Molenvriend 31 web

Uitgave van de vereniging Molenvrienden Land van Cuijk

Nr. 31 (herdruk mei 2009)

VERENIGING MOLENVRIENDEN LAND VAN CUIJK BESTUUR VOORZITTER

Ben Verheijen Tel. 0485-313298 Don Werts Tel. 0485-315362 Perry Hendriks Tel. 0485-322872 Frits Harteman Tel. 0485-572271 Hans Heijs Tel. 0485-571463

Moleneind 4 5431 HW CUIJK Straatkantseweg 28 5443 NC HAPS De Vang 20 5437 BP BEERS Bilderbeekstraat 23 5831 CW BOXMEER Bilderbeekstraat 26 5831 CX BOXMEER

ARCHIEFCOMMISSIE

Tel. 0485-371622

Hoogeindse Kampen 5 5447 PS RIJKEVOORT

LEDENADMINISTRATIE

Tel. 0485-315362

MOLENARCHIEF LAND VAN CUIJK

Tel. 0485-315362

BIOTOOPWACHT LAND VAN CUIJK

Ben Verheijen Tel. 0485-313298

SECRETARIS PENNINGMEESTER BESTUURSLEDEN

COMMISSIES

Straatkantseweg 28 5443 NC HAPS GIRONUMMER: 4008385 onder vermelding adres penningmeester Hoogeindse Kampen 5 5447 PS RIJKEVOORT Eenieder kan na afspraak het archief raadplegen Moleneind 4 5431 HW CUIJK

DE MOLENVRIEND 31

Colofon Jaargang 12, nummer 1, april 1996 (verschijningsdatum juli 1996) Lijfblad van de vereniging Molenvrienden Land van Cuijk, opgericht in 1984. De Molenvriend wordt gratis toegezonden aan de leden van de vereniging. De contributie hiervoor is ƒ 20,-. Men kan ook voor f 10,begunstiger worden. In dat geval krijgt men periodiek een nieuwsbrief. Aanmelding kan geschieden door het bewuste bedrag te storten op de girorekening van de vereniging. De Molenvriend is een advertentiemedium.

REDACTIE

Frits Harteman Don Werts

Ben Verheijen

REDACTIEADRES

Bilderbeekstraat 23

5831 CW BOXMEER

VERDER WERKTE(N) MEE

John Houben

ILLUSTRATIES

Frits Harteman en Don Werts

VOORPAGINA

Detail van de inmiddels verwaarloosde molen “De Korenbloem” te Mill (foto F. Harteman)

In dit nummer pagina 2 pagina 3 pagina 4 pagina 5

pagina 10

pagina 11

pagina 12

pagina 15

Colofon In dit nummer Van de redactie Mededelingen van het bestuur Molenaarsdagboek een rubriek over het molendagboek van molenaar Van Riet door: Frits Harteman 15e Brabantse/Vlaamse Molenaarscontactdag tussentijds verslag over de organisatie van deze dag in oktober in onze regio door: John Houben Gevangen een welkomstwoordje van onze nieuwe voorzitter door: Ben Verheijen Jaarverslag 1995 van de vereniging Molenvrienden Land van Cuijk het reilen en zeilen van onze club in het afgelopen jaar door: Don Werts Molens in de regio de stand van zaken omtrent onze 13 molens

Van de redactie Alhoewel het laatste nummer reeds in 1996 verscheen, ligt hier toch het eerste nummer van dit jaar voor u.

kopij afleveren op de Bilderbeekstraat 23 te Boxmeer (bij Frits Harteman).

In de tussentijd is de samenstelling van de redactie gewijzigd. Na enkele enthousiaste jaren houdt Robbert Verkerk het voor gezien. Jan van Riet heeft eveneens te kennen gegeven te willen stoppen, zodat we nu slechts met z’n drieën overblijven. Als er liefhebbers zijn voor de ontstane vacatures, kunnen deze zich melden bij de redactie. Echter voor kopij doen wij een beroep op u allen. Er kan niet genoeg geschreven worden.

Deze Molenvriend nemen wij u weer mee terug in het leven van wijlen molenaar Van Riet te Beers.

Ditmaal wordt de periode 1881-1900 beschreven.

Verder kunt u zien hoe het staat met de voorbereidingen van de Brabantse/Vlaamse Molenaarscontactdag die 5 oktober aanstaande in het Land van Cuijk gehouden zal worden.

De bedoeling is dat het strakke tijdschema wat reeds gehanteerd werd te handhaven, zodat viermaal per jaar “De Molenvriend” op tijd bij u in de bus valt.

Voorts zal onze kersverse voorzitter een inleidend praatje verzorgen en kunt u aan de hand van het jaarverslag over 1995 van de secretaris vernemen hoe het de vereniging vorig jaar verging.

Door het vertrek van Robbert Verkerk is tevens het redactie-adres gewijzigd. U kunt nu de dozen met

Al met al hopen wij u hiermee voldoende leesstof te hebben voorgeschoteld.

De Molenvriend 31, april 1996

pagina 3

Mededelingen van het bestuur Deze keer zou de kop bovenaan deze rubriek eigenlijk Mededelingen van het Nieuwe Bestuur moeten heten, want sinds de Jaarvergadering over 1995 die op 19 maart jongstleden plaatsvond, zijn er mutaties opgetreden binnen de bestuurssamenstelling. De belangrijkste wijziging is wel het vertrek van Wim Blankespoor als voorzitter en bestuurslid. Na jarenlang het bestuur en dus eigenlijk ook de vereniging met een leidende functie gediend te hebben, achtte hij de tijd rijp om onze vereniging te verlaten. Ook al werd hij op de jaarvergadering bedankt in de vorm van een attentie van de vereniging, toch willen we bij deze Wim nogmaals bedanken voor al het werk wat hij in die tijd heeft verricht. Ben Verheijen, mede-oprichter van de vereniging en vrijwillig molenaar op de molen van Cuijk bleek bereid het voorzitterschap van Wim over te nemen. Ben liep trouwens geruime tijd al officieus mee met het bestuur.

Verdere wijzigingen in het bestuur zijn de functieverwisseling tussen Hans Heijs en Perry Hendriks: Perry is nu penningmeester en Hans blijft gewoon bestuurslid. Om toch op het mooie aantal van vijf personen te blijven (wat bovendien handig is bij stemmingen), werd onder de aanwezigen nogmaals een dringende oproep gedaan zich kandidaat te stellen voor een vijfde bestuurslidmaatschap. Frits Harteman (vrijwillig molenaar te Beugen en actief lid van diverse moleninstanties in de provincie) bleek deze taak op zich te willen nemen. In een bestuursvergadering zal wellicht de nieuwe taakverdeling aan de orde komen.

Overigens is er ook een nieuw rooster van aftreden gemaakt. Elke twee jaar zijn er zodoende bestuursle-

Bij overname van artikelen en/of foto’s, auteur en eventuele bron(nen) vermelden. Tevens hiervan melding maken bij de uitgeefster of redactie van dit blad.

pagina 4

den die zich dan wel of niet herkiesbaar zullen stellen.

Naast het organiseren van deze jaarvergadering, een molenaarsvergadering en een bestuursvergadering was het gedurende het winterseizoen vrij rustig. Maar als het aan de nieuwe voorzitter ligt, zal er een fris en stevig bewind komen en zullen er veel activiteiten ontplooid gaan worden.

