Nor Ghiank August 2

?YUMANIY HAOY} MIYUTOAN ERGLEZVOAN AMSACIR

DARI 63 TIV 9 (1993ƒ _CYSDYS 2(12 Հատուկ թիվ (2)

Հաճկատար 500-ամյակ

Այս տարի օգոստոսին մեծ շուքով նշվեցավ Սու­չավայի մեջ գտնվող Հաճկատար վանքի Սբ. Աստվա­ծածին եկեղեցվո 500 ամյակը: Այս առիթով Հայաս­տանեն Ռումանիա ժամանեց Ամենայն Հայոց Կաթո­ղիկոս Ն.Ս.Օ.Տ.Տ. Գարեգին Բ: Այս մեծ իրադարձության Վեհափառ Հայրա­պե­տին ուղեկցողներու մեջ էին Նորվան Արք. Զաքարյան՝ Ֆրանսայի հայոց թեմի առաջնորդ և հայրապետական պատվիրակ Արևմտյան Եվրոպայի հայոց, Խաժակ Արք. Պարսամյան՝ ԱՄՆ Արևելյան թեմի առաջնորդ, Եզրաս եպիսկոպոս Ներսիսյան՝ առաջնորդ Հայոց Ռուսիո և Նոր Նախիջևանի, Աբգար վարդապետ Հովակիմյան՝ Պուլկարիո տեղապահ, լրագրողներու խումբ մը՝ գրող Դավիթ Մուրադյան: Իրենց ներկայությամբ պատվեցին նաև ամերի­կահայ բարերարներ՝ տեր և տիկին Հակոբ և Իգա Գույումճյաններ. հայ ուխտագնացներու խումբ մը ԱՄՆ-են, Ֆրանսայեն, Թուրքիայեն, Պուլկարիայեն, Հայաստանեն, լրագրողներ: 2

7-8/2012

ŠNYR GOANQ‹IN AN"NAGAZM: MIQAOEL SDEWAN-CAZAZOAN Œ ,mpacr^ ;nxh^ qardyukar MADLEN DER-KYUGASOAN Œ ,mpacir VARXAN MARTAOAN Œ ,mpacir MIHAOIL GEYRGIYU Œ lyusangari¿[ MARIAM BYSTAN)OAN Œ meqenacryuhi

COLECTIVUL «NOR GHIANK»

MIHAI STEPAN-CAZAZIAN – secretar-general de redac ie

MADLEN TER-GHUKASIAN; VARTAN MARTAIAN – redactori MIHAI GHEORGHIU – fotoreporter

MARIAM BOSTANGIAN – dactilografă-operatoare

REDAC|IA: Bucure=ti, Bd. Carol I, nr. 43, sector 2, tel./ fax. 314.67.83 redactia@araratonline.com

TEHNOREDACTARE COMPUTERIZATÅ: HźULESCU MIHAI TIPARUL: S.C. ARARAT srl.

I.S.S.N. 1221-9169

Ուրբաթ, 10 օգոստոս Պուքրեշ Առավոտյան ժամը 1050 Վե­հափառ Հայրապետ Գարեգին Բ. խումբ մը հոգևորականներու ուղեկցությամբ ժամանեցավ Պուքրեշ: Պուքրեշի օդանա­վակայանը բարձրաստիճան հյուրին դիմավորեցին Ռումանիո կառավարու­թյան անդամներ, կրոնից նախարար Վիքթոր Օպասք և ռումեն պատրիար­քա­կան փոխանորդ Գերաշնորհ Տ. Չիպրիան Քըմպինիանու, Ռումանիո մեջ Հայաստանի դեսպան ձերդ գերա­զանցություն պրն. Համլետ Գասպար­յան, Ռումանիո Հայոց Միության նա­խագահ Վարուժան Ոսկանյան, փոխ­նա­խագահ Վարուժան Փամպուքչյան, Ռումանիո հայոց թեմի առաջնորդ Տ. Տաթև եպիսկոպոս Հակոբյան, հոգևո­րական դասի և ՌՀՄ-ի ներկայա­ցու­ցիչներ: Օդանավակայանին սրահը Վե­հա­փառ Հայրապետին բարի գալստյան խոսք ըսին պրն. Վիքթոր Օպասք և գերաշնորհ Տ. Չիպրիան Քըմպինիանու: Նույն օրը, երեկոյան ժամը 4-ին Վեհափառ Հայրապետի նաև Հաճ­կա­տար վանքի վեհաշուք պաստառներով տոնականորեն զարդարված Սուրբ Հրեշտակապետաց հայոց եկեղեցվո բակը Ն.Ս.Օ.Տ.Տ. Գարեգին Բ Հայրա­պետին աղ ու հացով դիմավորեցին հայկական տարազներով աղջնակները և ապա եկեղեցվո մեջ բարեբաստիկ 7-8/2012

3

այս առիթով բարիգալստյան արարո­ղակարգ տեղի ունեցավ: Արարողակարգեն ետք, Վեհա­փառ Հայրապետը ծաղկեպսակ զետեղեց եկեղեցվո բակը 1915-ի ցեղասպա­նության նահատակներու հիշատակին կանգնեցված խաչքարին առջև: Այնուհետև հյուրերը հրավիրվե­ցան Տուտյան թանգարան, ուր գրա­դարանի սրահին մեջ բացումը կա­տարվեցավ հայ գրքի 500-ամյակի: Ապա Վեհափառ Հայրապետը բա­զում հրավիրյալներու ուղեկցու­թյամբ առաջնորդվեցավ վերջերս վերանորոգ­ված Առաջնորդարան, ուր բարձր նախագահությամբ Վեհափառ Հայրա­պետի կատարվեցավ Առաջնորդարանի բացման արարողությունը: Վերջավո­րու­թյան Առաջնորդարանի ընդու­նելու­թյան սրահին մեջ տեղի ունեցավ ըն­դունելություն-հյուրասիրություն: Նորին Սրբություն Գարեգին Բ, Առաջ­նորդարանեն հետո այցելեց Հայոց Միություն, ուր ՌՀՄ-ի նիստերու դահլի­ճին մեջ ՌՀՄ նախագահ Վարուժան Ոսկանյան և ՌՀՄ անդամներ ջեր­մո­րեն դիմավորեցին Վեհափառ Հայրապետին և Վարուժան Ոսկանյան հիշատակնվեր մը մատուցեց Նորին Սրբության: Ապա Վեհափառ Հայրապետը այցելեց նաև «Նոր Կյանք» և „Ararat” պար­բերականներու խմբագրություն, ուր և միտքերու կարճ փոխանակում տեղի ունեցավ Վեհափառ Հայրապետի և խմբագ­րատան աշխատակիցներուն միջև:

