163 × 230 SPINE: 3 FLAPS: 70
ISBN 978-960-564-979-1
ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΔΙΑΘΕΣΗ Βατάτζη 55, 114 73 Αθήνα | ΤΗΛ.: 210 64 31 108 ocelotos@ocelotos.gr | www.ocelotos.gr
ΕΚΔΟΣΕΙΣ
ο σ ε λ ότ ο ς
Ετυμολογικό Εγχειρίδιο
ΤΙΤΛΟΣ
Ετυμολογικό Εγχειρίδιο ΣΥΓΓΡΑΦΕΑΣ
Εριφύλη Ραφτοπούλου ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ - ΔΙΟΡΘΩΣΗ
Εριφύλη Ραφτοπούλου Όλγα Παλαμήδη LAYOUT - DESIGN Myrtilo, Λένα Παντοπούλου COPYRIGHT© 2020 Εριφύλη Ραφτοπούλου ΠΡΩΤΗ ΕΚΔΟΣΗ
Αθήνα, Σεπτέμβριος 2020 ISBN 978-960-564-979-1
Το παρόν έργο πνευματικής ιδιοκτησίας προστατεύεται κατά τις διατάξεις της ελληνικής νομοθεσίας, (Ν. 2121/1993, όπως έχει τροποποιηθεί και ισχύει σήμερα) καθώς και από τις διεθνείς συμβάσεις περί πνευματικής ιδιοκτησίας. Απαγορεύεται η καθ’ οιονδήποτε τρόπο ή μέσο (ηλεκτρονικό, μηχανικό ή άλλο) αντιγραφή, φωτοανατύπωση και γενικώς αναπαραγωγή, μετάφραση, διασκευή, αναμετάδοση στο κοινό σε οποιαδήποτε μορφή και η εν γένει εκμετάλλευση του συνόλου ή μέρους του έργου χωρίς τη γραπτή άδεια του δικαιούχου συγγραφέα.
ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΔΙΑΘΕΣΗ:
Βατάτζη 55, 114 73 Αθήνα ΤΗΛ.: 210 6431108 ocelotos@ocelotos.gr www.ocelotos.gr
Εριφύλη Ραφτοπούλου
Ετυμολογικό Εγχειρίδιο
Στον Δάσκαλο που εμπνέει, κύριο Γεώργιο Μπαμπινιώτη
ΠΡΟΛΟΓΟΣ «Ετυμολογία» δεν σημαίνει απλώς 10 μονάδες στις 100 στα διαγωνίσματα. «Ετυμολογία» σημαίνει να γνωρίζουμε την προέλευση των λέξεων. Κι όταν γνωρίζουμε τη ρίζα και τα θέματα των ρημάτων, τα ομόρριζά τους και παράγωγα, μπο ρούμε να κατανοήσουμε καλύτερα, να μεταφράσουμε και να ερμηνεύσουμε το αδίδακτο κείμενο της αρχαίας αττικής δια λέκτου. Το παρόν εγχειρίδιο περιλαμβάνει ρήματα και λέξεις της Αρχαίας Ελληνικής που απαντούν σε κείμενα της Α΄, Β΄ και Γ΄ Λυκείου. Επίσης, περιέχει λεξιλογικές ασκήσεις στη Νέα Ελ ληνική, που βοηθούν τόσο στην εμπέδωση των ομόρριζων λέ ξεων όσο και στον εμπλουτισμό του λεξιλογίου του μαθητή. Είναι, επομένως, κι ένα βοήθημα για το μάθημα της Νεοελλη νικής Γλώσσας. Συμβουλευτικά προτρέπω τους μαθητές να μελετούν με τη βοήθεια δύο λεξικών, ενός της Αρχαίας Ελληνικής και ενός της Νέας, για να βρίσκουν τη σημασία τυχόν άγνωστων λέ ξεων. Με εκτίμηση, Ραφτοπούλου Εριφύλη
ΕΤΥΜΟΛΟΓΙΚΟ ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ
7
Η Γῆ 1. Να βρεις συνώνυμα των παρακάτω λέξεων (παράγωγαομόρριζα του ουσιαστικού «η γη»): α. ντόπιος = ����������������������������������������� β. αγρότης = ���������������������������������������� γ. ηπειρωτικός = ������������������������������������ δ. χωμάτινος = �������������������������������������� ε. λοφίσκος = ��������������������������������������� στ. πατάτα = ���������������������������������������� ζ. αποκορύφωμα = ���������������������������������� η. εγκόσμιος = �������������������������������������� θ. κατώι = ������������������������������������������
2. Να βρεις αντώνυμα των παρακάτω λέξεων (παράγωγαομόρριζα του ουσιαστικού «η γη»): α. απόγειο ≠ ���������������������������������������� β. ξένος ≠ ������������������������������������������� γ. προσγείωση ≠ ������������������������������������� δ. υπέργειος ≠ �������������������������������������� ε. ουράνιος ≠ ��������������������������������������� στ. παραθαλάσσιος ≠ ���������������������������������
3. Να χρησιμοποιήσεις τις παρακάτω λέξεις σε προτάσεις,
ώστε να φαίνεται η σημασία τους: γηγενής, προσγείωση, επίγειος, γεώτρηση. α. �������������������������������������������������� �������������������������������������������������� β. �������������������������������������������������� �������������������������������������������������� γ. �������������������������������������������������� ��������������������������������������������������
ΕΤΥΜΟΛΟΓΙΚΟ ΕΓΧΕΙΡΙΔΙΟ
9
163 × 230 SPINE: 3 FLAPS: 70
ISBN 978-960-564-979-1
ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΔΙΑΘΕΣΗ Βατάτζη 55, 114 73 Αθήνα | ΤΗΛ.: 210 64 31 108 ocelotos@ocelotos.gr | www.ocelotos.gr
ΕΚΔΟΣΕΙΣ
ο σ ε λ ότ ο ς