezoekers gaven hun muntjes aan Stichting BioVakantieoord. De stichting is al heel lang een bekend ‘goed doel’ en bestaat nog steeds. Ook nog steeds in Arnhem, nu ook bekend als Bio Vakantieoord en Stichting Bio Kinderrevalidatie. De opbrengst van de Pleyade Kerstmarkt op 17 en 18 december gaat naar Stichting Bio. Stichting Bio Vakantieoord is opgericht in 1927 door de heren Tuschinski en Gerschtanowitz van de Bioscoopbond. Daar komt ook de naam Bio vandaan. Het vakantieoord in Bergen aan Zee was bedoeld voor kinderen van ouders die het niet zo breed hadden en die wel wat aansterking konden gebruiken.

‘Bleekneusjes’ werden ze genoemd.

Bio biedt activiteiten voor de gehandicapte vakantiegangertjes op het terrein, en ze kunnen met een aangepaste huifkar een uitstapje maken in de omgeving van Arnhem.

Onderzoek

In 2006 breidde de stichting haar vakantieoord uit en zette ze een wetenschappelijk kenniscentrum op, in samenwerking met het Wilhelmina Kinderziekenhuis te Utrecht. Het kenniscentrum verzamelt informatie op het gebied van de hersenplasticiteit, het vermogen van kinderhersenen om bepaalde schade te compenseren. Op basis van deze kennis kunnen kinderen met een motorische handicap leren zelf een oplossing te vinden voor de problemen die zij in het dagelijks leven tegenkomen.

Terug in de bioscoop

Pleyade overhandigt het verzamelde bedrag in januari 2016 aan Stichting Bio. Leuk om te weten: de collectefilmpjes zijn weer terug in de bioscoop. Enkele keren per jaar verschijnt een nieuwe. Ze zijn te zien op www.stichtingbio.nl/bios. De collectebus is vervangen door een verzoek om per sms een donatie te doen.

Wilt u ook nog iets doneren? Sms BIO naar 4333 en schenk eenmalig 2 euro. De voorwaarden staan op www.stichtingbio.nl/sms

Ook dit gezin ging heerlijk op vakantie

Het complex in Bergen werd tot 1967 geëxploiteerd. In 1959 kwam de locatie voor kinderrevalidatie in Arnhem erbij. Op dit moment heeft Stichting Bio een vakantiepark voor gezinnen en groepen met (meervoudig) gehandicapte kinderen, op het terrein aan de Wekeromseweg in Arnhem.

15

Lekker eten met Mildred Ies en Gies is Pannegies

‘Pannegie’ is het Veluwse woord voor pannetje.

16

Heel lang geleden stond de Veluwe bekend als het oord voor landlopers, marskramers en struikrovers.

Op een dag kwamen Ies en Gies, twee gezworen landloperskameraden, langs een boerderij op de Zuid-Ginkel. De geur van een verrukkelijke vleesstoofpot kwam hen tegemoet. De boerin moest een fantastische kokkin zijn! Ze bedachten een list om de vleespot te pakken te krijgen. Ies zou de stier loslaten en roepen “de stier is los!” terwijl Gies dan gauw naar het ‘bakhuisje’ zou gaan om de vleespot te stelen. En dat deden ze.

Maar ze aten veel te veel zodat ze, met de vleespot tussen hen in, in slaap vielen. En zo vond de boerin hen. Ze sloeg ze met de vleespot om de oren en Ies en Gies stoven weg, om nooit meer op de Veluwe terug te keren. En het verhaal deed de ronde. Sinds dat moment wordt een stoofpot van vlees op de Veluwe ‘Pannegies’ genoemd.

Bereidingswijze Pannegies

en lijstje Boods4chp aerpsponen voo r 2 flin ke uien r of m argarine 75 gram borutendvlees van de rib 450 gram p er zout en p e tom atenp uree 2 eetlep els bloem 2 eetlep er lsbouillon (rundvlees) 1/2 lite laadje 1 laurierb eltje 1 kruidnagprika 1 rode pa offieroom scheutje k

De uien snipperen en in de helft van de boter of margarine zachtjes fruiten. De rest van de boter of margarine erbij smelten en op een hoger vuur laten bruisen.

Het rundvlees in mooie blokjes snijden en al omscheppend in de boter of margarine bruin bakken. Op een laag vuur wat zout en peper, de tomatenpuree en de bloem toevoegen. Al roerend, beetje voor beetje, de bouillon toevoegen en laten binden. Het laurierblaadje en het kruidnageltje toevoegen en het vlees op een laag vuur in 2 tot 2½ uur gaar laten worden, met de deksel op de pan, eventueel met een vlamverdeler onder de pan. De in reepjes gesneden paprika het laatste kwartier laten meestoven. Van het vuur af de stoofschotel op smaak brengen met een scheutje koffieroom.

