Noorderzon Magazine 2018

23 AUG-2 SEPT 2018

Foto Š United fall | Girl Song

Noorderzon zit in ieder van ons

Bij podiumkunsten horen toeschouwers. Wie het hooggeëerde publiek aanroept, verwacht diens aanwezigheid. Klinkt logisch, maar ergens op het Noorderzon-terrein bevindt zich een mooi eiland waarop dat tot voor kort niet zo voor de hand liggend was.

Voor literatuur en poëzie gold immers dat als je met een boekje in een hoekje zit, zoals het vroeger zo liefelijk klonk, de schrijver daar niet bij aanwezig is.

Gelukkig heb ik veel zien veranderen in de elf jaar als programmeur van Literaturia - het literaire en poëtische festival binnen Noorderzon. Veel schrijvers vinden dat literatuur wel degelijk op een festival thuishoort, en daar hebben ze gelijk in. Er is alleen wel een extra stapje nodig. Veel auteurs denken namelijk dat hun boek zelf een voorstelling is.

Hoe mooi is het als schrijvers de kracht van het podium zelf ontdekt hebben, types die je bijna moet afremmen in hun geestdrift. Het creatieve proces van idee naar voorstelling is een geweldige ervaring, en het publiek is spekkoper.

Maar niet alleen schrijvers zijn vertellers. Het is juist interessant om de vertellers te ontdekken op plaatsen waar je ze doorgaans niet zoekt. Een fotograaf vertelt met beelden, net als een striptekenaar of een kunstschilder. Trek het door en je kunt van iedereen verhalen verwachten: de brugwachter, kinoloog of filatelist, mensen met een passie. Feitelijk zit er een verteller in ieder van ons. We hebben tenslotte allemaal onze verhalen.

Van Literaturia naar Noorderzon is een kleine stap. Waar je hierboven schrijver leest, kun je evengoed danser, theatermaker, muzikant en poppenspeler lezen. Allemaal brengen ze hun verhaal voor het voetlicht, ieder met een eigen vormtaal en in een eigen gekozen omgeving.

De bezoeker die zich laat verleiden op Noorderzon vindt altijd een verhaal terug.

Uiteindelijk is het de kunst die gekozen verhalen vorm te geven. Om ze uit je hoofd te halen, uit het boek, je lijf, uit de intimiteit. Laat de mensen kennis maken met je verhaal.

Er is immers geen Noorderzon zonder toeschouwers. Het is waarom we niet alleen dit prachtige festival moeten koesteren, maar ook elkaar. En het verhaal dat ons bindt.

Stefan Nieuwenhuis is programmeur van Literaturia, het literaire en poëtische festival binnen Noorderzon, en artistiek leider van cultureel productiehuis Buro05 uit Groningen.

1

Inhoud Inleiding 04 05

Noorderzon in één pagina What is Noorderzon?

Hoofdprogramma 08 Bruno Beltrão & Grupo de Rua 09 KnAM Theatre 10 Ana Borralho & João Galante 11 Colin Dunne 12 Nassim Souleimanpour 13 Johan Wellton 14 Adrien M & Claire B 15 Guillermo Cacace 16 Sarah Vanhee 17 Wang Chong & Théâtre du Rêve Expérimental 18 United Fall 19 Lucy Guerin Inc 20 Lynette Wallworth 21 Fleur Elise Noble 22 Kaleider 23 Fauna 24 Jaha Koo 25 Mariano Pensotti & Grupo Marea 26 Soweto Skeleton Movers 27 Teatro Bonobo 28 Johannes Bellinkx 29 Cláudia Dias & Luca Bellezze 30 Club Guy & Roni’s Poetic Distasters Club 31 Veerle van Overloop 32 Boris van Severen & Jonas Vermeulen 33 Silky Shoemaker, Paul Soileau & Lex Vaughn 34 TOF Théâtre 35 Mystery Route & Vrienden 36 Muziek in de Lutherse Kerk

New Queens of String | Ruysdael Quartet 37 Muziek in de Spiegeltent

Tamino | Tyler Childers

Dylan LeBlanc & Nicole Atkins | Remco Sietsema

2

Gemaakt in het Noorden 39

40

41

42

43

Bram Esser en Wabbesch Wabbesch Platform GRAS Theater Artemis / Het Houten Huis Sijas de Groot i.s.m. Rederij Kool Dijanne Italianer Lân fan taal, Explore the North & NNO Marieke Kijk in de Vegte, Groninger Archieven e.a.

Noord Nederlands Toneel WERC | Jesper Veltrop & CBK Groningen

Timetables 44 Hoofdprogramma 46 Gemaakt in het Noorden | Contextprogramma | Literaturia 48 Muziek

Het Dok | Podium Plataan | Podium op Zuid Dwergenpodium 50 Rotor-programma voor jonge gasten | Containerprogramma

Festivals in het festival Muziek 54 Het Dok

Ezra Furman | Baloji | Arp Frique | Warhola

Hannah Williams & The Affirmations | Destroyer

The GO! Team | EUT | Meindert Talma | Omar Souleyman 56 Podium Plataan | Podium op Zuid | Dwergenpodium 57 OOST | Simplon x Clash Contextprogramma 59 Meet the artist | Another point of view | Ruben Terlou 60 Hans Aarsman | Micha de Winter 61 Arno van der Heyden | Glasnost 62 Cor Wagenaar | Steven Willemsen | Christiaan Weijts

Chris Tonelli | Thijs Lijster 63 Iris Sommer, Barend van Heusden en Frans Cornelissen

RUG | UMCG/RUG | Aletta Jacobs School of Public Health 64 Dagblad van het Noorden i.s.m. PeerGrouP

Schepen Aan De Horizon

De Verhalen van Groningen 65 Sustainable Sunday | Wytze van der Gaast

Science LinX

Literaturia 65 Rudie Kagie | De heren rond Rawie 66 Joost Pollman, Typex | De dichters van Vrijdag

Richard Koek | Frits Jonker | De Komijnen

Michelle van Dijk en Roland Vonk

Jente Jong & Marc Nochem | Lilian Zielstra & Gasten Rotor 68 Rotor Colleges | Voorstellingen voor Jonge Gasten 69 Doe-dingen voor Jonge Gasten Containerprogramma 70 Diverse kleine optredens in het Noorderplantsoen Noorderzon Classics 72 NoorderZondag | Stee in Plantsoen Pleintje bij de Kiosk 73 VERA Art Division | Noorderzon Shop

Noorderzon Maquette

Contact Noorderzon

[kijk voor kaartverkoopinformatie op pagina 90-91] Stichting Noorderzon Groningen Bezoek | Noorderbuitensingel 11 Post | Postbus 1736, 9701 BS Groningen T 050 314 02 78 | info@noorderzon.nl www.noorderzon.nl

Klachtennummer Gemeente Groningen Centraal Meldpunt Evenementen Groningen Central Registration Desk for Complaints Groningen +31 (0)50 367 11 33

LEGENDA Geschikt voor doven en slechthorenden | Door het testpanel van het Clubhuis voor Doven geschikt bevonden voor doven en slechthorenden

Algemene informatie 88 Praktische informatie 90 Kaartverkoop 92 Mens, Milieu, Materie: over de drie M’s 93 Supporters, partners, vrienden, bekenden 94 Wie is wie?

96 Plattegrond Noorderplantsoen 97 Plattegrond DownTown

Rolstoelvriendelijk | Let op: het aantal rolstoelplaatsen per locatie is beperkt. Er zijn rolstoelplaatsen te reserveren via de website bij het kopen van de kaartjes. Neem voor meer informatie contact op met tickets@noorderzon.nl, ook wanneer de rolstoel bovengemiddeld groot is.

Familievoorstelling | Het hoofdprogramma van Noorderzon is grotendeels bedoeld voor (jong)volwassenen.

Voorstellingen voorzien van dit icoontje zijn ook geschikt voor families met kinderen tussen de 6 en 12 jaar oud.

Taal | Bij elke voorstelling geven wij aan in welke taal deze wordt gespeeld en in welke taal deze eventueel wordt vertaald. Wanneer taal in een voorstelling geen of een kleine rol speelt staat er: ‘Taal geen probleem’.

Online | Blijf op de hoogte, praat mee en deel je foto’s en filmpjes met ons via #nzon18 @noorderzonnl www.noorderzon.nl

3

Noorderzon in ÉÉn pagina

Dat moet kunnen, Daar gaan we...

Wat is Noorderzon?

Noorderzon Performing Arts Festival Groningen is de ietwat curieuze combinatie van een internationaal kunstenfestival op het scherpst van de snede met spannende hedendaagse podiumkunsten uit alle delen van de wereld... én een groots zomerfeest in een vrij toegankelijk, idyllisch plantsoen voor zo’n 135.000 bezoekers over 11 festivaldagen.

Onze missie & visie voor 2017-2020 (uit ons beleidsplan On the Road, as we are traveling) Noorderzon is een interdisciplinair, trendsettend en trendvolgend podiumkunstenfestival.

Noorderzon is makelaar in ontmoetingen door het aanbod van uitdagende en relevante programmering.

Daarin beschouwt Noorderzon de wereld als zijn achtertuin en het festival als aangewezen platform voor spiegeling en dialoog.

In de gecondenseerde periode van het festival toont Noorderzon zijn genuanceerde, persoonlijke visie op de wereld om je heen en levert een waardevolle bijdrage aan het prikkelen van je nieuwsgierigheid.

Door zowel het uitdagende internationale programma als het publiek een centrale rol te geven, slaat Noorderzon een brug tussen artistieke actualiteit en brede toegankelijkheid.

En een ui..

Zelf vergelijken we Noorderzon ook wel eens met een ui: juist alle verschillende lagen en schillen maken Noorderzon tot wat het is - en met elke laag die je afpelt kom je dichter tot de kern. Zo hebben we de afgelopen 28 jaar ook gebouwd aan Noorderzon: we hebben overal onze festivaltentakels uitgeslagen en proberen zoveel mogelijk een dwarsdoorsnede van een actuele stand van zaken in die spannende kunsten te geven – op meerdere terreinen. Kunst denkt immers niet in grenzen of disciplines.

Ons programma beslaat dan ook artistieke bewegingen die niet meer (is dat ooit wel zo geweest?) zonder (maatschappelijke) context kunnen. Dit manifesteert zich in lezingen, maatschappelijke projecten, wetenschap, zoektochten, gesprekken en voorstellingen die schuren, knagen en uitdagen tot gesprek, tot nadenken.

4

Dat doen we natuurlijk niet alleen. Ons programma is het resultaat van een samenwerking met verschillende partners.

Met collegafestivals in Zürich en Hamburg organiseren we tournees voor artiesten die anders niet of nauwelijks in Europa te zien zijn. Met negen andere festivals maken we deel uit van het door de Europese Unie ondersteunde project Create to Connect. We coproduceren nieuw werk, vaak samen met het Grand Theatre, en maken deel uit van Station Noord; het netwerk voor talentontwikkeling in Noord-Nederland. Het private fonds Ammodo ondersteunt ons eveneens met het coproduceren van internationaal werk. Andere belangrijke meerjarige partners zijn Gemeente Groningen, Provincie Groningen, Fonds Podiumkunsten en Fonds21.

Wat is er te zien tijdens het festival?

We presenteren met veel plezier deze brede, veelkleurige en avontuurlijke waaier aan initiatieven, samenwerkingen en partnerschappen aan jullie, verdeeld over elf dagen lang festival en over een enorme hoeveelheid locaties in het Noorderplantsoen én in DownTown Groningen. Noorderzon herbergt tijdens deze dagen een aantal festivals-binnen-het-festival en programma-inprogramma en zo is dit programma-magazine ook samengesteld.

Naast het interdisciplinaire hoofdprogramma is er een programma met noordelijke makers, het veelzijdige muziekprogramma, het uitgebreide contextprogramma, het letterenfeest Literaturia, het festival voor onze jongste gasten Rotor en het containerprogramma. Zeven ‘mini-festivals’ die je allemaal input geven, zodat je na de zomer weer met een opgeladen batterij verder kunt.

Verder vind je in dit magazine informatie over kaartverkoop, timetables, plattegronden en andere praktische zaken. Op onze website noorderzon.nl staan uitgebreidere teksten, Engelse vertalingen, foto’s, interviews, video’s en meer.

What is Noorderzon?

Noorderzon Performing Arts Festival Groningen is the somewhat curious combination of a cutting-edge international art festival and a large-scale summer fest for 135,000 visitors. The heart of the festival is the idyllic Noorderplantsoen where, for eleven summer days, a freely accessible festival village appears almost out of nowhere to provide a setting for theatre, dance, music, literature and visual art in combination with eating, drinking and social encounters.

Programme for non-dutchies English translations of the programme descriptions of everything suitable for non-Dutch speakers – and there’s a broad selection! – can be found at www.noorderzon.nl/en.

Our website also has all practical festival information: information about ticketing, maps, timetables and more. Need more info? Please contact us via social media, info@noorderzon.nl or call our office at +31 (0)50 314 02 78.

5

hoofd pro het hoofdprogramma van Noorderzon verhalen van over de hele wereld, verteld in Groningen Noorderzon’s main programme English translations at noorderzon.nl

6

gramma foto © Wang Chong & Théâtre du Rêve Expérimental | Ghosts 2.0

7

Dans | Nederlandse première | Rio de Janeiro, Brazilië

Bruno Beltrão & Grupo de Rua Inoah

Virtuoos hiphoppleidooi voor bewegingsvrijheid Energiek, confronterend, compromisloos: Bruno Beltrão is terug! In 2009 maakten hij en zijn Grupo de Rua al grote indruk op Noorderzon met de explosieve dansvoorstelling H3. Dit jaar is het aan de Braziliaanse hiphopvirtuoos en choreograaf om de 28e editie van het festival te openen. Met Inoah haalt de jonge Beltrão, die op spectaculaire wijze de danstaal van de hiphop revolutioneerde, opnieuw de straat naar het podium.

In een bijna elektrisch geladen voorstelling verkennen tien dansers de grenzen tussen hiphop, breakdance en moderne dans. Tegen de achtergrond van het corrupte Braziliaanse straatleven zoeken zij hun plek. Aanvankelijk aarzelend, letterlijk tastend in het duister, tot de onhoudbare spanning explodeert in een storm aan sprongen, salto’s en headspins.

Geïnspireerd door de wereldwijde massamigratie, is Inoah zowel een intelligent pleidooi voor bewegingsvrijheid als een creatieve aanklacht tegen de beperking ervan door gesloten grenzen.

“It is a sketched sketch of urban life and what young people can experience there: confrontation, encounter, amusement, cheerfulness, aggression, loneliness, common ground. (…) HipHop at its finest”, Annette Bopp, Tanznets.de

Romeo Tent | 50 min do 23 aug | 21:00 uur (besloten) vr 24 en za 25 aug | 20:00 uur | zo 26 aug | 15:00 uur entree | 17,50

Tekst en regie | Bruno Beltrão

taal | geen probleem

Programme in English and extensive credits at noorderzon.nl

8

Theater | Nederlandse première | Komsomolsk-on-Amur, Rusland

KnAM Theatre I haven’t begun to live yet

Я ЕЩЕ НЕ НАЧИНАЛ(А) ЖИТЬ

Indringend en ontluisterend Sovjet-relaas Met een minimalistisch decor, maximaal vernuft en de grootst mogelijke moed presenteert Tatiana Frolova een indringend Russisch verhalenmozaïek. Op de grens tussen feit en fictie reconstrueert de grondlegger van Ruslands eerste onafhankelijke theater in I haven’t begun to live yet de opkomst en ondergang van de voormalige Sovjet-Unie, die voor honderdduizenden de dood of deporatie betekenden. Gewapend met een krijtje, een schoolbord en videofragmenten, brengt Frolova hen terug uit de vergetelheid. Bezien door haar ogen en die van haar acteurs, werpen nauw verweven persoonlijke verhalen licht op de lange schaduw van illustere Sovjetleiders - van Lenin tot Poetin. Frolova ontsluiert de machthebbers en daarmee een ongemakkelijke waarheid waar velen over zwijgen. I haven’t begun to live yet is een ontroerende voorstelling over honderd jaar ontwrichtende Sovjetpolitiek, maar veel meer nog over de gevolgen voor de spelers zelf en hun families.