Verdere activiteiten van het bestuur bestonden onder andere uit het bezoek aan de receptie ter gelegenheid van het afscheid van Harry Daverveld als werkzaam postbeambte. Harry is leerling-molenaar op ondermeer de molen van Sint Hubert en zal, indien eenmaal geslaagd, veel tijd voor de molen kunnen overhouden als VUT-ter.

Wat betreft de huishoudelijke mededelingen kunnen we u wat betreft de ingekomen stukken nog gewag maken van een brief van vereniging De Hollandsche Molen als bevestiging van ons gesprek met de heer Spoel van de examencommissie afgelopen najaar. De commissie zelf is nu bezig met een brief als reactie op onze oorspronkelijke brief. Deze zal over enige maanden verschijnen.

Tenslotte kunnen we u nog mededelen dat het “afschaffen� van de donateurs vele heeft doen besluiten nu lid worden. Enkele anderen hebben besloten tientjeslid te worden. de secretaris

De redactie stelt zich niet aansprakelijk voor eventueel gemaakte fouten of anderszins ontstane ongemakken.

De Molenvriend 31, april 1996

Molenaarsdagboek Uit het dagboek van Wilhelmus en Antonius Joannes van Riet, molenaars van “De Hoop” te Beers In de Molenvriend nr. 30 hebben wij u bij de aantekeningen uit bovengenoemd dagboek verlaten bij het jaar 1880. Wij zetten de verslaggeving in dit nummer voort tot het jaar 1900 en wij hebben het voornemen de resterende periode in de Molenvriend nr.

32 te plaatsen.

Echter, alvorens verder te gaan willen wij hier terugkomen op een paar zaken die niet geheel duidelijk waren. Dankzij Nico Jurgens en Theo van Bergen kunnen wij U nog het volgende melden: 1858 Cornelia Kemps blijkt inderdaad de echtgenote van Wilhelmus van Riet te zijn. Zij is op 23.12.1819 te Oirschot geboren. Bij haar overlijden op 37 jarige leeftijd, liet zij een gezin met 6 kinderen achter.

1859 “Vim” blijkt zoals te verwachten viel een hoeveelheidsaanduiding/maat te zijn. 1 Vim = 100 gerven en 1 gerf = 1 bos ongedorst koren. In het onderhavige geval moet de prijs dus 300 bossen ongedorst koren geweest zijn.

1881 31 Juli wordt Th.van Brekel voor f 10,— per maand gehuurd voor de periode van sept 1881 tot mei 1882.

Voor huurpremie wordt f 2,50 betaald.

Van 9 tot 15 oktober vindt er weer een jubile plaats.

Dit keer verzorgd door de Paters Kruisheren, de Prior en ene Jaeger, waarbij wordt aangetekend dat de laatste een klein maar dapper ventje was.

Op 14 oktober heeft het zeer hard gewaaid waarbij veel schade is aangericht aan huizen en gebouwen.

Ook veel molens hebben er onder geleden. De molen van Haps en de twee van Mill kregen ieder schade aan een roede. De schade beperkte zich niet alleen tot Nederland, doch ook in andere landen in WestEuropa liet de storm zich gelden. De sterkste windstoot die werd gemeten op de Domtoren te Utrecht was 130 kilogram op de vierkante meter. Waarnemingen konden echter niet worden voortgezet daar door

De Molenvriend 31, april 1996

het schudden van de Domtoren het instrument “was blijven stilstaan” 1882 10 juni 1882 wordt geboren: Wilhelmus, Peter, Gerard zoon van Vincent van Riet en Maria Poos (Dit moet het eerste kleinkind van W.van Riet zijn geweest).

In november, om precies te zijn, de 28e was de Maas 1 el en 31 duim over om. Het water is door de zomerdijk gekeerd en daar de spoordijk er nu ook ligt heeft men ongeveer 1 voet minder water gehad. Wel is het kwelwater hoog geweest. Van oud op nieuw was het weer het oude liedje, leest u maar mee: “1882 den 31 december was het water weer zoo hoog tot 1.37 centimeter over om in Kuik, de kwel was zoo hoog geweest dat het water rond om ons huis gestaan heeft. Wij moesten over planken door den hofpad na de molen. Het water stond tot boven aan den dijk hier, en op sommige plaatsen liep het er over en nog gekeerd met veel moeite”.

In de loop van het jaar zijn de volgende personen gehuurd. Willem Derks uit Geisteren, deze is echter maar een paar maanden gebleven, zodat Bertus van Aarsen op 3 augustus zijn plaats heeft ingenomen, afgezien van een jaargeld kreeg deze ook nog “vrije tabak”. Inmiddels is Johanna van Duijnhoven getrouwd en zij wordt opgevolgd door Theadora Arends.

1883 We hebben het wel eens over die goede oude tijd toen alles anders en beter was, maar is dit wel zo?: “Jan Poos doodgestoken den 17 september 1883 te Mil met de kermis, dus blijft maar van de Milsche kermis thuis” Dit jaar worden gehuurd voor een jaar: Bertus van Aarsen (die het blijkbaar goed doet), Cornelis Denissen, Marte van de Sterre en Willem van Erp. Wordt het personeelsbestand groter, ook de familie blijft niet achter:

pagina 5

3 oktober n.l. krijgen Vincent van Riet en Maria Linders een dochtertje Cornelia, Johanna, Agatha. Op 19 december 1883 was de Maas 60 cm over om, gelukkig was er een snelle val zodat er geen grote schade is aangericht.

1884 In maart is er een ijzeren voering om het kamrad gemaakt bij Nol(Poos) op de oude molen te Cuijk. Kosten f 33,—. Deze voering is gekocht bij de firma Elshout te Kinderdijk.

De Hoop kreeg op 2 mei een nieuwe askop, die in Kleef gekocht werd voor f 166,—. Deze askop had een gewicht van 1250 kg.

De Paters Redemptoristen hebben vanaf 12 oktober 10 dagen missie gegeven, waar door de gelovigen goed gebruik van is gemaakt.

Wat de personele bezetting betreft, die wijkt niet veel af van 1883. Bertus van Aarsen wordt weer voor een jaar gehuurd. Zijn salaris gaat weliswaar omhoog maar de vrije tabak komt te vervallen. Verder blijven Marte van de Sterre en Cornelis Denissen. Willem van Erp wordt niet genoemd. Als dienstbode wordt Theodora Arends vermeld ook weer voor een periode van één jaar. De contracten lopen van mei tot mei of van Pasen tot Pasen.

1885 In maart wordt er om het rad (bovenwiel) van de molen te Beers een nieuwe ijzeren voering gelegd. Kosten f 33,—. Eveneens gekocht bij de firma Elshout te Kinderdijk.

Op 2 november is de Maas 35 duim om geweest, doch er was dadelijk val.

1886 Dinsdag 25 mei 1886 komt er een nieuwe steen op de rogmolen. Ze is 20 duim dik en kost f 96,—. De steen is gekocht bij de Firma Akkerman te Keulen. In juli heeft men last van hagel gehad. Tussen Beers en Cuijk en op veel andere plaatsen is de rog verloren gegaan.

Er vielen hagelkorrels zo groot als duiveneieren, zodat er ook veel glasschade was. Veel boeren hebben de oogst gemaaid en haver gezaaid. Door blikseminslag is er in Beers een schuur afgebrand en in Cuijk onderging een woning hetzelfde lot.

