ΑΓΙΟΣ ΚΟΣΜΑΣ Ἀρ. τεύχ. 107 • Δ΄ Τρίμηνο 2016
o
Αιτωλός
Περιοδικό Ὀρθοδόξου Ἐξωτερικῆς Ἱεραποστολῆς
«ΑΓΙΟΣ ΚΟΣΜΑΣ Ο ΑΙΤΩΛΟΣ» ΤΡΙΜΗΝΙΑΙΟ ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ Ἔτος ΚZ΄-Ἀρ.τεύχ.107 Ὀκτώβριος-Δεκέμβριος 2016
Τιμή τεύχους: 1,50 εὐρώ Τό περιοδικό ΑΠΟΣΤΕΛΛΕΤΑΙ ΠΑΝΤΟΤΕ ΔΩΡΕΑΝ
Περιεχόμενα 140
Ἱεραπόστολοι καί Ἱεραποστολή
151
«Ἡ μάχη μέ τόν σατανᾶ εἶναι σῶμα πρός σῶμα...»
152
Θαυμαστός ὄντως ὁ Κύριος...
158
Ἡ Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία εἶναι ἕνα συνεχόμενο θαῦμα
162
Σείστηκε ἡ γῆ...!
166
Ἱεραποστολικά νέα ἀπό τήν Ἀνατολική Ἰάβα
170
Στή γῆ τῶν Πυγμαίων
174
Βιβλία πού σᾶς προτείνουμε
Μπορεῖτε νά καταθέτετε τή βοήθειά σας σέ ἕναν ἀπό τούς παρακάτω τραπεζικούς λογαριασμούς καί νά μᾶς ἐνημερώνετε τηλεφωνικά, γιά νά μήν μπαίνετε στή διαδικασία ἀποστολῆς τοῦ καταθετηρίου τῆς τραπέζης. Ἄμεσα θά σᾶς ἀποστέλουμε τήν ἀπόδειξη τοῦ Ἱ. Συνδέσμου.
1. ΕΘΝΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ 235/296004-49 ΙΒΑΝ: GR9401102350000023529600449 SWIFT (BIC): ETHNGRAA
2. ALPHA BANK 479-002101-029168 ΙΒΑΝ: GR3401404790479002101029168
3. ΤΡΑΠΕΖΑ ΠΕΙΡΑΙΩΣ 5231-013724-415 ΙΒΑΝ: GR5001722310005231013724415
Ὁ διαδικτυακός μας τόπος εἶναι:
www.ierapostolos.gr Τό e-mail μας εἶναι: iersyn@iersyn.gr 138
Διεύθυνση: Ἱεραποστολικός Σύνδεσμος «Ἅγιος Κοσμᾶς ὁ Αἰτωλός» Ὁδός Λαγκαδᾶ 190, Τ.Κ. 564 36 Σταυρούπολη Θεσσαλονίκη - Greece Ἀναγν. Σωματεῖο. Ἀπόφ. Πρωτοδ. Θεσ/νίκης, Ἀρ. 684/1990, Κωδικός 2406 Ἐκδότης: Τά μέλη τοῦ Διοικητικοῦ Συμβουλίου Ἀσλανίδης Δημήτριος Πρόεδρος Κατσαρός Κων/νος Ἀντιπρόεδρος Παπαναστασίου Ἰωάν. Γεν. Γραμματέας Κωνσταντινίδης Δημ. Ταμίας Μπαρέκας Βασίλειος Α΄ Μέλος Ἰωαννίδης Κλεόβουλος B΄ Μέλος Δημούδης Ἀριστείδης Γ΄ Μέλος
Ὧρες Γραφείου: 8.30 π.μ. - 8.30 μ.μ. Τηλέφωνα ἐπικοινωνίας:
2310 606920, 602602 FAX 2310 606920 Στοιχειοθεσία, ἐνθέσεις, ἀποχρωματισμοί, ἐκτύπωση, βιβλιοδεσία: «ΧΡΩΜΟΤΥΠ», τηλ. 2310 951620
Οὐράνιε Πατέρα, καί αὐτά τά Χριστούγεννα δῶσε νά μή λείψει τό χαμόγελο ἀπό τά χείλη τῶν παιδιῶν ὅλης τῆς γῆς. Στούς μαχόμενους Ὀρθοδόξους Ἱεραποστόλους μας, Στούς νεοφωτίστους ἀδελφούς μας ὅπου γῆς, Σέ ὅλους τούς συνεργάτες καί φίλους τοῦ Ἱεραποστολικοῦ Συνδέσμου, εὐχόμαστε ὁ τεχθείς Βασιλεύς νά γεννηθεῖ καί μέσα μας, χαρίζοντας φωτισμό, δύναμη, εὐλογία καί ἕνα χαρούμενο,
ἐλπιδοφόρο
139
Ἱεραπ
όστ
ο
λ
οι
ραποστο ε Ἱ ί λ κα
Ὁ
Ὁ μακαριστός Ἱεραπόστολος π. Κοσμᾶς Γρηγοριάτης
140
εὐαγγελισμός, δηλαδή τό κήρυγμα τοῦ Εὐαγγελίου πρός ὅλους τούς λαούς, εἶναι στή φύση τῆς Ἐκκλησίας καί ὡς ἀρχή καί κρηπίδα ἔχει τούς γνωστούς λόγους τοῦ Κυρίου: «Πορευθέντες μαθητεύσατε πάντα τά ἔθνη, βαπτίζοντες αὐτούς εἰς τό ὄνομα τοῦ Πατρός καί τοῦ Υἱοῦ καί τοῦ Ἁγίου Πνεύματος, διδάσκοντες αὐτούς τηρεῖν πάντα ὅσα ἐνετειλάμην ὑμῖν» (Ματθ. 28, 19-20).
ή
Ὁ εὐαγγελισμός λοιπόν, εἶναι μία ἀποστολή τήν ὁποία ἀναθέτει ὁ Κύριος στούς μαθητές του. 'Επειδή δέ τό ἀντικείμενό της εἶναι ἱερό, χαρακτηρίζεται ὡς μία ἱερά - ἀποστολή, ἐξ οὗ καί ὁ ὄρος «Ἱεραποστολή». Ἱεραποστολή εἶναι μία λέξη μέ εὐρεία ἔννοια. Σημαίνει διδασκαλία, κατήχηση κ.λπ., πού μπορεῖ νά κάνουμε σέ ἄλλους ἀνθρώπους ἤ σέ ἄλλους λαούς ἤ ἄλλες φυλές,
σέ ὅλα τά κράτη ἤ ἠπείρους καί ὄχι μόνον ἐκεῖ, ἀλλά καί στόν δικό
Οἱ ἐργάτες τῆς Ἱεραποστολῆς κατά τή διάρκεια κατασκευῆς τούβλων
μας χῶρο, στό κράτος μας, στήν κοινωνία μας, στήν οἰκογένειά μας, στόν ἴδιο μας τόν ἑαυτό. Ἔτσι, ὥστε νά ταυτίζεται ἐν πολλοῖς ἡ ἔννοια τοῦ χριστιανοῦ μέ τήν τοῦ Ἱεραποστόλου· δηλαδή ὁ κάθε χριστιανός νά εἶναι ταυτόχρονα καί Ἱεραπόστολος, ὅπως καί κατωτέρω θά δείξουμε. Ἡ κλασική της βέβαια μορφή, εἶναι ἡ προσπάθειά μας, νά κηρύξουμε τό Ἱερό Εὐαγγέλιο σέ ἄλλα ἔθνη καί νά συμπεριλάβουμε στούς κόλπους τῆς ἁγίας μας Ἐκκλησίας διά τοῦ Ἁγ. Βαπτίσματος ἀνθρώπους ἀπ' ὅλη τήν γῆ, ἀπό πάντα τά ἔθνη, διακονώντας μέ τόν τρόπο αὐτό τήν σωτηρία τους.
Ξεκινώντας ὅμως τήν προσπάθειά μας αὐτή, εἶναι ἀναγκαῖο νά γνωρίζουμε ὅτι αὐτή θά πρέπει νά κινεῖται μέσα σέ ὁρισμένα πλαίσια καί ὑπό ὁρισμένες προϋποθέσεις. Στή συνέχεια θ᾿ ἀναπτύξουμε τίς πιό βασικές ἀπό αὐτές, ὥστε νά εἴμαστε βέβαιοι ὅτι ἡ διακονία μας στήν Ἱεραποστολή γίνεται κατά Θεόν καί ὄχι κατά τήν προσωπική ἑκάστου ἀντίληψη.
141
Ὅταν λοιπόν ξεκινᾶμε τόν ἐπίπονο ἀλλά εὐλογημένο δρόμο τῆς Ἱεραποστολῆς, θά πρέπει πάντοτε νά ἔχουμε κατά νοῦν κάτι βασικό. Ὅσα κάνουμε καί ὅποιο ἀποτέλεσμα προκύψει ἀπό τίς ἐνέργειες καί προσπάθειές μας, ὅσες ψυχές κι ἄν σωθοῦν ἀπό τόν εὐαγγελισμό αὐτόν, θά εἶναι ἔργο τῆς θείας Χάριτος, τήν ὁποία πρέπει πάντοτε νά ἐπιζητοῦμε καί νά ἐπικαλούμεθα. Δέν πρέπει ποτέ νά δώσουμε τόπο στόν λογισμό ὅτι, ὅλα ἤ κάτι ἀπό αὐτά, ὀφείλονται στίς δικές μας ἱκανότητες. Κι ἄν παρατηροῦμε ὅτι οἱ ἀγῶνες μας εὐοδοῦνται, πάντοτε νά ἔχουμε κατά νοῦ τό ἁγιογραφικό: «Ὅταν ποιήσητε πάντα τά διαταχθέντα ὑμῖν, λέγετε ὅτι δοῦλοι ἀχρεῖοί ἐσμεν, ὅτι ὅ ὠφείλομεν ποιῆσαι, πεποιήκαμεν» (Λουκ. 17,10). Καί «...ὅτι χωρίς ἐμοῦ, οὐ δύνασθε ποιεῖν οὐδέν» (Ἰω. 15,5). 142
Ὁμαδικές βαπτίσεις στόν ποταμό Λουαλάμπα ἀπό τόν μακαριστό Ἱεραπόστολο π. Κοσμᾶ Γρηγοριάτη
Μιά ἄλλη βασική ἀρχή, εἶναι ὅτι τό ἔργο τῆς Ἱεραποστολῆς τίθεται πάντοτε ὑπό τήν εὐλογία τῆς Ἐκκλησίας. Ἀπό Αὐτήν ξεκινάει, ἀπό Αὐτήν ἀντλεῖ δύναμη καί στό τέλος ὅ,τι κατορθωθεῖ σ' Αὐτήν ὀφείλεται. Ἰδιωτικές πρωτοβουλίες, ὅσο καλές κι ἄν φαίνονται, ὅταν κινοῦνται σέ ἀτομικά πλαίσια, ἔξω ἀπό τήν ὑπακοή στήν Ἐκκλησία, εἶναι πνευματικά ἐπικίνδυνες. Ἄς θυμηθοῦμε τόν Ἅγ. Κοσμᾶ τόν Αἰτωλό, ὁ ὁποῖος ἄν καί εἶχε τόσες ἱκανότητες καί τόσο μεγάλο πόθο γιά τό θεάρεστο αὐτό ἔργο, δέν τό ἐπεχείρησε, παρά μόνον ἀφοῦ ἔλαβε εὐλογία ἀπό τόν Οἰκουμενικό Πατριάρχη.
Τό Ἐπισκοπεῖο τῆς Ἱερᾶς Μητροπόλεως Κατάνγκα
Μέσα σ' αὐτά τά πλαίσια ἐκινήθη καί ὁ π. Κοσμᾶς Γρηγοριάτης, ὁ γνωστός Ἱεραπόστολος τοῦ Ζαΐρ καί ἀδελφός τῆς Ἱ. Μονῆς μας, τοῦ Ὁσίου Γρηγορίου, ὁ ὁποῖος εἶναι καί ὁ βασικός θεμελιωτής τῆς Ἱεραποστολῆς μας στό Κολουέζι τοῦ Κονγκό. Αὐτός, ἔχοντας τό σχετικό χάρισμα καί τόν μεγάλο πόθο γιά τήν Ἱεραποστολή, δέν ξεκίνησε ἀκολουθώντας τόν λογισμό του, ἀλλά τόν ἔθεσε πρῶτα στήν κρίση διακριτικῶν πατέρων, συγκεκριμένα τοῦ Γέροντος, καί νῦν Ὁσίου, Παϊσίου τοῦ Ἁγιορείτου. Ἐκεῖνος τόν συμβούλευσε νά
συνδεθεῖ μέ τήν Ἱερά Μονή μας τοῦ Ὁσίου Γρηγορίου, καί κατόπιν ν᾿ ἀρχίσει τόν ἱεραποστολικό του ἀγώνα, κάνοντας ὑπακοή σ᾿ αὐτήν. Ἔτσι ἔπραξε ὁ παπαΚοσμᾶς καί ξεκίνησε τό βαρύ αὐτό ἔργο τῆς προσφορᾶς, αὐταπαρνήσεως καί ἀγάπης.
