ISS UE 1644
ב "ה
J A N. 1 7T H 2 0 2 6
כ ״ט ט ב ת ת ש פ "ו
פ ר ש ת וא ר א P A R S H A T V A' EI R A S H A B B A T M E V A R C HI M
Pr o bi n g t h e Pr o p h ets
R a b bi N ac h m a n Wi n kl er Page 28
Va’eir a: W ar m e d b y t h e Fir e S h os h a n a J u d el m a n Page 70
וה ב א ת י א ת כ ם א ל ־ה א ר ץ ח ׳:ש מ ות ו׳
Y E R U S H A L A YI M S H A B B A T V A' EI R A Z M A NI M C A N D L E S 4: 2 2 P M • H A V D A L A 5: 3 9 P M • R A B B EI N U T A M 6: 1 6 P M O U I S R A E L 0 2- 5 6 0- 9 1 0 0
T O R A H TI D BI T S. C O M
A D V E R TI SI N G & S P O N S O R S HI P S 0 2- 5 6 0- 9 1 2 5
T a bl e o f C o n t e n t s
04 08 12 16 20 24 28 32 34 38 40
D e a r T o r a h Ti d bit s F a mil y R a b bi A vi B e r m a n T h e T wili g ht Z o n e of R e d e m pti o n R a b bi M o s h e H a u e r z t "l Ali y a- b y- Ali y a S e d r a S u m m a r y R a b bi R e u v e n Tr a d b u r k s “ C o m b atti n g I d ol at r o u s ‘ G o d s’ ” R a b bi D r. T z vi W ei n r e b A P u z zli n g A r g u m e nt R a b bi S h m u el G ol di n Of Li c e a n d M e n R a b bi L o r d J o n a t h a n S a c k s z t "l P r o bi n g t h e P r o p h et s R a b bi N a c h m a n Wi n kl e r A c hi e vi n g O n e’ s P ot e nti al R a b bi S h al o m R o s n e r G a u gi n g G r o wt h R e b b e t zi n S hi r a S mil e s Si m c h at S h m u el R a b bi S a m S h o r S c h e d ul e O U Isr a e l
48 52 58 60 66 70 74 76 78
C o nti n u e! R a b bi J u d a h M i s c h el B r o k e n B o u n d a ri e s, B o n d s of H at e R a b bi M o s h e T a r a gi n F r o m P r o mi s e t o P r a y e r R e b b e t zi n D r. A di n a S h mi d m a n Cli n gi n g t o G o d wit h O u r F e et o n t h e G r o u n d R a b bi A a r o n G ol d s c h ei d e r C oll e cti n g M o n e y f o r a S p e ci fi c M e di c al C a u s e R a b bi D a ni el M a n n V a’ ei r a: W a r m e d b y t h e Fi r e S h o s h a n a J u d el m a n W h e n Sil e n c e F e el s S c a r y: H el pi n g Si n gl e s R el a x o n a Fi r st D at e Al e e z a B e n S h al o m T h e Y- Fil e s C o mi c N e t a n el E p s t ei n Y a c h a d - L e a r ni n g f r o m A h a r o n A ki v a W hi t e m a n // A h a r o n B r a n d
T o r e a d R a b bi C h a n o c h Y e r e s' s a r ti cl e f o r t hi s w e e k s e e: T o r a h Ti d bi t s. c o m > I n di vi d u al A r ti cl e s
I M P O R T A N T R E MI N D E RS Ros h C hodes h S h' v at is o n M o n d a y J a n u ar y 1 9t h
ח ל ק ים1 1 ד ק ות ו6 ,1 5 מ ול ד ח וד ש ש ב ט יה יה ב יום ר א ש ון ב ש ע ה ר א ש ח ד ש ש ב ט יה יה ב יום ש נ י ה ב א ע ל ינ ו וע ל כ ל יש ר א ל ל ט וב ה
E arli est Ki d d us h L e v a n a, 3 D a ys A ft er M ol a d: 4 S h’ v at / W e d. ni g ht J a n. 2 1 7 D a ys A ft er M ol a d: 8 S h' v at / S u n. ni g ht J a n. 2 5 L ast O p p ort u nit y t o S a y Ki d d us h L e v a n a u n til: 1 5 S h’ v at / S u n. ni g ht F e b. 1
C O V E R P H O T O P h ot o gr a p h e d b y H o w ar d G or d o n T h e r ai ns h a v e c o m e. W e h a v e li v e d i n B eit S h e m es h Al e p h f or t w o a n d a h alf y e ars. It is o n t h e e d g e of t h e J u d e a n Hills, a n ar e a v er y p o p ul ar wit h hi k ers a n d ri d ers. L ast Fri d a y m y s o n, a k e e n c yclist, w as ri di n g al o n gsi d e t h e N a h al Ks al o n n e ar Es ht a ol. H e t ol d m e of t h e r us hi n g ri v er i n t h e us u all y dri e d u p ri v er b e d. W h e n hi ki n g i n Isr a el w at er of a n y ki n d, p o ol, ri v er, str e a m is al w a ys a w el c o m e s ur pris e.
W e c o n ti n u e t o pr a y f or t h e r et ur n R a n G vili, l ast of t h e K e d os hi m h el d i n G az a 2 T O R A H TI D BI T S 1 6 4 4 / V A' EI R A
C cAa nNdl eDliLg htiE nLIg G H TI N G
O TotHh Ee rR Z' z' M mAa niNI m M
A NA DN DH AH VA DV ADL AAL TIA TIM E SM E S
Va' eir a C a n dl es
Yer us h al a yi m/ M a al e A d u mi m Az a Ar e a ( N e ti v ot, S d er ot et al) B eit S h e m es h / R B S G us h Etzi o n R a a n a n a/ Tel M o n d/ H erzli y a/ K. S a b a
M o dii n / C h as h m o n ai m N et a n y a B e’ er S h e v a R e h o v ot P et ac h Ti k v a Gi n ot S h o mr o n H aif a / Zic hr o n G us h S hil o h Tel A vi v / Gi v at S h m u el Gi v at Z e e v C h e vr o n / Kir y at Ar b a As h k el o n Ya d Bi n y a mi n Tzf at / Bi k at H a Yar d e n G ol a n N a h ari y a / M a al ot Af ul a
4: 2 2 4: 4 1 4: 4 1 4: 3 9 4: 3 9 4: 3 9 4: 3 8 4: 4 1 4: 4 0 4: 2 2 4: 3 8 4: 2 7 4: 3 7 4: 3 9 4: 4 2 4: 3 9 4: 4 1 4: 4 0 4: 2 9 4: 3 5 4: 3 5 4: 3 6
Bo H a v d al a
5: 3 9 5: 4 2 5: 4 0 5: 3 9 5: 4 0 5: 3 9 5: 3 9 5: 4 1 5: 4 0 5: 4 0 5: 3 9 5: 3 8 5: 3 8 5: 4 0 5: 3 9 5: 4 0 5: 4 2 5: 4 0 5: 3 6 5: 3 6 5: 3 7 5: 3 7
C a n dl es
4: 2 9 4: 4 7 4: 4 8 4: 4 5 4: 4 5 4: 4 5 4: 4 5 4: 4 7 4: 4 6 4: 2 9 4: 4 4 4: 3 3 4: 4 4 4: 4 6 4: 4 9 4: 4 5 4: 4 7 4: 4 6 4: 3 5 4: 4 1 4: 4 2 4: 4 3
R a b b ei n u Ta m (J er us al e m): V a' eir a - 6: 1 6 P M • B o - 6: 2 3 P M
H a v d al a
5: 4 5 5: 4 8 5: 4 6 5: 4 5 5: 4 6 5: 4 5 5: 4 5 5: 4 7 5: 4 6 5: 4 6 5: 4 5 5: 4 4 5: 4 4 5: 4 6 5: 4 5 5: 4 6 5: 4 8 5: 4 6 5: 4 2 5: 4 2 5: 4 3 5: 4 3
All Ti m es Acc or di n g t o M y Z m a ni m ( 2 0 mi ns b ef or e S u ns et i n m ost Ci ti es; 4 0 mi ns i n Yer us h al yi m a n d P et ac h Ti k v a; 3 0 mi ns i n Tzf at a n d H aif a) D af Y o mi: Z e v ac hi m 1 2 5 O U K as hr ut N C S Y J e wis h Ac ti o n JLI C NJ C D / Yac h a d / O ur W a y O U W est C o ast O U Pr ess S y n a g o g u e/ C o m m u nit y S er vic es O U A d v oc ac y O U Isr a el MI T C H E L R. A E D E R, P R E SI D E N T O F T H E O R T H O D O X U NI O N Ye h u d a N e u b er g er, C h air m a n of t h e B o ar d, Ort h o d ox U ni o n | Dr. J os h P e n n, O U K as hr us C o m missi o n R A B BI M O S H E H A U E R Z T " L, E X E C U TI V E VI C E P R E SI D E N T | R A B BI J O S H U A M. J O S E P H, E D. D. E X E C U TI V E VI C E P R E SI D E N T & C HI E F O P E R A TI N G O F FI C E R R a b bi Dr. Tz vi H ers h W ei nr e b, E x ec. V. P. E m erit us O U K O S H E R: R a b bi M e n a c h e m G e n a c k, C E O/ R a b bi ni c A d mi nistr at or O U K os h er | R a b bi M os h e El ef a nt, C O O/ E x e c u ti v e R a b bi ni c C o or di n at or I S R A E L: R a b bi Yiss ac h ar D o v Kr a k o ws ki, R a b bi ni c A d mi nistr at or | R a b bi Ezr a Fri e d m a n, T h e G ust a v e a n d C ar ol J ac o bs C e nt er f or K as hr ut E d uc a ti o n/ D e p ut y R a b bi nic A d mi nistr at or H e a d q u art ers: 4 0 R ect or St. 4t h fl o or, N e w Y or k, N Y 1 0 0 0 6 2 1 2- 5 6 3- 4 0 0 0 w e bsit e: w w w. o u. or g
E dit or: R a b bi A ar o n G ol dsc h ei d er | a ar o n g @ o uisr a el. or g A d v er tisi n g: It a R oc h el 0 2- 5 6 0 9 1 2 5 | tt a ds @ o uisr a el. or g E dit or E m erit us: P hil C h er n ofs k y W e bsit e: w w w.t or a h ti d bits.c o m
N ot g e tti n g e n o u g h T Ts ? T o o m a n y ? N o n e at all ? C o nt act o ur DI S T RI B U TI O N 0 2- 5 6 0- 9 1 0 0 • i nf o @ o uisr a el. or g
J E R U S AL E M R a n g es 1 1 d a ys W e d n es d a y - S h a b b at J a n. 1 4 - 2 4 / 2 5 Te v et - 6 S h' v at E arli est Tallit a n d Te filli n S u nris e S of Z m a n Kri at S h e m a M a g e n A vr a h a m S of Z m a n Te fil a
5: 4 5- 5: 4 3 6: 3 9- 6: 3 6 9: 1 4 8: 3 5- 8: 3 6 1 0: 0 5- 1 0: 0 6
( Acc or di n g t o t h e Gr a a n d B a al H a Ta n y a)
C h atz ot ( H al ac hic N o o n) 1 1: 4 8- 1 1: 5 1 Mi nc h a G e d ol a ( E arli est Mi nc h a) 1 2: 1 8- 1 2: 2 1 Pl a g Mi nc h a 3: 5 2- 4: 0 0 S u ns et (I ncl u di n g El e v a ti o n) 5: 0 1- 5: 1 0 S e y m o ur J. A br a ms • Ort h o d o x U ni o n J er us al e m W orl d C e nt er • A vr o m Sil v er J er us al e m C oll e g e f or A d ults • W oli n etz F a mil y S h ul • M a k o m B aL e v • Birt hri g ht • Ya c h a d • N C S Y i n Isr a el • JLI C i n Isr a el • C a m p Dr or • P e arl & H ar ol d M. J ac o bs Z UL A O utr e ac h C e nt er • T h e J ac k Gi n di Or ait a Pr o gr a m • O U Isr a el K as hr ut S T U A R T H E R S H K O WI T Z, P R E SI D E N T O U I S R A E L Zvi S a n d / Yitzc h a k F u n d: F or m er Pr esi d e nts, O UIsr a el | R a b bi E m a n u el Q ui nt z ”l, S e ni or Vic e Pr esi d e nt | Pr of. M e ni K osl o ws k y, Vic e Pr esi d e nt V A A D M E M B E R S: Mic h a el El m a n | J o n at h a n Elt es | Yo n at a n Fra nk el | Yitzc h ak F u n d | D a ni ell a H ell erst ei n | St u art H ers hk o witz | J er e my L ust m a n | Yi g al M arc us | M eir R ask as | At ara R eic h el | Zvi S a n d | N or m a n Sc h m u fi er | M ark Sc h n ei d er | Est h er Willi a ms R A B BI A VI B E R M A N, E X E C U TI V E DI R E C T O R, O UI S R A EL R os a O d es er, C F O, O U Isr a el | N at a n K a n dl er, C O O, O U Isr a el | C h ai m P elz n er, Dir ect or of Pr o gr a ms, O U Isr a el | R a b bi S a m S h or, Dir ect or, T or a h I ni ti a ft v es, O U Isr a el | R a b bi S h ol o m G ol d zt"l, D e a n, A vr o m Sil v er J er us al e m C oll e g e f or A d ults 7 H art u m Str e et, J er us al e m, 9 7 7 7 5 0 7 p h o n e: ( 0 2) 5 6 0 9 1 0 0 | f ax: ( 0 2) 5 6 1- 7 4 3 2 e m ail: o ftc e @ o uisr a el. or g w e bsit e: w w w. o uisr a el. or g F o u n d ers a n d i ni ti al b e n ef act ors of t h e O U Isr a el C e nt er: G e or g e a n d Ils e F al k a" h T or a h Ti d bits a n d m a n y of t h e pr oj ects of O U Isr a el ar e assist e d b y gr a nts fr o m T H E J E R U S A L E M M U NI CI P A LI T Y O U Isr a el, Tor a h Ti d bits d o es n ot e n d ors e t h e p oli tic al or h al ac hic p osi ti o ns of its e dit or, c ol u m nists or a dv er tis ers, n or g u ar a nt e e t h e q u alit y of a dv er tis e d s er vic es or pr o d ucts. N or d o w e e n d ors e t h e k as hr ut of h ot els, r est a ur a nts, c at er ers or f o o d pr o d ucts t h at ar e a d v er tis e d i n T T ( exc e pt, of c o urs e, t h os e u n d er O U-Isr a el h as h g ac h a). A ny " pr o mis es" m a d e i n a ds ar e t h e s ol e r es p o nsi bilit y of t h e a dv er tis ers a n d n ot t h at of O U Isr a el, t h e O U Isr a el C e nt er , Tor a h Ti d bits.
O U I S R A EL C E N T E R 3
D E A R T O R A H TI D BI T S F A MI L Y
R A B BI A VI B E R M A N R a b bi A vi B e r m a n E X E C U TI V E DI R E C T O R, O U I S R A EELx e c uti v e Di r e ct o r, O U I s r a el A B E R M A N @ O UI S R A E L. O R G W h e n w e m o v e d t h e O U I s r a el h e a d q u a rt e r s f r o m K e r e n H a y e s o d St r e et t o H a r H ot z vi m a littl e o v e r a y e a r a g o, I k n e w w e w e r e g ai ni n g s o m et hi n g i m p o rt a nt: s p a c e, p o s si bilit y, a n e w c h a pt e r. B ut I al s o k n e w w h at w e w e r e l o si n g. F o r d e c a d e s, t h e O U C e nt e r w a s n ot o nl y a n offi c e. It w a s a pl a c e y o u c o ul d f e el. Y o u w o ul d w al k i n a n d s e e p e o pl e p a s si n g t h r o u g h all d a y l o n g, c o mi n g f o r a s hi u r, h e a di n g t o a w o m a n’ s p r o g r a m, b u m pi n g i nt o f ri e n d s, st o p pi n g t o a s k a q u e sti o n, pi c ki n g u p a s ef e r, fi n di n g a s e at i n t h e li b r a r y f o r j u st t e n q ui et mi n ut e s of T o r a h. T h e r e w a s a h e a rt b e at i n t h at b uil di n g. A st e a d y st r e a m of J e w s m a ki n g t h ei r w a y t h r o u g h, e a c h o n e c a r r yi n g t h ei r o w n st o r y, t h ei r o w n q u e sti o n s, t h ei r o w n s e a r c h f o r m e a ni n g a n d c o n n e cti o n. N o w, wit h o u r p r o g r a m mi n g s p r e a d a c r o s s Y e r u s h al a yi m a n d a c r o s s t h e c o u nt r y, w e g o t o t h e p e o pl e di r e ctl y i n t h ei r c o m m u niti e s. I t r y t o vi sit a s m a n y of o u r c o m m u niti e s a s p o s si bl e, t o s e e t h e l e a r ni n g a n d t h e c h e s s e d a n d t h e g r o wt h h a p p e ni n g u p cl o s e. T o h e a r w h at p e o pl e a r e c a r r yi n g. T o wit n e s s w h at O U I s r a el l o o k s li k e o n t h e g r o u n d, n ot o nl y i n a n offi c e, b ut i n r e al li v e s.
M a y t h e To r a h l e a r n e d f r o m t his T o r a h Ti d bits b e ל ע ”נ a n d i n l o vi n g m e m o r y of o u r d e a r f at h e r
ז”ל
יצ ח ק א ייזיק ב ן ש מ וא ל I r wi n R os n e r z ”l נל ב ”ע כ ”ז ט ב ת ת ש ”ס
Elli ot a n d N e c h a m a R os n er 4 T O R A H TI D BI T S 1 6 4 4 / V A' EI R A
Still, t h e r e w a s o n e p a rt of l e a vi n g K e r e n H a y e s o d t h at st a y e d wit h m e i n a h e a v y w a y. F o r d e c a d e s, t h e Y ai r L a n d a u M e m o ri al Li b r a r y w a s h o u s e d i n si d e o u r b uil di n g. It w a s n ot j u st s h el v e s a n d b o o k s. It w a s a li vi n g m e m o ri al. Y ai r L a n d a u H Y ” D f ell i n b attl e i n 1 9 8 2. A y o u n g m a n. A h e r o. A n d hi s f a mil y c h o s e t o d e di c at e a li b r a r y i n hi s m e m o r y i n si d e t h e O U I s r a el C e nt e r, filli n g it wit h s ef a ri m t h at w e r e u s e d a n d l o v e d b y t h o u s a n d s o v e r t h e y e a r s. W h e n w e m o v e d, w e f a c e d a q u e sti o n t h at di d n ot f e el t e c h ni c al. It f elt s a c r e d. W h at d o y o u d o wit h a li b r a r y li k e t h at ? Y o u c a n n ot j u st p a c k it u p a n d pl a c e it s o m e w h e r e “ c o n v e ni e nt. ” T h e s e w e r e s ef a ri m t h at c a r ri e d m e m o r y. T h e y c a r ri e d l o v e. T h e y c a r ri e d l o s s. T h e y c a r ri e d d e c a d e s of T o r a h l e a r n e d, s e a r c h e d f o r, a r g u e d o v e r, a n d w hi s p e r e d l at e at ni g ht. W e k n e w o n e t hi n g: t h e s ef a ri m c o ul d n ot e n d u p i n b o x e s. T h e y c o ul d n ot e n d u p c ol l e cti n g d u st. T h e y h a d t o k e e p d oi n g w h at t h e y w e r e al w a y s m e a nt t o d o, t o b e l e a r n e d, t o b e h el d, t o b e o p e n e d, t o k e e p T o r a h ali v e i n t h e z e c h ut of Y ai r. B a r u c h H a s h e m , w e f o u n d a n u m b e r of pl a c e s, y e s hi v ot a n d s e mi n a ri e s , t h at w e r e a bl e t o r e c ei v e t h e m. S o m e s ef a ri m w e nt t o Y e s hiv at M e r k a z H a R a v a n d Y e s hi v at B n ei H ei c h al a ( Y B H). E a c h pl a c e w a s t ol d cl e a rl y: y o u a r e n ot j u st r e c ei vi n g b o o k s. Y o u a r e r e c ei vi n g s ef a ri m f r o m t h e Y ai r L a n d a u M e m o ri al Li b r a r y. A n d t h at m e s s a g e c a r ri e s e v e n m o r e w ei g ht t o d a y. W e a r e li vi n g i n a ti m e w h e n s o m a n y f a mili e s i n A m Yis r a el a r e c a r r yi n g t h e u n b e a r a bl e r e alit y of s a c rifi c e. T h e n a m e s a r e diff e r e nt, t h e y e a r s a r e diff e r e nt, b ut t h e h e a rt b r e a k i s n ot diff e r e nt.
A f a mil y t h at l o s e s a c hil d i n b attl e k e e p s t h at c hil d i n t h ei r f a mil y f o r e v e r. Ti m e m a y s oft e n c e rt ai n e d g e s, b ut it d o e s n ot e r a s e l o v e, a n d it d o e s n ot e r a s e l o n gi n g. W e m a d e s u r e t h at Y ai r’ s n a m e w o ul d r e m ai n att a c h e d t o t h e s e s ef a ri m . W e r e q u e st e d t h at hi s n a m e b e pl a c e d i n si d e e a c h s ef e r d o n at e d, a n d t h at e a c h i n stit uti o n p ut u p a pl a q u e s o t h e L a n d a u f a mil y c o ul d k n o w, wit h c e rt ai nt y, t h at T o r a h i s b ei n g l e a r n e d i n Y ai r’ s m e m o r y. T hi s p a st T h u r s d a y, I w a s i n vit e d t o s o m et hi n g t h at g a v e m e a s e n s e of cl o s u r e I di d n ot r e ali z e I n e e d e d, t h e offi ci al o p e ni n g of t h e Y ai r L a n d a u M e m o ri al Li b r a r y i n it s n e w h o m e, Mi d r e s h et R a c h el v’ C h a y a ( M R C). T o s e e t h e s ef a ri m l e a vi n g o u r b uil di n g i n b o x e s w a s p ai nf ul. B ut t o w al k i nt o t w o r o o m s, o n e fill e d wit h H e b r e w s ef a ri m a n d o n e fill e d wit h E n gli s h s ef a ri m, o r g a ni z e d, ali v e, r e a d y t o b e u s e d, w a s d e e pl y m o vi n g. T h e mi d r a s h a i s l e d b y R a b bi A nt h o n y M a n ni n g, a r a v w h o h a s b e e n t e a c hi n g i n O U I s r a el p r o g r a m s a n d O U I s r a el s hi u ri m f o r a b o ut a d e c a d e. T h e r e w a s s o m et hi n g fitti n g a b o ut t h at. T hi s w a s n ot t h e li b r a r y b ei n g “ m o v e d a w a y. ” T hi s w a s t h e li b r a r y c o nti n ui n g it s lif e wit hi n t h e wi d e r O U I s r a el f a mil y, wit hi n t h e b r o a d e r mi s si o n of b uil di n g T o r a h a n d b uil di n g J e wi s h li v e s. B ut t h e m o st p o w e rf ul p a rt of t h e e v e ni n g w a s n ot t h e s h el v e s. It w a s t h e L a n d a u f a mil y. Y ai r’ s si bli n g s s p o k e wit h s u c h w a r mt h, s u c h
p ai n, s u c h l o v e, a n d it w a s st ri ki n g t o h e a r w o r d s t h at w e r e still s o r a w, e v e n f o rt y-t h r e e y e a r s l at e r. T h e l o s s w a s n ot a hi st o ri c al f a ct t o t h e m. It w a s p r e s e nt. T h e n I s a w s o m et hi n g t h at I will n ot f o r g et. T h e y h a d b r o u g ht c hil d r e n a n d g r a n d c hil d r e n. S o m e of t h e m a r ri v e d i n u nif o r m, b e c a u s e t h e y a r e n o w s e r vi n g, s o m e fi g hti n g i n G a z a t h e m s el v e s. T h e r e a r e m o m e nt s w h e n y o u s e e t h e c o nti n uit y of A m Yi s r a el i n a w a y t h at m a k e s y o u r h e a rt ti g ht e n. N ot a s a n i d e a, b ut a s a r e alit y. A f a m il y t h at g a v e a s o n, still gi vi n g. Still c a r r yi n g. Still st a n di n g. F o r m e, it s e nt a cl e a r m e s s a g e a b o ut w h at O U I s r a el i s h e r e t o d o. O U I s r a el h a s al w a y s st o o d f o r h el pi n g J e w s b uil d li v e s of T o r a h, m e a ni n g, a n d b el o n gi n g. S o m e p e o pl e c o n n e ct t h r o u g h a s hi u r. S o m e t h r o u g h a c o m m u nit y p r o g r a m. S o m e t h r o u g h N C S Y, J LI C, o u r T e e n C e nt e r s, t h e P e a rl a n d H a r ol d J a c o b’ s Z ul a O ut r e a c h C e nt e r, T o r a h I niti ati v e s, t h e W o m e n’ s Di vi si o n, a n d s o m u c h m o r e. W e m e et J e w s i n diff e r e nt pl a c e s, at diff e r e nt st a g e s, wit h diff e r e nt b a c k g r o u n d s, a n d w e t r y t o h el p t h e m t a k e t h ei r n e xt st e p f o r w a r d. Mi d r e s h et R a c h el v’ C h a y a i s d oi n g t h at ki n d
ל ע ”נ
R A B BI M O S H E C H AI M D O M B E Y
z ”l
O n t h e o c c asi o n of his 2 0 t h y a h r z h eit
יה י זכ ר ו ב ר וך
O U I S R A EL C E N T E R 5
of w o r k. T h e y s e r v e w o m e n i n t h ei r t w e nti e s w h o oft e n c o m e f r o m n o n- o b s e r v a nt b a c k g r o u n d s, b ut a r e n o w c o m mitt e d t o s h e mi r at h a mit z v ot a n d a r e h u n g r y t o l e a r n T o r a h a n d b uil d J e wi s h h o m e s r o ot e d i n d e pt h a n d c o m mit m e nt. T h e y d o n ot f o r c e o n e m ol d. T h e y e x p o s e t h ei r st u d e nt s t o t h e ri c h n e s s of T o r a h l e a r ni n g a n d h el p e a c h w o m a n fi n d h e r p at h, h e r c o m m u nit y, a n d h e r r el ati o n s hi p wit h H a K o des h B ar uc h H u . I w a s al s o i m p r e s s e d b y t h ei r Ali y a h p r og r a m, w hi c h i n cl u d e s w e e kl y p r e s e nt ati o n s wit h N ef e s h B’ N ef e s h a n d ot h e r o r g a ni z ati o n s off e ri n g p r a cti c al g ui d a n c e, a n d b y t h ei r m a r ri e d c o u pl e s p r o g r a m, r u n i n c o nj u n cti o n wit h S h a p ell’ s Y e s hi v a, wit h cl a s s e s f o r m e n, w o m e n, a n d c o u pl e s, al o n g wit h s p e ci al S h a b b at o ni m a n d f ell o w s hi p s. Aft e r t h e e v e nt, I m et a n u m b e r of t h e y o u n g w o m e n l e a r ni n g at M R C a n d s p o k e wit h t h e m. T h e c o n v e r s ati o n w a s r e al. D e e p. H o n e st. T h e ki n d of c o n v e r s ati o n t h at r e mi n d s y o u w h at Kl al Yi s r a el n e e d s f r o m it s y o u n g p e o pl e, a n d h o w m u c h f ut u r e i s sitti n g i n f r o nt of y o u i n a r o o m li k e t h at. I k e pt t hi n ki n g t h at t h e s e s ef a ri m a r e e x a ctl y w h e r e t h e y b el o n g. Y e s, w e li v e i n a w o rl d w h e r e y o u c a n fi n d al m o st a n y s ef e r o n a n a p p. B ut t h e r e i s still s o m et hi n g i r r e pl a c e a bl e a b o ut h ol di n g a s ef e r i n y o u r h a n d s. T u r ni n g p a g e s. W riti n g y o u r n a m e o n t h e i n si d e c o v e r. C o mi n g b a c k t o a
t h o u g ht y o u u n d e rli n e d y e a r s a g o. A s ef e r b e c o m e s p a rt of a p e r s o n’ s lif e. T o k n o w t h at t h e s e s ef a ri m will n o w b e o p e n e d b y y o u n g w o m e n b uil di n g t h ei r li v e s of T o r a h, b uil di n g t h ei r f ut u r e h o m e s, b uil di n g t h e n e xt g e n e r ati o n, i s a t r u e c o nti n u ati o n of Y ai r L a n d a u’ s l e g a c y. It i s a w a y f o r hi s l o v e of T o r a h t o k e e p gi vi n g lif e. S o l et m e s u g g e st s o m et hi n g si m pl e f o r t hi s c o mi n g S h a b b at. T a k e a f e w mi n ut e s. Pi c k u p a s ef e r. M a y b e it i s a s ef e r f r o m t h e Y ai r L a n d a u M e m o ri al Li b r a r y. M a y b e it i s n ot. B ut l et it b e r e al. L et it b e i nt e nti o n al. R e a d o n e m o r e D v a r T o r a h. S h a r e o n e m o r e t h o u g ht at y o u r t a bl e. L e a r n s o m et hi n g s m all i n Y ai r’ s m e m o r y. M a y Y ai r L a n d a u’ s n e s h a m a h a v e a n ali y a h, t o g et h e r wit h t h e n e s h a m ot of all t h o s e w h o h a v e f all e n al ki d d u s h H a s h e m i n t h e b attl e s of A m Yi s r a el a n d f o r t h e s p e e d y r e c o v e r y f o r all of o u r s ol di e r s. A n d m a y w e m e rit t h e d a y w h e n f a mili e s n o l o n g e r n e e d t o d e di c at e li b r a ri e s, pl a q u e s, o r r o o m s i n m e m o r y of s o n s l o st i n w a r, b e c a u s e t h e r e will b e p e a c e f o r A m Yi s r a el. Wi s hi n g y o u all a n u plifti n g a n d i n s pi ri n g S h a b b at,
R a b bi A vi B e r m a n E x e c uti v e Di r e ct o r, O U I s r a el a b e r m a n @ o ui s r a el. o r g
Fl yi n g S o o n ? Tr a v el wi t h C o n fi d e n c e
1 U niTr a v el - M e di c al I ns ur a n c e at gr e at pri c es C h o os e fr o m m ulti pl e o pti o ns
1 u nitr a v el. br o k er s n e x u s. c o m
1 U ni Si m - Si ms f or U S A a n d W orl d wi d e St arti n g at $ 4 0
s al e s @ 1 u ni si m. c o m
C all 0 7 7 - 4 0 0 - 3 1 9 9 or U S A 7 1 8- 7 1 5- 0 0 0 1 6 T O R A H TI D BI T S 1 6 4 4 / V A' EI R A
T r u e w h o l e s a l e r f r o m t h e di a m o n d b o u r s a wi t h o v e r 2 5 y e a r s e x p e ri e n c e m e m b e r di a m o n d d e a l e r s c l u b
∙
E n g a g e m e n t Ri n g s S t u d E a r ri n g s T e n ni s B r a c e l e t s Pe n d a n ts
∙
best qual i ty AI R C O N DI TI O NI N G 20
+
X PER
IE N
CE
ו ת ני סיון
Y * שנR
SE
k er e n m al ki. or g 0 2 - 567- 06 0 2
K er e n M al ki e m p o w ers f a mili es of c hil dr e n wit h s p e ci al n e e ds i n Isr a el t o c h o os e h o m e c ar e. D o n ati o ns ar e t ax- a p pr ov e d i n Isr a el, U S a n d U K. H o n ori n g t h e m e m ory of M alk a C h a n a R ot h ה י”ד 19 8 5-2 0 01, kill e d i n t h e S b arr o b o m bi n g.
F R E E PI K. C O M
0 5 0- 5 7 3- 9 0 6 1 je ff m or 3 6 @ g m ail.c o m w w w.Je ff M or Di a m o n dJe welr y.c o m
*
S al es & I nst all ati o n of V R F | M ulti | I n v ert er | C e ntr al Pr off essi o n al & r eli a bl e
R ef er e nc es i n Y O U R n ei g h b or h o o d
O nl y J e wis h l a b or
G lo b a l S h ip p in g : 0 5 0 -4 2 4 -8 3 5 9
p ol ar air bi z @ g m ail.c o m |
0 5 2- 2 4 0- 5 0 6 3 O U I S R A EL C E N T E R 7
R A B BI M O S H E H A U E R Z T " L
T h e T wili g ht Z o n e of R e d e m pti o n F r o m t h e a r c hi v e s: W ritt e n a y e a r a g o aft e r t h e r el e a s e of s o m e of t h e h o st a g e s, b ut still r el e v a nt t o d a y. R a b bi H a u e r zt"l d e s c ri b e s w o rl d e v e nt s t h at m a k e u s b ot h h a p p y a n d s a d, h o p ef ul a n d f e a rf ul, a n d h o w w e s h o ul d m o v e f o r w a r d. It f e el s li k e w e a r e li vi n g i n P a r s h at V a’ ei r a. T h e e s s e nti al st o r y of t h e g al ut i n E g y pt i s c o m p ri s e d of t h r e e p ri m a r y c h a pt e r s. P a r s h at S h e m ot o p e n s t h e st o r y of t h e i nt e n sif yi n g bitt e r e n sl a v e m e nt of t h e J e wi s h p e o pl e; P a r s h at B o cl o s e s it wit h t h ei r l e a vi n g E g y pt. P a r s h at V a’ ei r a i s t h e p r ol o n g e d t wili g ht z o n e i n b et w e e n, w h e n t hi n g s st a rt t o g et b ett e r a s H a s h e m s h o w s Hi s h a n d o n b e h alf of Hi s p e o pl e a n d b e at s b a c k t h ei r e n e mi e s b ut d o e s n ot d o s o d e ci si v el y e n o u g h f o r t h ei r c o m pl et e d eli v e r a n c e. Ti m e a n d ti m e a g ai n t h e E g y pti a n s a r e m a d e t o f e el t h e p r e s s u r e b ut ulti m at el y r e si st it a n d c o nti n u e t h e b o n d a g e.
8 T O R A H TI D BI T S 1 6 4 4 / V A' EI R A
W e c a n o nl y i m a gi n e t h e r oll e r- c o a st e r of e m oti o n s t h at t h e J e wi s h p e o pl e f elt d u ri n g t h at p e ri o d wit h t h ei r h o p e s r e p e at e dl y r ai s e d a n d d a s h e d u ntil t h e st o r y p r o p e rl y c o n cl u d e s wit h t h e E g y pti a n s’ cl e a r r e c o g niti o n t h at t h e y h a v e b e e n d ef e at e d. F r o m t h e o ut s et, M o s h e m a d e cl e a r t h at it w a s g oi n g t o b e t h e pl a g u e of t h e fi r st- b o r n t h at w o ul d p r o d u c e t h ei r ulti m at e d eli v e r a n c e ( S h e m ot 4: 2 2- 2 3), a n d t h at w o ul d c o m e a s d e s c ri b e d i n P a r s h at B o ( 1 1: 6), wit h t e r ri bl e c ri e s c o mi n g f r o m t h e E g y pti a n s. P ut diff e r e ntl y, it ai n’t o v e r u ntil Kl al Yi s r a el si n g s a n d t h e E g y pti a n s c r y. T h at i s t h e st r ai g htf o r w a r d m e a ni n g of t h e T al m u d’ s r e a di n g ( S a n h e d ri n 2 2 a) of T e hilli m 6 8: 7: “ G- d b ri n g s t h e i s ol at e d h o m e, s etti n g f r e e t h o s e h el d c a pti v e wit h w e e pi n g a n d wit h s o n g, ” r ef e r ri n g t o t h e w e e pi n g of t h e E g y p ti a n s a n d t h e si n gi n g of t h e J e w s. T h o s e a r e t h e s o u n d s of t h e u n a m bi g u o u s cl a rit y of t h e d efi niti v e vi ct o r y of g o o d o v e r e vil. At t hi s m o m e nt i n ti m e, w e a r e n ot q uit e t h e r e y et a s w e fi n d o u r s el v e s d oi n g b ot h t h e si n gi n g a n d t h e w e e pi n g. W e h a v e b e e n bl e s s e d t o s e e H a s h e m d eli v e r vi a t h e h e r oi c s ol di e r s of T z a h al pl a g u e aft e r pl a g u e t o o u r e n e mi e s a n d mi r a c ul o u s p r ot e cti o n f o r t h e J e wi s h p e o pl e f r o m h o stil e att a c k s, y et t h o s e att a c k s c o nti n u e. W e r e c ei v e d t h e n e w s of t h e f r e ei n g of t h r e e of t h e h o st a g e s e a rli e r t hi s w e e k wit h mi x e d e m oti o n s; j o y f o r t h e m, s a d n e s s f o r t h o s e r e m ai ni n g
i n t h e h a n d s of t h e H a m a s m o n st e r s, a n d f e a r f o r t h e u nfi ni s h e d b u si n e s s of d ef e ati n g t h e e n e m y. A n d w e w at c h e d H a m a s a n d m a n y P al e sti ni a n s c h e e r a n d j e e r w h e n h a n di n g o v e r t h e h o st a g e s a n d c el e b r at e t h e r et u r n of t h ei r o w n m u r d e r o u s a n d u n r e p e nt a nt t e r r o ri st s f r o m I s r a eli j ail s w hil e r a gi n g o v e r t h e d e at h a n d d a m a g e i nfli ct e d o n t h ei r o w n h o m e s a n d f a mili e s. B ot h si d e s a r e l a u g hi n g a n d c r yi n g, a s u r e si g n t h at t h e r e i s a s y et n o cl e a r vi ct o r. T h e ti d e m a y h a v e t u r n e d, b ut it i s n ot o v e r. W h at will it t a k e t o b ri n g t hi s t o a c o n cl u si o n ? W e c a n n ot d a r e t o “ a n s w e r ” t h at q u e sti o n, b ut w e c a n t hi n k a b o ut it i n b r o a d e r t e r m s. J e wi s h t h o u g ht s e e s t h e e s s e n c e of g al ut i n it s a m bi g uit y a n d c o nf u si o n, a “t wili g ht z o n e ” c o n diti o n t h at o ri gi n at e s i n t h e o ri gi n al e xil e of A d a m f r o m t h e G a r d e n of E d e n. R a m b a m ( M o r e h N e v u c hi m 1: 1) n ot e d t h at t h e n at u r e of t h e o ri gi n al si n w a s s u c h t h at it s hift e d o u r vi e w of t h e w o rl d f r o m t h e o bj e cti v e a n d cl e a r k n o wl e d g e of t r ut h a n d f al s e h o o d – d a’ at e m et v’ s h e k e r – t o t h e m o r e s u bj e cti v e a n d a m bi g u o u s k n o wl e d g e of g o o d a n d e vil – d a’ at t o v v’ r a - w hil e R a v C h ai m of V ol o z hi n f u rt h e r n ot e d ( N ef e s h H a c h ai m 1: 6), t h at g o o d a n d e vil b e c a m e s o j u m bl e d t o g et h e r t h at w e a r e l eft wit h o ut a b s ol ut e g o o d a n d e vil. E m e r gi n g f r o m t h at e xt e r n al c o nf u si o n r e q ui r e s o u r o w n i nt e r n al d efi niti v e cl a rit y a n d c o m mit m e nt w hi c h will ulti m at el y b e r efl e ct e d i n a g r e at e r cl a rit y i n t h e w o rl d a r o u n d u s. W e m a y b e a st o ni s h e d t o c o n si d e r t h at wit hi n t h e t wili g ht z o n e of V a’ ei r a , d e s pit e all t h e di vi n e pl a g u e s b ei n g vi sit e d u p o n t h e E g y pti a n s, t h e J e w s’ f ait h i n G o d w a s i n c o m pl et e a n d t h e y w e r e still att a c h e d t o t h e i d ol w o r s hi p of E g y pt. It i s o nl y a s t h e y a p p r o a c h e d t h e fi n al pl a g u e, t h e m o m e nt of cl a rit y, t h at t h e y “ wit h d r e w t h ei r h a n d s f r o m i d ol w o r s hi p ” ( s e e R a s hi t o 1 2: 6) a n d sl a u g ht e r e d/ s m a s h e d t h e s h e e p/i d ol s of t h e E g y pti a n s. If t h e J e wi s h p e o pl e w e r e t h e m s el v e s
L a s t f e w 3 a n d 4 b e d ro o m a p a r tm e n ts w ith s e a v ie w s le f t p r ic e d fr o m N IS 2 .5 m illio n in b e s t lo c a t io n b y M a r in a , b e a c h , s h o p p in g a n d S y n a g o g u e s ... g o in g fa s t! C a ll n o w .