“Tatiana Frolova delivers a hard-hitting show about Russian history”, Stéphane Capron, France Inter

Grand Theatre | 120 min ma 27 aug | 20:00 uur (met nagesprek) di 28 en wo 29 aug | 21:00 uur entree | 15

Creatie en regie | Tatiana Frolova

taal | Russisch met Nederlandse ondertiteling

Programme in English and extensive credits at noorderzon.nl

9

Theater | Nederlandse première | Lagos/Lissabon, Portugal

Ana Borralho & João Galante Trigger of Happiness

Zoeken naar geluk in een ontwapenend potje Russische roulette Seks, drugs en rock ‘n roll anno 2018: twaalf jongeren uit Groningen zitten aan een tafel en in het midden ligt een revolver. Het pistool bepaalt wie aan het woord is. Waarover? Over alles wat doorgaans alleen hardop wordt besproken als er niemand in de buurt is: liefde, seks, drugs, angst, de toekomst, hun families. Zinderend, ongewoon en goudeerlijk; dat is deze regelrechte Portugese festivalhit die momenteel Europa verovert. In Trigger of Happiness nodigen regisseurs Ana Borralho en João Galante op elke locatie waar ze spelen twaalf lokale jongeren tussen 18 en 23 jaar uit voor dit ontwapenende potje Russische roulette. Met de revolver als spelleider beantwoorden de jongeren een reeks onverwachte vragen. Aan de hand van hun specifieke antwoorden brengen de theatermakers een universele en existentiële zoektocht in kaart: hoe vinden we geluk? En vooral, hoe vinden we geluk in een ongelukkige samenleving?

“By staying true to the reality and individuality of these young people, these makers offer us theater of flesh and blood. Rarely do we get so close to a real, human process.”, Maarten Luyten, e-tcetera.be

Grand Theatre | 105 min do 23 aug | 20:00 uur | vr 24 en za 25 aug | 20:45 uur entree | 12,50

Concept en regie | Ana Borralho & João Galante

taal | Nederlands

Programme in English and extensive credits at noorderzon.nl

10

Dans / theater | Nederlandse première | Limerick, Ierland

Colin Dunne Concert

Een afvallige Ier en zijn bloedmooie volksdansrevolutie Er zijn maar weinig traditionele Ierse dansers die wereldfaam genieten. Colin Dunne is een van hen. Deze meestervakman en ‘ketter’ onder de volksdansers ontketende enkele jaren geleden een revolutie in de Ierse volksdanswereld door radicaal maar respectvol te breken met eeuwenoude tradities. Voor Dunne is er maar één traditie: die van Dunne zelf. Zijn stijl is onorthodox, warm en ongeëvenaard. In Concert, zijn nieuwste solovoorstelling, danst Dunne op de muziek van de virtuoze Ierse vioolspeler Tommie Potts (1912 – 1988) – een al even baanbrekend musicus. Op de onregelmatige melancholische klanken van diens delicate en controversiële album The Liffey Banks valt praktisch niet te dansen. Behalve als je Colin Dunne heet. Gewapend met een langspeelplaat, cassetterecorder, draagbare boxen en wat vloerstukken, verbeeldt Dunne de desolate en tegennatuurlijke muziek van Potts op zijn eigen onvergetelijke manier.

“Warm, funny, respectful, irreverent”, Irish Times

Grand Theatre | 60 min vr 24 t/m zo 26 aug | 19:30 uur (za 25 aug met nagesprek) entree | 15

Concept | Colin Dunne i.s.m. Sinéad Rushe en Mel Mercier

taal | Engels

Programme in English and extensive credits at noorderzon.nl

11

Theater | Nederlandse première | Berlijn, Duitsland

Nassim Soleimanpour NASSIM

Speelse theaterervaring met bekende Groningers door bejubelde Iraanse maker De Iraanse theatermaker Nassim Soleimanpour waagt zich in het prijswinnende NASSIM aan een uiterst kranig en speels experiment. Elke avond betreedt een andere bekende Groninger het podium: Theo de Groot, Marcel Hensema of Lotte Dunselman. Een van hen is het hoofdpersonage in een grenzeloos en grensdoorbrekend relaas over de kracht en beperkingen van taal. Met instructies uit een onbekend script reflecteren zij op vrienden en familie, afstand en nabijheid. Zo ontspint zich een dialoog tussen Soleimanpour, de vertellers en het publiek, waarin iedereen worstelt om begrepen te worden. Met NASSIM borduurt de Iraniër voort op zijn alom bejubelde White Rabbit Red Rabbit (2012), waarmee hij beroemdheden als Stephen Fry en Whoopi Goldberg strikte als gastacteurs. Destijds verbood de regering hem zijn geboorteland te verlaten, inmiddels leeft Soleimanpour in Berlijn. NASSIM is het ontroerend persoonlijke en tegelijkertijd geweldig universele bewijs dat taal ons kan verdelen, maar ook verenigen.

“The most unconventional theatre experience you will ever encounter…it is a play for innovators, dreamers and people who aim to break boundaries. It’s a breeze, it’s a delight, and it is a must watch.”, Ishita Mathur, Pelican Magazine

Ophelia Tent | 70 min do 23 aug | 19:30 uur vr 24 en za 25 aug | 19:45 uur (vr 24 aug met nagesprek) entree | 12,50

Tekst en spel | Nassim Soleimanpour

taal | Nederlands

Programme in English and extensive credits at noorderzon.nl

12

Circus | Nederlandse première | Stockholm, Zweden

Johan Wellton Glitch

Oogstrelende chaos barstensvol spectaculaire speciale effecten Noorderzon breekt dit jaar met een traditie: voor het eerst staat er een jongleur op de planken van de Romeo Tent. Niet zomaar een jongleur, maar een Zweedse grootheid. Wees welkom bij het nieuwste, sensationele avontuur van Johan Wellton. Hij werd rijk, beroemd en veroverde de wereld. Toen spatte zijn droomleven uiteen. Over deze ervaring maakte hij Glitch, zijn meest geavanceerde en extravagante show tot nu toe. Wellton speelt met natuurwetten, strooit met special effects en beschikt over een vindingrijkheid waar je u tegen zegt. Waar in de eerste helft van de voorstelling al zijn bizarre trucs lijken te mislukken, laat hij in de tweede helft letterlijk de touwtjes vieren. Het resultaat is een oogstrelende en ingenieus gecreëerde meeslepende chaos waarin hij toewerkt naar een ongelofelijk spetterende finale. Wellton blaast je in zijn eentje volledig van je sokken. Beloofd.

“Sensational, mind blowing, and somehow, also really disturbing”, Expressen

Romeo Tent | 75 min di 28 t/m vr 31 aug | 20:15 uur entree | 17,50

Tekst en spel | Johan Wellton

taal | Engels

Programme in English and extensive credits at noorderzon.nl

13

virtual & augmented reality | Nederlandse première | Lyon, Frankrijk

Adrien M & Claire B Mirages & Miracles

Digitale luchtspiegelingen en toveren met pixels Wandel door waan en werkelijkheid tijdens een onwaarschijnlijke tocht waarbij je tekeningen laat bewegen, in het donker danst met holografische droombeelden, pixels laat doen wat jij wilt en waar je levensgrote projecties tegenkomt. In de fascinerende, magische wereld van Adrien M & Claire B is het onmogelijke waar en het onware mogelijk. Met Mirages & Miracles scheppen de Franse multimediakunstenaars Adrien Mondot en Claire Bardainne een plek die je voorstellingsvermogen te boven gaat. Menselijke realiteit en digitale luchtspiegelingen ontmoeten elkaar in een serie inventieve installaties en computergestuurde mini-performances, die je deels zelf tot leven wekt met een iPad en een Virtual Reality-bril. In 2010 betoverde het duo Noorderzon al eens met de hightech dansvoorstelling Cinématique. Dit jaar laten ze je zelf de grenzen verkennen tussen authentiek en illusoir, ondenkbaar en bestaanbaar, wonderlijk en onbeschrijflijk. “(…) the new live exhibition from digital artists Adrien M and Claire B will have you rubbing your eyes in disbelief”, Nathaniel Ainley, creators.vice.com

Minerva Praediniussingel | 60 min ma 20 aug t/m za 1 sept | 14:00, 15:00, 16:00, 19:00, 20:00 uur ticket 1 [iPad-expo en virtual reality-installatie] | 9 ticket 2 [alleen iPad-expo] | 6

Idee en regie | Claire Bardainne en Adrien Mondot

taal | geen probleem

Programme in English and extensive credits at noorderzon.nl

14

Theater | Nederlandse première | Buenos Aires, Argentinië

Guillermo Cacace El Mar de Noche

Briljante, hartbrekende monoloog over onbeantwoorde liefde Ergens in een hotel aan de kust tuurt een middelbare man naar de zee. Hij wacht tevergeefs op zijn jongere geliefde, maar weet dat die niet zal verschijnen.

Hun relatie is over, maar de man kan niet loskomen van het emotionele web waarin hij verstrikt is geraakt. Zo eenvoudig als het gegeven van een onbeantwoorde liefde lijkt, zo briljant vertolkt Luis Machín in El Mar de Noche (De zee van de nacht) de wanhoop die erop volgt. Zijn monoloog, geschreven door de gerespecteerde film- en theaterregisseur Santiago Loza, is er een van diepe herkenning en ontroering. Een voorstelling die zó invoelend de woorden vindt voor het onbeschrijflijke, angstaanjagende niets dat niemand hoopt te ervaren - maar waarin iedereen weleens heeft rondgedoold - is een gebroken hart waard. Als je dan toch nog eens onversneden liefdesverdriet moet voelen, laat het dan de beeldschone hartenpijn van Luis Machín zijn.

“Loza schrijft met magie... Cacace neemt de juiste beslissingen... Machine hypnotiseert…”, Juan Carlos Antón, La Prenza

Stadsschouwburg | 55 min vr 24 t/m zo 26 aug | 20:00 uur (zo 26 aug met nagesprek) entree | 15

Tekst | Santiago Loza, spel | Luis Machín

taal | Spaans met Nederlandse ondertiteling

Programme in English and extensive credits at noorderzon.nl

15

Theater | Nederlandse première | brussel, België

Sarah Vanhee Unforetold

Onbevangen licht in de duisternis: zeven kleine wezens over grote mensenzaken Is het duister iets om bang voor te zijn? Niet voor Sarah Vanhee, een van de meest spannende theatermakers van haar generatie in Vlaanderen. Voor de vierde keer op rij zien we haar terug op Noorderzon: uitgesproken en onbevreesd, eigenzinnig en verrassend. Boekte Vanhee in 2017 nog groot succes met The Making of Justice, een film gemaakt met zeven veroordeelde moordenaars, in haar nieuwste theaterproject Unforetold is het podium voor zeven ‘kleine wezens’. Vanhee laat in deze voorstelling kinderen tussen 8 en 11 jaar oud de duisternis bevragen. Onbevangen en onaangetast door het vaak vastgeroeste denken en doen van volwassenen, creëren zij verbaal en non-verbaal een geheel nieuwe logica, die prachtig blootlegt hoe donker het licht en vooral hoe licht het donker kan zijn. Noorderzon heeft Sarah gevraagd de openingsspeech voor de 28e editie van het festival te verzorgen. “‘We zien bijna niets en juist daarin nestelt zich alles”, Amelie Blaustein Niddam, TouteLaCulture.com

De Machinefabriek | 60 min vr 24 en za 25 aug | 19:30 uur (za 25 aug met nagesprek) entree | 15

Concept en regie | Sarah Vanhee

taal | Lutie Chaakaa met Nederlandse en Engelse ondertiteling

Programme in English and extensive credits at noorderzon.nl

16

Theater | europese première | Beijing, China

Wang Chong & Théâtre du Rêve Expérimental Ghosts 2.0 | 群鬼 2.0

Verbluffende, duistere Ibsen in geestig Chinees licht Wat ontstaat er als het boegbeeld van een jonge generatie Chinese theatermakers zich waagt aan een hervertelling van Ghosts, het klassieke meesterwerk van de Noorse toneelschrijver Henrik Ibsen? In het kort: een verbluffende, eigentijdse tragedie vol humor en emotie.

Ghosts 2.0 is de duistere Ibsen in een Chinees licht; zwaar en luchtig, droevig en speels, origineel en universeel.

Gefilmd met vier camera’s, die het type selfievideo’s maken waar YouTube vandaag de dag mee vol staat, plaatst Wang het tijdloze verhaal van een familie in verval in een geheel eigen traditie. In zijn versie is Osvald, de zoon uit het oorspronkelijke stuk, een Chinese videomaker. Hij keert vanuit New York terug naar zijn vaderland, waar hij een schrikbarend geheim uit zijn jeugd ontrafelt en besluit te verfilmen. Ghosts 2.0 wekt de geest van Ibsen tot leven in de volstrekt unieke wereld van Wang, een uitdagende en rijzende ster in het Chinese theaterlandschap.

“Unbelievable: a selfie can produce a classic. Unbelievable: the interconnection between theatre and film can be so smooth. It is indeed ghosts in motion.”, Taoyuan Cultural Foundation

Grand Theatre | 60 min di 28 en wo 29 aug | 19:30 uur (di 28 aug met nagesprek) entree | 15

Tekst | Hendrik Ibsen, regie | Wang Chong

taal | Mandarijn met Engelse ondertiteling

Programme in English and extensive credits at noorderzon.nl

17

Dans / theater | Nederlandse première | Dublin, Ierland

united fall Girl Song

Sublieme choreografie van vier generaties vrouwen De kunst van het vertellen zit de Ieren in het bloed.

Dat geldt zeker voor Emma Martin, een veelbelovende choreograaf met een feilloos gevoel voor sfeer. In het visueel veelzijdige en ijzersterke Girl Song reflecteren vier vrouwen van verschillende generaties op wat het betekent om vrouw te zijn, om iemand te zijn. Al dansend staan ze stil bij vier kenmerkende levensfasen; die van de oude vrouw, de middelbare vrouw, de jonge vrouw en het jonge meisje. In een sublieme choreografie vol onverwachte wendingen ontpoppen de dansers zich tot diep gelaagde personages. Kwetsbaar, teder en weerbaar worstelen de vrouwen zich door de alledaagsheid van het leven, waarbij ze voortdurend stuiten op de absurditeit en schaduwzijden van het menselijk bestaan. Met behulp van intelligent gebruikte rekwisieten en prachtige kostuums verkent Martin lichtvoetig een stemmige wereld die steeds balanceert tussen fantasie en werkelijkheid.

“Exquisitely and superbly choreographed, with dance sequences you could watch for days, Girl Song weaves an irresistible magic making it essential viewing”, The Arts Review

De Machinefabriek | 60 min ma 27 aug | 20:00 uur di 28 aug | 21:00 uur (met nagesprek) entree | 15

Regie en choreografie | Emma Martin

taal | geen probleem

Programme in English and extensive credits at noorderzon.nl

18

Dans | Nederlandse première | Melbourne, Australië

Lucy Guerin Inc Split

Intiem en onverschrokken dansduet tegen de klok Een podium, een rol witte tape, twee dansers. De een poedelnaakt, de ander gekleed in een jurk. Split is een onthullend, intens en strak gepolijst dansduet van een van de meest gerespecteerde choreografen van Australië. In Lucy Guerins veelgeprezen en bekroonde voorstelling onderzoeken topdansers Melanie Lane en Lilian Steiner hoe ze zich verhouden tot zichzelf, elkaar en hun vrouw-zijn. In gedimd licht en op een repeterende beat zoeken de twee lichamen elkaar op en keren zich van elkaar af; onverschrokken, broos en nagenoeg synchroon. Terwijl de seconden wegtikken, neemt hun bewegingsvrijheid af, letterlijk, doordat ze een steeds kleiner stuk van het toneel afplakken. Tot een vakje van claustrofobische proporties overblijft. Het is dansen tegen de klok, in een omgeving die steeds meer vergt en steeds minder geeft. Wat overblijft is de vraag: hoeveel van jezelf wil je laten zien?