Zo serveren

De pannetjes met Pannegies op rechauds op tafel zetten. Lekker boerenbrood, warme stoofpeertjes en een gekookte groente naar keuze erbij serveren. En karnemelk smaakt er heerlijk bij.

17

2016: een jaar om trots op te zijn Vooruitblik Raad van Bestuur

Voor 2016 staat er veel leuks op de agenda. Laten we beginnen met het thema voor 2016, ‘Trots op Pleyade’. Ik ben trots op Pleyade. Op iedereen die zich dagelijks inzet voor de cliënten en de stappen die we samen hebben gezet. Daarom staat in juni 2016 een personeelsfeest op het programma voor alle medewerkers. Voor vrijwilligers organiseren weer een paar interessante themabijeenkomsten en een inspiratiedag. Laten zien dat we hun inzet en betrokkenheid waarderen, dat is wat we willen.

Ik weet dat medewerkers en vrijwilligers trots zijn. Op het werk dat ze doen; elke dag samen met cliënten zorgen voor een optimale kwaliteit van leven. De individuele cliënt staat centraal bij ons. En we hopen natuurlijk van harte dat trots zijn op Pleyade niet alleen iets is dat bij bestuurders, management, medewerkers en vrijwilligers leeft, maar ook bij u als bewoner of cliënt.

Trots ben ik ook op de ontwikkelingen op het gebied van innovatie.

Zo zijn we gestart met een innovatiebudget voor de Centrale Cliëntenraad. Zij kunnen geld of uren beschikbaar stellen aan innovatieve ideeën die zijn gericht op verbetering van de leefsfeer van de individuele cliënt.

18

Pleyade gaat in 2016 voor duurzaam. We hebben de Green Deal ondertekend; dat betekent dat we gaan nadenken over de duurzame inzetbaarheid van medewerkers.

Zoals inzetten op vitaliteit of, zoals de minister het tijdens de plechtigheid zei: "zinnig en zuinig" als leidmotieven. Minder verkwisting van eten, zuinig omgaan met energie maar ook zuinig omgaan met elkaar. Ik nodig iedereen uit om mee te denken over hoe leyade kiest voor we inhoud kunnen geven aan dit thema. In deze Pleyn meer kunst en cultuur informatie over de Green Deal.

P

Last but not least: Pleyade kiest voor kunst en cultuur. We hebben een kunstcommissie in het leven geroepen. Deze commissie zal samen met medewerkers en cliënten op de locaties kijken naar de kunst die er al is en bekijken op welke plekken we eventueel kunst kunnen toevoegen. Kunst spreekt. Zo vindt de een iets prachtig en de ander totaal niet. Dat kunstbeleving subjectief is, moge duidelijk zijn.

Daarom streven we naar variatie.

OR Mr. E.N. van Kleffensstraat 16 6842 CV Arnhem

Maar onze kunstplannen gaan verder. We zijn gestart met de Pleyade Design Contest (PDC), een ontwerpwedstrijd. De PDC is een initiatief van Pleyade om jong en oud met elkaar in contact te brengen, naar elkaar te laten kijken en elkaar leren begrijpen. Concreet betekent het dat jonge designers in heel Nederland nadenken over de (be)leef wereld van senioren. We dagen ze uit om iets ontwerpen dat de kwaliteit van leven vergroot. Iets dat van toegevoegde waarde is.

Kortom, reden genoeg om ons te verheugen op een nieuw, innovatief, duurzaam en kunstzinnig jaar waar we later met trots op terug kunnen kijken.

Tel: 026 751 6458 Dinsdags van 9:00 tot 17:00 uur E-mail: or@pleyade.nl

De OndernemingsRaad (OR) van Pleyade is bereikbaar: •• Via de interne mail •• Via intranet/digipleyn •• Via contactpersonen op locatie •• Telefonisch •• Op afspraak een OR-vergadering bijwonen

Wij zijn er voor jou.

Ben jij er voor de OR?

Wintertip: Brrrr, niet fijn, ’s ochtends vroeg de autoruiten krabben als het heeft gevroren. Neem een deel water en drie delen azijn en smeer dat mengsel ’s avonds op de autoruit. Dat scheelt de volgende ochtend veel tijd en moeite.

19

Kunst&Cultuur Kunstcafé 55+

In Arnhem gemaakt AKZO, KEMA, ASM, Enka, grote bedrijven die veel Arnhemmers werk hebben verschaft.

De industriële geschiedenis van Arnhem komt aan bod in de expositie ‘In Arnhem gemaakt’, die nog tot en met 31 januari is te zien.

In deze expositie koppelen de makers de geschiedenis aan het heden. Zo krijgen zowel de keramiekindustrie uit het verleden als die in het heden aandacht. En ooit had Arnhem een bloeiende linnenindustrie, nu zijn er kleine productieateliers die ontwerpen van Arnhemse modeontwerpers uitvoeren.

