PBAanrader 2026-2030 Naar een toekomstbestendige aantrekkelijke en bruisende binnenstad
1
Aanbevelingen aan de Raad en het College van Arnhem
2
Inhoud
Platform Binnenstad Arnhem
4
PBAanrader 2026-2030
5
1. Een aantrekkelijke en leefbare binnenstad
6
2. Een veilige en schone binnenstad
7
3. Een toegankelijke en bereikbare binnenstad
9
4. Een economische en vitale binnenstad
10
5. Een gastvrije en levendige binnenstad
11
6. Een groene en duurzame binnenstad
12
7. Een slimme en innovatieve binnenstad
13
Tot slot
14
Colofon
15
PBAanrader 2026-2030 Aanbevelingen aan de Raad en het College van Arnhem
3
Platform Binnenstad Arnhem Wij zijn Platform Binnenstad Arnhem (PBA), een samenwerkingsverband van Ondernemers Kontakt Arnhem (OKA), City Centrum Arnhem (CCA), Koninklijke Horeca Nederland - afd. Arnhem/Renkum (KHN), Hotel Overleg Regio Arnhem (HORA), Cultuur Netwerk Arnhem (CNA) en Vereniging van Eigenaren Citycenter Arnhem (VECA). Met een bestuur, een Regieteam (uitvoerings- organisatie) en afvaardiging van meer dan 100 mensen uit de achterban van de samenwerkende partijen initiëren wij dialoog, projecten en activiteiten. Deze dragen bij aan de welvaart en het welzijn van de ondernemers, een economisch aantrekkelijk investerings- en vestigingsklimaat, een prettige werk- en leefomgeving en een aantrekkelijke en bruisende binnenstad om te bezoeken. We werken hiertoe nauw samen met de gemeente, bewonersorganisaties, evenementenorganisatoren, Toerisme Veluwe Arnhem en Nijmegen (TVAN), Citymarketing Arnhem (CMA) en de parels om de binnenstad heen zoals het Modekwartier en het Spijkerkwartier. PBA is in het leven geroepen om structureel te werken aan het aantrekken van meer bezoekers die langer verblijven, meer besteden en vaak terugkomen.
4
PBAanrader 2026-2030 Binnensteden staan onder druk. Ook in Arnhem. De veranderingen in koopgedrag lijken structureel te zijn: meer via internet, meer in eigen buurt, dorp of stadje, minder in de grote binnensteden. Dat vraagt om een gerichte strategie om de binnenstad van Arnhem aantrekkelijk te maken en te houden voor de inwoners van Arnhem en bezoekers van buitenaf. Gemeente en PBA werken al jaren gezamenlijk aan de versterking van de
In deze PBAanrader 2026-2030 vind je adviezen en aanbevelingen op de volgende
Arnhemse binnenstad. De lijn is helder: hoe wordt onze stad nog meer een
thema’s (in willekeurige volgorde):
place to be & meet in plaats van vooral een place to buy? De binnenstad moet gastvrij en bereikbaar zijn en blijven, waarbij aantrekkelijk en bruisend de boventoon voeren. De Arnhemse kernwaarden groen, creatief en vrij
1.
Een aantrekkelijke en leefbare binnenstad
2.
Een veilige en schone binnenstad
3.
Een toegankelijke en bereikbare binnenstad
4.
Een economische en vitale binnenstad
interventies en acties nodig. Om de concurrentie van online, het groeiende
5.
Een gastvrije en levendige binnenstad
aanbod in de kernen om ons heen en andere steden het hoofd te bieden
6.
Een groene en duurzame binnenstad
7.
Een slimme en innovatieve binnenstad
moeten zichtbaar zijn in de binnenstad. De beschikbare data moeten in besluitvorming volop ingezet worden. Om de regionale, maar ook nationale en internationale aantrekkingskracht van de binnenstad van Arnhem te behouden, is een combinatie van
zijn een doordachte visie en samenwerking met ondernemers, bewoners, mensen die in de binnenstad werken, cultuur, vastgoedeigenaren en gemeente cruciaal. Politieke partijen in Arnhem bereiden op dit moment hun verkiezingsprogramma voor 2026-2030 voor. In lijn met de Raadgever van OKA en het advies van KHN, heeft PBA ook gedacht concrete aanbevelingen aan te reiken, om zo de binnenstad van Arnhem aantrekkelijk en bruisend te maken en te houden voor bezoekers, bewoners en ondernemers en hiermee de belangrijke rol die het nu vervult te behouden en te versterken.