A sh k e l L I V E
O P P O S I T E
n T H E
S E A
c a ll D a v id a t 0 5 4 - 4 3 3 - 2 6 2 1 d a v i dz @ A s h k e l on P ro p e rti es . co m w w w . as h k e l on p ro p e rtie s . co m
v a cill ati n g o n w h at t h e y b eli e v e d i n wit h o ut d efi niti v el y st a n di n g f o r w h at w a s ri g ht a n d t r u e, t hi s w o ul d c o nti n u e t o b e r efl e ct e d i n t h e a m bi g uit y of t h ei r c o n diti o n. W e a r e i n a t wili g ht z o n e. T h e w o rl d a r o u n d u s i s t e r ri bl y u n cl e a r; e v e nt s a r e h a p p e ni n g t h at m a k e u s b ot h h a p p y a n d s a d, h o p ef ul a n d f e a rf ul. P e r h a p s o u r b e st st e p o ut of t hi s m u r ki n e s s of V a’ ei r a i s t o m o v e t o t h e cl a rit y of B o b y t u r ni n g f r o m a n al y zi n g w h at i s h a p p e ni n g a r o u n d u s t o f o c u si n g o n w h at w e o u r s el v e s b eli e v e a n d d o, wit h d r a wi n g o u r mi n d s a n d h a n d s f r o m t h at w hi c h w e k n o w t o b e f al s e a n d t hi n ki n g a n d a cti n g wit h g r e at e r cl a rit y, p u rit y, a n d c o n si st e n c y.
O U I S R A EL C E N T E R 9
1 0 T O R A H TI D BI T S 1 6 4 4 / V A' EI R A
a n d o u r n e xt st e p will b e t o pl a nt a f r uit t r e e. I n e v e r t h o u g ht of m y s elf a s b ei n g t h e a g ri c ult u r al t y p e, b ut t h e f e eli n g of s ettli n g a n d pl a nti n g a p o rti o n of E r et z Yi s r a el, h a s b e e n t r ul y e u p h o ri c. I y ” H, w h e n w e pl a nt o u r t r e e, a n d e at t h e f r uit s t h at will g r o w o n e d a y, I t hi n k w e will b e a bl e t o t r ul y a p p r e ci at e t h at u ni q u e K e d u s h a f o u n d i n t h e f r uit of E r et z Yi s r a el! T o c o n cl Hu d&Ie, Pwr hoepne rt y o yu I bn uv ye st y o umre Tntus B' s h v at U ni q u e g ar d e n d u pl e x f r uit t hi s y e a r, d o n’t s e a r c h f o r t h o s e d ri e d a p ri c ot s a n d A bb aarFnbaOa nn Rela cSSthi, ARpeLsc ihEa mvi pa o rt e d f r o m T u r k e y. R at h e r, hE ex acl du sio vv ee r t o t h e f r e s h p r o d u c e a n d b u y y o u r s elf s o m e ni c e j ui c y L u x ur y L ar g e 4 R o o m K e d u1 s7 h0 a-s q.tillm epldu s J1 aff 2 0 sa q. om r gaarn dg ee ns a n d t h a n k S t u n ni n g g ar d e n, p erf e ct f or a l ar g e s u k k a h H a s hC eo mm plfeto rel y brrie nno giv atn eg d y o u t o t hi s l a n d i n o r d e Pri r vt ato e b een tra abln ec et o ל א כ ול מ פ ר יה ול ש ב ע מ ט וב ה, Hi g h c eili n g s a n d u n d er fi o or h e ati n g i m bi bi n g t h at K e d u s h a i n e v e r y bit e t h at y o u t a k e!! N a v a: 0 5 2 - 4 81 0 2 0 5
M U L TI F O C A L L E N S E S 1 +1 •
C o m p r e h e n si v e e x a m s b y p r of e s si o n al o p t o m e t ri s t s
•
Hi g h e s t l e v el of c a r e a n d p e r s o n ali z e d a tt e n ti o n
•
C o nt a ct L e n s e x p ert s
•
Wi d e s el e c ti o n of d e si g n e r f r a m e s
•
M A C C A BI a n d M E U C H E D E T b e n e fi t s
S C H E D U L E T O D A Y 0 2- 6 7 4- 3 8 8 8 “ I h a v e n e v er h a d a n e x a m a s t h or o u g h a s t h e o n e I h a d a t E y e W o rl d. Hi g hl y r e c o m m e n d e d! ”
S T O R E L O C A TI O N S: B ei t H a N a t zi v, D e r e c h H e v r o n 1 01 A T al pi o t/ A r n o n a R a m a t E s h k ol S h o p pi n g C e n t e r
O U I OS UR IASERL ACE EL NC TE EN RT E R 1 71 5
Ali y a- b y- Ali y a S e d r a S u m m a r y A LI Y A- B Y- A LI Y A S E D R A S U M M A R Y
R AR aB bBIbi RR eE uUv eV nE TNr aT dRb Au rDkBs U R K S
R CR AC IASI sR rAa EelL RReEgiGIo nO N
P A R S H A T V A’ EI R A P a r s h at V a’ ei r a i s t h e t r a n siti o n f r o m Di vi n e p r o mi s e s t o Di vi n e a cti o n. R e s p o n di n g t o P a r o’ s fi r st r ef u s al at t h e e n d of l a st w e e k’ s p a r s h a, G- d a s s u r e s M o s h e t h at H e will r el e a s e t h e J e wi s h p e o pl e f r o m sl a v e r y a n d b ri n g t h e m t o t h e L a n d of I s r a el. Aft e r M o s h e’ s r el u ct a n c e, M o s h e a n d A h a r o n a r e s e nt t o P a r o. T h e fi r st s e v e n pl a g u e s o c c u r: bl o o d, f r o g s, li c e, wil d a ni m al s, a ni m al di s e a s e, b oil s, h ail. P a r o r e s p o n d s i n fit s a n d st a rt s, at ti m e s a c q ui e s ci n g t h e n c h a n gi n g hi s mi n d.
1 S T A LI Y A ( 6: 2- 1 3) I n r e s p o n s e t o t h e f utilit y of M o s h e’ s a p p r o a c h t o P a r o at t h e e n d of l a st w e e k’ s p a r s h a, G- d r e s p o n d s fi r ml y a n d d efi niti v el y: I a m G- d, a n a m e u n k n o w n t o t h e A v ot. I p r o mi s e d t h e m t h e L a n d of I s r a el. I h e a r d t h e p e o pl e’ s c ri e s. A n d I r e m e m b e r t h e c o v e n a nt. S o, t ell t h e p e o pl e: I, G- d, a m t a ki n g t h e m o ut, s a vi n g t h e m, r e d e e mi n g t h e m, b ri n gi n g t h e m t o M e, b ri n gi n g t h e m t o t h e L a n d. T h e p e o pl e c a n n ot h e a r d u e t o t h ei r b u r d e n s. G- d t ell s M o s h e t o g o t o P a r o. H e o bj e ct s: t h e p e o pl e Fr u s tr a t e d t h a t y o u c a n' t g e t i n t o s h a p e ? D o n' t h a v e t h e ti m e or m o ti v a ti o n t o g o t o t h e g y m ?
P er s o n al tr ai ni n g i s f or y o u!
W or k o u t i n t h e c o mf or t of y o ur h o m e
S e ni or fit n ess
Di a s t a si s r e c ti r e h a bili t a ti o n
R a c h el F el d
C erti fi e d P er s o n al Tr ai n er c h a n g e b e gi n s wi t h y o u.
1 2 T O R A H TI D BI T S 1 6 4 4 / V A' EI R A
0 5 4- 4 7 1- 8 4 2 0
di d n’t h e a r m e, h o w will P a r o ? T h e r e i s n o ot h e r pl a c e i n t h e e nti r e T o r a h w h e r e G- d Hi m s elf a ct s a s a T o r a h c o m m e n t a r y. H e r e H e st at e s t o M o s h e t h at s o m et hi n g w a s mi s si n g f r o m t h e st o ri e s of t h e A v ot, t h e P at ri a r c h s. T h e y di d n ot k n o w t h e n a m e of G- d. A n d y o u, M o s h e a n d t h e J e wi s h p e o pl e, y o u will k n o w t h at n a m e. A n d H e e x pl ai n s. I p r o mi s e d t h e m t h e L a n d. B ut y o u I will t a k e t o t h e L a n d. M e a ni n g. I m a d e a p r o mi s e. B ut t h e y, t h e A v ot, n e v e r s a w it r e ali z e d. Y o u M o s h e, y o u will s e e t h e p r o mi s e r e ali z e d. T hi s i s t h e e s s e nti al m e a ni n g of t h e st o r y of t h e E x o d u s: G- d’ s di r e ct i nt e r v e nti o n i n J e wi s h hi st o r y. U p u ntil n o w, w e k n o w G- d a s t h e O n e w h o p r o mi s e s t o A v r a h a m t h at h e will b e gi v e n t h e L a n d of I s r a el. B ut w e h a v e y et t o s e e t hi s p r o mi s e b e c o m e a r e alit y. T h e p r o mi s e of t h e L a n d h a s n ot b e e n g r a nt e d. It w a s p r o mi s e s a n d p ati e n c e. P r o mi s e s b ut w aiti n g. W o n d e ri n g. W he n? E v e r yt hi n g c h a n g e s n o w. N o w, f o r t h e fi r st ti m e, H e t ell s u s e x a ctl y w h at H e i s g oi n g t o d o. A n d it h a p p e n s i m m e di at el y. H e t ell s M o s h e a n d t h e p e o pl e i n vi vi d d et ail e x a ctl y w h at H e i s g oi n g t o d o: t a k e t h e m o ut, s a v e t h e m, r e d e e m t h e m, b ri n g t h e m t o Hi m, b ri n g t h e m t o t h e L a n d. T hi s i s a p r of o u n d l e s s o n b ot h i n h o w G- d a ct s i n t h e w o rl d. A s w ell a s h o w H e d o e s n’t. S o m eti m e s H e a ct s di r e ctl y. A n d s o m eti m e s Hi s p r o mi s e s t a k e ti m e. Y e a r s. H u n d r e d s of y e a r s. U n d e r st a n di n g Hi s W a y s i s el u si v e. T h e T o r a h t ell s u s H e i nt e r v e n e s n o w. It d o e s n’t t ell u s w h y H e di d n’t i nt e r v e n e t h r o u g h
2 N D A LI Y A ( 6: 1 4- 2 9) T h e li n e a g e of R e u v e n, S hi m o n a n d L e vi i s o utli n e d. I n cl u di n g t h e bi rt h of M o s h e a n d A h a r o n. T h e s e a r e t h e A h a r o n a n d M o s h e w h o G- d c o m m a n d e d t o g o t o P a r o. T h e o n e s w h o s p e a k wit h P a r o. M o s h e’ s li n e a g e i s gi v e n. Ki n d of a n o d d si d eb a r. P e r h a p s t h e T o r a h i s st ati n g t h e p e di g r e e of t h e a ct o r s i n t hi s st o r y. M o s h e i s n ot p e di g r e e d. H e is n ot di sti n g ui s h e d i n hi s li n e a g e. H e i s n ot f r o m t h e fi r st- b o r n s o n R e u v e n. N o r f r o m t h e fi r st- b o r n s o n of L e vi. N o r e v e n t h e fi r st- b o r n s o n of A m r a m. T h e r e i s o nl y o n e p e di g r e e d a ct o r: t h e C r e at o r. M o s h e’ s l a c k of li n e a g e i s t o e m p h a si z e t h at h e i s b ut a p a w n i n t h e H a n d of t h e Di vi n e. Y o u n e e d s o m e o n e t o m a k e all t hi s h a p p e n; b ut t h e m ai n billi n g i s n ot M o s h e. H e i s b ut a p a w n i n t h e H a n d of t h e Di vi n e.
3 R D A LI Y A ( 6: 3 0- 7: 7) G- d t ell s M o s h e t o g o t o P a r o. M o s h e o bj e ct s: I a m t o n g u e-ti e d, h o w will P a r o li st e n ? G- d t ell s M o s h e: I a m m a ki n g y o u P a r o’ s j u d g e a n d A h a r o n y o u r m o ut h pi e c e. I will h a r d e n P a r o’ s h e a rt. H e will n ot li st e n t o y o u. B y n o r m al p oliti c al m e a s u r e s, M o s h e k n o w s h e will n ot b e s u c c e s sf ul. H e, w e a k. P a r o, p o w e rf ul. B ut h e i s t ol d: Y o u a r e n’t t h e o n e m a ki n g t hi s h a p p e n. I a m.
s o r c e r e r s d o it. P a r o d o e s n ot li st e n. T h e 2 n d pl a g u e: c o m e t o P a r o a n d t ell hi m G- d s a y s t o l et M y p e o pl e g o a n d s e r v e M e. If n ot, f r o g s will i n v a d e y o u r h o m e, b e d, o v e n s, a n d sl a v e s' h o m e s. A h a r o n r ai s e s hi s st aff a n d t h e f r o g s i n v a d e. P a r o c all s M o s h e a n d r e q u e st s h e p r a y f o r t hi s t o st o p. W e a r e f a mili a r wit h t h e 1 0 pl a g u e s. I n o u r p a r s h a w e h a v e t h e fi r st 7. T h e pl a g u e s di vi d e i nt o 3 g r o u p s; 1- 3, 4- 6, 7- 9. A n d t h e n t h e fi r st b o r n. T hi s g r o u pi n g i s b a s e d o n t h e r e p e ati n g p att e r n s of t h e pl a g u e s. T h e r e a r e 3 p att e r n s: w h e r e M o s h e y o u will m e et P a r o. W h e r e t h e pl a g u e s o c c u r. A n d w h at t h ei r p u r p o s e i s. T h e fi r st p att e r n i s w h e r e M o s h e m e et s P a r o. Pl a g u e 1, at t h e w at e r. Pl a g u e 2, i n t h e p al a c e. 3, n o m e eti n g. T h e n t h e p att e r n r e p e at s wit h pl a g u e s 4, 5, 6; w at e r, p al a c e, n o m e eti n g. A n d 7, 8, 9. T h e s e c o n d p att e r n i s w h e r e t h e pl a g u e s o c c u r. W at e r. L a n d. S k y. A n d a p att e r n of t h ei r p u r p o s e: s o t h at y o u will k n o w t h at I a m G- d, t h at I a m G- d i n t h e mi d st of t h e L a n d, a n d t h at t h e r e i s n o n e li k e M e.
5 T H A LI Y A ( 8: 7- 8: 1 8)
and M o s h e p r a y s, t h e f r o g s st o p, P a r o r e n e g e s. 3 r d pl a g u e: A h a r o n r ai s e s hi s st aff; li c e i n v a d e m a n a n d b e a st. T h e s o r c e r e r s u n s u c c e s sf ull y t r y t o i mit at e; it i s t h e h a n d of
A g o o d j o keh i s li ke A c h all a
4 T H A LI Y A ( 7: 8- 8: 6) O
ve
r
sli g htl y t wi st e d a n d m e a nt t o b e s h ar e d
2 5 0 k id
-f r
ie n d ly jo k e
T h e pl a g u e s b e gi n. G o t o P a r o i n t h e m o r ni n g w h e n h e g o e s t o t h e ri v e r. I n t hi s y o u will k n o w t h at I a m G- d; t h e w at e r will t u r n t o bl o o d. M o s h e w a r n s P a r o. A h a r o n hit s t h e w at e r; it t u r n s t o bl o o d. T h e
s
all t h e s uff e ri n g u ntil n o w. T h e st o r y of t h e E x o d u s i s t o e st a bli s h t h at G- d i nt e r v e n e s, m a ni p ul at e s t h e w o rl d. H o w ? W h e n ? T h at r e m ai n s el u si v e.
El e v a t e y o ur S h a b b a t t a bl e wi t h j o k e s cr a f t e d f or e a c h w e e kl y T or a h p or ti o n a n d J e wi s h h oli d a y.
A v ail a bl e a t m aj or J e wi s h b o o k s t or e s or b y e m aili n g p ar s h aj o k e s 2 @ g m ail. c o m
O U I S R A EL C E N T E R 13
G- d. P a r o d o e s n ot li st e n. T h e 4t h pl a g u e: G o t o P a r o i n t h e m o r ni n g w h e n h e g o e s t o t h e ri v e r. T ell hi m: t h e r e will b e wil d b e a st s i n E g y pt b ut n ot i n G o s h e n. I n t hi s y o u will k n o w t h at I a m G- d i n t h e mi d st of t h e l a n d. T hi s fi r st s et of pl a g u e s o ri gi n at e i n t h e w at e r. W at e r t u r n s t o bl o o d. F r o g s e m e r g e f r o m t h e w at e r. T h e Nil e i s t h e s o u r c e of all a g ri c ult u r e i n E g y pt. Fl o o d i r ri g ati o n. It i s t h e s o u r c e of all lif e. A n d i s a s c ri b e d Di vi nit y. N at u r all y. I n t h e w o rl d of i d ol at r y, t h e m o st p o w e rf ul f o r c e s a r e a s c ri b e d Di vi nit y. T h e Nil e i s p o w e rf ul. H e n c e, it i s hit fi r st. Y o u r g o d i s m a d e s o m e w h at f a r ci c al i n t h e f a c e of o u r G- d. W at e r b e c o m e s bl o o d; lif e b e c o m e s d e at h. F r o g s, all o v e r E g y pt. A n d t h e d e a d fi s h a n d f r o g s s m ell. Y o u g o d h a s b e c o m e a f a r c e. A n d t h e T o r a h st at e s t h at. M o s h e s a y s i n t h e w a r ni n g t o P a r o: s o t h at y o u will k n o w t h at I a m G- d. T h e p att e r n of t h e pl a g u e s i s 2 pl a g u e s e m e r g i n g f r o m t h e w at e r, t h e n o n e pl a g u e t h at att a c k s y o u r b o d y. T h e fi r st 2 g et w a r ni n g s. T h e 3 r d d o e s n’t.
6 T H A LI Y A ( 8: 1 9- 9: 1 6) T h e pl a g u e of b e a st s h a p p e n s. P a r o a g r e e s t o all o w t h e p e o pl e t o l e a v e t o c el e b r at e i n t h e d e s e rt. M o s h e p r a y s f o r c e s s ati o n of t h e pl a g u e. P a r o c h a n g e s hi s mi n d. T h e 5t h pl a g u e: C o m e t o P a r o, t h e a ni m al s will b e s mitt e n wit h di s e a s e, t h o u g h n ot t h o s e of t h e J e wi s h p e o pl e. P a r o c h e c k e d, s a w t h at it w a s t r u e. B ut h a r d e n e d hi s h e a rt. T h e 6t h pl a g u e: M o s h e, t h r o w s d u st i n t h e s k y i n f r o nt of P a r o. It b e c a m e b oil s a n d bli st e r s o n a ni m al s a n d p e o pl e. G- d h a r d e n e d P a r o’ s h e a rt. 7t h pl a g u e: M o s h e, g o t o P a r o i n t h e m o r ni n g. Wit h t hi s pl a g u e y o u will k n o w t h at t h e r e i s n o n e li k e M e. Pl a g u e s 4 a n d 5 r e p e at t h e p att e r n; w a r ni n g at t h e ri v e r, t h e n i n t h e p al a c e. A n d t h e y b ot h 1 4 T O R A H TI D BI T S 1 6 4 4 / V A' EI R A
o c c u r o n t h e l a n d, att a c ki n g a ni m al s. T h e wil d a ni m al s a n d a ni m al di s e a s e att a c k o nl y t h e E g y pti a n s, n ot i n G o s h e n. A n d t h ei r p u r p o s e i s st at e d: s o t h at y o u will k n o w t h at I a m G- d i n t h e mi d st of t h e l a n d. W hi c h i s a n ot h e r w a y of s a yi n g: G- d i s i n v ol v e d i n t h e a cti vit y of m a n, di sti n g ui s hi n g b et w e e n e vil a n d g o o d. T u r ni n g w at e r t o bl o o d w a s a n att a c k o n t h e E g y pti a n g o d; h e n c e y o u k n o w t h at I a m G- d. H e r e t h e pl a g u e di sti n g ui s h e s b et w e e n p e o pl e, t h e E g y pti a n s a n d t h e J e w s t o t e a c h: I a m G- d w o r ki n g i n t h e mi d st of t h e l a n d. Pl a g u e 7 b e gi n s t h e n e xt s e ri e s of t h e 3, pl a g u e s c o mi n g f r o m t h e s k y. A n d t h ei r p u r p o s e i s st at e d: t h e r e i s n o n e li k e M e.
7 T H A LI Y A ( 9: 1 7- 3 5) H ail will r ai n d o w n a n d kill all i n it s p at h. M o s h e r ai s e d hi s st aff a n d h ail r ai n e d d o w n a mi d st t h u n d e r, wit h fi r e. P a r o c all e d M o s h e a n d A h a r o n: I h a v e si n n e d; G- d i s ri g ht e o u s. P r a y t o r e m o v e t hi s a n d I will l et y o u g o. M o s h e di d s o. P a r o r ef u s e d t o s e n d t h e p e o pl e o ut. T h e p a r s h a e n d s aft e r 7 pl a g u e s. T h e l a st 3 will b e i n n e xt w e e k’ s p a r s h a. T h e pl a g u e s e x p r e s s t h e 3 c o r e b eli ef s of J u d ai s m: t h e r e i s a G- d, H e a ct s i n t h e w o rl d, a n d H e i s O n e, U ni q u e, n o n e li k e Hi m. Ki n d of li k e t h e S h e m a. T h e r e i s a G- d, H e i s o u r G- d, a n d H e i s O n e. T h e st o r y of t h e E x o d u s i s t h e m o st r e p e at e d st o r y i n J e wi s h lif e. B e c a u s e it t e a c h e s w h at ki n d of G- d w e b eli e v e i n: a M o v e r of hi st o r y. B ut t h e r e i s a n ot h e r m e s s a g e, n ot i n w h at h a p p e n s, b ut i n w h at d o e s n ot. T hi s st o r y, of o v e rt Di vi n e i n v ol v e m e nt, will n e v e r h a p p e n a g ai n. A s if t o s a y: I a m g oi n g t o s h o w y o u M y H a n d o n c e. J u st o n c e. P a y att e nti o n. It w o n’t h a p p e n li k e t hi s a g ai n. B ut I a m d oi n g it b e c a u s e I k n o w
h o w diffi c ult it i s f o r y o u t o s e e M e. W at c h c a r ef ull y: M y H a n d i s r e v e al e d i n E g y pt, i n t h e pl a g u e s, i n t h e c r o s si n g of t h e s e a. I k n o w all t o o w ell t h at y o u, M y J e wi s h p e opl e will li v e i n t h e f ut u r e i n t h e t hi c k f o g of lif e, w h e n s e ei n g M y H a n d i s o h s o diffi c ult – y o u will r ef e r b a c k, m a n y ti m e s, i n p r a y e r, i n mit z v ot t o t hi s gl o ri o u s s u n n y, cl e a r d a y of M y H a n d. A n d y o u will k n o w t h at a s m y H a n d w a s s o cl e a r a n d o b vi o u s t h e n, s o t o o i s M y H a n d, w hil e o b s c u r e d i n t h e f o g of lif e, n o n et h el e s s p r e s e nt n o w. P e r c e pti o n of G- d i s h a r d i n t hi s f o g g y w o rl d of o u r s. H e c r e at e d it t h at w a y – t h e H e b r e w w o r d f o r w o rl d i s ol a m, si mil a r t o n e’ el a m, hi d d e n. T o p e r c ei v e Hi s H a n d a s s h a pi n g hi st o r y r e q ui r e s g r e at f ait h a n d i n si g ht. O h, h o w m a n y h a v e c h o s e n i n o u r ti m e, d u e t o t h e e cli p s e of Hi s F a c e, t h e l a c k of Hi s H a n d i n o u r hi st o r y i n t h e H ol o c a u st, o h h o w m a n y h a v e a b a n d o n e d Hi m. W e w h o a r e p ri vil e g e d t o w al k i n o u r L a n d h a v e gli m p s e d a g ai n Hi s H a n d i n hi st o r y. T h e r e a r e ti m e s w h e n Hi s H a n d i s o h s o h a r d t o s e e. A n d t h e n t h e r e a r e t h e wi n k s, li k e t h e e x o d u s f r o m E g y pt, w h e n t h e f o g s e e m s t o cl e a r. A n d t h o s e m o m e nt s a r e bl e s s e d o n e s.
S T AT S 1 4 t h of 5 4 s e d r as; 2n d of 1 1 i n S h e m ot. Writt e n o n 2 2 1. 8 li n es i n a T o r a h; ( 1 6 t h). 1 6 p a rs hi ot; 8 o p e n, 8 cl os e d. 1 2 1 p es u ki m - r a n ks 2 0 t h ( 4t h i n S h e m ot). 1 7 4 8 w o r ds - r a n ks 1 5 t h ( 3r d i n S h e m ot). 6 7 0 1 l ett e rs - r a n ks 1 7 t h ( 3r d i n S h e m ot). P es u ki m a r e a b o v e a v e r a g e i n l e n gt h.
MI T Z V O T N o mit z v ot a r e c o u nt e d f r o m V a' ei r a.
Try B ef or e Yo u B uy i n As h k el o n R e nt i n a n e w, u ps c al e b uil di n g St e p s a w ay fr o m t h e n e w A n gl o S h ul Cl o s e t o t h e m ari n a, b e a c h e s, r e st a ur a nt s
C A L L F O R A VI E WI N G ST E P H E N E P ST EI N
Li c e n s e d R e alt or + 9 7 2 5 8- 7 8 3- 7 4 3 6 + 1 ( 9 1 4)- 3 5 1- 1 2 4 5 w w w. st e p h e n- e p st ei n. c o m
O U I S R A EL C E N T E R 15
T T HH EEP EPR SEO NRi Sn t hOe pNa rIs h aN T H E P A R S H A B Y B RY A RB ABIB DBIR. DT R. Z VIT ZH EVIR S HHE RW SEI H N R WE EI B NREB O UO EU X E CX UE TIC UV ETI VIV EC E VIP CR E SIP DR EE NSIT, DE E MNET,RI T U S E M E RI T U S
“ C o m b atti n g I d ol at r o u s ‘ G o d s’ ” I w a s r e c e ntl y i nt e r vi e w e d b y o n e of m y g r e at- g r a n d d a u g ht e r s. S h e i s a hi g h s c h o ol st u d e nt a n d w a s a s si g n e d t o i nt e r vi e w o n e of h e r a n c e st o r s. Aft e r r e s p o n di n g t o h e r q u e sti o n s a b o ut t h e diff e r e nt st a g e s of m y m a n y c a r e e r s, s h e c o m m e nt e d, “ W o w! Y o u h a d s o m e v e r y c ol o rf ul e x p e ri e n c e s! ” A m o n g t h o s e “ e x p e ri e n c e s ” w e r e m y v a ri o u s e n c o u nt e r s wit h n o n-J e ws w h o t o o k t h ei r Bi bl e s e ri o u sl y. T h e y i n cl u d e d f a m o u s p oliti ci a n s s u c h a s P r e si d e nt Bill Cli nt o n, c oll e g e p r of e s s o r s of p hil o s o p h y, a n d C h ri sti a n cl e r g y m e n. T h e y al s o i n cl u d e d st u d e nt s of bi bli c al c riti ci s m. I m u st a d mit t h at t h e y oft e n a s k e d m e q u e sti o n s t h at h a d m e st u m p e d. T h at i s, st u m p e d u ntil I g a v e t h o s e q u e sti o n s f u rt h e r t h o u g ht a n d r e s e a r c h e d t r a diti o n al J e wi s h c o m m e nt a ri e s. I’ d li k e t o c o nf r o nt y o u, d e a r r e a d e r, wit h o n e
1 6 T O R A H TI D BI T S 1 6 4 4 / V A' EI R A
of t h o s e q u e sti o n s a n d s h a r e wit h y o u s o m e of t h e a n s w e r s t h at I h a v e di s c o v e r e d o v e r t h e y e a r s. I n t hi s w e e k’ s T o r a h p o rti o n, P a r s h at V a’ ei r a ( E x o d u s 6: 2- 9: 2 5) w e r e a d a b o ut s e v e n of t h e t e n pl a g u e s t h at t h e Al mi g ht y b r o u g ht u p o n E g y pt/ Mit z r a yi m . I n n e xt w e e k’ s T o r a h p o rti o n, t h e fi n al t h r e e pl a g u e s a r e d e s c ri b e d. I n Hi s p r e l u d e t o t h e fi n al pl a g u e, t h e Al mi g ht y i nf o r m s M o s e s a n d A a r o n, “I will p a s s t h r o u g h t h e l a n d of Mit z r a yi m o n t h at ni g ht a n d I will s mit e e v e r y fi r st b o r n i n t h at l a n d, m a n a n d b e a st, a n d I will m et e o ut h a r s h j u sti c e ( s h ef ati m ) t o all t h e g o d s of Mit z r a yi m – I, t h e L o r d! ” ( E x o d u s 1 2: 1 2). T h e q u e sti o n t h at I’ v e b e e n a s k e d b y m y s k e p ti c al a c q u ai nt a n c e s i s t hi s: “ W h e r e i n t h e bi bli c al t e xt i s t h e r e a n y r ef e r e n c e t o t h e i m pl e m e nt ati o n of t h at h a r s h j u d g e m e nt ? ” Y e s, pl e nt y of h a r s h j u d g e m e nt s a r e m et e d o ut t o t h e E g y pti a n sl a v e m a st e r s, t o t h e fi r st b o r n, t o t h e g e n e r al E g y pti a n p o p ul a c e, t o t h e c attl e i n t h e p a st u r e s a n d t h e c r o p s o n t h e fi el d s, a n d e v e nt u all y t o t h e P h a r a o h hi m s elf. B ut w h e r e i n t h e t e xt, t hi s w e e k o r n e xt w e e k, i s t h e r e a n y e vi d e n c e of t h e p u ni s h m e nt of “ all t h e g o d s of Mit z r a yi m ” ? A d mitt e dl y, I w a s st u m p e d b y t hi s q u e sti o n d u ri n g t h e e a rl y st a g e s of m y s e ri o u s T o r a h st u d y. B ut it w a s n ot v e r y l o n g b ef o r e I w a s “ e nli g ht e n e d ”. S e v e r al cl a s si c al J e wi s h s c h ol a r s r ai s e d t hi s q u e sti o n c e nt u ri e s a g o, a n d m a n y m o r e h a v e r ai s e d it i n t h e c e nt u ri e s si n c e, d o w n t o m o d e r n ti m e s. T h e r e i s n o w a p a n o pl y of e x pl a n ati o n s a v ail a bl e t o u s. O n e i s off e r e d b y R a m b a n al H a T o r a h , t h e t hi rt e e nt h c e nt u r y r a b bi ni c s a g e,
w h o s e c o m m e nt a r y c a n b e c o n s ult e d b y t h e r e a d e r o n t h e v e r s e i n q u e sti o n. T h e ot h e r i s m u c h m o r e r e c e nt. I c a m e u p o n t h e l att e r w h e n, a s a y o u n g m a n, I r e c ei v e d a bi rt h d a y gift f r o m m y m u c h y o u n g e r si st e r, n o w a n a vi d r e a d e r a n d f r e q u e nt c riti c of t hi s w e e kl y c ol u m n. I t r e a s u r e t h at gift t o t hi s d a y. T h e gift w a s a b o o k i n H e b r e w, e ntitl e d Bi n a B’ Mi k r a , b y R a b bi I s s a c h a r J a c o b s o n. It r e m ai n s o n e of m y f a v o rit e c oll e cti o n s of a n al ys e s of t h e w e e kl y T o r a h p o rti o n s. R a b bi J a c o b s o n, w h o s e w o r k s a r e a v ail a bl e i n E n gli s h t r a n sl ati o n, d e al s wit h t hi s q u e sti o n i n hi s e s s a y o n t hi s w e e k’ s T o r a h p o rti o n, P a r a s h at V a’ e r a , alt h o u g h t h e v e r s e i n q u e sti o n i s i n P a r s h at B o . H e cit e s a n a rti cl e b y P r of e s s o r A. S h. Y e h u d a h, f r o m hi s b o o k of l e a r n e d a rti cl e s e ntitl e d A v a r V’ E r e v , w hi c h I r e s p e ctf ull y t r a n sl at e a s P a st a n d P r el u d e . P r of e s s o r Y e h u d a h’ s t h e si s i s a si m pl e o n e. H e a s s e rt s t h at e a c h of t h e t e n pl a g u e s, w h e n “ d e c o d e d ”, i s ai m e d di r e ctl y at o n e of t h e n u m e r o u s g o d s of a n ci e nt E g y pt. L et’ s b e gi n wit h t h e fi r st pl a g u e, bl o o d, d a m . T h e w at e r s of t h e Nil e t u r n e d t o bl o o d. S u r el y r e n d e ri n g t h e w at e r s of t h e mi g ht y ri v e r u n d ri n k a bl e p u ni s h e d t h o s e g uilt y of e n sl a vi n g t h e C hil d r e n of I s r a el. B ut m o r e t o t h e p oi nt, st at e s P r of e s s o r Y e h u d a h, o n e m u st b e a w a r e t h at t h e Nil e w a s t h e s o u r c e of t h e f e rtil e f a r m s a n d fl o u ri s hi n g g a r d e n s a n d o r c h a r d s of a n ci e nt E g y pt. A s s u c h, it w a s w o r s hi p p e d a s o n e of t h e g o d s of E g y pt. P h a r a o h d e s c e n d s t o t h e b a n k s of t h e Nil e e v e r y m o r ni n g t o w o r s hi p t h e ri v e r a s a d eit y. W h e n M o s e s i n si st e d t h at h e wi s h e d f o r t h e J e w s t o b e f r e e d t o w o r s hi p t h e L o r d i n t h e wil d e r n e s s/Mi d b a r , h e w a s a s s e rti n g t h at t h e G o d of I s r a el w a s n ot c o nfi n e d t o o n e ri v e r b ut e xt e n d e d Hi s d o mi ni o n e v e n u nt o t h e f a rt h e st r e a c h e s of Pl a n et E a rt h a n d b e y o n d. T h u s,
a r g u e s P r of e s s o r Y e h u d a h, t h e pl a g u e of bl o o d w a s a “ di r e ct hit ” n ot o nl y u p o n t h e p e o pl e of E g y pt b ut u p o n o n e of t h ei r g o d s! L et’ s m o v e o n t o pl a g u e n u m b e r t w o, t h e f r o g s t h at i nf e st e d t h e l e n gt h a n d b r e a dt h of Mit z r a yi m , h o p pi n g a r o u n d t h e li vi n g q u a rt e r s of e v e r y citi z e n. P r of e s s o r Y e h u d a h i nf o r m s u s t h at t h e f r o g/t z ef a r d e a w a s a g o d d e s s of t h e a n ci e nt E g y pti a n p e o pl e, t h e g o d d e s s of t h e mi d wi v e s, w h o s e i m a g e w a s t h at of a w o m a n wit h a f r o g’ s h e a d. W h y a f r o g, y o u a s k ? B e c a u s e f r o g s n ot o ri o u sl y m ulti pl y r a pi dl y a n d p r of u s el y. W h at b ett e r s y m b ol of bl e s si n g f o r p r o c r e ati o n a n d p o p ul ati o n g r o wt h, a n d w h at a w o n d e rf ul e m bl e m of bl e s si n g f o r t h e mi d wi v e s w h o b ri n g n e w b a bi e s i nt o t h e w o rl d. I nf e sti n g t h e e nti r e citi z e n r y wit h f r o g s d ef a m e s t h e g o d d e s s a n d i s a “ h a r s h p u ni s h m e nt ” f o r h e r, a s w ell a s f o r t h o s e mi d wi v e s w h o c oll a b o r at e d wit h t h e d e c r e e t o ri d Mit z r a yi m of m al e I s r a elit e b a bi e s. A n d o n t o pl a g u e n u m b e r t h r e e: ki ni m , fl e a s a n d li c e, h e r e, t h e r e, a n d e v e r y w h e r e. B rilli a ntl y, P r of e s s o r Y e h u d a h d r a ws u p o n o n e of t h e m yt h s of t h e a n ci e nt E g y pti a n r eli gi o n: O n e of t h e g o d s w a nt e d t o o v e rt h r o w t h e r uli n g g o d. T h e r e b el dis g uis e d hi ms elf as a pi g, a p p r o a c h e d hi s ri v al s n e a kil y, a n d p o k e d o ut t h e e y e of t h e s u p e ri o r g o d wit h hi s fi n g e r. N o w o n d e r t h at P h a r o a h’ s s o r c e r e r s e x cl ai m e d t h at t h e pl a g u e of fl e as a n d li c e w as et z b a El o ki m , “t h e fi n g e r of t h e Al mi g ht y”! F u rt h e r m o r e, P r of ess o r Y e h u d a h c o nti n u es, o n e mi g ht b e p u z zl e d o v e r t h e f a ct t h at, of c o u rs e, li c e a n d fl e as w e r e rif e i n a n ci e nt N e a r E ast c o u nt ri es — a n d still a r e t o s o m e d e g r e e. B ut t h e i m p a ct of t h os e i ns e cts w as n ot li mit e d t o t h e g e n e r al p o p ul a c e. R at h e r, t h e y d es c e n d e d u p o n
O U I S R A EL C E N T E R 17
t h e p ri ests, h ol y m e n, a n d wi z a r ds of E g y pt, w h o t y pi c all y k e pt t h e ms el v es m eti c ul o usl y p u r e a n d cl e a n, s h a v e n t o r et ai n t h ei r s a n ctit y, a n d y et t h e pl a g u e b r o u g ht t h e “ h a rs h j u d g m e nts” e v e n u p o n t h es e s u p p os e d d el e g at es o r s u r r o g at es of t h e g o ds of a n ci e nt E g y pt. P r of e s s o r Y e h u d a h g o e s o n t o s h o w h o w all t e n pl a g u e s w e r e i n d e e d di r e ct e d t o w a r d “ all t h e g o d s of Mit z r a yi m ” a s t h e L o r d h a d a s s u r e d M o s e s a n d A a r o n w o ul d c o m e t o p a s s. I cl os e wit h a n att e m pt t o u p d at e t h e n oti o n of t h e “ g o ds” of a n a n ci e nt c ult u r e t o c o nsi d e r t h e “ g o ds” of t h e c ult u r es of o u r ti m es. I m ust r est r ai n m y t e m pt ati o n t o o utli n e m y t h o u g hts of h o w t o d et h r o n e t h e r uli n g d eiti es of c o nt e m p o r a r y s o ci et y. B ut I c a n cl os e t his c ol u m n wit h m y “s h o rt list” of t h e “ g o ds” w e t e n d t o w o rs hi p: P o w e r, W e alt h, B e a ut y, F a m e, G r e e d, A r r o g a n c e, R e v e n g e, Vi ct o r y. I’ m s u r e y o u c a n t hi n k of ot h e r s. S h a b b at S h al o m !