Een keer per maand kunnen liefhebbers van kunst en cultuur een bezoek brengen aan Kunstcafé 55+. Een kopje koffie, een concert of lezing, een presentatie.

Geniet er elke laatste donderdag van de maand van in een ontspannen sfeer, samen met andere kunstliefhebbers.

Elke maand besteedt Kunstcafé 55+ aandacht aan een ander thema.

Aanmelden is niet nodig.

Wanneer: elke laatste donderdag van de maand Tijd: 10:30 tot 12:00 uur Waar: Restaurant Momento (gebouw Rozet), Kortestraat 16, Arnhem Toegang: gratis Informatie: www.kunstbedrijfarnhem.nl

20

Het Erfgoedcentrum organiseert drie keer per jaar een thema-expositie in de kaderwand van de binnenstraat in gebouw Rozet aan de Kortestraat. De samenwerking met verschillende partners zorgt voor verrassende en veelzijdige tentoonstellingen.

iek

br Enka fa

‘Spiegeloog’ in Museum Arnhem

Kunstenaars maken zelfportretten om zichzelf te onderzoeken en geven de beschouwer een kijkje in hun innerlijk.

Een directere kunstvorm bestaat niet: dichter bij zichzelf komt een kunstenaar niet, en als kunstkijker is er geen grotere intimiteit tot de maker van het portret mogelijk. Dat zou de populariteit van het zelfportret kunnen verklaren.

Museum Arnhem verkent in de tentoonstelling Spiegeloog het zelfportret, een genre dat al eeuwenlang onderdeel is van de beeldende kunst. Aan de hand van de eigen collectie met neorealisten en hedendaagse kunst en aangevuld met bruiklenen, laat Spiegeloog zien welke ontwikkelingen het Nederlandse zelfportret heeft doorgemaakt sinds het begin van de 20e eeuw.

Met werk van o.a. Carel Willink, Dick Ket, Piet Mondriaan, Charley en Jan Toorop, Erwin Olaf, Marlene Dumas.

Wanneer: tot en met 31 januari 2016 Tijd: 8:30 tot 22:00 uur (ma t/m vr), 8:30 tot 17:00 uur (za), 13:00 tot 17:00 uur (zo) Waar: Gebouw Rozet, Kortestraat 16, Arnhem Toegang: gratis Informatie: www.rozet.nl

Wanneer: tot en met 24 januari 2016 Tijd: 11:00 tot 17:00 uur (dinsdag t/m zondag), maandag gesloten. Lift aanwezig.

Waar: Museum Arnhem, Utrechtseweg 87, Arnhem Toegang: Toegang: € 10,- volwassenen, gratis voor houders museumkaart en voor begeleiders.

Informatie: www.museumarnhem.nl

Revalideren bij Pleyade Zo snel mogelijk weer thuis zijn, deelnemen aan het dagelijks leven en zelfstandig functioneren. Dat is wat Pleyade wil bereiken voor en samen met ouderen die bij Pleyade komen revalideren, bijvoorbeeld na een beroerte (cva), een acute verwardheid (delier) of na een operatie. Een team van gespecialiseerde zorgverleners staat klaar.

Pleyade Revalidatie, aan de Slochterenweg in Arnhem, is een revalidatieomgeving met moderne faciliteiten en voorzieningen. Bezoek is altijd welkom. Goed om te weten dat de eventuele partner of mantelzorger ook een belangrijke rol kan spelen in het verloop van het herstel. De partner kan tegen een kleine vergoeding zelfs logeren en mee-eten.

Grand Café

Grote kamer voor revalidant

Voorzieningen De locatie aan de Slochterenlaan telt 39 ruime kamers, waarvan de meeste eigen sanitair hebben. Bijna de helft van de kamers zijn extra groot. Elke kamer heeft een keukenblok, zodat de client bijvoorbeeld zelf koffie of thee kan zetten. Het spreekt vanzelf dat de gebruikers van deze kamers er ook met gemak met een rolstoel kunnen manoeuvreren.

Er zijn voldoende mogelijkheden om in de grote gezamenlijke ruimtes te eten, koffie te drinken of deel te nemen aan activiteiten. Pleyade Revalidatie heeft een Grand Café, waar een huiselijke sfeer is en waar het vaak gezellig druk is, bijvoorbeeld als de avondmaaltijd er wordt geserveerd.

Compaan Pleyade stelt de speciaal voor ouderen ontwikkelde tablet, de Compaan, ter beschikking aan revalidanten. Deze mini-computer heeft grote knoppen en handige functies, speciaal afgestemd op ouderen. Je kunt bijvoorbeeld eenvoudig de oefensessies met ergo- of fysiotherapie plannen in de agenda-functie. Maar ook gewoon een spelletje doen, muziek luisteren of internetten is mogelijk.