PBAanrader 2026-2030 Aanbevelingen aan de Raad en het College van Arnhem
5
1. Een aantrekkelijke en leefbare binnenstad Stel je een binnenstad voor waar iedere stap je nieuwsgierigheid prikkelt. Waar kunst je welkom heet op straat, muurschilderingen het verhaal van de stad vertellen en creatieve plekken jongeren
AANBEVELINGEN Investeer in routing en signing voor een logische, prettige looproute. Bijvoorbeeld de projecten die uit de schouw met kwartiermakers zijn
én bezoekers uitnodigen om te blijven hangen. De inrichting is
gekomen.
logisch: duidelijke bewegwijzering leidt je langs levendige straten,
Investeer in creatieve plekken: bijvoorbeeld de
uitnodigende pleinen en verrassende doorkijkjes. Hier is het
muurschilderingen in samenwerking met Museum Arnhem.
stadscentrum niet alleen een plek om te winkelen, maar ook om te beleven. De kracht ligt in de samenhang: ondernemers die elkaar
Kom met een nieuw reclamebeleid. Dit ligt al jaren stil en verdient absoluut aandacht, omdat nu (bijna) niks meer kan. Zet in op Buitenspel in de Binnenstad, door dit op te
aanvullen, concepten die elkaar versterken en een beleving die blijft
nemen in Visie Openbare Ruimte en zorg voor financiële
hangen.
onderbouwing. Dit zorgt ervoor dat de binnenstad ook voor de jongste bezoekers en bewoners aantrekkelijk is en blijft. Zorg ervoor dat de kernwaarden groen, creatief en vrij ook in infrastructuur te zien zijn. Denk aan vlaggenmasten, meer groen, minder grijs. Het stationsgebied is dé
ADVIES Zet in op een herkenbare, uitnodigende en inspirerende binnenstad waarin beleving centraal staat. Maak hierbij gebruik van de kernwaarden groen, creatief en vrij.
ontvangstplek voor bezoekers die per trein, bus of zelfs auto komen, dus het is van belang te investeren in een aantrekkelijk en gastvrij stationsgebied.
6
2. Een veilige en schone binnenstad Een binnenstad is pas echt aantrekkelijk als iedereen zich er veilig voelt. Dat begint bij zichtbare handhaving en preventie en een snel herstel van kapotte bestrating of gevaarlijke situaties. Tegelijk
AANBEVELINGEN Breid het wijkgericht toezicht en handhaving uit, om sociale veiligheid te bevorderen. Zorg voor een beleidsmatige aanpak van verwarde personen: preventie, zorg en
vraagt het om menselijkheid: ruimte voor preventie, begeleiding en
eventuele verplaatsing buiten de binnenstad. De twee ‘hotspots’ bij Musis en Rozet zijn
het terugdringen van overlast door verwarde personen. Schoon is
erg zichtbaar en daarmee geven ze bezoekers en bewoners een onaangenaam gevoel.
ook een deel van veiligheid. Graffiti wordt actief aangepakt, niet
Dit schaadt het gevoel van veiligheid en daarmee de aantrekkelijkheid van de stad.
alleen in het centrum maar ook bij de entrees van de binnenstad. En pandeigenaren weten: onderhoud en veiligheid zijn geen keuze,
Faciliteer een initiatief waarbij daklozen als dagbesteding zwerfafval opruimen, in ruil voor een maaltijd. Dit heeft een tweeledig effect: enerzijds zorgt het voor een schonere binnenstad en anderzijds stimuleert het de
maar verantwoordelijkheid. Zo ontstaat een stad die niet alleen
eigenwaarde. Een voorbeeld hiervan is Koffiehuis Amsterdam:
mooi oogt, maar ook goed voelt.
www. koffiehuis.amsterdam.nl Zorg voor meer sociale controle op onveilige plekken, zoals steegjes of verlaten winkelstraten. Treed op tegen georganiseerde diefstal. Groepen van 3/4 jongeren
ADVIES Versterk het gevoel van veiligheid en leefbaarheid met zichtbare acties en duidelijke regels.