143
Ἐργασίες θεμελίωσης Ἱεροῦ Ναοῦ
Βλέπουμε δέ σήμερα, 38 περίπου χρόνια μετά τήν ἔναρξη τοῦ ἱεραποστολικοῦ του ἔργου, πῶς ὁ Κύριος τό εὐλόγησε καί τό ἐπηύξησε, ὥστε σήμερα ἡ Ἱ. Μητρόπολη Κατάνγκα, πού εἶναι σέ ἔκταση δύο φορές περίπου μεγαλύτερη ἀπό τήν Ἑλλάδα ν' ἀριθμεῖ περί τούς 60.000 ὀρθοδόξους χριστιανούς μέ 145 ἑνορίες, 72 κληρικούς, 75 ἐκπαιδευτήρια μέ 25.000 μαθητές καί 605 διδασκάλους καί καθηγητές. Ὀφείλουμε νά ἐπισημάνουμε ἐδῶ ὅτι ἔργα, ὅπως τά ἀνωτέρω, καί οἱ ἐν γένει δραστηριότητες, εἶναι καλά καί ἀναγκαῖα, δέν ἀποτελοῦν ὅμως τόν κύριο σκοπό τῆς ὀρθοδόξου Ἱεραποστολῆς, ἀλλά 144
τό μέσον γιά τήν ἐπίτευξή της. Ἄλλως θά κινδυνεύσουμε νά πέσουμε στόν κοινωνικό ἀκτιβισμό. Δηλαδή, νά δώσουμε μεγάλη βαρύτητα στά ἔργα καί στήν κοινωνική προσφορά, τόν δέ εὐαγγελισμό καί τήν κατήχηση νά θέσουμε σέ δευτερεύουσα μοῖρα. Αὐτό ἀκριβῶς ἐκφράζει τό πνεῦμα τῆς Δύσεως, τό ὁποῖο ἀκολουθοῦν κατά τό μᾶλλον ἤ ἧττον ὅσες χριστιανικές ὁμολογίες δραστηριοποιοῦνται στήν Ἀφρική. Σ' αὐτές, ἡ ἀπουσία τῆς θείας Χάριτος ἀναπληρώνεται μέ τήν ἀνθρώπινη ὑπερδραστηριότητα. Στήν Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία δέν ὑπάρχουν σχολές Ἱεραποστολῆς, ὅπως στά δυτικά πρό-
τυπα. Ἡ Ἱεραποστολή μας στό Κολουέζι δέν γίνεται μέ κάποιον ἰδιάζοντα καί ἐξειδικευμένο τρόπο. Ἁπλά, ὁ λαός ἐκεῖ διδάσκεται τήν ὀρθόδοξη πίστη καί ζωή, βιώνοντας τήν λειτουργική ζωή ὅπως τίς διδασκόμεθα καθημερινά ἀπό τό Συναξάρι, τίς ἀκολουθίες τῶν Ἁγίων, τά λοιπά ἱερά βιβλία (Παρακλητική, Τριώδιο, Πεντηκοστάριο, Μηναῖα), τήν διδασκαλία τῶν Ἁγίων Πατέρων καί ὅλη τήν ἀσκητική καί λατρευτική ζωή τῆς Ἐκκλησίας. Κάθε ἡμέρα στίς ἐνορίες μας, τελοῦνται ὅλες οἱ ἱερές ἀκολουθίες, Ὄρθρου, Ἑσπερινοῦ καί Ἀποδείπνου. Σαββατοκύριακα καί τίς μεγάλες ἑορτές τελεῖται Θεία Λειτουργία. Ὁ Ἅγιος Ἰουστῖνος Πόποβιτς σχετικά μέ τό θέμα αὐτό λέγει: «Οἱ ἀσκητές εἶναι οἱ μοναδικοί Ἱεραπόστολοι τῆς Ἐκκλησίας, καί ὁ ἀσκητισμός εἶναι ἡ μόνη ἱεραποστολική σχολή μέσα στήν Ὀρθοδοξία. Ἡ Ὀρθοδοξία εἶναι ἄσκηση καί ζωή, γι' αὐτό καί μονάχα διά τῆς ἀσκήσεως καί τῆς ζωῆς ἐπιτελεῖται τό κήρυγμα καί ἡ Ἱεραποστολή». Ἀπό τήν ἐκκλησιαστική δέ ἱστορία γνωρίζουμε ὅτι οἱ Ἅγιοι Κύριλλος καί Μεθόδιος, οἱ μεγάλοι φωτιστές τῶν Σλαύων προήρχοντο καί αὐτοί ὅπως καί ὁ Ἅγ. Κοσμᾶς ὁ Αἰτωλός, ἀπό τήν μοναχική τάξη. Καί ἄλλοι φορεῖς τῆς Ὀρθοδό-
ξου Ἐκκλησίας βέβαια προσφέρουν ἀξιόλογο ἔργο στήν Ἐξωτερική Ἱεραποστολή, ὅπως τό Ἱεραποστολικό Κλιμάκιο τῆς Κανάνγκα, πού ἐπιτελεῖ ἕνα θαυμάσιο καί σημαντικό ἔργο. Ὁμιλοῦντες ἀνωτέρω περί τῶν ἱερῶν βιβλίων, Παρακλητικῆς κ.λπ. κάνουμε γνωστό ὅτι στίς καθημερινές ἀκολουθίες τῆς Ἱεραποστολῆς μας, οἱ ψάλτες μας, ἀφρικανόπουλα ἀπό 10-20 ἐτῶν παιδιά τοῦ Οἰκοτροφείου μας, ἤ τῶν Ἐνοριῶν μας, ψάλλουν ἀπ' αὐτά τά βιβλία στά ἑλληνικά, στά σουαχίλι καί στά γαλλικά, σέ ὅλους τούς ἤχους. Ἀπό τήν καθημερινή δέ ἀνάγνωση καί ψαλμωδία, σιγά-σιγά τά ἱερά λόγια τῶν ἐκκλησιαστικῶν βιβλίων τυπώνονται μέσα τους, καί ἡ ἑλληνική γλώσσα πού μαθαίνουν νά ὁμιλοῦν, εἶναι ἡ ἐκκλησιαστική. Τό παρακάτω χαριτωμένο παράδειγμα, ἐκφράζει ἀκριβῶς τά προλεχθέντα. Μιά ἡμέρα, ἕνας τρόφιμος τοῦ οἰκοτροφείου 13 ἐτῶν, ἔρχεται καί μᾶς λέει παρακλητικά: «Πάτερ, σᾶς παρακαλῶ, παράσχου μοι ἕνα μπίκ (BIC)». Δέν εἶχα διανοηθεῖ ποτέ ὅτι στήν Ἀφρική θά ἄκουγα αὐτή τήν ἔκφραση, δυσπιστώντας δέ τοῦ εἶπα: «Γιά ἐπανάλαβε, παιδί μου». «Παράσχου μοι ἕνα BIC», ἀπαντᾶ μέ ἁπλότητα ὁ μικρός καί μέ φανερή ἀπορία πῶς δέν τό καταλάβαμε ἀμέσως. Τότε πράγματι, κατάλαβα ὅτι ζητοῦσε ἕνα στυλό BIC καί χαμογέλασα 145
ἐλαφρῶς μέ θαυμασμό καί ἔκπληξη γιά τίς λέξεις πού χρησιμοποίησε. Ὁ μικρός, βλέποντας τό χαμόγελο, μέ ἀπορία ρωτάει: «Μήπως δέν τό εἶπα σωστά;». «Ὄχι, ὄχι, πολύ καλά τό εἶπες καί ἔτσι νά συνεχίσεις νά μιλᾶς», τοῦ ἀπάντησα
Ἕνα ἄλλο πρώτιστο μέλημα τοῦ Ἱεραποστόλου εἶναι νά μπεῖ στήν ψυχολογία τοῦ Ἀφρικανοῦ, νά τόν ἀγαπήσει καί νά θελήσει νά προσφερθεῖ ὁλοκληρωτικά στήν ὑπηρεσία του ἀψηφώντας καί τήν ἴδια του τήν ζωή. Ἱεραποστολή μέ κρατούμενα δέν νοεῖται. Ξεκινώντας τό ἔργο του, πρέπει νά εἶναι ἀποφασισμένος ν' ἀφήσει τά κόκκαλά του, ἄν χρειασθεῖ, στήν ἀφρικανική γῆ, ὅπως ἔλεγε καί ἔπραξε καί ὁ μακαριστός παπα-Κοσμᾶς. Τό «ἐγώ του», σιγά σιγά πρέπει νά σβήνει καί νά ἀφήσει νά εἰσέλθει ὁ ἀφρικανός ἀδελφός μέσα του. Νά τόν ἀγαπήσει μέ μιά ἀγάπη ὄχι συναισθηματική ἀλλά μακρόθυμη. Νά τόν ἀγκαλιάσει καί νά τόν ἀποδεχθεῖ ἔτσι ὅπως εἶναι, μέ τίς ἁμαρτίες του, τό βαρύ παρελθόν του, τήν ἐπιπολαιότητά του ἴσως, καί νά 146
ἀπορώντας καί θαυμάζοντας, πῶς τήν αὐθεντική γλώσσα μας, πού ἐμεῖς ἐδῶ τήν βάλαμε στό περιθώριο, τήν χρησιμοποιοῦν τώρα οἱ μικροί ἀφρικανοί ἀδελφοί μας, πού μᾶς διδάσκουν μέ τό παράδειγμά τους.
σκεπάζει τίς ἀνθρώπινες ἀδυναμίες του. Θυμᾶμαι τόν μικρό Νικολά, 6 ἐτῶν, πού ἐνῶ μέ τό ἕνα χέρι μέ χαιρετοῦσε, κι ἐγώ τοῦ θώπευα τό κεφαλάκι, μέ τό ἄλλο ἔψαχνε ταχυδακτυλουργικά τήν τσέπη μου, γιά νά βρεῖ κάποια καραμέλα. Ἔ! πῶς ἐμεῖς πρέπει ν' ἀντιμετωπίσουμε τό γεγονός, παρά μόνον μέ τήν ἀγάπη καί τήν ἀνοχή. Ἔτσι, θά μπορεῖ καί ὁ Ἀφρικανός ἀντίστοιχα νά ξεθαρρεύσει. Νά μᾶς δεῖ μέ ἐμπιστοσύνη μετά ἀπό τίς πικρές ἐμπειρίες πού εἶχε στό παρελθόν ἀπό τούς ἀποικιοκράτες. Νά μᾶς πλησιάσει, νά ἀνοιχθεῖ, καί κατ' αὐτόν τόν τρόπο νά ἐπιτευχθεῖ μία οὐσιαστική καί ὄχι συμβατική συνάντηση μεταξύ εὐαγγελιζόντων καί εὐαγγελιζομένων. Νά γίνει δηλαδή μία ἀλληλοπεριχώρηση, πού μέ αὐτόν τόν τρόπο θά περάσει ἁπλά καί ἀβίαστα τό μήνυμα τοῦ Εὐαγγελίου.