Շաբաթ, 11 օգոստոս Սուչավա

4

5-6/2012

Վեհափառ Հայրապետը Սու­չա­վայեն առաջ նախ գտնվեցավ Չեր­նըուց, ուր ամբողջ ուղևորության ըն­թացքին Նորին Սրբության ուղեկցեցին Ռումանիո հայոց թեմի առաջնորդ Տ. Տաթև եպիսկոպոս Հակոբյան, Հայաս­տանի դեսպան ձերդ գերազանցություն Համլետ Գասպարյան, ՌՀՄ նախագահ, ծերակուտական Վարուժան Ոսկան­-

յան, Ռումանիո փոքրամասնություն­ներու նախագահ, երեսփոխան Վարու­ժան Փամպուքչյան, Ռումանիո հայ հա­­մայնքի այլ ներկայացուցիչներ: Չերնըուց, Վեհափառ Հայրապետը տեղվույն հին հայ կաթոլիկ եկեղեցվո մեջ հանդիպեցավ Ուքրաինայի հայու­թյան համայնքի անդամներուն հետ, ուր ներկա էր նաև Ուքրաինայի հայոց եկեղեցվո Գրիգորիս Գերաշնորհ Արքե­պիսկոպոս Բունիաթյանը: Նույն օրը երեկոյան հոգևորա­կաններու խումբը Վեհափառ Հայրա­պետին առաջնորդությամբ ժա­մանե­ցավ Սուչավա: Ժամը 1915-2000 կիրակնա­մըտից ժամերգություն տեղի ունեցավ Սուրբ Խաչ եկեղեցվո մեջ և ապա մա­տաղօրհնություն հոծ բազմության ներկայության: Մինչ ուշ երեկոյան, խոհանո­ցային հանդերձանքով տիկինները երկարավուն սեղաններու շուրջ սկսան ականջապուրի խմորե գնդիկներու պատ­րաստությունը, ամենայն բծախնդ­րու­թյամբ հաշվելով 40 և ավելի գնդիկ­ներու պատրաստությունը՝ իրենց հոգ­վույն ցանկության իրականացման համար: Այս գեղեցիկ ավանդական պահեն զատ ավելցնենք նաև, որ օրվա ըն­թացքին Սուչավայի Ազգային Արխիվի և Սուչավայի Հայոց Միության մաս­նաճյուղը համատեղ ցուցահանդես մը բացին իրենց կեդրոնատեղին՝ «Պուքո­վինայի հայկական գաղութը պատ­կեր­ներու և փաստաթուղթերու մեջ» խո­րագ­րով, որ նվիրված էր Հաճկատարի վանքի 500-ամյակին: Այս շրջանակին մեջ շնորհանդեսը կատարվեցավ «Հաճ­կատարին մեծարման ալպոմ»-ին, «Ցան­կություններ իրականացնող Վանք», «Օծման կես հազարամյակ», որ լույս ընծայված էր օժանդակությամբ ՌՀՄ Սուչավայի մասնաճյուղի: Սուրբ Խաչ եկեղեցվո կից շենքեն ներս բացված ցուցահանդեսին մեջ, ուր ներկայացված էին լուսանկարներ, փաստաթուղթեր, վկայություններ առնը­ված ըլլալով «Պուքովինայի հայ­կա­կան գաղութը պատկերներու և փաս­-

3-4/2012

5

տաթուղթերու մեջ» ցուցահանդեսեն՝ այցելեցին բազում հավատացյալներ: Նշենք, որ օր մը առաջ Պատմու­թյան թանգարանին մեջ բացվեցավ նաև Սուչավայի հայերու պատմու­թյանը նվիրված ցուցահանդես «Սուչավայի հայերու կես դարե ավելի պատմու­թյունը» խորագրով:

Կիրակի, 12 օգոստոս Սուչավա Այս ուխտագնացության գագաթ­նակետը եղավ կիրակին, երբ ուխտագը­նացներու հոծ բազմություն մը ուղ­ղորդվե­ցավ դեպի Հաճկատար, դեպի Սուրբ Աստվածածնի հրաշք եկեղեցին: Եվ հակառակ հորդառատ անձրևին, օրվա եղանակին անպատեհությանը, Վեհափառ Հայրապետին ուղեկցող թա­փորը աստիճանաբար հանդարտ քայ­լերով կբարձրանար բլուրն ի վեր և անոնց կողքին բազում ծնկաչոք ջեր­մեռանդ հավատացյալներ անսալով իրենց ուխտին, առանց զգալու եղա­նակին պատճառած դժվարությունները կձգտեին բլուրն ի վեր դեպի Հաճ­կա­տար վանք, դեպի իրենց երազանքներու իրականացման: Ուղղորդվելով դեպի Սբ. Աստ­վածածին եկեղեցին, հոգևորականաց և ուխտագնացներու բավական մեծ խումբ մը առաջնորդությամբ Վեհա­փառ Հայրապետի՝ երգեցողությամբ մտան եկեղեցին, ուր և ժամանակ մը ետք եկեղեցվո օծում կատարվեցավ ձեռամբ Ն.Ս.Օ.Տ.Տ. Գարեգին Բ-ի և եպիսկոպոսական տոնական Սբ. պա­տարագ մատուցվեցավ նախագահու­թյամբ Վեհափառ Հայրապետի: Հիշեցնենք, որ Սուրբ Աստվա­ծածին եկեղեցին մեկ տարիե ավելի ամբողջությամբ վերանորոգության մեջ էր սկսած խորանեն: Եկեղեցվո մեջ լուրջ վերականգնողական աշխատանք­ներ կատարվեցան կապված գրեթե կորստյան մատնվող որմնաքարերու հետ, որոնք մաքրվեցան լիովին: Կատարվե­6

5-6/2012

րապետությամբ և առաջնորդությամբ Տ. Տաթև եպիսկոպոս Հակոբյանի և հովանավորությամբ Տեր և Տիկին Հակոբ և Իգա Գույումճյաններու ի նշանավորումն հիմնադրման 500-ամյա հոբելյանի Հաճկատար վանքի: Այնուհետև ուխտագնացները հան­րակառքերով, ըստ իրենց հյուրանոց­ներու՝ ցրվեցան տարբեր ռեստո­րան­ներ համտեսելու ականջապուրը և մա­տա­ղը: Ճաշկերույթեն առաջ սեղանները նախ օրհնվեցան Թորգոմ քահանա Մա­ն­­տալյանի կողմե և ապա ուխտացնաց­ները ճաշակեցին իրենց իսկ ձեռքերով շինված ականջապուրը: Ճաշկերույթը ան­­ցավ ուրախ և ջերմ մթնոլորտի մը մեջ: Նույն օրվա երեկոյան Սուրբ Խաչ եկեղեցվո բակին մեջ տեղի ունեցավ Վեհափառ Հայրապետին հանդիպումը