7
treden steeds agressievers en brutaler op. Dit is een zorgwekkende ontwikkeling. Maak buurtgerichte preventieprogramma’s, zoals trainingen voor ondernemers over signaleren van criminaliteit, financieel mogelijk. Zorg voor snel (24 uurs) herstel van kapotte infrastructuur en aanpak van gevaarlijke of onaantrekkelijke plekken; Fixi als meldpunt werkt, maar de opvolging laat te wensen over. Pas APV aan zodat verkeerd geparkeerd fietsen en zwerffietsen sneller verwijderd kunnen worden en hinderlijke situaties worden voorkomen. Als voorbeeld verwijzen we naar aanpak Utrecht: www.lokaleregelgeving.overheid.nl Handhaaf op pandeigenaren: verplicht ze tot onderhoud en veiligheid. Hiermee zou ook de uiterlijke status van een pand geborgd moeten worden. Maak van alle graffiti-afspraken één overeenkomst, zodat het hele centrum, inclusief de entrees naar de binnenstad (o.a. John Frostbrug, Apeldoornseweg) eronder vallen.
»
PBAanrader 2026-2030 Aanbevelingen aan de Raad en het College van Arnhem
Zorg dat de bestrating van het winkelgebied op orde is, vrij van oneffenheden en kapotte stenen. Hiermee zorg je voor een inclusieve en toegankelijke binnenstad voor iedereen. Investeer in een beter en beleid op schoonmaak. Handhaaf hierop. Breng de Glutton afvalzuigers terug. Zorg voor duidelijke regels met betrekking tot schoonmaak en zorg dat op de excessen zichtbaar gehandhaafd wordt. Voer vaker gerichte schoonmaakacties uit op drukke plekken, zoals winkelstraten, pleinen en rondom evenementen. Plaats meer ‘slimme afvalbakken’ die volmeldingen automatisch doorgeven, met name in winkelgebieden en horeca-hotspots. Stimuleer campagnes gericht op gedrag rond afvalscheiding, peuken, kauwgom en oud-papierverzameling op straat. Dit laatste is vooral urgent in relatie tot brandveiligheid. Maak reinigingsrecht ook voor grote ondernemers beschikbaar. Hiermee reduceren we het aantal vervoersbewegingen van afvalinzamelaars. Pak de toenemende overlast van ratten in de binnenstad aan. Op een diervriendelijke, maar effectieve manier.
8
3. Een toegankelijke en bereikbare binnenstad Mobiliteit moet niet ingewikkeld zijn, maar vanzelfsprekend. In Arnhem parkeer je aan de rand van de stad en stap je over op openbaar vervoer, de fiets of een deelvoertuig. De parkeergarages
AANBEVELINGEN Prioriteer de ontwikkeling van de hub GelreDome. Breng de realisatie naar voren. Breng tot die tijd de huidige P+R op orde
zijn netjes, overzichtelijk en voorzien van verlichting en toiletten.
door routing, signing en schoonmaak. Biedt, in samenwerking
Bewegwijzering helpt je op weg – niet alleen voor auto’s, maar
met vervoersbedrijf Breng en de Provincie het meermans-
ook voor voetgangers en fietsers. De binnenstad blijft bereikbaar,
buskaartje opnieuw aan.
maar wel op een manier die duurzaam is en ruimte geeft aan de mensen die er wonen en leven. Blijf zorgen voor een bereikbare
Ontwikkel ook geplande mobiliteitshubs aan de noord- en oostkant van de stad (met goed en frequent openbaar vervoer, deelmobiliteit, voorzieningen) in vijf jaar in plaats van tien jaar.
binnenstad, met name voor de bezoekers uit de regio. De binnenstad
Verhoog de huidige parkeertarieven voor de binnenstad de komende vier jaar niet.
van Arnhem vervult een belangrijke rol hierin. Bezoekers kiezen
Investeer in een goed parkeerverwijssysteem, dat de beschikbare
voor gemak en het moet niet te veel tijd en geld kosten om naar de binnenstad te komen.
parkeergelegenheden bij de entrees en langs de singels duidelijk aangeeft. Verbeter parkeergarages met betere signing, zichtbaarheid vrije plekken en faciliteiten zoals toiletten. Breidt het aantal parkeergarages uit. Éen op de zeven bezoekers aan de binnenstad komt uit Duitsland (bron: Digitwin, powered by Archeleo), met de auto.
ADVIES Vergroot de toegankelijkheid van de binnenstad op een duurzame, overzichtelijke en gebruiksvriendelijke manier.