Ὁ π. Θεόφιλος κατά τή διάρκεια τῶν ἐξορκισμῶν πρίν τήν ὁμαδική βάπτιση
Αὐτή ἡ ἀγάπη θά σέ κάνει νά ἀψηφᾶς τόν ὁποιοδήποτε κίνδυνο καί νά ἐνστερνιστεῖς αὐτό πού λέγει ὁ Ὅσιος Σιλουανός ὁ Ἀθωνίτης «ὁ ἀδελφός μας εἶναι ἡ ζωή μας». Θυμᾶμαι τή μικρή διακονία μας στό Kazenze, τήν πόλη τῶν λεπρῶν, ὅπου συγκεντρώνουν ὅλους ὅσους πάσχουν ἀπό αὐτήν τήν ἀσθένεια. Ἄνθρωποι χωρίς χέρια, χωρίς πόδια, μύτη ἤ αὐτιά, μέ παραμορφωμένο πρόσωπο πού ζητοῦν λίγα ψιχία ἀπό αὐτήν τήν ἀγάπη. Ἤ ἄλλους πού πάσχουν ἀπό ἔϊτζ, καί τό γνωρίζουν ὅτι εἶναι καταδικασμένοι σέ θάνατο, καί περιμένουν ἀπό σένα κάτι, ἔστω καί τό ἐλάχιστο, γιατί δέν ἔχουν κάπου ἀλλοῦ νά στραφοῦν καί νά ζητήσουν ἀνθρώπινη βοήθεια. Ἡ Ὀρθόδοξη Ἱεραποστολή πρέπει νά γνωρίζουμε ὅτι δέν ἀρκεῖται μόνον στό κοινωνικό ἀνθρωπιστικό ἔργο, δηλαδή στήν προσφορά μιᾶς ἁπλῆς ἀνθρωπιστικῆς βοήθειας, καί κατόπιν νά σταματήσει ἐκεῖ, ἀλλά 147
προχωρεῖ πιό βαθιά. Προσπαθεῖ νά βοηθήσει καί τήν ψυχή τοῦ προσώπου, στό ὁποῖο παρέχει τήν ἀνθρωπιστική βοήθεια. Ἄν διαπιστώσει καί πνευματική ἀσθένεια, προσπαθεῖ νά τήν θεραπεύσει μέ τόν τρόπο πού μᾶς ἔχουν διδάξει οἱ Πατέρες τῆς Ἐκκλησίας. Ὅλον αὐτόν τόν πλοῦτο τῆς Πατερικῆς διδασκαλίας γιά τήν θεραπεία τῆς ψυχῆς, πού διαφυλάσσει ὡς πολύτιμο θησαυρό ἡ Ἐκκλησία μας, καί πού ἐμεῖς τήν ἔχουμε διδαχθεῖ καί ζήσει στίς Ἱ. Μονές μας, μποροῦμε νά τόν χρησιμοποιήσουμε καί ἀξιοποιήσουμε στήν Ἱεραποστολή, ὥστε ἡ παρεχόμενη βοήθεια νά εἶναι ὁλοκληρωμένη. Ἔτσι, μόνον ἡ Ὀρθόδοξος Ἐκκλησία, πού προσπαθεῖ νά παράσχει ὄχι μόνον ὑλική, ἀλλά πνευματική κυρίως βοήθεια, μποροῦμε νά ποῦμε ὅτι ἀκολουθεῖ τήν ὀρθή ἱεραποστολική ὁδό, ἐπιτελώντας ταπεινά καί οὐσιαστικά τό ἱεραποστολικό Της ἔργο βοηθώντας, θεραπεύοντας καί σώζοντας ψυχές. Αὐτήν τήν ὁδό προσπαθοῦμε νά ἀκολουθοῦμε κι' ἐμεῖς, στήν Ἱεραποστολή τοῦ Κολουέζι. Θά ἀναφέρουμε ἐν συνεχείᾳ ἕνα παράδειγμα, ἐξιστορώντας ἕνα περιστατικό, ὥστε τά προαναφερόμενα νά γίνουν κατανοητά. Συνέβη στό Κολουέζι πρό ὀλίγων ἐτῶν: Ἦταν μεσημέρι, ἡ ὥρα πού τελεί148
ωναν οἱ ἐργασίες τῆς ἡμέρας, καί οἱ ἐργάτες ἐρχόντουσαν καί μᾶς παρέδιδαν τά κλειδιά τῶν διακονημάτων τους. Ἐκείνη τήν ὥρα μᾶς τηλεφώνησαν ἀπό ἕνα κοντινό χωριό, τό Μουσονόϊ, ὅτι κάποιος ἐργάτης μας ἀρρώστησε καί θά πρέπει νά στείλουμε αὐτοκίνητο νά τόν μεταφέρει στό ἰατρεῖο μας, στό Κολουέζι. Πράγματι ἔτσι ἔγινε, τόν πήραμε καί τόν ὁδηγήσαμε στό ἰατρεῖο μας, ὅπου ἄρχισαν οἱ ἐξετάσεις. Τήν ἑπομένη διαπιστώθηκε ὅτι ὁ ἀσθενής, 33 ἐτῶν πατέρας τεσσάρων παιδιῶν, ἔπασχε ἀπό ἔϊτζ καί θά ἔπρεπε νά τόν μεταφέρουμε στό κεντρικό δημοτικό Νοσοκομεῖο. Στείλαμε τό αὐτοκίνητό μας νά τόν μεταφέρει, μέ τήν ἐντολή στόν ὁδηγό νά περάσει πρῶτα ἀπό τήν Ἱεραποστολή μας, γιά νά τόν δοῦμε καί νά τοῦ μιλήσουμε. Τό θέαμα ἦταν οἰκτρό. Ἦταν ἕνας ἄνθρωπος πού φαινόταν ὅτι μετά βίας κρατιόταν στή ζωή. Τό δέρμα του ἦταν κολλημένο στά κόκκαλά του, καί οἱ ἡμέρες του, ἄν ὄχι οἱ ὧρες του, ἦταν μετρημένες. Ρωτήσαμε ἄν ἦταν βαπτισμένος, ὥστε νά μπορέσει νά ἐξομολογηθεῖ καί νά κοινωνήσει. Δυστυχῶς δέν ἦταν. Ἀμέσως ἀναθέσαμε στόν ἰθαγενή ἱερέα μας π. Θεόφιλο, νά τόν ρωτήσει ἄν θέλει νά βαπτισθεῖ, χωρίς νά τόν πιέσει. Ἡ ἀναμονή ἕως ὅτου ἐπιστρέψει ὁ π. Θεόφιλος ἀπό τό αὐτοκίνητο, πού ἦταν σταθμευμένο ἔξω ἀπό
ος ης π. Λάζαρ
ευΐτ Ὁ ἀγαθός λ
τά γραφεῖα τῆς Ἱεραποστολῆς καί μέσα ἦταν ὁ ἀσθενής, ἦταν ἀγωνιώδης. Ἄραγε θά δεχόταν τό βάπτισμα, πού θά ἦταν καί ἡ ἀρχή τῆς σωτηρίας του; Ἡ ἀπάντηση δέν ἄργησε νά ἔλθει. Ὁ ἀσθενής εἶπε ἁπλά καί ἀβίαστα, ὅτι ἤθελε νά βαπτισθεῖ. Ἀρχίσαμε τότε ἕναν ἀγώνα δρόμου νά προλάβουμε νά γίνει ἡ βάπτιση, μήπως ἐν τῷ μεταξύ ἐπέλθει ὁ θάνατος. Ὁ π. Θεόφιλος γρήγορα ἑτοίμασε τά ἀπαραίτητα, καί ξεκίνησαν μέ ὁρισμένα παιδιά τοῦ οἰκοτροφείου μας γιά τό πιό κοντινό ποτάμι. Πέρασε ἀρκετή ὥρα περιμένοντας μέ ἀνυπομονησία τήν ἐπιστροφή τους. Κάπως καθυστερημένα, ἀργά τό ἀπόγευμα ἐπέστρεψαν ἀστράπτοντες ὅλοι ἀπό χαρά. Ὁ π. Θεόφιλος μᾶς ἐνημέρωσε ὅτι
τά δύο Μυστήρια τοῦ Ἁγ. Βαπτίσματος καί Χρίσματος ἔγιναν κανονικά, καί τοῦ δόθηκε τό ὄνομα τοῦ προστάτου τῆς Ἱεραποστολῆς μας, Ἁγίου Γεωργίου. Ἡ χαρά βέβαια ἦταν γενική σέ ὅλους μας, διότι τήν τελευταία στιγμή σώθηκε μία ψυχή, γεγονός πού σέ κάνει νά λησμονεῖς ὅλες τίς πίκρες, πού μπορεῖ νά σοῦ δημιουργοῦνται στήν ἱεραποστολή. Ἐκείνη τήν ὥρα ὅμως, μία δυσάρεστη σκέψη σκίασε σάν σύννεφο τήν γενική χαρά. Ρωτήσαμε τόν π. Θεόφιλο: «Μετά τό ἅγιο Βάπτισμα καί Χρίσμα, τόν κοινώνησες;». Δυστυχῶς τόν εἶχαν ξαναπάει στό νοσοκομεῖο, χωρίς νά περάσουν ἀπό τόν Ἱερό Ναό τοῦ Ἁγ. Γεωργίου νά τόν κοινωνήσουν. Ὁπότε τώρα ἀρχίζει νέα ἀγωνιώδης προσπάθεια νά προλάβουμε νά κοινωνήσει, μήπως ἐν τῷ μεταξύ ἐπέλθει ὁ θάνατος. Ἤδη ἔχει πέσει τό σκοτάδι, καί ὅλοι προσευχόμαστε ὁ Κύριος νά τόν κρατήσει ὡς τά ξημερώματα πού θά πήγαινε ὁ π. Λάζαρος γιά νά τόν μεταλάβει. Ὁ π. Λάζαρος πρόθυμος ὅπως πάντοτε, κατά τά ξημερώματα μπῆκε στό Ἱερό Βῆμα τοῦ Ἁγ. Γεωργίου, πῆρε προηγιασμένο Ἄρτο, καί ξεκίνησε μέ τό αὐτοκίνητο γιά τό Νοσοκο149
μεῖο. Σέ λίγο ἔρχονται στήν Ἱεραποστολή ὅλοι οἱ ἐργάτες μας, γιά νά τούς ὁρισθοῦν οἱ ἐργασίες τῆς ἡμέρας, ὅπως γίνεται καθημερινά. Ἡ σκέψη μας ὅμως εἶναι στόν νεοβαπτισθέντα Γεώργιο καί τόν π. Λάζαρο. Ἄραγε θά τόν προλάβει ζωντανό; Μετά ἀπό ἀναμονή ὁρισμένου χρόνου, φαίνεται τό αὐτοκίνητο νά ἐπιστρέφει μέ τόν π. Λάζαρο στή θέση τοῦ συνοδηγοῦ, σοβαρό, φορώντας τό πετραχήλι καί μέ τά Ἅγια Μυστήρια στά χέρια του. Τρέχουμε μέ ἀγωνία καί ἐλπίδα νά μάθουμε. Ὁ π. Λάζαρος τό ἀντιλήφθηκε καί κάνοντας ἕνα νεῦμα ἀπό μακρυά, μᾶς ἔδωσε νά καταλάβουμε ὅτι τόν βρῆκε ζωντανό καί τόν κοινώνησε, καί ὅτι ὅλα τελείωσαν καλά. Ἴσως δέ θά ὑπάρχουν λόγια νά περιγράψουμε κάπως τά συναισθήματα ἐκείνης τῆς στιγμῆς. Τό μόνο πού κατορθώσαμε καί ψελλίσαμε ἦταν: «Νῦν ἀπολύεις τόν δοῦλο σου, Δέσποτα...». Τήν μεθεπομένη ἡμέρα, ὁ Γεώργιος ἐκοιμήθη. Ὅλοι τό περιμέναμε. Τώρα ὅμως δεχθήκαμε τό γεγονός χωρίς φόβο καί ἀγωνία, διότι εἶχε γίνει ἤδη μέλος τῆς Ἐκκλησίας μας, καί ἡ ψυχή του ἁγνή πλέον καί πεντακάθαρη πέ-
ταξε κοντά στόν Κύριο, ὅπου θά πρεσβεύει πάντοτε γιά ὅλους τούς Ἀφρικανούς ἀδελφούς του, ἀλλά καί γιά ὅλους μας. Τό ἀνωτέρω περιστατικό ἦταν μιά μικρή μνεία, γιά τό πῶς ἐργάζεται ἡ Ὀρθόδοξη Ἱεραποστολή, πού ἀντιμετωπίζει τό θέμα πνευματικά, μέ συναίσθηση καί πόνο. Μία ἐντελῶς ἀντίθετη δηλαδή ἀντιμετώπιση μέ τόν τρόπο δράσεως διαφόρων διεθνῶν ἀνθρωπιστικῶν ὀργανισμῶν, οἱ ὁποῖοι μέ μεγάλες καμπάνιες καί τεράστιες προβολές κατορθώνουν καί συγκεντρώνουν τεράστια χρηματικά ποσά, μέρος τῶν ὁποίων, ὅπως διαβάζουμε στόν τύπο, τά διαθέτουν γιά ἐκτρώσεις. Ἐδῶ θά πρέπει νά ἐκφράσουμε θερμές εὐχαριστίες στούς Ἑλληνικούς Ἱεραποστολικούς Συλλόγους ὅπως ὁ ὑμέτερος, πού ἐνισχύουν οἰκονομικά τίς Ὀρθόδοξες Ἱεραποστολές, ἐκδηλώνοντας ἔτσι ἔμπρακτα τήν ἐμπιστοσύνη τους πρός τούς ἀγωνιζομένους στίς πρῶτες γραμμές τοῦ μετώπου τῆς Ἱεραποστολῆς. (ἡ συνέχεια τοῦ ἄρθρου στό ἑπόμενο τεῦχος)
Τοῦ μοναχοῦ Ν. Γ.