ցան նույնպես լուսավորության հետ կապված աշխատանքներ: Եկեղեցին օժտվեցավ հայկական ավանդական նախշազարդեր ունեցող գորգերով: Ամբողջ վերականգնողական աշ­խա­տանք­ները կղեկավարեր հմուտ և շնորհալի նկարիչ, սարկավագ Հայկ Ազարյան, իսկ եկեղեցվո հետ կապված բոլոր ծախսերը ամբողջությամբ հոգա­ցին ամերիկահայ բարերարներ Տեր և Տիկին Հակոբ և Իգա Գույումճյան­ները: Պատարագեն հետո եկեղեցվո բակին մեջ տեղի ունեցավ նախ ավան­դական խաղողօրհնություն և ապա կատարվեցավ եկեղեցվո բակը կանգնեց­ված խաչքարին օծումը: Խաչքարին վրա եղած գրութենեն կտեղականանք, թե խաչքարը կանգնեցված է Ամենայն Հայոց Կաթողիկոս Գարեգին Բ-ի հայ­-

7-8/2012

7

կանացուցինք: Կուզեի ավելցնել նաև, որ ամբողջ մեր համայնքը Պուլկարիո մեջ շատ ուրախ ենք և իհարկե առաջ­վա սրբազանեն ալ շատ գոհ էինք, բայց մանավանդ ուրախ ենք, որ ունինք շատ ակտիվ, խելացի մեծ հոգևորականներ այսօր, ինչպես մերն է և ինչպես կտես­նենք և ձեր սրբազանը, որոնց շատ կհարգենք: Իսկ այսօրվա մասին կրնամ ըսել, որ շատ լավ է, երբ աշխարհի մեկ

ուխտագնացներուն հետ: Նորին Սրբու­թյան մուտքը մեծ հանդիսավո­րությամբ դիմավորեցին մանավանդ Վառնայեն ժամանած հայկական պարախումբի տղա­ներն ու աղջիկները: Անոնք հայ­կական տարազներով մեծ վարպետու­թյամբ կատարեցին քանի մը հայկական կրակոտ պարեր և պուլկարական ժո­ղովրդական երգ մը: Այնուհետև Վե­հափառը առանց աճապարանքի, սիրով լուսանկարվեցավ պուլկարահայերու խումբին, ինչպես նաև բոլոր այն ուխ­տագնացներուն հետ, ովքեր ուզեցին հիշատակ ունենալ Վեհափառ Հայրա­պե­տեն՝ այդ գեղեցիկ օրվան հետ կապված: Օգտվելով առիթեն պուլկարա­-

8

7-8/2012

հայերու խումբի անդամներեն մեկուն հետ կարճ զրույց մը ունեցա, խնդրելով քանի մը խոսքով կիսել իր տպավորու­թյունները այս տոնակատարութենեն: «Անունս Շողիկ Սիմոնյան Պուլ­կա­րիո Վառնա քաղաքի հայկական եկեղեցիի մեջ կաշխատիմ, որպես տն­տեսվար, մեզ հետ են նաև ուխտագնաց հայերու խումբ մը Վառնայեն, եկեղե­ցական հաշվապահության ղեկավարը, Վառնայի մեր պարախումբը, ինչպես արդեն տեսաք, որ կկրե Գայանե Մարաշ­յան անունը և երեք հարգարժան պա­րուսույցները: Շատոնց ուխտ ըրած էինք Հաճկատար վանքը տեսնելու և ի պզտիկ անկյունի մը մեջ ինչպես Ռու­պատիվ մեր հայր սուրբին, որ հիմա մեր մանիան է, աշխարհի չորս ծագերեն նոր առաջնորդն է, մեր ուխտը իրա­- եկած հայերու հետ կմիանանք և այդ պզտիկ տեղը կդարձնենք մեր Հայաս­տանը: Եվ թող շատ ըլլան մարդիկ, ովքեր ունին դրամական հնարավորու­թյուն օգնեն, որ գոնե տարին 3-4 ան­գամ ամբողջ աշխարհի հայությունը միասին մեկտեղ ըլլան: Աստված օգնե, պահե ու պահպանե բոլորին: Հաճկա­տարեն բոլորս տանինք մեր բոլոր նպա­տակները, ցանկությունները իրակա­նաց­նելու մեծ հավատքը»: Վեհափառ Հայրապետը ուխ­տագնաց­ներու հետ հանդիպումե հետո շրջագայեց Սուչավայի քանի մը սըր­բավայրեր, ինչպես Զամքայի վանական համալիր, Սբ. Գրիգոր Լուսավորիչ մատուռ և Սբ. Սիմիոն եկեղեցիները:

Երկուշաբթի, 13 օգոստոս Վեհափառ Հայրապետը առա­վոտ­յան Սուչավայեն մեկնեցավ դեպի Պուքրեշ և արդեն ժամը 12-ին Քոթրո­չեն պալատին մեջ ընդունվեցավ Ռու­մանիո նախագահի պաշտոնակատար Քրին Անթոնեսքուի կողմե: Ընդունե­լու­թյան ներկա էին նաև ՌՀՄ նախագահ, ծերակուտական Վարուժան Ոսկանյան և Ռումանիո փոքրամասնություններու խմբի նախագահ, երեսփոխան Վարու­ժան Փամպուքչյան: Հանդիպման պա­րոն Քրին Անթոնեսքու մասնավորաբար ըսավ. «Ձերդ սրբազնություն, հարգելի հյուրեր ինձ համար մեծ առանձնաշ­նորհ մըն է հանդիպիլ այսօր ձեզ հետ և շնորհակալ եմ ձեր այս այցելության համար: Ամենեն առաջ կողջունեմ ձեր ներկայության համար, որպես մեր աշ­խարհի հոգևոր մեծ առաջնորդի: Երկրորդ հերթին, տարեթիվը ըլլալով փաստ մը ռումեն-հայ հարաբերություններու պատ­մական և մշակութային ավանդական