Een telefoongesprek voeren en tegelijkertijd zien wat er aan de andere kant van de ‘lijn’ gebeurt, biedt veel mogelijkheden, zeker als de familie wat verder weg woont. Zelfs mensen met Alzheimer kunnen met dit slimme apparaat omgaan. Mensen die thuis verder revalideren krijgen een Compaan mee in bruikleen.

Compaan

Pleyade stelt alles in het werk om het revalidatietraject zo plezierig mogelijk te laten verlopen. Voor meer informatie kunt u contact opnemen met Pleyade Zorgbemiddeling, telefoon 026 751 7300 of per e-mail: zorgbemiddeling@pleyade.nl

21

apps & websites

- vind toiletten

Met de Hoge Nood app is het dichtstbijzijnde toegankelijk toilet met de smartphone snel te vinden. De route er naartoe, de voorzieningen en of het ook met een rolstoel te bezoeken is: alles is terug te vinden.

Ook niet onbelangrijk, eerdere gebruikers kunnen een beoordeling achterlaten op de app.

Hoge Nood laat al 5000 locaties zien, zowel openbare toiletten, als de kleinste kamertjes in winkels of warenhuizen, NS-stations en benzinestations.

Hoge Nood is gratis te downloaden voor I-phone, Android en Windows smartphones via de gebruikelijke app stores. Kijk voor meer informatie op de website: http://www.hogenood.nu/

Carenzorgt.nl, je eigen zorgnetwerk Carenzorgt.nl is een website die helpt bij het coördineren van zorg.

Dat kan een familie zijn die samen zorgt voor vader, moeder of een ander familielid, een vriendengroep, maar ook iemand die de zorg voor zichzelf organiseert. Volgens 'Caren' kan iemand die zorg nodig heeft wel wat hulp gebruiken, en met deze website is dat handig te regelen. Boodschappen, huishoudelijke klussen, maaltijden, maar ook de zorg van een professionele organisatie of vrijwilliger zijn in te passen binnen deze beveiligde website.

Elke deelnemer heeft een eigen account. Er is een kalender, je kunt berichten delen en een dossier aanleggen.

Pleyade gaat in 2016 starten met een pilot en verdere uitrol van Carenzorgt.

Wintertip:

22

Je krijgt het minder snel koud als je meerdere laagjes aantrekt in plaats van één dikke. Strakke kleding is kouder dan iets dat wijder zit.

Werk versus privé

Als zuster beun je niet direct lekker bij met een koffertje vol zwachtels of insulinespuiten maar je wordt wel gezien als wandelende vraagbaak. Al zo vaak heb ik iemand op een verjaardag naast me gehad die acuut de hele baxterrol met me doorneemt of de mouwen opstroopt en demonstratief op vlekken en bultjes wijst.

“Jij weet vast wel wat dit is. “Ik antwoord standaard met “jep, heel vervelend.” Ik probeer daarna voorzichtig uit te leggen dat ik geen dokter ben, en als ik dat wel zou zijn dat ik dan nu vrij ben en op een verjaardag zit.

Maakt allemaal niks uit, ik heb al griepspuiten aangereikt gekregen door visite…. “Doe jij het even? Bij de dokter moet ik zo lang wachten.”

Het toppunt was een actie van notabene mijn eigen man. Tijdens een bootreis op een vakantie werd een van de reisleiders ziek en moest een injectie. Niet werken is geen geld dus de injectie lag in de kast, geen tijd om naar de dokter te gaan. Mijn man wist de oplossing: “dat kan mijn vrouw wel even doen, die is zuster” en daar stond ik dan… op een varende boot, met een paar blote billen voor me en een bijsluiter in het Arabisch. Nee bedankt!

Column

Als je kapster bent dan mag je ook de hele straat voorzien van rollers en ben je tuinman, dan knip je de heg bij je schoonmoeder. Een financiële man in de familie doet het ook altijd goed op feestjes.

Werk en privé moet je gescheiden houden, dus thuis ben ik niet de zuster. Thuis kokhals ik gewoon als de hond binnen heeft gepoept, griezel ik van bloed en stuur ik papa naar boven als een van de kinderen in bed heeft gespuugd, want daar, daar kan ik echt niet tegen…

Juul

23

Het verhaal van Jan Janssen “Ik had de handen nooit verkeerd staan”

Het verhaal van Jan Janssen “Ik had de handen nooit verkeerd staan”

24

tje op hun Jan en Marie

ook van ld ie h e tj e ri a M erkte mee w n e n e m e lo b

trouwdag Het uitzicht vanuit zijn appartement op de derde etage van Eilandstaete is geweldig. “Als het hoog water is, zie ik de schepen over de Rijn varen.” De Veluwezoom vormt de achtergrond van dit panorama. Pleyn is terug bij een oude bekende. Jan Janssen (78) woont hier al bijna zeven jaar met plezier. In een vorige Pleyn vertelde hij over zijn vrijwilligerswerk. Deze keer zijn leven in vogelvlucht.