Van 12 tot 20 juli was er jubilee en missie. Deze werd verzorgd door 2 paters Redemptoristen. “Het woord Gods is met kragt verkondigd” en de beminde gelovigen hebben tijdens het jubile “2 zwart of droog dagen gehad”. In dit jaar zijn geboren: Op 16 februari: Wilhelmus,Gerard,Theodorus zoon van Vincentius van Riet en Maria Linders en op 15 mei: Wilhelmus,Cornelis, Antonius, zoon van Antoon van Riet en Maria Linders alsmede op 1 juli: Cornelia, Maria,

pagina 6

Elizabeth dochter van Theodora van Riet en G.Poos.

Zoals gebruikelijk is er een gespecificeerde opbrengst per maand van de molen.

1887 Het dienstverband van de al eerder genoemde Theodora Arends wordt weer voor een jaar verlengd. Zij wordt gehuurd van Pasen 1887 tot Pasen 1888 voor f 65,—.

Er wordt melding gemaakt van het feit dat het maalloon m.i.v. Kerstmis omlaag is gegaan. Willem van Riet vindt dit voor hem een groot nadeel. Men kan het blijkbaar niet met elkaar eens worden, gezien de verschillende tarieven die de mulders gaan hanteren.

Wanroy en St.Hubert 2 ct; Cuijk 2½ ct; Beers-HapsMill-Beugen en Oeffelt 3 ct en Linden 4 ct. “De overige gemeentes nog op het volle loon”.

Ten opzichte van de vorige opbrengst van de molen was die van 1887 zeer gunstig.

Op 25 juli krijgen Theodora van Riet en Gerardus L.Poos een zoon: Peter, Wilhelmus; Op 4 november wordt geboren Anna, Cornelia, Hendrina dochter van A.I. van Riet en Maria Linders en op 13 december wordt geboren Marinus, Antonius, Alfonsus zoon van Vincent van Riet en Maria Poos.

1888 Werden tot dusver de gebeurtenissen ondertekend door W.v.Riet; dit jaar gaat zijn zoon Antonius J.v.Riet die inmiddels gehuwd is met Maria Linders en 2 kinderen heeft (zie 1886 en 1887), met de berichtgeving verder en ondertekent die met A.J.v.Riet.

Het jaar start voor de familie van Riet wel heel slecht.

Op 1 januari overlijdt Johanna Frederica van Riet op 35 jr leeftijd.(zie 1852) Zij was de oudste dochter van Willem van Riet.

Op 12 maart is de Maas 90 cm omgelopen, doch is dezelfde dag weer gekeerd. Desondanks had Beers ongeveer 1 voet water. Nog dezelfde week brak in Linden tegenover het kasteel de Maasdijk door, zodat Linden “in een oogenblik vol water stond waardoor Beers ook nog alwat heeft gekregen” In juni slaat de bliksem in de standerdmolen van Gerard Poos te Cuijk, die met Theodora M.E. van Riet, een zuster van A.J. van Riet, is getrouwd: “Op den 14 juni is de bliksem in de molen te Cuijk geslagen bij G.Poos en heeft letterlijk de gehele molen vernield en verbrijzeld. Doortje heeft een blaar op de hand gekregen van den bliksem, de meid was bewusteloos omvergevallen in huis en een gat in het hoofd gevallen, er is geen vertrek in het heele huis of de sporen van den bliksem zijn er te zien, vooral in den kelder waar verschillende fleschen en potten en

De Molenvriend 31, april 1996

pannen gebroken en kapot geslagen waren en heeft zoowat f 1500 gulden schadevergoeding gekregen in huis was zoowat 15,00 beschadigd”.

In de maand juli overlijdt Wilhelm van Riet, zijn zoon schrijft; “Op den 29 juli 1888 is vader gestorven na een langzaam verval van krachten in den ouderdom van 72 jaar. Heer! geefzijne ziel de eeuwige rust (..)”

Hiermede komt een arbeidzaam leven dat ongetwijfeld veel voor- en tegenspoed maar ook vreugde en verdriet gekend heeft teneinde.

Het leven ging ook een eeuw geleden gewoon verder.

Zo ook wat het onderhoud van de molen betreft, want op 4 oktober wordt er een nieuwe borst gestoken, kosten f 75,00 alles inbegrepen. Tevens worden twee nieuwe larikse roeden gekocht te Hatert en een borst in Mill. De boom hiervoor wordt geschild.

1889 Dit jaar heerst er in geheel Europa en uiteraard ook in Beers en Omstreken een besmettelijke ziekte “griep, ook wel influenza genoemd”. Er zijn gelukkig weinig mensen in Beers aan deze ziekte overleden, aldus onze kroniek schrijver.

Naar aanleiding van deze epidemie heeft Paus Leo XIII dispensatie voor de vastentijd verleend, welke bepaling ondermeer inhoudt, dat er ook op vrijdag en zaterdag vlees gegeten mag worden.

Er is ook weer een gezinsuitbreiding: op 2 september ‘s middags om 4 uur krijgen A.J. van Riet en Maria Linders een dochter, genaamd Comelia, Vincentia, Maria. De peter is : Vincent van Riet en meter: Maria Poos.

1890 De vastendispensatie is in verband met de voortdurende griepepidemie nog steeds van kracht.

De oude kerk van beers wordt gesloopt zodat op 13 april de laatste mis gehouden kan worden, welke mis ook bezocht wordt door de kleine Wilhelm van Riet.

De sloopwerkzaamheden beginnen op maandag 14 april en worden uitgevoerd door de Aannemers G.Mestrum en Jansen uit Tegelen. Op 20 april wordt de eerste mis in de noodkerk op het kerkhof gehouden.

Deze noodkerk staat tegen de muur op het noorden.

Op 15 mei wordt gestart met het metselwerk van de nieuwe kerk.

De maand juni zet in met een strenge nachtvorst, waardoor de aardappelen en boekweit voor het grootste gedeelte verloren gaan.

De Molenvriend 31, april 1996

Op 20 augustus worden 2 Amerikaans grenen roeden bij A.v.d.Weg in Dordrecht gekocht voor de prijs van f 43 per stuk. De roeden zijn zwaar 11 bij 12 Amsterdamsche duim en lang 43 voet. Het vervoer van Dordrecht naar Cuijk gaat per boot “De Blank” en kost f 10,00. Van Cuijk naar Beers gaat het transport dan per Marinus Joosten voor f 3,00.

Eind november krijgt men weer last van hoogwater; het water is 86 cm om waarbij nog komt dat het zeer streng gaat vriezen en wel zodanig, dat in een nacht tijd het ijs zo dik wordt dat men er over kan lopen.

Na een paar dagen (28 november) is er weer val, doch de vorst duurt, met af en toe wat dooi en zeer veel sneeuw, tot 23 januari 1891. Als de dooi flink inzet komen veel dorpen, ten gevolge van de vele ijsdammen op de rivier, onder water te staan.

Zoals elk jaar is er een opgave van maandelijkse opbrengsten van de molen getotaliseerd tot een jaaromzet incl. maalloon.

Tot slot wordt vermeld dat Keetje van Nol (echtgenote van Nol Poos, de oude molenaar van de standerdmolen in Cuijk?) is overleden.

1891 Dit jaar komt de nieuwe kerk gereed. ter gelegenheid hiervan wordt een feestcomité opgericht bestaande uit Ant. Thijssen, S.Cuppen, Alph.Tijssen, A.J. van Riet, Kersten, J.Hurkens, J.Martens Jr., J.Jansen Czn en H.Jansen en H.Boumans (onderwijzers). Op 13 en 14 september wordt de kerk ingewijd door Mgr. Goossens. Het dorp is versierd met erebogen en guillanders. Van Riet zegt dat zij thuis 6 bogen hebben opgericht. Een huis aan huis collecte in het dorp brengt f 100 op. Op de dag van de wijding komen veel bewoners van de omliggende dorpen Beers bezoeken.