համակեցության: Ուրախությունը ունիմ հարգալից ողջունելու և իմ շատ լավ բարեկամներուս: Ուրախ եմ ըսելու, ի սկզբանե, որ մեր ավանդական և պատ­մական համակեցութենեն զատ ռումա­նական հողին վրա հայ համայնքին հետ, ունինք և ներկայիս ալ նույն լավ հարաբերությունները և նույն գերա­զանց համագործակցությունը: ...Պատահական չէ, որ Ռումա­նիո 2 քաղաքական ամենեն ճանչցված անձնավորությունները արդեն իսկ, անձնապես իմ լավ բարեկամներս են՝ Վարուժան Ոսկանյանը և Վարուժան Փամպուքչյանը: Վարուժան Ոսկանյա­նին հետ տարիներ շարունակ աշխատակ­ցած եմ և եղած է իմ գաղափարակիցս, իսկ Վարուժան Փամպուքչյանը արդեն փոքրամասնություններու խումբի ավան­դական ղեկավարն է Ռումանիո Խորհրդա­­րանին մեջ: Հուսով եմ ամբողջ հո­գիովս, որ կրոնական հիմնարկու­թյուն­ներու և մշակութային մակարդակով մեր համագործակցությունը լավ և շատ լավ է և մենք կբարձրացնենք այսպիսով մեր մեկ սովորույթը՝ ռումանացի­նե­րուս, որով հպարտ ենք և շատ ուրախ» ավելցուց պարոն Անթոնեսքուն: Իր հերթին Գարեգին Բ գնա­հա­-

տեց «շատ խորհրդանշական» այն փաստը, որ «երկու Վարուժանները» Ան­թո­նեսքուին «համագործակիցներու» կար­գին կդասվին: «...Որ անոնք ձեր հա­մագործակիցներն են, կփաստե Ռու­մանիո կյանքի, ռումեններու կյանքի մեջ հայերու մտահոգությունը և հետաքրքրու­թյունը: Մենք կհաստատենք այս իրո­ղությունը և ճշմարտությունը և մեզ համար ատ ուրախություն մըն է: իրենց կյանքով և գործով մեր ժողովուրդի որդիքը եղած են շատ երախտապարտ և շնորհակալ ռումեն ժողովուրդին և իրենց լուման և նպաստը բերած են երկրի հասարակական, քաղաքական և մշակութային կյանքին մեջ: Այս առի­թով, մեկ անգամ ևս կհաստատեմ ռումեն պետության մշտական հոգատարու­թյու­նը Ռումանիո հայերու ավանդույթ­նե­րու և սրբավայրերու հանդեպ», ավել­ցուց Գարեգին Բ­կաթողիկոսը: Ռումանիո նախագահին հետ հան­դիպումեն հետո Նորին Սրբություն Գա­րեգին Բ­կաթողիկոսը մեկտեղվեցավ և Ռումանիո վարչապետ Վիքթոր Փոն­թային հետ: Երեկոյան Ն.Ս.Օ.Տ.Տ. Գարե­գին Բ­ կաթողիկոսը այցելեց Հայաս­տանի դեսպա­նություն, ուր և ջերմորեն

7-8/2012

9

ընդունվեցավ ձերդ գերազանցություն դեսպան պա­րոն Համլետ Գասպա­րյանի, հյուպատոս տիկին Նելլի Մաթևոս­յանի և դեսպա­նատան այլ աշխատակից­նե­րու կողմե: Նույն օրը, Պատրիարքական պա­­լատին մեջ Ռումանիո Պատրիարք Նորին սրբազնություն Դանիել ընդու­նեց Հայաստանի եկեղեցական պատվի­րակությունը Նորին սրբազնություն Գարեգին Բ-ի գլխավորությամբ: Պատվի­րակությունը Ռումանիա գտնվեցավ Սուչավայի հայկական Հաճկատար վանքի 500-ամյակի առիթով: Տեսակցությանը ներկա գտնվե­ցան նույնպես Ռուսիո, Ֆրանսայի, ԱՄՆ-ի հայ հոգևոր ներկայացու­ցիչ­ները, ինչպես նաև Ռումանիո Հայոց թեմի առաջնորդ Տ. Տաթև եպիսկոպոս Հակոբյանը, Ռումանիո մոտ Հայաս­տանի դեսպան ձերդ գերազանցություն Համլետ Գասպարյան, ՌՀՄ նախագահ Վարուժան Ոսկանյան և այլ ներ­կա­յացուցիչներ: Ռումանիո կողմե ներկա էին Գերաշնորհ Տ. Մեթրոփոլիթ Նիֆոնը, Թըրկովիշտեի, ինչպես նաև Գերաշ­նորհ Տ. Չիփրիան Քըմփինեանու, 10

7-8/2012

պատրիարքական փոխանորդ: Նորին սրբազնություն Գարե­գին Բ կաթողիկոսը իր ուրախությունը հայտնեց Ռումանիո Պատրիարքին կրկին հանդիպելու կապակցությամբ և վերհիշեց իր առաջին հանդիպումը Նորին Սրբազնության հետ 2008թ. հոկտեմբեր 25-ին Ռումանիո Ուղղա­փառ եկեղեցվո գերաշնորհ Տ. Դանիել Պատրիարքին ընտրութենե մեկ տարի ետք: Այս համատեքստին մեջ Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսը շեշտեց շատ լավ ավանդական հարաբերությունները 2 եկեղեցիներու և քրիստոնյա ժողո­վուրդներու միջև: Գարեգին Բ կա­թո­ղիկոսը իր ուրախությունը արտա­հայ­-

տեց նաև 12 օգոստոս 2012թ. Հաճ­կատարի վանքի 500-ամյակի առթիվ ռումեն ուղղափառ հավատացյալներու մեծաթիվ ներկայությանց համար՝ նշելու Ռումանիո հայ եկեղեցվո այս մեծ տոնը: Գերաշնորհ Տ. Դանիել Պատ­րիարքը շնորհավորեց Հայ եկեղեցվո այս գործուն առաքելության համար, 2 եկեղեցիներու հարաբերություններու ավելի աշխուժացման համար և փո­խա­դարձ ուխտագնացություններ կազմա­կերպելու համար 2 քրիստոնյա երկիր­ներու միջև՝ միմյանց ավելի լավ ճանչ­նալու: Պատրիարք Դանիել ավելցուց նույնպես, որ Հայաստանը այսուհետև պիտի մտնե Ռումանիո կազմակերպած