C o n ta c t u s :
0 5 0 -4 4 5 -5 9 75 in fo .ta lc le a n @ g m a il.c o m
S of a s Cl e a ni n g F O R
M O R E
C a r p e t Cl e a ni n g
IN F O R M A T IO N , V IS IT
P oli s h
C u r t ai n s
M attr e s s
And m or e cl e a ni n g s e r vi c e s
W W W .T A L C L E A N .C O .IL
1 8 T O R A H TI D BI T S 1 6 4 4 / V A' EI R A
B R IG A B L U E - B A Y , F o r S a le /R e n t F ir st lin e to th e se a , A m a z in g fu r n ish e d M in iP e n th o u se , w ith h ig h c e ilin g , 3 su ite s a n d M a m a d , 1 9 0 sq m , 2 b a lc o n ie s, h ig h - e n d c a r p e n tr y . M u st S e e !
IR - Y A M IM , F o r R e n t F u r n ish e d M in i- P e n th o u se , o n th e 1 9 th flo o r- U Z I H IT M A N 1 - fir st lin e to th e se a . 4 0 sq m . b a lc o n y , in a p ro je c t w ith g u a rd , p o o l, g y m a n d re sid e n ts ro o m .
H a m u ta l F u c h s T o p - H o m e P ro p e r tie s L td .
077-2320996
n galimez emdory b e e be n imnel ovi m o ri i n aa n pd o"נp עulלa r osuro ndear g, " A n et e r npare al pnts e o plw he ose d oya e s hrtzeits n ot f e aare r ti hn e Kislev lo ng a n d a r d u o u s D poris at h." Wei n ber ger a " h
0 5 2- 3 8 5- 9 9 4 4 • 0 5 4- 4 9 9- 9 0 4 3
ד ' כ ס ל ו- ד ב ור ה ל א ה ב ת יח זק א ל ש ל מ ה ע " ה
P ati e n c e i s n e c e s s a r y f o r t h o s e w h o f ol M a x Wei n ber ger z ”l l o w I s a a c' וsכ ס לw a זy." כB- לut" זaד בwi ןs בe ל ךwימo לmאa n t a u g ht u s t h at p ati e n c e i s b ut a n ot h e r n a m e f o r Greatly misse d by t heir c hil dre n, h o p e. T h at w o m a n w a s J a n e A u st e n, w h o gra n dc hil dre n a n d great gra n dc hil dre n p ut t h e s e w o r d s i nt o t h e m o ut h of o n e of Arye t h e c hRav a r a ct e r shi an nd h e rDvora g r e at Wei n o vnberger el, S e n s e a n d Ber nie a nd Lea h Wei nberger S e n si bilit y : " K n o w y o u r o w n Me nac he m a nd Ha n na h Katteh an p pi n e s s. Y o u w a nt n ot hi n g b ut p ati e n c e — o r gi v e it a m o r e f a s ci n ati n g n a m e: c all it h o p e."
S E A LI N G S E R VI C E S
I n o bserva nce of t he S hl os hi m of o ur frie n d
Ye h u d a Lei b Berre n z "l
Rav Me nac he m Wei n ber g will give a s hi ur i n his me m ory " Her oic J oy " M o n d ay eve ni n g, 2 3 N ove m ber/ 8 Kislev 7: 3 0 p m
s h m u el n a t h a n 4 @ g m ail. c o m
Zoo m Meeti ng: 853 8980 1519 Pass word: Ye h uda
N e w N o t e P r o d u c t io n s p r e s e n t s t h e n e w o r ig in a l m u s ic a l
O U I S R A EL C E N T E R
15
M u s ic & L y r ic s S h l o m it K o f f l e r W e in r e b S c r ip t A v it a l M a c a l e s & S h l o m it K o f f l e r W e in r e b D ir e c t o r A y e l e t S a n a y
H e ic h a l H a T a r b u t Je r u s a l e m (T a l p io t ) Ja n u a r y 2 5 , 2 9 F e b r u a r y 1, 2 , 5
H e ic h a l H a T a r b u t B e it S h e m e s h
B y w o m en Fo r w o m en
Febr u a r y 8
T ic k e t s D a v id S e r v a n t K in g .c o m O U I S R A EL C E N T E R 19
MI DDEIEIC CH HO DOE SD EH SB' HC H OBF aYcDultRSy,A BHO BIU OIsrS aHel M U E L G O L DI N R A B BI S H M U E L G O L DI N R a b bi E m erit us, C o n gr e g a ft o n A h a v at h F A C U L T Y, B' O U ICS R H A EL O D S H O T or a h, E n gl e w o o d NJ R A B BI E M E RI T U S, C O N G R E G A TI O N A H A V A T H T O R A H, E N G L E W O O D NJ
I s A T Phiusz zli n g A nAyr g Wu a ym te ont I nt r o d u c e a H er o?
T h e T o r a h c o ul d n’t b e cl e a r e r … w h y, t h e n, d o t h e r a b bi s a r g u e ? A f e w w e e k s a g o, t h e T o r a h o p e n e d t h e st o r y of Y et zi at Mit z r ai m wit h t h e w o r d s: “ A hn dt ha e n e m wo ki w h o w di Wit nt nh g ofa r oNis es so av ne r uEpg oy npt u s, e d rn etot ukr nn ot ow tY ho se ef. st ”o r y of o u r n ati o n’ s bi rt h, a s U p o n w hi c h t h e T al m u d c o m m e nt e d: M o s h e ri s e s t o l e a d e r s hi p a n d t h e e x o d u s R a v a n d S h m u el [ di s a g r e e] … a g ai n u nf ol d s. O n e a ut h o rit y a c c e pt s t h e st r ai g htf o r w a r d M o s h e’ s y e a rl y i nt r o d u cti o n i n t h e t e xt, m e a ni n g of t h e t e xt. A “ n e w ” P h a r a o h, h e h o w e v e r, i s c a u s e f o r p a u s e. F o r s o m e r e a c o nt e n d s, r o s e t o p o w e r f oll o wi n g t h e p a s si n g s o n, t h e T o r a h c h o o s e s t o i nt r o d u c e t h e bi rt h of Y o s ef’ s g e n e r ati o n. of t h e g r e at e st l e a d e r w e h a v e e v e r k n o w nT h e ot h e r s c h ol a r, h o w e v e r, m ai nt ai n s t h at i n t h e m o st i n n o c u o u s w a y p o s si bl e. t h e r e w a s n o p h y si c al t r a n sf e r e n c e of a ut h o rit y A n Td hae Pmhaa nr a ow eh ntof ft rh oe Em xt ohdeu sH ow au ss te hofe s La e mvie at “all. akin ndg hw eh ot oh oa kd r aul ed da up rg ehtvi eoru slofy. LO enlvi. y hi As nd ed c tr eh ees ww oe r me a“ nn ec ow.n”c ei v e d a n d g a v e bi rt h t o a s o n. ”
QW eu fi e sti n do on us r as elb ov eusnf d:o r c e d, h o w e v e r, t o a s k t h e W h y h eo Tn so ralla hu dd ee dp taorta fbroov em it o b vi o uds o qe su etsti … s us u al W mhoatd ea rofe dReas vc ria nbid n Sg ha nm iu neldir vie all d uyal’a sr gbiuirtn hg? a bWohutat? d o e s t h e s e e mi n gl y s u p e r fi u o u s p h rT ah se et “e axtn ed x apli mcitl a ny aw ses nte rt…s”ti hnatditchate eP? h a r a o h n ofn ct of Wt h ye Ed xo oe sd tu sh est oT ro yr a wh a so amit “ n ae nwy ki mn eg,nti ” dio sti r o h e’s m t li h e n Pe ah ga er atooht hweh po oir ulnt e dw ih ne rYeo se ef’ Mf os v e sn tit h me e. c o of ul dhiseit phaerr e ofntst haers ee sd aelig ebsestr atat ele yot oh emitt r wies de ? nH ao wm es ri kies etv hi e nsf ua rtn hy e r,w aw yh ty od io ents itr o dm att AA bn od, vt eo stall, u c eer aw hh ete rh oe ?r t h e P h a r a o h of t h e E x o d u s st o r y w a s “ nCeo w m” poor u nnotdi? n Og nt eh ews aey qo ru et sti h e ootn sh ei r,s tt hhies fkia ctn g lt ha at u n tc hh ee d ot hmitt e fi re st, h o r rifi c d i nf o r m atip eor sn e cc uti o n oc en r ofnit nhge MJ oe s wih e’s hs lip en oe pla ge.e i s ulti m at el y i n cl u d e d i n t h e 1260 T TO RO RA AH HTITID DBIBIT TSS 11654049 // V A' V AEIY AR KA H E L - P E K U D EI 5 7 8 3
T o a n s w e r o u r q u e sti o n s, w e m u st r e a d t h e PT ao r sa hh’as tahc at c o fu oll nt oof wos u( r wo hp yp tr ehsesii onfn oatr t mh ati e hoa nn idss giof vt eh ne at t h at p a rti c ul a r p oi nt i s t h e s E g y pti a n s a s it i s m e a nt t o b e r a d.u bj e ct of Ta hi n ot s i hs e nr ota rti si clm e). pl y a t al e of h a p p e ni n g s l o n g p aIfst.t hLie ik enft ohre mr ati e sto of n ct oh ne c Te ro rnia nh’gs nM ao sr rh ati e’ s vlie s,nte ahgee st o r y of o u r a n c e st o r s’ e n sl a v e m e i s e v e nt u all y s h a r e d, w h y i s it l eft nt o uti si an s tr helee vti ra stnt tplo a oc ue r? d a y a s it w a s at t h e m o m e nt of it sN uu nfm eolr odiuns g.c o m m e nt a ri e s a d d r e s s t h e i s s u We sh atb efe omre er guess i…s a “ bl u e p ri nt f o r p e r s e c uti o n. ” gl yhif na tmili WF orir gkihtnegni nwit h e a rr es cale nme s ofg r ep et s h oat,u r te hy ee s, n ta hste atig emd,e cofal cM ul Ia bs nP Eh za rr aa so uh geg emstb sa tr hk sat,o at o sath e’e ds cbi ortu h, r s et hd ee siI sgrnaeelit d t oe sd li e stv re ody it nh e Imsar na elit e y citi ne ati s i onn eE gv ye pt. n b efT oh rr eo itu gi sh btohr en. p h r a s e, “ A n d a m a n Wit h i n c r e a si n g i nt e n sit y, t h e st a g e s u nf ol d: w e nt, ” t h e T o r a h i s si m pl y i nf o r mi n g u s t h at p r o p a g a n d a, i s ol ati o n, d e b a s e m e nt, b a c k- b r e a k A m r a m “ w e nt ” f r o m o n e E g y pti a n cit y t o a n i n g l a b o r a n d t o rt u r e, c ul mi n ati n g i n a fi n al ot h e r i n o r d e r t o m a r r y Y o c h e v e d. a ct of g e n o ci d e t h at w o ul d h a v e e n d e d o u r P e r h a p s t h e I b n E z r a i nt e n d s t o e m p h a si z e st o r y o n t h e s p ot. A c a r ef ull y pl a n n e d p att e r n t h at Y o s ef’ s pl a n f o r hi s f a mil y’ s d e s c e nt i nt o of p e r s e c uti o n t h at fi r st a p p e a r s i n E g y pt, b ut E g y pt h a s, b y t hi s p oi nt, b r o k e n d o w n. O ri g i s t h e n r e p e at e d a g ai n a n d a g ai n, wit h o nl y i n all y m e a nt t o r e m ai n s e p a r at e f r o m t h e mi n o r a dj u st m e nt s, a c r o s s t h e f a c e of o u r l o n g, E g y pti a n s i n t h e l a n d of G o s h e n, t h e I s r a el t u r b ul e nt hi st o r y. it eLis ka er ewias se,si P mil h a rati o a nh’gsi dnte so pt ehreiatre s duetr re ro umin ndiatin go s.n T h e R a m b a n, h t o c o m pl et e hi s pl oa n-w ee vv eer,n t ata kt ehsei cs so stu e ofwithi sh to h we n Ip be on plE ze’rs a’ sw ielfntaerre-p ar et on datihi os in,n ae rx gpliuic na gblt eh ath att rh ee dT of rt ah he I sw ro aulelit d ehs-a va re e n alo sroe ahsa ou nnti t oniglnfy o rmi rm r uo sr ec do nb -y ct ehre nif an ng ati a jc o eu nr en emiy etsa sk uer nr ob uy n Adi mn rg a u sm tf or to hims od na ey. cit Ty ht eo oa pn eotnihnegr. p a r s hi ot of S h e m ot t h u s f o r m a c aIutin sto ne a rd,y t alm ai e pnto rtaie nns dit hn ge cRhaallme bnag en,s t oh fe ollv eor w.b lP al r e ap ca rh eet,y o “tu ros elg vo,e ”s ,i st h oft e Teo rn a uh ssee de im sn tto hsea ty,ef xt or wy ho eu nwilla fnaec ew t ahi ns ds c die n aft ric ult p ie sdl ay bo on uty ot uor o r estp e at e y.ati n g, V e y eil e c h i s h, “ A n d a bn eatit ao kn eal n.j o uB ry n st m a Bn ut w he ont,w” dt ohees itT o all r a hb e ugin nd ?e r sWc ho at r e sa r eA t mh ewr aa r m’nis n cg osiu rg an sg ?e o Huos w willi c a n n gw en ebsesstt op r em pa ra r ey ti on e ete a ofn oP nhc aor amio nh’g sc hh all sm pit a r se hn gde e? c r e e s. TP he re h aR pas tm hib sa in’s s w ah ep rper oR aa cv ha ncdo Sn hn emctu sel te ont ear
i s r el u ct a nt t o s e n d Yi s h m a el a w a y a n d Yit z c h a k s e e k s r e c o n cili ati o n wit h Yi s h t h e pi ct u r e. T h e s e g r e at s a g e s m a y n ot b e a r g um a el a n d s e e k s t o bl e s s E s a v.
i s t o e m p h a si z e t h at t h e T o r a h i s n ot a s i nt e r e st e d i n t h e hi st o r y of p o w e r a s i n t h e hi st o r y of t h e c o v e n a nt of G- d wit h t h e J e wi s h p e o pl e. A n d t h at will b e t ol d at g r e at l e n gt h.
i n g at all, b ut r at h e r s u g g e sti n g t w o alt e r n ati v e 6 t oh r yAliofy Ea g( y2 pti 5: 1-a n1 1) p at h s. T h e st sl a vAevrry a, ht ah emy cmoa n-rs. h All t e n d, c o ul d rih ae vs e Kbet e g uurnai h;n to nh ee yof ht awvoe w6 asy os: neit er a n e w ki n g ta rhoats e tA ov rc ao hnfar omnth ta hs egIos re sa telit e s, zocr ht ah ek; o Yit st ah emsee kia rn eg st re antn sfe ao st r mwe adrf dr o wit m f hri gift e n ds.t o fA ov e. r a Bh ota hm pdio es ssi at biliti e s a r e r e al, a n d b ot h will c o nf r o a g e 1 7 5; h e i s b u ri e d b y Yit z c h a ntk ay no ud E L IT E M E D S P E C IA L IS T S oYins yh o mu ra jeloiu nr n eM y.a’ a r at H a m a c h p el a h. Yit z c h a k T h e t h e m e of t hi s w e e k’ s h aft o r a h P R E M IU M M E D IC A L C A R E IN M O D I'IN i s L blet etshis es ds ebr yv eG-a sd: a hne elix va e ms pl i ne Ba en ed r a L’ wc ahraini nR g:oi. y o u c a n n ot r e st e a s y. T h e n e xt c h all e n g e m a y e c h o e s t h e t h e m e i n o u r p a r s h a w hi c h m e n T h e t r a n siti o n f r o m A v r a h a m t o A t r u e A m e r ic a n - s t y le c lin ic w it h e r u pt s u d d e nl y, f r o m t h e m o st u n e x p e ct e d tiu on nps a br aotlleh tle hde s de er vatich e ofa nS da rp ar oh fea sn sdio Anvar lis a hm a . m. Yit z c h a k i s c o m pl et e. W hil e G- d h a s b e e n s o u r c e. R e m ai n vi gil a nt. E x p e ct t h e u n e x p e ct e d. Ki n g D a vi d w a s a n ol d e r m a n a nd a S u p e r fa s t a c c e s s t o Is r a e l's t o p a sil e nt p a rt n e r i n t hi s p a r s h a, h e r e H e P r e p a r e f o r e v e r y c o nti n g e n c y. O nl y a n a w a r e s p e c ia lis t s . w o m a n w a s a s si g n e d t o hi m t o s e r v e hi m c o m pl et e s t h e g e n e r ati o n al t r a n sf e r – H e n e s s of t h e m a n y p o s si bl e d a n g e r s s u r r o u n di n g a Yn Od U pR r Ho EviA Ld Te H ,wOa Ur R mtP Rh.IO R IT Y ! e s e Yit h tpeesto pl— eb ef will yblo eu s swill n a blz ce hy ao k. u t o T mhe eet Jt eh ewinse xt ore A Cd ao rdni ioy alohg u,y o n e of Ki n g D a vi d’ s s o n s, b ei sYit it t ozocl hata e.k a n d n ot Yi s h m a el. b e g aO nrtht o p ep rd eic ps a r e f o r a s c e n si o n t o hi s A s o u r w o7rlt hd cAli h a yn ag e(s 2 d5:ail1 y2- a1 n8)d dTr ha e m ati g e cnall e ry,aEN T f at h e r’ s t h r o n e. T hi s w a s d e s pit e t h e f a ct G y n e c o lo g y o u r t a s k b etic oo nm se s i n oofr di n atYiel sy hh amradele r. F r oa rme t h at G Kia sntro g eD na tevi rod loe xg py r e s s e d hi s wi s h e s t h at w h at di r e ctieo nn u will t h e n e xt c h all e n g e e m e r g e ? m e r at e d. Yi s h m a el di e s. Hi s Do en rmS hla oto lom og sy u c c e e d hi m. hi s s Wd he satc ewill e off rt oh atm cE hg all H o a.w N e u ro lo g y n d ta hnte sn atd uwrell y pte ntgoe Ab se s? y ri A Ud roo ni lo gy ay h u c o n vi n c e s t w o v e r y si g nif c a n w e p o s si bl y p r e p a r e f o r e v e nt s t h at w e c a n Yi s h m a el’ s st o r y i s b ri ef. H e h a s n u m e r O p ph ethr sa olm n aliti o lo g eys - t h e Hi g h P ri e st a n d i c a nt s c a r c el y p r e di ct ? E n d o c rin o lo g y o u s a n d p o w e rf ul off s p ri n g. T h e b r e vit y t h e cP ou lmm om na onlod ge ry of Ki n g D a vi d’ s a r mi e s - t o A n d y et, t h e l e s s o n s e m e r gi n g f r o m t h e d a w n G e ria tric s of o u r hi st o r y r e m ai n c o n st a nt. W e c a n n ot all o w PHroA c Nto OloCg Hy Y E R E S B Y R A B BI C o u r s el v e s t o b e s u r p ri s e d. Wit h i n c r e a s e d i nt e n d ia Yisr try a el, Y e mi n M os h e R a v, B eit K n ess etP oB eit sit y, w e m u st c a r ef ull y a n d c o n st a ntl y st u d y t h e P e d ia tric s p e c ia ltie s tic s w o rl d aWrhoe un nAdvr ua s,h as em aardcdrhiess n gesf ot rh ehip nte os plofe ofp otC eh eit, nti altr yi n g t o a c q Auire es tha be uri al s p ot f or his wif e, h e s a ys c h all e “n Gg er e s tV’oT coso h am ve. A An oncdhi wEih me anc th he oms”e( c2 3:h all e n g e s 4) “ A Str a n g er aWn dH aY REesi L ITdEeMntE aD ?m I wit h y o u ” b e ria sc eo tntro ga et di chfieorn.t If d o e m eT rhisg e,s e ew ems tm ou st o omneeetist ah str e am n g er t h a n h e is n ot a r esi d e nt, if h e is a r esi d e nt t h a n h e is n o l o n g er a str a n g er. W h at di d A vr a h a m m e a n ? V e ry fa s t a p p o in tm e n ts wit h t h Te h ce o uM ra gia gd eofa nD ud bstn ro e(Jna gt h t h at h a s e n a bl e d c o b b e n W olf Kr a nz 1 7 4 1- 1 8 0 4) e x pl ai ns t h at A vr a h a m w at c h e d h o w h e s p o k e i n C fu lly s e le c te d to p s p e c ia lis ts o u r tphis e ot pl h ritrv ute, h a n d b e a blae re e nse,e nsitotu aoti nl o nyi tn oorsd uerr tvio,v be,ot bh,utsttatoet his t o k e e p t h e p e a c e - S h al o m B a yit. A vr a h a m e c oei nv ea t liz hise Lda ncdaa re n d th o n at ht ep otu htser yhoa un d,firs I s fttll a c r ossais d,t hoen ta hg ee s.o n e h a n d, “I a m a R esi d e nt’ d u e t o G- d’s pr o mis e tPo er rs
H AS FTT OO RP A WH CA H ITA YINEI GS A. R A H G E1 TKIR NE GAS L1:C 1-A 3R1 E .
A S H O RT V O RT
n e e d y o ur a gr e e m e nt t o p ur c h as e a pl ot. I n ot h er w or ds, A vr a h a m i m pli e d “I a m t h e r esi d e nt ” a n d y o u ar e t h e S tu n n in g n e w c lin ic in Y is h p ro C e n te r “str a n g ers ”, w hil e t h e y u n d erst o o d hi m as s a yi n g t h at “t h e y ” ar e t h e r esi d e nts a n d A vr a h a m is t h e str a n g er. R a b bi G ol di n is t h e a ut h or of t h e T h e p e a c e w as k e pt, a n d A vr a h a m r e m ai n e d tr u e t o his i d e als. O U Pr ess v ol u m es " U nl o c ki n g t h e T or a h T e xt," S h a b b at S h al o m a n d " U nl o c ki n g t h e H a g g a d a." BO O K N O W
We ar e a y o u n g s e ni or c o u pl e l o o ki n g w w w .e lit e m e d .c o .il f orA y aa la1 3 b6 0e, dr o o m f ur nis h e d a p art m e nt i n 2 1 H a m e la c h o t S t r e e t , B u ild in g B , 5 t h F lo o r Y is h p r o C e n t e r , M o d iin J er us al e m fr o m D ec e m b er 2 0 2 1-J u n e 2 0 2 2
0 07 53 2- 43 4211-9 74 3181 1
12
T O R A H TI D BI T S 1 4 4 0 / C H A Y EI S A R A 5 7 8 2
O U I S R A EL C E N T E R 21
Bec a use a d r a w e r i s n’ t a v a u l t. A wi l l. A n e n v e l o p e o f c a s h. Y o u r g r a n d m o t h e r’ s ri n g. I f i t’ s i m p o r t a n t I t s h o u l d n' t b e a t h o m e. B ri c k s t o n e J e r u s a l e m’ s p r e mi e r p ri v a t e v a u l t c e n t e r.
T h e T z im m e r im @ W e is s m a n F a r m s
Di s c r e et. S e c u r e. Bi o m et ri c a c c e s s o nl y. O nl y y o u h ol d t h e k e y. C e nt r all y l o c at e d i n t h e Cl al B uil di n g, J e r u s al e m 2 4 /7 s e c u rit y
I nt e r n ati o n al st a n d a r d s
P e r s o n al s e r vi c e
P ri v a t e v a u l t s n o w a v ai l a b l e.
B y a p p oi n t m e n t o n l y, Fi r s t m o n t h f r e e f o r J u l y- A u g u s t c li e n t s.
Cl al b uil di n g, 9 7 y af o st r e et, J e r u s al e m.
* 9 9 3 6 E xt. 2
w w w. b ri c k st o n e. c o.il
T h e p e r fe c t p a s t o r a l v e n u e fo r a fa m ily g e t a w a y ! E n jo y S h a b b a t in t h e d a t i m o s h a v S d e Ila n in t h e L o w e r G a lile e
ב ס”ד
TH E W A LL D O C TO R
O P T IO T N A M O U S E IM E R IC A N PO P A R TED IN T !
P R O F E S S IO N A L P A IN T E R S F la w le s s fin is h e s th a t a d d e le g a n c e to a n y s p a c e . W a ll & C e ilin g r e p a ir s S m o o th in g , S tr a ig h te n in g , a n d p e r fe c tin g e v e r y s u r fa c e . S p a c k lin g & P r e p W o rk - B e ca u se th e fo u n d a tio n m a tte r s . D A V ID K U S H N E R
0 5 8 -6 6 1-0 7 2 8
W e c a n re s c u e a n y w a ll o r c e ilin g . 2 2 T O R A H TI D BI T S 1 6 4 4 / V A' EI R A
R o o m fo r u p t o 2 6 g u e s t s F u lly e q u ip p e d k o s h e r o u t d o o r k it c h e n S p a c io u s in d o o r d in in g a re a P o o l h e a t e d y e a r-ro u n d a n d c o v e re d in w in t e r
W h a t s A p p / C a ll Ir a @ 0 5 0 -6 3 0 -2 3 1 2 W e b s it e : W e is s m a n .F a r m
S a n si m o n - N e w 7 r o o m d u pl e x p e nt h o u s e of 3 0 0 m, S u c c a b al c o n y, S h a b b at el e v at or, p ar ki n g, m a c h s a n
f o r sal e K at a m o n - N e ar s ht ei bl a c h, 4 r o o m a pt., 1 st fl o or, wGiellvk ae tpt, briM go ht, r e d e c h ai, 3 e x p o s ur e s, p ar ki n g
S h a c h al S t. S h a b b a t el e v a t o r, p a r ki n g, G d u d H ai vri - 4 r o o ms, f or r e n o v ati o n, 4 r o o m a p t f a ci n g t h e v all e y. 3 e x p os ur es, 9 st e ps t o a pt., c ar p ar k, i m m e di at e P ri c e t o s ell 2, 6 9 0, 0 0 0 ni s f o r r e n t
Ol d K a t a m o n Pi n s kgera bruilddien gn- 4 ar o po tm s, fof ull y1r e7n o5v atm, e d. c aler. a p pli n c e s, cl o s et s, 0 5 2- 2 6 3 9 7 0 2 | wD wu pl w. se hElxenctriell c ao.il 0 0 erm Scu gco.il c a,a rp ardki en g,n,S h a bmb ata elc e vhatsor,ai n, m m e di at e S hi ff y @ s h 1n ell h a vi 3a Weolfxs opn to o sw er c a r p aRre c k, u sr- e s f ull of li g h t, 4 r o o m s, 1 0 0 m, r e n o v at e d, hi g h fl o or mi n o r 5fr oao cm s,e 1 lif 3 6 m,t r e nn o ev atee d,d hie g d. h fl o or A s ki n S ga n1si 3,m o5n -0N e0,w 70r o0o 0m d unipl esx p e nt h o u s e of 3 0 0 m, S u c c a b al c o n y, S h a b b at el e v at or,
R e c h ap arviki n ag, -m a c Rh s aa n m b a n S t. 4 r o o m s u nf u r ni s fh oe rd,s 1a slt e fl o o r, q ui e t,K at3a meo xn - p Noe ars suhtreiebl sa c h, wi t h a ni c e s u c c a43 retox opeomrs aurrpt.,eas, 1cpstare,flkio nor,gp riw ellvk eapt,t ebri gpht,a r ki n g. P ri c e Gt d ou d sH aiell 0 f 0, 0 o n,ni s vri - 43, r o o9 ms, or r e0n o0v ati 3 e x p os ur es, 9 st e ps t o a pt., c ar p ar k, i m m e di at e
0 5 2- 2 6 3 9 7 0 2 | w w w. s h n ell er. c o.il S hi ff y @ s h n ell er c o.il ב ע ״ ה
G E D A L E F E N S T E R IN T E R N A T IO N A L M O T IV A T IO N A L
R E N O W N E D S P E A K E R
S P E C IA L G U E S T P E R F O R M A N C E B Y
N IS S IM B L A C K M
U S IC
B Y
D J K EY TO N
J E R U S A L E M T H U R S D A Y ,
T H
E
A
G R E A T N I G H T
M U S I C
R E C E P T IO N 7 :3 0 -8 :3 0 P M N IS S IM B L A C K P E R F O R M A N C E 8 :3 0 -9 :0 0 P M G E D A L E F E N S T E R S P E E C H 9 :0 5 -1 0 :3 0 P M B O O K S IG N IN G 1 0 :3 0 -1 1 :3 0 P M S IN G L E S A F T E R P A R T Y 1 0 :3 0 -1 1 :3 0 P M
E X C L U S IV E L Y F O R S IN G L E S W H O W O U L D A N D C O N N E C T .