“Teeming with rage and passion, movement and complex relationships (…) Split is masterfully performed.”, Jordan Beth Vincent, The Age

Stadsschouwburg | 55 min di 28 t/m do 30 aug | 19:30 uur (wo 29 aug met nagesprek) entree | 15

Choreografie | Lucy Guerin

taal | geen probleem

Programme in English and extensive credits at noorderzon.nl

19

Virtual Reality | Nederlandse première | wollongong, australië

Lynette Wallworth Collisions

Aboriginals versus atoombom in onthutsende virtual reality-film Ze is een virtual reality-pionier en verhalenverteller van wereldklasse. In Collisions, in 2017 bekroond met een Emmy Award, schrijft de Australische filmmaker Lynette Wallworth geschiedenis. Voor het eerst legt ze het verhaal van een Aboriginal-gemeenschap vast in een onthutsende virtual reality-film – dat van ouderling Nyarri Morgan en zijn Martu-stam. De groep leeft in de afgelegen Maralingu-woestijn en is tot de jaren zestig nauwelijks in aanraking geweest met de Westerse cultuur. Tot de dag dat Nyarri’s traditionele wereldbeeld plotseling in botsing komt met de meest extreme uiting van de Westerse wetenschap: hij is onverwacht getuige van een kernproef. Razendknap reconstrueert Wallworth Nyarri’s ervaring, met behulp van 360 graden-panoramafotografie, computeranimatie en levendige soundscapes. Het levert een explosieve, hartverscheurende film op over de allesverwoestende kracht van nucleaire wapens en de noodzaak een antwoord te vinden op onze destructieve omgang met de planeet.

“This VR experience bypasses the brain and goes straight to the heart – it takes a viewer deep into empathy.”, Zelah Senior, fringereview.co.uk

VRIJDAG Theater | 30 min do 23 t/m wo 29 aug | 15:15, 16:00, 16:45, 17:30, 19:15, 20:00 en 20:45 uur entree | 6

Regie | Lynette Wallworth

taal | Engels met Engelse ondertiteling

Programme in English and extensive credits at noorderzon.nl

20

Beeldend theater | Nederlandse première | Melbourne/Adelaide, Australië

Fleur Elise Noble ROOMAN

Verliefd op de kangoeroeman; een magisch visueel sprookje Een meisje ontmoet in haar dromen een half manhalf kangoeroe en wordt verliefd. Stapelverliefd. Volledig geobsedeerd door zijn wereld wil ze nog maar één ding: deel uitmaken van zijn curieuze universum. Hij is het medicijn tegen haar vreugdeloze dagen. En dus gaat ze ver, heel ver, om meer tijd door te brengen met deze mysterieuze kangoeroeman. Haar bezetenheid voert haar naar de krochten van de menselijke geest. Met ROOMAN tovert de Australische Fleur Elise Noble een fabuleuze visuele mix van poppentheater, videoprojectie, animatie, dans en livemuziek ten tonele. Op de bezwerende klanken van de Jamaicaans-Canadese zangeres Sarah Reid en tegen de achtergrond van een gigantisch driedimensionaal papieren decor brengt ze haar magische fantasie tot leven. ROOMAN is een verhaal over liefde, verbeelding en het streven naar geluk. Over het volgen van je dromen. En vooral: over wakker worden en léven.

“A bespoke, noir-like surrealism – a dark, whimsical style of visual theatre that dominates the imagination.”, The Age

De Machinefabriek | 55 min do 30 aug | 19:30 uur vr 31 aug en za 1 sept | 19:00 en 21:00 uur (vr 31 aug 21:00 uur met nagesprek) entree | 15

Idee, regie en spel | Fleur Elise Noble

taal | geen probleem

Programme in English and extensive credits at noorderzon.nl

21

Performance/spel | Nederlandse première | Exeter, Engeland

Kaleider The Money

Verbluffend geldspel dat de boel op scherp zet Het spel: The Money. Het doel: zoek een bestemming voor een bedrag dat evenveel waard is als de som van de verkochte entreetickets. De regels: je hebt (na de uitleg) exact een uur, de bestemming moet unaniem gekozen zijn en goede doelen zijn verboden. Welkom bij The Money, het verbluffende theaterspel waarbij vijftien vreemden zich buigen over de vraag: waar zou jij je geld aan uitgeven? Wat begon als een spel groeide uit tot een verrassingsvoorstelling van formaat.

The Money is vaak geestig, soms venijnig en altijd ontmaskerend. En iedereen is medeplichtig, of je nou kiest voor de rol van Stille Getuige (entree 12,50 euro) of juist als Deelnemer (entree 10 euro :) ) meedoet aan de discussie. Het spel legt haarscherp onderlinge menselijke verhoudingen bloot, maar ontleedt ook de betekenis van geld in onze maatschappij. Met als bonus gegarandeerd napraten op het festivalterrein.

“The Money could be the greatest reality TV show that hasn’t happened yet”, The Age

VRIJDAG Theater | 90 min ma 27 aug | 19:30 en 21:30 uur di 28 aug | 21:30 uur wo 29 aug | 19:30 en 21:30 uur entree | 12,50 (Stille Getuige) of 10 (Deelnemer)

Concept en regie | Seth Honnor

taal | Nederlands

Programme in English and extensive credits at noorderzon.nl

22

Circus | Stockholm, Zweden & internationaal

Fauna Fauna

Bezwerend acrobatisch jungle-avontuur Vanuit het duister doemen ze op, vijf acrobaten en een musicus. Een trapeze schommelt, gefluit klinkt, als dat van vogels in een tropisch regenwoud. Dan: buitelende lichamen. Ze kruipen, springen, speuren en fladderen. Ze veranderen in spinnen, boomkikkers en paradijsvogels. Is dit circus? Dans? Theater?

Fauna is het allemaal. Niet voor niets sleepte dit multidisciplinaire, internationale topgezelschap vele prijzen in de wacht. De vijf jonge bewegingskunstenaars, die elkaar ontmoetten op ’s werelds meest gerenommeerde circusschool in Zweden, nemen je mee naar een wereld waarin menselijke driften en dierlijke instincten strijden om voorrang.

Fauna is een vliegende reis dwars door de competitieve jungle van rituele hofmakerij, Machiavellaanse doortraptheid en genoeglijk spelen. Met een choreografie geïnspireerd op dierlijk gedrag vloeien op het podium mens en dier samen tot beestachtige figuren, tegen de achtergrond van een bezwerende live-soundtrack van percussie en gitaar.

“Still buzzing at the sheer athleticism of the acrobats, the beauty of what they were able to express with their bodies, and the mesmerising soundtrack”, Play & Go Adelaide

Spiegeltent | 60 min do 23 en vr 24 aug | 21:15 uur za 25 aug | 16:00 en 21:15 uur | zo 26 aug | 20:00 uur entree | 17,50

Door | Daniel Cave-Walker, Rhiannon Cave-Walker, Imogen Huzel,

taal | geen probleem

Programme in English and extensive credits at noorderzon.nl

Enni Maria-Lymi, Matt Pasquet, Geordie Little

23

Theater | Nederlandse première | Seoul, Zuid-Korea

Jaha Koo Cuckoo

21e eeuwse vervreemding en nostalgie met drie babbelende rijstkokers Drie pratende rijstkokers van het befaamde merk Cuckoo spelen de hoofdrol in Cuckoo, het tweede deel van Jaha Koo’s Harmatia Trilogie. Mondig zijn ze – en confronterend. Voor de jonge Zuid-Koreaanse theatermaker en componist althans, die op een dag werd overrompeld door eenzaamheid nadat zijn kletsende keukenhulp hem vertelde dat zijn rijst gaar was. Koo verhief zijn eenzaamheid tot kunst en smolt zijn gevoel om tot een multimediale voorstelling, waarvoor hij zelf de muziek samenstelde. Koo reflecteert op zijn land, zijn generatiegenoten en zichzelf in deze humorvolle lost in translation. In een bitterzoete dialoog met drie machines verbindt hij een voor velen van ons onbekende geschiedenis moeiteloos met zijn beschouwingen over geluk, economische crises en dood. Cuckoo is een persoonlijk én universeel portret van de complexe relatie tussen een thuis en een thuisland, verpakt in een vermakelijke botsing met de moderne technologie.

“Het uitgangspunt van Cuckoo is boeiend en actueel: door een emblematisch toestel de geschiedenis van een land en een autobiografie mee te geven, en en passant ook nog eens kritiek op de rol van technologie en het theater”, Kristof van Baarle, e-tcetera.be

VRIJDAG Theater | 60 min do 23 aug | 19:30 uur (met nagesprek) vr 24 t/m zo 26 aug | 21:15 uur entree | 12,50

Tekst en regie | Jaha Koo

taal | Koreaans/Engels met Engelse ondertiteling

Programme in English and extensive credits at noorderzon.nl

24

Theater | wereldPremière | Buenos Aires, Argentinië

Mariano Pensotti & Grupo Marea Bustrip naar Duitsland voor Pensotti’s nieuwe marathonmeesterstuk

Unieke marathonvoorstelling over kapitaal en maatschappij In Duisburg is Mariano Pensotti’s langverwachte marathonmeesterstuk Diamante verrezen. Diamante is een fictieve arbeidersstad in NoordArgentinië, die honderd jaar geleden werd gesticht door het private Duitse bedrijf Goodwind. In zes uur tijd beleef je, lopend door deze nederzetting, opkomst en ondergang van een stad waar het kapitaal regeert.

Waar de bedrijfsresultaten je welzijn bepalen. Waar welvaart zegeviert, tot een geweldsuitbarsting, een dreigende economische crisis en een onrust zaaiende politieke campagne de utopie verstoren. Met Diamante van de wereldberoemde theatermaker Mariano Pensotti gaan coproducenten Noorderzon en Grand Theatre een ongekend avontuur aan, over de grens. Een bus brengt je van Groningen naar de Ruhrtriennale in Duisburg, een van de grootste theaterfestivals in Europa. Diamante is, behalve Pensotti op zijn best, een absoluut unieke Noorderzonervaring. Let op: met Duitse ondertiteling.

“For the past fifteen years Argentine director Mariano Pensotti has created extraordinary performances that use innovative and unexpected locations and set pieces (…)”– Analola Santana, Theatre Journal

Verzamelpunt Mariano Pensotti | hele dag datum: zo 26 aug | 11:00 – 0:00 uur entree | 49 inclusief busretour naar Duisburg

Tekst en regie | Mariano Pensotti

taal | Spaans, Duits en Pools met Duitse ondertiteling

Programme in English and extensive credits at noorderzon.nl

25

Dans | Nederlandse première | Johannesburg, Zuid-Afrika

Soweto Skeleton Movers Seven

Twintig minuten stuiteren, spinnen en slangenlichamen Ze sprongen voor het eerst in het oog in de beroemde toeristenstraat van Soweto, de beruchte township van Johannesburg. Daar, op een steenworp afstand van de huizen van Nelson Mandela en Desmond Tutu, betoverden de Soweto Skeleton Movers omstanders met hun slangenlichamen en elastieken ledematen. Stuiterend, spinnend en hoelahoepend groeiden de vier dansers na dertien jaar van bescheiden straatartiesten uit tot dé vertolkers van het geestig-speelse Pantsula, een ontwapenende Afrikaanse dansstijl die breakdance, house en streetdance combineert met verbazingwekkend acrobatisch voetenwerk en magische hoedentrucs. Tot hun doorbraak op de Breakin’ Convention in Londen in 2016 - ’s werelds grootste hiphopfestival - hadden ze nog nooit een podium gezien. Nu zijn de Pantsulapioniers er niet meer weg te denken. Geen wonder dus, dat hun nieuwste korte voorstelling Seven is gedoopt; het getal dat voor hen perfectie symboliseert.

“If you imagine Charlie Chaplin infused with a South African funk you might come close to the slick fast‑paced and witty style that Soweto Skeleton Movers embody.”, Bolton Live!

Ophelia Tent | 20 min do 30 aug t/m za 1 sept | 19:30 en 22:00 uur (do 30 aug 22:00 uur met nagesprek) entree | 9

Dans | Jabulani Manyoni, Junior Hlongwane,

taal | geen probleem

Programme in English and extensive credits at noorderzon.nl

26

Topollo Ntulo, Molefi Rakitla

Theater | Nederlandse première | Santiago, Chili

Teatro Bonobo Tú Amarás

Buitenaardse wezens in snedig gesprek met de xenofobische mens Wat is een vijand? Hoe creëer je er een? En waarin onderscheidt een vijand zich van een vriend? Tú Amarás (Je hebt lief) van het jonge Chileense theatergezelschap Teatro Bonobo is niets minder dan een spiegel. Een intelligente en humoristische levensles in mensen(on)kunde, zelfreflectie en vreemdelingenvrees. En dat met een troep aliens als leermeesters! Zodra deze Ameniten, zoals ze zijn gedoopt, zich hebben gesetteld op onze planeet, zijn ze hét gespreksonderwerp van een groep Chileense artsen die een internationale conventie over vooroordelen voorbereidt. Hoe kan het dat de aardbewoners direct hun ideeën over angst, liefde en haat projecteren op deze nieuwkomers? In lijn met hun laatste voorstelling Donde Viven los Barbaros (Waar de Barbaren leven), plaatsen de theatermakers urgente en universele thema’s in een verfrissende Latijns-Amerikaanse context. Tú Amarás zit vol snedige, ongemakkelijke dialogen, die de absurditeit van het alledaagse ontsluieren.

“With great humour and intelligent dialogue, the work stands out from the others... beautiful to see the dark comedy within their language games, so reminiscent of Monty Python all those years ago.”, El Monstrador

Grand Theatre | 75 min do 30 aug t/m za 1 sept | 21:00 uur (vr 31 aug met nagesprek) entree | 15 Regie | Andreina Olivari en Pablo Manzi taal | Spaans met Nederlandse ondertiteling

Programme in English and extensive credits at noorderzon.nl

27

Audiovisuele wandeling | Amsterdam, Nederland

Johannes Bellinkx Reverse

Moedig achterwaarts, het onvoorziene tegemoet Ben je altijd maar vooruit aan het snellen, vastberaden op weg naar wat je al kent? Reverse van Johannes Bellinkx nodigt uit tot precies het omgekeerde: in deze zeer ongewone geluidswandeling loop je achteruit door de stad. Bellinkx, Belg in Amsterdam, daagt je uit tot een overgave aan het onverwachte. De klasse van Reverse zit ‘m in de eenvoud: door een dagelijks, doodnormaal patroon – letterlijk - om te draaien, weet Bellinkx het vertrouwde in geheel nieuw perspectief te plaatsen. Reverse is daarbij veel meer dan een ontregelende zintuigelijke ervaring en een aangename oefening in bevrijdende kinderlijke ondeugd; de wandeling stelt het Westerse idee van een lineaire tijdsbeleving op de proef. Wat zou ons bestaan betekenen als we, net als in veel Oosterse en Afrikaanse culturen, ons overgeven aan een universum waarin verleden, heden en toekomst gelijktijdig plaatsvinden?

“Een simpele omkering van je loopgewoonte doet wonderen. Je blikveld wordt breedbeeld, de focus verwijdt zich; alsof je je terugtrekt uit alles.”, Annette Embrechts, de Volkskrant

Startpunt t.o. spiegelterras | 70 min vr 24 t/m ma 27 aug | 15:00 – 19:00 uur (elke 15 min) entree | 10

Tekst en regie | Johannes Bellinkx

taal | Nederlands

Programme in English and extensive credits at noorderzon.nl

28

Audiocompositie | Dennis van Tilburg

Theater | Nederlandse première | Lissabon, Portugal

Cláudia Dias & Luca Bellezze Tuesday: All that is solid melts into air

Live gemaakte cartoon over de vluchtelingencrisis Soms is een klein verhaal nodig om iets over onze complexe werkelijkheid te kunnen vertellen. Frame voor frame bouwt de Portugese theatermaker Cláudia Dias in Tuesday: All that is solid melts into air op het podium live aan een cartoon, die ons eraan herinnert dat de vluchtelingencrisis nog verre van voorbij is. Na haar stevige Noorderzondebuut in 2016 komt ze nu met het tweede deel uit haar zevendelige meerjarenproject, waarin ontmoeting centraal staat. Vanuit het idee dat een rechte lijn de kortste verbinding is tussen twee punten trekt Dias samen met Luca Bellezze - die ook voor de muzikale begeleiding zorgt - letterlijk lijnen tussen tegenstellingen in de samenleving. Elke dag zien we grenzen, barrières, frontlinies, rijen vluchtelingen en radicale hardliners in het nieuws. Dias en Bellezze werken zeventig minuten lang aan een warme en menselijke lijn om alle wijdverspreide punten weer met elkaar te verbinden.