Ὁ Χριστός δέν κάνει λάθος. Ξέρει σέ ποιά καρδιά χτυπάει, ξέρει σέ ποιό σπίτι θά πάει. Ξέρει τί γίνεται σέ κάθε ψυχή μέσα βαθιά. Καί χτυπάει τήν πόρτα. † π. Συμεών Κραγιόπουλος 150
«Ἡ μάχη μέ τόν σατανᾶ εἶναι σῶμα πρός σῶμα...» Ὁ ἀγώνας ἐδῶ εἶναι δύσκολος. Μέ ὁποιαδήποτε ἀνθρώπινα δεδομένα, εἶναι ἀδύνατον νά ἀντέξει ἕνας ῾Ιεραπόστολος γιά μεγάλο χρονικό διάστημα. Γι᾿ αὐτό καί ἡ ἀδυναμία πολλῶν εἶναι τά τακτικά ταξίδια, Εὐρώπη - ᾿Αφρική. Εἶναι γιά νά δώσουν μία διέξοδο στή δυσκολία πού παρουσιάζει ἐδῶ ἡ ὑπόθεση τῆς ῾Ιεραποστολῆς. Οἱ ἀγῶνες αὐτοί πού γίνονται ἀπό τούς ῾Ιεραποστόλους δέν βρίσκουν καί τόση ἀνταπόκριση ἀπό τούς ἀδελφούς μας. Κοπιάζεις καθημερινῶς καί βλέπεις νά πηγαίνουν ὅλα στόν ἀέρα. ῎Αν τό σκέφτεσαι σάν ἄνθρωπος, ἀπογοητεύεσαι. Αὐτήν τήν ἀπογοήτευση, αὐτήν τή δυσκολία, τήν καλύπτει ὁ ἴδιος ὁ Κύριος τῆς ῾Ιεραποστολῆς μέ θαυμαστό τρόπο. Δίνει ἀρκετή πληροφόρηση στόν ἐργάτη, στόν ῾Ιεραπόστολο, ὅτι αὐτό πού κάνει εἶναι σωστό ἤ αὐτό πού κάνει δέν εἶναι σωστό. Τοῦ δίνει ἀρκετό θάρρος, τοῦ παρουσιάζει θαύματα καθημερινά. Αὐτό βέβαια εἶναι μυστικό τοῦ καθενός, δέν εἶναι πράγματα πού συζητιοῦνται. ᾿Αλλά μέχρις ἐδῶ μπορῶ νά πῶ ὅτι ὁ ῾Ιεραπόστολος ἔχει δείγματα τῆς ἀγάπης τοῦ Θεοῦ καί τῆς ἐνισχύσεώς Του, ὅτι μπορεῖ νά προχωρήσει ἄνετα παρά τίς δυ-
σκολίες. ῎Ισως νά μήν ἔχει ἐντυπωσιακά ἀποτελέσματα ἀλλά μπορεῖ νά προχωρήσει, ἐφόσον ἔχει τήν πληροφόρηση ἀπό τόν Θεό, πού τήν τόσο δύσκολη καί τραχιά ζωή του τήν κάνει εὔκολη. ῾Ο ἀγώνας λοιπόν εἶναι ἐλπιδοφόρος, ὅταν γίνεται μέ τή χάρη τοῦ Θεοῦ. ῞Ολα πᾶνε κατ᾿ εὐχήν. Κι ἔτσι κι ἐμεῖς συνεχίζουμε τόν ἀγώνα, μέ τήν ἐλπίδα πάντοτε ὅτι θά μᾶς ἐλεήσει ὁ Θεός καί δέν θά χάσουμε τήν ψυχή μας. Διότι, κοπιάζοντας κάποιος, σέ ἕναν τέτοιο τόπο, κονταροκτυπούμενος κάθε μέρα μέ τόν σατανᾶ, δέν εἶναι «παῖξε γέλασε»! ῾Η μάχη δηλαδή δέν εἶναι ὅπως στήν ῾Ελλάδα. Γιά μένα τουλάχιστον εἶναι σῶμα πρός σῶμα, γίνεται ἕνας ἀγώνας, νά τοῦ ἁρπάξουν ἀπ᾿ τά χέρια του ψυχές, τίς ὁποῖες κρατάει πολύ καλά. ῎Εχουμε κι ἐμεῖς πάντως ἀπό τήν πατρίδα τίς προσευχές τοῦ Μοναστηριοῦ μας, τῶν πατέρων ἀπό τό ῞Αγιον ῎Ορος καί ἄλλων ἀνθρώπων, πού μᾶς γράφουν τακτικά ὅτι θά μᾶς στηρίζουν καί θά προχωροῦμε στόν δύσκολο αὐτόν ἀγώνα. Ἀπό τό βιβλίο «Τό Ἱεραποστολικό μου Ἡμερολόγιο», ἔκδ. Ἱεραποστ. Συνδέσμου, Θεσσαλονίκη 2009, σελ. 197-198. 151
Θαυμαστός ὄντως ὁ Κύριος... Ἡ χώρα τῆς Μαδαγασκάρης γενικά ἀλλά ἰδιαίτερα ἡ εὐρύτερη περιοχή τοῦ Τουλιάρ εἶναι μία περιοχή πού μαστίζεται ἀπό τήν φτώχεια, τήν ἔλλειψη ἰατροφαρμακευτικῆς περίθαλψης καί κατά συνέπεια ἀπό πολλές ἀρρώστιες.
152
Ὅταν πηγαίνουμε στήν ὕπαιθρο προσπαθοῦμε νά γεμίζουμε τό αὐτοκίνητο μέ κάθε εἴδους βοήθεια, γιατί γνωρίζουμε ἐκ τῶν προτέρων ὅτι πρόκειται νά συναντήσουμε ἀνθρώπους πού ἔχουν ἀνάγκη ἀπό κάθε εἴδους βοήθεια. Ἄλλοτε μᾶς ἐκλιπαροῦν γιά λίγο ρύζι, ἄλλοτε γιά παρακεταμόλη, γιά νά ἀνακουφιστοῦν ἀπό τόν παρατεταμένο πυρετό τῆς ἑλονοσίας ἤ τοῦ τύφου. Ἄλλοτε γιά ἀντιβίωση ἤ γιά ἀντισηπτικό, πού θά ἀνακουφίσει γιά λίγο ἔστω τίς πληγές ἀπό μικροτραυματισμούς πού λόγω τῆς ἔλλειψης βασικῆς φροντίδας ἔχουν ἐξελιχθεῖ σέ πυώδη συρίγγια, τά ὁποῖα πολλάκις ἐπιφέρουν μόλυνση καί τελικά ἀκρωτηριασμό ἤ θάνατο.
Ὑπαίθρια ὁμαδική βάπτιση στήν ἐπαρχία Τουλιάρ
Δέν εἶναι λίγες οἱ φορές πού μᾶς παρακαλοῦν νά μεταφέρουμε ἀνθρώπους στήν πόλη, γιατί δέν ὑπάρχει κανένα ἄλλο μέσον ἐκτός ἀπό τό αὐτοκίνητο τῆς Ἐκκλησίας, γιά νά πάρει τόν ἄρρωστο ἀπό τό χωριό στό νοσοκομεῖο. Ἄρρωστοι πού εἶναι καταδικασμένοι σέ βέβαιο θάνατο πολλές φορές ἐξαιτίας μίας ἁπλῆς ἀσθένειας. Γυναῖκες ταλαιπωρημένες ἀπό τόν τοκετό, ἡλικιωμένοι ἀνήμποροι γιά ὁποιαδήποτε μετακίνηση, παιδιά πού βρίσκονται ἕνα βῆμα πρό τοῦ τέλους εἶναι οἱ συνεπιβάτες μας καί οἱ συνοδοί μας μέσα στό αὐτοκίνητο στά μακρά ταξίδια στήν ὕπαιθρο τοῦ Τουλιάρ. Ἐκεῖ ἡ σκόνη ἀνακατεύεται
πάντα μέ τό φαγητό. Τό νερό πού πίνεις εἶναι γλυφό καί ἀνακατωμένο μέ λάσπη καί μέ πολλά μικρόβια καί παράσιτα καί ... καθόλου ἀκίνδυνο. Ὅταν πηγαίνουμε πρός τήν ὕπαιθρο μᾶς συνοδεύουν τά κάθε εἴδους ἐφόδια γιά τόν κόσμο. Ὅταν γυρίζουμε μᾶς συνοδεύει αὐτός ὁ ἴδιος ὁ κόσμος. Οἱ τέσσερις τροχοί βουλιάζουν στίς λάσπες, τό νερό πολλές φορές ἀνεβαίνει στό ὕψος τοῦ καπό τῆς μηχανῆς, καί ἀμέτρητες φορές κολλᾶμε σέ βούρκους ἀπό λάσπη, γιατί ἔτσι γίνονται οἱ χωματόδρομοι ἀπό τίς βροχές στήν περιοχή τοῦ Ambanihy. Μίας περιοχῆς πού λατρεύω ἀλλά καί πού 153
Διανομή γάλακτος σέ σκόνη σέ ἕνα χωριό τῆς ἐπαρχίας
φημίζεται γιά τούς ληστές της, οἱ ὁποῖοι, ἄν καί φοβοῦνται γενικῶς τούς ἱερωμένους, δέν παύουν νά εἶναι ἕνας διαρκής κίνδυνος, εἰδικά τήν νύχτα ὅπου δέν διακρίνονται πρόσωπα καί τό ἀλκοόλ πολλές φορές τούς θολώνει τό μυαλό. Παρ’ ὅλα ταῦτα δέν χάνεις οὔτε τότε τήν ψυχραιμία σου, ἀλλά συνεχίζεις νά ἐλπίζεις στόν Θεό. Καί ὄντως τό θαῦμα ἔρχεται. Μία ὁμάδα χωρικῶν μέ ἀναμμένους τούς φακούς σέ πλησιάζει. Ἐσύ μέ κομμένη τήν ἀνάσα περιμένεις. Καί τότε ἀκοῦς κάποιον νά λέει: «Μήπως χρειάζεστε βοήθεια;». Αὐτό εἶναι. Τά φτυάρια ἀρχίζουν νά σκάβουν κάτω ἀπό τό σασί πού ἔχει βουλιάξει στή λάσπη.
154
Ὑπαίθριο ἰατρεῖο στό χωριό Ἀμπασκίμπο
Ἀνοίγουν δρόμο μπρός καί πίσω ἀπό τούς τροχούς. Τά σώματα τῶν ἀνθρώπων βουλιάζουν μέσα στό λασπῶδες ἔδαφος καί σέ λίγο δέν διακρίνονται ἀπό αὐτό μέσα στή νύχτα. Κάποιος τότε ρωτᾶ: «Ἀπό ποῦ εἶστε;». Καί ἀπαντᾶς μέ συγκίνηση ὅτι εἶσαι Ὀρθόδοξος κληρικός πού πηγαίνει νά φροντίσει γιά μία Ἐνορία τῆς περιοχῆς. Τό αὐτοκίνητο ἔχει πιά ἐλευθερωθεῖ. Οἱ χωρικοί σοῦ ζητοῦν κάποιο βιβλίο τῆς Ἐκκλησίας καί παρακαλοῦν νά τούς βάλεις στό πρόγραμμα τῶν κατηχήσεων. Τούς ἀγκαλιάζεις καί τά μάτια δακρύζουν στόν ἀδελφικό πρῶτο αὐτόν ἀσπασμό. Ἔτσι ἀνοίγει μία ἀκόμα καινούργια σελίδα, ὅπως εὐδόκησε καί θέλησε ἡ Θεία πρόνοια. Θαυμαστός ὄντως ὁ Κύριος καί ὁ τρόπος τόν ὁποῖο ἐπιλέγει γιά νά φέρνει κοντά Του τούς ἀνθρώπους Του. Κάποιοι φιλότιμοι Ἕλληνες μᾶς ρωτοῦν συνέχεια τί ἔχετε ἀνάγκη περισσότερο στό Κλιμάκιο. Μά οἱ ἀνάγκες μας εἶναι ἀμέτρητες. Τρόφιμα, φάρμακα, ρουχισμός, λίγα παιχνίδια γιά νά παρηγορήσουμε τά παιδιά μας, ὅ,τι γενικά περισσεύει ἀπό τήν ἀγάπη καί πρῶτα ἀπ' ὅλα τήν προσευχή σας. Μέσα σέ ὅλα κάνουμε ἔκκληση γιά τήν εὕρεση ὀχήματος κατάλληλου γιά τήν ἀσφαλή καί σίγουρη μετακίνηση τῶν ἐθελοντῶν γιά τήν
διανομή βοήθειας καί κάλυψη τῶν ἱεραποστολικῶν δραστηριοτήτων στήν ὕπαιθρο. Πράγματι, γιά τίς ὁδικές καί κυκλοφοριακές συνθῆκες πού ἀντιμετωπίζουμε κρίνεται ἀπαραίτητη ἡ ὕπαρξη ἑνός γεροῦ καί ἱκανοῦ μεταφορικοῦ μέσου, τό ὁποῖο θά μπορεῖ νά μᾶς βοηθήσει νά ἐξυπηρετήσουμε τόν κόσμο πού διακονοῦμε καί τίς τόσες πολλές ἀνάγκες του. Δέν θά παραλείψω βέβαια νά εὐχαριστήσω ὅλους ἐσᾶς πού μέ τόση ἀγάπη ἀγκαλιάζετε τό ἔργο μας. Ὁ ἀγώνας τῆς Ἱεραποστολῆς διεξάγεται σέ δύο ἐπίπεδα. Ἐκ τῶν ἐγγύς καί ἐκ τῶν μακράν. Καί τά δύο κρίνονται ἀπαραίτητα. Καί οἱ μέν καί οἱ δέ λαμβάνουν τόν μισθό πού τούς ἁρμόζει ἀπό τόν αἰώνιο καί ἀλάνθαστο μισθαποδότη Χριστό. Ἱερομ. Πολύκαρπος Ἁγιαννανίτης
155
Ἡ ἀνθρώπινη ἱστο ὅσο τά ἀδέλφια μ διψοῦν
156
ορία δέν θά δικαιωθεῖ ποτέ μας σέ ὅλη τή γῆ πεινοῦν, καί ὑποφέρουν.