L IK E T O
|
O F
F E B R U A R Y
5
T H
S Y N A G O G U E
I N S P I R A T I O N
M E A N I N G
|
U N I T Y
A D D R E S S K IN G G E O R G E 5 6 N E A R B Y P A R K IN G : - H E IC H A L S H L O M O - L E O N A R D O / P L A Z A H O T E L - B E T A V IC H A I - S H U F E R S A L
S T A Y
O U I S R A EL C E N T E R 23
C C Oo v Ve nEa ntN &AC oNn vTe r s &ati oCn O N V E R S A TI O N
T HT Oh Uo Gu gH ThtSs Oo Nn tT hH eE W Ee Ee KklL yY P Aa rRsS hH aA
R ARB ABIB LBIO RL DO JR OD NJ AOT NH A TN HS A CN K SS AZ CT "KLS Z T" L
F O FR OM RE RM CE HI H E TB ER DE WH E R EC F HIR EA FB BIR A OBF BIT H OE F U TNIH TEE DU NI BC RO EN GW R E G A TI O N S O F T H E C O M M O N W E A L T H C O N G R E G A TI O N S O F T H E C O M M O N W E A L T H
M a y t h e l e a r ni n g of t h e s e Di v r ei T o r a h b e ל ע יל וי נש מ ת H a R a v Y a' a k o v Z vi b e n D a vi d A ri e h zt "l
ל ע יל וי נש מ ות פ נח ס ב ן יע ק ב א ש ר וגול ד ה ב ת יש ר א ל ד וד א ייז ע ״ה וע זר יא ל ב ן א ר יה ל ייב ומ ע ניה ב ת יצ ח ק ש ר ט ר ע ״ה
Of Li c e a n d M e n T h e d u st of t h e e a rt h w a s t u r n e d t o li c e all a c r o s s E g y pt. T h e m a gi ci a n s t ri e d t o p r o d u c e li c e wit h t h ei r s o r c e r y, b ut t h e y c o ul d n ot. M e a n w hil e t h e li c e still i nf e st e d p e o pl e a n d a ni m al s ali k e. “ T hi s, ” t h e m a gi ci a n s t ol d P h a r a o h, “i s t h e fi n g e r of G o d. ” B ut P h a r a o h’ s h e a rt w a s t o u g h e n e d, a n d – a s t h e L o r d h a d p r e di ct e d – h e w o ul d n ot li st e n t o t h e m. (E x o d u s 8: 1 2- 1 5) T o o littl e att e nti o n h a s b e e n p ai d t o t h e u s e of h u m o u r i n t h e T o r a h. It s m o st i m p o rt a nt f o r m i s t h e u s e of s ati r e t o m o c k t h e p r et e n si o n s of h u m a n b ei n g s w h o t hi n k t h e y c a n e m ul at e G o d. O n e t hi n g m a k e s G o d l a u g h – t h e si g ht of h u m a nit y att e m pti n g t o d ef y h e a v e n: T h e ki n g s of t h e e a rt h t a k e t h ei r st a n d, A n d t h e r ul e r s g at h e r t o g et h e r a g ai n st t h e L o r d a n d Hi s a n oi nt e d o n e. “ L et u s b r e a k o u r c h ai n s, ” t h e y s a y, “ a n d t h r o w off t h ei r f ett e r s. ” H e w h o sit s i n h e a v e n l a u g h s, G o d s c off s at t h e m. ( P s al m 2: 2- 4) T h e r e i s a m a r v ell o u s e x a m pl e i n t h e st o r y of t h e T o w e r of B a b el. T h e p e o pl e i n t h e pl ai n of S hi n a r d e ci d e t o b uil d a cit y wit h a t o w e r t h at “ will r e a c h h e a v e n. ” T hi s i s a n a ct of d efi a n c e a g ai n st t h e Di vi n el y gi v e n o r d e r of n at u r e ( “ T h e 2 4 T O R A H TI D BI T S 1 6 4 4 / V A' EI R A
h e a v e n s a r e t h e h e a v e n s of G o d: t h e e a rt h H e h a s gi v e n t o t h e c hil d r e n of m e n ”). T h e T o r a h t h e n s a y s, “ B ut G o d c a m e d o w n t o s e e t h e cit y a n d t h e t o w e r . . . ” ( G e n. 1 1: 5). D o w n o n e a rt h, t h e b uil d e r s t h o u g ht t h ei r t o w e r w o ul d r e a c h h e a v e n. F r o m t h e v a nt a g e p oi nt of h e a v e n, h o w e v e r, it w a s s o mi n u s c ul e t h at G o d h a d t o “ c o m e d o w n ” t o s e e it. S ati r e i s e s s e nti al i n o r d e r t o u n d e r st a n d at l e a st s o m e of t h e pl a g u e s. T h e E g y pti a n s w o rs hi p p e d a m ulti pli cit y of g o d s, m o st of w h o m r e p r e s e nt e d f o r c e s of n at u r e. B y t h ei r “ s e c r et a rt s ” t h e m a gi ci a n s b eli e v e d t h at t h e y c o ul d c o nt r ol t h e s e f o r c e s. M a gi c i s t h e e q ui v al e nt i n a n e r a of m yt h t o t e c h n ol o g y i n a n a g e of s ci e n c e. A ci vili s ati o n t h at b eli e v e s it c a n m a ni p ul at e t h e g o d s, b eli e v e s li k e wi s e t h at it c a n e x e r ci s e c o e r ci o n o v e r h u m a n b ei n g s. I n s u c h a c ult u r e, t h e c o n c e pt of f r e e d o m i s u n k n o w n. T h e pl a g u e s w e r e n ot m e r el y i nt e n d e d t o p u n i s h P h a r a o h a n d hi s p e o pl e f o r t h ei r mi st r e atm e nt of t h e I s r a elit e s, b ut al s o t o s h o w t h e m t h e p o w e rl e s s n e s s of t h e g o d s i n w hi c h t h e y b eli e v e d ( “I will p e rf o r m a ct s of j u d g e m e nt a g ai n st all t h e g o d s of E g y pt: I a m G o d ”, E x. 1 2: 1 2). T hi s e x pl ai n s t h e fi r st a n d l a st of t h e ni n e pl a g u e s p ri o r t o t h e killi n g of t h e fi r st b o r n. T h e fi r st
i n v ol v e d t h e Nil e. T h e ni nt h w a s t h e pl a g u e of d a r k n e s s. T h e Nil e w a s w o r s hi p p e d a s t h e s o u r c e of f e rtilit y i n a n ot h e r wi s e d e s e rt r e gi o n. T h e s u n w a s s e e n a s t h e g r e at e st of t h e g o d s, R e ( a n d P h a r a o h w a s c o n si d e r e d t o b e hi s c hil d). D a r k n e s s m e a nt t h e e cli p s e of t h e s u n, s h o wi n g t h at e v e n t h e g r e at e st of t h e E g y pti a n g o d s c o ul d d o n ot hi n g i n t h e f a c e of t h e t r u e G o d. W h at i s at st a k e i n t hi s c o nf r o nt ati o n i s t h e diff e r e n c e b et w e e n m yt h – i n w hi c h t h e g o d s a r e m e r e p o w e r s, t o b e t a m e d, p r o piti at e d o r m a ni p ul at e d – a n d bi bli c al m o n ot h ei s m i n w hi c h et hi c s (j u sti c e, c o m p a s si o n, h u m a n di g nit y) c o n stit ut e t h e m e eti n g- p oi nt of G o d a n d h u m a n ki n d. T h at i s t h e k e y t o t h e fi r st t w o pl a g u e s, b ot h of w hi c h r ef e r b a c k t o t h e b e gi n ni n g of E g y pti a n p e r s e c uti o n of t h e I s r a elit e s: t h e killi n g of m al e c hil d r e n at bi rt h, fi r st t h r o u g h t h e mi d wi v e s (t h o u g h, t h a n k s t o S hif r a a n d P u a h’ s m o r al s e n s e, t hi s w a s f oil e d) t h e n b y t h r o wi n g t h e m i nt o t h e Nil e t o d r o w n. T h at i s w h y, i n t h e fi r st pl a g u e, t h e ri v e r w at e r s t u r n t o bl o o d. T h e si g nifi c a n c e of t h e s e c o n d, f r o g s, w o ul d h a v e b e e n i m m e di at el y a p p a re nt t o t h e E g y pti a n s. H e q et, t h e f r o g- g o d d e s s, r e p r e s e nt e d t h e mi d wif e w h o a s si st e d w o m e n i n l a b o u r. B ot h pl a g u e s a r e c o d e d m e s s a g e s m e a ni n g: “If y o u u s e t h e ri v e r a n d mi d wi v e s – b ot h n o r m all y a s s o ci at e d wit h lif e – t o b ri n g a b o ut d e at h, t h o s e s a m e f o r c e s will t u r n a g ai n st y o u.” A n i m m e ns el y si g nifi c a nt m ess a g e is t a ki n g s h a p e: R e alit y h as a n et hi c al st r u ct u r e. If us e d f o r e vil e n d s, t h e p o w e r s of n at u r e will t u r n a g ai n st m a n, s o t h at w h at h e d o e s will b e d o n e t o hi m i n t u r n. T h e r e i s j u sti c e i n hi st o r y. T h e r e s p o n s e of t h e E g y pti a n s t o t h e s e fi r st t w o pl a g u e s i s t o s e e t h e m wit hi n t h ei r o w n f r a m e of r ef e r e n c e. Pl a g u e s, f o r t h e m, a r e f o r m s of m a gi c, n ot mi r a cl e s. T o P h a r a o h’ s m a gi ci a n s, M o s e s a n d A a r o n a r e p e o pl e li k e t h e m s el v e s w h o p r a cti c e “ s e c r et a rt s ”. S o t h e y r e pli c at e
J er u s al e m R e al E st at e i s M y B u si n e s s Et a: 0 5 4 - 7 2 3 - 3 8 6 3
A m a zi n g st a n d al o n e h o m e s i n
O L D K A T A M O N, T A L BI Y A, B A K A, G E R M A N C O L O N Y N e w E x cl u si v e S h ai A g n o n 4. 11 6 s q m b uilt a s t hr e e b e dr o o m s. 2 f ull b at hr o o m s. H a s S h a b b at el e v at or, p ar k i n g a n d st or a g e. B e a utif ul vi e w s t o t h e B ot a ni c al G ar d e n s. Pri c e 5, 3 0 0, 0 0 0 NI S I n t h e v er y d e sir a bl e G a n ei Tzi o n pr oj e ct o n Eli e z er H a g a d ol 6 Str e et. 1 2 5 s q m wit h 4 b e dr o o m s 2. 5 b at h s, 1 2 s q m t err a c e ( s m all ar e a s u k k a h). 2 S h a b b at el e v at or s 3 p ar ki n g s p ot s a n d st or a g e Gr e at vi e w 8t h ti o or B uilt i n A n gl o c o m m u nit y. Pri c e 6, 4 5 0, 0 0 0 NI S B A K A p e nt h o u s e. 1 5 0 s q m o n 2 fi o or s R e n o v at e d. 4 b e dr o o m s 2. 5 b at h. S h ar e d p ar ki n g. 2 t err a c e s b ot h S u k k a t o g et h er 3 0 s q m. Pri c e 1 0, 9 0 0, 0 0 0 NI S O L D K AT A M O N t o w n h o us e 2 5 5 s q m of li vi n g s p a c e b uilt a s 6 b e dr o o m s, 5. 5 b at hr o o m s R e gi st er e d g ar d e n 7 4 s q m. T err a c e of 1 4 s q m. S af e r o o m. Gr e at c o n diti o n, o pti o n f or p ar ki n g. C all m e f or m or e i nf or m ati o n. O p p ort u nit y t o b u y st a n d al o n e h o u s e i n B A K A O v er 5 0 0 s q m. C all m e f or m or e i nf or m ati o n.
Et a M orri s R e alt y, Lt d. et a m orri sr e al e st at e @ g m ail. c o m Et a: 0 5 4 - 7 2 3 - 3 8 6 3 et a m orri sr e alt y. c o.il O U I S R A EL C E N T E R 25
t h e m: t h e y s h o w t h at t h e y t o o c a n t u r n w at e r i nt o bl o o d a n d g e n e r at e a h o r d e of f r o g s. T h e i r o n y h e r e i s v e r y cl o s e t o t h e s u rf a c e. S o i nt e nt a r e t h e E g y pti a n m a gi ci a n s o n p r o vi n g t h at t h e y c a n d o w h at M o s e s a n d A a r o n h a v e d o n e, t h at t h e y e nti r el y f ail t o r e ali s e t h at f a r f r o m m a ki n g m att e r s b ett e r f o r t h e E g y pti a n s, t h e y a r e m a ki n g t h e m w o r s e: m o r e bl o o d, m o r e f r o g s. T hi s b ri n g s u s t o t h e t hi r d pl a g u e, li c e. O n e of t h e p u r p o s e s of t hi s pl a g u e i s t o p r o d u c e a n eff e ct w hi c h t h e m a gi ci a n s c a n n ot r e pli c at e. T h e y t r y. T h e y f ail. I m m e di at el y t h e y c o n cl u d e, “ T hi s i s t h e fi n g e r of G o d ”. T hi s i s t h e fi r st a p p e a r a n c e i n t h e T o r a h of a n i d e a, s u r p ri si n gl y p e r si st e nt i n r eli gi o u s t hi n ki n g e v e n t o d a y, c all e d “t h e g o d of t h e g a p s ”. T hi s h ol d s t h at a mi r a cl e i s s o m et hi n g f o r w hi c h w e c a n n ot y et fi n d a s ci e ntifi c e x pl a n ati o n. S ci e n c e i s n at u r al; r eli gi o n i s s u p e r n at u r al. A n “ a ct of G o d ” i s s o m et hi n g w e c a n n ot a c c o u nt f o r r ati o n all y. W h at m a gi ci a n s ( o r t e c h n o c r at s) c a n n ot r e p r o d u c e m u st b e t h e r e s ult of Di vi n e i nt e r v e nti o n. T hi s l e a d s i n e vit a bl y t o t h e c o n cl usi o n t h at r eli gi o n a n d s ci e n c e a r e o p p os e d. T h e m o r e w e c a n e x pl ai n s ci e ntifi c all y o r c o nt r ol t e c h n ol o gi c all y, t h e l e s s n e e d w e h a v e f o r f ait h. A s t h e s c o p e of s ci e n c e e x p a n d s, t h e pl a c e of G o d p r o g r e s si v el y di mi ni s h e s t o v a ni s hi n g p oi nt. W h at t h e T o r a h i s i nti m ati n g i s t h at t hi s i s a p a g a n m o d e of t h o u g ht, n ot a J e wi s h o n e. T h e E g y pti a n s a d mitt e d t h at M o s e s a n d A a r o n w e r e g e n ui n e p r o p h et s w h e n t h e y p e rf o r m e d w o n d e r s b e y o n d t h e s c o p e of t h ei r o w n m a gi c. B ut t hi s i s n ot w h y w e b eli e v e i n M o s e s a n d A a r o n. O n t hi s, M ai m o ni d e s i s u n e q ui v o c al: I s r a el di d n ot b eli e v e i n M o s e s, o u r t e a c h e r, b e c a u s e of t h e si g n s h e p e rf o r m e d. W h e n f ait h i s p r e di c at e d o n si g n s, a l u r ki n g d o u bt al w a y s r e m ai n s t h at t h e s e si g n s m a y h a v e b e e n p e rf o r m e d wit h t h e ai d of o c c ult a rt s a n d wit c h c r aft. All t h e si g n s M o s e s p e rf o r m e d 2 6 T O R A H TI D BI T S 1 6 4 4 / V A' EI R A
i n t h e Wil d e r n e s s, h e di d b e c a u s e t h e y w e r e n e c e s s a r y, n ot t o a ut h e nti c at e hi s st at u s a s a p r o p h et . . . W h e n w e n e e d e d f o o d, h e b r o u g ht d o w n m a n n a. W h e n t h e p e o pl e w e r e t hi r st y, h e cl e a v e d t h e r o c k. W h e n K o r a c h’ s s u p p o rt e r s d e ni e d hi s a ut h o rit y, t h e e a rt h s w all o w e d t h e m u p. S o t o o wit h all t h e ot h e r si g n s. W h at t h e n w e r e o u r g r o u n d s f o r b eli e vi n g i n hi m ? T h e R e v el ati o n at Si n ai, w hi c h w e s a w wit h o u r o w n e y e s a n d h e a r d wit h o u r o w n e a r s... ( Hil c h ot Ye s o d ei h a T o r a h 8: 1) T h e p ri m a r y w a y i n w hi c h w e e n c o u nt e r G o d i s n ot t h r o u g h mi r a cl e s b ut t h r o u g h Hi s w o r d – t h e r e v el ati o n – T o r a h – w hi c h i s t h e J e wi s h p e o pl e’ s c o n stit uti o n a s a n ati o n u n d e r t h e s o v e r ei g nt y of G o d. T o b e s u r e, G o d i s i n t h e e v e nt s w hi c h, s e e mi n g t o d ef y n at u r e, w e c all mi r a cl e s. B ut H e i s al s o i n n at u r e it s elf. S ci e n c e d o e s n ot di s pl a c e G o d: it r e v e al s, i n e v e r m o r e i nt ri c at e a n d w o n d r o u s w a y s, t h e d e si g n wit hi n n at u r e it s elf. F a r f r o m di mi ni s hi n g o u r r eli gi o u s s e n s e, s ci e n c e ( ri g htl y u n d e r st o o d) s h o ul d e nl a r g e it, t e a c hi n g u s t o s e e “ H o w g r e at a r e Y o u r w o r k s, O G o d; Y o u h a v e m a d e t h e m all wit h wi s d o m. ” A b o v e all, G o d i s t o b e f o u n d i n t h e V oi c e h e a r d at Si n ai, t e a c hi n g u s h o w t o c o n st r u ct a s o ci et y t h at will b e t h e o p p o sit e of E g y pt: i n w hi c h t h e f e w d o n ot e n sl a v e t h e m a n y, n o r a r e st r a n g e r s mi st r e at e d. T h e b e st a r g u m e nt a g ai n st t h e w o rl d of A n ci e nt E g y pt w a s Di vi n e h u m o u r. T h e c ulti c p ri e st s a n d m a gi ci a n s w h o t h o u g ht t h e y c o ul d c o nt r ol t h e s u n a n d t h e Nil e di s c o v e r e d t h at t h e y c o ul d n ot e v e n p r o d u c e a l o u s e. P h a r a o h s li k e R a m s e s II d e m o n st r at e d t h ei r g o dli k e st at u s b y c r e ati n g m o n u m e nt al a r c hit e ct u r e: t h e g r e at t e m pl e s, p al a c e s, a n d p y r a mi d s w h o s e i m m e n sit y s e e m e d t o b et o k e n Di vi n e g r a n d e u r (t h e G e m a r a e x pl ai n s t h at E g y pti a n m a gi c c o ul d n ot f u n cti o n o n v e r y s m all t hi n g s). G o d m o c k s t h e m b y r e v e ali n g Hi s P r e s e n c e i n t h e ti ni e st
of c r e at u r e s. “I will s h o w y o u f e a r i n a h a n df ul of d u st ”, w rit e s t h e p o et, T. S. Eli ot. W h at t h e E g y pti a n m a gi ci a n s ( a n d t h ei r l att e r- d a y s u c c e s s o r s) di d n ot u n d e r st a n d i s t h at p o w e r o v e r n at u r e i s n ot a n e n d i n a n d of it s elf, b ut s ol el y t h e m e a n s t o et hi c al e n d s. T h e li c e w e r e G o d’ s j o k e at t h e e x p e n s e of t h e m a gi ci a n s w h o b eli e v e d t h at b e c a u s e t h e y c o nt r oll e d t h e f o r c e s of n at u r e, t h e y w e r e t h e m a st e r s of h u m a n d e sti n y. T h e y w e r e w r o n g. F ait h i s n ot m e r el y b eli ef i n t h e s u p e r n at u r al. It i s t h e a bilit y t o h e a r t h e c all of t h e A ut h o r of B ei n g, t o b e f r e e i n s u c h a w a y a s t o r e s p e ct t h e f r e e d o m a n d di g nit y of ot h e r s. T h es e w e e kl y t e a c hi n gs fr o m R a b bi S a c ks zt ”l ar e p art of his ‘ C o v e n a nt & C o n v ers a fi o n’ s eri es o n t h e w e e kl y T or a h t e a c hi n g. Wit h t h a n ks t o t h e S c hi m m el F a mil y f or t h eir g e n er o us s p o ns ors hi p, d e di c at e d i n l o vi n g m e m or y of H arr y ( C h ai m) S c hi m m el. Visit w w w. R a b bi S a c ks. or g f or m or e.
RE AL E S TATE - H AL A C H A Q & A R a b bi B ar u c h Efr ati, P o s e k H al a c h a
H ell o R a b bi, i s t h er e a n o bli g ati o n t o p erf or m a ' C h a n u k at H a B a yit' w h e n m o vi n g i nt o a n e w a p art m e nt ?
W hil e n ot a f or m al o bli g ati o n, a C h a n u k at H a B a yit i s a v al u a bl e c u st o m u s e d t o d e di c at e a h o m e t o H a s h e m. F oll o wi n g t h e Z o h ar' s l e a d, f a mili e s h o st a g at h eri n g, i d e all y wit h t e n m e n, t o st u d y T or a h, gi v e c h arit y, a n d e x pr e s s gr atit u d e f or s ettli n g t h e L a n d. T o m ar k t h e o c c a si o n, o n e r e cit e s S h e h e c h e y a n u if li vi n g al o n e or H a T o v V e H a M eiti v if li vi n g wit h ot h er s.
Q u e sti o n s b y w h at s a p p- 0 5 2 8 3 7 0 7 0 0
P R O P E R T Y O F T H E W E E K!
C h ar mi n g 4 R o o m A p art m e nt i n t h e H e art of Efr at
3 B dr| 2 n d Fl o or | A p pr o x. 1 1 5 s q m Bri g ht & Pl e a s a nt – S p a ci o u s li vi n g ar e a fill e d wit h n at ur al li g ht S u k k a h B al c o n y wit h O p e n Vi e w C o mf ort & C o n v e ni e n c e – M a m a d, 1. 5 b at hr o o m s 2 P ar ki n g S p a c e s Wit h el e ctri c c h ar gi n g + 2 St or a g e R o o m s
F O R S ALE
₪ 2, 8 5 0, 0 0 0
N A C H L A O T, J E R U S A L E M
GI V A T M O R D E C H AI, J E R U S A L E M
1 b dr | Gr o u n d fl o or | 4 0 s q m
4 b dr | 1 2 1 s q m| Gr o u n d Fl o or
Pri m e & C e ntr al L o c ati o n
S p a ci o u s L a y o ut H u g e G ar d e n ( 8 0 s q m) + B al c o n y T o p L o c ati o n – W al k t o e v er yt hi n g, p ar k wit h e a s e. I n cl u d e s Pri v at e P ar ki n g
Gr o u n d Fl o or + Y ar d f or U s e A ut h e nti c C h ar a ct er A / C & S e c urit y B ar s
₪ 2, 1 5 0, 0 0 0
₪ 5, 9 5 0, 0 0 0
N A C H L A O T, J E R U S A L E M
1 B dr | 3 3 s q m r e gi st er e d i n T a b u | Gr o u n d fl o or T ur n- K e y R e a d y - C o m pl et el y r e n o v at e d Bri g ht & C h e erf ul Pri m e N ei g h b or h o o d C e ntr al y et P e a c ef ul L o c ati o n
N A C H L A O T, J E R U S A L E M
1 B dr | 4 5 s q m | 1 st Fl o or M o d er n Li vi n g, St u n ni n g n e w kit c h e n O ut d o or S p a c e, 4 s q m b al c o n y Str e s s- Fr e e – El e v at or a c c e s s o n a b e a utif ull y q ui et str e et. M o v e-i n R e a d y
₪ 1, 6 5 0, 0 0 0
₪ 2, 2 9 0, 0 0 0
MI T Z P E Y E RI C H O
N A C H A L A T A C HI M, J E R U S A L E M 2 b dr | 7 5 s q m | Pri v at e E ntr a n c e R e n o v at e d A p art m e nt wit h B al c o n y S u k k a h Y ar d E ntir e Pr o p ert y G e n er ati n g ₪ 1 0, 0 0 0 / M o nt h E x c ell e nt I n v e st m e nt O p p ort u nit y
6 B dr | 2 2 0 s q m | 3 fl o or s 3 F ull Fl o or s Ma mad Pri v at e R o oft o p wit h P a n or a mi c P ot e nti al M a s si v e E x p a n si o n P ot e nti al
₪ 3, 8 0 0, 0 0 0
₪ 3, 6 8 0, 0 0 0
Z A YI T, E F R A T
5 B dr | 2. 5 b at h s | 1 6 0 s q m
D E K E L, E F R A T
T w o Pri v at e S u k k a h B al c o ni e s
7 b dr | 2 2 3 s q m | 4 l e v el s Bri g ht & O p e n
F ull y R e n o v at e d & M o d er n D e si g n M a s si v e E x p a n si o n P ot e nti al Pri v at e P ar ki n g I n cl u d e d
E x c ell e nt C o n diti o n i n a Dr e a m L o c ati o n St e p s fr o m T o p S c h o ol s & P ar k s
₪ 4, 9 5 0, 0 0 0
D A G A N, E F R A T
6 b dr | G ar d e n | 2 5 2 s q m P a n or a mi c Vi e w s E xtr a- L ar g e Kit c h e n & Li vi n g Ar e a F ut ur e P ot e nti al: O pti o n t o A d d a B a s e m e nt S p a ci o u s, Air y, a n d F ull of Li g ht
₪ 8, 9 0 0, 0 0 0
G ar d e n & Atti c
₪ 4, 8 0 0, 0 0 0
NE W PR OJE CT M O R A D O T H A Z A YI T, E F R A T Di s c o v er S ol o m o n Ri d g e, u p s c al e li vi n g i n t h e h e art of Z a yit, Efr at. S p a ci o u s a p art m e nt s, br e at ht a ki n g vi e w s.
E sti m at e d c o st: ₪ 1, 9 9 0, 0 0 0
F or a ~ 9 5 s q m a p art m e nt wit h p ar ki n g a n d s u k k a h b al c o n y.
+ 9 7 2 5 2- 5 8 7- 8 7 8 8 offi c e @ n o a m h o m e s. c o m w w w. n o a m h o m e s. c o m
O U I S R A EL C E N T E R 27
P R O BI N G T H E P R O P H E T S B Y R A B BI N A C H M A N ( N EI L) WI N K L E R F A C U L T Y, O U I S R A E L C E N T E R
“ S o T h at T hey K no w T h at I A m G- d!! ” It i s s o m e w h at c u ri o u s. O u r h aft a r a h c o m m e n c e s wit h t h e cl o si n g p’ s u ki m of t h e 2 8t h p e r e k – t h e fi n al v e r s e s c o n cl u di n g t h e p r o p h et’ s p r e vi o u s n e v u’ a h! It i s, i n d e e d, q uit e st r a n g e t o h a v e t h e h aft a r a h b e gi n wit h t h e fi n al p’ s u ki m of a p r o p h e c y! I n t r ut h, h o w e v e r, it i s o nl y p r o bl e m ati c w e r e w e t o i g n o r e t h e e a rli e r n e v u’ ot, t h o s e t h e m e s t h at fl o w l o gi c all y i nt o Y e c h e z k el’ s l e s s o n h e p r e p a r e s t o s h a r e wit h t h e e xil e d J e wi s h c o m m u nit y i n B a v el. I n t h e e a rli e r p r o p h e ci e s [ c h a pt e r s 2 5- 2 8] w e r e a d of t h e n a vi’ s c riti ci s m s t h at f o c u s u p o n t h e c o r r u pti o n of I s r a el’ s si x n ei g h b o r s: A m o n, M o a v, E d o m, P hili sti a, a n d, l at e r o n, T z o r ( T y r e) a n d T zi d o n ( Si d o n). It i s si g nifi c a nt t o n ot e t h at
2 8 T O R A H TI D BI T S 1 6 4 4 / V A' EI R A
t h e n a vi’ s c o n d e m n ati o n of I s r a el h e r s elf (i. e., J u d e a, f o r t h e b ul k of t h e n o rt h e r n ki n g d o m h a d al r e a d y b e e n e xil e d), i s fi r st f o u n d i n t h e o p e ni n g of 2 9t h p e r e k. It i s t h e r e t h at w e l e a r n of t h e s p e cifi c d at e w h e n Y e c h e z k el p r o n o u n c e d hi s n e v u’ a h, a s o u r h aft a r a h r el at e s: “I n t h e t e nt h- y e a r a n d t h e t w elft h d a y of t h e t e nt h m o nt h … ”. T hi s t ell s u s t h at t h e p r o p h et’ s o r ati o n w a s p r o n o u n c e d a m e r e t w o d a y s aft e r t h e B a b yl o ni a n a r m y h a d b e g u n t h ei r si e g e a r o u n d Y e r u s h al a yi m ( A s a r a h B’ T e v et). I n ot h e r w o r d s, Y e c h e z k el s h a r e d hi s w o r d s t o a n ati o n i n e xil e w h o h a d j u st h e a r d a b o ut t h e “ b e gi n ni n g of t h e e n d ” t o J e r u s al e m a n d t h ei r b r et h r e n i n t h e c a pit al. A n d y et, t h e p r o p h et s a y s n ot hi n g of t h e B a b yl o ni a n e n e m y – t h e b e si e gi n g h o r d e s t h at s u r r o u n d e d I r H a K o d e s h!! ? H e c o n d e m n s A m o n a n d M o’ a v, h e c e n s u r e s E d o m a n d P hi li sti a a n d h e d e n o u n c e s T z o r a n d T zi d o n. B ut s a y s n o w o r d a g ai n st B a b yl o ni a!!! A n d, p e r h a p s e v e n m o r e s u r p ri si n g, i s t h e f a ct t h at t h e b ul k of Y e c h e z k el’ s r e b u k e t h at w e d o fi n d i n o u r h aft a r a h, i s di r e ct e d t o w a r d n o n e of t h e s e t h r e at e ni n g e n e mi e s, b ut, r at h e r, t o w a r d E g y pt, t h e o n e n ati o n w h o e st a bli s h e d a milit a r y alli a n c e wit h Y e h u d a h! Y e s, t hi s t o o i s q uit e c u ri o u s. B ut, i n t r ut h, it i s n ot s o s u r p ri si n g. M ulti pl e m e s s a g e s f o u n d i n t h e b o o k s of o u r n e vi’i m e m p h a si z e t h e t r e a c h e r o u s b e h a vi o r of t h e E g y pti a n E m pi r e t h at d e ni e d t h ei r p r o mi s e d s u p p o rt f o r t h e J u d e a n ki n g d o m i n t h ei r st r u g gl e a g ai n st t h e B a b yl o ni a n E m pi r e. U n d o u bt e dl y, t h e i n c o n st a n c y of t h e J u d e a n s i n t h ei r b eli ef i n H a s h e m, t h ei r l a c k of r eli a n c e u p o n t h e H a K a d o s h B a r u c h H u t o r eli e v e t h e m
f r o m t h e t h r e at of B a v el, i s w h at l e d t h e m t o t h e y/ h e s h all k n o w t h at I a m G- d ”. T o k n o w G- d, all y t h e m s el v e s wit h Mit z r a yi m, a n d w a s t h e t o b eli e v e i n Hi m a n d t o r e c o g ni z e Hi s p r e s e n c e e s s e nti al c a u s e – a n d p ri m a r y si n – of t h ei r w a s e s s e nti al- b ot h f o r E g y pt A N D I s r a el. d e st r u cti o n a n d e xil e. A n d t hi s i s p r e ci s el y w h y t h e h aft a r a h st a rt s B ut R a v A m n o n B a z a k cl a rifi e s t h e r e a s o n at t h e e n d. F o r t h e fi n al w o r d s of t h e p r e vi o u s w h y Y e c h e z k el f o c u s e s u p o n t h e si n s of E g y pt p r o p h e c y st at e d e x a ctl y w h at t h e t h e m e of t h e a n d h e r Ki n g. T h e n a vi “ s p otli g ht s ” t h e b o a st f oll o wi n g n e v u’ a h, o u r h aft a r a h: of P h a r a o h: “ Li y’ o ri v a’ a ni a h siti ”, “ T h e ri v e r “ S o t h at t h e y s h all k n o w t h at I a m G- d!! ” ( Nil e) i s mi n e a n d I m a d e m y s elf!! ” – P a r’ o h’ s R a b bi Wi n kl er’s p o p ul ar J e wis h Hist or y l e ct ur es c a n b o a st cl ai mi n g hi s di vi nit y a s a n all- p o w e rf ul b e vi e w e d b y visi fi n g t h e O U Isr a el Vi d e o arc hi v e: c r e at o r. It i s t hi s o ut r a g e o u s attit u d e – t o g et h e r h t t p s: / / w w w. o ui s r a el. o r g / vi d e o -l i b r a r y wit h E g y pt’ s t r e a c h e r o u s b e h a vi o r t o w a r d J u d e a – t h at b r o u g ht G- d’ s p r o p h e c y of t h ei r a p p r o a c hi n g p u ni s h m e nt s p r o n o u n c e d b y P el e g S h a bt ai b e n C h a vi v a L e a h Y e c h e z k el. A d diti o n all y, t h e h a r s h w o r d s di r e ct e d t o E g y pt w e r e al s o m e a nt f o r t h e e a r of J u d e a. R a v B a z a k p oi nt e d t o t h e p u ni s h m e nt s w aiti n g f o r E g y pt a s t h o s e t h r e at e n e d t o I s r a el a s w ell. T h e p r o p h eti c p e n alti e s p r o mi s e d t o E g y pt, t h e w a r ni n g t h at h e r l a n d w o ul d b e c o m e d e s ol at e a n d h e r citi e s – d e st r o y e d [ 2 9: 9], cl o s el y p a r all el s t h e c a uti o n a r y n oti c e Y e c h e z k el gi v e s t o I s r a el t h at “t h e p o p ul at e d citi e s s h all b e d e st r o y e d a n d t h e l a n d will b e d e s ol at e. ” [ 1 2: 2 0] Li k e wi s e, t h e p r o p h et’ s A NE W SP A H AS C O ME T O T O W N t h r e at t o E g y pt t h at G- d w o ul d di s p e r s e H ell o, I’ m C h a v a, t h e o w n er of C L Well n ess i n Re c h a vi a. t h e m a m o n g t h e n ati o n s a n d s c att e r t h e m I a m a n A m eri c a n a n d I’ m bri n gi n g a littl e bit of A m eri c a t o t o ot h e r l a n d s [ 2 9: 1 2], e c h o e s t h e n a vi’ s Jer us al e m. i nti mi d ati n g w o r d s t o I s r a el: “I s h all s c atti e S p a is i n a pri v at e s etti n g e x cl usi v el y f or w o m e n! t e r t h e m a m o n g t h e n ati o n s a n d di s p e r s e C o m e e nj o y o ur v ari et y of b o d y tr e at m e nts s er v e d wit h s n a c ks t h e m t o ot h e r s l a n d s ”. [ 1 2: 1 5] a n d r efr es h m e nts! W h y w a s t hi s c o n n e cti o n e s s e nti al ? At C L Well n ess, w e pri d e o urs el v es i n c ust o m er s er vi c e! L o c at e d at 5 9 R a m b a n i n Re c h a vi a, gr o u n d ft o or. B e c a u s e t h e si n s of b ot h E g y pt a n d I s r a el Pl e a s e s c a n t h e Q R c o d e f o r a p p oi n t m e n t s w e r e t h e s a m e: A d e ni al b y e a c h r ei g ni n g a n d t r e a t m e n t s e r vi c e s! m o n a r c h ( a n d m a n y of t h ei r n ati o n) of G el M a ni c ur es t h e e xi st e n c e, p o w e r a n d di vi nit y of G- d L u x ur y Pe di c ur es Hi m s elf. T h e n e e d t o t e a c h t h e s e d e ni e r s M e di c al Pe di c ur es W h o H a s h e m i s, w a s t h e v e r y t h e m e of F ull r a n g e of b o d y m ass a g es a n d o u r p a r a s h a. N ot e h o w, aft e r al m o st e v e r y tr e at m e nts pl a g u e b r o u g ht u p o n E g y pt, w e a r e t ol d “ s o
ר פ וא ה ש ל מ ה
O U I S R A EL C E N T E R 29
e n ma M ain mCol o n,o ny For Fs or aleSialn te:he BGer
4 r o oTa ms, 1 3 m,set2tobbeatcohrmpleted o o ms,within A boutique ma 381project 36 months, o ffering an exceptional living experience p orc h, 1st fl o or, el ev at or, in one of Jerusale m’s most desirable neighborhoods. 6. 2 - milli n NIS 3 HaTz fira Street Last aopart me nt availa ble iS nmtahed arproject, St u n ni n g pe nt 0 5 0- 3 1 1 4 0 4 0 // 0 2-ho6use, 4 2- 4164 3 2 9m wit h 50s mmaofdibalco nies (s ukka h-rea dy), _ bi d a @ w all a.c o.il S ha b bat elevator, stora ge roo m, a n d parki n g.
For m ore details, please co ntact
Tr ust Realty S ma dar Lt d. - 050-3114 0 4 0 3 0 T O R A H TI D BI T S 1 6 4 4 / V A' EI R A
A D O P T A S OL DIE R
M A A L T EHI SH C OA MID N GU M MIA R C MH 2 0Y2 6E O RV EUR C H A M 8 0 0 Y O U N G M E N F R O M Y E S HI V O T H E S D E R WI L L B E GI N T H EI R A R M Y S E R VI C E.
N O F H A G A LI L
H A K OT EL
S H A PlLe a As e jVIoi n u Ms a s w e Ls u Ep plVy e a Hc h Ao n Te wiOt h Ra A H l e t t e r o f a p p r e ci a ti o n a n d w el c o m e ki t t h a t will b ol s t e r t h ei r s pi ri t u al a n d p h y si c al w ell b ei n g.
M A AL OT HEL P US
K A R N EI S H O M R O N
WEL C O ME T HE M P R O PE RL Y
E Q UI P A H E R O F O R $ 1 8 0
F or m or e i nf or m ati o n:
i sr a el m a g e nf u n d. or g
0 5 4 7 8 0 91 7 5
Offi c e @i sr a el m a g e nf u n d. or g A d o pt a S ol di er i s a c a m p ai g n of t h e I sr a el M a g e n F u n d, a r e gi s t er e d 5 01( c)( 3) n o n pr ofit i n t h e U. S. a n d a n a ut h ori z e d I sr a eli a m ut a h ( R e g. # 5 8 0 7 2 4 31 8).