“Monday: Watch out for the Right is a thought provoking piece of theatre that uses its unusual setting to open up new opportunities to question and debate the changes occurring in European society today.”, sittingonthefourthwall.com

Grand Theatre | 70 min vr 31 aug t/m zo 2 sept | 19:30 uur entree | 12,50

Concept, tekst en regie | Cláudia Dias | Gastacteur | Luca Belleze

taal | niet gesproken, Nederlands en Engels ondertiteld

Programme in English and extensive credits at noorderzon.nl

29

Dans / theater | Groningen, Nederland

Club Guy & Roni’s

Poetic Disasters Club

Fassbinder towards: In einem Jahr mit 13 Monden

Jong Gronings sterrenensemble danst gelikte, zwart-komische droom Dansers die het schoppen tot de Poetic Disasters Club van Club Guy & Roni mogen van geluk spreken; er zijn weinig betere manieren om je in de schijnwerpers te dansen dan met dit succesvolle jonge talentenensemble van het gerenommeerde Noordelijke dansgezelschap. In het zwart-komische Fassbinder ontpoppen de internationale beloften van dit jaar zich tot een stel ongrijpbare marionetten. Stuk voor stuk raken ze ontspoord in het hyper-gelikte decor van dit visueel zalige dans- en theaterstuk. Gebaseerd op de film In einem Jahr mit 13 Monden van de Duitse filmregisseur Rainer Werner Fassbinder, bewerkte theatermaker Hendrik Aerts (Noord Nederlands Toneel) het oorspronkelijke verhaal van de zwerftocht van een jonge vrouw tot een verwrongen, donkere droom. Fassbinder is de laatste show van het danscollectief in de huidige samenstelling. Zien dus, deze rijzende sterren, nu ze nog schitteren aan de Groningse hemel.

“Een intrigerende dans- en theatervoorstelling waarbij vooral het oog wordt gestreeld door de fraai uitgedoste en bewegende jonge groep internationale dansers. Een mengeling van lenige en pezige freaks en als schoonheden verpakte secreten.”, Peter van der Heide, Dagblad van het Noorden

Stadsschouwburg | 60 min vr 31 aug en za 1 sept | 21:00 uur | zo 2 sept | 19:30 uur entree | 12,50

Bewerking en regie | Hendrik Aerts

taal | geen probleem

Programme in English and extensive credits at noorderzon.nl

30

Audiotour & film | Première | Groningen, Nederland

Veerle van Overloop One Million People And Me

Surrealistisch tweeluik doorbreekt taboe op suïcide One Million People And Me is een multidisciplinair tweeluik over een onderwerp waar misschien wel het grootste taboe ter wereld op heerst: suïcide. Jaarlijks overlijden een miljoen mensen aan zelfdoding: dat zijn er meer dan aan de gevolgen van moord en oorlog samen. In One Million People, de ene helft van het stuk, confronteert theatermaker Veerle van Overloop je in een surrealistische stadse audiotour met de absurde breekbaarheid van het bestaan. Het andere deel And Me is een ontwapenend, filmisch en al dan niet verzonnen portret van acht ambitieuze jongvolwassenen. Aan de hand van foto’s en fragmenten uit de boeken Suicide en Autoportrait van fotograaf Edouard Levé, verbeeldt Van Overloop met danser en choreograaf Adam Peterson hun zoektocht in het leven. Dankzij hun integere aanpak slagen de makers perfect in iets wat allesbehalve vanzelfsprekend is: ze maakt het onbespreekbare bespreekbaar. Deze voorstelling is vertrokken vanaf Station Noord, het nieuwe NoordNederlandse talentontwikkelingsprogramma. Dit project wordt ondersteund door Noorderzon, Grand Theatre, Club Guy & Roni, NNT en Oerol. “(...) voorstellingen als deze, die de chaos en de wanhoop in een hecht verband samenbrengen - als troost voor de troosteloosheid. De kunstenaar is er altijd, goddank.”, Dagblad van het Noorden over The Jungle Is Our House

oude politiebureau | 90 min ma 27 t/m vr 31 aug | 15:00, 15:30, 19:00 en 19:30 uur (di 28 aug 19:30 uur met nagesprek) | entree | 9

Concept, regie en stem | Veerle van Overloop

taal | Kiezen tussen Nederlands en Engels

Programme in English and extensive credits at noorderzon.nl

Muziek | Bert Dockx

31

Theater / muziek | Gent, België

Boris van Severen & Jonas Vermeulen The only way is UP

Bedwelmende elektro-opera die voelt als een eindeloze lsd-trip Twee jonge zielen vertellen je over de pracht van het leven in hun tweede voorstelling The only way is UP, een oergeestige en bizarre mini-musical die veel wegheeft van een langgerekte lsd-trip. Boris van Severen en Jonas Vermeulen wekken op (neon)kleurrijke wijze vier hoofdpersonages tot leven op de sleutelmomenten in hun bestaan: als kind, puber, jongvolwassene, dertiger, veertiger en vijftiger. Dit bijzondere, doodgewone viertal vertelt je alles wat je moet weten over jong zijn en ouder worden. Geïnspireerd door The Up Series (BBC), smeden de energieke Belgische theatermakers het alledaagse om tot een surreëel universum, waarin de vier personages zich door het leven stuntelen. Na hun rockende debuut en instant-hit The Great Downhill Journey of Little Tommy, schreven Van Severen en Vermeulen opnieuw een fantastische eigen soundtrack bij hun voorstelling, die live klinkt vanuit twee dj booths.

“The Only Way Is Up verenigt de branie van de eeuwige jeugd en de levenswijsheid van de ouderdom in een theaterconcert met de allures van een beeldend kunstwerk.”, Evelyne Coussens, demorgen.be

Ophelia Tent | 55 min zo 26 en ma 27 aug | 21:00 uur (ma 27 aug met nagesprek) entree | 12,50

Van en met | Boris van Severen en Jonas Vermeulen

taal | Engels

Programme in English and extensive credits at noorderzon.nl

32

Performance / variété | europese première | Austin, Verenigde Staten

Silky Shoemaker, Paul Soileau & Lex Vaughn Shaboom!

Vuige undergroundsferen en opzettelijk ongepolijste camp De muziek is expres zó verschrikkelijk dat het pijnlijk grappig wordt in deze splinternieuwe late night adult only variété show. Paul Soileau, die drie jaar geleden als zijn extravagante punk-alter ego CHRISTEENE Noorderzon omver blies, is terug! Dit keer dompelt hij je samen met zijn gender-bending kompanen Silky Shoemaker en Lex Vaugn onder in heerlijk vuige, zondige (homo-) erotische, satirische slapstick. Verwacht van Shaboom! geen ordinaire afrekening met Donald Trump. Nee, onder alle buitenissige, opzettelijk ongepolijste theatrale camp is de show subtieler dan dat. Neem een biertje, relax en laat je onderdompelen terwijl Soileau, Shoemaker en Vaughn een hilarisch loopje nemen met Amerika en Americana.

Shaboom!, ooit begonnen als een serie wild geïmproviseerde sketches, wordt volgend jaar verwacht in downtown New York en nu – terwijl de verf nog niet eens goed is opgedroogd – kun je het al meemaken op Noorderzon.

“Shaboom! is a curator’s delight—one that keeps the house packed, and the audience in a frenzy of giggles and gasps. It’s the kind of has-to-be-seen-to-be-believed showcase that will have you telling friends (and enemies)...

You’ve got to see this!”, Curran Nault, Artistic Director OUTsider Festival

VRIJDAG Theater | 120 min (in- en uitlopen) do 30 aug t/m za 1 sept | 21:30 uur entree | 12,50

Spel | Paul Soileau, Silky Shoemaker en Lex Vaughn

taal | Engels

Programme in English and extensive credits at noorderzon.nl

33

Poppentheater | Nederlandse première | Genappe, België

TOF Théâtre Dans l’atelier

Tirannieke marionet in krankzinnig spektakel Een klein en krankzinnig spektakel is het, de heerlijk huiveringwekkende kijk- en maakvoorstelling Dans L’atelier van de Belgische poppentheaterspecialisten van TOF Théâtre, door velen gezien als ware meesters van het absurde. Maak je op voor twintig bizarre minuten in dit surrealistische poppenatelier. Je krijgt een prachtig inkijkje in de wereld van zowel de pop als de poppenspeler, waarbij alles draait om die ene marionet-in-de-maak. Die halfbakken maar knotsgekke pop bij wie werkelijk alles misgaat. Onaf en wel besluit de marionet dan maar zelf de touwtjes in handen te nemen en de klus te klaren.

Maar dan komen wind, sneeuw, zaag, piepschuim en de poppenspelers in opstand. In strijd met de elementen, het materiaal en de ‘onderdrukkers’, ziet de pop nog maar één manier om zijn bestaan te verzekeren: totale tirannie.

“The writing of this show is dense, rich in discoveries, with never a dull moment. The madness, while contained in the beginning, builds to a crescendo and reaches a literally explosive finale. A must.”, A. Deb., L’Avenier

Ophelia Tent | 20 min di 28 aug | 17:00 en 19:00 uur wo 29 aug | 15:30, 17:00 en 19:00 uur entree | 7,50

Concept, tekst en poppen | Alain Moreau

taal | geen probleem | leeftijd 8+

Programme in English and extensive credits at noorderzon.nl

34

geheim programma

word vriend van noorderzon

Mystery Route

vrienden

Heb je moeite met kiezen of laat je ons liever iets voor je uitzoeken? Ga dan voor een Mystery Route!

Wij stellen een geheim programma voor je samen en je hoort pas op de dag zelf welke voorstellingen uit het hoofdprogramma je allemaal gaat zien. Is een route net iets te veel voor je? Koop dan een kaartje voor een Mystery Voorstelling! Ook hier hoor je pas op de dag zelf waar je naartoe gaat.

Wil je het festival steunen en tegelijkertijd een fijne korting meepakken? Ieder jaar is Noorderzon weer blij met de steun van onze trouwe, groeiende Vriendengroep. Onze Vrienden ondersteunen het festival voor 25 euro per jaar en ontvangen de volgende extra’s: een persoonlijke korting op een flink aantal Noorderzonvoorstellingen het Noorderzonmagazine toegestuurd zodra het van de persen is gerold 10% korting op alle Noorderzonmerchandise, tijdens het festival verkrijgbaar bij de Noorderzon Shop de Noorderzon Vriendenpas korting op geselecteerde voorstellingen bij partners als het Grand Theatre, vaak van artiesten die je eerder op Noorderzon hebt kunnen zien of die later bij ons te zien zijn

& mystery voorstelling

Mystery Routes en Mystery Voorstellingen zijn vanaf maandag 23 juli 12:00 uur via noorderzon.nl te bestellen en zijn tijdens het festival verkrijgbaar via een van de Kiosken (beperkte capaciteit).

Mystery Route (inclusief 2 drankjes) – 27,50 Mystery Voorstelling (inclusief 2 drankjes) - 12,50

Je kunt heel gemakkelijk Vriend worden via noorderzon.nl/steun-ons en Meer informatie op noorderzon.nl

vervolgens meteen met korting kaarten kopen.

35

muziek | rusland & Nederland

Muziek in de Lutherse Kerk in samenwerking met Soundsofmusic

New Queens of Strings

Ruysdael Quartet

Een dubbelconcert van Maya Fridman, cello en Diamanda Dramm, viool

Terry Riley | Salome Dances for Peace Een retake van minimal godfather Terry Riley

Celliste Maya Fridman ontpopte zich al vroeg als muzikaal wonderkind. In 2010 kwam ze naar Nederland, waar ze studeerde aan het Conservatorium van Amsterdam. Fridman plaatst als vanzelfsprekend hedendaagse composities naast grote werken uit de vorige eeuw en ontroert met haar emotioneel geladen spel. Dit jaar werkt ze samen met componist Maxim Shalygin, wat resulteert in een nieuw stuk voor cello solo: Canti d’inizio e fine. Diamanda La Berge Dramm speelde al op haar vierde viool - of misschien moet je eerder zeggen - speelde ze mét de viool. Die speelsheid is ze, gelukkig, nooit kwijtgeraakt. In Violin Spaces gaat zij opnieuw op ontdekkingsreis naar alle mogelijkheden van haar instrument.

Deze klassieker van een van de godfathers van minimal music, Terry Riley, is er een van een enorme buitencategorie.

Riley liet zich voor het hypnotiserende strijkkwartet uit 1986/1987 inspireren door muziek uit alle tijden en culturen.

Er komen sporen voorbij van jazz, blues en Indiase klassieke muziek. Je hoort volkse Berbermuziek uit Noord-Afrika, krachtige Zuid-Amerikaanse sjamanistische melodieën en inheemse Amerikaanse ceremoniële muziek. Het is Terry Riley’s versie van het Bijbelse verhaal over Salome, die hij schreef voor het legendarische Kronos Quartet. Tijdens Noorderzon staat het jonge Ruysdael Quartet uit Amsterdam garant voor de best mogelijk ‘retake’ van dit werk in de prachtige Lutherse Kerk.

zo 26 aug | 16:00 uur | 90 min | entree 12,50 | zitconcert

do 30 aug | 20:00 uur | 70 min | entree 12,50 | zitconcert

36

muziek | verenigde staten & nederland

Muziek in de spiegeltent vier niet-te-missen concerten

Tamino NL

Dylan LeBlanc & Nicole Atkins VS

In Amsterdam woont een Egyptische Belg met een prachtige stem en een grote bos krullen. De 21-jarige singer-songwriter Tamino komt uit een familie van creatieve geesten en is de kleinzoon van de Egyptische zanger Moharam Fouad.

Hij wordt geroemd om zijn talent als verhalenverteller en zijn uitzonderlijke stembereik. Verwacht een avond vol angstaanjagend mooie muziek van deze rijzende ster. ma 27 aug | 20:00 uur | 60 min | entree 15 | staconcert

Singer-songwriter Dylan LeBlanc groeide zo ongeveer op in de studio waar Aretha Franklin en The Staple Singers vroeger hun albums opnamen. Zijn muzikale carrière begon vanzelfsprekend al op jonge leeftijd, maar sloeg om in een moeilijke periode vol zelfhaat en drank. Ook voor voorprogramma Nicole Atkins geldt “great art is born out of struggle”. In haar muziek neemt ze je mee op een melancholische reis langs pop, country, soul en blues. di 28 aug | 20:15 uur | 105 min | entree 12,50 | dubbel staconcert

Tyler Childers VS

Remco Sietsema NL i.s.m. Stichting Folk

Hij beschrijft de vredige bergen van de Appalachen als een canvas voor zijn recente album Purgatory; een album met lugubere thematiek waarmee hij toetreedt tot een nieuwe generatie countryhelden. De nog maar 26-jarige Tyler Childers past in het rijtje Sturgill Simpson (eerder ook op Noorderzon), Chris Stapleton en Colter Wall en weet met zijn oprechte verhalen wereldwijd te overtuigen. wo 29 aug | 20:15 uur | 60 min | entree 12,50 | staconcert

De trekharmonica kun je omschrijven als de vergeten groente van de muziekinstrumenten; niet het meest voor de hand liggend, niet altijd populair, maar wel hét recept voor een compleet andere en bijzondere sensatie. Sietsema combineert vele stijlen: van funky wereldmuziek tot jazzy reggae en folk en geeft je ongeacht het weer het gevoel van een zwoele zomeravond. Na vanavond vergeet je de trekharmonica nooit meer – beloofd. za 1 sept | 20:30 uur | 60 min | entree 12,50 | zitconcert

37

Gemaakt in het Noorden

Bijzonder werk uit Noord-Nederland van repetitie tot wandeling en van installatie tot boottocht Noorderzon’s local programme English translations (when applicable) at noorderzon.nl foto Š werc | Lily

38

Theater | Groningen, Nederland

Bram Esser en Wabbesch wabbesch Bewust Wonen TV, Live!

Levensvragen en woonkwesties De jaren ‘70 hebben onherroepelijk hun stempel gedrukt op de inrichting van de stad Groningen.

Denk alleen al aan het veelbesproken Verkeerscirculatieplan, een ultramoderne bloemkoolwijk als Beijum en de aanleg van Lewenborg met daarin de vooruitstrevende ideeën van tuinarchitect Louis le Roy. Op welke manier werd er veertig jaar geleden nagedacht over de stad Groningen en wat zijn daarvan de gevolgen geweest? Filosoof Bram Esser en theatermaker Wabbesch Wabbesch brengen je terug naar de jaren ‘70 met de wervelende woonshow Bewust Wonen van TVcoaches Ramon & Etienne. Gecoproduceerd door De Verhalen van Groningen en Noorderzon.