Op 26 januari raakt de Maas vanwege de ingezette dooi los en veroorzaakt veel overstromingen. (zie 1890) We hebben een natte zomer. Er is veel zomerkoren, doch door de strenge vorst in de winter 1890/91 is er weinig rog en tarwe. Aangezien Rusland de uitvoer van alle granen heeft verboden, is men aangewezen op invoer vanuit America. De aardappelen doen in de herfst f 3,50 /mud en de rog 7 tot 9 gulden.

Voorts is het huis van de Weduwe van de Boon door bliksem inslag geheel afgebrand en helaas voor haar was er niets verzekerd.

Op 20 augustus krijgen A.J. van Riet en zijn vrouw

pagina 7

Maria Linders een zoon: Henricus, Gerardus, Antonius. Peter is G .L.Poos uit Cuijk en meter Antoinette Linders uit St.Anthonis.

1892 Begin februari begon de Maas zodanig te wassen, dat ze op 5 februari weer 82 cm om was en Beers dientengevolge weer geheel onder water kwam te staan. Nadat de rivier weer even binnen was ging ze op 12 februari weer ca. 55 cm om.

De zomer was dit jaar zeer droog, er waren derhalve zeer veel aardappelen van zeer goede kwaliteit, echter de prijs was f 1,50 per mud of minder. Het aanbod van rog en tarwe was eveneens hoog, de haver wat minder; daarentegen was er weinig aanbod van boekweit en hooi.

“In juni is de stoommolen van de ‘metselaars’ Wagemans beginnen te malen voor 18 ct het mud” Op 1 juni brengt van Riet het maalloon op 4 ct, voor boekweit geldt een tarief van 5 ct.

Op 5 december wordt geboren: Antonius, Vincentius, Johannes, zoon van A.J. van Riet en Maria Linders.

Tot slot nog wat prijzen “eind december was de beste bloem te koop voor f 9,00 en zelfs nog iets minder per 100 kilo - de rog voor f 5,00 en minder - tarwe ongeveer 6,50 tot 7,00” 1893 In januari is de Maas gaan zitten en wel tot de 27e van deze maand, waarna de dooi aantrad. Hierdoor ontstonden ijsverstoppingen tussen de Lindense sluis en Grave, hetgeen tot gevolg had dat het water in de kortsmogelijke tijd over de dijk liep en Beers weer eens onder water kwam te staan. De hoogste waterstand in Cuijk was 11,84, doch in Beers was hij aanzienlijk hoger.

Op 31 mei is voor een borst, ‘n grenen balk in Dordrecht gekocht voor f 67,00. Daarbij kwam de vracht per boot f 11,00 en het transport van Cuijk naar Beers voor f 2,50. Deze borst is op 11 juni geplaatst.

Dit jaar is er weinig regen gevallen. Van 19 maart 25 juni, heeft het niet geregend, toch was het een goed rog jaar. Er is echter weinig gras, zodat de prijs 84 gulden per kleine morgen is en die van het hooi 9 gulden per kar.

Wat het weer later in het jaar betreft; het was een goede herfst en winter, met zacht weer tot nieuwjaar. Er was

pagina 8

geen hoogwater en steeds goede wind, er waren “zelfs verschillende hevige stormen”.

De graan en melkprijzen waren laag en de gemiddelde opbrengst van de molen over de afgelopen 10 jaar was f 1439,00.

1894 Geboren des avonds 8 uren Paulus,Antonius,Maria zoon van A.J. van Riet en Maria Linders. Peter: Antoon Linders en Meter: Maria Derks.

Ondanks de totaal mislukte oogst in Nederland is het koren in mei/juni zeer goedkoop. Diverse prijzen van uitstekende kwaliteit koren en bloem worden vermeld b.v. gekocht een last (1950 kg) gerst voor f 80,00 franco huis Niettegenstaande het bovenstaande, wordt vermeld dat het voorjaar en de zomer zich kenmerkten door aanhoudend gunstig weer “zoodat winter en zomergranen, aardappels, hooigras uitstekend gelukten en wel zoogoed als de oudste menschen zich niet herinneren” .

In Lyon werd op 24 juni (94) De President van de Fransche republiek, de Heer Sari Cournel(?) door Cuserio Santo (Italiaan) in zijn rijtuig doodgestoken.

Aanhoudend komen in Frankrijk, Italie en andere rijken, anarchistische aanslagen door het werpen van bommen enz. De daders worden meertijds gevangen en ontvangen hunne straf met de galg of guillotien.

Nederland blijft totnogtoe van zulke oproermakers bevrijd. Beers 13 juli 1894. AJ v.Riet In 1894 wordt de patentbelasting afgeschaft, in plaats daarvan wordt de bedrijfsbelasting ingevoerd. Met een opgave van een aantal prijzen voor bloem en koren wordt het jaar afgesloten.

1895 In januari heeft het zo goed als niet geregend met gelukkige bijkomstigheid dat er dan ook geen hoogwater is.

Aan belasting betalen werd toen ook gedaan n.l patentbelasting f 29,22 en bedrijfsbelasting f 10,25 Februari/maart start met een stijging van prijzen, dit gaat door tot juli. Vette varkens doen 12 tot 13/14 ct ‘t pond rauw; boter van 30 tot 38 cent en jonge varkens 2 tot 3 gulden. In juli is de prijs van vette varkens 10 à 11 cent per pond.

Dit jaar zijn er twee nieuwe grenen roeden gehangen

De Molenvriend 31, april 1996

en de eikenborst is met ijzers belegd.

1896 In den winter van 1895-96 heeft het zoogoed als niet gevroren, een zoo zachten winter als iemand ooit beleefd heeft. Hetzelfde was, in 1795-96 zoo de kranten schrijven ook het geval. Evenwel hebben wij geen last van het water gehad. Maas even om geweest 67. Beers, 20 feb. 1896 A.J v.Riet Op 29 september ‘s morgens half een krijgen A.J. van Riet en Maria Linders weer een zoon: Jozef, Lambertus, Michael. Peter en Meter: G.Poos en D.M.E. van Riet uit Cuijk.

1897 In 1896-97 is de mais zoo goedkoop als nog bij heugenis niet is voorgekomen. men koopt puike Am. voor 75 gld per last. Het meel wordt verkocht aan 2.80 per 100, rog o.a. 4.70, tarwe 7-, bloem 11,Op 3 januari zet Wagemans het maalloon weer op 3 ct per vat en de mais op 20 ct per mud.

Op 6 feb. is de Maas omgegaan en heden op 9 feb is ze reeds 80 cm boven 11 el. aanhoudende was. slecht weer. veel sneeuw Op 11 feb was de Maas 87 cm boven 11 el.

De Molenvriend 31, april 1996

1898 In 1898 is de Keizerin van Oostenrijk door een Italiaan in Zwitserland doodgestoken. Daar de doodstraf in Zwitserland is afgeschaft, krijgt de dader levenslang.

Verder wordt vermeld dat de oorlog tussen Spanje en Amerika is beëindigd en door Spanje is verloren.

1899 In juni is er een nieuwe loper op de rogmolen gekomen. Deze steen is gekocht bij Ohligslager & Co te Niedermandig voor de prijs van 9 mark per duim. De loper is 19 duim dik.

Het maalloon wordt op 15 ct het mud gezet.