“Op mijn achttiende heb ik Marietje leren kennen. We hebben acht jaar verkering gehad en zijn 42 jaar getrouwd geweest. We hebben een goed huwelijk gehad. Marietje werkte mee. Zij hield ook van bloemen dus we deden veel samen. Jammer genoeg konden we geen kinderen krijgen. Maar gelukkig hebben we een lieve zoon geadopteerd. Hij is nu 42 en werkt met verstandelijk gehandicapte jongens. Hij gaat regelmatig met ze naar Vitesse. Prachtig natuurlijk.”

Voor iemand met groene vingers, is drie hoog best ver van waar het allemaal om gaat, maar gelukkig kan hij vanuit zijn huiskamer ook zien of de tuin er goed bij ligt. Zowel aan de voorkant van het complex, als aan de achterzijde ontfermt Jan Janssen zich over de planten, bloemen en de groentetuin. “Ik heb net 300 tulpenbollen geplant. En als ze uitgebloeid zijn haal ik ze eruit en zet ik het helemaal vol met asterplanten. Ik doe alle dagen wat.”

Naast de bloemen had ik ook nog een hobby, namelijk auto’s uitdeuken en spuiten. Ik was bekend als De Blauwe Neus. Zo waren er meer als ik. Ze hadden allemaal een bijnaam: De Zonnebloem, De Salamander.

Nu hangt er nog steeds een houten bordje op mijn voordeur met ‘De Blauwe Neus’. Dat heb ik gekregen.

In zijn woonkamer staan de tuinboeken als kunstwerken tentoongesteld. “Vanaf mijn veertiende zit ik al in de bloemen. Mijn vader werkte vroeger in de steenoven in mijn geboorteplaats Gendt. Hij zei: ‘Dat moet jij nooit doen jongen. De steenoven is veel te zwaar werk. Doe jij maar iets anders.’ Ik vond de bloemen leuk en werkte er tot mijn negentiende. Daarna ging ik in de bouw. Ik was kraanmachinist en betonafwerker. Heel wat anders ja. De handen had ik nooit verkeerd staan. Ik heb het zeven jaar gedaan en toen werd ik afgekeurd, vanwege mijn rug. Toen kwamen de bloemen weer terug want ik ging in Presikhaaf in een bloemenwinkel werken. Daarna ben ik altijd in de bloemen gebleven; zaaien, verspenen, uitplanten, oppotten en uiteindelijk verkopen. Ik had een grote bloementuin in Lent. En nu dus nog steeds hier bij Eilandstaete.” Hij draagt een naamplaatje van Pleyade met daarop ‘Jan Janssen, tuinman.’

“Mijn vrouw overleed alweer tien jaar geleden. Dat was een verdrietige tijd. Ze had borstkanker. Ik woon hier dus alleen, maar prettig. Ik eet altijd beneden in het restaurant. Bijna elke dag zeg ik dat ik lekker heb gegeten en dat de bediening goed was. Dat is toch een kleine moeite? Ik heb zo mijn uitstapjes. Ik bezoek wekelijks mijn broer in Gendt, 13 kilometer op de scootmobiel. Vroeger bezocht hij mij, maar nadat hij een herseninfarct kreeg, zijn de rollen omgedraaid.

Ik kijk heel tevreden terug op mijn leven. Ik ga door met de bloemen zo lang ik kan. Ik heb een schuurtje voor de spullen gekregen en binnenkort komt er ook een konijn in een hok. Daar verheug ik me al op.”

25

Gezondheid

Druppel bloed straks voldoende voor diagnosticeren kanker Onderzoekers van het Cancer Center Amsterdam (CCA) van VUmc in Amsterdam hebben een techniek ontwikkeld die kanker in een vroeg stadium kan opsporen in een druppel bloed. Onderzoeker prof. dr. Tom Würdinger van het CCA: ”Het is belangrijk om kanker zo vroeg mogelijk vast te stellen en te behandelen. De nieuwe techniek waarmee we kanker uit het bloed ‘lezen’ kan daar een grote rol bij spelen en kan hopelijk levens redden.” Het is nu nog in een experimentele fase. Würdinger verwacht binnen vijf jaar de test beschikbaar te hebben voor de eerste patiënten.

De ontdekking is gepubliceerd in het wetenschappelijke tijdschrift Cancer Cell.

Bloedplaatjes De onderzoeksgroep van Tom Würdinger ontdekte dat bloedplaatjes van kankerpatiënten RNA (kopieën van delen van het DNA) van de tumor bevatten. Bloedplaatjes zorgen normaliter voor de stolling van het bloed, maar recent onderzoek laat zien dat bloedplaatjes ook een belangrijke rol vervullen in tumorgroei en uitzaaiing van kanker. De bloedplaatjes van patiënten met kanker bevatten unieke RNA-patronen die het mogelijk maken om gezonde individuen te onderscheiden van kankerpatiënten, met een zekerheid van 96%.