R R Aa b biB SBIh al o Sm H A L O M R OS NE R R OS NE R
R A V K E HI L L A, N O F EI H A S H E M E S H M A G GI D S HI U R, D A F Y O MI, O U. O R G R O S H B AI S M E D R A S H E N G LI S H S P E A KI N G P R O G R A M J C T M A C H O N L E V
A c hi e vi n g O n e’ s P ot e nti al I n P a r a s h at V a’ ei r a, w e e n c o u nt e r a s u btl e b ut st ri ki n g d et ail. T w o a dj a c e nt p e s u ki m a p p e a r t o r e p e at t h e s a m e p h r a s e, y et r e v e r s e t h e o r d e r of t h e n a m e s t h e y m e nti o n. I n S h e m ot 6: 2 6 t h e T o r a h st at e s: הוּא ַאֲה רןֹ ּו מֹ�ֶש ה- A h a r o n’ s n a m e a p p e a r s fi r st. B ut i n t h e v e r y n e xt p a s u k ( 6: 2 7) it st at e s ֹ הוּא מֹ�ֶשה ְוַאֲה רן, pl a ci n g M o s h e’ s n a m e b ef o r e A h a r o n’ s. W h y d o e s t h e T o r a h r e v e r s e t h ei r o r d e r i n c o n s e c uti v e p e s u ki m ? R a s hi off e r s a w ell- k n o w n e x pl a n ati o n:
ֵיש� ְמ קוֹמוֹת �ֶשַּמְקִּדים ַאֲה רןֹ ְל מֹ�ֶשה ְוֵיש� ְמ קוֹמוֹת . ֶאָחדfiְּ �ֶש�ְּש קּוִל יןtiָ�ֶשַּמְקִּדים מֹ�ֶשה ְלַאֲה ר ֹן—ְלַלֶּמְד
S o m eti m e s t h e T o r a h pl a c e s A h a r o n fi r st a n d s o m eti m e s M o s h e fi r st, t o t e a c h t h at t h e y w e r e e q u al . T hi s c o m m e nt i m m e di at el y r ai s e s a diffi c ult y. H o w c a n A h a r o n b e c o n si d e r e d e q u al t o M o s h e ? T h e T o r a h it s elf d e cl a r e s "ל א ק ם ב יש רא ל “ מ ש ה ע ודft - n o p r o p h et e v e r r e a c h e d M o s h e’ s l e v el. T h e R a m b a m i n cl u d e s t hi s p ri n ci pl e
3 2 T O R A H TI D BI T S 1 6 4 4 / V A' EI R A
a s o n e of t h e 1 3 I k k a ri m : M o s h e R a b b ei n u’ s n e v u’ a h st a n d s al o n e. S o h o w c o ul d R a s hi i m pl y t h at A h a r o n a n d M o s h e w e r e e q u al s ? S e v e r al m ef a r s hi m r e s ol v e t hi s t e n si o n. O n e p o s si bilit y i s t h at M o s h e a c hi e v e d hi s u n p a r all el e d st at u s o nl y at Si n ai; u ntil t h at p oi nt, h e a n d A h a r o n w e r e c o m p a r a bl e. R a v M o s h e F ei n st ei n ( D r a s h M o s h e), h o w e v e r, off e r s a d e e p e r i n si g ht. M o s h e w a s u ni q u e, b ut A h a r o n f ulfill e d hi s o w n p ot e nti al j u st a s p e rf e ctl y a s M o s h e f ulfill e d hi s. W h at t h e T o r a h e q u at e s i s n ot t h ei r a biliti e s o r a c c o m pli s h m e nt s, b ut t h ei r a c hi e v e m e nt of p e r s o n al s hl ei m ut - t h ei r c o m pl et e r e ali z ati o n of w h at t h e y w e r e m e a nt t o b e c o m e. T r u e g r e at n e s s i s n ot m e a s u r e d b y c o m p a ri s o n t o ot h e r s. It i s m e a s u r e d b y w h et h e r a p e r s o n b e c o m e s t h e b e st v e r si o n of hi m s elf o r h e r s elf, wit h t h e t o ol s, c h all e n g e s, a n d o p p o r t u niti e s H a s h e m h a s gi v e n. Oft e n w e l o o k at ot h e r s a n d t hi n k, “ T h e y h a v e s o m u c h t h e y n e e d t o fi x, ” o r “ T h e y’ r e n ot a s a c c o m pli s h e d a s t hi s o r t h at p e r s o n. ” W h at w e f ail t o s e e i s t h e i n n e r w o rl d of e a c h i n di vi d u al - t h e st r u g gl e s t h at a r e i n vi si bl e t o u s, t h e o b st a cl e s t h at w e d o n ot f a c e, t h e vi ct o ri e s t h at n o o n e el s e wit n e s s e s. O u r j o b i s n ot t o m e a s u r e ot h e r s, b ut t o b uil d o u r s el v e s, st e p b y st e p, t o w a r d t h e u ni q u e mi s si o n H a s h e m h a s pl a c e d o n o u r s h o ul d e r s. T h e G e m a r a ( B a v a B at r a 1 2 b) r el at e s t h e st o r y of R a v Y o s ef, w h o f ell ill a n d b e c a m e u n c o n s ci o u s. W h e n h e a w a k e n e d, hi s f at h e r a s k e d hi m w h at h e h a d s e e n. R a v Y o s ef r e pli e d, “I s a w a n u p si d e- d o w n w o rl d: t h o s e w h o w e r e hi g h h e r e w e r e l o w t h e r e, a n d t h o s e w h o w e r e l o w h e r e
w e r e hi g h t h e r e. ” Hi s f at h e r g e ntl y c o r r e ct e d hi m: “ Y o u di d n ot s e e a n u p si d e- d o w n w o rl d. Y o u s a w t h e w o rl d of t r ut h. ” I n t hi s w o rl d, h u m a n e y e s oft e n a d mi r e q u a ntit y — h o w m u c h T o r a h s o m e o n e l e a r n e d, h o w m a n y mit z v ot t h e y p e rf o r m e d. B ut i n t h e w o rl d of t r ut h, H a s h e m m e a s u r e s eff o rt, st r u g gl e, a n d t h e f ulfill m e nt of p ot e nti al. A p e r s o n w h o q ui etl y b attl e s t h ei r i n n e r c h all e n g e s m a y st a n d f a r hi g h e r i n t h e n e xt w o rl d t h a n s o m e o n e w h o s e e m s t o a c c o m pli s h m o r e e xt e r n all y. A w ell- k n o w n st o r y a b o ut R a v Z u s h a of A ni p oli ill u st r at e s t hi s b e a utif ull y. A s h e l a y o n hi s d e at h b e d, h e w e pt. Hi s st u d e nt s t ri e d t o c o mf o rt hi m: “ R e b b e, y o u w e r e a s ri g ht e o u s a s A v r a h a m, a s h ol y a s M o s h e! ” R a v Z u s h a r e s p o n d e d: “ W h e n I st a n d b ef o r e t h e H e a v e nl y C o u rt, t h e y will n ot a s k m e, ‘ W h y w e r e n’t y o u A v r a h a m ? W h y w e r e n’t y o u M o s h e ?’ T h e y will a s k, ‘ W h y w e r e n’t y o u Z u s h a ?’ ” B e c o mi n g t h e P e r s o n H a s h e m M e a nt Y o u to Be T hi s i s t h e m e s s a g e of M o s h e a n d A h a r o n st a n di n g si d e b y si d e, t h ei r n a m e s alt e r n ati n g i n o r d e r: G r e at n e s s i s n ot d efi n e d b y c o m p a ris o n, b ut b y a ut h e nti cit y . M o s h e b e c a m e M o s h e; A h ar o n b ec a m e A h ar o n - a n d e ac h r e ac h e d p e rf e cti o n wit hi n hi s o w n mi s si o n. T h e T o r a h i s t e a c hi n g u s t h at t h e t r u e st m e a s u r e of a lif e i s n ot h o w it st a c k s u p a g ai n st s o m e o n e el s e’ s, b ut w h et h e r w e ri s e t o t h e h ei g ht s t h at w e , a n d o nl y w e, w e r e c r e at e d t o r e a c h. M a y w e l e a r n t o l o o k i n w a r d r at h e r t h a n si d e w a y s, t o e m b r a c e o u r u ni q u e st r e n gt h s, c o nf r o nt o u r u ni q u e c h all e n g e s, a n d st ri v e e a c h d a y t o b e c o m e t h e p e r s o n H a s h e m i nt e n d e d u s t o b e. M a y w e m e rit t o li v e a s t h e b e st v e r si o n of o u r s el v e s a n d t o f ulfill t h e h ol y p ot e nti al pl a c e d wit hi n u s.
ב ס׳׳ ד
U K &
IS R A E L R E G IS T E R E D
A la n N e v ie s
O4 0 +S Y TE A ER SO E X PP E AR I E TN CHE C L IN IC IN M O D IIN
S P E C IA L IZ IN G B a c k p a in & S c ia t ic a H e a d a c h e s & N e c k P a in M u s c u lo s k e le t a l & S p o r t s In ju r ie s W o r k in g c lo s e ly w it h O r t h o p a e d ic S u r g e o n s , N e u r o lo g is t s , R h e u m a t o lo g is t s & F a m ily D o c t o r s
E m a il: a .n e v ie s @ o u tlo o k .c o m T e l: 0 7 3 - 3 2 1- 4 18 1
O U I S R A EL C E N T E R 33
RR EE B B E T ZI N SS HIHIR A R A S MI L E S F A C U L T Y, O U I SS RMIA EL LE CS E N T E R
G a u gi n g G r o wt h
F a c ult y, O U Isr a el C e nt er
pli g ht i n E g y pt. T h e y m a y u n d e r g o s c o r c hi n g p ai n b ut H a s h e m a s s u r e s t h e m t h at t h e y will n e v e r b e a n ni hil at e d. M o s h e’ s v e r y p a u s e t o q u e sti o n l e d hi m t o i nt uit t hi s p o w e rf ul l e s s o n. T h e b e gi n ni n g of t h e p a r a s h a h d et ail s t h e d r a m ati c s h o w d o w n b et w e e n M o s h e R a b T h e b o o k of S h e m ot i s ri c h wit h r el e v a nt b ei n u, A h a r o n a n d t h e E g y pti a n m a gi ci a n s. l e s s o n s a n d p att e r n s a s it f oll o w s t h e d e v el o pAt o n e p oi nt, A h a r o n t u r n s hi s st aff i nt o a m e nt a n d g r o wt h of A m Yi s r a el. O n e p a rti c ul a r s n a k e, a s d o t h e m a gi ci a n s. A h a r o n’ s st aff t h e n t h e m e f o c u s e s o n p e r c e pti v e n e s s a n d mi n dr et u r n s t o it s f o r m of a st aff a n d t h e n s w all o w s f ul n e s s, si m pl y b ei n g “i n t u n e ” wit h o n e’ s s u rt h e m a gi ci a n s’ st aff s. T h e E g y pti a n s o r c e r e r s r o u n di n g s a n d all o wi n g o n e s elf t o b e aff e ct e d w e r e cl e a rl y a bl e t o a p p r e ci at e t h at t hi s w a s b y a n e x p e ri e n c e. W e fi n d a cl a s si c e x a m pl e a n a ct b e y o n d m a gi c, a n d t h at t h e r e w a s t r ut h i n M o s h e R a b b ei n u’ s r e s p o n s e t o t h e b u r ni n g i n w h at it r e p r e s e nt e d. Y et, s u c h a r e v el ati o n b u s h, “ V a’ y a r v e’ hi n ei h a s n e h b o’ e r b a’ ai s h w a s n ot e n o u g h f o r t h e m t o p e r s u a d e P a r o h v e’ h a s n e h ei n e n u u k al v a y o m e r M o s h e a s u r a t h at M o s h e a n d A h a r o n e m b o di e d t r ut h, a n d it n a v e’ e r’ e h … m a d u’ a l o yi v’ a r h a s n e h — b e h ol d, w o ul d b e n efit hi m t o a c c e d e t o t h ei r r e q u e st. It t h e t h o r n b u s h w a s b u r ni n g wit h fi r e, b ut t h e t o o k a f e w m o r e m a k ot b ef o r e t h e y w e r e a bl e t h o r n b u s h w a s n ot b ei n g c o n s u m e d. S o M o s h e t o a d mit t h e t r ut h a n d r e s p o n d m o r e a p p r o p ris ai d, " L et m e t u r n n o w a n d s e e ... w h y d o e s at el y. H o w st r a n g e i s h u m a n n at u r e t h at o n e t h e t h o r n b u s h n ot b u r n u p ?” ( S h e m ot 3: 3- 4) c a n s e e o b vi o u s t r ut h, a n d at t h e s a m e ti m e R a v El y a S v ei zt ”l off e r s a n e x pl a n ati o n b a s e d d e n y it, a n d r ef u s e t o all o w it t o i m p a ct hi m! o n t h e Mi d r a s h; M o s h e R a b b ei n u u n d e r st o o d A f u rt h e r e x a m pl e i s f o u n d at t h e e n d of t hi s si g ht a s a s y m b ol of t h e J e wi s h p e o pl e’ s t h e T o r a h r e a di n g a s t h e pl a g u e of b a r a d i s d e pi ct e d i n d et ail. M o s h e N A F T A L I K IE F F E R TO P t ell s P a r o h t h at h ail will r ai n d o w n 2% T U T O R IN G IN S A T S C O R ER u p o n E g y pt a n d w a r n s hi m t o g at h e r IN T H E U S A M A T H , S C IE N C E , i n all of t h e li v e st o c k s o it will n ot b e E N G L IS H , H E B R E W h a r m e d. “ H a’ y a r ei et d e v a r H a s h e m & J U D A IC S T U D IE S m ei’ a v d ei P a r o h h ei’ ni s et a v a d a v v e’ et P e rs o n a liz e d o n lin e le s s o n s to h e lp y o u s u c c e e d mi k n ei h u el h a b ati m — H e w h o f e a r e d W H AT YO U C A N EX PEC T t h e w o r d of H a s h e m of P h a r a o h' s C le a r a n d P a t ie n t E x p la n a t io n s E m a il: K in d a n d S u p p o r t iv e T e a c h in g s e r v a nt s d r o v e hi s s e r v a nt s a n d hi s n a fta lik ie ffe r @ g m a il.c o m F le x ib le O n lin e S c h e d u lin g W h a ts A p p : li v e st o c k i nt o t h e h o u s e s. ” ( S h e m ot H o m e w o r k H e lp & T e s t P r e p a r a t io n + 9 72-5 8 -6 23 -8 25 4 E a c h S e s s io n P r e p a r e d in A d v a n c e 9: 2 0) T h o s e w h o di d n ot p a y att e nti o n 3 4 T O R A H TI D BI T S 1 6 4 4 / V A' EI R A
l eft t h ei r p r o p e rt y u n p r ot e ct e d o ut si d e a n d t h e y p e ri s h e d. E g y pt h a d al r e a d y e x p e ri e n c e d n u m e r o u s pl a g u e s, a n d y et, t h e r e w e r e still i n di vi d u al s w h o w e r e u n aff e ct e d b y t h e e x p e ri e n c e. H a R a v A v r a h a m M o r d e c h ai of G u r zt ”l n ot e s t h at t hi s cl e a rl y t e a c h e s t h at t h e o p p o sit e of yi r at H a s h e m i s n ot p a yi n g att e nti o n t o o n e’ s e x p e ri e n c e s. T h u s, o n e w h o h a s yi r at H a s h e m i s s o m e o n e w h o h e a r k e n s t o t h e Will of H a s h e m, all o wi n g it t o di r e ct hi s e v e r y a cti o n. It i s f a s ci n ati n g, h e a d d s, t h at o n e c a n wit n e s s o p e n mi r a cl e s, a n d y et it m a k e s n o i m p r e s si o n. O n e m u st b e c o n s ci o u s a n d a w a r e t o p r o a cti v el y i nt e g r at e t h e l e s s o n s of e v e r y e x p e ri e n c e i nt o hi s s pi rit u al mi n d s et, m oti v ati n g hi m t o r e s p o n d a p p r o p ri at el y. H o w e v e r, p e o pl e a r e u n c o mf o rt a bl e l e a vi n g f a mili a r b e h a vi o r s a n d b eli ef s b e hi n d a n d t h u s p r ef e r t o i g n o r e t r ut h e v e n if it i s ri g ht b ef o r e t h ei r e y e s. H o w d o w e s h a k e o u r s el v e s o ut of o u r i n diff e r e n c e a n d t h o u g htl e s s n e s s ? P a y att e nti o n, t e a c h e s R a v W ol b e zt ”l! O b s e r v e a n d t a k e h e a rt! T h e m o r e c o g ni z a nt o n e i s t o e n g a g e i n t h e d e pt h of e a c h e x p e ri e n c e, t h e l e s s s elf- a b s o r b e d o n e b e c o m e s, a n d c a n t h u s m o r e e a sil y c o nt e m pl at e h o w t o li v e wit h g r e at e r p u r p o s e a n d att e nti v e n e s s t o t h e Di vi n e Will.
C all n o w 0 7 7- 9 9 7 3 1 8 5
w w w .d a n ie ls -a s s e ts .c o m 2 4 G e r s h o n A g r o n M a mill a u sa # 5 1 6 4 6 7 5 8 9 2 ,u k # 2 0 3 7 6 9 7 8 9 9
2 M O R E
L E F T ...
O FFER S P E C IA L O N A
O LD A R N
PA Y 20 \
80
P E N T H O U S E O F 4 -5 B R S - O L D A R N O N A
B O U T IQ U E B U IL D IN G , P R E C O N S T R U C T IO N O F F E R S U B J E C T T O A P P R O V A L B Y T H E F IN A N C IN G B A N K F O R A S U B S ID IZ E D C O N T R A C T O R L O A N
F A M IL Y L A R G EE IN T H E N Y H O M N C O LO G E R M A0 S Q M + + 50
E X C E P T IO N A L L U X U R Y H O M E F O R S A L E IN TH E H E A R T O F TH E G E R M A N C O LO N Y
O V E R 2 0 0 S Q M G A R D E N , 3 P A R K IN G , S T O R A G E A N D M O R E
G O RG E D U P L E X OP U S L U X U R Y E F O R S AN T H O U S E J E R U S A LL EE IN M 2 5 m e te rs lo n g pool w ith o lik e y o u np e n v ie w e ve r se e n
3 0 4 S Q M IN T E R IO R L IV IN G S P A C E | 2 6 8 S Q M O F E X P A N S IV E B A L C O N IE S | H IG H C E IL IN G S T H R O U G H O U T | F U L L Y F U R N IS H E D W IT H D E S IG N E R F U R N IT U R E | 7 9 A S QL ife M Bs tA ySleE MB Ee Ny To n| 3d C CA oR m P Ap Ra Kr eIN G
R IN N E W 2 BY N O W A ,P A BA K 0 0 N IS e 7 5 4 ,0
b a la n c
g ached re m a in in a n d th e p o s s e s s io nr ainttd e x c lo s e r to e re s t o to n o in t
S
IN C E 2 0 D A N IE L B O U Z A G L O 03 JE R U S A LE M R E A L E S T A T E
O U I S R A EL C E N T E R 35
3 6 T O R A H TI D BI T S 1 6 4 4 / V A' EI R A
w w w. a n g elr e alt y. c o.il F or S al e i n Efr at Z a yit: 4 r o o m a pt. St u n ni n g vi e w. El e v at or. 2, 7 9 0, 0 0 0 NI S Z a yit: 3. 5 r o o m a pt. 2. 1 8 0. 0 0 0 M Z a yit : 3 r o o m a pt. n e xt t o t h e m all . 1, 9 3 5 , 0 0 0 NI S Z a yit: 6 r o o m d u pl e x a pt. l ar g e b al c o n y. 3, 3 9 0, 0 0 0 NI S D a g a n : B e a utif ul 5 r o o m a pt. S u c c a h b al c o n y 3. 6 9 0 . 0 0 0 NI S D e k el: 7 r o o m, 1 7 0 m c ott a g e wit h a 2 5 0 m y ar d 4. 5 0 0. 0 0 0 NI S T e' e n a: 6 r o o m a pt. 3. 2 9 0. 0 0 0 M F or S al e i n Al o n S h v ut : 5. 5 r o o m g ar d e n a pt. 1 6 0 m 2, 5 5 0, 0 0 0 NI S G a bi - 0 5 2 4 5 8 8 7 1 6
S TA Y W ARM !
W IN T E R H A T S F OR MEN AND WO MEN
m ari n as h e ar. c o m J o in o u r e x p e rt te a m s p e c ia liz in g in U S ta x e s fo r A m e ric a n s in Is ra e l.
P o s itio n : S e n io r T a x A s s o c ia te O p p o rtu n itie s fo r g ro w th C o m p e titiv eS es an laioryr ,Tina cxluAd sinsgo Kc eiareten H is h ta lm u t S u p p o rtiv e , tig h t- k n it te a m O n - s ite ro le a t o u r J e ru s a le m o ffic e 2 - 6 y e a rs o f e x p e rie n c e E x p e rie n c e w ith 5 4 7 1s , S tre a m lin e s , b u s in e s s ta x re tu rn s , H N W Is A p p ly n o w a n d a d v a n c e y o u r c a re e r! E m a il y o u r C V to a liz a @ g o ld a rro w ta x .c o m
+ 9 7 2- 5 4- 5 3 3- 9 5 4 3
R a' a n a n a P r o p e rti es f o r S al e Ri v k a G r u v e r 1 2 , L e v H a P ar k 3. 5 R o o m A pt. ₪ 2, 5 9 0, 0 0 0 H a r Si n ai 3 3 , n e ar S hi vt e Yisr a el S h ul 5 R o o m A pt. ₪ 3, 9 0 0, 0 0 0 R a v u z ki 4 7 , n e ar O h el Ari S h ul 6 R o o m C ott a g e ₪ 6, 6 0 0, 0 0 0 H a m a ht a r ot 3 5 , L u x ur y Vill a 8 R o o m Vill a ₪ 1 6, 9 0 0, 0 0 0 O U I S R A EL C E N T E R 37
SIsi m c Mh atCs hHm uAel T S H M U E L
B Y R A B BI S A M S H O R
B BI DIB RYE CRT AO R, T O SR AA H MI NIS TIH AOTIRV E S, O PUrIoSgRr Aa E Lm Di r e ct o r, O U I s r a el C e nt e r T h e s e c o n d of t h e t e n pl a g u e s, t h e pl a g u e of f r o g s, c o nt ai n s wit hi n it (li k e e a c h of t h e pl a g u e s), p r of o u n d s y m b oli s m a n d et e r n al m e s s a g e s. T h e p a s u k t ell s u s: V a T a' al H a T zf a r d y a v ate c h a s et e r et z Mit z r a yi m- A n d t h e T zf a r d a y a a r o s e a n d c o v e r e d t h e L a n d of E g y pt. R a s hi i n a f a m o u s c o m m e nt e x pl ai n s: V a T a' al H a T zf a r d y a- T zf a r d a y a A c h at H a yt a- O n e f r o g r o s e f r o m t h e w at e r- v e h a y u m a ki n ot a v hi m at e z et ni c hili m ni c hili m- t h e y hit t h e f r o g, a n d it st r e a m e d f o rt h s w a r m s a n d s w a r m s of f r o g s...." T h e L u b a vit c h e r R e b b e z y' a, p oi nt s o ut t h e si g nifi c a n c e of t h e mi r a c ul o u s w a y i n w hi c h t hi s p a rti c ul a r m a k k a b e c o m e s g r a d u all y w o r s e, i niti all y t h e r e w a s o nl y o n e f r o g, a n d o n c e t h at f r o g w a s st r u c k s u d d e nl y t h e r e c a m e f o rt h s w a r m s of f r o g s. T h e R e b b e p oi nt e d o ut t h at t hi s pl a g u e e m p h a si z e d t h at u nli k e s o m e of t h e ot h e r pl a g u e s w hi c h w e r e a bl e t o b e i mit at e d o r c o pi e d b y t h e s o r c e r e r s i n P a r o h' s c o u rt, it' s p e r h a p s t r u e t h at t h e s e s o r c e r e r s c o ul d b ri n g f o rt h f r o g s, b ut w h at t h e y c o ul d n ot r e pli c at e w a s t h e mi r a c ul o u s c a p a cit y f o r o n e f r o g t o s u d d e nl y s p e w s w a r m s a n d s w a r m s of a d di ti o n al f r o g s. O nl y H a k a d o s h B a r u c h H u c o ul d o r c h e st r at e s u c h a mi r a cl e. T h e M e o r Ei n a yi m, t h e R e b b e of C h e r n o b yl z y' a, off e r e d a n i nt e r e sti n g i n si g ht a s t o t h e m e s s a g e i n h e r e nt i n t hi s p a rti c ul a r pl a g u e. “ T h e e s s e n c e of t h e s uff e ri n g c a u s e d b y t h e f r o g s w a s n ot t h ei r p r e s e n c e, b ut t h ei r s o u n d. F o r s o u n d t h at i s u n a n c h o r e d i n i n n e r d e pt h o b s c u r e s r at h e r t h a n r e v e al s. ” T h e S ef at E m et, t h e G e r r e r R e b b e z y' a , 3 8 T O R A H TI D BI T S 1 6 4 4 / V A' EI R A
e x pl ai n s t h at t h e w o r d f o r f r o g- t zf a a r d a y a, i s c o m p ri s e d of t h e l ett e r s w hi c h m a k e u p t h e w o r d s t zi p o r d ei a — a bi r d of a w a r e n e s s. W h e n t h e mi n d i s i n e xil e, t hi s a w a r e n e s s s c att e r s i nt o m a n y v oi c e s a n d c ri e s , li k e t h e f r o g s filli n g all of E g y pt. T h e m a k k a of t zf a r d a y a, r e p r e s e nt s t h e n oi s e a n d c o nf u si o n of e xil e. R a v S h a m s h o n R ef a el Hi r s c h zt'l e x pl ai n e d t h at a f r o g i s n oi s y i n t h e e v e ni n g, b ut wit h d a y b r e a k b e c o m e s sil e nt. H o w mi g ht R a v Hi r s c h' s w o r d s h el p u s t o u n d e r st a n d t h e et e r n al m e s s a g e wit hi n t h e pl a g u e of f r o g s ? If t h e f r o g s w e r e i n d e e d a n n o yi n g, o r a m aj o r n ui s a n c e h o w s h o ul d t h e E g y pti a n s h a v e r e s p o n d e d t o t h at a n n o y a n c e ? H o w s h o ul d w e i n t u r n r e s p o n d w h e n s o m e o n e a n n o y s o r i r rit at e s u s t h r o u g h t h ei r w o r d s, a cti o n s o r w o rl d vi e w ? T h e g r e at t z a di k R a b bi D r. A v r a h a m J. T w e r s ki z y' a, off e r e d t hi s b e a utif ul i n si g ht t o a d d r e s s t hi s f u n d a m e nt al q u e sti o n r e g a r di n g r e s p o n di n g t o a n n o yi n g o r off e n si v e a cti o n s o r c o m m e nt s: We m a y b e n e g ati v el y aff e ct e d b y w h at w e h e a r j u st a s w e m a y c a u s e h a r m b y w h at w e s a y. It i s i m p o rt a nt t o b e a s s el e cti v e a b o ut o u r h e a ri n g a s w e a r e a b o ut o u r s p e e c h... R a b bi Y a a k o v Yi s r a el K a ni e v s k y, z t'l aff e cti o n at el y k n o w n as t he St ei pl e r G a o n , w rit e s t h at i ni ti all y t h e R a b bi D r. A b r a h a m T w e r s ki zt"l d r e a d e d pl a g u e of
f r o g s o nl y c o n si st e d of o n e f r o g, a s R a s hi t e a c h e s u s . H o w e v e r, t h e E g y pti a n s a p p a r e ntl y di d n't li k e t h e f r o g, a n d hit it i n a n att e m pt t o m a k e it g o a w a y. U n b e k n o w n st t o t h e m, t hi s f r o g h a d t h e mi r a c ul o u s c a p a cit y t h at e a c h ti m e it w a s st r u c k, it a ct u all y m ulti pli e d a n d s p e w e d f o rt h m a n y m o r e f r o g s. W hil e o n e mi g ht u n d e r st a n d t h e fi r st f e w att e m pt s t o st ri k e t h e f r o g, if i n d e e d t h e f r o g k e pt r e p r o d u ci n g wit h e a c h ti m e it w a s st r u c k, at s o m e p oi nt it s h o ul d h a v e b e e n cl e a r t h at t h e y s h o ul d n o l o n g e r st ri k e t h e f r o g, a s it j u st k e pt m a ki n g t h e sit u ati o n w o r s e! T h e St ei pl e r e x pl ai n e d t h at t hi s i s w h at h a p p e n s w h e n o n e l et s t h ei r a n g e r o v e r c o m e t h ei r i nt ell e ct. W h e n o n e g et s c a u g ht u p wit h a n g e r, t h e y t e n d t o l a s h o ut, l o s e all s e n s e of r ati o n al t h o u g ht, a n d ulti m at el y c a n m a k e a n u n c o mf o rt a bl e o r u p s etti n g ci r c u m st a n c e e x p o n e nti all y w o r s e. W e all c a n l o o k i n r et r o s p e ct at h o w f o oli s h a n d c o u nt e r p r o d u cti v e it w a s f o r t h e E g y pti a n s t o c o nti n u e t o st ri k e t h e s e f r o g s, s o p e r h a p s w e al s o n e e d t o b e gi n t o a s k o u r s el v e s w h y w e s o oft e n f ail t o l e a r n f r o m t h ei r f o oli s h n e s s, a n d all o w o u r a n g e r t o g et t h e b e st of u s. T h e et e r n al m e s s a g e f r o m t h e pl a g u e of T zf a r d a y a , i s a n i m p o rt a nt a n d r el e v a nt m u s a r h a s k el f o r e a c h of u s. W h e n w e e n c o u nt e r a n y a n n o y a n c e o r f r u st r ati o n i n lif e, it i s i m p o rt a nt n ot t o l a s h o ut at t h at a n n o y a n c e i n a n g e r, w hi c h c a n o nl y m a k e t h e sit u ati o n w o r s e, b ut r at h e r t o t a k e a st e p b a c k, r e st r ai n o u r s el v e s, a n d l et t h at n ui s a n c e p a s s, r at h e r t h a n l a s h o ut a n d m a k e it p ot e nti all y w o r s e. M a y w e m e rit t o h e e d e a c h of t h e s e p o w e rf ul m e s s a g e s t h at o u r s a g e s s u g g e st c a n b e l e a r n e d f r o m t h e m a k k a of t zf a r d a y a.