Minerva Zuiderdiep | 90 min ma 27 t/m wo 29 aug | 17:00 en 20:00 uur entree | 10

Stadswandeling | Groningen, Nederland

Platform GRAS

Urban Tour Stadsverkenners Met vreemde ogen kijken naar je eigen stad Na twee succesvolle edities is Urban Tour terug op Noorderzon! Dus vergeet die traditionele stadswandeling. Urban Tour is anders. Als een ware ontdekkingsreiziger ga je op expeditie door je eigen stad. Je ontdekt dingen die je nooit eerder zag. Open deuren die anders gesloten blijven, klim over muren en schuttingen en luister naar spannende verhalen over een stad die je dacht te kennen. Speciaal voor Urban Tour nodigde Platform GRAS vier ontdekkingsreizigers uit. Het bijzondere is: het merendeel komt niet uit Groningen. En dat is ook precies de bedoeling, want vreemde ogen kijken anders. De gidsen maken allemaal een bijzondere tocht: kritisch, vervreemdend, grappig, spannend en vooral anders. Ga mee en bekijk je stad eens van een heel andere kant. Info over gidsen op noorderzon.nl.

Startpunt moesstraat | 60 tot 120 min vr 24 t/m ma 27 aug | 16:00, 19:00 en 20:00 uur entree | 7

39

Theater | Den Haag/Groningen, Nederland

Theater Artemis & Het Houten Huis Echte vrouwen joggen in regenpak

Een moment voor jezelf Achter de beslagen ruiten van een tuinkas zingen vier mannen in maatpak a capella een lied van Schubert: “Wie schön bist du”. Een vrouw – een échte hooggehakte, in rood mantelpak en parelsnoer – probeert zich tegelijkertijd met de moed der wanhoop van haar gewassen te ontdoen. Echte vrouwen joggen in regenpak is een onderzoek naar verschuivende vierstemmigheid en de hoeveelheid mannen die in een groencontainer passen. Maar het is vooral een statement over wat échte vrouwen zo nu en dan willen: een momentje voor zichzelf. Zeventien jaar geleden maakten Jetse Batelaan en Elien van den Hoek hun entree in de theaterwereld met deze absurde slapstick zonder woorden – maar mét klassieke zang en latex handschoenen. Nu halen ze met hun gezelschappen Theater Artemis en Het Houten Huis deze bijzondere voorstelling nog eens terug voor Noorderzon.

VRIJDAG Theater | 30 min do 30 aug | 15:00, 19:00 en 20:15 uur vr 31 aug | 19:00 en 20:15 uur | za 1 sept | 15:00 en 19:00 uur zo 2 sept | 13:00, 15:00 en 19:00 uur entree | 9

Theater | Première | Groningen, Nederland

Sijas de Groot i.s.m. Rondvaartbedrijf Kool Varend langs het Reitdiep van De Ploeg

Verborgen verhalen langs het Reitdiep Varend over het Reitdiep richting Dorkwerd en Blauwbörgje, doorkruisen we het landschap dat voor de beroemde Groningse schilders van De Ploeg een inspiratiebron is geweest. Aan de hand van bekende werken worden het landschap en de stad ‘met nieuwe ogen’ bekeken: wat is er veranderd? Welke sporen en kenmerken van deze werken zijn er nog zichtbaar? Welke verhalen liggen er verborgen achter van de gevels van de huizen langs het Reitdiep? Wat zie je, en hoe zijn onze herinneringen verbonden aan het Groningse stad en land? Op het schip De Ommelaand van rederij Kool vaar je langs het Reitdiep en zal deze kleurrijke verteltocht het werk van De Ploeg opnieuw ontginnen.

Na de première op Noorderzon kun je nog t/m 14 oktober meevaren. Meer informatie op www.deploeg100jaar.nl.

Startpunt Rondvaartbedrijf Kool | 200 min za 1 sept | 13:15 uur zo 2 sept | 14:00 uur entree | 26 (inclusief boottocht)

40

Theater | Groningen, Nederland

Dijanne Italianer Toren van Babel

Spraakverwarring op grote hoogte De Toren van Babel is ontstaan uit een bijzondere samenwerking tussen actrice Dijanne Italianer, de uit Suriname afkomstige verteller en dichter Guillaume Pool, componist en DJ van het Groningse drum-’n-basscollectief Noisia Thys en de Italiaanse danser en choreograaf Manuel Paolini. Een theatraal onderzoek op een bijzondere locatie: de Watertoren aan de Noorderbinnensingel. Taal en communicatie staan centraal en de makers laten verschillende elementen - waaronder tekst, beweging en muziek - in gesprek gaan. Of veroorzaken ze hiermee juist een spraakverwarring?

Deze voorstelling is vertrokken vanaf Station Noord, het netwerk voor talentontwikkeling in Noord-Nederland. Dit project wordt ondersteund door Noorderzon, Het Houten Huis en NNT.

Watertoren | 40 min vr 24 t/m zo 26 aug | 16:30 en 19:30 uur entree | 6

Theater | Groningen/Leeuwarden, Nederland

Lân fan taal | Explore the North | Nno Solo

Wie zijn eigenlijk de mensen die in een orkest spelen? Het Noord Nederlands Orkest is een van de bekendste symfonieorkesten van Nederland. De musici zijn afkomstig van overal ter wereld, waardoor het orkest bijna vijftien nationaliteiten en even zoveel talen kent. Maar waar het normaal gesproken gaat om het creëren van een symfonie tussen deze musici, focust Solo juist op het individu. Want wie zijn eigenlijk die mensen die in een orkest spelen? Waarom kozen ze voor de muziek en voor hun specifieke instrument? Welke ontberingen hebben ze doorstaan om zo goed te worden en hoe zijn zij in Noord-Nederland terecht gekomen? Musici uit Japan, Spanje, België, Duitsland, Portugal, Frankrijk en Engeland laten hun instrument deze keer staan en vertellen hun persoonlijke verhaal in elk een korte solo, geschreven door drie talentvolle schrijvers en geregisseerd door de theatermakers van Skoft&Skiep.

Oberon Tent | 40 min do 30 aug | 19:30 en 21:40 uur entree | 7,50

41

lezing & rondleiding | Groningen, Nederland

Marieke Kijk in de Vegte | Groninger archieven

noordelijk scheepvaartmuseum | Noorderzon Stereofoto Grote Markt noordzijde | 1898 | fotograaf onbekend © Groninger Archieven

Marieke kijkt terug in de tijd Wie denkt dat 3D iets typisch van deze tijd is, heeft het mis. Al halverwege de 19e eeuw werden de eerste virtual reality foto’s gemaakt. Een camera met twee lenzen maakte dubbelbeelden en met behulp van een speciale bril kon je echte diepte ervaren. Gelukkig zijn er een aantal prachtige beelden van Groningen - van meer dan 100 jaar geleden! - bewaard gebleven.

Dichterbij het verleden van je stad kom je niet. Ervaar hoe een hedendaagse fotograaf naar deze unieke beelden kijkt: naar het reilen en zeilen op de markt, het opbouwen van de kermis en de prachtige oude binnenstad. En hoe zou het eigenlijk zijn om anno nu een stereofoto te maken?

Na de lezing kun je Groningen in 3D - De stad in stereofoto’s beleven in het Noordelijk Scheepvaartmuseum (nog t/m 21 oktober te zien).

Noordelijk Scheepvaartmuseum | 90 min vr 24, za 25, di 28 en wo 29 aug | 19:30 uur entree | 7,50 inclusief tentoonstelling

Theater | Groningen, Nederland

Noord Nederlands Toneel Openbare repetitie Dorian

Stap de backstage-wereld binnen Een kijkje in het repetitielokaal halverwege het maakproces van een nieuwe voorstelling, dat is best bijzonder! Het Noord Nederlands Toneel (NNT) gooit tijdens Noorderzon éénmalig het repetitielokaal open waar de voorstelling Dorian wordt gemaakt. Stap binnen in de backstage-wereld van regisseur Christophe Coppens en de acteurs. Beleef hoe zij op zoek gaan naar de invulling van de personages. Je ziet en hoort wat het vertrekpunt voor Dorian is en hoe ideeën over het decor en kostuums in het hele repetitieproces vorm krijgen. Een unieke kijk achter de schermen bij het NNT!

De Machinefabriek | 90 min vr 31 aug | 16:00 uur entree | 5

42

Lichtinstallatie | Groningen, Nederland

WERC Lily

Een digitaal organisme in de vijver van het Noorderplantsoen Als lelies drijven ze in de vijver van het Noorderplantsoen, honderden verschillende lichtelementen die samen Lily vormen. Het Groningse kunstenaarscollectief WERC presenteert op Noorderzon de opvolger van Waterstaat, die je je misschien nog wel herinnert uit 2014. Het nieuwe digitale organisme - gecoproduceerd door Welcome to the Village en Noorderzon - reageert door middel van sensoren op de temperatuur en beweging van het water en de grootte van de zwerm.

Het lichtkunstwerk is geïnspireerd op patronen uit de natuur, zoals zwermen vogels en scholen vissen. WERC draagt tijdens het festival de controle van Lily volledig over aan het Noorderplantsoen – onze gastheer - en laat Lily haar gang gaan. Elke avond na zonsondergang ontstaan er andere prachtige, onvoorspelbare patronen, waardoor je niet anders kunt dan stil blijven staan en kijken.

Vijver in het Noorderplantsoen | doorlopend do 23 aug t/m zo 2 sept | vanaf de schemering vrije toegang

Beeldende kunst | Groningen, Nederland

jesper veltrop & CBK Groningen Lienen in ‘t Land

Leunen, zitten en ontmoeten op Lienen in ’t Land Het CBK (Centrum Beeldende Kunst) Groningen realiseert sinds 2001 (!) jaarlijks een kunstwerk op Noorderzon. Voor onze 28e editie maakte Jesper Veltrop Lienen in ‘t Land. Neem plaats op het volledig uit Douglas-balken gemaakte kunstwerk of leun er even lekker tegenaan. Tegelijkertijd is het object een perfecte plek om andere festivalgangers te ontmoeten. Jesper Veltrop is in 2017 afgestudeerd als ruimtelijk ontwerper aan Academie Minerva. Zijn ontwerpstudio - Studio Veltrop - is gespecialiseerd in objecten in publieke ruimtes die de interactie aangaan met bezoekers. In het werk van Veltrop zijn invloeden te vinden uit De Stijl en het Kubisme: abstracte vormen en lijnen zijn de leidraad voor al zijn ontwerpen. Kom dus even lekker uitrusten op Lienen in ’t Land en maak kennis met je medeNoorderzonners!

terras bar op zuid | doorlopend do 23 aug t/m zo 2 sept | vanaf 14:00 uur (weekend 13:00 uur) vrije toegang

43

Artiest

voorstelling locatie

Bruno Beltrão & Grupo de Rua Inoah

Romeo Tent

do 23 vr 24 duur pag aug aug 50 min

8

21:00 besloten 20:00

KnAM Theatre

I haven’t begun to live... Grand Theatre

120 min

9

Ana Borralho & João Galante

Trigger of Happiness

Grand Theatre

105 min

10

Colin Dunne

Concert

Grand Theatre

60 min

11

19:30

Nassim Souleimanpour

NASSIM

Ophelia Tent

70 min

12

19:45

Johan Wellton

Glitch

Romeo Tent 75 min 13

Adrien M & Claire B *

Mirages & Miracles

Minerva Praedinius

60 min

14

Guillermo Cacace

El Mar de Noche

Stadsschouwburg

55 min

15

20:00

Sarah Vanhee

Unforetold

De Machinefabriek

60 min

16

19:30

Wang Chong

Ghosts 2.0

Grand Theatre

60 min

17

United Fall

Girl Song

De Machinefabriek

60 min

18

Lucy Guerin Inc

Split

Stadsschouwburg 55 min 19

Lynette Wallworth

Collisions

VRIJDAG Theater

30 min

20

Fleur Elise Noble

ROOMAN

De Machinefabriek

55 min

21

20:00

19:30

v.a. 14:00

v.a. 15:15

20:45

v.a. 14:00

v.a. 15:15

Kaleider

The Money

VRIJDAG Theater

90 min

22

Fauna

Fauna

Spiegeltent

60 min

23

21:15

21:15

Jaha Koo

Cuckoo

VRIJDAG Theater

60 min

24

19:30

21:15

Mario Pensotti & Grupo Marea Diamante Verzamelpunt hele dag 25 Soweto Skeleton Movers

Seven

Ophelia Tent

20 min

26

Teatro Bonobo

Tú Amarás

Grand Theatre

75 min

27

Johannes Bellinkx Reverse

Startp. Spiegelterras

70 min

28

Cláudia Dias & Luca Bellezze

Grand Theatre

70 min

29

Tuesday: All that is...

v.a. 15:00

Poetic Distasters Club Fassbinder…

Stadsschouwburg 60 min 30 Veerle van Overloop

One Million People ...

B. van Severen & J. Vermeulen The only way is UP

Oude Politiebureau

90 min

31

Ophelia Tent

55 min

32

Shoemaker, Soileau & Vaughn Shaboom! VRIJDAG Theater 120 min 33 TOF Théâtre

Dans l’atelier

Ophelia Tent

20 min

34

New Queens of String

Dubbelconcert

Lutherse Kerk

90 min

36

Ruysdael Quartet

Concert

Lutherse Kerk

70 min

36

Tamino

Concert

Spiegeltent 60 min 37

Dylan LeBlanc & Nicole Atkins Dubbelconcert Spiegeltent 105 min 37 Tyler Childers

Concert

Remco Sietsema Concert

Spiegeltent 60 min 37

Spiegeltent 60 min 37

* Vanaf ma 20 aug

44

20:00

15:00

20:00

21:00

21:00

20:45 19:30

19:30

19:45

20:15 20:15 20:15 20:15 v.a. 14:00

v.a. 14:00

20:00

20:00

v.a. 14:00

v.a. 14:00

v.a. 14:00

19:30

19:30

21:00

v.a. 14:00

v.a. 14:00

v.a. 14:00

19:00, 21:00

19:00, 21.00

19:30

20:00

19:30 19:30 19:30 v.a. 15:15

v.a. 15:15

v.a. 15:15

v.a. 15:15

v.a. 15:15

16:00, 21:15

20:00

21:15

21:15

19:30, 21:30

21:30

19:30

19:30, 21:30

timetable hoofdprogramma

za 25 zo 26 ma 27 di 28 wo 29 do 30 vr 31 za 1 zo 2 aug aug aug aug aug aug aug sep sep

11:00

19:30, 22:00

19:30, 22:00

19:30, 22:00

21:00

21:00

21:00

19:30

19:30

v.a. 15:00

v.a. 15:00

v.a. 15:00

19:30

21:00 21:00 19:30

v.a. 15:00

21:00

21:00

v.a. 15:00

v.a. 15:00

v.a. 15:00

v.a. 15:00

21:30 21:30 21:30 15:30, 17:00,

17:00, 19:00 19:00

16:00

20:00

20:00

20:15

20:15

20:30

45

Artiest

voorstelling locatie

do 23 vr 24 duur pag aug aug

Esser & Wabbesch Wabbesch

Bewust Wonen TV, live

90 min

Minerva Zuiderdiep

39 16:00, 19:00, 39 20:00 40

Platform GRAS

Urban Tour

Startpunt Moesstraat 60-120 min

Theater Artemis/Houten Huis Sijas de Groot i.s.m.

Rondvaartbedrijf Kool Dijanne Italianer Lân fan taal, Explore the North, NNO Marieke Kijk in de Vegte e.a.