157
Η ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΕΙΝΑΙ ΕΝΑ ΣΥΝΕΧΟΜΕΝΟ ΘΑΥΜΑ Γιά τήν Ἀλήθεια τῆς Ὀρθόδοξης Πίστης μας, τήν ἀποκεκαλυμμένη καί φανερωμένη στούς μαθητές τοῦ Χριστοῦ καί στούς ἁγίους Πατέρες μας, ἡ Ἱεραποστολή μας ἐργάζεται ταπεινά σέ αὐτή τή χώρα. Εἶναι ἡ Χάρη τοῦ Θεοῦ, βέβαια, πάνω ἀπό ὅλα, πού ἐργάζεται μυστικά, μέσα στίς καρδιές τῶν ἀνθρώπων, ἀλλά συγχρόνως εἶναι ἀπαραίτητες καί οἱ δικές μας μικρές, ἀνθρώπινες προσπάθειες. Γιατί χτίζουμε Ναούς; Γιατί μεταφράζουμε τά Ἱερά κείμενα; Γιατί ταΐζουμε φτωχούς καί ἐπισκεπτόμαστε φυλακισμένους; Γιατί ἐκκλησιαζόμαστε καί συμμετέχουμε στά Ἱερά Μυστήρια; Γιατί νηστεύουμε, ἐξομολογούμαστε, κοινωνοῦμε, συγχωροῦμε ὅσους μᾶς πληγώνουν καί μᾶς στενοχωροῦν; Γιατί ἀγρυπνοῦμε καί προσευχόμαστε; Γιατί τηροῦμε τίς ἐντολές τοῦ Κυρίου μας; Μά γιά ἕναν μοναδικό καί ἁπλό λόγο. Γιατί εἴμαστε μαθητές τοῦ Χριστοῦ καί θέλουμε νά πορευόμαστε στή ζωή μας κατά τόν τρόπο πού Αὐτός μᾶς δίδαξε, ὅταν ἦρθε ἀνάμεσά μας. Γιατί θέλουμε νά Τόν ἀκολουθήσουμε, θέλουμε νά Τοῦ μοιάσουμε, θέλουμε νά γίνουμε σάν κι
158
Αὐτόν. Θέλουμε νά ἁγιάσουμε! Ἡ Ὀρθόδοξη πίστη μας δέν εἶναι ἕνας ἀπό τούς πολλούς τρόπους νά περνᾶμε καλά τόν χρόνο μας. Ἡ πίστη μας εἶναι πόνος, κόπος καί θυσία γιά νά εἰσέλθουμε στόν Παράδεισο, στή Βασιλεία τῶν Οὐρανῶν!
Ὁ Ἱερός Ναός Γεννήσεως τοῦ Σωτῆρος Χριστοῦ στό Λικουλέζι τοῦ Μαλάουϊ
Ὁ Ἱερέας π. Νικόδημος
Αὐτόν τόν ὀρθόδοξο τρόπο ζωῆς, πού μέσα ἀπό τήν ἑλληνορθόδοξη παράδοσή μας ἐμεῖς οἱ Ἕλληνες τόν γνωρίζουμε καί πολλοί ἀπό ἐμᾶς τόν ζοῦμε καί μετέχουμε θαυμαστῶν γεγονότων στή ζωή μας, αὐτόν τόν τρόπο ζωῆς εἶναι καί πολλοί Μαλαουϊανοί ἀδελφοί μας πού τόν γνώρισαν καί τόν πίστεψαν. Τώρα προσπαθοῦν νά συντονίσουν τή ζωή τους μέ αὐτόν. Καί πλέον βλέπουν τό Θαῦμα, χειροπιαστό στή ζωή τους. Δύο θαυμαστά γεγονότα θά μοιραστοῦμε μαζί σας, ἀπό τίς ὀρθόδοξες ἐμπειρίες τῶν Μαλαουϊανῶν ἀδελφῶν μας.
Στήν Ἐνορία τῆς Ἀναστάσεως, στήν περιοχή Μπαγιάνη, ὅπου διακονεῖ ὁ π. Νικόδημος, τό ποίμνιο εἶναι μικρό ἀλλά συνειδητό καί ἀγωνιζόμενο. Μέ πίστη στόν Θεό καί ἀγάπη στόν Ἱερέα τους, ἀκολουθοῦν ὅλοι μαζί τό λειτουργικό πρόγραμμα τῆς Ἐνορίας ἀνελλιπῶς καί ἀφιερώνουν μέ χαρά τόν χρόνο τους γιά κατηχητικά μαθήματα, τόσο οἱ ἐνήλικοι ὅσο καί τά παιδιά, καί γιά χορωδία οἱ γυναῖκες. Γενικά ζοῦν ὅλοι πολύ κοντά στή διδασκαλία τοῦ Χριστοῦ. Σέ αὐτήν τήν Ἐνορία, πρίν ἀπό λίγο καιρό, οἱ πιστοί ἔζησαν ἕνα θαυμαστό γεγονός. Βίωσαν τήν "ἐπίσκεψη" τοῦ Ἁγίου Πνεύματος μέ ἰδιαίτερο τρόπο. Ἦταν ἕνα Σάββατο πού εἶχε προγραμματιστεῖ ἡ τέλεση ὁμαδικῆς βάπτισης κάπου εἴκοσι ἰθαγενῶν, ἐνηλίκων καί παιδιῶν. Τό Μυστήριο μόλις εἶχε γίνει καί ἐνῶ βρίσκονταν ἀκόμη ὅλοι μέσα στόν Ναό, ἕνα περιστέρι τούς ξάφνιασε εὐχάριστα. Μπῆκε στόν Ναό ἀπό τήν κύρια εἴσοδο, ἔκανε τρεῖς γύρους πετώντας πάνω ἀπό τά κεφάλια τους καί ἀφοῦ βγῆκε ἀπό τόν Ναό, σταμάτησε ἐπάνω στό ψηλό καμπαναριό, πού βρίσκεται ἀκριβῶς δίπλα. Ὅλοι ὅσοι ἦταν ἐκεῖ, εἶδαν αὐτό τό περιστατικό καί χάρηκαν. Εἶχαν τή βεβαιότητα ὅτι ἡ βάπτιση πού μόλις εἶχε γίνει, εἶχε ἰδιαίτερη εὐλογία ἀπό τόν Θεό. Εὐχαριστοῦσαν καί δοξολογοῦσαν τόν Κύριο πού τούς ἀξίωσε νά τό ζήσουν. Τό δεύτερο θαυμαστό γεγο159
Ὁ πατήρ Γεώργιος μέ τήν οἰκογένειά του
νός συνέβη στήν Ἐνορία τῶν Ἁγίων Ἀθανασίου καί Κυρίλλου στή Ζόμπα, τήν παλιά πρωτεύουσα τοῦ κράτους. Στήν Ἐνορία αὐτή ὑπηρετεῖ ἕνας ὑπέροχος κατηχητής, ὁ Γεώργιος, ἔγγαμος μέ τρία παιδιά. Τόν Γεώργιο τόν ἔστειλε ἡ Ἱεραποστολή μας γιά θεολογικές σπουδές στήν Ὀρθόδοξη Ἐκκλησιαστική Σχολή τῆς Κένυας καί ἐπέστρεψε γεμάτος γνώσεις γιά τήν Ὀρθοδοξία καί ζῆλο νά προσφέρει ἀπό τό περίσσευμα τῆς καρδιᾶς του στούς συμπατριῶτες του, πού λαχταροῦν νά γνωρίσουν τήν ἀλήθεια. Ὁ Γεώργιος κατοικεῖ δίπλα στόν Ναό καί περνάει τή μέρα του διακονώντας σέ αὐτόν. Ἐπίσης, μᾶς ζήτησε καί τοῦ ἀγοράσαμε ἕνα ποδήλατο, γιά νά πηγαίνει στίς γύρω περιοχές καί μέ κόπο καί θυσία νά διδάσκει στά χωριά. Ἔτσι σιγά-σιγά ὁ κόσμος, πού ἐνδιαφέρεται, καί μέσα στήν πόλη καί ἔξω στά 160
χωριά, μαθαίνει τήν Ὀρθοδοξία. Τά πρῶτα ἱεραποστολικά βήματα ἔγιναν σέ αὐτή τήν περιοχή ἀπό τόν Γεώργιο καί πολύ σύντομα, Θεοῦ θέλοντος, θά χειροτονηθεῖ Ἱερέας, γιά νά μπορεῖ καί μέσα ἀπό τό Ἱερό Θυσιαστήριο νά διακονεῖ τόν λαό τοῦ Θεοῦ. Ὁ ζῆλος τοῦ Γεωργίου στό θέμα τῶν κατηχήσεων εἶναι μεγάλος, ἀλλά μεγάλη ἐπίσης εἶναι καί ἡ ἀγάπη του γιά τίς ἀκολουθίες καί τίς προσευχές. Μᾶς ἔλεγε συχνά, καί τό πίστευε, ὅτι οἱ προσευχές τῶν Ὀρθοδόξων, θά φέρουν τόν κόσμο στήν Ἐκκλησία καί γι' αὐτό πρέπει ἐμεῖς οἱ κατηχητές καί οἱ Ἱερεῖς νά τελοῦμε μέ πολύ ζῆλο τίς Ἱερές Ἀκολουθίες, γιά νά "τραβήξει" τό Ἅγιο Πνεῦμα καί ἄλλους πιστούς στό λιμάνι τῆς Σωτηρίας. Ὁ Γεώργιος, λοιπόν, συνηθίζει πρωί καί ἀπόγευμα νά προσεύχεται στόν Ναό τελώντας τόν Ὄρθρο, τόν Ἑσπερινό καί τό Ἀπόδειπνο καί τό βράδυ νά κάνει τόν προσωπικό του κανόνα σέ ἕνα δωμάτιο τοῦ σπιτιοῦ του, πού βρίσκεται δίπλα στόν Ναό. Κάθε βράδυ, 12:00 μέ 2:00, ξυπνᾶ καί ἀρχίζει τόν κανόνα του μέ ψαλμούς, μετάνοιες, κομποσχοίνι κ.λπ. Ἐδῶ θά πρέπει νά σημειώσουμε ὅτι οὔτε ὁ Ναός οὔτε τό σπιτάκι διαθέτουν ἠλεκτρικό ρεῦμα. Λίγες ἡμέρες πρίν τόν πλησίασε ἕνας γείτονάς του, πού δέν εἶχε καμία σχέση μέ τήν Ὀρθοδοξία, οὔτε γνώριζε μέχρι τότε τήν Ἐκκλησία μας. Πιάνει, λοιπόν, τόν Γεώργιο καί μέ σιγουριά καί χαρά τοῦ λέει: «Καί ἐγώ καί ἡ οἰκογένειά
μου θέλουμε νά βαπτιστοῦμε σέ αὐτήν τήν Ἐκκλησία, γιατί ἐδῶ βρίσκεται ἡ Ἀλήθεια καί ἐσεῖς ἔχετε τήν ἀληθινή Πίστη». «Μά πῶς ἔτσι ξαφνικά», τόν ρωτάει ὁ Γεώργιος; Καί ἐκεῖνος τοῦ διηγήθηκε τά παρακάτω: «Eἶμαι γείτονάς σου καί ἡ δουλειά μου εἶναι νά κάνω βραδινές περιπολίες καί νά ἐλέγχω τούς φρουρούς πού δουλεύουν γιά τήν ἑταιρία μας, ἄν βρίσκονται στίς θέσεις τους. Κάθε βράδυ στίς 12:00 πιάνω δουλειά καί μάλιστα σέ ἀκούω πού προσεύχεσαι λίγο πρίν ξεκινήσω. Ἔρχεται αὐτοκίνητο τῆς ἑταιρίας μας μέ ὁδηγό, μέ παίρνει καί φεύγουμε. Τίς προάλλες τήν ὥρα αὐτή, πού ἐσύ προσευχόσουν, καί ἐγώ καί ὁ ὁδηγός μου εἴδαμε ὁλόκληρη τήν Ἐκκλησία καί τό σπίτι σου νά εἶναι λουσμένα μέσα στό φῶς! Μᾶς ἔκανε πολύ ἐντύπωση καί σταματήσαμε τό αὐτοκίνητο γιά νά δοῦμε καλύτερα, ἀφοῦ γνωρίζουμε ὅτι δέν ἔχετε ἠλεκτρικό ρεῦμα σέ αὐτά τά κτίρια. Τό φῶς αὐτό ἦταν λαμπερό, ὄμορφο καί φυσικό! Τήν ἑπόμενη μέρα ἐπαναλήφθηκε ξανά τό ἴδιο θέαμα, ἀκριβῶς τήν ἴδια ὥρα. Αὐτό δέν μοῦ ἔχει ξανασυμβεῖ ποτέ. Θέλω νά γίνω Ὀρθόδοξος καί ἐγώ καί ἡ οἰκογένειά μου». Τό θαυμαστό αὐτό γεγονός μᾶς θύμισε ὅτι, πρίν κάποια χρόνια ὅταν χτιζόταν αὐτός ὁ Ναός, ξαφνικά μία μέρα, ἀνάμεσα στούς ἀνυποψίαστους ἐργάτες, ἐμφανίστηκε κάποιος «ἰδιόρρυθμος τρελός ἰθαγενής», στάθηκε στό κέντρο τοῦ Ναοῦ καί ἄρχισε