Op 8 augustus om 6 uur is geboren: Maria, Clara, Johanna - dochter van A.J. van Riet en Maria Linders.

In Den Haag is een vredesconferentie gehouden door de gezanten van alle grote mogendheden op verzoek van de Keizer van Rusland. Niet uitgenodigd zijn de Paus, Transvaal en Oranje Vrijstaat. Volgens van Riet heeft het “niet veel uitgewerkt” (Dus ook toen niet !!)

Tekst en bewerking: Frits Harteman

pagina 9

15e Brabantse/Vlaamse molenaarscontactdag Tussentijds overzicht van de gelijknamige werkgroep Het afdelingsbestuur Noord Brabant van Het Gilde van vrijwillig molenaars heeft voor de jaarlijkse ontmoeting met onze Vlaamse collega’s en vrienden van “Levende Molens” dit jaar het land van Cuijk uitgezocht.

De datum van deze contactdag is bepaald op zaterdag 5 oktober 1996.

Voor de opzet en organisatie van de Contactdag is binnen de Vereniging Molenvrienden Land van Cuijk een werkgroep opgericht bestaande uit: Valerie Aben, John Houben, Jan Selten, Robbert Verkerk en Don Werts.

De werkgroep heeft vergaderd in november 1995, januari en maart 1996 en een opzet gemaakt van de verschillende facetten van de contactdag.

Hierbij wordt gewerkt aan: - Organisatie ontvangst door gemeente Sint Anthonis - Folder met gegevens over molen en route.

- Buttons - Te rijden route - Avondprogramma met eten en ??????

- Organisatie en begeleiding van de dag zelf.

- Berichtgeving aan de pers.

Het aantal te verwachten bezoekers wordt geschat op 100 mensen met uitloop naar 120 (in Evergem (B) 1995 waren dit er 1l0).

Donderdag 11 april hebben Jan Selten en ondergetekende een gesprek gehad met Hr. H. van Heyster (wethouder) en Mevr. D. van Vliet (voorlichting) van de gemeente Sint Anthonis.

Zij zijn positief over een ontvangst van de molenaars op de contactdag door de gemeente en willen graag hieraan meewerken.

De ontvangst kan gebeuren in de voormalige bibliotheek van de gemeente met een welkomstwoord en onder het genot van koffie, drankje, etc.

Zij zullen een en ander intern bij de gemeente verder afstemmen.

Folder In de folder wordt naast foto’s van de te bezoeken molens ook een bladzijde ingeruimd met een totaaloverzicht van de andere molens van het Land van Cuijk.

Don Werts en Robbert Verkerk verzorgen de inhoud van deze folder. Zij maken een concept tekst over de te bezoeken molens en nemen dit op met de respectievelijke molenaars.

John Houben

De te bezoeken molens zijn: Oploo Standerdmolen “De Korenbloem” Watermolen Rijkevoort Stellingmolen “Luctor et Emergo” Beugen Beltmolen “Martinus” De dag wordt afgesloten in het dorpshuis “de Poel” tegenover de molen in Rijkevoort.

pagina 10

Brabantse/Vlaamse

Molenaarscontactdag De Molenvriend 31, april 1996

Gevangen Nu de Jan van Cuijk ingeklemd staat tussen de steigerelementen, lijkt het motto op het affiche van de Biotoopwacht wat op de maalzolder hangt tamelijk vreemd. “Geef molens de ruimte� is het devies. Het gevlucht zit nu gevangen - niet alleen in de kapzolder - maar ook tussen een netwerk van stalen staven van de steiger. Uiteindelijk zal hij er alleen maar baat bij hebben want straks zal hij tevoorschijn komen, voorzien van een nieuwe laag stucwerk op zijn molenromp.

De situatie is ook een beetje symbolisch voor molens in het algemeen want windmolens hebben in hun leven heel wat obstakels te overwinnen om gestaag te kunnen blijven draaien. Aan de buitenkant moeten ze weer en wind trotseren en aan de binnenkant de wisselende krachten op het gaande werk doorstaan. Er is altijd wel wat met molens aan de hand en molens die voor 100 procent in orde zijn zullen naar mijn overtuiging zeer sporadisch zijn. Als molenaar moet je geduld leren beoefenen want restauraties en ingrijpende reparaties zijn meestal op de lange termijn gebaseerd.

Besluiten aangaande deze gebeurtenissen vergen vaak veel tijd en daar zijn de molenaars niet blij mee en vooral ook de molens niet mee gebaat.

interesseren van de plaatselijke bevolking voor restauraties en regulier molenonderhoud met misschien als resultaat deelname aan een hulpfonds voor de bovengenoemde activiteiten.

Het is niet altijd eenvoudig nieuwe initiatieven en zaken te ontwikkelen die een vereniging en speciaal een molenvereniging nog doelmatiger kunnen maken.

Het is daarom belangrijk dat iedereen meedenkt zodat acties kunnen worden gevoerd of projecten kunnen worden opgezet om uiteindelijk de belangen van de molens in onze regio beter te kunnen behartigen. Laten we streven naar een open vereniging waar we geen geheimen of rancunes kennen en waar iedereen kan zeggen wat hij of zij van bepaalde zaken denkt of vindt. Verder hoop ik dat er met iedereen en zeker met de vier andere bestuursleden een goede samenwerking zal plaatsvinden.

Tenslotte wil ik mijn voorganger Wim Blankespoor van harte danken voor het vele werk wat hij voor De Vereniging Molenvrienden Land van Cuijk gedaan heeft en hem veel succes toewensen met zijn personeelswerk en politieke bezigheden.

Ben Verheijen, voorzitter

Meestal gaan wij molenmensen simpelweg voorbij aan de enorme kosten welke met restauratie, reparaties en onderhoud van de molens gepaard gaan. In het zakenleven wordt kapitaal geĂŻnvesteerd op basis van rendement. Daar hoeven we bij onze molens meestal niet aan te denken, het zijn tenslotte ook monumenten.

Uit het rapport over de instandhoudingkosten van wind- en watermolens van de hand van Robbert Verkerk en Paul Groen komt naar voren dat de meest simpele windmolen nog altijd bijna hfl 20.000 per jaar kost. Ga er als overheid maar aanstaan, over particuliere molens zal ik het niet hebben want de eigenaren zijn meestal niet in staat om alleen maar het onderhoud in redelijke mate te bekostigen. Maar als molenaars, vereniging en molenliefhebbers moeten we steeds in de weer zijn om de besluitvormers en kapitaalverschaffers te overtuigen van de monumentale waarde van onze prachtige windwerktuigen.

Daarom is het belangrijk dat we ons gezicht laten zien tijdens speciale molendagen, via publicaties in regionale bladen en kranten, aanwezigheid tijdens evenementen, het bijwonen van raadsvergaderingen wanneer het raadsbesluiten inzake molens betreft enz. Het

De Molenvriend 31, april 1996

pagina 11

Jaarverslag 1995 1) Het bestuur Het jaar 1995 werd gestart met het in 1992 gevormde vierkoppig bestuur, bestaande uit een voorzitter, secretaris, penningmeester en bestuurslid.

Gaandeweg het jaar kwam er echter een verandering in deze situatie. Ben Verheijen bleek namelijk bereid hand- en spandiensten voor de vereniging te willen verrichten. Hij werd daarom officieus opgenomen binnen het bestuur dat zodoende vijf man sterk werd.

Een officiële aanstelling zou Ben pas op de jaarvergadering over 1995 kunnen krijgen.