Echte vrouwen…

VRIJDAG Theater

Varend…

Startp. rondvaart Kool 200 min

40

Toren van Babel

Watertoren

40 min

41

Solo

Oberon Tent

40 min

Marieke kijkt…

Scheepvaartmuseum 90 min

42

NNT

Repetitie Dorian

De Machinefabriek

90 min

42

Ruben Terlou

China door de ogen…

Romeo Tent

60 min

59

30 min

16:30, 19:30

41 19:30

Hans Aarsman

Dokter Aarsman

Spiegeltent

80 min

60

Micha de Winter

Opvoeden met hoop…

Spiegeltent

60 min

60

Arno van der Heyden Arno’s Aperitief Spiegeltent 60 min 61 18:00 18:00 Glasnost

Glasnost op NZ

Terras Carrousel

60 min

61

19:00

19:00

Cor Wagenaar

Wie je bent…

Desdemona Tent

60 min

62

Steven Willemsen

Films als puzzels

Desdemona Tent

60 min

62

Christiaan Weijts

De kracht van kunst

Horatio Tent

60 min

62

Chris Tonelli

Vocal Finding

Desdemona Tent

60 min

62

Thijs Lijster Sommer, Van Heusden, Cornelissen RUG

(Kunst) kijken…

Horatio Tent

60 min

63

Virtual Reality...

Horatio Tent

wisselend

63

UMCG/RUG e.a.

Het gezondste plekje… Horatio Tent

-

63

Artivisme Desdemona Tent 60 min 62

Aletta Jacobs School...

Denken om te doen

Horatio Tent

60 min

63

DvhN/PeerGrouP

Boer en pieper

Horatio Tent

wisselend

64

Schepen Aan De Horizon

Schepen a/d Noorderzon Horatio Tent

60 min

64

De Verhalen van Groningen

Groninger Geschiedenis Horatio Tent

wisselend

64

20:00, 21:30

v.a. 16:00

Sustainable Sunday

Noorderzon & partners

Horatio Tent

60 min

65

Wytze van der Gaast

Het klimaatprobleem

Horatio Tent

60 min

65

Science LinX

ACTIE>REACTIE lab

Oberon Tent

wisselend

65

Rudie Kagie

Jazzvogels

Desdemona Tent

75 min

66

v.a. 18:00

v.a. 14:00 20:30

De heren rond Rawie

Dit alles

Desdemona Tent

75 min

66

Joost Pollman, Typex

Oude meesters…

Desdemona Tent

75 min

67

Kör, Marie, De Feyter, Selles

De dichters van Vrijdag

Desdemona Tent

60 min

67

Richard Koek

New York

Desdemona Tent

75 min

67

Stee in Plantsoen

Nooit te oud voor NZ

Terras Paviljoen

-

72

NoorderZondag Familiedag Noorderplantsoen - 72

46

17:00, 20:00 17:00, 20:00 17:00, 20:00 16:00, 19:00, 16:00, 19:00, 16:00, 19:00, 20:00 20:00 20:00 19:00, 19:00, 20:15 15:00, 20:15

16:30, 19:30

15:00, 19:00 13:15

13:00, 15:00, 19:00 14:00

16:30, 19:30

19:30

19:30

19:30, 21:40

19:30

16:00

20:15

20:30

20:30

18:00 18:00 18:00 18:00 18:00 18:00 18:00 18:00 18:00 19:00

19:00

19:00

19:00

19:00

19:00

19:00

19:00

21:00

21:00

15:00

21:00

21:00

20:00

14:00, 20:00

v.a. 14:00

20:00

v.a. 16:00

20:00

16:00

20:00

v.a. 13:00

v.a. 13:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 14:00

20:30

14:30

20:00

20:30

v.a. 14:00

v.a. 14:00

v.a. 14:00

v.a.13:00

timetable GEMAAKT IN HET NOORDEN | CONTEXT | LITERATURIA

za 25 zo 26 ma 27 di 28 wo 29 do 30 vr 31 za 1 zo 2 aug aug aug aug aug aug aug sep sep

47

Artiest

voorstelling locatie

do 23 vr 24 duur pag aug aug

Ezra Furman

Concert

60 min

Het Dok

54

22:30

TBA

Concert

Het Dok 60 min 54 22:30

Baloji

Concert

Het Dok

60 min

54

Arp Frique

Concert

Het Dok

60 min

54

Warhola Hannah Williams & The Affirmations Destroyer

Concert

Het Dok

60 min

54

Concert

Het Dok

60 min

55

Concert

Het Dok

60 min

55

The GO! Team

Concert

Het Dok

60 min

55

EUT

Concert

Het Dok 60 min 55

Meindert Talma & band Concert

Het Dok 60 min 55

Omar Souleyman Concert

Het Dok 60 min 55

Irene Wiersma

Concert

Podium Plataan

45 min

56

Subterranean Street Society

Concert

Podium Plataan

45 min

56

Jan Henk de Groot

Concert

Podium Plataan

45 min

56

Tiny Legs Tim

Concert

Podium Plataan

45 min

56

Esther de Jong

Concert

Podium Plataan

45 min

56

Amish Winehouse

Concert

Podium Plataan

45 min

56

20:00 20:00

Lesley Baker

Concert

Podium Plataan

45 min

56

Dia Del Mercado

Concert

Podium Plataan

45 min

56

Dotlights

Concert

Podium Plataan

45 min

56

TBA

Concert

Podium Plataan 45 min 56

Chantal Acda

Concert

Podium Plataan 45 min 56

Waiting for the Sun Concert

Podium Plataan 45 min 56

Blues Juice

Concert

Podium Op Zuid

wisselend

56

OOST presents

Concert

Podium Op Zuid

wisselend

56/57

Urban House Groningen

Concert

Podium Op Zuid

wisselend

15:30, 18:30, 22:00 56

TBA

Concert

Podium Op Zuid

wisselend

56

The Sexy Spooners

Concert

Podium Op Zuid

wisselend

56

Prins Claus Conservatorium

Concert

Podium Op Zuid

wisselend

56

Heksenhamer presents

Concert

Podium Op Zuid

wisselend

56

MAARIS

Concert

Podium Op Zuid

wisselend

56

Swinder

Concert

Podium Op Zuid

wisselend

56

Smederij Jazzparty

Concert

Podium Op Zuid

wisselend

56

Middagconcerten

Concert

Dwergenpodium

wisselend

56

Simplon x Clash

op Noorderzon

Simplon

90 min

57

OOST

After Noorderzon OOST

22:30

wisselend 57

14:30, 16:00

0:00

22:30 22:30

22:30

22:30

22:30

22:30

22:30

22:30

18:30

20:30

16:00 20:00

16:00

20:00

20:00

20:00

20:00

19:45 20:00

19:45

16:00

15:30, 18:30, 22:00 15:30, 18:30, 15:30, 18:30,

22:00 22:00

18:30

22:00

18:30, 22:00

15:30, 18:30, 22:00

18:30

22:30

14:30, 16:00

14:30, 16:00

14:30, 16:00

0:00

14:30, 16:00

15:30, 18:30, 22:00 14:30, 16:00

timetable MUZIEK: HET DOK | PLATAAN | op ZUID | dwergen

za 25 zo 26 ma 27 di 28 wo 29 do 30 vr 31 za 1 zo 2 aug aug aug aug aug aug aug sep sep

21:00 0:00 0:00 0:00

49

Artiest

voorstelling locatie

do 23 vr 24 duur pag aug aug

Roest, De Raaff, Bolderdijk

Rotor Colleges

45 min

Garage TDI

Zelluf

Horatio Tent

68

14:30

Oberon Tent

55 min

68

MichIel Hoving/Varkentje Rund Rund-o-rama

Oberon Tent

40 min

68

Jasmin Hasler

Operatie Tandwiel

Speelweide

15 min

68

De Filosofiejuf

Denken doe je met…

Speelweide

30 min

68

Erin Stel & Sara Scholten

PLAY

Speelweide

30 min

68

Kasper Peters

Dozen vol woorden

Speelweide

10 min

68

Studio Tape

Vrouw Holle…

Speelweide

30 min

69

Jamila Faber

Lola & de Grijze Massa

Speelweide

25 min

69

Arjan Kruidhof e.a.

De Relaxerette

v.a. 16:00

v.a. 14:00

v.a. 14:00

Speelweide

15 min

69

Doe-dingen op de Speelweide Divers

Speelweide

-

69

v.a. 14:00

Cakiflomarsan

Cakiflomarsan…

Kruissingel

20 min

70

v.a. 16:00

v.a. 16:00

Noorderpoort

Als de man ... & Omdat ik ... Kruissingel

30 min

70

v.a. 16:00

v.a. 16:00

VRIJDAG

Hard knock life

Kruissingel

25 min

70

De Noorderlingen

Eiland der ... & What it’s... Kruissingel

30 min

70

Brandstof TDI

BoX Xperiment

Kruissingel

15 min

70

Igor Wijnker e.a.

Rock City Live

Leliesingel

25 min

71

Van der Bij & De Jong

RUIM

Leliesingel

15 min

71

v.a. 16:00

v.a. 16:00

Esther de Jong

Niet zweven maar zakken Leliesingel

25 min

71

v.a. 16:00

v.a. 16:00

Frank & Alina

Escape from Elkestress

Leliesingel

20 min

71

v.a. 16:00

v.a. 16:00

Het Peloton

Onmogelijke liefdes

Leliesingel

20 min

71

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 14:00

v.a. 16:00

Servaes Nelissen

Beefteefjes

Leliesingel

20 min

71

v.a. 16:00

v.a. 16:00

Tjerk Ridder

Bonne Route!

Leliesingel

35 min

71

v.a. 16:00

v.a. 16:00

Jonge Sla

HMLT

Leliesingel

20 min

71

v.a. 16:00

v.a. 16:00

NNTwee ism Club Guy & Roni

Life is a rave

Leliesingel

20 min

71

v.a. 16:00

v.a. 16:00

Nyk de Vries

De Grote Vakantie

Leliesingel

20 min

71

Duo Diesel

De Grote Desillusie Show Leliesingel

17 min

71

Mohamed Yusuf Boss

Shan

Leliesingel

15 min

71

Buning & Van der Wijk

Bunkeren

Leliesingel

30 min

71

VERA op Noorderzon e.a.

Containerconcerten

Leliesingel

20 min

71

Wansmakelijk Goed e.a.

Mini-bios

Leliesingel

20 min

71

Literaturia op de Leliesingel

Divers

Leliesingel

20 min

65

Vincent de Rooij & Daan Mathot AF

Speelweide

15 min

71

Glasboer

Glasboer

Leliesingel

20 min

71

De Dames Slier

Het is de schuld...

Leliesingel

20 min

71

Céline Hoex i.s.m. NNT

Cyrano & ik

Leliesingel

25 min

71

14:30

14:30

14:30, 16:30

14:30, 16:30

14:30, 16:30

v.a. 13:00

14:30, 16:30

v.a. 14:00

v.a. 13:00

v.a.13:00

v.a. 14:00

v.a. 14:00

v.a. 14:00

v.a. 14:00

v.a. 14:00

v.a. 13:00

v.a. 13:00

v.a. 13:00

v.a. 13:00

14:30, 16:30

v.a. 13:00

v.a. 14:00

v.a. 14:00

v.a. 14:00

v.a. 14:00

v.a. 13:00

v.a. 13:00

v.a. 14:00

v.a. 14:00

v.a. 14:00

v.a. 14:00

v.a. 14:00

v.a. 13:00

v.a. 13:00

v.a. 13:00

v.a. 13:00

v.a. 14:00

v.a. 14:00

v.a. 14:00

v.a. 14:00

v.a. 14:00

v.a. 13:00

v.a. 13:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 1930

v.a. 19:30

v.a. 19:30

v.a. 19:30

v.a. 19:30

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 19:00

v.a. 19:00

v.a. 19:00

v.a. 19:00

v.a. 19:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

v.a. 16:00

timetable ROTOR | CONTAINERPROGRAMMA

za 25 zo 26 ma 27 di 28 wo 29 do 30 vr 31 za 1 zo 2 aug aug aug aug aug aug aug sep sep

51

FESTIVALS IN HET FESTIVAL

binnen Noorderzon vind je verschillende mini-festivals: elf dagen lang muziek, literatuur, context, kinderprogramma en korte voorstellingen Festivals within the festival English translations [when applicable] at noorderzon.nl

52

53

Muziek op noorderzon Meer dan 50 gratis te bezoeken concerten verdeeld over vier prachtige podia in het Noorderplantsoen Zie pagina 36 en 37 voor de concerten in de Spiegeltent en de Lutherse Kerk.

23 aug

25 aug

26 aug

29 aug

1 sept

27 aug

30 aug

2 sept

28 aug

2 sept

Nadat het theaterprogramma in het Noorderplantsoen is afgelopen komt Het Dok tot leven.

Elke dag om 22:30 uur sluiten we de Noorderzon-dag af met een gratis toegankelijk concert op dit opvallende podium boven de vijver (behalve op de laatste zondag, dan zijn er twee afsluitende concerten).

do 23 aug Ezra Furman VS Deze 31-jarige indierocker uit Chicago heeft de afgelopen jaren een legendarische reputatie opgebouwd. Zijn recente album Transangelic Exodus weerspiegelt Furmans affiniteit met donkere thematiek en zijn voorliefde voor opzwepende muziek met een grote knipoog naar glamrock. Van hoge sferen naar intieme muzikale bedwelmingen, Furman has it all.

zo 26 aug Arp Frique NL Het meesterbrein achter Arp Frique, Niels Nieuborg, pakt het altijd groots aan door samen te werken met afrobeat-ster Orlando Julius en Suri-funk-held Ronald Snijders. Laat je niet misleiden door de vintage sound van Arp Frique, want alles is live of live ingespeeld. Doe de boogie met Arp Frique en voel je even alsof je in een tropisch paradijs bent!

vr 24 aug TBA

ma 27 aug Warhola BE Even ambitieus en compromisloos als de welbekende Amerikaanse pop-art-kunstenaar is het Belgische Warhola, dat andere fijne project van Bazart-gitarist Oliver Symons.

Met lekker veel synthesizers, bass en zijn bijna magische stemgeluid zet Symons een heerlijk broeierige sfeer neer, die je absoluut niet mag overslaan als je ook maar een klein beetje lekker gaat op het geluid van bijvoorbeeld Oscar and the Wolf, Jamie Woon of SOHN.

za 25 aug Baloji BE Toen zijn stiefmoeder zijn modeschetsen verbrandde, besloot een piepjonge Baloji dan maar dichter te worden.

Fast-forward naar nu: de muzikant, poëet, regisseur en creative director wordt één van de meest onderschatte genieën van België genoemd. Met wortels in het Congolese Lubumbashi en hip-hop combineert hij het persoonlijke en het politieke op het ritme van zijn zinderende afrobeats.

54

di 28 aug Hannah Williams & The Affirmations VS Laat je niet misleiden door haar onschuldige verschijning: Hannah ‘Hurricane’ Williams blaast je meteen weg met haar prachtige stem en overweldigende teksten. Haar single ‘Late Nights & Heartbreak’ werd uitgebreid gesampled in JAY-Z’s ‘4:44’. Haar geluid is onmiskenbaar: ze is als de liefdesbaby van Charles Bradley en Janis Joplin en de belichaming van indringende soul. wo 29 aug Destroyer CA Destroyer is niets minder dan een geperfectioneerd recept van bijzondere proza, grootse instrumentatie, sleazy synthesizers en de intieme stem van Dan Bejar. Hier staat een uitgebalanceerde indierockband die een indrukwekkende wall of sound produceert, vol invloeden uit de jaren ’70 en ‘80.