νά μιλᾶ δυνατά καί νά ἀνακοινώνει σέ ὅλους ὅτι «ἐδῶ βρίσκεται ἡ Ἀλήθεια, ἐδῶ βρίσκεται ἡ Σωτηρία!» καί κάποιες ἄγνωστες λεπτομέρειες πού ἐπρόκειτο νά συμβοῦν ὅπως: «Θά ἔρθει αὔριο καί ὁ Ἐπίσκοπός σας, ἀλλά δέν θά σᾶς ἐπισκεφθεῖ ἐδῶ αὐτήν τή φορά» καί ἄλλα τέτοια. Μέ αὐτά τά θαυμαστά γεγονότα, ἀδελφοί, καί μέ ἄλλα παρόμοια οἱ μεγάλοι Ἅγιοι καί Πατέρες τῆς Ἐκκλησίας μας μᾶς φανερώνουν ὅτι εἶναι στό πλευρό μας καί μᾶς βοηθοῦν στά διάφορα προβλήματα πού ἀντιμετωπίζουμε σέ αὐτήν τή χώρα. Οἱ Ἅγιοι μᾶς βοηθοῦν σκανδαλωδῶς. Σπεύδουν, δηλαδή, λύνουν τά προβλήματά μας, μᾶς σκεπάζουν, μᾶς προστατεύουν, εἶναι συνεχῶς δίπλα μας καί μεσιτεύουν στόν Τριαδικό Θεό γιά μᾶς, σεβόμενοι συγχρόνως καί τήν ἐλευθερία μας. Γι' αὐτό ἐμεῖς τό μόνο πού ἔχουμε νά κάνουμε εἶναι νά προσευχόμαστε σέ αὐτούς, ὥστε νά μεσιτεύουν γιά μᾶς. Νά τούς ἐμπιστευόμαστε τά παιδιά μας, τήν οἰκογένειά μας, τήν πατρίδα μας, τίς Ἱεραποστολές καί ἔτσι θά πετύχουμε νά βγοῦμε ἀπό τά ποικίλα ἀδιέξοδα. Θαυμαστά παραδείγματα σάν τά παραπάνω θά ἔρχονται πάντοτε μπροστά μας, γιά νά μᾶς δείχνουν ὅτι διά τῆς προσευχῆς, τῆς ταπείνωσης καί τῆς σωστῆς λατρείας τοῦ Θεοῦ θά πετύχουμε τά ποθούμενα. Μέ ἀγάπη Χριστοῦ π. Ἑρμόλαος Ἰατροῦ 161
«
Σείστηκε ἡ γῆ...! Ὅ
ταν ἀναλογίζομαι τούς κόπους, τίς ἀποστάσεις, τούς δρόμους, τά βουνά, τίς λίμνες, τά ποτάμια ἀλλά καί τόν οὐρανό, στέκομαι μέ δέος μπροστά στή μεγαλοσύνη καί τό θαῦμα τοῦ Θεοῦ πού ἐπισκοπεῖ καί κινεῖται παντοῦ, δημιουργώντας ἔτσι, μία ἀτμόσφαιρα ὑπερφυσική, ὑπεράνθρωπη, ἀκατάληπτη. Εἶναι ὁρισμένες στιγμές καί κάποια γεγονότα πού διαδραματίζονται στή ζωή μας, τά ὁποῖα ἀδυνατεῖ ὁ ἀνθρώπινος νοῦς καί ἡ σκέψη νά τά νιώσουν καί νά τά ἀντιληφθοῦν. Τό λιγότερο πού διανύω σέ κάθε ποιμαντική περιοδεία μου εἶναι 2.000–2.500 χιλιόμετρα κάτω ἀπό ἀπίστευτα δύσκολες συνθῆκες κι ὅμως –ἄν εἶναι ποτέ δυνατό– ζῶ, ἀναπνέω, κινοῦμαι, ἐργάζομαι καί τόσο τό σῶμα μου ὅσο καί ἡ ψυχή μου δείχνουν νά κρατοῦν, νά μήν κουράζονται παρ’ ὅλες τίς ταλαιπωρίες καί τίς ἀντίξοες συνθῆκες. Σκέφτομαι ὅτι ἡ ἀγάπη καί ἡ μακροθυμία τοῦ Θεοῦ κυριαρχοῦν καί συνοδεύουν τούς κόπους καί τίς ταλαιπωρίες πού ὑφίστανται τό σῶμα καί ἡ ψυχή. Ἀνακουφίζομαι καί ἀναγεννιέμαι κάθε φορά πού ἀντιλαμβάνομαι ὅτι μέσα στήν ἄγνωστη αὐτή πορεία τῆς ζωῆς μου ὑπάρχει μία ἀόρατη παρουσία δυναμικῆς εὐλογίας ἀπό τά οὐράνια, ὅσο κι ἄν αἰσθάνομαι τίς ἀδυναμίες καί τήν ἁμαρτωλότητα τῆς ψυχῆς μου. 162
Ἐκεῖνος γνωρίζει, Ἐκεῖνος κρίνει, Ἐκεῖνος ἀποφασίζει. Μέσα, λοιπόν, σ’ ὅλη τήν ἀπέραντη σέ μέγεθος, ἄχρονη λειτουργικότητα τῆς πορείας αὐτῆς τῆς τόσο εὐλογημένης, στό τέλος ἔχουμε τήν αἴσθηση, μέσα ἀπό τά παραδείγματα καί τίς ἀρετές πού ἐμφανίζουν οἱ ἄνθρωποι αὐτοί, ὅτι πληρωνόμαστε ἀκριβά. Ἔχουμε, δηλαδή, ἕνα πνευματικό μισθό πού δέ συγκρίνεται μέ ὁποιαδήποτε ἄλλη ὑλική ἀμοιβή ἤ μέ τίς προσωπικές μας φιλοδοξίες. Βρισκόμουνα στήν καθιερωμένη ἑβδομαδιαία ποιμαντική μου περιοδεία. Ἔχω σημειώσει σέ ἄλλες περιγραφές πώς αὐτή γίνεται διαμέσου ἀνύπαρκτων κυριολεκτικά δρόμων, σέ συνθῆκες, ὄχι ἀνθρώπινες, πού μᾶς ταλαιπωροῦν, σωματικά καί ψυχικά. Στούς ἀνύπαρκτους αὐτούς, λοι-
πόν, δρόμους, καθώς στήν πραγματικότητα πρέπει νά διασχίσουμε στενά μονοπάτια, γιά νά φτάσουμε στόν προορισμό μας, δέν χρειάζεται ἡ παραμικρή δυσφορία ἤ διαμαρτυρία. Κανένας δέν μᾶς ὑποχρέωσε νά ἔλθουμε ἐδῶ. Ἡ ἐπιλογή ἦταν δική μας, γι’ αὐτό, σιωπηλά, ἀκολουθοῦμε τά βήματα Ἐκείνου, ὁ ὁποῖος σταυρώθηκε καί ἀναστήθηκε γιά νά σώσει τό ἀνθρώπινο γένος. Τό πρόγραμμα αὐτῆς τῆς περιοδείας ἦταν βαρυφορτωμένο. Κατευθείαν ἀπό τό Ναϊρόμπι, ἀναχωρήσαμε στίς 5 τό πρωί γιά νά εἴμαστε στήν περιοχή πού θά γινόταν ἡ κηδεία ἑνός σαραντάχρονου ἄνδρα, στίς 12 τό μεσημέρι. Φθάσαμε στήν ὥρα μας, πάνω σ’ ἕνα βουνό πού ἦταν ἀδύνατο νά προσεγγίσουμε μέ τό αὐτοκίνητο. Σταματήσαμε κάπου καί 163
ἄρχισε ἡ πορεία. Περπατούσαμε καί δέν τελειώναμε. Ὅλο κι ἀνεβαίναμε. Τελικά φθάσαμε. Ἀπό ψηλά κοίταξα τόν καταγάλανο οὐρανό, τήν πλούσια βλάστηση καί γύρω γύρω τά καταπράσινα βουνά μέ κάθε λογῆς τροπική βλάστηση. Δέν αἰσθάνθηκα καθόλου κουρασμένος καί στενοχωρημένος. Ἀπεναντίας, νόμιζα ὅτι γευόμουν μέρος τοῦ παραδείσου. Ἄρχισε ἡ ἀκολουθία στό ὕψωμα ἐκεῖνο. Ὁ νεκρός, μέσα στό φέρετρο, ἦταν ἤρεμος καί ἀπολάμβανε ἕνα αἰώνιο χαμόγελο πού ἴσως τοῦ ἔμεινε τήν ὥρα πού ἔφευγε. Κόσμος πολύς, μικροί καί μεγάλοι. Σέ λίγο, τελείωσε ἡ ἀκολουθία τῆς κηδείας πού ἔγινε στά σουαχίλι καί κινάντι. Τί νά πῶ τώρα σ’ ὅλο αὐτό τόν κόσμο πού περίμενε ν’ ἀκούσει ἕνα λόγο ἐλπίδας καί παρηγοριᾶς. Στεκόμενος ἐκεῖ, σ’ αὐτό τό ὕψωμα καί ἀτενίζοντας τό ἄπειρο, σκέφτηκα ὅτι θά ἦταν καλό κι ὠφέλιμο νά συγκρίνω τήν παρούσα ἐπίγεια ζωή μας μέ τό, χωρίς τέλος, ταξίδι τῆς αἰώνιας ζωῆς μας. Ἔβλεπα ἀπό μακριά τό ἄπειρο καί τό ἀτελείωτο. Αἰσθάνθηκα τόσο ἔντονα μέσα μου αὐτή τήν ἐπιθυμία τῆς ἄκρας, τοῦ Κυρίου, ἀγάπης καί συγκατάβασης, πού θέλησα νά τή μεταφράσω μέ τή μετάβασή μας ἀπό τήν ἐπίγεια ζωή στήν αἰωνιότητα. Γιά νά δώσω μήνυμα αἰσιόδοξο καί νά ζητήσω ἀπό ὅλους τήν ἀπαραίτητη προετοιμασία μας γι’ αὐτό τό ἄγνωστο ἀλλά σίγουρο ταξίδι. Συγκλονίστηκα, σκεφτόμενος καί μόνο τή φοβερά ἐκείνη ὥρα τῆς κρίσης. Τά μετέφερα ὅλα μέ τόν πιό 164
ἁπλό καί παραστατικό τρόπο, γιά νά ἀντιληφθοῦν ὅλοι οἱ παριστάμενοι τή μεγαλοσύνη καί τή δόξα τῆς ἀληθινῆς ζωῆς, μέσα στήν αἰωνιότητα. Τί προσοχή καί τί σχόλια! Οἱ ἄνθρωποι φαίνεται εἶχαν τήν ἀρχαία ἀντίληψη ὅτι ὅλα τελειώνουν ἐδῶ στή γῆ καί φυσικά δέν ὑπάρχει καμιά ἐλπίδα. Οὔτε φῶς οὔτε ζωή. Σκοτάδι καί μαύρη πέτρα. Ἕνα συναίσθημα πού πλάκωνε τίς ψυχές καί τίς σκέψεις. Δέν ἦταν ἡ πρώτη φορά. Ἔνιωσα ἐκείνη τήν ὥρα μέσα μου τήν ἐμπειρία τῆς ἄλλης ζωῆς. Μία ζωή πού, ὁπωσδήποτε, γεμίζει τόν ἄνθρωπο μέ τήν ἐλπίδα τῆς Ἀνάστασης καί τῆς νέας ζωῆς. Δέν ὑπάρχει φόβος οὔτε ἀμφιβολία γιατί ὅλα δείχνουν ὅτι θά φύγουμε. Ἦταν τόσο ἔντονο τό συναίσθημά μου, πού νόμιζα ὅτι δέν πατοῦσα στή γῆ. Πετοῦσα στά ψηλά καί στά οὐράνια. Ἐκείνη τήν ὥρα ἤθελα νά ζήσω μέσα μου, ἔντονα, τή γεύση αὐτή τῆς αἰώνιας χαρᾶς. Ὅπως ἔβλεπα, γύρω μου ὑπῆρχε κόσμος πολύς καί ἄγνωστος, κάθε τάξης καί ἡλικίας. Ἔπρεπε νά γίνει αὐτή ἡ προετοιμα-
σία καί νά δοθεῖ τό σωστό μήνυμα πού διαφέρει ἔντονα ἀπό τήν τοπική παράδοση καί πρακτική. Οἱ ἄνθρωποι ὑπέφεραν καί ταλαιπωροῦνταν χωρίς λόγο. Ἤθελαν ἕνα νέο λόγο, ἕνα νέο ἐλπιδοφόρο ξεκίνημα, γιά νά ἀντιληφθοῦν ὅτι ἐδῶ στή γῆ δέν τελειώνει τίποτα. Ἀκολουθεῖ, μετά τήν ἀναχώρησή μας ἀπό τόν κόσμο αὐτό τόν ἐπίγειο, τό ξεκίνημα τῆς ἀληθινῆς, τῆς αἰώνιας ζωῆς. Οἱ ἄνθρωποι, ὅσο φτωχοί κι ἄν εἶναι, ὅσο κι ἄν ἡ ζωή τους εἶναι λιτή, ἐντούτοις, ὅπως κι ἐμεῖς, ἀγαποῦμε καί ἐπιθυμοῦμε –ἄν εἶναι δυνατό– νά μείνουμε γιά πάντα ἐδῶ. Ἔτσι πρέπει νά μή φοβόμαστε, ἀλλά νά προσευχόμαστε, ὅπως οἱ μεγάλοι Πατέρες καί Ἀσκητές τῆς Ἐκκλησίας μας, νά ἔλθει ὁ θάνατος γρηγορότερα, ὅσο γίνεται πιό κοντά, γιά νά μπορέσουμε ἔτσι νά ἀπολαύσουμε τά ἀγαθά καί τά μεγαλεία τῆς θείας μακαριότητας.