ուխտագնացություններու ցանկին մեջ: Միևնույնատեն Ռումանիո Պատրիարքը գնահատեց Ռումանիո Ուղղափառ Եկե­ղեցվո բարեկամական հարաբե­րու­թյունները Ռումանիո 2 ուղղափառ թե­մերու և Ռումանիո հայ համայնքին հետ: Տեսակցության ավարտին Նորին սրբազնություն Տ. Դանիել Պատ­րիարքը Գարեգին Բ Ամենայն Հայոց Վեհափառին պարգևատրեց Ռումանիո պահապան Սուրբ Անդրեյ Առաքյալի I կարգի մետալով, որպես Հայ Եկեղեցվո առաջնորդի, որ ակտիվ գործու­նեու­թյուն ունեցած է և իր արժանավոր նպաստը բերած է 2 եկեղեցիներու բարեկամական հարաբերություններու հոգևոր առաջնորդներ Ֆրանսայեն, զարգացման համար: ԱՄՆ-են, Պուլկարիայեն, ինչես նաև Ռումանիո հայոց թեմի առաջնորդ Տ. Երեքշաբթի, 14 օգոստոս Տաթև եպիսկոպոս Հակոբյան: Ներկա էին նաև Ռումանիո մեջ Հայաստանի Պուքրեշ դեսպան Համլետ Գասպարյան, Ռու­մա­նիո ակադեմիո անդամներ, ռումանահայ համայնքի Նույն օրը ժամը 14-ին, Ռու­- ներկայացուցիչներ: Ակա­դեմիո մանիո Ակադեմիան հյուրընկալած էր փոխնախագահ Տան Պերինտեի Ռումանիա-Հայաստան «Հաճկատար ողջույնի խոսքեն հետո, «Ռոմֆիլա­թե­հայկական վանքի 500 տարի» դրոշմա­- լիա»-ի նախագահ Քրիստինա Փոփես­քու թուղթերու ցուցադրությունը: Օրվա Նորին Սրբություն Գարեգին Բ և Ռու­հյուրեր էին Վեհափառ Հայրապետը, մանիո արտաքին գործոց նախա­րար իրեն ուղեկցող բարձրաստիճան հայ Թիթուս Քորլըցեանը հրավիրեց բա­-

նալու մեկտեղ դրոշմաթուղթի վահա­նակը: Թիթուս Քորլըցեան իր ողջույնի խոսքին մեջ ըսավ, որ ռումեն-հայ հոգևոր և մշակութային ավանդական դարավոր կապերու արտահայտություն մըն է Սուչավայի Հաճկատարի Սուրբ Աստ­վածածին եկեղեցվո օծման 500-ամյա տարեդարձը: Միևնույատեն ավելցուց, թե այս առիթով թողարկված դրոշմա­թուղ­թերը փոստային իրական դես­պաններ են և այս լրացուցիչ մշակու­թային կապ մըն է Ռումանիո և Հայաս­տանի միջև, որ կօժանդակե փոխա­դարձ համագործակցության, ինչպես նաև երկու երկիրներու միջև եվրո­-

7-8/2012

11

պական մասշտաբով: Նախարար Թիթուս Քորլըցեան ավելցուց, թե հայ փոքրամասնությունը հաստատվելով ռումեններու հետ իրենց համատեղ կեցության ընթացքին ներ­դաշնակ ապրած են ռումեն ժողովուրդի հետ և արժանի նպաստ բերած են դա­րերու ընթացքին մշակույթի և գիտու­թյան զարգացմանը: Պրն. Քորլըցեան նշեց. «Այնպիսի մեծություններ ինչպես գիտուն անձնավորություն Կեորկե Ասաքին, փիլիսոփա Վասիլե Քոն­թան, գրող և գրաքննադատ Կարապետ Իպրը­ի-­ լեանուն, ռումանական մշա­կույթի մեծ գործիչ Սփիրու Հարեթը, տնտեսագետ և քաղաքանագետ Վիրճիլ Մատ­ճեա­րուն, անվանի կենսաբան և գյու­տա­րար Անա Ասլանը, մեծ բանաստեղծ և մաթե­մատիկոս Տան Պարպիլիան (Իոն Պարպու), ինչպես նաև Ռումանիո մի­ջազգային մասշտաբով նշանակալի օրինակներ են փայլուն մտավորա­կա­նու­թյան ճանչցված շատ այլ անձնա­վորություններ ռումեն հողի վրա հաս­տատված հայերու նախնյաց վառ ապա­ցույցներ»: Այնուհետև պաստառի մը վրա, ուր զետեղված էր մեծ դրոշմաթուղթ մը, որպես բարեկամական փոխադարձ ուղերձ մը ստորագրեցին Ն.Ս.Օ.Տ.Տ. Գարեգին Բ Վեհափառ և Ռումանիո 12

7-8/2012

արտաքին գործոց նախարար պարոն Թիթուս Քորլըցեան: Ակադեմիո հանդիսութենե վերջ Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսը առաջ­նորդվե­ցավ Պուքրեշի հայոց գերեզմա­նատուն, ուր նախ հարգեց հայոց թեմի նախկին առաջնորդներու շիրիմները և հանգստյան աղոթք արտասանեց և ապա իր հարգանքի տուրքը մատուցեց նաև Երջանկաշնորհ Վազգեն Ա Կաթողի­կոսի հոր՝ Աբրահամ Պալճյանի շիրի­մին, ուր ևս արտասանվեցան հանգստյան աղոթքներ: Ետմիջօրեին, Վեհափառ Հայ­րա­պետն և իրեն ուղեկցող անձինք այցե­լեցին Ռումանիո Խորհրդարան: Խորհրդա­րանին մուտքը Նորին Սրբության դի­-

մավորեցին ծերակուտական Վարու­ժան Ոսկանյան և երեսփոխան, փոք­րա­մասնություններու խորհրդի նախագահ Վարուժան Փամպուքչյան: Անոնք մտեր­միկ հանդիպում մը կազմա­կեր­պեցին Վեհափառ Հայրապետին հա­մար և լուսանկարվեցան իր հետ: Այնուհետև Նորին Սրբություն այցելեց և Գրիգոր Զամպաքչյան թան­գարան, ուր հարուստ հավաքածո մը կա՝ ցուցադրված գեղարվեստի կտավ­ներու եզակի նմուշներու, որ շատ հետաքրքրեց Վեհափառ Հայրապետին: Նույն օրը երեկոյան, Ն.Ս.Օ.Տ.Տ. Ամենայն Հայոց Կաթողի­կոս Գարեգին Բ մեկնեցավ Հայաստան դեպի Մայր Աթոռ Սուրբ Էջմիածին:

Տպավորություն­ներ­ Հաճկատարեն Նորվան արքեպիսկոպոս Զա­քարյանը հանդիպեցա հայ թաղական խորհու­րդի­ սենյակը: Կարճ ծանոթու­թենե մը ետք, խնդրեցի Նորվան սր­բա­զանին քանի մը խոսքով պատմել իր տպավորու­թյուն­նե­րու մասին Հաճկա­տարի ուխտագնա­ցու­թենեն: Գերաշնորհ սրբազան իր խոսքը սկսավ ըսելով, որ այս իր առաջին այցելությունն է Ռումանիա: «Ռումա­նիան ես դեռևս չէի ճանչցած, բայց ռումանահայ գաղութը զիս ճանչցած էր: Նախ և առաջ 1956թ.-ին, երբ Մեծի Տանն Կիլիկիո Անթիլիասի դպրեվան­քի ուսանող էի երջանկահիշատակ Վազգեն Ա Կաթողիկոսը Անթիլիա այցելեց: Այնքան տպավորվեցանք և իր անձը մոտեն ճանչնալով կրցանք Ռու­մանիան սիրել, որուն առաջնորդը եղած