ר פ וא ה ש ל מ ה ה ד ס ה ב ת ח יה
K A o r al B A K A I n t h e h e a rt of Bc Oal U Sm TaAn Nd Bp Aa st 4 8e mar +a b2 therr b at y Pri v1 at o u sa e,c e 6s rofo o1 5m s,m 5e 0a 0c h,m ++ pS ohsasib bilit el e v at or, st or er o o m, c o v er e d p ar ki n g. of b uil di n g 2 5 0 m, h u g e g ar d e n, a p pr o x. 7 0 0 m, 2 3n2g0 +2 4a/8 c,8 c o8. m2 0pl0.et0el0 y0 r NIe nS otiv eatxie bld,e u n dMIerC fiH oA orE L h0e5ati l us,x gr urie oe un s l ar g eCI pTarY kiC En g,N T 5E bR at- hrS oa vi o om s,n Vi5 te oilw, et 2 r o o m s, b al c o n y, S h a b b at el e v at or. M E N D EL 0528980111 2. 8 9 0. 0 0 0 NI S M E N D E L 0 5 2 8 9 8 0 1 1 1 B A K BA A- KNAe -w Ar p eantb hhoouusse,e, 4 graro od em sn ianp aart s mmalle nt, l u x uri u salb uil wit h1 c8 h0 arm,a ct n ed e n. c e ontr a n did nq gui et, 2 2er,0 mal go ar u p st air 1 1.s,8 3r0 0.d 0ti0o0orNI+ Sel eMIv CatHor, A E 4L ori 0 5 e2 3nt2ati 0 2 o4 n8s,8 3 t oil et s, 2 b at hr o o m s, t err a c e / s u k k a h, 7 0 m, G EstR orM Ae-rN oCoO Lm O N Y - 4 r o o m s, 3 7 0 m p ar ki n g, g ar d e n, p ar ki n g, st or a g e r o o m. 58.455000.0 00 00 0 NINIS S M EM EN ND DE EL L0 05 52-2 88 99 88 00 11 11 11 M O S NH OA RV TA H /TIAnL aPIb OuilT di- n Ng eaftw, er1 8T0A mM2 ,A d3 u8,plneex,w e nt mh eo nt, u s e,4 r4o0o mmts,err3radc e, a p art ft o pora n+ or el ae v miatcor,vi e w of e r o o m. b al c o nOly/d pCit artiy,alp saru kkia nh,g oa pn ed nste dorsia gg ht, 2 b at hr9. o2 o0 0.m s,0 0c0alNIm,S p MI ar Cki Hn Ag E L 0 5 2 3 2 0 2 4 8 8 B A K A M -E NN eD Ew Lp 0e 5nt2-h8o9u8s 0e,1 1118 0 m o n o n e l e v el, 2 0 m s u k k a h b al c o n y, B A K A / 4 M0 E mK stO Ror HerAIo oM -m ( 4ofr tio coe/mcli s, 9ni0 q m,u e). 2 n d ft o or + el e v at1 or, 2. 0c0o0.m0 pl0 0et elMIy Cr eH nA oE vL at0 5e 2d,3 2tir0e2 pl4 8a 8c e, a/ c, g a s h e ati n g, v er y c e ntr al, cl o s e t o all a m e niti e s
M E N D E L 0 5 2- 8 9 8 0 1 1 1 N e a r A r n o n a H at z ai r a , i n a st e p b uil di n g, v er y l ar g e 5-r o o m a p art m e nt + b al c o n y/ s u k k a h, 4 0 m, r e n o v at e d, 3r d ti o or, pri v at e e ntr a n c e, q ui et, p ot e nti al f or e xtr a i n d e p e n d e nt u nit MI C H A E L 0 5 2- 3 2 0 2 4 8 8 A R N O N A – 3 r o o m s, t h at will b e tr a n sf or m e d t o 9 0 m, 3r d ti o or wit h el e v at or, st or e-r o o m, p ar ki n g O N L Y 2 5 5 0 0 0 0 NI S MI C H A E L 0 5 2- 3 2 0 2 4 8 8 I n t h e p a st o r al B A K A - q ui et a n d c e ntr al, st u n ni n g vill a 3 5 0 m, i n a m a gi c al at m o s p h er e, d e si g n e d, p o ol, 4 b e dr o o m s, ci n e m a r o o m a n d m or e, 4 b at hr o o m s, g ar d e n, p ar ki n g MI K A E L 0 5 2- 3 2 0 2 4 8 8 A R N O N A H A T Z EI R A - V er y s p a ci o u s p e nt h o u s e, 1 2 0 m, 4t h ti o or + el e v at or, h u g e t err a c e / s u c c a h, 7 5 m, o p e n vi e w, 2 p ar ki n g s p a c e s, c ell ar, 3 t oil et s, q ui et, c o m pl et el y r e n o v at e d, i m m e di at e e ntr a n c e MI C H A E L 0 5 2- 3 2 0 2 4 8 8 O U I S R A EL C E N T E R 39
4 2 T O R A H TI D BI T S 1 6 4 4 / V A' EI R A
O U I S R A EL C E N T E R 43
4 4 T O R A H TI D BI T S 1 6 4 4 / V A' EI R A
“ T u r ni n g D e s p ai r i nt o H o p e ” w w w. y e s h e z r a. o r g
Di r e ct o r: M e n a c h e m P e r s off
T HI S W E E K: Fi n a n ci al a s si st a n c e f o r a cli e nt j u st di a g n o s e d wit h c a n c e r of t h e p a n c r e a s. Pl e a s e h el p t o s u st ai n t h e f a mil y. W e b sit e: w w w. y e s h e z r a. o r g B a n k T r a n sf e r: M e r c a ntil e ( 1 7), B r a n c h 6 4 2, A/ C 7 9 7 4 7 8 4 3 ( C all S a r a wit h I D f o r t a x b r e a k)
C h e c k s: “ Y e s h E z r a, ” P O B 3 1 4 7 6, R o m e m a, J e r u s al e m C r e dit C a r d: S a r a – 0 5 8- 5 3 0- 9 1 6 1 / 0 7 7- 8 2 0- 0 1 9 6 ( S u n- W e d 1 0: 3 0 - 1 4. 0 0)
D o n at e wit h:
* T a x b e n efit a v ail a bl e f o r d o n ati o n s a c c o r di n g t o s e cti o n 4 6 a of t h e I s r a eli t a x c o d e
I n q ui ri e s: M e n a c h e m P e r s off 0 5 0- 5 7 0- 1 0 6 7 | m e n p m p @ g m ail. c o m
CY RIL SI M KI NS T ha nk yo u so m uc h for bei n g o ur loyal, co nsiste nt a n d persiste nt TT distri b utor t hro u g ho ut t he years. I n peaceti me a n d at war, rai n or s hi ne, yo u make s ure t hat we receive o ur TTs. We a p preciateit so m uc h! Wis hi n g yo u a n d yo urs goo d healt h a n d ha p pi ness. Fro m the TT readers of Kibbutzi m Saad & Alu mi m
Tzitzit tyi n g wit h R uti
Beit K nesset Ha Nassi, 24 Ussis hki n M o n d ays 1:15- 4 p m We d nes d ays 12-3 p m no experience needed O U I S R A EL C E N T E R 45
S HI U R S P O NS O RS
To sponsor a shiur contact Josh Churney 054-281-4604 or donate online: https:// w w w.ouisrael.org/donate/ou-israel-center/
S HI R A S MILES S HI U R - T UE. J A N. 20 T H
Dedicated by Meryl Gold wag in me mory of her father C haskel be n Meir z”l whose 27th yahrzeitis onג' ש ב ט
S HI R A S MILES S HI U R - T UE. J A N. 20
TH
Dedicated by Sara h Da ha n as an aliya nesha ma on her mot her 's andsister’s yahrzeits which are on ג' & ה ' ש ב טrespectively
R A B BI B REIT O WITZ'S S HI U R - T UE. J A N. 13 T H Dedicated anony mouslyl'iluy nesh mat every nes ha ma fro m Ada m u ntil today
S HI R A S MILES’ S HI U R
Dedicated for the yearin me mory of El ha na n Efria m Be n Abra ha m z”l byRoby n Pocker
T HE WE D. M O R NI N G BEIT MI D R AS H P R O G R A M I N REC H A VI A
Dedicated for the 2026 acade mic yearl'ilui nish mat: Da niel be n David z”l andLi mud bat Avra ha m Strauss a” h, and Mordec hai be n Mos he z”l and Reizel bat Yosef Meir Marc us a” h , zichrona mlivracha, parents of Judy & Menache m Marcus
R A B BI B REIT O WITZ’S T UE. S HI U R Dedicated anony mously for the refuah shlei ma of Eveli na bat Gali na
R A B BI A DLE R’S WE D. S HI U R
Sponsored for the 2025 acade mic year by the Frist fa mily in me mory of their beloved daughter and sister Elis heva Frist z”l -א ל יש ב ע ס ימ א ב ת זל מ ן זל
R A B BI M A N NI N G'S WE D. S HI U R
Sponsored for the 2025 acade mic year ל ע יל וי נש מ ת ב ר נה ב ת ב ר נד ית ע ''ה וזל יג ב ן ק ל מ ן זייל
R A B BI G OL DSC HEI DE R'S WE D. S HI U R
Sponsored for the 2025 acade mic year ל ע יל ו נש מ ת מ ר ים ב ת א ב ר ה ם ע ''ה וש ם ט וב ב ן ש ל מ ה ז''ל
R A B BI T A U B'S WEE KLY T H U R. PA RS H AT H AS H A V U A S HI U R
Sponsored by The Je wis h Legacy Fou ndatio n
R A B BI A RI K A H N'S S HI U R
Sponsored for the 2025-2026 acade mic year by Rabbi Mic hael a nd Jeri Lax meter for the refuah shlei mah of their granddaughter Avigayil Sara bat S hai na A hro na
R A B BI S H AI FI N KELSTEI N T UE. S HI U R
Sponsored for the 2025 - 2026 acade mic year by the So nd hel m a nd Werte nteil Fa milies in me mory of Mel & Sylvia David z"l ז"ל, מ נח ם מ נד ל ב ן א ב ר ה ם מ א יר וט ויב א ר ב ק ה ז"ל, צ ב יה ח יה ב ת א ר יה ל ב וח וה א יד ל
R A B BI Y OSSI G OL DI N'S S HI U R Sponsored by Hedy & Be n Lipsc hitz
R A B BI ASC HI DIC K’S M O DII N S HI U RI M F O R T HE AC A DE MIC YE A R
Dedicated by Rabbi Steve n & Ki m Etti nger inloving me mory of their parents Rabbi Zvi & Jea n Etti nger and Herbert & Leo nore S hul ma n , zichrona mlivracha
U S B R O K E R A G E S E R V IC E S IN IS R A E L
G e t th e B e s t o f B o th W o r ld s K e e p y o ur m o n e y i n t he U S a n d r e cei v e l oc a l e x p er t i nv e s t me n t a d vi c e
C A LL
0 2- 6 2 4- 0 9 9 5 0 5 4- 5 9 9- 9 5 3 0
a a ro n @ lig h th o u s e c a p ita l.c o .il w w w .a a ro n k a t sm a n .c o m
S e c u ritie s o ffe re d th ro u g h P o rtfo lio R e so u rc e s G ro u p . In c ., m e m b e r o f F IN R A , S IP C , M S R B , S IF M A
4 6 T O R A H TI D BI T S 1 6 4 4 / V A' EI R A
IN ME MORY OF AVRAHA M LIFSHUTZ Z"L
SI G N U P HE RE IS R AEL RES C UE. O R G/TE A M- AV R A H A M- 2 0 2 6/
E X C E P TI O N A L H O M E S F O R S A L E I N J E R U S A L E M S p a ci o u s H o m e i n Ol d K at a m o n - F ut ur e T A M A K o v s h ei K a t a m o n S t
1 0 3 s q m /1 2 8 p o st T A M A 1 2 s q m s u k k a h b al c. p o st T A M A 5 r o o ms Fir st fl o or L ot s of n at ur al li g ht
5, 3 5 0, 0 0 0 NI S 1 - Br i n R a m at B a k a w / H u g e S u k k a h T err a c e W al t e r A b al e s
St
S p a ci o u s H o m e Ri g h t b y G a n H a P a’ a m o n T s vi G r a e t z S t
6 0 s q m / 3 0 s q m s u k k a h t err a c e 2 r o o ms P ar ki n g & st or a g e C e ntr al A / C & u n d erfl o or h e at F ull y a c c e s si bl e
17 0 s q m 4. 5 r o o m s P ar ki n g 2 b al c o ni e s B e a utif ul vi e w
2, 8 0 0, 0 0 0 NI S
1 0, 5 0 0, 0 0 0 NI S
Li c e n s e #: 3 0 8 3 2 4 5 3
C O N T A C T YI T Z:
+ 9 7 2- 5 4- 7 6 6- 0 3 3 8 | YI T Z @ C A PI TI L. C O M
O U I S R A EL C E N T E R 47
B A DE REC H E x e c uti v e Di r e ct o r, C a m p H A S C R A B BI J U D A Hof AT ute s hh ourv aof( BMaods eair ce ca h:2 0 Al2 1)o n g t h e P at h RMi sAc hBel BI J U D A H MI S C H E L
E X E C U TI V E DI R E C T O R, C A M P H A S C A U T H O R O F B A D E R E C H S E RI E S
C o nti n u e! T h e “ K e d u s h a s T zi o n ” of B o b o v, R e b b e B e n T zi o n H al b e r st a m, w a s o n e of t h e m o st i nfl u e nti al a n d r e s p e ct e d C h a si di c l e a d e r s of p r e- w a r P ol a n d. R e s p e ct e d f o r hi s b rilli a n c e a n d l e a d e r s hi p, t h e R e b b e w a s a p r olifi c b a al m e n a g ei n , m u si c al c o m p o s e r, a n d a g r e at o h ei v Yi s r a el, e m b o d yi n g t h e hi g h e st e x p r e s si o n of m e si r u s n ef e s h , s elf s a c rifi c e. I n t h e e a rl y 2 0t h C e nt u r y, y e a r s b ef o r e t h e c h a o s of W WII a n d t h e h o r r o r s of t h e H ol o c a u st, a w e alt h y a n d g e n e r o u s b u si n e s s m a n t r a v elli n g t h r o u g h E u r o p e n a m e d R e b Yi s r a el K o e ni g s b e r g, a r ri v e d i n B o b o v. H e h a d h e a r d s o m u c h a b o ut t h e wi s e a n d i n s pi ri n g t z a di k, a n d a r r a n g e d a m e eti n g wit h t h e g r e at K e d u s h a s T zi o n. I n t h o s e d a y s, m e n of st at u r e w e r e a c c u st o m e d t o w al ki n g wit h a d e c o r ati v e c a n e. R e b Yi s r a el c a r ri e d o n e wit h a sil v e r h a n dl e, j u st li k e t h e R e b b e’ s. B ef o r e p a rti n g, R e b Yi s r a el a s k e d, “ L et u s e x c h a n g e c a n e s. I will t a k e t h e R e b b e’ s, a n d t h e R e b b e s h o ul d t a k e mi n e. ”
S mili n g, t h e K e d u s h a s T zi o n a g r e e d. T hi s i nt e r a cti o n m a d e a n i m p r e s si o n o n t h e R e b b e’ s s o n, R a v S hl o m o, a n d l at e r h e w o ul d r e mi ni s c e a b o ut t h e g e n e r o u s vi sit o r R e b Yi s r a el s w a p pi n g c a n e s wit h hi s f at h e r. R e b Yi s r a el l at e r t r a v el e d t o E r et z Yi s r a el. O n t h e w a y t o M e r o n t o d a v e n b y R e b b e S hi m o n B a r Y o c h ai, R e b Yi s r a el’ s w a g o n o v e rt u r n e d o n a b a dl y d a m a g e d r o a d. T a ki n g t hi s a s a p e r s o n al r e s p o n si bilit y, h e r e p ai r e d t h e r o a d f o r f ut u r e t r a v el e r s. It b e c a m e k n o w n a s “ D e r e c h Yi s r a el ”, a d di n g t o hi s w o n d e rf ul r e p ut ati o n a s a g e n e r o u s a n d o p e n- h e a rt e d J e w. F o r y e a r s, t h e K e d u s h a s T zi o n di s c o u r a g e d hi s f oll o w e r s f r o m l e a vi n g P ol a n d f o r l a n d s h e f e a r e d w o ul d b e s pi rit u al d e s e rt s. W h e n W o rl d W a r II b r o k e o ut a n d b o m b s b e g a n t o f all, i n t h e f a c e of d e p o rt ati o n a n d oft e n c e rt ai n d e at h, t h e R e b b e w a s off e r e d e s c a p e a b r o a d, a n d r ef u s e d: “ H o w c a n I l e a v e a pl a c e f r o m w hi c h I c a n still a s si st ot h e r s ? ” W h e n t h e N a zi s e nt e r e d t h e cit y i n M e n a c h e m A v /J ul y 1 9 4 1, t h e K e d u s h a s Zi o n a s k e d q ui etl y, “ C a n o n e r e all y hi d e f r o m t h e c h e vl ei M o s hi a c h, t h e s uff e ri n g of t h e bi rt h p a n g s of t h e M e s si a h ? ” T h at m o nt h, t h e U k r ai ni a n militi a a n d l o c al
S E A VI E W I S R A E L F O R A L L Y O U R P R O P E R T Y N E E D S J o n a t h a n G elli s 0538236143 S al es a n d R e n o v ati o ns
A v r a h a m L e vi 0586927574 Pr o p ert y M a n a g e m e nt a n d M ai nt e n a n c e
A s k u s a b o ut t h e vi br a nt c o m m u nit y i n Ir Y a mi m, N et a n y a & b e y o n d w w w. s e a vi e wI s r a el. c o m 4 8 T O R A H TI D BI T S 1 6 4 4 / V A' EI R A
‘ ci vili a n s’ l a u n c h e d a p o g r o m a g ai n st t h e J e w s of L e v o v ( L e m b e r g). T h e K e d u s h a s T zi o n w a s f o r c e d o ut of hi di n g a n d t a k e n t o a l a r g e r r o u n d u p of J e w s i n t h e st r e et. A n e y e wit n e s s a c c o u nt w a s gi v e n b y N aft oli E h e r e n b e r g i n hi s b o o k, Eil a h A z k e r a h : “I s a w f r o m hi s wi n d o w h o w t h e R e b b e, d r e s s e d i n hi s S h a b b o s cl ot h i n g, w a s r ut hl e s sl y att a c k e d b y t h e s ol di e r s. T h e c r u el U k r ai ni a n s b e at hi m o n hi s h e a d wit h t h ei r rifl e- b utt s a n d hi s y a r m ul k e f ell t o t h e g r o u n d. F r o m ti m e t o ti m e t h e R e b b e b e nt o v e r a n d st o o p e d t o pi c k it u p, a n d t h e y b e at hi m e v e n m o r e. ” B e si d e s t h e R e b b e, m o st of hi s f a mil y a n d t e n s of t h o u s a n d s of B o b o v e r c h a s si di m w e r e m u r d e r e d i n t h e c h u r b a n of E u r o p e. T h e R e bb e’ s s o n, R e b S hl o m o, l o st hi s wif e a n d t w o c hil d r e n. Mi r a c ul o u sl y, h a vi n g s u r vi v e d wit h hi s s o n, N aft ali, R e b S hl o m o m a d e hi s w a y t o L o n d o n, a n d t h e n c r o s s e d a n i m p o si n g s e a t o t h e U nit e d St at e s. H e a r ri v e d o n T a’ a ni s E st h e r, 1 9 4 6, af r ai d a n d u n c e rt ai n. H e h a d b e e n r ai s e d f r o m c hil d h o o d o n t h e b eli ef t h at A m e ri c a w a s a d e s e rt of s pi rit u al d a n g e r, w h e r e e v e n t h e st o n e s w e r e t r eif. H e d o u bt e d w h et h e r a n yt hi n g c o ul d b e r e b uilt f r o m t h e a s h e s of J e w r y a n d Yi d di s h k eit i n t hi s at m o s p h e r e of i m p u rit y. W h e n R e b S hl oi m e di s e m b a r k e d, a s m all g r o u p of s u r vi vi n g B o b o v e r c h a s si di m a n d r ef u g e e s c a m e t o g r e et hi m. A m o n g t h e m st o o d Yit z c h a k K o e ni g s b e r g, h ol di n g a f a mili a r w al ki n g sti c k, t h e c a n e t h e K e d u s h a s T zi o n h a d o n c e gi v e n t o hi s f at h e r, R e b Yi s r a el. H e a p p r o a c h e d t h e R e b b e a n d s ai d s oftl y, i n Yi d di s h: D u h ut i r d e m t at e n’ s s ht o k , “ H e r e i s y o u r f at h e r’ s c a n e. ” T r e m bli n g wi t h e m o ti o n, t h e R e b b e e x cl ai m e d, “ M y m a rt y r e d f at h e r h a s s e nt hi s c a n e a h e a d t o A m e ri c a t o g r e et m e! ” It w a s a cl e a r si m a n : a si g n t h at t h e c h ai n h a d n ot b e e n
b r o k e n, t h at r e b uil di n g w a s p o s si bl e, t h at a n e w g e n e r ati o n of e h rli c h e Yi d d e n w o ul d y et ri s e o n di st a nt s oil. Fill e d wit h f ait h a n d h o p e f o r t h e f ut u r e, h e g a v e hi m s elf t o r e b uil di n g t h e gl o r y of B o b o v, r ai si n g u p g e n e r ati o n s of Yi d d e n w h o c o nti n u e t o c a r r y t h e gl o r y of T o r a h f o r w a r d. M o s h e R a b b ei n u st a n d s b ef o r e P h a r a o h wit h a si m pl e m at e h , a st aff t h r o u g h w hi c h c o m e s si m a ni m a n d mi r a cl e s t h at c r a c k o p e n a d a n g e r o u s, i m p u r e e m pi r e. T hi s m at e h b e c o m e s a s e r p e nt, st ri k e s t h e w at e r s, c a r ri e s wit hi n it t h e p ot e nti al f o r r e d e m pti o n, a n d fi n all y b e c o m e s t h e c o n d uit f o r s plitti n g a n i m p o si n g s e a. A g ai n a n d a g ai n, t h e T o r a h e m p h a si z e s: “ T a k e t h e st aff … st r et c h o ut y o u r h a n d … ” T h e s al v ati o n d o e s n ot d e s c e n d a b st r a ctl y f r o m H e a v e n; it i s f u n n el e d t h r o u g h a p h y si c al o bj e ct, a w o o d e n sti c k, h el d, lift e d a n d c a r ri e d f o r w a r d b y M o s h e R a b b ei n u. A s a s h e p h e r d u s e s a st aff t o l o vi n gl y c o r r al hi s fl o c k, t h e R a y a M e h e m n a , M o s h e t h e F ait hf ul S h e p h e r d, g ui d e d hi s n ati o n t o w a r d r e d e m pti o n. M a h a r al e x pl ai n s t h at p h y si c al o bj e ct s c a n e m b o d y s pi rit u al li g ht s w h e n t h e y a r e b o u n d t o a Di vi n e t a s k. T h e y b e c o m e v e hi cl e s of p u r p o s e a n d a b ri g ht e r f ut u r e — n ot m e r e r eli c s of t h e p a st. R a v K o o k c a r ri e s t hi s i n si g ht f u rt h e r. W h e n o bj e ct s b o u n d t o Di vi n e p u r p o s e b e c o m e v e s s el s of s pi rit u al f o r m, k e d u s h a h s ettl e s i nt o m at e ri al r e alit y. T hi s i s e s p e ci all y t r u e of o bj e ct s c o n n e ct e d t o t h e lif e a n d d e sti n y of a h ol y c o m m u nit y o r t o t h e N ati o n a s a w h ol e. C h a s si di c m a st e r s d e s c ri b e s u c h o bj e ct s a s e xt e n si o n s of a t z a d di k’ s a v o d a h , c o n d uit s t h r o u g h w hi c h t h ei r mi s si o n —t o r e b uil d aft e r l o s s e s, t o i nf u s e t hi s p h y si c al w o rl d wit h k e d u s h a h, a n d t o c o nti n u e w al ki n g t o w a r d r e d e m pti o n — p a s s e s f r o m g e n e r ati o n t o g e n e r ati o n. O U I S R A EL C E N T E R 49
Pi r k ei D’ R e b bi Eli e z e r ( C h. 4 0) t e a c h e s t h at M o s h e’ s st aff w a s c r e at e d o n t h e b ei n h a- s h e m a s h o s of t h e fi r st E r e v S h a b b o s. It w a s p a s s e d f r o m h a n d t o h a n d f r o m A d a m t o C h a n o c h, t o N o a c h, S h e m, A v r a h a m, Yit z c h a k, Y a a k o v, a n d t o Y o s ef. It l at e r f ell i nt o P h a r a o h’ s p o s s e s si o n, b ut w a s r e m o v e d f r o m hi s p al a c e b y Yi s r o. Ulti m at el y, M o s h e R a b b ei n u i n h e rit e d it w h e n h e p r o v e d hi m s elf w o rt h y. Si mil a rl y, a m a t e h, a r e b bi s h e c a n e e x c h a n g e d i n m ut u al a d mi r ati o n, w a s c a r ri e d a c r o s s c o nti n e nt s, p r e s e r v e d t h r o u g h c at a st r o p h e s, a n d r et u r n e d at t h e m o m e nt of g r e at e st n e e d. H a n d e d f r o m f at h e r t o s o n a n d t h r o u g h d e st r u cti o n t o r e b uil di n g, w h e n R a v S hl o m o h el d it u p o n a r ri vi n g i n A m e ri c a, it w a s a s if t h e gl o r y of t h e T o r a h it s elf w a s pl a ci n g s o m et hi n g i n hi s h a n d, t elli n g hi m: Y o u a r e n ot al o n e. C o nti n u e! Li k e M o s h e’ s st aff, it w a s n ot t h e o bj e ct it s elf t h at m att e r e d, b ut w h at it c a r ri e d a n d w h at c a m e t h r o u g h it: m e m o r y, t h e i n h e rit a n c e of s a c r e d mi s si o n, t r u stf ul c o nti n uit y, a n d t h e a c c o m p a ni m e nt of Di vi n e p r e s e n c e b a d e r e c h , al o n g t h e p at h t o r e d e m pti o n. D e di c at e d t o t h e m e m o r y of It a m a r b e n Yi s a c h a r D o v h a K o h e n K o e ni g s b e r g z’l, a n d i n h o n o r of t h e b e a utif ul f a mil y h e r ai s e d i n E r et z Yi s r a el.
F O R S A LE
B E A U T IF U L H O M E W IT H P R IV A T E G A R D E N
W h at d o w e m e a n b y t h e w o r d “ s h al o m ” ? W hi c h t a k e s p r e c e d e n c e w h e n t h e r e i s a c o n fii c t, “ s h al o m ” o r " e m e t " ?
M a t a n i n vi t e s y o u t o a s p e ci al s hi u r wi t h
R a b bi D r. J a c o b J. S c h a c t e r U ni v e r si t y P r o f e s s o r o f J e wi s h Hi s t o r y & J e wi s h T h o u g h t | R o s h C h a b u r a h, RI E T S | Y e s hi v a U ni v e r si t y
O p e ni n g r e m a r k s
R a b b a ni t M al k e Bi n a S u n d a y | J a n u a r y 2 5, 2 0 2 6 | 7: 3 0 P M T hi s e v e ni n g o f T o r a h l e a r ni n g, o f f e r e d wi t h t e till a h a n d h e a r t f el t h o p e, i s d e di c a t e d t o t h e r e f u a h s h el e m a o f L e o r a C h a n a b a t S h ul a mi t h N e c h a m a b y S h ul a mi t h a n d J o el C o h n a n d f a mil y
3 0 R a s h b a g S t., J e r u s al e m O p e n t o w o m e n & m e n | A d mi s si o n F r e e
V i s u ali z ati o n
19 6 s q m | 3 0 m in d riv e to T e l A v iv | In L e s h e m , R e lig io u s Y is h u v w ith a n A n g lo c o m m u n ity
S e e ki n g S h al o m
3 ,2 4 0 ,0 0 0 N IS N o B ro k e r
5 0 T O R A H TI D BI T S 1 6 4 4 / V A' EI R A
C A LL N O W
0 5 4 - 6 8 1- 2 4 8 7
O nly 1 0 a p art m e nt s l eft at pr e- s al e pri c es
*5 0 03
O U I S R A EL C E N T E R 51
GG EE UULL AA SS YIYI SSR ARE LA E L
R A B BI M O S H E T A R A GI N
R A M Y E S HI V A T H A R E T ZI O N M A G GI D S HI U R A L L P A R S H A A N D A L L D A F, O U. O R G
B r o k e n B o u n d a ri e s, B o n d s of H at e All t h e m a k k ot w e r e d r a m ati c di s cl o s u r e s of t h e p o w e r of H a K a d o s h B a r u c h H u. T e n r el e ntl e s s bl o w s b e nt a mi g ht y e m pi r e t o it s k n e e s a n d s h att e r e d t h e r e s ol v e of a st u b b o r n, u n yi el di n g t y r a nt. B y t h e ti m e m a k at b e c h o r ot t o r e t h r o u g h E g y pt —t u r ni n g it s citi e s i nt o ri v e r s of d e at h —t h e E g y pti a n s w e r e pl e a di n g wit h P h a r a o h t o r el e a s e t h e J e w s. P h a r a o h hi m s elf r a c e d t h r o u g h t h e sil e nt, st ri c k e n st r e et s of Mit z r a yi m, f r a nti c t o fi n d M o s h e a n d A h a r o n a n d h a st e n t h e d e p a rt u r e of t h e sl a v e s h e h a d o n c e g u a r d e d s o j e al o u sl y. It w a s a di s pl a y of di vi n e p r e s e n c e t h at u n r a v el e d n at u r e, e m pi r e, a n d t h e i n n e r c e rt ai nt y of a r ul e r w h o b eli e v e d p o w e r c o ul d n ot b e t a k e n f r o m hi m. Of t h e t e n m a k k ot, s o m e w e r e t h u n d e r o u s fia n d o v e rt, ot h e r s q ui et e r a n d m o r e el u si v e. B a r a d a n d t z ef a r d ei a w e r e l o u d a n d u n mi st a k a bl e; d e v e r, b y c o nt r a st, w a s a sil e nt kill e r. D a m w a s d r a m ati c b e c a u s e it c a m e fi r st, w hil e
A rt h u rfl S a m u el s,fi D P M fi tittP O DI A T RI S T ti
O v e rtti 3 0ti y e a r sti e x p e ri e n c e ti Li c e n s e d i n I s r a el & A m e ri c a
0 5 3 ft4 2 7 ti6 3 6 3 ti A rt h u r M S a m u el s @ g m ail. c o m ti
CI N E M A CI T Y M A L L, J E R U S A L E M
ft
5 2 T O R A CIH TIN ED BIM TAtiS CI1 6T4Yti4 / M VAA'L L,tiJ EI R AE R U S A L E M ti
a r b e h f elt al m o st a nti cli m a cti c aft e r t h e c r a s hi n g h ail st o r m s of b a r a d. Y et p e r h a p s t h e m o st f ri g ht e ni n g of all t h e pl a g u e s — at l e a st u ntil mi d ni g ht w o ul d st ri k e a n d t h e fi r st b o r n w o ul d b e t o r n f r o m t h ei r h o m e s — w a s t h e o n sl a u g ht of wil d b e a st s. T h e y c a m e f r o m e v e r y w h e r e: fi el d s, j u n gl e s, a n d d e s e rt s. T h e y e nt e r e d h o m e s a n d att a c k e d E g y pti a n s i n t h ei r b e d s. A r o v l eft n o e s c a p e — i n si d e t h e h o u s e o r o ut si d e it. F e a r s p r e a d i n a w a y E g y pt h a d n e v e r k n o w n. T h e fi r st t h r e e m a k k ot c o ul d b e m a n a g e d. W h e n t h e Nil e t u r n e d t o bl o o d, alt e r n at e w at e r s o u r c e s w e r e d u g. T z ef a r d ei a w a s r e p ul si v e a n d di s r u pti v e — p e r h a p s e v e n l et h al if it i n cl u d e d d a n g e r o u s p r e d at o r s — b ut it c o ul d still b e c o nt ai n e d. T h e a r o v a v al a n c h e of wil d b e a st s, att a c ki n g f r o m e v e r y di r e cti o n, c o ul d n ot. F o r t h e fi r st ti m e, P h a r a o h hi m s elf s u m m o n s M o s h e a n d off e r s p a rti al li b e r ati o n. H e di d n ot u n d e r st a n d w h at h a d st r u c k hi m — a n d s o m et hi n g i n hi s i n n e r w o rl d n e v e r f ull y r e c o v e r e d. Y et i nt ri g ui n gl y, t h e pl a g u e i s c all e d a r o v , n ot c h a y ot. T h e T o r a h c h o o s e s a w o r d t h at m e a n s mi xt u r e r at h e r t h a n t h e m o r e n at u r al t e r m f o r wil d a ni m al s. W h y w a s t hi s d r a m ati c a s s a ult d e s c ri b e d a s a mi xt u r e i n st e a d of si m pl y a n att a c k of b e a st s ?
A MI X O F T E R R O R
T h e Mi d r a s h e x pl ai n s t h at t h e n a m e a r o v
c a pt u r e s t h e u n n at u r al c h a r a ct e r of t h e o n sl a u g ht. Wil d a ni m al s n o r m all y h u nt al o n e o r wit hi n n a r r o w g r o u pi n g s. E a c h s p e ci e s h a s it s o w n t e r rit o r y, it s o w n r h yt h m s a n d s c h e d ul e, a n d it s o w n p r e y. E v e n w h e n a ni m al s h u nt i n p a c k s o r p ri d e s, t h e y d o n ot h u nt al o n g si d e ot h e r s p e ci e s. N at u r e m ai nt ai n s cl e a r b o u n d a ri e s. D u ri n g t h e ni g ht m a r e of a r o v , t h o s e b o u n da ri e s c oll a p s e d. S n a k e s a n d li o n s, w ol v e s, l e o p a r d s, a n d b e a r s s u r g e d t o g et h e r i n a si n gl e a s s a ult. A c c o r di n g t o s o m e mi d r a s hi m, e v e n d o m e sti c at e d a ni m al s t u r n e d o n t h ei r m a st e r s a n d j oi n e d t h e att a c k. T hi s w a s n ot p r e d ati o n a s t h e n at u r al w o rl d k n o w s it, b ut a c o o r di n at e d blit z k ri e g of di s p a r at e f o r c e s t h at s h o ul d n e v e r h a v e c o n v e r g e d. T h e t e r r o r l a y n ot o nl y i n t h e vi ol e n c e, b ut i n t h e c oll a p s e of o r d e r. A r o v w a s f ri g ht e ni n g b e c a u s e it w a s a mi xt u r e — a c o n v e r g e n c e of d a n g e r s E g y pt h a d n e v e r f a c e d. T h e n a m e d o e s n ot m e r el y d e s c ri b e t h e att a c k e r s; it si g n al s t h e u n r a v eli n g of t h e n at u r al p att e r n s t h at o n c e c o nt ai n e d f e a r.
C R E A TI O N U N R A V E L E D
W h e n h u m a n b ei n g s b et r a y b a si c m o r al r e s p o n si bilit y, n at u r e it s elf b e c o m e s u n st a bl e a n d t h e b o u n d a ri e s s et at m a’ a s e h b e r ei s hit b e gi n t o gi v e w a y. T h e w o rl d w a s f a s hi o n e d t o s u st ai n h u m a n lif e a n d t o all o w h u m a nit y t o fi n d G o d a n d li v e b ef o r e H a s h e m. W h e n t h at mi s si o n i s vi ol at e d, t h e li mit s t h at m a k e h u m a n lif e p o s si bl e b e gi n t o c oll a p s e. T hi s p att e r n — m o r al c oll a p s e t ri g g e ri n g t h e b r e a k d o w n of c r e ati o n — h a d a p p e a r e d b ef o r e. Ei g ht h u n d r e d y e a r s e a rli e r, a n e nti r e g e n e r ati o n d e s c e n d e d i nt o m o r al c h a o s. D u ri n g t h e m a b ul , t h e b o u n d a ri e s H a s h e m s et at c r e ati o n f ell a p a rt. T h e u p p e r w at e r s, o n c e h el d a p a rt f r o m t h e w o rl d b el o w, p o u r e d d o w n u p o n t h e e a rt h. D r y l a n d, s e p a r at e d f r o m t h e s e a s o n t h e
Fl a wl ess S er vi c e
2 5 y e ars+
B u yi n g Hi g h est Pri c es
P ai d
ב ס ״ד M e m b er Di a m o n d Cl u b
G ol d, J e w el r y, Sil v e r (TyAllp es)
W A N T E D
Di a m o n d s, G e m s, P r e ci o u s St o n e s, J a d e, C a r vi n g s, Fi n e Mi n e r al S p e ci m e n s, Et c. ------------------* * * Al a n S uss m a n, “ T h e C oll e ct o r ” * * *
0 5 2- 8 5 4- 4 5 0 4
Pl e as e c all li v e, Te xt m ess a g e or W h ats A p p
t hi r d d a y of c r e ati o n, di s a p p e a r e d b e n e at h t h e fl o o d. M o r al c oll a p s e di d n ot r e m ai n m o r al; it r e s h a p e d t h e p h y si c al w o rl d a n d s u s p e n d e d t h e t e r m s of m a’ a s e h b e r ei s hit. T hi s i s e x a ctl y w h at h a p p e n e d d u ri n g a r o v . F o r h u m a n lif e t o e n d u r e, b o u n d a ri e s m u st e xi st — b et w e e n j u n gl e a n d cit y, b et w e e n wil d e r n e s s a n d h o m e. H a s h e m pl a c e d f e a r of h u m a n b ei n g s wit hi n a ni m al i n sti n ct. K a yi n w a s g r a nt e d t hi s h u m a n i m p ri nt t o p r ot e ct hi m s elf f r o m b e a st s, a n d H a s h e m l at e r i n sti t uti o n ali z e d it f o r all h u m a nit y i n Hi s c o v e n a nt wit h N o a c h. O v e r ti m e, h u m a n b ei n g s l e a r n e d h o w t o b uil d citi e s, t o c r e at e p r ot e ct e d s p a c e s, a n d t o h ol d t h e wil d at b a y. B y e n sl a vi n g milli o n s, t h e E g y pti a n s s h att e r e d a b a si c m o r al l a w w o v e n i nt o c r e ati o n: t h at f r e e h u m a n b ei n g s, e n d o w e d wit h t h e i m a g e of H a s h e m, a r e n ot m e a nt t o b e d e g r a d e d a n d t r e at e d li k e a ni m al s. W h e n t h e y vi ol at e d t h at c o d e, t h e y r u pt u r e d t h e s y st e m it s elf. O n c e t h e
O U I S R A EL C E N T E R 53
s y st e m b r o k e, it s b o u n d a ri e s c oll a p s e d. T h e li n e b et w e e n j u n gl e a n d cit y v a ni s h e d. T h e di sti n cti o n b et w e e n d o m e sti c at e d a ni m al s li vi n g al o n g si d e h u m a n s a n d p r e d at o r y b e a st s di s s ol v e d. E v e n t h e i nt e r n al b o u n d a ri e s of t h e wil d — s e p a r ati n g s p e ci e s f r o m o n e a n ot h e r — f ell a w a y. N at u r e t u r n e d i nt o a n all- a g ai n st- all f r e n z y. Wil d a ni m al s s u r g e d e v e r y w h e r e, b e d r o o m s b e c a m e f o r e st s, a n d t h e o r d e r e d st r e et s of E g y pt w e r e t r a n sf o r m e d i nt o t e e mi n g, d y s t o pi a n j u n gl e s. T h e w o r d a r o v c a pt u r e s t hi s b r e a k d o w n —t h e mi xi n g a c r o s s b o u n d a ri e s, t h e c oll a p s e of li mit s, b ot h h u m a n- m a d e a n d G o d- gi v e n. W h at E g y pt u nl e a s h e d t h r o u g h m o r al c r u elt y r et u r n e d a s di s o r d e r i n t h e n at u r al w o rl d, mi r r o ri n g t h e c h a o s it h a d i m p o s e d u p o n h u m a nit y.
T H E B O N D O F H AT R E D Y et b e y o n d t hi s m o r al l e s s o n of c oll a p si n g b o u n d a ri e s, a r o v c a r ri e d a s e c o n d m e s s a g e e m b e d d e d i n t h e mi xt u r e it s elf. Wil d c r e at u r e s d o n ot m e r el y h u nt s e p a r at el y; t h e y a r e oft e n n at u r al ri v al s, c o m p eti n g f o r t h e s a m e t e r rit o r y o r t h e s a m e p r e y. W h e n o n e a ni m al i nt r u d e s i nt o t h e d o m ai n of a n ot h e r, t h e e n c o u nt e r u s u all y e n d s i n vi ol e n c e. H e r e, t h o s e ri v al ri e s v a ni s h e d. P r e d at o r s t h at w o ul d n o r m all y cl a s h a ct e d i n c o n c e rt. T h at u nit y a m o n g e n e mi e s w a s b ot h i r o ni c a n d p u niti v e — a di st o rt e d h a r m o n y b o r n n ot
A V IG A IL C O R N
A R C H IT E C T U R E & IN T E R IO R D E S IG N 0 5 4 -9 4 4 -6 7 7 8
5 4 T O R A H TI D BI T S 1 6 4 4 / V A' EI R A
of p e a c e, b ut of s h a r e d a g g r e s si o n. T h e E g y pti a n s u nit e d i n t h ei r h at r e d a c r o s s m a n y diff e r e nt li n e s i n o r d e r t o p e r s e c ut e u s. T h e Mi d r a s h d e s c ri b e s a s u m mit c o n v e n e d t o a d d r e s s t h e “J e wi s h p r o bl e m ” —t h e p o p ul ati o n s u r g e a n d t h e f e a r it p r o v o k e d. T h at g at h e ri n g i n cl u d e d P h a r a o h, Bil a m, I y o v, a n d Yit r o. It w a s a n a w k w a r d c o aliti o n wit h littl e i n c o m m o n. Mi d y a n a n d E g y pt w e r e n at u r al ri v al s, a n d I y o v’ s p r e s e n c e i n E g y pt r e m ai n s p u z zli n g. Of c o u r s e, t h e Mi d r a s h n e e d n ot b e r e a d a s a hi st o ri c al r e c o r d. It m a y b e a m et a p h o r, d e s c ri bi n g a r e alit y i n w hi c h f o r c e s t h at s h a r e n o n at u r al alli a n c e — a n d n o s h a r e d i nt e r e st s — n e v e rt h el e s s c o n v e r g e. T h e s e di s p a r at e g r o u p s w e r e u nit e d b y a si n gl e el e m e nt: h at r e d.
H A T R E D A C R O S S G E N E R A TI O N S J e wi s h hi st o r y r e p e at e dl y c o nfi r m s t hi s p att e r n. H at r e d i s a p o w e rf ul u nifi e r. W h e n it i s di r e ct e d at t h e p e o pl e of H a s h e m — a n d, b y e xt e n si o n, at t h e p r e s e n c e of H a s h e m i n t hi s w o rl d —it c a n bi n d t o g et h e r s w o r n e n e mi e s. W h at c a n n ot b e a c hi e v e d t h r o u g h s h a r e d v al u e s o r s h a r e d i nt e r e st s i s oft e n a c hi e v e d t h r o u g h s h a r e d a ni m o sit y. J e wi s h hi st o r y u nf ol d s i n c y cl e s, a n d c e rt ai n p att e r n s of a nti s e miti s m r e c u r wit h u n s ettli n g c o n si st e n c y. A c r o s s g e n e r ati o n s, r eli gi o u s a n d i d e ol o gi c al f a cti o n s wit h littl e s h a r e d g r o u n d h a v e u nit e d i n t h ei r h at r e d of o u r p e o pl e. S u n ni s a n d S hiit e s h a v e w a r r e d f o r c e nt u ri e s, y et t h e y c o n v e r g e — vi ol e ntl y o r r h et o ri c all y —i n o p p o si n g J e wi s h p r e s e n c e i n t h e l a n d of H a s h e m. I n t h e p a st c e nt u r y, f a s ci st s, c o m m u ni st s, a n d gl o b al c a pit ali st s d e s pi s e d o n e a n ot h e r a n d f o u g ht bl o o d y b attl e s f o r E u r o p e’ s f ut u r e, y et t h e y s h a r e d a c o m m o n e n e m y: t h e p e o pl e of H a s h e m. A s hi st o r y a d v a n c e s, it c u ri o u sl y r e m ai n s t h e s a m e. W h at a r e w e t o m a k e of I sl a mi c f u n d a m e n t ali st s s h o uti n g at p r ot e st s a g ai n st t h e J e wi s h
n u m b e r i s 1 5 7, 6 0 0. T h e t ot al c o u nt of t h e st at e al o n g si d e h y p e r-li b e r al s ? W h at a r e w e a r m y a g e m e n i s 6 0 3, 5 5 0 wit h o ut t h e t ri b e t o m a k e of w hit e s u p r e m a ci st s a n d h a r d-l eft wofo kiL estvi. s — s w o r n e n e mi e s —j oi ni n g v oi c e s i n T h e h o stilit ypteoo wpla er dt Jr ea vw sel? a Wnhdat caar em pw e twit o hm ta kh ee Mi s h k a n i n t h ei r mi d st. P h y si c all of m e m b e r s of t h e L G B T Q c o m m u nit y yp r ota en std im netg aI spr ha oel’ris c eall xi sty. e nWc ee tsrhaovuleld eo rutro hi s hsto oulr dy e rwitwith h hil te hte h me ifdit sti mG-u rd die nr e ro su rw h mi o dwst. o ul d Wkill h e ynsctet ff eo el ot y or uc og uetntirine ts hofe odrietgiail ii nn tg h ei n ? e dW e d he sa cv ri e spti e e on tn hiofs sw cheenree beefa co rh e.t ri It ibse neotn cnae mw.p e d i s t h e f e eli n g
of H aa sn haer mmsye entntc ha e mplp a gm eu ent,oft ha er ro ev its o a Eng oty pth et ro e s, hrate gi el xa py oe sr e oft h em e ma anid n eg.s sY of r e dm e— nta ne dd.t Sh ep e ci m a ftdc.nD eets sailofe ad.ntiO sr eg amiti ni zs e m.d. TB hute aE ng ya pti r ma yn fs o hr atwe hid cu hs sp ouir ntp eo sn es ?el yTto h atft gt ht h e yt h wee rae ntiwilli ci pnatg te od all f oye switi nh tt hheie r Ls aw no rd n ofe nIes rmiaeels. ?T hOery tdio d bt eh et n,h ea na dr otm hy e rofs dH oa sn ho ew. m H? a sA h eti gm hti p u nnigs haer d tm hy o s wit e wh hito sa s sG-a ult d ie nd uits s witmi hd sta ? miO xr e bd ota shs? a ult of Hi s o w n, a n d H e c o nti n u e s t o r4t e s hp o nali d ym ae a s( u3:r e1-f 1o r3) m eAa sh ua rr eo n’ —t so d e m o n st r at e st oh en s’ f oll yn aa n md esself- dw ee st r u cti o n r e N a d aofv, u si n g h at r e d Aa svi ah uu,nif yiEl na gz fa orr c e.a n d It a m a r. N a d a v a n d A vi h u di e d wit h o ut c hil d r e n. O U Pr ess is h o n or e d t o p art n er El a z a r a n d It wit a hm aRra sb bie r v Meosahse KTar o ha gia nni o mn his wit h A h a r o n. T a k e nte hwe vLoleuviim e im:n t Hh ee bry ea wr er et goars die rn gv e t h e r e c e nt w ar (‘ E m u n a h B’t o c h A h a r o n. T h e LH ea hvii a r Te his r ersep moarnksia blble e bfooork tish e ast arm a). ail at blheei n KE on glis Mi s h k a n: t o s ualsp opaov rt h a h,ni“ Dmarak nCldo tu dsh e A b o v e, F ait h B el o w ” p e o pl e, t o f a cilit at e t h e r u n ni n g of t h e Mi s h k a n. T h e L e vii m s h all t a k e t h e pl a c e of t h e ti r st- b o r n, w h o b e c a m e o bli g at e d t o m e w h e n s a v e d i n E g y pt. T h e r e a r e 2 g r o u p s m e nti o n e d h e r e: K o h a ni m a n d L e vii m. T h e li n e a g e of t h e K o h a ni m i s gi v e n. It j u st d o e s n’t t a k e m u c h r o o m. B e c a u s e A h a r o n i s a K o h e n a n d hi s s o n s. B ut h e o nl y h a s 2. S o t h e e nti r e li n e a g e of t h e K o h a ni m i s 3 p e o pl e. T h e L e vii m, o n t h e ot h e r h a n d, a r e a n e nti r e t ri b e,
E v er y p er s o n w h o w a s n ot b or n i n I sr a el a n d li v e s i n t h e H ol y L a n d s h o ul d c el e br at e hi s/ h er A LI Y A N NI V E R S A R Y a n n u all y! R E M E M B E R! WI T H A LI Y A H B L E S SI N G S! The N E A M A N S 14
T O R A H TI D BI T S 1 5 1 6 / B A MI D B A R
d e s c e n d a nt s of L e vi, s o n of Y a a k o v. T h ei r li n e a g e, at q uit e s o m e l e n gt h, i s gi v e n i n t h e n e xt ali y a. 5t h ali y a ( 3: 1 4- 3 9) C o u nt t h e t ri b e of L e vi b y h o u s e h ol d s, f r o m 1 m o nt h a n d ol d e r: t h e h o u s e h ol d s of G e r s h o n, K e h at a n d M e r a ri, t h e s o n s of L e vi. T h e s o n s of G e r s h o n, K e h at E L a'Sr e li P stR eO d.P EG eRr sT hY o n’A s N f aD mil y, a n d I S MRe rAa ri C O M M U N I T Y M A TC H M A K ER f r o m a m o nt h a n d a b o v e, i s 7, 5 0 0. T h e y c a m p t o t h e w e st of t h e Mi s h k a n. T h ei r t a s k L E T Y O U R JO U R N E Y w a s t o t r a n s p o rt a n d b e r e s p o n si bl e f o r t h e H O M E B E G IN W IT H U S c u rt ai n s a n d c o v e ri n g s. K e h at n u m b e r e d 8, 6 0 0, c a m pi n g t o t h e s o ut h. T h e y w e r e r e s p Fo nE siA blT eUf oRr tE hDe vPe sRs elO s:P AEr Ro n,T IEM eSn o r a h, T a blA e,N Dalt aP r Rs. O JE M e rC a Tri S nINu m IS b e rR e Ad E 6,L 2 0 0, c a JEm RpiU nS gA tL Eo Mt h e n o rt h. RJEe sR Up oS An siL EblM e f o r t h e st rO uldct Cu itr ey of t h e Mi s h k Fa rn;e n tc hh eH illw all s, s u p V ie w s o f H a r B a y it R e n o v a te d p o rt D us p ale nx d b e a m s. T h e t 3otBale d of r o to hm e t ri b e of 3 b e d r o o m A d v a n L e vi i s 2 2, 0 0 0. O n t h e f r o nt si dce,e dt hs tea eg ae sto f of R e n o v a te d P in u y B in u y t h Pe r ivMia st eh kr oa on,f M o s h e a n Gd r eA aht ainr ov en s at mn de nf ta mili Pe sr icc ea omnp eR d. e q u e st ₪ 2 .8 1 M / $ 8 9 0 K T h e e n c a m p m e nt a r o u n d t h e Mi s h k a n N ETA N YA N ETA N YA h a Ad m 2 al zainy eg r Ps.r e Ts ha ele L e vii mP o wleegr eB ie an c clh o s e, o n 3 of7 %t hdeo 4w sin dn eosw of! t h e Mi s 3h-sk tao n.r y Tv hilla e 4t h si d e, 6 b e d ro o m s 2 , 3 & 4 b e d ro o m s t h ae vlaeilaa dib len g si d e, h a d M4 obs ahteh rao no dm sA h a r o n. S Q hM e rp rloe t m o v e d T h Re a er entio rp ep o1 r2t tu rin itb ye s w e r 3e 5f0a rt 2 1 0 S Q M b u ilt S t a r t in g P r ic e : o n ₪ all2 .64 5 siM d /e s. ₪ 7 .2 9 M / $ 2 .3 2 M $840K T h e 3 s o n s of L e vi w e r e f a mil y g r o u p s; CA R M EIG A T B E IT S H E M E S H G e rM s uh sot n,S e llK e h at a n d M e rR aB ri. S G Timh em y e lh a d f ull 4 b e d r o o m s M o r e s p o n si bilit y f o r t h e Mi s h tkiva an.t e Td hseie lle r t ra s k s S u k k a h b a lc o n y C o t t a g e w it h la r g e f ellP ai rnk inc atg e& g sotrio re as.g e G e r s hg oa rn;d te en xtil e s. K e h at; E x nc g. e lleGnetr slo hc oa tniot no o k f u Nr enitx t utro e.s h oM pe rs ,a ri; b uil di t r a n s p o r t & s c h o o ls G re a t d e a l c a r e of t h e c u rt ai n s a n d c o v e ri n g s. K e h at, ₪ 2 .4 5 M / $ 7 8 0 K ₪ 3 .9 M / $ 1 .2 4 M t h e i m p o rt a nt m ai n v e s s el s of t h e Mi s h k a n. E StAh Le EstOr uP ctP Ou rRe T ofU tN hITe IE S : di n g. A n d M ePr Ra ri b uil C a rm e i G a t | N e ta n y a 6t h ali y a ( 3: 4 0- 5 1) C o u nt all t h e T e l A v iv | Je r u s a le m fi r st b o r n of t h e a g e of a m o nt h + 9 a7n 2d -5a b 4o v-4e. 4T h1e -5L e 7vii0 4m a r e t o a lE Ts ta r e pl a c e tK hime tiB rasts hb Ro re n. h e te r e.c ow em r e 2 7 3 m o r e 1.