Qua activiteiten werd het jaar ingeluid met het leggen van de laatste hand aan de organisatie van een receptie en gezamenlijke maaltijd ter gelegenheid van het tienjarig bestaan van de vereniging Molenvrienden Land van Cuijk. Uiteraard was het voltallige bestuur op de bewuste dag (28 januari) present en konden de vele zweetdruppels die bij de organisatie gepaard gingen, rijkelijk beloond worden.

In maart volgde de organisatie van de jaarvergadering over 1994: dat wil zeggen, de voorzitter maakte zijn jaarrede, de secretaris zijn jaarverslag en de penningmeester de financiële verantwoording over 1994. Alles bij elkaar toch goed voor enige uren werk.

De rest van het voorjaar verliep vrij rustig. Op 10 juni was het bestuur aanwezig bij de feestelijke opening van de overkapping bij het waterrad in Vierlingsbeek. Onder de overkapping staat een soort kollergang opgesteld, die geschikt is voor het pletten van granen. Als blijk voor waardering bood de vereniging eigenaar Harry Kaanen een folder aan over de watermolen in Vierlingsbeek.

Eind juni (de 28e) was het bestuur op het gemeentehuis van Cuijk om daar te praten over ondermeer de draai- en beheerssituatie van de Mariamolen te Haps. Grote afwezige was helaas de officiële molenaar, maar de gemeente kreeg gelukkig wel meer inzicht in de taken van een vrijwillig molenaar en de rol van onze vereniging.

Gedurende de zomermaanden werd er door het bestuur hard gewerkt aan het evenement dat op Open Monumentendag op het landgoed Tongelaar bij Mill zou plaatsvinden. Dankzij de inspanningen verwerd de bakoven op het landgoed van een statisch monument tot een levend monument. De vereniging zelf kon haar beste beentje voorzetten tijdens de dag zelf middels een tentoonstelling met diaklankserie in de boerderij bij het kasteel en een flyer die werd uitge-

pagina 12

reikt aan bezoekers.

Op 4 september kon de vereniging de presentatie bijwonen van de Molenstichting Noord-Brabant.

In het provinciehuis te ‘s-Hertogenbosch werd de stichting kenbaar gemaakt aan overheid en media. De stichting en haar commissies kunnen nu officieel van start!

In oktober was er een overleg met “Stichting Dorpsbelang Sint Hubert” over de situatie rond “De Heimolen”. Deze molen stond sinds 9 september als gevolg van enkele kapotte kammen stil. Beiden vonden we dat er veel druk op de gemeente uitgeoefend zou moeten worden om dit euvel spoedig te repareren.

Ook werd er gepraat over het meerjarenplan dat klaar ligt voor deze molen. Tenslotte kon de stichting de verheugende mededeling doen dat een inwoner van Sint Hubert interesse zou hebben in het vrijwillig molenaarsschap. Eind 1995 mochten we Harry Daverveld dan ook bijschrijven op de lijst van molenaars.

Eind november kwam het bestuur nog tweemaal in actie. De 21e woonde een afvaardiging van het bestuur de vergadering bij van de Adviesraad van de Molenstichting Noord-Brabant. Onze vereniging heeft zitting in deze raad. De vergadering stond in het teken van beleidsplanning voor deze nog jonge organisatie.

Op 23 november stond weer een bezoek aan een gemeentehuis op de agenda. Ditmaal betrof het de gemeente Mill en Sint Hubert. Samen met de Stichting Dorpsbelang Sint Hubert werd er gepraat over “De Heimolen”.

In de laatste maand van het jaar 1995 kwamen we ook nog in actie. Een informele bijeenkomst van het bestuur stond in het teken van Rik, de pasgeboren zoon van de gelukkige vader Perry. Op 4 december tenslotte hadden we een gesprek met de heer Spoel van vereniging De Hollandsche Molen. Naast bestuurslid is hij ook voorzitter van de Examencommissie. Dit gesprek vond plaats naar aanleiding van de brief die we in het najaar naar deze vereniging hebben verstuurd. Onderwerp van gesprek was de door ons geconstateerde klachten omtrent de examinering van vrijwillige molenaars. Gelukkig werden onze klachten serieus genomen en beloofd werd dat de evaluatie van het gesprek zou worden meegenomen naar het hoofdbestuur en de Examencommissie.

Om al deze genoemde activiteiten te kunnen initiëren, coördineren en uitvoeren, kwamen we als bestuur vijfmaal bijeen beurtelings bij een der leden thuis.

De Molenvriend 31, april 1996

2) De verenigingsorganen De archiefcommissie verzamelde het afgelopen jaar vrolijk door. Zo nu en dan komt er eens een krantenartikel binnen, dan weer enkele zeer waardevolle oude archiefstukken. Van de Historische Kring Land van Cuijk kregen we enkele dia’s van oude, nog niet bij ons bekende foto’s van enkele molens in het Land van Cuijk. Om eenieder de mogelijkheid te bieden deze foto’s in te zien, zullen er afdrukken van de dia’s gemaakt worden.

Volgens het binnenblad van ons tijdschrift “De Molenvriend” met daarop alle verenigingsinfo bestaat er ook nog een promotiecommissie. Deze heeft ten doel over de PR van de vereniging te waken. De activiteiten van deze commissie waren afgelopen jaar echter nul komma nul. Zoals reeds vorig jaar opgemerkt kan deze commissie wellicht opgeheven worden dan wel nieuw leven ingeblazen worden. Het PRgebeuren gedurende 1995 is volledig uitgevoerd door het bestuur.

De redactie heeft vorig jaar evenals in 1994 keurig vier edities van “De Molenvriend” uit de grond weten te stampen. Dankzij enkele dagboeken van oudmolenaars hoefde ze net niet te klagen over kopij, alhoewel blijft gelden: hoe meer des te beter!

In 1995 werd er nog een vierde orgaan tevoorschijn getoverd. Ditmaal van tijdelijke aard. Op 5 oktober 1996 zal namelijk de BrabantsVlaamse Molenaarscontactdag in het Land van Cuijk

plaatsvinden. Elk jaar wordt deze dag gehouden: beurtelings in Belgisch Vlaanderen en Nederlands Noord-Brabant. In 1996 zal de vereniging Molenvrienden Land van Cuijk zorg dragen voor de Nederlandse en overigens 15e sessie. Voor de organisatie hiervan is een werkgroep in het leven geroepen waarin vijf molenaars uit het Land van Cuijk zitting hebben. Ook het bestuur is hierin vertegenwoordigd.

In 1995 is de werkgroep reeds begonnen met het eerste werkoverleg.

Alhoewel het geen direct orgaan is van de vereniging, moet op deze plaats ook nog de Biotoopwacht Land van Cuijk in de persoon van Ben Verheijen genoemd worden. Door middel van de nodige briefwisselingen naar ondermeer gemeentes is er geprobeerd de molenbiotopen te verbeteren dan wel te waarborgen.

3) De molenaars De vaste kern van de vereniging werd ook in 1995 gevormd door de club van actieve molenaars, zowel gediplomeerde, dan wel in molenaars-opleiding, dan wel molenaars met een tussenpositie.

Gelukkig konden we een aanwas constateren van molenaars-in-opleiding. Uitval van huidige gediplomeerden buiten beschouwing latend, moet het mogelijk zijn over twee jaar een voldoende bezetting op de molens te hebben. In het voorjaar van 1995 is er een molenaar uit het Land van Cuijk op geweest

Eén van de activiteiten in 1995: de excursie naar molensteenfabrikant Van Hees te Geldern (D)

De Molenvriend 31, april 1996

pagina 13

voor het examen vrijwillig molenaar. Helaas met een negatief resultaat!