Investeer in het schoon en veilig houden van parkeergarages. Breid de mogelijkheden tot fietsparkeren uit. Initieer een structureel overleg tussen gemeente, ondernemers en PBA waarin de te plannen wegwerkzaamheden en de te nemen maatregelen besproken en afgestemd worden. Pas toegang tot de binnenstad aan voor bestelverkeer. Beperk de toegang tot de binnenstad, maar geef de logistiek van de distributiehubs rondom de binnenstad twee uur extra tijd. Scan de QR-codes hieronder voor voorbeelden van de gemeente Utrecht:
PBAanrader 2026-2030 Aanbevelingen aan de Raad en het College van Arnhem
9
4. Een economische en vitale binnenstad Een sterke binnenstad is een economisch gezonde binnenstad.
AANBEVELINGEN
Dat vraagt om slimme combinaties van ondernemers: clusters die
Zet in op actieve leegstandbestrijding door de inzet van een
elkaar versterken, straten waar het aanbod elkaar aanvult. We
matchmaker te blijven ondersteunen. De matchmaker verleidt
werken aan een compacter kernwinkelgebied, met daarbij ruimte
ondernemers, investeerders maar ook grote winkelketens om voor
voor andere functies in panden aan de rand. Hierdoor ontstaat
de binnenstad van Arnhem te kiezen.
een multifunctioneel stadscentrum, waarbij we oog moeten blijven
Stimuleer transformatie van panden, zodat functies veranderd kunnen worden naar woningen, kantoren of andere voorzieningen
houden voor een aantrekkelijke looproute voor bezoekers die
boven winkels.
komen shoppen. Leegstand krijgt geen kans – niet alleen door
Ondersteun campagnes om ondernemers en bezoekers te boeien en
handhaving, maar ook door een actieve matchmaker en tijdelijke
te binden.
creatieve invullingen. Tegelijk wordt vergunningverlening versneld met
Faciliteer een goed ondernemersklimaat met minder regels en snellere vergunningverlening (“wasstraat”-aanpak). Zorg hiervoor dat
een ‘wasstraat’-aanpak: alle juiste mensen tegelijk aan tafel, geen
alle betrokken ambtenaren direct of direct na elkaar een vergunningaanvraag
onnodige drempels, waardoor een vergunning snel beoordeeld kan
beoordelen.
worden. De stad communiceert haar aantrekkelijkheid via krachtige
Zie toe op bestemmingsplan in de binnenstad, zodat fastfood niet kan uitbreiden
campagnes, gericht op bezoekers én investeerders.
in het kernwinkelgebied. Werk in de uitvoeringsagenda ‘Visie op Toerisme & Recreatie’ de adviezen uit het onderzoek, ‘Meer cruisepassagiers naar de binnenstad’, uit. Investeer in ‘Bestemming Arnhem’, zodat meerdaags bezoek aan de stad
ADVIES Versterk de economische basis van de binnenstad door samenwerking en aantrekkelijke voorwaarden voor ondernemers, zodat bezoekers aan de binnenstad gestimuleerd worden te komen.
gestimuleerd wordt. Arnhem heeft voldoende aanbod in huis om zich hiermee te positioneren. Zorg ervoor dat de Dit is PAS Arnhem cadeaukaart opgenomen wordt als standaard cadeau door gemeente Arnhem. Dit stimuleert het bestaan van de Arnhemse ondernemers.
Dit is PAS Arnhem
SHOPPEN HORECA ATTRACTIES CULTUUR DIENSTEN
Dé cadeaukaart van en voor Arnhem Uitgiftedatum:
Met deze cadeau kaart kan bij alle
€
mende bedrijven Het tegoed op de betaald worden cadeaukaart is . 3 jaar geldig en Kijk voor de algeme OR JOU! kan in delen worden ne voorwaarden besteed. en de deelnemende SPECIAAL VO bedrijven op onze website deelne
www.ditispasarn hem.nl
.
DIPA_Kaart_Sep_2024.
indd 24
den? cadeaukaart beste Waar kan je de asarnhem.nl Kijk op www.ditisp
indd 23
DIPA_Kaart_Sep_2024.
10/09/2024 15:18:16
10/09/2024 15:18:16
10
5. Een gastvrije en levendige binnenstad Arnhem moet een plek zijn waar je altijd iets kunt beleven. Jaarrond evenementen zorgen voor een levendige binnenstad, ondersteund door een professioneel gastvrijheidsteam dat bezoekers welkom
AANBEVELINGEN Breid voorzieningen uit: zitplekken, veilige pinlocaties, openbare toiletten, publieke bagagekluizen.
heet. Denk aan de Korenmarkt als zichtbare ontmoetingsplek, aan
Maak ontmoetingsplekken aantrekkelijker en professioneler, zoals de Korenmarkt
plekken waar je kunt zitten, even tot rust komt, of onverwacht een
en andere entreegebieden. Een goed voorbeeld is de Rijnkade.
optreden meemaakt. Gastvrijheid is hier niet alleen service – het is
Zorg dat de evenementensubsidie op gelijk niveau blijft of, liever nog, stijgt.
de basis van beleving.