O U I S R A EL C E N T E R 55
5 6 T O R A H TI D BI T S 1 6 4 4 / V A' EI R A
H AFT O R A H I N SI G H T S
B Y R E B B E T ZI N D R. A DI N A S H MI D M A N
DI R E C T O R, O U W O M E N’ S I NI TI A TI V E
F r o m P r o mi s e t o P r a y e r Y E C H E Z K E L 2 8: 2 5- 2 9: 2 1
ְּבַקְּבִצי ֶאת ־ֵּבית ִיְ�שָרֵאל ִמן־ָהַעִּמים ֲא�ֶשר ָנ פ צֹּו ָבם ְוִנְקַּד�ְשִּתי ָבם ְלֵעינֵי ַהגֹּויִם ְוָי�ְש בּו ַעל ־ַאְדָמָתם ֲא�ֶשר ָנַתִּתי ְֹלַעְבִּדי ְלַיֲע ק ב
W h e n I g at h e r i n t h e h o u s e of I s r a el f r o m t h e p e o pl e s a m o n g w h o m t h e y h a v e b e e n s c att e r e d, a n d I h a v e b e e n s a n ctifi e d t h r o u g h t h e m i n t h e e y e s of t h e n ati o n s, t h e n s h all t h e y d w ell o n t h ei r l a n d t h at I g a v e t o M y s e r v a nt, t o J a c o b. O n e c a n n ot r e a d t h e o p e ni n g p a s u k of t h e H aft a r a h wit h o ut h e a ri n g it s e c h o i n t h e S h e m o n e h E s r ei. “ W h e n I g at h e r t h e H o u s e of I s r a el f r o m a m o n g t h e n ati o n s … ” b e c o m e s, i n o u r d ail y p r a y e r, “ G at h e r u s t o g et h e r f r o m t h e f o u r c o r n e r s of t h e e a rt h. ” Y e c h e z k el s p e a k s i n t h e l a n g u a g e of p r o mi s e; t h e A mi d a h a n s w e r s i n t h e l a n g u a g e of l o n gi n g. W h at t h e N a vi d e s c ri b e s a s H a s h e m’ s f ut u r e a ct, w e a rti c ul at e a s a d ail y r e q u e st. B ot h f r a m e ki b b ut z g al u y ot n ot a s p ri v at e c o n s ol ati o n, b ut a s p u bli c
5 8 T O R A H TI D BI T S 1 6 4 4 / V A' EI R A
r e c o g niti o n — s o m et hi n g m e a nt t o b e s e e n. Y e c h e z k el t h e n cl a rifi e s w h at t h at g at h e r i n g e nt ail s. H e d o e s n ot s p e a k of r et u r n, b ut of g at h e ri n g — — ַקְּבִציa w o r d t h at a s s u m e s f r a g m e nt ati o n a n d p ati e n c e. G at h e ri n g i s n ot a si n gl e m o m e nt b ut a p r o c e s s, d r a wi n g s c at t e r e d pi e c e s t o w a r d o n e a n ot h e r o v e r ti m e. N o r w e r e t h e p e o pl e m e r el y di s pl a c e d. T h e y w e r e fiֹ צtiָft — s c att e r e d o ut w a r d, di s p e r s e d i nt o ot h e r c ult u r e s a n d hi st o ri e s, at ri s k of l o si n g c o h e si o n alt o g et h e r. T h e v e r s e c ul mi n at e s n ot i n s u r vi v al, b ut i n s a n ctifi c ati o n. ְוִנְקַּד�ְשִּתי ָב ם. R a s hi e x pl ai n s t h at H a s h e m’ s n a m e i s s a n ctifi e d w h e n t h e n ati o n s s e e t h at I s r a el’ s st o r y di d n ot e n d i n e xil e. T h e M al bi m s h a r p e n s t h e p oi nt: s a n ctifi c ati o n d o e s n ot w ait u ntil t h e g at h e ri n g i s c o m pl et e; it u nf ol d s t h r o u g h t h e g at h e ri n g it s elf. T h e p r oc e s s b e c o m e s t h e r e v el ati o n a n d r e c o g niti o n of H a s h e m’ s n a m e. T o p r a y t h e s e w o r d s t o d a y, i n a w o rl d w h e r e t h e s c att e r e d a r e q uit e lit e r all y b ei n g g at h e r e d, i s t o s e n s e h o w cl o s el y p r o p h e c y a n d p r a y e r c a n st a n d b e si d e o n e a n ot h e r. I n Y e c h e z k el’ s vi si o n, h oli n e s s e m e r g e s n ot o nl y t h r o u g h mi r a cl e s t h at s u s p e n d n at u r e, b ut t h r o u g h hi st o r y t h at r ef u s e s t o e r a s e a p e o pl e. A p e o pl e d r a w n t o g et h e r. A p r o mi s e u nf ol di n g. A r e v el ati o n of H a s h e m i n f ull vi e w of t h e w o rl d.
E x c lu s iv e F o r S a le N e w P r o je c t o n H a s h a y a r o t S t r e e t in O ld K a t a m o n J e r u s a le m H a ts F o r M e n A n d W o m e n
T a m a 3 8 p r o je c t b r a n d n e w c o n s t r u c t io n . C u r r e n t ly 3 r o o m s 7 0 s q m e t e r s . T o r e c e iv e u p o n c o m p le t io n 4 r o o m s , 10 5 s q m e t e r g a r d e n a p a r t m e n t o n t h e g r o u n d flo o r w it h a p r iv a t e e n t r a n c e . C o r n e r a p a r t m e n t w it h 3 e x p o s u r e s a n d lo t s o f lig h t , p r iv a t e p a r k in g , s t o r a g e r o o m , a n d a 12 9 m e t e r g a r d e n . A m a z in g o p p o r t u n it y in a g r e a t lo c a t io n .
S p e c ia l F e a t u r e s 4 ro o m
G a rd e n a p t
P r iv a t e e n t r a n c e 3 e x p o s u re s
P r iv a t e p a r k in g N e w b u ild
M ic h a L in e t t 0 5 4 -7 7 7 0 5 2 8 w w w .lin e t t .c o .il
B u ild in g y o u r b rid g e to Is ra e l
O u r P riv a te C lie n t S e r v ic e s Is ra e l: A liy a h & T e m p o ra ry R e s id e n c e (A 1 – A 5 ) Is ra e li W o rk & In v e s tm e n t V is a s (B 1 – B 5) P u rc h a s e & S a le o f R e a l E s ta te P in u i-B in u i & D e v e lo p m e n t P ro je c ts In h e rita n c e in Is ra e l W ills & T ru s ts fo r Is ra e li A s s e ts U n ite d S ta te s : F a m ily -B a s e d Im m ig ra tio n E m p lo y m e n t & In v e s tm e n t V is a s (L , E -2 , E B -1 , N IW ) G lo b a l M o b ility P la n n in g fo r Is ra e li E x e c u tiv e s
D a v id B . G a rd n e r U S 3 1 0 -3 8 2 -4 4 4 1
Is ra e l 0 5 0 -5 4 2 -8 2 0 2
D a v id @ k ta le g a l.c o m
B U S IN E S S FO R S A LE
S h e rl oc k S Ha t Sto re , th e la rg e st me n ’s a n d wo m e n ’s ha t sto re in Je r usa le m , is lo o ki n g fo r a ne w ow n e r. S h e rlo c k S is a on e -o f-k in d ha t sto re wh o s e ma n y sa tisfie d cu sto m e rs co m e ba c k fo r ha ts th ro u g h o u t th e ye ar. If yo u ’re lo o ki n g fo r a su c c e ssful bu sin e ss to gro w , th is is th e sto re fo r yo u .
TA K E A T O U R OF T H E ST O R E
In te re ste d ? E m a il: S h e rlo c k S e le m e n ta ry @ g m a il.c o m a n d I’ll se n d yo u ou r Pro sp e ctu s.
O A d v o c a te T s vi K a n- T or u F o u n di n g P art n er L e a di n g e x p ert i n b ui s n e s s i mi gr a ti o n, r c o m pl e x r e al e st a te tr a n s a cti o n s , a n d i nter g e n er a ti o n al we alt h pl a n ni n g.
P R a c h el P o p o vi c h r R e al E st a te r e gi str a ti o n E x p ert . 3 5 + y e ar s of e x p eri e n c e i n I sr a eli & U S o re al e st a te r e gi str a ti o n a n d c o m pl ex pr o p ert y tr a n sf er s . f e A d v o c a te D a vi d B . G ard n er A ttor n e y , U S & I sra eli L a w s c ertifi e d s p e ci ali st i n U . S i m mi gra ti o n s l aw a s si st s wit h A li ya h, I sr a eli re si d e n c e , re al e st a te , a n d i i n h erit a n c e for f or ei g n f a mili e s . o A d v o c a te D a ni el A s pir o n H e a d of P ri va te Cli e n tel e D e p art m e n t I sr a el i n di vi d u al i m mi gr ati o n a s p e ci ali z e s i n c o m pl e x Ali y a h, Vi s a s, l a n d r e pr e s e nt ati o n s b ef or e I sr a eli i m mi gr ati o n a ut h oriti e s s O U I S R A EL C E N T E R 59
R A B BI A A R O N G O L D S C H EI D E R
R A B BI A A R O N G O L D S C H EI D E R
E DI T O R, T O R A H TI D BI T S R AEV,ditTo Hr, E TJoEr Ra hU STiAdLbit E sM S H U L B A K A, J E R U S A L E M
Cli n gi n g t o G o d wit h O u r F e et o n t h e G r o u n d R AV K O OK O N DE VEK UT I n t h e o p e ni n g t e a c hi n g s of Mi d ot H a R a’ a y a h o n t h e t o pi c of d e v e k ut - cli n gi n g t o G o d - R a v K o o k p r e s e nt s a p r of o u n d a n d p r a cti c al f r a m e w o r k f o r f ulfilli n g t h e T o r a h’ s c o m m a n d: “ A n d t o Hi m s h all y o u cl e a v e ” ( D e v a ri m 1 3: 5). R a v K o o k w rit e s: 1. T h e d i v i n e p h il o s o p h y ( K a b b al a h) t e a c h e s u s t h e att ri b ut e s of G o d —t h e di vi n e s efi r ot — s o t h at w e m a y li n k o u r s el v e s t o t h e att ri b ut e s of t h e H ol y O n e, bl e s s e d b e H e. 2. W e m u st st u d y G o d’ s n a m e s, Hi s att ri b ut e s, a n d t h e s efi r ot s o t h at w e u n d e r st a n d t h at it i s i n c u m b e nt u p o n u s t o cl e a v e t o G o d’ s att ri b ut e s; t h at w e a r e c a p a bl e of cl e a vi n g t o t h e m; a n d t h at w e c a n n ot cl e a v e t o G o d i n Hi s
N A C HI R E A L T Y 0 5 4- 4 6 1- 3 9 4 3
Br a n d N e w a p art m e nt s f or s al e o n M e k or C h ai m St. S p a ci o us 2, 3 & 4 r o o ms, mir p es et, st or a g e, p ar ki n g & S h a b b at El e v at or. Fr o m 2. 1 7 m NI S Gr e at o p p ort u nit y t o b u y i n a n e w b uil di n g u n d er c o n str u cti o n i n Ar n o n a/ T al pi ot - 2- 5 r o o ms, gr e at p a y m e nt t er ms a n d pri c es st art at j ust 2. 3 9 m NI S F or r e nt o n D er e c h B eit L e c h e m # 1 5 8 4 r o o ms, 1 0 0 m, m o d er n b uil di n g wit h S h a b b at el e v at or, p ar ki n g & Mir p es et wit h a n a w es o m e vi e w t o w ar ds t h e Ol d Cit y. 8 5 0 0 NI S/ m o nt h 6 0 T O R A H TI D BI T S 1 6 4 4 / V A' EI R A
a w e s o m e t r a n s c e n d e n c e. (Mi d ot H a R a’ a y a h , D e v e k ut, § § 1 – 2) T h e T o r a h c o m m a n d s e v e r y J e w t o cli n g t o G o d — b ut h o w i s t hi s p o s si bl e ? R a v K o o k a n s w e r s t h at d e v e k ut i s a c hi e v e d n ot t h r o u g h m et a p h y si c al a s c e nt b ut t h r o u g h m o r al a n d s pi rit u al i mit ati o n. W e st u d y G o d’ s w a y s i n o r d e r t o e m b o d y t h e m i n o u r o w n li v e s . T h e s efi r ot a n d mi d ot — s u c h a s c h e s e d ( ki n d n e s s), g e v u r a h ( m o r al st r e n gt h), a n d h o d ( m aj e st y a n d b e a ut y) — a r e n ot a b st r a ct c o n c e pt s; t h e y a r e c h a r a ct e r t r ait s m e a nt t o b e i nt e g r at e d i nt o o n e’ s p e r s o n alit y. T h r o u g h et hi c al c o n d u ct, ki n d n e s s t o w a r d ot h e r s, a n d t h e c ulti v ati o n of b e a ut y a n d di g nit y i n t h e w o rl d, a p e r s o n a s c e n d s s pi rit u all y a n d b o n d s wit h t h e C r e at o r.
W A L KI N G I N G O D’ S W A Y S
T hi s i d e a i s a rti c ul at e d e x pli citl y i n t h e T al m u d: “ W h at d o e s it m e a n, ‘ Y o u s h all w al k aft e r t h e L o r d y o u r G o d’ ( D e v a ri m 1 3: 5) ? I s it p o s si bl e f o r a h u m a n b ei n g t o w al k aft e r t h e Di vi n e P r e s e n c e, of w h o m it i s w ritt e n, ‘ F o r t h e L o r d y o u r G o d i s a c o n s u mi n g fi r e’ ( D e v a ri m 4: 2 4) ? R at h e r, it m e a n s t o i mit at e Hi s w a y s: J u st a s H e cl ot h e d t h e n a k e d ( B e r ei s hit 3: 2 1), s o t o o
s h o ul d y o u cl ot h e t h e n a k e d; j u st a s H e vi sit e d t h e si c k ( B e r ei s hit 1 8: 1), s o t o o s h o ul d y o u vi sit t h e si c k; j u st a s H e c o mf o rt e d Yit z c h a k aft e r A v r a h a m’ s d e at h ( B e r ei s hit 2 5: 1 1), s o t o o s h o ul d y o u c o mf o rt m o u r n e r s; j u st a s H e b u ri e d M o s h e ( D e v a ri m 3 4: 6), s o t o o s h o ul d y o u c a r e f o r t h e di g nit y of t h e d e a d. ” ( S ot a h 1 4 a) O u r c o n c e pti o n of G o d i s t h u s t r a n sl at e d i nt o a c o d e of h u m a n b e h a vi o r .
R A B BI S O L O V EI T C HI K: I MI T A TI O D EI A S A F O U N D A TI O N A L P RI N CI P L E
R a b bi J o s e p h B. S ol o v eit c hi k e m p h a si z e d t h at i mi t a ti o D ei— e m ul ati n g G o d —i s a f o u n d ati o n al p ri n ci pl e of J e wi s h lif e. R a b bi H e r s h el S c h a c ht e r, i n N ef e s h H a R a v , r e c o r d s t e a c hi n g s i n w hi c h t h e R a v u r g e d st u d e nt s t o l o o k b e y o n d t h e li st of di vi n e att ri b ut e s e n um e r at e d b y t h e S a g e s a n d t o i d e ntif y a d diti o n al di m e n si o n s of G o d’ s w a y s t h at d e m a n d i mi t ati o n ( p p. 4 9 – 7 1). St ri ki n gl y, t h e fi r s t at t ri b u t e t h e T o r a h r e v e al s a b o ut G o d i s Hi s c a p a cit y t o c r e at e . T h e T o r a h o p e n s n ot wit h c o m m a n d m e nt s, b ut wit h t h e st o r y of C r e ati o n. T h e R a v a s k e d: W h y d e v ot e a n e nti r e c h a p t e r t o a n a r r ati v e t h at i s e ni g m ati c, i n c o m pl et e, a n d s h r o u d e d i n m y st e r y ? Hi s a n s w e r w a s p r of o u n d: C r e ati o n i s m e a nt t o b e a m o r al c h all e n g e . J u st a s G o d c r e at e s, s o t o o m u st m a n c r e at e. A s t h e R a v e x p r e s s e d it b e a utif ull y: “ M a n, li k e G o d, i s oft e n c o nf r o nt e d wit h t o h u v a- v o h u , utt e r c h a o s. H e d o u bt s hi s a bilit y t o s a y y e hi o r —‘l et t h e r e b e li g ht.’ Y et m a n i s c o m m a n d e d, b y t h e p ri n ci pl e of i mit ati o D ei, t o c r e at e, t o b e c o m e a p a rt n e r ( s h ut af ) i n y et zi r a h , f a s hi o ni n g f o r m o ut of c h a o s. ” (R efl e cti o n s of t h e R a v, p. 2 6)
a p a r a di g m f o r w al ki n g i n G o d’ s w a y s. R a b bi Z e’ e v G ol d r e c o u nt s a p o w e rf ul e pi s o d e: W hil e a c c o m p a n yi n g R a v K o o k t o M a g di el i n t h e S h a r o n r e gi o n f o r a t r e e- pl a nti n g c e r e m o n y, R a b bi G ol d o b s e r v e d s o m et hi n g r e m a r k a bl e. A s R a v K o o k r e c ei v e d a s a pli n g, hi s f a c e r a di at e d wit h i nt e n sit y a n d hi s b o d y t r e m bl e d wit h e m oti o n. H e k n elt d o w n, d u g i nt o t h e s oil wit h hi s b a r e h a n d s, a n d pl a nt e d t h e t r e e wit h r e v e r e n c e, m u r m u ri n g g r atit u d e t o G o d f o r t h e p ri vil e g e. O n t h e r et u r n j o u r n e y, R a b bi G ol d a s k e d w h y R a v K o o k w a s s o m o v e d, gi v e n t h at h u n d r e d s of t r e e s w e r e pl a nt e d d ail y i n t h e L a n d of I s r a el. R a v K o o k r e pli e d: “ W h e n I h el d t h at s a pli n g, I r e c all e d t h e t e a c hi n g of t h e S a g e s: At t h e b e gi n ni n g of C r eati o n, t h e H ol y O n e e n g a g e d i n pl a nti n g —‘ G o d pl a nt e d a g a r d e n i n E d e n’ ( B e r ei s hit 2: 8). Li k e wi s e, w h e n y o u e nt e r t h e L a n d, y o u m u st fi r st e n g a g e i n pl a nti n g ( V a yi k r a 1 9: 2 3). At t h at m o m e nt, I f elt a s t h o u g h I w e r e cli n g i n g t o t h e S h e c hi n a h. ” (V a yi k r a R a b b a h 2 5: 3; M o’ a d ei H a R e’i y a h , p p. 2 2 2 – 2 2 3)
P R A Y E R A N D A C TI O N
R a b bi S ol o v eit c hi k a p pli e d t hi s p ri n ci pl e t o p r a y e r it s elf. E a c h m o r ni n g w e r e cit e bl e s si n g s f o r si g ht, m o bilit y, cl ot hi n g, a n d s u st e n a n c e. G o d d o e s n ot r e q ui r e o u r p r ai s e; r at h e r, t h e s e bl e s si n g s s e n siti z e u s t o t h e n e e d s of ot h e r s.
R A V K O O K A N D T H E A C T O F P L A N TI N G
R a v K o o k si mil a rl y u n d e r st o o d C r e ati o n a s O U I S R A EL C E N T E R 61
T h e y c all u p o n u s t o e n s u r e t h at t h o s e w h o l a c k t h e s e n e c e s siti e s a r e c a r e d f o r — b y u s. I n a si mil a r v ei n, R a v K o o k e x pl ai n s w h y t h e A mi d a h i s r e cit e d sil e ntl y, y et wit h m o vi n g li p s. Sil e n c e r efl e ct s i n w a r d c o nt e m pl ati o n a n d h u milit y b ef o r e G o d. T h e m o v e m e nt of t h e li p s s y m b oli z e s a cti o n . M e dit ati o n al o n e i s i n s uffi ci e nt; s pi rit u al cl o s e n e s s m u st b e a ct u ali z e d t h r o u g h c o n c r et e d e e d s ( Ai n A y a h , B e r a k h ot 5: 2 0).
T H E C H A F E T Z C H AI M: EI G H T E X P R E S SI O N S O F I MI T A TI O N
T h e C h af et z C h ai m o p e n s A h a v at C h e s e d b y n oti n g t h at t h e T o r a h c o m m a n d s u s t o e m u l at e G o d ei g ht ti m e s . T h e n u m b e r ei g ht oft e n r e p r e s e nt s t r a n s c e n d e n c e b e y o n d t h e n at u r al o r d e r — s u c h a s t h e ei g ht h d a y of ci r c u m ci si o n o r t h e ei g ht g a r m e nt s of t h e K o h e n G a d ol. T h r o u g h a ct s of ki n d n e s s a n d t h e c ulti v a ti o n of di vi n e mi d ot , a p e r s o n ri s e s a b o v e t h e li mit ati o n s of t h e n at u r al w o rl d a n d t o u c h e s a hi g h e r, s a n ctifi e d r e al m. T h e C h af et z C h ai m a d d s t h at t hi s p ri n ci pl e p e r v a d e s t h e e nti r e T o r a h. A q ui nt e s s e nti al e x a m pl e i s: “ Y o u s h all b e h ol y, f o r I, t h e L o r d y o u r G o d, a m h ol y ” ( V a yi k r a 1 9: 2). T h e O h r H a C h ai m e x pl ai n s t h at k e d o s hi m ti h y u i s w ritt e n i n a f ut u r e, o n g oi n g t e n s e: “ Y o u s h all b e c o m e h ol y. ” H oli n e s s i s n ot a st ati c a c hi e v e m e nt b ut a lif el o n g p r o c e s s. J u st
a s G o d’ s h oli n e s s i s li mitl e s s, s o t o o m u st o u r st ri vi n g f o r s a n ctit y h a v e n o u p p e r b o u n d.
LI F E L E S S O N S
R a b bi C h ai m F ri e dl a n d e r s u m m a ri z e s t hi s l oft y i d e al wit h p r a cti c al wi s d o m (Sif s ei C h ai m , v ol. 1, p. 2 0 5): • S u p p o rti n g a n ot h e r p e r s o n e m oti o n all y • G r e eti n g ot h e r s wit h w a r mt h a n d ki n d n e s • T h o u g htf ull y s e e ki n g w a y s t o b e n efit ot h e r s T h e s e s e e mi n gl y s m all a ct s c o n stit ut e w al k i n g i n G o d’ s w a y s— a n d t h r o u g h t h e m, w e a c hi e v e g e n ui n e cl o s e n e s s a n d d e v e k ut wit h Hi m.
N e t a n el S hi m of f
R a b bi G ol dsc h ei d er’s m ost r e c e nt O U Pr ess P u blic a fi o n, “ T or a h U nit e d” o n t h e w e e kl y P ars h a, c a n b e or d er e d dir ectl y fr o m R a b bi G ol dsc h ei d er at a ar o n g @ o uisr a el. or g at a s p eci al pric e f or T or a h Ti d bits r e a d ers.
A vi a A z o ul a y
I nj ur y & H e alt h Cl ai m s
Ci vil & C o m m er ci al
C ar A c ci d e nt s | M e di c al M al pr a cti c e W or k A c ci d e nt s | N e gli g e n c e & I n s ur a n c e | Bit u a c h L e u mi
C or p or at e | N G O’ s | C o ntr a ct s Di s p ut e R e s ol uti o n & Liti g ati o n Will s & E st at e s
0 2- 5 6 6 0 0 0 2
Ki n g G e o r g e 1 6 A J e r u s al e m
Offi c e @ a sl e g al. c o.il
a sl e g al. c o.il
S e r vi n g cli e n t s a c r o s s I s r a el — p r of e s si o n all y a n d p e r s o n all y
6 2 T O R A H TI D BI T S 1 6 4 4 / V A' EI R A
G A R D E N C OT TA G E F O R S AL EI N K ATA M O N R E N O V A T E D G A R D E N D U P L E X, 1 2 2 S Q M, 4. 5 B D R M S, 3 B A T H S, P RI V A T E G A R D E N, P A R KI N G, E L E V A T O R, M A M A D, A S KI N G P RI C E: NI S 7, 8 7 0, 0 0 0
4- R O O M A P T F O R S A L E I N O L D K A T A M O N 3 B D R M A P T O N H A G D U D H AI V RI/ P A L M A C H S T, 2. 5 B A T H S, 2 N D F L., L A R G E C O M M O N R O O F F O R S U K K A H, VI E W O V E R S O U T H J E R U S A L E M A S KI N G P RI C E: NI S 3, 9 0 0, 0 0 0
S P A CI O U S 2 B D R M A P T I N A R N O N A R E N O V A T E D 9 7 S Q M, H U G E KI T C H E N A N D S A L O N, VI E W T O J O R D A N, S H A B B A T E L E V A T O R, M A M A D, P A R KI N G, M A H S A N, A S KI N G P RI C E: NI S 4, 4 0 0, 0 0 0
2- R M S I N N E W B UI L DI N G O N A G RI P A S S T 6 1 S Q M, M O D E R N, S H A B B A T E L E V A T O R, B A L C O N Y, A/ C, U N D E R F L O O R H E A TI N G, S A F E R O O M, C L O S E T O LI G H T R AI L, A S KI N G P RI C E: NI S 3, 1 0 0, 0 0 0
4- R O O M A P T I N K A T A M O NI M 7 4 S Q M, G O O D C O N DI TI O N, 1 S T F L, O N T H E P A R K, F U T U R E P O T E N TI A L F O R U R B A N R E N E W A L, G R E A T I N V E S T M E N T! A S KI N G P RI C E: NI S 2, 5 2 5, 0 0 0 ILA NA NELS O N
0 5 4. 5 3 4 1 4 0 3
w w w.i nt e grit yr e al e st at e. c o.il
M ic h e lle E is n e r
R e c re a tio n T h e ra p y P ro g ra m m in g fo r S e n io rs
In d iv id u a liz e d T h e r a p y T h a t E n r ic h e s L if e O n e S e s s io n a t a T im e
K e e p y o u r lo v e d o n e a c tiv e , e n g a g e d , a n d th riv in g in th e ir g o ld e n y e a rs w ith p e rs o n a liz e d re c re a tio n th e ra p y s e s s io n s d e s ig n e d to b rin g jo y , p u rp o s e , a n d c o n n e c tio n . C o g n itiv e & m e m o ry a c tiv itie s to b o o s t fo c u s M e a n in g fu l re c re a tio n fo r e n g a g e m e n t a n d e n jo y m e n t E m o tio n a l s u p p o rt to b u ild c o n fid e n c e a n d w e ll- b e in g
C o n ta c t fo r c o n s u lt
0 5 2 .7 4 5 2 9 7 5 w w w .r e c t h e r a p y is r a e l.c o m
O U I S R A EL C E N T E R 63
R E A L
A N G L O- S A X O N- J E R U S A L E M
E S T A T E
JE R US ALE M
I S R A E L’ S L E A DI N G R E A L E S T A T E N E T W O R K
F O R S AL EI N J E R U S AL E M G E R M A N C O L O N Y, G R E T Z S T.
E x c e pti o n all y s p a ci o u s 4-r o o m, 1 5 7 s q m o n a si n gl e l e v el – ori gi n all y 2 a p art m e nt s! B e a utif ul b al c o n y, el e g a nt p ar q u et fi o ori n g, f ull gl a s s f a ç a d e o v erl o o ki n g st u n ni n g o p e n vi e w s, c u st o m b uilt-i n c a bi n etr y a n d c ar p e ntr y, s er vi n g b ot h f u n cti o n al a n d d e si g n p ur p o s e s. J u st st e p s fr o m E m e k R ef ai m, t h e Ori e nt H ot el, t h e First St ati o n c o m pl e x, a n d m or e. E x cl u si v e! H ai m 0 5 5- 4 5 7 4 1 6 3 | A nit a 0 5 5- 4 5 4 9 4 2 9
I N Q UI E T KI R Y A T S H M U E L, H A T A Y A SI M S T.