Tweemaal werd er over lopende molenzaken vergaderd in café De Zwaan te Haps. En op 21 oktober was er een extraatje. De vereniging organiseerde toen een excursie naar molensteenfabricant Van Hees in het Noord-Duitse Geldern. We konden nu eens een kijkje nemen in de werkplaats waar de molenstenen uit de meeste Land van Cuijkse molens voor het eerst het daglicht hebben gezien. ‘s Middags werd een bezoek gebracht aan de pas gerestaureerde torenmolen van Walbeck met indrukwekkende kap en de watermolen annex jeneverstokerij te Arcen in Nederlands Limburg.

4) Leden en donateurs Het ledental is gedurende 1995 vrij stabiel gebleven. Naar aanleiding van het molenevenement op Tongelaar mochten we slechts één lid overhouden.

De nieuwe inschrijvingen en afmeldingen vielen min of meer tegen elkaar weg en zodoende hielden we een totaalstand over van 56 leden en 13 donateurs in 1995.

Eind vorig jaar zijn we trouwens tot de conclusie gekomen dat het financieel niet meer haalbaar is donateurs viermaal per jaar “De Molenvriend” toe te zenden. Ten einde onze donateurs niet kwijt te raken, hebben we ze laten kiezen om per 1996 lid te worden met het automatische abonnement op “De Molenvriend” of tientjeslid met slechts viermaal per jaar een dunne nieuwsbrief over de actuele gang van zaken rond de molens in het Land van Cuijk en de vereniging.

5) Overige activiteiten op molengebied in het Land van Cuijk Het jaar werd enthousiast begonnen met een dialezing voor de Historische Kring Land van Cuijk over de molens in het Land van Cuijk. Aan de hand van zowel oude als nieuwe plaatjes en bouwtekeningen werd door mensen van onze vereniging een compleet beeld gegeven van de geschiedenis van de molens en in hoeverre bouwkundig onderzoek hierbij een rol speelt.

Op 18 januari 1995 bestond statutair gezien onze vereniging precies tien jaar. Hier werd op de 28e uitgebreid bij stilgestaan middels een receptie die we

pagina 14

voor alle leden en relaties organiseerden. Gelukkig konden we op veel belangstellenden en gelukwensen rekenen. Aansluitend was er een gezamenlijk maaltijd in de vorm van een Chinees buffet. Al met al was het een waardige herdenking van het tienjarig jubileum en voor herhaling vatbaar. De eerste plannen voor het 12½-jarig jubileum zijn in ieder geval al gesmeed.

In juni kregen we bezoek van het TIMS, de internationale molinologische organisatie, die een excursie organiseerde naar ondermeer de molens van Rijkevoort en Beugen. In beide molens zitten talloze onderdelen van in de vorige eeuw afgebroken molens uit het westen van Nederland. Dit is natuurlijk een mooi onderwerp voor een excursie.

Het grootste evenement van 1995 was wel de Open Monumentendag op en rondom landgoed Tongelaar. Reeds half augustus werd begonnen met het langzaam opstoken van de houtoven. Deze bleek in goede staat en op 5 september kon er voor het eerst brood gebakken worden. De dag zelf op 9 september werd een groot succes. De bakoven genoot veel belangstelling alsook de broodjes die erin gebakken werden. Ook de overige activiteiten als de IVNwandeling over het landgoed en de bezichtiging van kasteeltoren en boerderij met informatiestands trokken veel nieuwsgierigen.

6) Molens in het Land van Cuijk In de vier verschenen uitgaven nr. 27, 28, 29 en 30 van “De Molenvriend” staat het reilen en zeilen van de 13 molens (inclusief Beers) uitgebreid beschreven. Globaal gezien is 1995 een matig jaar geweest. De molens van Mill, Beugen en Haps zijn uit de roulatie geweest en de laatste maanden van het jaar ook Sint Hubert.

Bovendien is er nog steeds een onderbezetting van molenaars. Aanwas van nieuwe vrijwilligers gaat mondjesmaat en veel gediplomeerde molenaars hebben het ook nog eens druk met hun dagelijks werk, waardoor een wekelijkse frequentie niet altijd gehaald wordt. Maar gelukkig zijn er ook VUT’ers onder de gelederen. Persoonlijk heb ik het idee dat het draaigebeuren onder elkaar wat minder leeft en daarom zijn contacten zoals nu erg belangrijk. Ik zie jullie dan ook weer graag terug op volgende bijeenkomsten. de secretaris

De Molenvriend 31, april 1996

Molens in de regio De Vooruitgang te Oeffelt Allereerst kunnen we vermelden dat Theo van Bergen met het inzenden van de biotooptekening van zijn molen de eerste prijs gewonnen heeft. In totaal waren er meer dan tweehonderd inzenders, we kunnen hem zodoende echt wel feliciteren met dit behaalde resultaat.

Met betrekking tot de molen zelf is aan het licht gekomen dat de pen van de vangbalk niet goed meer uit de haak los kwam. Vroeger sprak men over het lange sabelijzer maar tegenwoordig bezigt men in de opleiding de term haak. Het probleem heeft men opgelost door het aanrakingspunt van pen en haak wat op te lassen. Op 10 juni komen drie kandidaten op de Vooruitgang examen doen. Twee van deze mensen komen uit de buurt van Eindhoven terwijl de derde kandidaat uit Rotterdam komt. John Houben is van plan binnenkort op tentamen te gaan. Verder valt te vermelden dat de gemeente Boxmeer een vlaggemast geschonken heeft. De vorige keer is per abuis vermeld dat de fIrma Havens het maalgoed leverde. Het is echter de firma Hendrix die deze dienst op zich genomen heeft.

verschillende plaatsen moeten stukken van de romp opnieuw worden ingemetseld en moet de buitenkant van de romp in een dermate goede conditie gebracht worden dat er voldoende hechting is met betrekking tot de stuclagen welke op de romp aangebracht worden. Het is nog niet helemaal duidelijk hoe het zit met de rest van het schilderwerk van de molen na het gereedkomen van de romp en het schilderwerk hiervan. Verder ligt er een reparatie-opdracht bij molenmaker Beijk met betrekking tot het repareren van de windluiken en van de aansluiting van het voorkeuvelens en de baard met de windpeluw. Dit is nodig in verband met voorkomen van het inlekken van regenwater. Verder is het noodzakelijk om de onderkant van de beltdeuren te repareren. De lichtmast aan zuidzijde van de molen is helemaal losgetrokken zodat deze in een willekeurige richting gedraaid, en ongeveer een meter uit de grond getrokken kan worden.

Waarschijnlijk is de kabel stuk want licht geven doet deze lamp niet meer.

De Bergzicht te Gassel Molenaar Jan van Haren is begonnen met het schilderen van de molen. Het ligt in de bedoeling dat ook molenmaker Beijk bij dit werk betrokken wordt. Op langere termijn worden de toegangsdeuren vernieuwd en de hierboven gelegen toog gerepareerd. Het hout voor het vernieuwen van de maalzolder is op molen aanwezig. Het is wachten op de molenmakervoor het uitvoeren van dit karwei. Over ongeveer een maand verhuist molenaar van Haren naar Cuijk.

De stellingmolen te Katwijk Peter Simons kan berichten dat er twee nieuwe zeilen besteld zijn. In het algemeen wordt er op de zaterdagmorgen gedraaid en vertoeven de leerlingen Perry Hendriks en Mari Goossens ook op de Katwijkse molen. Door omstandigheden kon Peter tijdens de afgelopen Nationale Molendag op 11 mei niet op de molen zijn, zodat er deze dag niet gedraaid werd.