Ἔβλεπα ὅτι ὁ πιό πολύς κόσμος παρακολουθοῦσε μέ πολλή προσοχή καί ἡ κάθε λέξη πού ἀκουγόταν ἦταν ἕνα δυνατό φάρμακο, θεραπευτικό. Εἶπα μέσα μου: Θεέ μου! Γιατί ν’ ἀφήσουμε τούς ἀνθρώπους νά ζοῦν μ’ αὐτή τή λανθασμένη ἀντίληψη, νά ταλαιπωροῦνται καί νά ὑποφέρουν, νά βασανίζονται. «Χριστός Ἀνέστη!», φώναξα στήν τοπική τους διάλεκτο. Δέν μπορεῖτε νά φανταστεῖτε πῶς ἀντήχησε ἀπ’ ἐκεῖ πάνω ψηλά τό «Ἀληθῶς Ἀνέστη». Ἀκούστηκε στήν ἀπέναντι βουνοπλαγιά καί σείστηκε ἡ γῆ μέ τό δυνατό αὐτό
σύνθημα. Οἱ ἄνθρωποι δέν ξανάνιωσαν τέτοια στιγμή. Συγκλονίστηκαν, ὅταν ἄρχισαν νά συνειδητοποιοῦν τό μεγαλεῖο καί τήν ἀληθινή εἰκόνα τῆς ἄλλης ζωῆς. Οἱ ἄνθρωποι ἄλλαξαν ὄψη, ἔλαμπαν τά πρόσωπά τους. Ἔδειχναν μέ τό βλέμμα τους ὅτι δέν ὑπάρχει ἐκεῖνος ὁ φόβος τοῦ θανάτου ἀλλά ἡ ἐλπίδα τῆς Ἀναστάσεως. Τό «προσδοκῶ ἀνάσταση νεκρῶν καί ζωήν τοῦ μέλλοντος αἰῶνος» ἔγινε τώρα βίωμά τους, δέν ἦταν πιά ἐθιμοτυπική φράση. † Ὁ Κένυας Μακάριος 165
ΙΕΡΑΠΟΣΤΟΛΙΚΑ ΝΕΑ
Ἡ τριχοκουρία κατά τή βάπτιση τῆς νεοφώτιστης ἀδελφῆς μας Παυλίνας 166
Ἀγαπητοί μας ἀδελφοί, Τά νέα τοῦ Ἱεραποστολικοῦ Κλιμακίου ἀπό τή μακρινή Ἰνδονησία εἶναι ἰδιαίτερα χαρμόσυνα, καθώς πρόσφατα, χάριτι Θεοῦ, τελέσαμε δύο νέες βαπτίσεις. Στόν Ἱερό Ναό Κοιμήσεως τῆς Θεοτόκου στό Γκουνούγκ Γκενταγκάν, πού ἔκτισαν δύο δωρήτριες τοῦ Ἱεραποστολικοῦ σας Συνδέσμου ἀπό τή Θεσσαλονίκη, μετά τή Θεία Λειτουργία τελέσαμε τή βάπτιση τῆς νεοφώτιστης ἀδελφῆς μας Παυλίνας ὕστερα ἀπό ἑξάμηνη κατήχηση. Ἡ κοπέλα αὐτή προέρχεται ἀπό τή ρωμαιοκαθολική ἐκκλησία καί, καταλαβαίνοντας τίς κακοδοξίες τοῦ παπισμοῦ, πού τόσα χρόνια ἀκολουθοῦσε, ἔδειξε ἐνδιαφέρον νά 'ρθεῖ στήν Ἐκκλησία μας, γιά νά γνωρίσει καλύτερα τήν Ὀρθόδοξη πίστη.
ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΙΑΒΑ
Ἡ βάπτιση τῆς Παυλίνας στό νέο βαπτιστήριο τῆς Ἱεραποστολῆς
Ἐπίσης, τελέσαμε τή βάπτιση ἑνός παιδιοῦ, πού ἔλαβε τό ὄνομα Ἀνδριάνα. Τό μυστήριο ἔγινε στόν Ἱερό Ναό Ἁγίου Διονυσίου τοῦ ἐκ Ζακύνθου στήν πόλη Τζόγζακαρτα τῆς Κεντρικῆς Ἰάβας, ὅπου ἐφημέριος εἶναι ὁ π. Λάζαρος Bambang Sucanto, πτυχιοῦχος τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς τοῦ Τιμίου Σταυροῦ στή Βοστώνη τῆς Ἀμερικῆς. Ἡ ἀκολουθία τελέστηκε στά ἰνδονησιακά καί στά ἑλληνικά. Πρίν λίγο καιρό ὀργανώσαμε
ἐπίσκεψη στίς φυλακές τῆς πόλης μας καί στό νοσοκομεῖο, ὅπου παράλληλα μέ τούς παρηγορητικούς καί ἐνισχυτικούς λόγους πραγματοποιήσαμε καί κατήχηση. Πορευόμαστε μέ ἀργά ἀλλά σταθερά βήματα, καθώς ἡ πλειονότητα τοῦ πληθυσμοῦ τῆς Ἀνατολικῆς Ἰάβας εἶναι Μουσουλμάνοι, καί σήμερα ὁ ἀριθμός τῶν Ὀρθοδόξων πιστῶν σέ τρεῖς πόλεις ἔχει ἀνέλθει στούς 45. Μέ τή βοήθεια τοῦ Θεοῦ ἐλπίζουμε οἱ πιστοί μας νά αὐξη167
Ἡ βάπτιση τῆς μικρῆς Ἀνδριάνας στόν Ἱερό Ναό Ἁγίου Διονυσίου τοῦ ἐκ Ζακύνθου στήν πόλη Τζόγζακαρτα τῆς Κεντρικῆς Ἰάβας
168
θοῦν στό μέλλον. Κατά τη διάρκεια τῆς καλοκαιρινῆς περιόδου πραγματοποιήσαμε καί φέτος Κατασκήνωση ὅλων τῶν Ὀρθοδόξων της Ἰνδονησίας, στήν ὁποία παρέστη καί ὁ Μητροπολίτης Σιγκαπούρης κ. Κωνσταντῖνος. Πρόσφατα προχωρήσαμε καί στήν ἀνέγερση ἑνός Γραφείου παραπλεύρως τοῦ Ἱεροῦ Ναοῦ, ὅπου θά πραγματοποιοῦνται καί τά κατηχητικά μαθήματα τῶν παιδιῶν τῶν ὀρθόδοξων οἰκογενειῶν τῆς Ἐνορίας μας. Τό ἔργο ἔχει προχωρήσει σέ ποσοστό 70% καί ἀπομένει ἡ ἀγορά ὑλικῶν καί
ἡ τοποθέτηση τῶν κουφωμάτων στίς πόρτες καί τά παράθυρα. Σᾶς παρακαλοῦμε θερμά νά συνδράμετε στό μέτρο τῶν δυνατοτήτων σας γιά τήν περάτωση τῶν ἐργασιῶν, ὥστε ὁ χῶρος νά καταστεῖ λειτουργικός. Κλείνοντας, θέλω νά σᾶς ἐκφράσω τίς θερμότερες εὐχαριστίες μας γιά τή συνεχή στήριξή σας πρός τό μικρό Ἱεραποστολικό μας Κλιμάκιο, τή μικρά ζύμη τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας στήν Ἀνατολική Ἰάβα τῆς Ἰνδονησίας. Μέ ἀγάπη Χριστοῦ π. Τιμόθεος Τζόκο
Ἀγαπητοί μας δωρητές, φίλοι καί συνεργάτες τῆς Ἱεραποστολῆς, ὁ μόνος τρόπος γιά νά γίνει γνωστό το ἔργο τοῦ Συνδέσμου μας εἶναι ἡ κυκλοφορία τοῦ περιοδικοῦ «ΑΓΙΟΣ ΚΟΣΜΑΣ Ο ΑΙΤΩΛΟΣ». Σ’ αὐτή τήν προσπάθεια μπορεῖτε νά συμβάλετε ἀποστέλλοντας διευθύνσεις γνωστῶν, φίλων καί συγγενῶν. Τό περιοδικό ἀποστέλλεται καί διανέμεται πάντοτε δωρεάν. 169
ΣΤΗ ΓΗ ΤΩΝ ΠΥΓΜΑΙΩΝ
«
Λίγα ζαχαρωτά γιά τά μικρά παιδιά
170
Π
οιμαντική ἐπίσκεψη στήν Ἐνοριακή Κοινότητα Τιμίου Προδρόμου-Ἁγίου Νικολάου πόλεως Impfondo τοῦ Βορείου Κονγκό πραγματοποίησε ἀπό τήν 20ή ἕως τήν 23η Ὀκτωβρίου 2016 ὁ Θεοφιλ. Ἐπίσκοπος Μπραζαβίλ καί Γκαμπόν κ. Παντελεήμων, συνοδευόμενος ἀπό τόν Αἰδεσιμ. π. Σέργιο Μabelemo, Ἐφημέριο τοῦ Ἱ. Ἐνοριακοῦ Ναοῦ Ἀναστάσεως τοῦ Κυρίου Μπραζαβίλ.
Τήν Παρασκευή, 21η Ὀκτωβρίου, ὁ Ἐπίσκοπος μετέβη στό τροπικό δάσος ὅπου κατοικεῖ ἡ φυλή τῶν Πυγμαίων, ἡ ὁποία ἔχει ἀσπασθεῖ τήν ὀρθόδοξη πίστη. Κατά τή συνάντηση μέ μέλη τῆς φυλῆς –τῆς ὁποίας τά περισσότερα μέλη κατά τήν παρούσα χρονική περίοδο τῶν ἔντονων βροχοπτώσεων εὑρίσκονται στά βάθη τῶν τροπικῶν δασῶν πρός ἀναζήτηση τροφῆς– ὁ Θεοφιλέστατος εἶχε τή χαρά τῆς ἐκτενοῦς ἐπικοινωνίας μαζί τους. Ἀκόμη, τούς προσέφερε ἱκανή ποσότητα ἁλατιοῦ, σαπούνια, ὀδοντόβουρτσες, ὀδοντόκρεμες, λάμες ξυρίσματος καί σπίρτα, ὑλικά ἀπαραίτητα γιά τόν κυνηγετικό τρόπο ζωῆς τῶν αὐτοχθόνων, καθώς ἐπίσης γραφική ὕλη καί ζαχαρωτά στά μικρά παιδιά. Τό Σάββατο, 22α Ὀκτωβρίου, εἶχε πολύωρη συνεργασία μέ τόν
ὑπεύθυνο τῶν κατασκευαστικῶν ἔργων τῆς Ἱ. Ἐπισκοπῆς κ. Romeo Gomez, ὁ ὁποῖος ὁλοκληρώνει ἐντός τῶν προσεχῶν ἡμερῶν τίς τελευταῖες ἐργασίες στόν νεόδμητο Ἱερό Ἐνοριακό Ναό Τιμίου Προδρόμου & Ἁγ. Νικολάου. Ἀκολούθως, ἐπισκέφθηκε ἐθιμοτυπικῶς τόν Δήμαρχο τῆς πόλεως Impfondo κ. Clotaire Maniobo, ὁ ὁποῖος ἐξέφρασε τήν χαρά τῆς τοπικῆς κοινωνίας γιά τήν ἀνέγερση τοῦ πρώτου Ὀρθοδόξου Ναοῦ στήν πόλη, χαρακτηρίζοντας τόν ὡς «ἕνα κόσμημα γι’ αὐτήν». Τήν Κυριακή, 23η Ὀκτωβρίου, τέλεσε τήν Θεία Λειτουργία καί κή-
171
Τό χωριό τῶν Πυγμαίων μέσα στό τροπικό δάσος
ρυξε τόν θεῖο λόγο στήν ἐνοικιαζόμενη οἰκία πού προσωρινῶς χρησιμοποιεῖται ὡς λατρευτικός χῶρος ἕως τοῦ ἐγκαινιασμοῦ τοῦ προαναφερθέντος Ναοῦ. Ἀκολούθησε σύσκεψη μέ τά μέλη τῆς Ἐνοριακῆς Ἐπιτροπῆς σχετικά μέ τήν ὀργάνωση τῆς τελετῆς τῶν ἱερῶν ἐγκαινίων, μετά τό πέρας τῆς ὁποίας ὁ Θεοφιλ. Ἐπίσκοπος ἀνεχώρησε ἀεροπορικῶς πρός Pointe Noire, διά τῆς πρωτεύουσας Μπραζαβίλ. Ἐκ τῆς Ἱ. Ἐπισκοπῆς
172
Διανομή ἀναγκαίων εἰδῶν στούς ἰθαγενεῖς
Ἄς μήν τούς ξεχνοῦμε... Πατέρες καί ἀδελφοί, Οἱ ἐργάτες τοῦ Εὐαγγελίου ἐργάζονται στόν ἀγρό τοῦ Κυρίου χειμώνακαλοκαίρι χωρίς ἄδεια καί ξεκούραση. Προσφέρουν τόν ἑαυτό τους καί περιμένουν τή δική μας βοήθεια καθ’ ὅλη τήν διάρκεια τοῦ χρόνου. Ἄς μήν τούς ξεχνοῦμε. Ὑπάρχουν ἐπείγουσες ἀνάγκες καί χρειάζεται ὅλοι νά συνεισφέρουμε. Στήν Ἱεραποστολή, καί τό «δίλεπτο τῆς χήρας» μπορεῖ νά γίνει φάρμακο γιά τούς ἀρρώστους, μπουκιά γιά τά ἀδέλφια μας πού δυστυχοῦν στήν Ἀφρική καί στήν Ἀσία, ἀλλά καί οἰκοδομικό ὑλικό γιά τήν ἀνέγερση Ἱ. Ναῶν, Σχολείων, Ἰατρείων, κ.λπ.