Noorderzon ontvangt dit jaar hoog bezoek uit Canada. Juich en wuif naar Destroyer! do 30 aug The GO! team VK Zelf beschrijven ze hun geluid als ‘a school marching band gone rogue’. The GO! Team mixt confetti, indierock, soul, garage, old skool hip-hop, Bollywoodsountracks en cheerleaders met nog meer confetti. Probeer maar eens stil te blijven staan bij hun laatste album Semicircle, volgens The Daily Indie dé zomerplaat van het jaar.

za 1 sept EUT NL Het Amsterdamse EUT bestaat uit een vijftal spetterende muzikanten met een eigenwijs, post-popgeluid vol jaren ’90 invloeden. Verwacht dikke beats en mooie melodieën van deze 3FM Talenten, popsongs in een dwangbuis over jeugdigheid en volwassen worden. Hard en stoer maar stiekem ook een beetje schattig. De naam EUT was ooit namelijk het koosnaampje wat zangeres Megan van haar oma kreeg. zo 2 sept 18:30 uur Meindert Talma & band NL In het pittoreske Noordhorn woont een man die de noordelijke nuchterheid als geen ander belichaamt. Cultfenomeen Meindert Talma bracht vanaf 1997 14 albums, vier romans, een dichtbundel en een interviewboek uit en je zag hem natuurlijk ook al meermaals in een container op de Leliesingel op Noorderzon. Vanavond op Het Dok wordt hij vergezeld door zijn band, met leden van het illustere The Negroes. zo 2 sept 20:30 uur Omar Souleyman SY De 28e editie van Noorderzon sluiten we af met een wereldwijd dancefenomeen. Omar Souleymans unieke en opzwepende mix van elektronica en Arabische dabke-muziek werd in 2006 opgepikt door het Amerikaanse fijnproeversplatenlabel Sublime Frequencies, die Souleyman voorstelde aan het Westen - de rest is geschiedenis. Oefen maar vast je danspasjes, want we gaan dit jaar out with a bang!

vr 31 aug TBA

55

PODIUM PLATAAN Noorderzon verwelkomt altijd graag nieuw of opkomend muzikaal talent. Bij het intieme Podium Plataan zie je deze zomer zowel lokale als internationale acts. Je vindt het vrij toegankelijke Podium Plataan op de heuvel achter de muziekkoepel in het Noorderplantsoen: een prachtige plek om je nieuwe favoriete band of singer-songwriter te ontdekken. Dit jaar kun je onder meer komen genieten van Irene Wiersma, Subterranean Street Society, Jan Henk de Groot, Tiny Legs Tim, Esther de Jong, Amish Winehouse, Lesley Baker, Dia del Mercado, Dotlights, Chantal Acda en Waiting for the Sun. Vrije toegang | Bekijk de timetable op pagina 48-49 voor het programma of kijk op noorderzon.nl

PODIUM OP ZUID Vorig jaar heeft Podium op Zuid, het podium bij de Speelweide, een ware transformatie doorgemaakt. Het muziekprogramma is dit jaar tot stand gekomen door nauwe samenwerkingen met lokale cultuurorganisaties waaronder OOST, Urban House Groningen, Heksenhamer Rekkords, Smederij Jazzparty en het Prins Claus Conservatorium. Daarnaast zullen lokale bands alles uit de kast halen op één van de gezelligste – en vrij toegankelijke podia van het Noorderplantsoen!

Vrije toegang | Bekijk de timetable op pagina 48-49 voor het programma of kijk op noorderzon.nl

DWERGENPODIUM Dichterbij de artiesten ga je niet komen dan bij het Dwergenpodium, het kleine podium bij Bar de Dwergen dat vorig jaar zijn rentree maakte op Noorderzon. Dit jaar maken o.a. de Academie voor Popcultuur en VRIJDAG, huis van de amateurkunst in Groningen, het programma mogelijk. Met Klein Klassiek: het strijkensemble van Bragi, het VRIJDAG barokensemble, blokfluitensemble Notenhout, het jeugdstrijkensemble, Clarintes United en nog veel meer.

Geniet bijna elke middag van gratis toegankelijke pop-up shows in het hart van het Noorderplantsoen!

Vrije toegang | Bekijk het programma op noorderzon.nl

56

afterparty

OOST

After Noorderzon Een primeur! Deze Noorderzon kun je vijf nachten lang je Noorderzonbeleving drastisch verlengen tijdens de vijf afterparty’s die OOST organiseert. Verborgen achter de glazen deuren van Oosterstraat 13a vind je elke festivalvrijdag en –zaterdag (en één donderdag) de perfecte reden om nog lang niet naar huis te gaan. In OOST begint het feest zodra de laatste klanken hebben geklonken in het Noorderplantsoen: vanaf middernacht ben je meer dan welkom. Daarnaast host OOST op beide festivalvrijdagen Podium op Zuid, vol muziek met een elektronisch randje. Verwacht in OOST een combinatie van live-acts, DJ’s, internationale artiesten en lokale helden met Dollkraut, GE-OLOGY, Pushin Wood, Oceanic en meer.

Op of na Noorderzon? Kom OOST! Bekijk het programma op noorderzon.nl

OOST | Oosterstraat 13a vr 24, za 25, do 30 en vr 31 aug en za 1 sept | vanaf 0:00 uur entree | 7 (alleen kaartverkoop aan de deur)

MUZIEK & beeldende kunst

Simplon x Clash op Noorderzon

Maak je klaar voor de tweede editie van Simplon x Clash op Noorderzon: een avond waarin elektronische muziek botst met beeldende kunst. Poppodium Simplon en Clash slaan ook dit jaar de handen ineen om tijdens Noorderzon nieuwe, spannende elektronische muziek de confrontatie aan te laten gaan met een getalenteerde jonge kunstenaar. Hoe dat er vorig jaar uitzag, zie je op de foto. Nog niet genoeg gedanst? Na afloop kun je meteen door naar de OOST x Clash after Noorderzon in, jawel, OOST.

SIMPLON | 90 min do 30 aug | 21:00 uur entree | 10

57

CONTEXT

PROGRAMMA Ontmoet Noorderzon-artiesten voor of tijdens het festival. Verbreed je horizon bij talkshows, lezingen, installaties en exposities. Samen met onze partners bieden we je graag handvatten om verder te kijken en verder te praten.

Partners Studium Generale Rijksuniversiteit Groningen Arts in Society (RUG) UMCG Dagblad van het Noorden De Verhalen van Groningen Science Linx Innofest Schepen Aan De Horizon Arno van der Heyden Glasnost

58

Meet the artist

interviews & nagesprekken Wie zijn die artiesten die van heel ver weg of soms juist van heel dichtbij worden gehaald? Wat komen ze doen?

Dat vertellen zij - en wij - je graag! Met een groepje van zes enthousiaste interviewers hebben we geskypet met de hele wereld. Van China tot Argentinië en van Australië tot Zuid-Afrika. En soms ook gewoon op één kilometer afstand van elkaar in hetzelfde Groningen. Veel van onze artiesten uit het internationale hoofdprogramma hebben hun verhaal verteld.

Die vind je terug in korte clips én in geschreven interviews op onze website, of bij de Kiosken in het plantsoen. Bij een aantal internationale voorstellingen kun je na de voorstelling ook nog even blijven voor een nagesprek met de makers. Bij wie en wanneer dat is, staat vermeld bij de betreffende artiest in dit magazine. En natuurlijk ook op noorderzon.nl.

Another point of view Schrijvers- & fotoclub

Voor het derde jaar op rij is een nieuwe schrijversgroep present op Noorderzon. Elf dagen lang dompelen zij zich non-stop onder in het festival en in het programma. Tegelijkertijd worden ze gecoacht in hun schrijven door journalist Joost Ramaer.

Het resultaat van al dit harde werk lees je na het festival in een speciaal gemaakt boekje met al hun stukken. In dit boekje vind je straks ook het werk van onze fotoclub: naast onze vaste festivalfotografen nodigen we sinds vorig jaar elk jaar een groepje beginnende fotografen uit om hun blik op het festival te geven en te leren van elkaars werk. Daarnaast begeleid fotograaf Jan Westerhof een clubje bijzondere fotografen, voor wie een beperking geen probleem is.

lezing

Ruben Terlou i.s.m. Studium Generale China door de ogen van Ruben Terlou

Samen met Studium Generale presenteert Noorderzon voor het eerst een lezing in de Romeo Tent: China door de ogen van Ruben Terlou. De veranderingen in China zijn in een stroomversnelling terechtgekomen met ingrijpende maatschappelijke en economische gevolgen. Waar de Westerse wereld in discussies is verwikkeld over privacy en de macht van de sociale media bedrijven, wordt in China al druk geëxperimenteerd met een sociaal kredietsysteem gerund door de overheid. Ruben Terlou legt aan de hand van verhalen en beelden het veranderende China bloot. Terlou studeerde Mandarijn in China en Geneeskunde aan de UvA. Je kent hem ongetwijfeld van de succesvolle serie Langs de Oevers van de Yangtze.

Romeo Tent | 60 min za 1 sept | 20:15 uur entree | 7,50 (uitverkocht) Ruben Terlou’s expositie Dwars door China is van 21 juli t/m 16 september 2018 te zien in de Noorderlichtgalerie | Huis van de Fotografie.

Akerkhof 12 Groningen | wo t/m zo 12:00 - 18:00 uur

59

lezing

Micha de Winter i.s.m. Studium Generale Opvoeden met hoop en optimisme

Met de beste pedagogische bedoelingen wordt kinderen en jongeren vaak de hoop op een goed en betekenisvol leven ontnomen. Steeds meer kinderen die zich niet volgens een gemiddeld verwachtingspatroon ontwikkelen noemen we ziek of gestoord. Tegenover deze ontwikkelingen staat een positiefpedagogische manier van denken die een heel andere kant uit wijst, maar die we gek genoeg compleet uit ons vocabulaire hebben geschrapt: hoop en optimisme moeten de basisbestanddelen van elke opvoedingssituatie zijn.

Micha de Winter is hoogleraar Maatschappelijke Opvoedingsvraagstukken aan de Universiteit Utrecht en bijzonder Lector Jeugd aan de Hogeschool Utrecht.

Spiegeltent | 60 min do 30 aug | 20:30 uur entree | 7,50

lezing

Hans Aarsman i.s.m. Studium Generale Dokter Aarsman

Zijn moeder was idolaat van chirurgen. Dus leek het haar een goed idee als Hans chirurg zou worden. Hij ging mee in haar droom tot de puberteit aanbrak. Dan wil je alles behalve wat je moeder wil.

Einde van het liedje, hij is geen chirurg geworden. Toch ontwikkelde Aarsman zich via een omweg tot een soort dokter en doet hij niets liever dan diagnoses stellen. Het grote verschil met een arts: Hans heeft geen patiĂŤnten in de wachtkamer. Verwacht een avond waarin vele enerverende gevallen uit zijn dagelijkse praktijk behandeld zullen worden.

Hans Aarsman is schrijver, fotodetective en fotojournalist, en vooral bekend als scherp analyticus van nieuwsfoto’s. Hij heeft een rubriek in de Volkskrant, waarin hij wekelijks een uitvergrote nieuwsfoto duidt.

Spiegeltent | 80 min vr 31 aug | 20:30 uur entree | 7,50

60

talkshow

Arno van der Heyden Arno’s Aperitief

De talkshow der talkshows Arno’s Aperitief is een niet-te-missen Noorderzonbegrip en een genre op zich. Ook dit jaar stort Arno zich weer elf dagen lang 24/7 met veel plezier helemaal op Noorderzon en geeft daarvan elke avond tussen 18:00 en 19:00 uur een sfeerverslag in de Spiegeltent. In beeld en geluid. Met liedjes, verhalen, conferences en dagelijks wisselende gasten. Artiesten en muzikanten sluiten aan om tijdens het Aperitief te komen spelen. Er zijn vrijkaarten te winnen in de inmiddels traditionele en hilarische Noorderzon Quiz.

En uiteraard vindt dit allemaal plaats onder het genot van een hapje en een drankje. Wat moet je verder weten? Op beide donderdagen tijdens het festival wordt het Aperitief live getolkt door een gebarentolk: Dove Donderdagen. En op zondag 2 september vindt er voor het eerst een Aperitief Concert plaats met de jubilerende fanfare CWO uit Groningen!

Spiegeltent | 60 min do 23 aug t/m zo 2 sept | 18:00 uur (donderdagen met doventolk) entree | 7

talkshow

Glasnost

Glasnost op Noorderzon Ze staan op scherp en weer op Noorderzon: Glasnost! Na drie jaar op rij een dagelijkse live radioshow van drie uur te hebben gemaakt gaat Glasnost - hĂŠt Groningse journalistieke magazine over kunst en wetenschap - het dit jaar helemaal anders aanpakken op Noorderzon. Anne Jan Toonstra en Jelte Posthumus presenteren elke Noorderzonavond een verrassende live talkshow. Ze nemen je in sneltreinvaart mee langs alle onderdelen van het festival. Glasnost op Noorderzon is een interactief programma dat je in een spetterend uur op de hoogte brengt van het programma, de randactiviteiten en alle andere festivalperikelen van Noorderzon. Luchtig en grappig, maar ook serieus en inhoudelijk. Gesprekken met artiesten worden afgewisseld met publieksrecensies, eetrubrieken, columns en muziek.

De show wordt elke avond afgesloten met een zinderend slotspel.

Terras van de Carrousel | 60 min do 23 aug t/m za 1 sept | 19:00 uur vrije toegang

61

Wie je bent is waar je bent

Prof. dr. Cor Wagenaar i.s.m. arts in society De filosofen van de Verlichting wisten het zeker: wie je bent is waar je bent. En als je niet weet waar je bent, ben je nergens. Dan ben je slachtoffer van je omgeving, van de natuur, van de beschaving, van de geschiedenis. Prof. dr. Cor Wagenaar vertelt hoe onze (sociale) omgeving onze hoedanigheid vormt en een morele plicht dicteert om kennis te vergaren. Een korte lezing over historisch gedachtengoed met ‘noordelijke’ voorbeelden.

Desdemona Tent | di 28 aug | 21:00 uur | 60 min | entree 5

Films als puzzels

Dr. Steven Willemsen i.s.m. arts in society Van Inception tot Twin Peaks, of Arrival tot Memento: complexe, verwarrende en paradoxale verhaalvormen zijn populairder dan ooit in hedendaagse films en televisieseries. Maar wat trekt ons aan in zulke complexe verhalen? Deze lezing verbindt ideeën uit de film- en literatuurwetenschappen en de cognitieve psychologie om te onderzoeken hoe zulke films kunnen werken als ‘cognitieve speelplaatsen’ voor kijkers.

Desdemona Tent | wo 29 aug | 21:00 uur | 60 min | entree 5

De kracht van kunst

Christiaan Weijts i.s.m. arts in society Esthetiek is overal. Tegelijkertijd is de kunst steeds meer onderdeel van de toeristenindustrie, verwachten we er een maatschappelijke impact van, een educatieve waarde of economisch gewin. Aan de hand van de ideeën van Christoph Menke, gaat auteur en NRC-columnist Christiaan Weijts terug naar het begrip van kunst als kracht. Hij vertelt over zijn onlangs verschenen boek Aanraken A.U.B., waarin hij je meeneemt langs gestolen Van Goghs, blenders met goudvissen, melancholie en gewelddadige chimpansees, steeds met als onderliggende vraag: hoe kan kunst weer echt ráken? Daarna vindt er een gesprek plaats over de kracht van kunst en krijg je het boek cadeau.

Horatio Tent | do 30 aug | 15:00 uur | 60 min | entree 3

Vocal Finding, Vocal Freeing Dr. Chris Tonelli i.s.m. arts in society

Hoe wordt het gebruik van onze stem beïnvloed door sociale verwachtingen en waarom is het zo moeilijk voor de meesten om in het openbaar te zingen? Chris Tonelli brengt binnenkort zijn boek Voices Found: Free Jazz and Singing uit, waarover hij op Noorderzon veel zal vertellen.

Tonelli was vorig jaar ook op het festival met zijn Vocal Exploration Choir: een koor dat onconventionele manieren van stemgebruik voortbrengt.

Desdemona Tent | do 30 aug | 21:00 uur | 60 min | entree 5 | Engels gesproken

Artivisme

Dr. Thijs Lijster i.s.m. arts in society Activistische kunst maakt een comeback zowel op het wereldtoneel als in ons kleine kikkerlandje. Van Pussy Riot tot de zwarte pieten discussie, ‘artivisme’ is een groeiend fenomeen. Dr. Thijs Lijster vertelt over de complexe relatie tussen activisme en kunst. Moeten we deze kunst op z’n artistieke merites beoordelen, of op grond van maatschappelijke impact?

Moeten kunstenaars zich überhaupt wel mengen in het publieke debat?

Desdemona Tent | za 1 sept | 21:00 uur | 60 min | entree 5

62

(Kunst) kijken doe je met je brein

Iris Sommer, Barend van Heusden en Frans Cornelissen Of het nou muziek is waar je naar luistert, een voorstelling waar je naar kijkt of een roman waar je in wegdroomt: het genieten van kunst is een cognitief proces. In drie korte lezingen gaan Iris Sommer, Barend van Heusden en Frans Cornelissen in op de manier waarop ons brein de zichtbare wereld om ons heen maakt, en wat dat betekent voor onze ervaring van en met kunst. Iris Sommer is neurowetenschapper in het UMCG, Barend van Heusden is hoogleraar Cultuur en Cognitie aan de Rijksuniversiteit Groningen (RuG) en Frans Cornelissen is hoogleraar in de vakgebieden neurowetenschappen, oogheelkunde en neuroimaging.