Veel informatie in RNA-profielen Het bleek mogelijk het RNA-profiel in bloedplaatjes van kankerpatiënten te koppelen aan het orgaan waar de tumor is ontstaan: in het orgaan waarin het ontdekt is, of dat het een uitzaaiing is. De bloedplaatjesprofielen kunnen ook helpen te bepalen welk type therapie het beste is en of de gekozen behandeling effectief is.

Bloedtest over vijf jaar beschikbaar Würdinger: ”We werken momenteel aan een snel toepasbare bloedtest. Deze is naar verwachting in 2020 beschikbaar.

De nieuw ontwikkelde techniek is getest op de meest voorkomende tumortypes en is dus breed toepasbaar.

Internationale samenwerking In Amsterdam wordt momenteel het CCA Liquid Biopsy Center ingericht. Het centrum gaat bloed van duizenden patiënten met kanker verzamelen voor verdere testontwikkeling. VUmc werkt intensief samen met verschillende partners, zoals Amerikaanse en Zweedse universiteiten. Ook heeft VUmc al een bedrijf opgezet dat de exclusieve rechten op de ontwikkeling van de bloedtesten heeft verworven.

Bron: persbericht en website VUmc

Beter dan weefselbiopten en scans Huidige opsporingmethoden voor kanker, zoals scans en klassieke weefselbiopten, kosten veel tijd, zijn moeilijk uit te voeren en duur. Daarnaast is het afnemen van weefsel bij patiënten belastend, terwijl met CT-scans alleen vrij grote tumoren op te sporen zijn. De mogelijkheid om via het bloed tumoren te detecteren is een enorme vooruitgang voor de (vroeg)diagnostiek van kanker.

26

Wintertip: Ouderen en heel kleine kinde-

ren zijn het meest gevoelig voor onder-

koeling.

Zeker als ze stilzitten. Bij serieuze kou dus maar liever binnenblijven.

Kwartier bewegen per dag verlaagt vroegtijdige overlijdenskans Dagelijks vijftien minuten lichte inspanning verlaagt al de kans op vroegtijdig overlijden. Ook kort intensief sporten is goed voor de gezondheid. Acht minuten per dag is al genoeg voor een merkbaar positief effect.

Er is van alles te beleven: beweegtoestellen waaronder een serie trommels en een vruchten- en kruidentuin. Deze tuin nodigt uit tot bewegen en prikkelt de andere zintuigen.

Dit blijkt uit een studie van Thijs Eijsvogels van het Radboudumc en Paul Thompson van Hartford Hospital gepubliceerd in tijdschrift JAMA. Regelmatig matig intensief bewegen, zoals fietsen of stevig wandelen, kan het risico verlagen op diverse ziektes zoals hartziekten, diabetes, beroerte, diverse vormen van kanker. Volgens de Nederlandse Norm Gezond Bewegen is het goed om minimaal dertig minuten per dag matig intensief te bewegen, of 75 minuten per week hoog intensief.

Prikkelen Zowel de opzet als het ontwerp van de tuin sluiten aan bij de leefwereld en de motoriek van ouderen. “Zo zijn er uiteenlopende soorten bloemen met veel verschillende kleuren. Kijken en dingen in je opnemen is ook een vorm van bewegen.

Het draaien aan de toestellen of trommelen zijn eenvoudige bewegingen maar zorgen ervoor dat ouderen, net als ze thuis gewend waren, actief blijven. Alles in de tuin heeft een prikkelende werking, dat is belangrijk voor mensen met dementie”, vertelt Cora van Tiem (teamhoofd).

Alle beetjes helpen Uit onderzoek blijkt dat ook beweging onder de aanbevolen norm al een vermindering oplevert van het risico op overlijden. Ook mensen die slechts acht minuten per dag hardliepen hadden een verlaagde kans om vroegtijdig te overlijden aan hartziekten.

Kortom: meer bewegen, ook al is het maar een beetje, is belangrijk. Als het even kan: kom in beweging en ga naar de beweegtuin of ga even een stukje wandelen. Je kunt op ieder moment beginnen met een wandeling. In de lunchpauze of na het werk. Naast dat het goed is, is het ook gezellig om samen te doen!

Eijsvogels: "Iedereen weet wel dat voldoende beweging gezond is. Dit onderzoek laat zien dat ook een klein beetje inspanning al grote gezondheidswinst oplevert. Dit zou voor inactieve personen een extra stimulus moeten zijn om toch iets aan beweging te doen. Alle beetjes helpen dus."

(Bron van tekst onderzoek: Nu.nl)

Bewegen bij Pleyade Ook binnen Pleyade wordt het bewegen gestimuleerd. Een manier om dementerende cliënten te stimuleren om te bewegen is een beweegtuin. In de beweeg- of beleeftuin bij Eldenstaete, gebouw A, kunnen onze cliënten doen, ruiken, zien, voelen en proeven.