էր: Ատկե զատ ռումանահայերը, երբ սկսան դեպի Ամերիկա գաղթել Պուք­րեշեն, Կոնստանցայեն կուգային աշխա­տելու հայ գործարանի մը մեջ Լիբա­նան՝ 6 ամիսեն մինչև 1 տարի և անոնց հետ շփվելով, անոնց կապվածությունը զգացի հայ գրականության, հայ մշա­կույթի արժեքներուն, որ ինձ շատ ուրա­խացուց և տպավորեց: Այդ օրերեն սկսյալ իմ երազս էր այցելել Ռումա­նիա: 50 տարիներ վերջ երազս իրականա­ցավ շնորհիվ Հաճկատարի 500-ամյակին: Հաճկատարի ուխտագնացությունը ինծի համար ուխտագնացություն մըն էր, երբեք թուրիստական: Եկած էի մաս­նավոր ուխտով և հայրապետական ողջ պատարագի ընթացքին աղոթքի և խո­կումի մեջ էի: Դեռ կարելի է շատ երկար խոսիլ Հաճկատարի տպավորություն­ներուս մասին, բայց այն երևույթը, որ ժողովուրդը ծնկաչոք դեպի բլուր կբարձրանար ինքնին մեզ աղոթքի մեջ ներգրավելով»:

Hagyp & Ica Cyuoyum0oanner; & Ha0gadari iraganyutoyun xar'a\ ik';

Cyuoyum0oan ;ndaniq; lav 0an[]va\ [= mer hamaonqen ners$ Cl,avyr bad0a/n aon =# yr Hagyp & Ica .adyn]me he/a]an ?yumaniaoen$ Sagaon anyn] veraxar'; iren] \nnxavaor; & ]yu]apera\ finansagan @cnyutoyun;* Ha0gadar vanqi veranyrycman;# in[bes na& ?yumaniy Hao Egeke]vy aol na,aci\eryu iragana]man;# mer hamaonqi yu.axryutoan; hravire] iren] vra$ Aos har]azryuo]i pyun nbadagn = aveli myden 0an[]nel Cyuoyum0oan ;ndaniq; mer hamaonqin & badas,anel aon /yumanahaoeryun yrynq har] dvin# te y%v en aon hra.ali marxig# yvqer @cne]in ?yumaniy haoyutoan amenen gar&yr hyc&yr hyu.ar'an hanxisa]yk Ha0gadar vanqi veranyrycman;$

Digin & baryn Cyuoyum0oan# ,nxrem nergaoa]eq mer ;nter]ykneryun$ Hagyp C^ - Es \nva\ em 1941 tvin# haors Izmiren =r# isg maors* Bryusaoen$ Pylyrin haodni bad0a/neryv# \nykneris yu ekpyrs hed miasin 1955-in he/a]a ?yumaniaoen$ Na,desva\ =r ertanq Arjantin# sagaon hasanq Lipanan# yur mna]inq 1( dari$ Hyn xbry] ha0a,e]i & xar'a 0ardaraced* Beoryuti Amerigoan Hamalsaran; avardelen edq$ Sagaon# i ver`y 1965-in haodnve]i Mia]oal Nahancner# isg 1968-in amyusna]a$ Ica C^ - Es al \nva\ em ?yumania* 1947 tvin Byuqre.in me`$ Babers ?yumania ega\ =in 1915-en a/a` & ergyusn al eka\ en yusyu]i[ner$ :ndaniqs al Ameriga cakte] Beoryuti vraoyv & hasdadve]anq Noyu Oyrq$ Amyusinis hed ergyu ak`ig yuninq# yrynq iren] hertin amyusna]a\ en* xar'oal haoeryu hed$ Aos dari irenq al bidi can Ha0gadar iren] ;ndaniqneryv* mer hinc ty/neryv$ G;sei# te 0an[]va\ [eq ?yumaniy me`^^^ Hagyp C^ - Ergar dariner menq nercravvva\ eka\ enq Ameriga cakta\ /yumanahaoeryu hamaonqi goanqin & .ad a.,yuoj cyr\yuneyutoyun g\avalenq$ )i.x =# Mia]oal Nahancneryun me`$ Ica C^ - Aoy# 0i.x eq# hys ?yumaniy me` .ad 0an[]va\ [enq# sagaon Amerigaoi me` .ad 0an[]va\ enq .nyrhiv hao hamaonqen ners mer cyr\yuneyutoan;$ Hyn al g@cnenq hao egeke]in yu hao xbry];$

7-8/2012

13

Hagyp C^ - Amerigaoi me` .ader; mez har] dvin# te arxoyq i%n[ xrxe] mez ?yumaniy me` parecyr\agan a.,adanq \avalelyu# te arxoyq qani% hao ga ?yumaniy me`$ G;sein# te nman .ad pan ;ra\ em AMN-i & Haoasdani me` & har] gyudaoin# te in[yu% [em .aryunager mi&nyuon deker;$ Badas,ans aon =# yr es aox nviradvyutoyun; ;ra\ em y‰[ aon bad0a/yv# te \nva\ em ?yumaniy me`# aol aon bad0a/yv# yr im vras me\ dbavyryutoyun cyr\e] Ha0gadar vanqi hyc&yr vsemyutoyun;$ {yrs dari a/a` desa# te in[bes yu,dacna]ner; \nga[yq gpar'ranaoin plyur;# desa# te in[bes akytqner; ggenxananan & te in[bes wawacner; giragananan$ In[bes ;sa\ em arxen# menq .ad agdiv enq amerigahao hamaonqen ners# yrdek zpake]yu]a\ enq na& darper ba.dynner Temagan <yrhyurxin me`# & aol gazmagerbyutoyunneryun me`# in[bes Haoasdan Himnaxrami ar&eloan awi masna0oyukn =# pazmativ nviradvyutoyunner ;rinq Amerigaoi yu Haoasdani me`$ Gins