Zorg hierbij voor meerjarige ondersteuning van evenementen, zodat deze voor langere termijn aan Arnhem verbonden kunnen worden.
ADVIES Maak van de binnenstad een plek waar mensen graag verblijven, elkaar ontmoeten en zich welkom voelen.
PBAanrader 2026-2030 Aanbevelingen aan de Raad en het College van Arnhem
11
6. Een groene en duurzame binnenstad Stel je een binnenstad voor waar het groen je tegemoetkomt. Waar gevels bloeien, straten ademruimte bieden en zelfs het stationsgebied voelt als een stadsoase. Arnhem kan zich met recht
AANBEVELINGEN Vergroen gevels, straten en pleinen – ook rondom station en winkelgebieden als de Bakkerstraat en het Audrey Hepburnplein.
onderscheiden door vergroening te koppelen aan de kernwaarden
Ontwikkel meer ‘stadsoases’: unieke groene plekken met oog voor veiligheid en
creatief en vrij en dit weer te verbinden aan veiligheid. Kunst en
klimaatadaptatie.
natuur komen samen op vaste plekken – een bankje onder een
Combineer vergroening met kunstobjecten op vaste plekken.
klimopwand, een kunstwerk in een park. Hier wordt vergroening niet
Werk in overleg met ondernemers aan het draagvlak voor vergroening.
gezien als decoratie, maar als levensader van de stad. Ze draagt o.a. bij aan verkoeling, schonere lucht, geluidsdemping en meer biodiversiteit.
ADVIES Maak van de binnenstad een groene, ademende plek die uitnodigt tot verblijf en ontmoeting.
12
7. Een slimme en innovatieve binnenstad De stad van morgen gebruikt data om haar koers te bepalen. Arnhem werkt met een digital twin, een digitale kopie van haar binnenstad waarmee bezoekersaantallen en -stromen inzichtelijk
AANBEVELINGEN Investeer om dashboards en data toegankelijk en interactief maken voor een breder publiek.
worden en beslissingen onderbouwd. Data over veiligheid, beleving
Stimuleer gebruik van data om beleidsaanpassingen te onderbouwen (“meten is
en bezoekersstromen worden actief gebruikt. Want meten is weten
weten”).
– en weten is groeien.
Investeer in glasvezelnetwerk om dit ook te gebruiken voor evenementenaansluitingen. Stimuleer om evenementenlocaties aan te sluiten op slimme elektratoepassingen (netcongestie).
ADVIES Gebruik digitale tools en data om de binnenstad slimmer te besturen en sneller te verbeteren.
PBAanrader 2026-2030 Aanbevelingen aan de Raad en het College van Arnhem
13
Tot slot Als hoofdstad zijn we het aan onze status verplicht om uit te groeien tot meest toonaangevende stad van Gelderland. Arnhem heeft de potentie om verder uit te groeien tot de meest groene, creatieve en vrije binnenstad van Nederland. Deze PBAanrader schetst een uitvoerbare toekomst. Een toekomst waarin veiligheid, schoonheid, economie, bereikbaarheid, beleving én duurzaamheid elkaar versterken.
Klaar om samen te bouwen aan de toekomstbestendige binnenstad van Arnhem?
14
Colofon PBAanrader 2026-2030 Naar een toekomstbestendige aantrekkelijke en bruisende binnenstad Aanbevelingen aan de Raad en het College van Arnhem In opdracht van Platform Binnenstad Arnhem Voor dit document is geput uit notities van gemeente Arnhem, Platform Binnenstad Arnhem en Platform Binnenstadsmanagement, de OKA Raadgever 2026 en gesprekken die in de loop der jaren zijn gevoerd met stakeholders in en om de binnenstad van Arnhem en collega binnenstadmanagers in het land. Eindredactie Nicolette Bolté ©Platform Binnenstad Arnhem Wijzigingen voorbehouden: de binnenstad is altijd in ontwikkeling! Juni 2025
PBAanrader 2026-2030 Aanbevelingen aan de Raad en het College van Arnhem
15
Platform Binnenstad Arnhem Bovenbeekstraat 21 6811 CV Arnhem T: 026 20 20 461 info@binnenstadarnhem.nl www.binnenstadarnhem.nl