De Jan van Cuijk te Cuijk Het voegersbedrijf Gerrits uit Haps heeft een steiger rond de romp van de Jan van Cuijk opgetrokken. Op

De Molenvriend 31, april 1996

De “Jan van Cuijk� ingepakt in de steigers!

pagina 15

hoeft te werken. Op 11 april wordt de molen ge誰nspecteerd door Monumentenzorg, de gemeente St.-Anthonis en molenmaker Harry Beijk. De windvaan is niet meer op de molen te ontdekken, deze is er namelijk afgewaaid. De lichtmast aan de westkant moet nog steeds verplaatst worden omdat de belichting door deze mast niet optimaal is. Het jaarverslag is naar de gemeente St.-Anthonis verstuurd.

Tegenwoordig gaat deze informatie eerst via de Molenstichting.

De Korenbloem te Oploo

Een detailopname van de steigers

Het ligt in de bedoeling dat de molen ge誰nspecteerd wordt door een technische commissie. Deze commissie bestaat uit de vrijwillige molenaars, een technische vertegenwoordiger en een bouwkundige van de gemeente St.-Anthonis. Men heeft min of meer bij gerucht vernomen dat de fabriek welke o.a. de omwentelingstellers maakt inmiddels failliet is gegaan. Wat de roeden betreft kan vermeld worden dat deze nog wel in redelijke staat zijn maar dat er toch sterke roestvorming optreedt. Er blijken nogal verschillen te zijn in de aardweerstandsmetingen tussen de Firma Goossens uit den Bosch en de meetgroep van Het Gilde van Vrijwillige Molenaars. De Stichting Molens Oploo Wanroij heeft nu officieel het beheer over de molen gekregen.

De watermolen te Oploo

De Heimolen te Sint-Hubert Molenmaker Harry Beijk heeft de gebroken kam van het bovenwiel en de twee gebroken staven van de schijvenloop weer gerepareerd. Op zaterdagmiddag wordt er weer met de molen gedraaid waarbij Don Werts en lid in opleiding Harry Daveveld uit St.Hubert van de partij zijn. Het penlager is door de molenmaker beter opgesloten. De biotoop is een probleem en het is nog steeds niet duidelijk wat de gemeente Mill hiermee van plan is. Dit geldt overigens ook voor het onderhoud van de Heimolen en het operationeel maken van het l0-jarenplan wat door de molenmaker is opgesteld. Op 23 november hebben Don Werts en Ben Verheijen een vergadering gehad met wethouder Hermanussen. Tot nu toe is hiervan nog steeds geen verslag of bericht van de gemeente Mill ontvangen. De onderwerpen betroffen het onderhoud en de biotoop van deze molen. Ook de Stichting Dorpsbelang uit St.-Hubert was hierbij aanwezig.

De Hamse Molen te Wanroij Tegenwoordig draait Jan Selten weer meestal op de zaterdagen omdat hij niet zo vaak meer op deze dagen

pagina 16

De molenaars zijn bezig om de watermolen veiliger voor het publiek te maken. Het is namelijk gebleken dat de loopbrug te dicht bij het schoepenrad ligt. Het ligt in de bedoeling dat mensen van de stichting het werk uitvoeren en dat de gemeente St.-Anthonis het materiaal levert. Men is ook van plan om beukenhaagjes bij de watermolen aan te planten.

De Luctor et Emergo te Rijkevoort Het aanbrengen van de electrische installatie wil maar niet van de grond komen. De firma Berkvens uit Boxmeer heeft de opdracht hiervoor reeds anderhalf jaar binnen, maar vindt steeds weer een argument om dit werk op de lange baan te schuiven. Het aangekondigde gesprek tussen de molenaars en de plantsoenendienst moet ook nog plaatsvinden. De gemeente Boxmeer heeft de bestrijding van de in de molen aanwezige houtworm via de dienst Monumentenzorg in de meerjarenplanning laten opnemen. De eerste restauratie is gepland in het jaar 2002. Momenteel heeft men veel last van duiven en het blijkt moeilijk te zijn om de kap helemaal vogeldicht te maken. Tijdens de afgelopen carnavalsdagen hebben de

De Molenvriend 31, april 1996

molenaars de molen op ludieke wijze met 200 witte en rode ballonetjes versierd. Dit was in het kader van het 200-jarig bestaan van de Provincie Noord-Brabant.

De molenromp van de Hoop te Beers Zoals bekend staat de restauratie van deze molenromp op de derde plaats in het vijfjarenplan met betrekking tot monumentrestauraties van de gemeente Cuijk. Mogelijkerwijs kan in 1996 de beginfase aangaande de organisatie van de restauratie ingezet worden. Perry Hendriks heeft van de gemeente Cuijk vernomen dat de kap op korte termijn vogeldicht gemaakt zal worden. Het ligt in de bedoeling om in een later stadium de molenromp van binnen helemaal schoon te maken.

Inmiddels is er vergaderd tussen het stichtingsbestuur van de Hoop en de monumentencommissie van de gemeente Cuijk. Deze bijeenkomst is nogal teleurstellend verlopen omdat er beperkte aandacht was voor molens in het algemeen en er weinig zicht was op het beschikbaar zijn of komen van de geldmiddelen voor de restauratie van de gewezen Beerse stellingmolen. Meer support door onze Vereniging Molenvrienden Land van Cuijk lijkt wenselijk en kan de vereniging projektmatig meer bij het restauratieplan betrokken worden.

De Martinus te Beugen Bij deze molen zijn het gevlucht en de lange schoren weer aangebracht. De Van Bussel-voorzoom met remklep heeft een speciale constructie. Binnenin bevindt zich een stalen frame waarop de aluminiumplaten met popnagels zijn bevestigd. Op zichzelf wellicht praktisch en duurzaam maar niet echt een fraai gezicht.

Met draadeinden zit de voorzoom aan de roede geschroefd. Op een bepaalde plaats van de rompmuur heeft men een proefstuk opgezet met betrekking tot een bepaald impregnatiemiddel. Dit is gedaan om na te gaan of dit middel voldoende hechting zal geven bij het uitvoegen van de molenromp. Het lag in de bedoeling dat de molenmaker het gevlucht voor de Nationale Molendag op 11 mei j.1. weer erop kreeg zodat de molenaars Frits Harteman en Hans Heijs op deze dag weer met hun molen konden draaien.

De Mariamolen te Haps De Korenbloem te Mill Het ligt nog steeds in de bedoeling om in de toekomst ook deze molens weer in deze rubriek op te nemen.

Tot op heden is dit nog niet gelukt, maar het zit er aan te komen.

Molen “De Korenbloem� te Mill, welke door verwaarlozing en bouwplannen rondom, maar een rommelige indruk maakt.

De Molenvriend 31, april 1996

pagina 17

(advertentie)

Molenkaartenverzamelaars opgelet: Nu verkrijgbaar catalogus van alle Limburgse wind- en watermolens. Als u ƒ 5,25 overmaakt op giro 2150134 of Rabo Heythuysen 122297415 ontvangt u de catalogus plus gratis bestellijsten voor ansichtkaarten of foto’s, want van elke molen is een ansichtkaart of foto verkrijgbaar.

T. Linssen In het Tienderveld 137 6093 JK Heythuysen

(advertentie)

pagina 18

De Molenvriend 31, april 1996