14

7-8/2012

nyuonbes .ad a.,yuoj cyr\yuneyutoyun g\avale yry. haogagan gazmagerbyutoyunneren ners$ Ev aha# hima hert; egav Ha0gadarin$ A/a`in ancam hys egaq 4 dari a/a`$ Arxoy%q aon bah; haodnyutoyun =r 'ez hamar & yry.e]iq @cnel vanqi veranyrycman a.,adanqneryun$ Grna%q ;sel# te in[ desag @cnyutoyun ]yuo] dviq$ Hagyp C^ - Na, a.,adanqner; sgsan ,yrani veranyrycmamp$ <yran; xyurs hane]in & oyuraqan[oyur mas maqre]in yu nyryce]in$ Veranyrycman aos a.,adanq; gadarve]av sargavac Haog Azaroani kegavaryutoamp & d&e] aveli qan meg dari$ Hedy liyvin veranyrycve]av yrmnangar;# yr qaoqaova\ vi0agi me` gcdnver$ Veranyrycve]an na& lyusavyryutoan sarqavyryumner;# haogagan avanxagan mydivneryv nyr cyrcer perve]av$ Meg ,ysqyv# mer ampyk` nviradvyutoan;* mer ampyk` @cnyutoan arxoyunqner; gareli = desnel egeke]ii ners;$ Ica C^ - <a[qar m;n al perinq Haoasdanen# zyr deka-

vyre]in egeke]ii ed&;* yu,davyrneryu 0anabarhin# yrbeszi ver`inners garenan akytel & ,a[agnqel$ Wasdyren grnanq ;sel# te xyuq veraga/yu]e]iq ha0gadar vanqi egeke]in$ Ica C^ - Ampyk` egeke]in liyvin veranyrycva\ =# ,yrani hamar al nyr varacyuor perinq$ A/iten g@cdvim 'ez har]nelyu# te i%n[ zca]yum gabriq desnelyv aox veranyrycyum;$ Hagyp C^ - Menq .ad yura, enq# yr gr]anq aox veranyrycyum; ir avardin has]nel$ Ha0gadar; gar&yracyuon gexrynneren meg; bidi xa/na te‰ swoyu/qahaoeryu & te‰ moyus qrisdynoaneryun hamar$ A/nvazn menq aos hyuos; gda\enq$ Ica C^ - Qi[ m; hycna\ # pao] yura, enq# yr 3 dari d&a\ veranyrycyum; ha`yk an]av$ Gyuzem .nyrhagalyutoyun haodnel pylyr aon an'an]# yvqer mez ne]yug gancne]an# a/a`in hertin D Dat& ebisgybys Hagypoanin# Bydgan qhn^ Ezrasin# Hao A/a`nyrxarani a.,adagi]neryun$ G]angaoinq# yr mer @rinagin hed&en na& amerigapnag aol /yumanahaoer# yrynq .ad aveli serd gerbyv bedq = gabva\ ;llan iren] lqa\ \nnxavaoreryun$ Ezrawagelyv mer har]azryuo];# gyuzem .e.del# te Ha0gadar vanqi egeke]in veranyrycelyu [yrs dari a/a` \nyunx a/a\ 'er pak'anq; iragana]av$ Yusdi ik'eryu iragana]yum; hnaravyr =$ >nyrhagalyutoyun ghaodnem 'ez ?yumanahao hamaonqi# in[bes na& aon pylyr marxy] anyunen# yvqer ghavadan# te Ha0gadar; ik'eryu iragana]man srpavaor =$ Har]azryuo]; vare] Miqaoel Sdewan Cazazoan

Հաճկատարի վանքի 500-ամեայ յոբելեանին ուրախակից է Պոլսոյ աթոռը Ընդառաջելով Ռումանիոյ Թեմի Առաջնորդ Տ. Տաթև Եպսկ. Յակոբեանի հրաւէրին, Պատրիարքական Ընդհանուր Փոխանորդ Տ. Արամ Արք. Աթէշեանի կարգադրութեամբ, Պատրիարքարանի դիւանէն ընդօրինակելով ղրկւած է պատմական այն կոնդակը, զոր շնորհած էր Երանաշնորհ Յովհաննէս Պատ­րիարք Արշարունի: Սոյն կոնդակը, շնոր­հուած էր 1912-ին, երբ կը նշուէր Հաճկատար Ս. Աստուածածին վանքի 400-ամեակը: ՅՈՎՀԱՆՆԷՍ ԾԱՌԱՅ ՅԻՍՈՒՍԻ ՔՐԻՍՏՈՍԻ ԵՒ ՇՆՈՐՀԻՒՆ ԱՍՏՈՒԾՈՅ ԵՒ ԿԱՄՕՔ ԱԶԳԻՆ ԱՐՔԵՊԻՍԿՈՊՈՍ ԿՈՍՏԱՆԴՆՈՒՊՈԼՍՈՅ ԵՒ ՊԱՏՐԻԱՐՔ ՀԱՅՈՑ ԹՈՒՐՔԻՈՅ Ազնուաշուք Պ. Վարդերես Ռ. Ֆօն Բռունգալի՝ Նախագահի Պատ. Հոգաբարձութեանն Սուչավայի Ս. Եկե­ղեցւոյ, եւ Արժ. Տ. Կարապետ Քհնյ. Կայնաեանի եւ Տ. Արիստակէս Քհնյ. Ֆէսլեանի՝ ներկայացուցչաց Հայ գա­ղութին Սուչավայի եւ համօրէն բարե­պաշտ ժողովրդեան, արանց եւ կանանց, ծերոց եւ տղայոց՝ ողջոյն, սէր եւ օրհ­նութիւն ի Քրիստոս Յիսուս ի Տէր մեր: Հայաստանեայց Առաքելական Ուղ­ղափառ Սուրբ Եկեղեցին դարերու ընթացքին մէջ իր հովանաւորութեան տակ ապրող Հայ ժողովուրդը պահած ու պահպանած է հալածանաց, բռնութեան, աքսորանաց, լըլկանքի ու գաղթա­կա­նութեան մէջ. ուր որ գացած է Հայը, հոն իր Ազգութեան եւ կրօնքին գոյու­թեան խարիսխը եկեղեցին կանգնած է, գիւղի կամ քաղաքի մէջ, լեռան կողին վրայ, ուր բարեպաշտ ժողովուրդը՝ կտրելով լեռան կիրճերն ու ձորերը, հաւատքով կը դիմէ անոր խորանին առջեւ իր ուխտն ու երկրպագութիւնը դնելու եւ վերա­ռաքելու իր աղօթից մրմունջները՝ թափելով ջերմեռանդութեան արցունքը տաք տաք եւ հայցելով իր վշտաց ու ցաւոց, տառապանքին ու զարհուրանքին բարձումը: Սուչավայի Հայ գաղութն ալ ունե­ցած է իր վանքերը, յորոց Ս. Հաճկատար Վանուց չորսհարիւրամեայ Յոբելեանը տօնելու գովելի խորհուրդն յղացած է Պատ. Հոգաբարձութիւնը: Ցանկալի է, որ ազգասիրութեան եւ եկեղեցասիրութեան այս կուռ ու ամուր եռանդն արծածի առաւել եւս