27 27

Meeschrijven voor Pleyn, iets voor jou of u?

Sis

Jeanne

Loes

Marga

Jonne

Mildred

Wat een mooi nieuw magazine, Pleyn nieuwe stijl! Tenminste, dat vinden wij.

Wat zou het leuk zijn als een paar enthousiaste lezers zich willen aansluiten bij de redactie.

Er is genoeg te doen. Wie vindt het leuk om te schrijven, mee te denken, informatie te verzamelen en redactie-ervaring op te doen bij het magazine dat speciaal is gemaakt voor de cliĂŤnten, medewerkers en vrijwilligers van Pleyade? Het enige dat noodzakelijk is, naast lol in het schrijven, is een internetverbinding en een paar uurtjes per maand beschikbare tijd. De redactie komt maximaal twee keer per kwartaal bij elkaar. Doe mee en stuur een e-mail naar redactiepleyn@pleyade.nl.

De redactie va n Pleyn besta at uit:

Jonne Steenhu is (eindredacte ur) Sis Huiskamp (hoofdredacteu r) Mildred de Wo lff (correspond ent-redactielid) Loes Tuin (co rrespondent-re dactielid) Jeanne Stap (vormgeving/op maak-redactiel Marga Stein id) (corresponden t) Wilma Verwoer t (correspond ent)

28

Wintertip: Een lekker warm gestookt huis is fijn in de winter, maar vergeet niet ook te ventileren

Afscheid van Altenova Per 1 december 2015 bestaat Altenova, het vroegere Elderhoeve, niet meer. De bewoners zijn verhuisd en het pand is overgedragen aan de gemeente Arnhem..

Elderhoeve werd opgericht als verpleegtehuis voor dementerenden.

Het markante gebouw is speciaal ontworpen om cliënten zo veel mogelijk loopvrijheid te geven: lange gangen en een grote binnentuin. Het gebouw huisvestte 210 cliënten, maar door de bijzondere indeling voelde het toch kleinschalig aan.

In 2009 verhuisden de clienten naar het nieuwe Eldenstaete. De somatische- en revalidatiecliënten van Martinushof kwamen naar Elderhoeve, dat daarbij werd omgedoopt tot Altenova. De naam Altenova is een combinatie van oud (alt) en nieuw (nova): een nieuwe start in een vertrouwde omgeving

Op Altenova is altij d veel aandacht ge weest voor kunst. een bijzonder kunstp Tijdens roject werd bijvoo rb eeld een sp eciale ‘s badkamer’ ontworpe noezeln.

De directie en ondersteunende diensten namen hun intrek op de bovenste verdieping van het gebouw.

Achter de ‘blauwe deuren’ zat het facilitair bureau en later de afdeling P&O. Daarnaast was er nog een ‘medische gang’ waar alle artsen en specialisten zaten.

29

‘In de bloemetjes’

COLOFON Pleyn is het magazine voor cliënten, medewerkers, gepensioneerde medewerkers en vrijwilligers van Pleyade. Het verschijnt vier keer per jaar.

“Ik heb mijn plekkie hier wel gevonden”

Redactie Jonne Steenhuis (eindredacteur), Sis Huiskamp (hoofdredacteur), Jeanne Stap (vormgeving en opmaak), Mildred de Wolff (correspondent), Loes Tuin (correspondent), Wilma Verwoert (correspondent), Marga Stein (correspondent).

Aan deze Pleyn werkten verder mee Floor de Vroome, Rein Memelink, Astrid Donders, Stichting Bio Kinderrevalidatie, … en medewerkers van Pleyade.

Algemeen redactieadres Pleyade t.a.v. redactie Pleyn, Postbus 4020 6803EA Arnhem redactiepleyn@pleyade.nl Oplage en editie 2600 exemplaren, jaargang 1, nummer 1, Een extra Pleyn is aan te vragen bij de redactie of bij de receptie van de locaties.

Vormgeving Jeanne Stap

In elke Pleyn zetten we een jubilaris in de bloemetjes. Deze keer Toos Starink: op 1 januari 2016 is zij 25 jaar in dienst bij Pleyade. Proficiat!

“Drie jaar werk ik alweer als gastvrouw in Waalstaete. Daarvoor drie jaar Akkerwinde, dat is nu gesloten. Ik begon bij Laurentius, daar heb ik 19 jaar gewerkt. Ik hou van mijn werk en ik ben een tevreden mens.

We hebben een heel leuk team, zijn goed op elkaar ingespeeld en het draait goed. Op dit moment volg ik een cursus facilitair medewerker, op MBO2-niveau. Het is best moeilijk, maar het gaat goed. We hebben Nederlands en rekenen, maar we moesten ook een ‘gastvrijdag’ voor bewoners organiseren. Daar heb ik erg veel plezier aan beleefd.