5-r o o m s, ni c el y r e n o v at e d, s m all b uil di n g, n e w M A M A D, b al c o n y, pri v at e p ar ki n g, A/ C. H e ati n g & m or e. E x cl u si v e! M o s h e 0 5 5- 4 5 4 9 4 2 8
I N T H E H E A R T O F Y E MI N M O S H E
R ar e & u ni q u e, 2. 5 r o o m a p art m e nt, a ut h e nti c b uil di n g, ar c h e d wi n d o w s, c o n v e ni e nt & ef ti ci e nt d e si g n, n e ar gr e e n p ar k s, s y n a g o g u e s, t h e Ci n e m at h e q u e, t h e K h a n T h e atr e, t h e Ol d Cit y, T h e 1 st St ati o n & M a mill a s h o p pi n g & e nt ert ai n m e nt c e nt er s, m aj or l u x ur y h ot el s & m or e. E x cl u si v e! G alil a 0 5 5- 4 5 4 9 4 3 1
3 M o s h e H e s s St. J er u s al e m 0778038511 6 4 T O R A H TI D BI T S 1 6 4 4 / V A' EI R A
S U N D AYS
W e e kl y W e bi n ar 9 p m I sr a el / 2 p m E D T
TI P S F O R O LI M
2 8 mi n ut e s of t a c hli s
R e gi s t e r: oli m p a v e w a y. c o m / all - e v e n t s @ oli m p a v e w a y
Be’er T zi por a h a" h Bottled W ater Ge m ac h Wal ki n g d o w n Ki n g Ge or ge St. i n Jer us ale m a n d w a nt a c ol d b ottle of w ater? C o me hel p y o urself t o a b ottle at 5 2 Ki n g Ge or ge. I n l ovi n g me m or y of Yo ni’s wife T zi p o r a h a " h , a tr ue Eis hes C h ayil, al w ays f ull of c hesse d, ki n d ness a n d l a u g hter, a n d br o u g ht life a n d stre n gt h t o s o m a ny pe o ple, t h at s he t o uc he d! S he w as li ke Ar o n, w h o l ove d pe ace a n d p urs ue d pe ace. Yo ni t h a n ks H as he m f or h avi n g t he o p p ort u nit y of h avi n g Tzi p or a h in his life, t o le ar n of her c ari n g, p atie nce a n d h a p pi ness, t o overc o me her c h alle n ges. M ay Tzi p or a h's Nes h a m a be a li g ht o nt o t he w orl d, i n a ti me of d ar k ness, a n d m ay her Nes h a m a s hi ne t o G a n E de n. Yo ni misses Tzi p or a h wit h te ars i n his eyes, as H as he m g ave hi m a gift, a cr o w n je wel, n o w he ret ur ns her t o H as he m. Wit h t h a n ks a n d To d a. L ove, Yo ni To hel p re fill t he s u p ply se n d t a x de d ucti ble d o n ati o ns f or Be’er Tzi p or a h a " h B ottle d Water Ge m ac h t o C h a b a d of Rec h avi a R a b bi Yisr oel G ol d ber g e m ail R a b bi @ J e r us al e m C h a b a d. o r g
02 800-1717
w w w.J er us al er m C h a b a d. or g/ D o n at e S h e k els
ה וד ו ל ה ' כ י ט וב
C o mi n g S o o n – A r ar e o p p ort u nit y! A b o uti q u e n e w b uil di n g will b e r e a d y i n j ust o n e y e ar, off eri n g a li mit e d s el e cti o n of 2 -3 b e dr o o m a p art m e nts pri c e d at 3. 2 -3 .8 5, 0 0 0 NI S. ● S h a b b at el e v at or ● F ull s u k k a h b al c o n y ● O pti o n al p ar ki n g & st or a g e T h er e is als o a n o pti o n f or a n e x c e pti o n al f ull fl o or p e nt h o us e: 1 3 0 s q m + 5 0 s q m of t err a c es wit h o p e n J er us al e m vi e ws. _______________________________ Als o a v ail a bl e -D er e c h B eit L e c h e m 9 3 s q m ● 3. 5 r o o ms, ● B al c o n y ● S h a b b at el e v at or Pri c e d at 3, 4 9 0, 0 0 0 NI S
N a h u m Gl at z e r
0 5 0 -7 2 2 5 6 9 4
HI G H Q U A LI T Y P R E MI U M
F O L DI N G C H AI R S
•STYL E & C O MF O RT • M A N Y C O L O R S & D E SI G N S •ST O RA GE CA RTS A N D RAC KS • F A S T D E LI V E R Y
F ol d e e s. c o.il | 0 5 8- 7 0 7- 8 1 8 1 O U I S R A EL C E N T E R 65
E R E TF rZo m tHh eEVi rtMu alDD eAs k Hof t h e A S K TO HUE RV AEB BBI BSEE R RVIEC EB B E R A V D A NI E L M A N N
R a v D a ni el M a n n
C oll e cti n g M o n e y f o r a S p e cifi c M e di c al C a u s e ל ע יל וי נש מ ת יוא ל א פ רים ב ן א ב רה ם ע וזיא ל זל צ מ ן ז"ל Q u e sti o n: S o m eti m e s, w h e n I h e a r a b o ut s o m e o n e w h o n e e d s e x p e n si v e s u r g e r y o r t h e li k e, I r ai s e m o n e y f o r hi m di r e ctl y f r o m m y c o nt a ct s. W h at w o ul d I d o wit h t h e m o n e y if, aft e r c oll e cti n g it, t h e p e r s o n di e s o r t h e g r e at e x p e n s e e n d s u p n ot b ei n g n e c e s s a r y ? A n s w e r: A mi s h n a ( S h e k ali m 2: 5) s a y s t h at if m o n e y i s r ai s e d t o s u p p o rt a p o o r p e r s o n o r r a n s o m a c a pti v e, a n y l eft o v e r m o n e y aft e r t h e n e e d s w e r e t a k e n c a r e of g o e s t o t h e p e r s o n f o r w h o m t h e m o n e y w a s r ai s e d. T h e r e a r e m ulti pl e o pi ni o n s of w h at t o d o wit h m o n e y r e m ai ni n g f r o m w h at w a s r ai s e d f o r a f u n e r al – t o t h e i n h e rit o r s; l eft u nt o u c h e d; t o c r e at e a c o m m e m o r ati o n. T h e Y e r u s h al mi ( a d l o c.) b ri n g s a m a c hl o k et r e g a r di n g m o n e y t h at w a s r ai s e d b ut t u r n e d o ut w a s n ot n e e d e d. A m o n g Ri s h o ni m , t h e B eit Y o s ef ( Y o r e h D e a h 2 5 3) cit e s a m a c hl o k et b et w e e n t h e R a s h b a a n d R o s h r e g a r di n g u n s p e nt m o n e y of pi d y o n s h v u yi m . T h e R a s h b a ( S h ut I V: 5 5) s a y s t h at if m o n e y w a s r ai s e d t o r a n s o m s o m e o n e a n d h e di e d b ef o r e b ei n g r a n s o m e d, t h e m o n e y g o e s t o hi s i n h e rit o r s, b a s e d o n t h e mi s h n a a b o v e. T h e R o s h ( S h ut 3 2: 6) a d d r e s s e s a c a s e w h e r e t h e ki d n a p p e d w o m a n d e ci d e d n ot t o r et u r n t o t h e J e wi s h c o m m u nit y. H e r ul e d t h at si n c e 6 6 T O R A H TI D BI T S 1 6 4 4 / V A' EI R A
t h e d o n o r s di d n ot i nt e n d t o d o n at e m o n e y f o r s u c h a n o c c u r r e n c e, t h e m o n e y s h o ul d r et u r n t o t h e m. H e di sti n g ui s h e s b et w e e n hi s c a s e a n d t h e mi s h n a – t h e mi s h n a i s w h e n t h e m o n e y w a s p ri m a ril y u s e d a s pl a n n e d, i n w hi c h c a s e, d o n o r s d o n ot s e e k a n y r et u r n s. I n c o nt r a st, if t h e m o n e y t u r n s o ut t o n ot b e n e e d e d, it i s r et u r n e d. T h e S h ul c h a n A r u c h ( Y D 2 5 3: 7) cit e s b ot h o pi ni o n s, b ut p r ef e r s t h e R o s h. T h e R a m a ( a d l o c.) a n d ot h e r p o s ki m ( s e e S h ut C h at a m S of e r II: 2 3 7) al s o a c c e pt t h e R o s h. T h e r ef o r e, t h e g e n e r al a n s w e r t o y o u r q u e s ti o n i s t h at if t h e n e e d di s a p p e a r s, t h e m o n e y s h o ul d b e r et u r n e d t o t h e d o n o r s. H o w e v e r, c a s e s c a n diff e r f r o m e a c h ot h e r. T h e C h e v el N a c h al at o (( E p st ei n) II: 3 7) r ef e r s t o a c a s e w h e r e t h e f u n d r ai si n g c a m p ai g n f o c u s e d o n t h e di r e fi n a n ci al sit u ati o n of t h e f a mil y of t h e si c k w o m a n, s o t h at t h e r e w a s l o gi c t o w a nt t h e m o n e y t o g o t o t h e f a mil y w h e n s h e di e d p r e- s u r g e r y. H e j u stifi e s t hi s d u e t o a w e a k e r a s s u m pti o n t h at p e o pl e w o ul d w a nt t h ei r m o n e y a n d al s o d u e t o a ut h o rit y of t z e d a k a c oll e ct o r s, a s w e n o w e x pl ai n. A p u bli c c h a rit y o r g a ni z ati o n h a s t h e ri g ht t o m a k e d e ci si o n s t o c h a n g e t h e i nt e n d e d r e ci pi e nt f r o m t h at w hi c h t h e d o n o r s w e r e i nf o r m e d of ( S h ul c h a n A r u c h, Y D 2 5 6: 4). T h e r ef o r e, R a v E p st ei n e n c o u r a g e d t h e c h a rit y f u n d t o c h a n g e t h e f u n d s f r o m m e di c al t o h el pi n g t h e i m p o v e ri s h e d f a mil y.
Er etz H e m d a h, t h e I ns fit ut e f or A d v a n c e d J e wis h St u di es, J er us al e m, is h e a d e d b y R a v Y os ef C ar m el a n d R a v M os h e E hr e nr ei c h, f o u n d e d b y R a v S h a ul Yisr a eli, zt ”l, t o pr e p ar e r a b b a ni m a n d d a y a ni m t o s er v e t h e N a ti o n al R eli gi o us c o m m u nit y i n t h e Isr a el a n d a br o a d. As k t h e R a b bi is a j oi nt v e nt ur e of t h e O U, Er etz H e m d a h, a n d O U Isr a el’s T or a h Ti d bits.
It i s n ot cl e a r if y o u a r e f u n d r ai si n g i n d e p e n d e ntl y f o r t h e f a mil y o r f u n n eli n g f u n d s t o a n d t h r o u g h a n N P O. T h e l att e r h a s s o m e t e c h ni c al a n d h al a c hi c a d v a nt a g e s. Fi r st of all, d o n o r s w h o p a s s t h e t a x t h r e s h ol d b e n efit f r o m si g nifi c a nt t a x b r e a k s t h r o u g h a q u alifi e d N P O. It al s o s hi el d s y o u f r o m q u e sti o n s t h at c o ul d a ri s e a b o ut h o w y o u h a n dl e d t h e m o n e y. O n t h e h al a c hi c e n d, w e h a v e s e e n t h at p u bli c c h a rit y g a b b ai m h a v e t h e a ut h o rit y t o m a k e d e ci si o n s a b o ut w h at t o d o wit h f u n d s i n c a s e s li k e y o u r ai s e. If s o m e o n e s p e cifi c all y d o e s n ot w a nt t h at b ut w a nt s t h e m o n e y b a c k if t h e n e e d c h a n g e s, h e c o ul d i n d e e d u s e y o u wit h a n e x pli cit sti p ul ati o n, w hi c h w o ul d w o r k. O n t h e ot h e r h a n d, s o m e o r g a ni z ati o n s ( o n e s h o ul d n ot g e n e r ali z e) t a k e a p e r c e nt a g e of t h e c o nt ri b uti o n s e a r m a r k e d f o r a p e r s o n t o c o v e r o v e r h e a d ( w hi c h i s l e giti m at e), s o r ai si n g a n d gi vi n g t h e m o n e y di r e ctl y t o t h e p e r s o n i n n e e d c a n s o m eti m e s h el p hi m. If y o u a ct i n d e p e n d e ntl y, y o u s h o ul d d o c um e nt t h e s o u r c e s of t h e m o n e y c a r ef ull y, f o r s e v e r al r e a s o n s. T h e R o s h ( a b o v e), w hil e f u n d a m e nt all y a d v o c ati n g r et u r n t o t h e d o n o r s i n
c a s e s li k e t h e s e, a c k n o wl e d g e s t h at t hi s i s n ot al w a y s f e a si bl e, a n d s u g g e st s u si n g t h e m o n e y f o r a p r oj e ct h el pi n g t h e m a s s e s o r f o r a n e e d of t h e s a m e t y p e. If y o u h a v e al r e a d y p a s s e d t h e m o n e y o n, y o u h a v e n o r e s p o n si bilit y t o t r y t o g et it b a c k. H o w e v e r, if y o u d o c u m e nt at l e a st si z a bl e d o n ati o n s t h at a r e still i n y o u r c o nt r ol, y o u w o ul d o w e t o t h e p e o pl e w h o t r u st e d y o u t o a s k t h e m w h at t o d o wit h t h e m o n e y t h at b e c a m e u n u s e d f o r it s i nt e n d e d p u r p o s e.
H a vi n g a dis p ut e ? F or a Di n T or a h i n E n glis h or H e br e w c o nt a ct: Er etz H e m d a h – G azit R a b bi ni c al C o urt 0 7 7- 2 1 5- 8- 2 1 5 • F ax: ( 0 2) 5 3 7- 9 6 2 6 b eit di n @ er etz h e m d a h. or g
A s m all S ef er T or a h wit h it s o w n Ar o n K o d e s h i s a v ail a bl e t o s hi v a h o u s e s or f or a n y ot h er n e c e s s ar y o c c a si o n o n a t e m p or ar y fr e e-l o a n b a si s. If n e e d e d c all Uri Hir s c h: 0 5 4 5 5 1 3 1 7 3
O U I S R A EL C E N T E R 67
PM O RVI N EG & MIS T O UR A GME
Pr e mi u m m o vi n g. c o.il 6 8 T O R A H TI D BI T S 1 6 4 4 / V A' EI R A
0 5 3- 7 2 7 2- 8 1 5
O U I S R A EL C E N T E R 69
S H O S H A N A J U D EL M A N T O R A H TI D BI T S C O N T RI B U T O R
V a’ ei r a: W a r m e d b y t h e Fi r e T hi s ti m e of y e a r aff e ct s m e st r o n gl y. W h e n t h e d a y s a r e d a r k e r a n d c ol d e r, t h e w o rl d f e el s e v e n m o r e c o nf u si n g a n d c h a oti c a n d it p u s h e s m e t o s e a r c h f o r c o mf o rt a n d w a r mt h o n a s o ul l e v el. I n t h e p a r s h a, A m Yi s r a el i s s uff e ri n g i n G al u s Mit z r a yi m, t h e p a r a di g m f o r all G al u s, i n cl u di n g o u r s. B y d efi niti o n, G al u s m a nif e st s a s f e eli n g s of s e p a r at e n e s s, o v e r w h el m, h o p el e s s n e s s a n d d e s p ai r, G- d f o r bi d. G e ul a h i s t h e r e al m of li g ht, c o n n e cti o n a n d h o p e, of f e eli n g li k e a n e s s e nti al pi e c e of t h e p u z zl e. B ei n g f ull y s e e n. A n d l o v e d. F o r B n ei Yi s r a el i n Mit z r a yi m, G e ul a h i s j u st a r o u n d t h e c o r n e r. H a s h e m h a s al r e a d y a p p oi nt e d t h ei r R e d e e m e r, M o s h e R a b b ei n u, at t h e B u r ni n g B u s h. A n d, alt h o u g h t h e r e a r e m o r e st a g e s of g r o wt h t o p a s s t h r o u g h, R e d e m p ti o n h a s al r e a d y b e g u n. T h e S ef o ri m H a K e d o s hi m s a y t h at t h e B u r n i n g B u s h w a s a n a s p e ct of O h r H a G a n u z, t h e t r a n sf o r m ati o n al li g ht f r o m t h e b e gi n ni n g of C r e ati o n. T h e li g ht, C h a z al t ell u s, b y w hi c h a p e r s o n c a n “ s e e f r o m o n e e n d of t h e w o rl d t o t h e ot h e r. ” T h e li g ht of cl a rit y, c o n n e cti o n a n d h e ali n g. T h e T o r a h t ell s u s t h at t h e fi r e i n t h e b u r ni n g b u s h w a s ב ל ב ת א ש, a s a bl a zi n g fi r e, a n d R a s hi u s e s t h e t e r m �ֵש ִלּבוֹ�ֶשל אt o e x pl ai n. T hi s c a n b e t r a n sl at e d a s “t h e h e a rt of t h e fi r e, ” b ut al s o a s “ hi s h e a rt of fi r e. ” T h e B u r ni n g B u s h e s s e nti all y r e p r e s e nt s t h e 7 0 T O R A H TI D BI T S 1 6 4 4 / V A' EI R A
w a y t h at H a s h e m’ s li g ht c a n b u r n i n o u r o w n h e a rt s. I l o v e t h e i m a g e of M o s h e R a b b ei n u’ s h e a rt b ei n g s et a bl a z e d u ri n g t hi s i nt e r a cti o n wit h H a s h e m. T hi s fi r e, t h e O h r H a G a n u z, p e n e t r at e d hi s h e a rt a n d e n a bl e d hi m t o s e e B n ei Yi s r a el diff e r e ntl y, wit h e y e s of c o m p a s si o n a n d l o v e. H e i nt e r n ali z e d t h e fi r e a n d it a c c el e r at e d hi s t r a n sf o r m ati o n t o M o s h e R a b b ei n u , E v e d H a s h e m a n d G o el Yi s r a el . T h e r e i s a s p a r k of M o s h e R a b b ei n u i n e v e r y J e w. E a c h of u s h a s t h e p ot e nti al t o b u r n wit h l o v e a n d d e di c ati o n t o A m Yi s r a el a n d t o y e a r n wit h fi e r y p a s si o n f o r att a c h m e nt t o O u r C r e at o r. B ut h o w d o w e st o k e t h e s p a r k i nt o a h e a rt of fi r e ? T h e Z o h a r t ell s u s t h at:
ַח ד חּוָטא ָנִפיק, ָל ֲאָתר ְּדָלָעא ן ְּב ֹאוַריְיָתא ְּבלֵיְליָאfiּוְב ְ ְוִאְתְמ�ִש,ֵמַה הּו א אוֹר ָגנִיז ַעל ִאיּנוּן ְּדָלָעא ן ָּבּהtiי
W h e n e v e r t h e T o r a h i s st u di e d b y ni g ht, a littl e t h r e a d of O h r H a G a n u z i s d r a w n d o w n u p o n t h o s e st u d yi n g. “ Ni g ht ” i s a n ot h e r n a m e f o r G al u s, a ti m e of i n s e c u rit y a n d d a r k n e s s, a n d T o r a h i s t h e li g ht t h at g ui d e s u s t h r o u g h. Wit h o u r r e g ul a r e y e s it mi g ht l o o k li k e t h e w o rl d i s g oi n g off t h e r ail s. B ut t h e O h r H a G a n u z t h at s hi n e s t h r o u g h T o r a h a n d t h e w o r d s of t h e T z a di ki m c a n p e n et r at e o u r h e a rt s a n d st r e n gt h e n u s t o e x p a n d h o w w e s e e t h e w o rl d a n d o u r s el v e s. I n t h e l o vi n g li g ht of t h e O h r H a G a n u z, w e c a n gli m p s e t h e I nfi nit e a n d c o n n e ct o u r s el v e s t o Et e r nit y.
T h e a w a r e n e s s of w h at i s p o s si bl e i n c r e a s e s it s p ot e n c y. If w e o p e n o u r h e a rt s t o it. T h e S h p ol e r Z ei d e, R’ A r y e h L ei b of S h p ol a, o n c e s ai d t h at w h e n h e w a s 3 y e a r s ol d, “t h e B a al S h e m T o v pl a c e d hi s h ol y h a n d o n m y h e a rt, a n d f r o m t h at ti m e o n w a r d, I h a v e f elt w a r m. ” ( H a Y o m Y o m 1 4 T e v e s) M a y H a s h e m bl e s s u s t o fi n d t h e S ef o ri m a n d t e a c h e r s t h at w a r m o u r n e s h o m o s a n d e m p o w e r u s t o l o o k wit h d e e p e r e y e s, t o s e e k t h e p a rt s of T o r a h t h at i g nit e o u r h e a rt s, a n d t o g r a s p t h e t h r e a d s of li g ht t h at p ull u s t o w a r d s G e ul a h. S h os h a n a J u d el m a n is p assi o n at e a b o ut l e ar ni n g a n d gr o wi n g t hr o u g h C h assi d us. S h e gi v es s hi uri m t o w o m e n i n m a n y c o m m u ni fi es ar o u n d Isr a el, i n cl u di n g Efr at, El az ar, R a a n a n a a n d J er us al e m as w ell as at Mi dr es h et R ac h el V’ C h a y a. S h os h a n a als o g ui d es gr o u ps at Ya d Vas h e m a n d l e a ds j o ur n e ys t o P ol a n d a n d ot h er c o u ntri es ar o u n d E ur o p e f or J R o ots.
Fr o m Visi o n T o K e ys I n H a n d W e M a k e Isr a el R e al Est at e Si m pl e. P assi o n at e S er vi c e. E x c e pti o n al R es ults. L at est Pr oj e cts & Pri ci n g H aif a Ar e a: 3 B e dr o o ms St arti n g Fr o m 1. 7 M NI S N et a n y a: 3 b e dr o o ms St arti n g Fr o m 2. 9 M NI S
K at a m o n: 3 B e dr o o ms St arti n g Fr o m 4. 9 M NI S N et a n y a: 4 b e dr o o ms St arti n g Fr o m 3. 4 M NI S
C ar m ei G at: 3 B e dr o o ms St arti n g Fr o m 2.1 5 M NI S
K at a m o ni m: 3 B e dr o o ms St arti n g Fr o m 3. 8 5 M NI S
Of a ki m: C ust o m H o m es 1 4 0s q m o n 4 0 0s q m L ot St arti n g Fr o m 3. 0 M NI S
B at Y a m: B e a c h / Li g ht R ail 2 B e dr o o ms St arti n g Fr o m 2. 8 M NI S
I z z y L ei z e r o wi t z B R O KE R - O W NE R F E E: 2 % + V A T
U nli mi t e d G ui d a n c e: W h er e T o B u y Ho w To Buy W h at T o B u y B u y Or R e nt M o n e y Tr a n sf e r s M ort g a g e I s s u e s Pr o p ert y M a n a g e m e nt
I L -+ 9 7 2 5 2 6 8 2- 9 3 6 7 U S A ( 7 8 6) 3 8 5- 8 8 5 9 i nf o @ k e t e r a d vi s o r s. c o m O U I S R A EL C E N T E R 71
U P C O MI N G E V E N T S I S R A EL
O LI M C O M E D Y NI G H T
M a d e Ali y a h ? N e e d a g o o d l a u g h ? C o m e j oi n u s f or a hil ari o u s ni g ht of st a n d- u p b y Oli m, f or Oli m. D o n’t mi s s t hi s u nf or g ett a bl e ni g ht of c o m e d y, c o m m u nit y, a n d c o n n e cti o n! W e d n e s d a y, J a n u ar y 21 | T h e J er u s al e m T h e at er | R e b e c c a Cr o w n T h e at er
C H ALL A H D A N CE P A RTY
JL
M
M E E T T L V: C O M M U NI T Y F AI R
TL
V
N ef e s h B’ N ef e s h i n vit e s Ol ot t o j oi n t h e C h all a h M o m f or a n i n s piri n g a n d hi g h e n er g y c o m m u nit y- wi d e C h all a h B a k e e v e nt i n J er u s al e m! T h ur s d a y, J a n u a r y 2 2 | N B N Ali y a h C a m p u s J L M
G et t h e c h a n c e t o m e et a wi d e v ari et y of or g a ni z ati o n s a n d c o m m u niti e s, m a k e n e w c o n n e cti o n s, a n d di s c o v er all t h e o p p or t u niti e s w aiti n g f or y o u i n T el A vi v. T u e s d a y, J a n u a r y 2 7 | N B N T L V C e n t e r
O V E R S E A S -
T E L L Y O U R F RI E N D S & F A MI L Y!
N B N O N T O U R
T hi n ki n g a b o u t m a ki n g Ali y a h t hi s y e a r o r si m pl y e x pl o ri n g y o u r o p ti o n s ? N ef e s h B’ N ef e s h i s hi tti n g t h e r o a d! M e e t o u r t e a m, g e t a n s w e r s, a n d m o v e f o r w a r d wi t h y o u r Ali y a h pl a n s wi t h c o n fi d e n c e. T U E S D A Y, F E B R U A R Y 3 | A T L A N T A T H U R S D A Y, F E B R U A R Y 5 | C L E V E L A N D T U E S D A Y, F E B R U A R Y 1 0 | L O S A N G E L E S
I M A P I N F O S E S SI O N C o n n e c t wi t h t h e I n t e r n a ti o n al M e di c al Ali y a h P r o g r a m e x p e r t s, l e a r n a b o u t m e di c al li c e n s u r e, a n d g e t g ui d a n c e t ail o r e d t o y o u r g o al s. S U N D A Y, J A N U A R Y 1 8 | B O C A R A T O N
w w w. n b n. o r g.il / all- e v e n t s
7 2 T O R A H TI D BI T S 1 6 4 4 / V A' EI R A
R E SI LI E N C E I NI TI A TI V E S f ri
C o nti n ui ng to fii ng f a milies cl tier
T e n ell o v d s y o ur er & f se a a s! mil y
2026
A s o u r c o u r a g e o u s a n d r e sili e nt s ol di e r s c o nti n u e t o d ef e n d a n d pr ot e ct t h e St at e of I sr a el, N ef e s h B' N ef e s h, F ri e n d s of t h e I D F ( FI D F), a n d J e wi s h N ati o n al F u n d - U S A ar e c o m mitt e d t o gi vi n g b a c k. W e ar e, o n c e a g ai n, o ft eri n g fr e e fti g ht s t o h el p p ar e nt s b e cl o s er t o t h eir L o n e S ol di er s i n I sr a el.
w w w. n b n. o r g.il / h u g
T h e L o n e S ol di er s Pr o gr a m ( L S P)
R E SI LI E N C E C E N T E R
C o m p r e h e n si v e m e n t al h e al t h s e r vi c e s & e m o ti o n al s u p p o r t f o r I n t e r n a ti o n al L o n e S ol di e r s r e t u r ni n g t o ci vili a n lif e. I n p art n er s hi p wit h
S h e b a M e di c al C e nt er
w w w. n b n. o r g.il /l s p- r e sili e n c e
E V E N T S S U P P O R TI N G
MI L UI M F A MI LI E S, MI L UI M NI KI M, & T H O SE AFFE C TE D B Y O CT O BE R 7 T H P r o g r a m mi n g d e si g n e d t o s u p p o rt a n d c r e at e c o m m u nit y f o r s ol di e r s a n d t h ei r f a mili e s a ti e ct e d b y O ct o b e r 7t h a n d it s aft e r m at h.
w w w. n b n. o r g.il / all- e v e n t s
O U I S R A EL C E N T E R 73
W h e n Sil e n c e F e el s S c a r y:
H el pi n g Si n gl e s R el a x o n a Fi r st D at e ל ע יל וי נש מ ת ה ן ז”לfi ל יה ו הc מ א יר יצ ח ק ב ן יוס ף א Y o c hi a s k s: Al e e z a, o n e of m y c a n di d at e s, i s e xt r e m el y a n xi o u s a b o ut a w k w a r d sil e n c e s o n a fi r st d at e. S h e’ s af r ai d t h at if t h e r e’ s a q ui et m o m e nt, it m e a n s s o m et hi n g i s w r o n g o r t h at t h e d at e i s f aili n g. H o w c a n I h el p h e r f e el c al m e r a n d m o r e c o nfi d e nt ? Al e e z a a n s w e r s: T hi s i s a c o m m o n f e a r, a n d s h e i s t ot all y j u sti fi e d i n h a vi n g t hi s c o n c e r n. Fi r st d at e s c a n f e el li k e a n e m oti o n al p e rf o r m a n c e, e s p e ci all y w h e n s o m e o n e i s al r e a d y n e r v o u s a n d d e e pl y w a nt s t hi n g s t o w o r k. I r o ni c all y sil e n c e c a n f e el l o u d, b ut it’ s n ot n e a rl y a s d a n g e r o u s a s w e i m a gi n e. L et’ s st a rt b y r ef r a mi n g t h e sil e n c e. T hi n k a b o ut m u si c. T h e r e i s a r e st w hi c h i s a b e at
For S al e: B AYIT VE G A N K AS UT O ST. 1 st floor, 3.5 be droo ms, 2 porc hes, 4 directio ns, mac hsa n. A ge nt 0507200381 7 4 T O R A H TI D BI T S 1 6 4 4 / V A' EI R A
a n d i s v e r y i m p o rt a nt. It all o w s all t h e ot h e r s o u n d s t o b e a m plifi e d. Q ui et m o m e nt s d o n’t m e a n f ail u r e; s o m eti m e s t h e y m e a n t w o p e o pl e a r e si m pl y s ettli n g i nt o e a c h ot h e r’ s p r e s e n c e. I n f a ct, c o mf o rt wit h sil e n c e i s oft e n a si g n of s af et y, n ot di s c o n n e cti o n. Sil e n c e i s si m pl y a p a u s e b ef o r e w h at c o m e s n e xt. Y o u’ r e n ot t h e r e t o e nt e rt ai n o r i m p r e s s. Y o u’ r e t h e r e t o n oti c e h o w y o u f e el wit h t hi s p e r s o n. D o y o u f e el c al m e r o v e r ti m e ? M o r e y o u r s elf ? T h o s e a n s w e r s oft e n c o m e t h r o u g h m o m e nt s of p a u s e o r sil e n c e. N ot vi a c o n st a nt c o n v e r s ati o n. P r a cti c all y, y o u c a n h el p h e r p r e p a r e b y s hifti n g h e r mi n d s et. I n st e a d of t hi n ki n g, “I n e e d t o k e e p t hi s g oi n g, ” s h e c a n t ell h e r s elf, “It’ s o k a y t o p a u s e. W e’ r e all o w e d t o b r e at h e. ” A si p of w at e r, a s mil e, o r a si m pl e c o m m e nt li k e, “I’ m e nj o yi n g t hi s, ” c a n g e ntl y r e s et t h e m o m e nt wit h o ut p r e s s u r e. Y o u c a n al s o r e mi n d h e r t h at sil e n c e i s s h a r e d, it’ s n ot h e r s t o c a r r y al o n e. If t h e r e’ s a p a u s e, it b el o n g s t o b ot h p e o pl e. A n d if t h e ot h e r p e r s o n i s c o mf o rt a bl e, t h at’ s a ct u all y v al u a bl e i nf o r m ati o n. W e’ r e n ot l o o ki n g f o r c o n st a nt c o n v e r s ati o n. W e’ r e l o o ki n g f o r c o n n e cti o n a n d t h at oft e n g r o w s i n t h e q ui et m o m e nt s. I w o ul d al s o e n c o u r a g e h e r t o r e m e m b e r t h at att r a cti o n a n d c o n n e cti o n d o n’t c o m e f r o m c o n st a nt t al ki n g, t h e y c o m e f r o m f e eli n g s e e n
a n d s af e. S o m e of t h e st r o n g e st b o n d s a r e b uilt w h e n t w o p e o pl e c a n si m pl y b e t o g et h e r, h a vi n g m o m e nt s w h e r e t h e y l o o k i nt o t h e ot h e r' s e y e s, wit h o ut r u s hi n g t o fill t h e s p a c e. Sil e n c e all o w s a ut h e nti cit y t o e nt e r. M o st i m p o rt a ntl y, r e a s s u r e h e r t h at h e r w o rt h i s n ot m e a s u r e d b y h o w s m o ot h t h e c o n v e r s ati o n f e el s. D ati n g i s n ot j u st a b o ut fi n di n g s o m e o n e, it’ s a b o ut b uil di n g s o m e t hi n g. A n d b uil di n g b e gi n s wit h p r e s e n c e, n ot p e rf o r m a n c e. E n c o u r a g e h e r t o t r u st t h at t h e ri g ht p e r s o n w o n’t b e s c a r e d off b y a m o m e nt of sil e n c e. T h e ri g ht p e r s o n will sit i n it wit h h e r, a n d m a y b e e v e n f e el at h o m e t h e r e. M a y s h e fi n d c o mf o rt i n t h e q ui et m o m e nt s a n d i n c o nfi d e n c e t o o. Bl e s si n g s, Al e e z a
A
lexL osky
J e r u s a le m A rn o n a
H a s h o fe t H a im C o h e n 3 R o o m s a p a r tm e n t A p p r o x . 8 0 s q m , 8 th flo o r , 6 s q m b a lc o n y , b r ig h t w ith o p e n v ie w . P a r k in g & s to r a g e in c lu d e d . Q u ie t, d e s ir a b le a r e a .
A s k in g p r ic e : 3 ,1 0 0 0 0 0 N is
C o r in e : 0 5 4 - 5 6 0 1 9 7 5 V e r o n iq u e : 0 5 4 - 2 0 2 0 4 4 6 A le x L o s k y L t d . w w w .lo s k y .c o .il 02- 6 23559 5
W a nt t o s et u p y o ur fri e n d s ? B e c o m e t h eir a m b a s s a d or j oi n S h a griri m B al e v! e n. s h a griri m. or g.il 0585323242
Lif t u p y o u r v oi c e wi t h o u r s!
…
C o m e t a k e p a rt i n o u r j o y o u s a n d e n e r g eti c S h a b b at S h a c h a rit!
F o u n d e d i n Isr a el i n 2 0 1 9 a n d l e d b y R a v Ri m o n, S h a griri m B al e v - a s o ci al o nli n e m atc h m a ki n g i ni fi a ti v e - h as t a k e n t h e d a ft n g sc e n e b y st or m. Wit h o v er 1 0, 0 0 0 c a n di d at es a n d 3, 0 0 0 A m b ass a d ors, i n Isr a el a n d t h e U S, S h a griri m B al e v is a v er a gi n g a W e d di n g e v er y 2 d a ys!
Ar e y o u t hi n ki n g a b o ut
R E N O V A TI N G ? N E W C O N S T R U C TI O N ?
S Y G C iv i l E n g i n e e r i n g
D e si g n | M a n a g e m e nt | S u p er vi si o n 0 5 4- 4 5 5 7 3 7 6 si m o n g 1 0 8 0 @ g m ail. c o m
W H E R E?
K ol Ri n a S y n a g o g u e (i n N a c hl a ot) B e’ e r s h e v a St r e et 2 6 (t h e S h elt e r)
W HE N ?
S h a b b at m o r ni n g s at 8: 1 5 a m E n gli s h / H e b r e w Ki d d u s h f oll o wi n g
K ol Ri n aJ e r u s al e m. c o m O U I S R A EL C E N T E R 75
R A B BI YM AO SC H HE AH AD U E R Z T " L
L e a r ni n g fr o m A h ar o n T hi s D v a r T o r a h w a s w ritt e n b y A ki v a W hi t e m a n , f a cili t at o r of Sli c e of T o r a h, Y a c h a d’ s c h e v r u t a p r o g r a m at Y e s hi v at H a- K o t el a n d A h a r o n B r a n d , J e r u s al e m C h a pt e r p a rti ci p a nt. I’ m al w a y s st r u c k b y t h e s a m e st r o n g q u e sti o n e v e r y p a r s h a s V a’ ei r a: W h y d o e s n’t P h a r a o h l e a r n hi s l e s s o n w h e n it c o m e s t o t h e pl a g u e s ? Di d it r e all y t a k e s o m a n y pl a g u e s t o g et hi m t o s e n d o ut t h e J e wi s h p e o pl e ? H o w st u b b o r n c a n y o u b e ? A si mil a r q u e sti o n al s o b ot h e r e d m e l a st w e e k. W h y i s M o s h e R a b b ei n u s o h e sit a nt t o t a k e P h a r a o h h e a d o n a n d l e a d t h e J e wi s h p e opl e o ut of E g y pt w h e n it s s u c c e s s i s g u a r a nt e e d b y n o n e ot h e r t h a n G o d Hi m s elf ? W h at w a s r e all y g oi n g o n i n att e m pti n g t o di s a g r e e wit h H a s h e m ? W h at i s r e all y g oi n g o n u n d e r t h e s c e n e s wit h M o s h e a n d P h a r a o h ? U p o n a cl o s e r l o o k, t h e t w o p r o bl e m s t h at s e e m li k e o p p o sit e s a r e o n e a n d t h e s a m e. M o s h e R a b b ei n u, t h e g a d ol t h at h e w a s, u nf o r t u n at el y s uff e r e d i niti all y f r o m a n i nfl at e d s e n s e of s elf- d o u bt, all o wi n g t h e h e a rt t o t a k e c o nt r ol of hi s h e a d. P h a r a o h s uff e r e d f r o m a n i nfl at e d s e n s e of s elf- e st e e m. B ot h s uff e r e d f r o m e m oti o n s t h at p ull e d t h e m a w a y f r o m t h e ri g ht c h oi c e. H o w e v e r, t h e r e w a s s o m e o n e t h at st r u c k t h e s w e et s p ot. E nt e r A h a r o n. A l e a d e r of t h e J e wi s h p e o pl e 7 8 T O R A H TI D BI T S 1 6 4 4 / V A' EI R A
f o r m a n y y e a r s ( s e e R a s hi 4: 1 3), t h e ol d e r b r ot h e r of M o s h e R a b b ei n u n o w b e c a m e hi s s p o k e s p e r s o n, t al ki n g i n f r o nt of P h a r a o h a n d f o r all 1 0 pl a g u e s, w h o t o g et h e r a r e t h e t a g t e a m w h o i n t hi s p a r s h a a n d f o r t h e r e st of C h u m a s h h el p t h e J e wi s h p e o pl e t h r o u g h all t h ei r st r u g gl e s. A h a r o n w a s t h e p e rf e ct mi x of b ot h. A h a r o n p ut b ot h hi s h u milit y a n d p ri d e t o t h e si d e w h e n it w a s ti m e t o, e v e n s u b mitti n g t o hi s y o u n g e r b r ot h e r o n H a s h e m’ s c o m m a n d. I n f a ct, it m a y h a v e b e e n c riti c al t h at t h e s p o k e sp e r s o n of M o s h e R a b b ei n u w a s n ot j u st s o m e o n e el s e, b ut s p e cifi c all y hi s ol d e r a n d m o r e f a m o u s b r ot h e r w h o w o ul d st e p d o w n f r o m hi s r ol e f o r M o s h e R a b b ei n u t o t a k e it, t o t e a c h b ot h M o s h e R a b b ei n u a n d P h a r a o h a s h a r p l e s s o n. A h a r o n t a u g ht M o s h e R a b b ei n u t h at a n a v a h a n d z e ri z u s a r e b ot h i m p o rt a nt, b ut o nl y wit hi n t h e f r a m e w o r k of r at z o n H a s h e m , a n d t e a c h e s P h a r a o h t h at e v e n t h e bi g g e st l e a d e r s d o n’t l e a d f o r t h e m s el v e s, b ut r at h e r f o r a hi g h e r p u r p o s e. W e a r e c o n st a ntl y s u r r o u n d e d b y o p p o rt u niti e s t o b e c al m a n d q ui et o r all o w o u r p ri d e t o g et t o o u r h e a d s e v e n t h o u g h d e e p d o w n w e k n o w t h at t h e ri g ht c h oi c e i s t o si m pl y d o w h at H a s h e m w a nt s. H o w will y o u b e li k e A h a r o n, m a st e r y o u r e m oti o n s a n d n ot j u st e x c el a s a l e a d e r y o u r s elf, b ut b ri n g ot h e r s u p a r o u n d y o u a n d b ri n g o ut t h ei r b e st ?
H a n d y m a n / Pl u m b e r S h m u el R o s e n z w ei g Al uf i n h o m e r e p ai r s
0 5 2- 8 4 9 6 4 1 8
ב ס "ד
ST ATE- OF-T HE- A RT
D e nt al I m pl a nts
T e et h I n A n H o ur
Dr. G e d ali a h M or d ec h ai St er n Di plo mate of Oral I m pla ntology
F ast er, E asi er a n d B ett er t h a n e v er b ef or e. C o m e a n d g et a s ec o n d o pi ni o n, if y o u w er e t ol d y o u n e e d: Bo ne grafts or si n us lifts
C utti ng a n d stitc hi ng
Mo nt hs wit ho ut teet h
Not e no ug h bo ne
(T hese ca n us ually be avoi de d to day)
Al most al ways wit h less pai n a n d less s welli ng, t ha nks to Lasers a n d A dva nce d Tec h nologies. N o-c ost c o ns ult. N o-c ost x-r a ys ( 2 D/ 3 D) if h a v e alr e a d y, wit hi n l ast 6 m o nt hs.
US IL
1607-55t h St. Brookly n, N.Y. 11204 Ussis hki n 57, Rec havia, Jer usale m i m pla ntsa n dlasers-r- us.co m
718-305-5480 02-6258258 O U I S R A EL C E N T E R 79
8 0 T O R A H TI D BI T S 1 6 4 4 / V A' EI R A