Κάνουμε ἔκκληση: Ἡ προσφορά τῆς ἀγάπης σας νά μήν περιορίζεται σέ μερικές μόνο μέρες τοῦ χρόνου.
Γιά τήν καλύτερη διάδοση τοῦ ἔργου τοῦ Ἱεραποστολικοῦ μας Συνδέσμου ἀποφασίσαμε νά προχωρήσουμε στήν ἔκδοση ἑνός ἐντύπου, τό ὁποῖο συνοπτικά θά παρουσιάζει τή συμβολή τοῦ Σωματείου μας στό ἔργο πού ἡ Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία μας ἐπιτελεῖ στά Ἔθνη καθώς καί τό ἔργο τῆς Ἐσωτερικῆς μας Ἱεραποστολῆς. Στήν προσπάθεια αὐτή ἀπευθύνουμε ἔκκληση στήν ἀγάπη σας,
νά γίνετε συνεργάτες καί ἀρωγοί. Εἶναι ἐπιτακτική ἀνάγκη νά ἀναδειχθοῦν ἀντιπρόσωποι τοῦ Συνδέσμου μας σέ ὅλες τίς πόλεις καί τά νησιά τῆς Πατρίδος μας γιά τή διανομή τοῦ ἐντύπου σέ Ἐνορίες, Συλλόγους καί λοιπούς ἐκκλησιαστικούς φορεῖς ἀλλά καί γιά τήν ἐγγραφή νέων συνδρομητῶν τοῦ περιοδικοῦ «Ἅγιος Κοσμᾶς ὁ Αἰτωλός», τό ὁποῖο ὡς γνωστόν διανέμεται πάντοτε δωρεάν.173
ΒΙΒΛΙΑ ΠΟΥ ΣΑΣ ΠΡΟΤΕΙΝΟΥΜΕ ΜΕΣΑ Ἐκδόσεις Γυν. Ἱεροῦ Ἡσυχαστηρίου «Τό Γενέσιον τῆς Θεοτόκου», Πανόραμα Θεσσαλονίκης
Ὁ πατήρ Συμεών Κραγιόπουλος μέσα ἀπό τίς ὁμιλίες του Μέσα ἀπό τίς ὁμιλίες τοῦ παρόντος τόμου, οἱ ὁποῖες ἔχουν κάπως προσωπικό χαρακτήρα, σκιαγραφεῖται τό πνευματικό πορτραῖτο τοῦ π. Συμεών, ἑνός σύγχρονου ἀνθρώπου τοῦ Θεοῦ. Τό βιβλίο τιμᾶται 15 €.
Ἀδάμ ποῦ εἶ;
Ὁμιλίες - μονοπάτια πού ὁδηγοῦν στόν σωτήρα Χριστό καί στή συμφιλίωση μέ τόν ἄγνωστο Χ, τόν ἑαυτό μας. Τό βιβλίο τιμᾶται 10 €.
Γνωρίζεις τόν ἑαυτό σου;
Ὁμιλίες μέ βάση τό βιβλίο τῆς ψυχολόγου Κάρεν Χόρνεϋ «Οἱ συγκρούσεις τοῦ ἐσωτερικοῦ μας κόσμου», οἱ ὁποῖες βοηθοῦν νά γνωρίσουμε τόν ἑαυτό μας πολύ περισσότερο ἀπό ὅ,τι τόν γνωρίζουμε, καθώς γίνεται προσπάθεια προσεγγίσεως τοῦ ὅλου θέματος ἀπό ψυχολογική, θεολογική καί πνευματική πλευρά. Τό βιβλίο τιμᾶται 10 €.
Γονείς καί παιδιά (τόμοι Α΄-Β΄)
Ὁμιλίες γύρω ἀπό τό τόσο σοβαρό θέμα «Γονεῖς καί παιδιά», τό ὁποῖο ὁ ὁμιλητῆς τό βλέπει θεολογικά, πνευματικά, ψυχολογικά καί μέσα στήν καθημερινή ζωή. Στιγμιότυπα τῆς οἰκογενειακῆς ζωῆς σχολιαζόμενα μέσα στό πνεῦμα τοῦ Εὐαγγελίου, μέ σκοπό τήν πιό σωστή ἀντιμετώπιση τῶν παιδιῶν. Ὁ Α΄ τόμος τιμᾶται 13 € καί ὁ Β΄ τόμος 11,50 €. 174
Ἐφηβεία, γάμος, ἀγαμία (τόμοι Α΄-Β΄)
Ὁ τίτλος τοῦ δίτομου αὐτοῦ ἔργου εἶναι τόσο σαφής, ὥστε δέν χρειάζεται νά ἀναφερθοῦμε στό περιεχόμενό του. Ἀφήνουμε τά ἴδια τά κείμενα νά μιλήσουν στόν ἀναγνώστη. Ὁ Α΄ τόμος τιμᾶται 10 € καί ὁ Β΄ τόμος 8 €.
Μέσα στήν ἔρημο τοῦ κόσμου
Τό μίασμα τοῦ κοσμικοῦ φρονήματος ἔχει διαβρώσει καί τό τελευταῖο κύτταρο τῆς πνευματικῆς ζωῆς καί ἔχει κάνει τή γῆ μιά ἀπαράκλητο ἔρημο. Τό βιβλίο τιμᾶται 13 €.
Ἀγωνίζου καί πάλι ἀγωνίζου καί θά ἔρθει ἡ ὠφέλεια
(Ἀπό τήν πείρα σύγχρονων γερόντων). Τό βιβλίο αὐτό μᾶς μυεῖ στά μυστικά τῆς πνευματικῆς ζωῆς καί στήν τέχνη τοῦ πνευματικοῦ ἀγῶνος μέσα ἀπό τήν ὁδό τοῦ «Ἄσε τό κακό καί τρέξε στό καλό». Καί τό καλό, ὅπως τό βίωσαν καί μᾶς τό προσφέρουν οἱ δύο γέροντες (ὁ π. Πορφύριος καί ὁ π. Συμεών), εἶναι ὁ Χριστός. Τό βιβλίο τιμᾶται 11 €.
ΣΕ ΧΑΛΕΠΟΥΣ ΚΑΙΡΟΥΣ Ἐκδόσεις Ὀρθοδόξου Ἀδελφότητας «Χριστιανική Ἐλπίς», Θεσσαλονίκη Ὁ μεγάλος ἐπισκέπτης
Οἱ νεκροί μας δέν χάθηκαν
Στεργίου Ν. Σάκκου Ὁ ἐνανθρωπήσας Κύριός μας εἶναι ὁ μεγάλος Ἐπισκέπτης τοῦ κόσμου, πού κατανοεῖ τούς ἐνδεεῖς, νιώθει τούς συκοφαντημένους, δικαιώνει τούς ἀδικημένους, ἐλευθερώνει τούς ἁμαρτωλούς, ἐνθαρρύνει τούς ἀπελπισμένους... Ὁ μεγάλος Ἐπισκέπτης χτυπᾶ τήν πόρτα μας καί ζητᾶ νά μπεῖ στή ζωή μας. Τό βιβλίο τιμᾶται 6 €.
Ἐκδόσεις Ἱεροῦ Ἡσυχαστηρίου «Ἅγιος Ἰωάννης ὁ Πρόδρομος», Μεταμόρφωση Χαλκιδικής
Στεργίου Ν. Σάκκου
Μέσα ἀπό μελέτες καί ἄρθρα τοῦ συγγραφέα προσφέρεται λόγος παρήγορος ἀπό τόν Ζωοδότη Κύριο Ἰησοῦ Χριστό μας σέ ὅλες τίς ψυχές πού λαβώθηκαν ἀπό τόν θάνατο προσφιλῶν προσώπων τους. Τό βιβλίο τιμᾶται 6 €.
Ἐκδόσεις Ἱερᾶς Μονῆς Χρυσοπηγῆς, Χανιά
Βίος Γέροντος Παϊσίου τοῦ Ἁγιορείτου Ἱερομονάχου Ἰσαάκ
Ὁ βίος καί ἡ διδασκαλία τοῦ σύγχρονου Ἁγίου τῆς Ἐκκλησίας μας ὅπως παρουσιάζονται ἀπό τούς συνασκητές του Ἁγιορεῖτες Πατέρες. Τό βιβλίο τιμᾶται 16 €.
Βίος καί Λόγοι
Γέροντος Πορφυρίου Καυσοκαλυβίτου Ὁ σύγχρονος Ἅγιος της καρδιᾶς μας πού μᾶς κατέδειξε πόσο πολύ πρέπει νά ἀγαπήσουμε τόν Χριστό καί τά ὠφέλη πού θά ἀποκομίσουμε ἀπό τήν ἀγάπη Του. Τό βιβλίο περιλαμβάνει τόν βίο τοῦ Ἁγίου καί τούς ἀποθησαυρισμένους πνευματικούς του λόγους. Τό βιβλίο τιμᾶται 16 €.
Ἐκδόσεις Ἱεραποστολικοῦ Συνδέσμου «Ἅγιος Κοσμᾶς ὁ Αἰτωλός», Θεσσαλονίκη Τό Ἱεραποστολικό μου Ἡμερολόγιο Ἱερομονάχου Κοσμᾶ Γρηγοριάτου
Οἱ καταγραφές τοῦ ἡμερολογίου τοῦ μακαριστοῦ π. Κοσμᾶ Γρηγοριάτου, μαζί μέ τό παρουσιαζόμενο στό τρίτο μέρος προσωπικό του κείμενο «Σκέψεις περί Ἱεραποστολῆς μέσα ἀπό τήν πρᾶξι», συνιστοῦν πολύτιμο αὐτόγραφο διαπιστευτήριο, πού καταδεικνύει τόν χαρακτήρα, τήν ἀγωνιστικότητα, ἀλλά καί τή συγκλονιστική καθημερινότητα τοῦ μεγάλου αὐτοῦ σύγχρονου Ἱεραποστόλου. Οἱ ἀνησυχίες, οἱ κακουχίες, οἱ ἐλπίδες, ἡ πνευματικότητα τοῦ π. Κοσμᾶ παίρνουν σάρκα καί ὀστᾶ, μακριά ἀπό εἰδυλλιακές παρουσιάσεις τῆς πραγματικότητας πού βίωνε, καί ὡραιοποιήσεις πού ἐξάλλου δέν ἄρεζαν καθόλου οὔτε στόν ἴδιο. Τό βιβλίο τιμᾶται 15 €.
175
Ἔλα, Κύριε, νά γεννηθεῖς στήν καρδιά μας... Πλημμύρισέ την μέ τήν Ἀγάπη Σου... Γιά νά γεννηθεῖ ἡ χαμένη ἐλπίδα στούς «ἐλαχίστους ἀδελφούς» ὅλης τῆς γῆς!
176