Ik hoop hier nog een poosje te blijven. Voorlopig hoef ik er nog niet aan te denken om te stoppen. Mijn moeder woont hier in Waalstaete, dus ik kan haar vaak bezoeken. Mijn man is al gepensioneerd, maar ik wil nog niet thuiszitten hoor. Nee, mijn plekkie heb ik wel gevonden.”

30

Fotografie Bibliotheek Arnhem (Enka), Stichting Bio (familiefoto), Sylvia Harmsen (Mildred, Redactie), Pixabay (stockfoto’s), Sis Huiskamp (Coverfoto, Het verhaal van Jan Janssen, Lekker eten met Mildred, In de bloemetjes), Robbers & van den Hoogen (Typisch Arnhems), Jonne Steenhuis (SamenSpraak, Mijn hobby). Van niet alle foto’s is bekend wie de fotograaf is. Onze excuses als we daarom iemand niet vermelden.

Druk Rikken Print Productie Redactum Suggesties? Past uw/jouw verhaal in een van de rubrieken? Bijdragen voor de volgende Pleyn zijn altijd welkom. Neem contact op met de redactie via redactiepleyn@pleyade.nl of 026 751 6341 Wilt u Pleyn niet meer ontvangen? Laat dit dan schriftelijk of per mail weten aan de redactie via bovenstaand adres.

De redactie behoudt zich het recht voor om ingezonden teksten te herschrijven, in te korten of niet te plaatsen.

PuzzelPleyn In elke Pleyn een puzzel. Los hem op en win de prijs: een driegangenmenu voor twee personen in een Pleyade restaurant.

Stuur de oplossing naar: Pleyade t.a.v. Redactie Pleyn Postbus 4020 6803 EA Arnhem of per e-mail naar redactiepleyn@pleyade.nl ANDY ACTIE ACTIVITEIT ANDIJVIE ARNHEM CLIENTENRAAD CONTACT CREATIE CREME DUURZAAM EIWIT EKSTER ELDENSTAETE EMOTIONEEL ETSEN EZELIN GELOVIGE GEZEGEND GROOTVADER

HEVELEN INDIAAN JOKER KALMEER KIEZEN KOEPELKERK KOESTEREN NACHTRUST NOORDEN OLIE PLEYN POLDERHOF REEEL REGEL REIZEN REVALIDATIE ROVER SPINAZIE

STEEL STERK STEUNBALK STRIKT TEDERHEID TENEUR TOVENAAR VARKEN VELUWE VEREN VIERDE VITESSE VOGEL VOLZIN WIJKBEWONERS WILLEMSPLEIN ZEKERHEID ZWAARD

Streep deze woorden door in de tabel. Ze kunnen in alle richtingen, horizontaal, verticaal of diagonaal, geschreven zijn. De letters van woorden kunnen overlappen.

A

M

A

A

Z

R

U

U

D

N

V

L

E

S

N

N

C

R

E

A

T

I

E

S

E

O

E

O

T

I

E

N

T

L

N

L

V

S

T

Z

G

G

E

R

L

L

E

R

I

T

I

H

D

E

U

E

E

E

I

E

E

Z

E

U

V

C

R

E

E

E

L

R

D

K

Z

V

I

V

I

E

I

A

R

L

N

M

N

U

T

E

E

E

O

W

V

N

T

T

R

E

A

T

F

S

W

H

R

R

G

L

I

E

E

N

N

K

M

N

E

O

T

E

C

H

H

E

E

T

I

O

S

E

E

E

D

N

H

A

L

A

E

E

N

G

T

C

R

T

D

N

M

I

R

R

E

R

N

I

I

D

E

N

E

R

E

R

D

O

J

A

E

T

Y

D

D

D

E

E

N

A

G

R

O

O

T

V

A

D

E

R

Y

R

E

R

O

A

C

L

K

O

A

I

I

D

L

I

E

E

I

E

W

N

I

T

R

L

N

T

O

E

P

O

T

E

Z

T

E

E

U

E

I

D

N

E

D

N

R

S

P

M

A

S

B

V

K

D

I

E

K

S

W

R

E

D

N

L

N

E

K

O

A

A

Z

S

P

S

L

N

A

E

E

A

I

O

J

T

A

E

T

S

T

E

U

N

B

A

L

K

P

K

I

N

I

E

L

P

S

M

E

L

L

I

W

E

S

E

W

K

R

E

K

L

E

P

E

O

K

Y

N

Z

Noteer hieronder de in de tabel overgebleven letters:

Maak voor de oplossing.van de overgebleven letters vier woorden op zo’n manier dat een logische zin overblijft.

31

Ten Slotte Ook deze tijd zal eenmaal de goede oude tijd worden.

(Godfried Bomans)

Wintertip: Volg Pleyade ook op Facebook: https://www.facebook.com/PleyadeArnhem/

Accu’s en vorst zijn geen vrienden.

De accu van een elektrische fiets wil het

liefst op kamertemperatuur worden opgeladen.