ծաւալի այդ նուիրական ու սուրբ զգա­ցումը բոլոր Հայ գաղթականուցեանց վրայ, որք օտարութեան մէջ կարող ըլլան պա­հել իրենց Ազգութիւնը, լեզուն ու հաւատքը: Գովելով ի սրտէ Պատ. Հոգա­բար­ձութեանդ սոյն Յոբելանական ձեռնար­կը, այսու Օրհնութեան Կոնդակաւ կ’օրհնեմ զՁեզ եւ բոլոր անդամներդ եւ աշխատաւոր գործակիցներդ, բարեպաշտ նուիրատուները եւ բոլոր պատուական ժողովուրդը գաղութիդ եւ կը մաղթեմ ի Տեառնէ զօրացուցանել եւ քաջալերելով զՁեզ եւ պահպանել Խաչին հովանիի տակ որուն երկրպագու էք, եւ Ազգին շրջանակին մէջ որուն կը պատկանիք: Տէր Յիսուս Քրիստոսի շնորհքը ամենուդ հետ ըլլայ. ամէն: Պատրիարք Հայոց Թուրքիոյ Յովհաննէս Արքեպս. Արշարունի

Տուեալ ի 4/17 Օգոստոսի 1912 ամի ընդ 83 համարաւ կոնդակաց: ***

500-ամեակի տօնակատա­րու­թեանց առթիւ, Պատրիարքական Ընդհանուր Փո­խանորդը յղեց նաեւ շնորհաւորական հետեւեալ գիրը՝ Ռումանիոյ Թեմի Առաջ­նորդ Տ. Տաթեւ Եպսկ. Յակոբեանի: Սիրեցեալ եղբայր ի Քրիստոս, Ուրախութեամբ վերահասու եղանք, թէ Ռումանիոյ Թեմի Սուչավա քաղաքի Հաճկատար Ս. Սստուածածին վանքի հիմնադրութեան 500-ամեակը կը տօ­նախմբուի համազգային շուքով, նախա­գահութեամբ Ն.Ս.Օ.Տ.Տ. Գարեգին Բ. Ամենայն Հայոց Կաթողիկոսին: Այս ուրախառիթ հանդիսութիւնը մեզի առիթ կ’ընծայէ, անգամ մը եւս գիրկընդխառնուիլ անցեալին շրջան մը Թուրքիոյ Հայոց Պատրիարքական Աթոռին հոգեւոր մատակարարութիւնը վայելած Ռումանիոյ մերազն ժողովուրդին հետ եւ անդրադառնալ՝ ռումանահայ ժողովուրդի եկեղեցաշէն պապերուն հաւատքին մասին: Թուրքիոյ Հայոց Պատրիարքութեան երբեմնի Դպրեվանքին՝ Արմաշու Չար­խափան Ս. Աստուածածին վանքի, Մշոյ Ս. Կարապետի, Վարագայ Ս. Նշանի ուխտագնացութեան աւանդութիւնները դարեր շարունակ վառ պահեցին քրիս­տո­նէական լոյս հաւատքը եւ իրենց վառ հետքերը թողուցին մեր ժողովուրդի

պատմութեան էջերուն մէջ: Ուրախ ենք, որ նոյն գծով աւանդութիւն մը կ’ապրի նաեւ ռումանահայ մեր ժողովուրդի կեանքէն ներս եւս, Հաճկատար Ս. Աս­տուածածին վանքի տաճարին սրբաբոյր կամարներուն ներքեւ: Հաւատաւոր եւ ուխտաւոր հայորդիներ, քաջածանօթ են, թէ եկեղեցիները վառ պահելու հրա­մայականը սերունդէ սերունդ փոխան­ցուած է իրենց պապերու հաւատքի շնորհիւ: Նոյն հաւատքն է, նաեւ որ այսօր ի մի կը համախմբէ առաջի Սրբու Սեղանոյ, լիանալու համար Քրիստոսի Կենաց Խօսքով եւ Կենդանարար Ս. Մար­մոյն եւ Արեան հաղորդութեամբ: Այս առումով հոգեւոր ուրախու­թիւն կառթէ իրազեկ դառնալ, թէ սփիւռքահայ զանազան գաղութներէն, ընդ որս իսթան­պուլահայ ուխտաւորներ կու գան այ­ցելել Ռումանիոյ Թեմի փառաւոր աղօթքի տուները, մանաւանդ 500-ամեայ Հաճ­կատար Ս. Աստուածածին վանքը, թէ՛ իրենց աղօթքը վերառաքելու առ Աստուած եւ թէ զօրավիգ կանգնելու ռումանահայ իրենց եղբայրներուն: Հաճկատար Ս. Աստուածածնի վանքի ուխտագնացութեան մասին իսթանպու­լա­հայ հաւատացեալներ բազում անգամներ լսած են Ռումանիոյ Տիրախնամ Թեմի Երջանկայիշատակ Առաջնորդ Տ. Տի­րայր Արք. Մարտիկեանէ, որ Մեծ Պա­հոց շրջանին յաճախ կ’այցելէր Իսթանպուլ, կը մասնակցէր Արեւագալի ժամերգու­թեանց եւ կը քարոզէր: Ան էր, որ ժողո­վուրդին սորվեցուցած էր Հաճկատարի ուխտագնացութեան «Տէր Ողորմեայ»-ն, որ կ’երգուէր ջերմեռանդութեամբ: Այս ուրախ առթիւ, Մենք կը միա­նանք ուխտաւոր ժողովուրդի աղօթքնե­րուն վասն անսասանութեան Հաճկատար Ս. Աստուածածին վանքին: Աստուծոյ ողոր­մութեամբ եւ մեր զաւակներուն ջանքե­րով թող վառ մնայ տաճարի մշտավառ կանթեղը: Յանուն Պատրիարքական Աթոռի, Պատկ. Կրօնական Ժողովոյ, Հոգեւոր Դասուն եւ համայնքային մարմիններու անդամներուն եւ հաւատացեալներու, սրտագինս կը շնորհաւորենք Ձեզ եւ Ձեր սպասաւորները, թեմի վարչական մար­միններու անդամները ու հաւատացեալ ժողովուրդը, մաղթելով ի Տեառնէ քա­ջառողջ կեանք եւ յաջողութիւն յամե­նայ­նի գործոց բարեաց, ի փառս Աստուծոյ, ի պայծառութիւն Ս. Եկեղեցեաց եւ ի շինութիւն ու մխիթարութիւն հաւա­տա­ցելոց:

7-8/2012

15