Horatio Tent | ma 27 aug | 20:00 uur | 60 min | entree 3

Virtual Reality in Perspectief Rijksuniversiteit Groningen

De werkelijkheid kan door computers aangevuld worden met nuttige, fascinerende en zelfs genezende virtuele beelden door middel van virtual reality, augmented reality & mixed reality. André Rosendaal praat je bij met interessante voorbeelden uit onderwijs, onderzoek, gezondheidszorg, maatschappij en kunst. Eerst zie je een live-demonstratie van Mercator City; een VR-toepassing voor het inrichten van de openbare ruimte, ontwikkeld door de Faculteit Ruimtelijke Wetenschappen. Vervolgens gaat docent/onderzoeker Annie van den Oever in op de utopische en dystopische visioenen over de toekomst van technologie en wat voor invloed dit heeft op ons leven. ’s Middags kun je ook alleen naar de installaties komen kijken. Stap dan ook eens in de VR-wereld van klassieke muziek van Chantalla Pleiter en loop rond in een wereld waar je de mogelijkheid krijgt om de instrumenten van een orkest te bespelen of de plek van een dirigent in te nemen.

Horatio Tent | di 28 aug | 14:00-18:00 uur installaties | vrije toegang 20:00 uur | lezing | 60 min | entree 3

Noorderzons gezondste & gelukkigste plekje UMCG/RUG & GEMEENTE GRONINGEN, HANZEHOGESCHOOL,HANNN

Zelf een smoothie bij elkaar fietsen. Het DNA van een banaan ontrafelen. Zen worden van de Noorderzonnegroet. En ontdekken hoe het is om oud te zijn. Tegelijkertijd kun je de foto-expositie Stralend 100! van Kees van de Veen bekijken. Hij fotografeerde tien mensen tussen de 6 en 101 jaar die allemaal op hun eigen manier gezondheid en geluk nastreven. De zevenjarige Ava bijvoorbeeld, die haar moeder overtuigde om te stoppen met roken.

En tachtiger Jopie, die dol is op zwemmen, liefst in open water. Het kan allemaal in de Horatio Tent: voor één dag het gezondste en gelukkigste plekje op Noorderzon!

Horatio Tent | wo 29 aug | 14:00-18:00 uur | vrije toegang

Denken om te doen

Aletta jacobs school of public health Als we iéts tot Performing Arts mogen rekenen, dan is dat wel het leven zelf. En dat leven bestaat - of we het nu leuk vinden of niet - uit ouder worden. We worden het beetje bij beetje, allemaal elke dag een beetje meer. We worden zelfs ouder dan ooit tevoren. Gezond oud worden is puur mensenwerk. Én wetenschap; want een gezonde oude dag is alles behalve vanzelfsprekend. Daarom ligt onze gezamenlijke reis naar een gezonde oude dag dagelijks onder de loep bij de wetenschappers van de Aletta Jacobs School of Public Health. Tijdens Noorderzon gaan zij dieper in op thema’s als weerbaarheid, capaciteiten, participatie, rechtvaardigheid en duurzaamheid.

Horatio Tent | wo 29 aug | 20:00 uur | 60 min | entree 3

63

Boer en pieper

Dagblad van het Noorden i.s.m. PeerGrouP Dagblad van het Noorden kiest tweemaal het boerenpad. In samenwerking met PeerGrouP verplaatst de krant zich in de positie van de boer. Die gaat gebukt onder de telkens wisselende regellast en lastige toekomstvragen.

PeerGrouP maakte de voorstelling Maalkop over dit thema en DvhN haakt aan.

In een volgend uur duiken we in het aardappelveld. Jacques Hermus, culinair journalist en restaurantrecensent voor DvhN, is de zoon van een aardappelboer.

Niet vreemd dus dat hij zich heeft verdiept in de geschiedenis van de pieper; van vreemd bolletje uit de Andes tot inspiratie voor Van Gogh. Hermus vertelt je over rasechte piepers uit Groningen!

Horatio Tent | do 23 aug | 20:00 en 21:30 uur | 60 min | entree 3 vr 24 en za 25 aug | 16:00-18:00 uur expositie | vrije toegang 20:00 en 21:30 uur lezingen | 60 min | entree 3 Bekijk het programma op noorderzon.nl of bij de tent

Schepen Aan De noorderzon

Schepen Aan De horizon - Lustrumeditie Schepen aan de Horizon is een interviewpodcast met actuele en toekomstige maatschappelijke onderwerpen. Post-industriĂŤle kronieken voor nieuwsgierige geesten. De podcast, die ook maandelijks op OOG Radio te horen is, lichtte alweer vijf jaar geleden het anker en koos het ruime sop. In die tijd kwamen meer dan 60 gasten langszij, om de horizon te verkennen. Daarom nu een jubileum-editie op Noorderzon, waarin een selectie van hun gasten terugkomt en met elkaar het gesprek aangaat.

Horatio Tent | do 30 aug | 20:00 uur | 60 min | entree 3

Groninger Geschiedenis voor Dummies, deel 2: Waar zijn de Vrouwen?

De Verhalen van Groningen

Groninger vrouwen: sterk, weerbaar en vooruitstrevend – maar bijna niet terug te vinden in de Groninger geschiedschrijving. Tijd om daar verandering in te brengen! De Verhalen van Groningen lanceert in 2019 (precies 100 jaar nadat het vrouwenkiesrecht werd ingevoerd) een Groninger Vrouwengalerij met portretten van bijzondere Groninger vrouwen. Een doorlopend programma met expositie, film, optredens van onder meer Marlene Bakker, Lilian Zielstra, Fieke Gosselaar en Iris van den Brand en flitslezingen.

Horatio Tent | vr 31 aug en za 1 sept 16:00-21:00 uur | vrije toegang Bekijk het programma op noorderzon.nl of bij de tent

64

sustainable sunday Noorderzon & partners

Voor de tweede keer organiseert Noorderzon Sustainable Sunday: een talkshow waarbij we stil staan bij een aantal duurzame ontwikkelingen van het afgelopen jaar, die van belang zijn voor de stad en het festival. Al jaren maakt Noorderzon (samen met haar partners) achter de schermen keuzes die minder belastend zijn voor mens, milieu en materie, bijvoorbeeld door de inzet van groenere productiemethoden en hergebruik van materialen. Daarnaast maken we onderdeel uit van Innofest, een project dat festivals inzet als proeftuin voor (duurzame) innovaties uit het bedrijfsleven en de academische wereld.

Tegelijkertijd weten we als geen ander hoe lastig het is om duurzaam te willen zijn is: het kan namelijk altijd beter en/of anders. Kom langs en laat je inspireren!

Horatio Tent | zo 26 aug | 16:00 uur | 60 min | entree 3

Het klimaatprobleem?

Kwestie van doorzetten Wytze van der Gaast

Opwarming van de aarde door het broeikaseffect is een probleem dat iedereen aangaat, in arme en in rijke landen. De oplossing van het probleem is het overstappen van fossiele naar schone energiebronnen. Dit is echter gemakkelijker gezegd dan gedaan. Het kost niet alleen geld om in nieuwe energietechnieken te investeren, maar het vergt ook verandering van gedrag.

Vaak steunen mensen klimaatoplossingen zoals in het klimaatakkoord van Parijs genoemd, maar wanneer die oplossingen dicht bij huis komen en ons niet bevallen, haken we vaak af. Hoe kunnen we daar doorheen breken? En: hoe beschermen we ons tegen de klimaatverandering die we nu al zien? Wytze van der Gaast is onderzoeker en beleidsadviseur over klimaatverandering en werkt vanuit Groningen voor de Europese Commissie en het VN-klimaatsecretariaat.

Horatio Tent | zo 26 aug | 20:00 uur | 60 min | entree 3

ACTIE ←→ REACTIE lab Science LinX

Wie de bal kaatst, kan hem terug verwachten! Elke ACTIE levert een gelijke REACTIE volgens de derde wet van Newton. Maak verrassende vormen met maffe ferro fluids en magneten. Laat niet-newtoniaanse maïzena-pap lekker dansen op muziek. Ontdek met eigen ogen hoe kosmische deeltjes op elkaar botsen.

Bouw kettingreacties en speel met chemische reacties bij de moleculair koken workshop; experimenteer en proef zo zelf aan oorzaak en gevolg!

Bezoek het ACTIE ←→ REACTIE lab boordevol veelzijdige wetenschap in ACTIE. Haal je portie wetenschap bij de flitslezingen en kom zelf in ACTIE bij onze EHBO (Eerste Hulp Bij Onderzoeksvragen) post. Programma door Science LinX – al 10 jaar het science center van de Faculty of Science and Engineering (RUG).

Oberon Tent | do 23 aug t/m ma 27 aug ‘s middags voor jonge gasten | ‘s avonds voor volwassenen Kijk voor alle tijden & prijzen op noorderzon.nl of bij de tent En kijk voor meer wetenschappelijk programma voor de hele familie ook eens op pagina 68 voor de Rotor Colleges.

65

LITERATURIA ALLEEN MAAR MOOIE VERHALEN Wie bij Literaturia nog steeds alleen aan boeken denkt, heeft de afgelopen jaren het literaire programma van Noorderzon duidelijk gemist. Literaturia laat de schone letteren juist op een heel veelzijdige en bijzondere manier zien. Je hoort en beleeft het allemaal zoals altijd aan de Leliesingel, op de Speelweide (zie pagina 69) en natuurlijk in de Desdemona Tent.

Literaturia is een sprankelend literair en poëtisch programma waarbij het vooral om de mooie verhalen gaat. Geen stukjes voorlezen, geen interviewtjes over het zoveelste nieuwe boek, maar bevlogen avonden vol verrassingen. Kijk maar: een fotograaf uit New York vertelt hoe je zijn fotoboek kunt ‘lezen’ en een stripprofessor laat zien dat beroemde kunstenaars het best tot hun recht komen in verstripte biografieën. Andy Warhol ook? Zijn grafische biograaf vindt van wel.

Wist je trouwens dat er drie zeer muzikale heren zijn die zich graag ophouden in de buurt van Jean Pierre Rawie? Hij stelt ze graag zelf aan je voor. En over muziek gesproken: de vaderlandse jazzmuziek hangt aan elkaar van prachtige en doldrieste verhalen. De mooiste jazzlevens passeren de revue op Literaturia. Meer verhalen? Tuurlijk! Wat gebeurt er bijvoorbeeld met een mens als die verzamelingen verzamelt? Of met een dochter die haar moeder leert kennen aan de hand van diens dagboeken? En wat doet de 27-jarige Stadsdichter van Groningen in het bejaardentehuis? En dan willen we natuurlijk ook weten hoe de verhalen klinken in Rotterdam, Utrecht en Vlaanderen.

Op www.literaturia.nl vind je iedere dag videoverslagen van de voorstellingen.

Curator: Stefan Nieuwenhuis, Buro05 Mede mogelijk gemaakt door het Nederlands Letterenfonds en LIRA.

Literaturia in de Desdemona Tent Jazzvogels

Rudie Kagie

De heren rond Rawie [met Jean Pierre Rawie] Dit alles

Literaturia gaat swingend en energiek van start. Journalist en jazzkenner Rudie Kagie schotelt je de sterkste story’s uit de swingpolder voor. Aan de hand van zijn boek Jazzvogels gaat hij met het publiek op verkenningstocht langs de rafelranden van de Nederjazz. Hij portretteert de markantste jazzfiguren die ons land heeft gekend, op een smeuiige en rauwe manier.

Alles draait bij Kagie om het verhaal achter de muziek, maar denk niet dat het een rustige avond wordt. vr 24 aug | 20:30 uur | 75 min | entree 6

Soms stuit je op gedichten die smeken om muziek. Mattijs Verhallen (piano en zang), Ludo van der Winkel (contrabas en zang) en Bas Marée (gitaar en zang) ondervonden dat tijdens het lezen van het werk van Jean Pierre Rawie en konden slechts concluderen: dit is niet zomaar poëzie, dit is zuivere blues... In hun voorstelling Dit alles brengen de heren een ode aan het werk van Rawie, als nooit tevoren: als een wolf die huilt naar de volle maan, aan de oever van de Mississippi. za 25 aug | 20:30 uur | 75 min | entree 6

66

Joost Pollmann, Typex [en Andy Warhol] Oude meesters, nieuwe jasjes

Hier komen de Komijnen!

Oude meesters, nieuwe jasjes is een beeldlezing van stripprofessor Joost Pollmann over het verstrippen van kunstenaarslevens. Rembrandt, Van Gogh, Picasso, Jeroen Bosch, Schwitters, Mondriaan, Goya, Caravaggio en nog veel meer: ze zijn allemaal stripfiguur geworden. Wat levert dat op: kunst of kitsch? De getekende biopic van Andy Warhol door stripauteur Typex lijkt een verhaal apart... aan de hand van zijn nieuwe graphic novel, unieke filmbeelden en anekdotes vertelt hij over de totstandkoming van zijn graphic novel Andy. zo 26 aug | 14:30 uur | 75 min | entree 6

Het bonte gezelschap De Komijnen is een hit in Utrecht, met een maandelijkse show, en komt met een heuse entertainment-carrousel naar Literaturia. Dat betekent: zoveel mogelijk korte acts in een korte tijd mèt WTF-garantie!

Literatuur, muziek, tekst, geluid, verhalen en theater, zoals de Science Fiction Poppenkast, een keelklankenjodel met mondharpen en veel meer. Met Harmen Zijp, Dick Cools, Diana Wildschut en Danibal. wo 29 aug | 19:00, 20:00, 21:00 en 22:00 uur | 20 min entree 4

De dichters van Vrijdag

michelle van dijk en roland vonk groeten uit rotterdam

Het dichterskwartet Mustafa Kör, Sylvie Marie, Moya de Feyter en Hedwig Selles dragen voor uit eigen werk. Vier unieke stemmen uit de hedendaagse poëzie, die tezamen De dichters van Vrijdag heten. Een intieme avondopstelling in pastel, op de zachte zondag. zo 26 aug | 20:00 uur | 60 min | entree 6

Richard Koek

New York

Op de maandag gaat Literaturia traditiegetrouw over de landsgrenzen heen. Deze keer strijken we neer in New York, de stad van fotograaf Richard Koek, die er woont en werkt. Hij noemt zichzelf een visuele verhalenverteller en neemt ons aan de hand van zijn fotoboek New York mee in de fascinerende Big Apple. In zijn sprekende foto’s toont hij eerbied voor de anonieme werken en reduceert hij de machtigen der aarde tot gewone stervelingen. Op deze avond vertelt de fotograaf het verhaal van de stad die bij uitstek tot de verbeelding spreekt. ma 27 aug | 20.30 uur | 75 min | entree 6

Literaturia op de Leliesingel

De Komijnen

De twee meest in het oog springende Rotterdamse debutanten van dit jaar verlaten voor een dag de havenstad en presenteren zich in Groningen. Schrijvers Roland Vonk (auteur van verhalenbundel Dat moet nog blijken) en Michelle van Dijk (van de hartstochtelijke debuutroman Darko’s Lessen) nemen je mee in hun sterke en krachtige verhalen, met een tongval die zogenaamd niets verraadt. do 30 aug | 19:00, 20:00, 21:00 en 22:00 uur | 20 min entree 4

Jente Jong & Marc Nochem

Het intieme vreemde

Schrijver Jente Jong bewerkte samen met theatermaker Marc Nochem het eerste hoofdstuk van haar debuutroman Het intieme vreemde tot een muzikaal en theatrale luisterervaring.

Het resultaat is geen luisterboek, maar een intieme en indringende theatervoorstelling die je vanaf de eerste zin midden in de roman werpt: als je ergens maar hard genoeg in gelooft, wordt het vanzelf een waarheid. vr 31 aug | 19:00, 20:00, 21:00 en 22:00 uur | 20 min entree 4

Lilian Zielstra & Gasten

Frits Jonker

Dichten met oma

Frits Jonker is een onvermoeibare chroniqueur van curiosa.

Jonker verzamelde zijn voorlopige levenswerk in een 600-pagina’s dik boek, Showcase. Met een platenspeler in de aanslag vertelt hij over curieuze verzamelgebieden, boeken, tijdschriften en muziek. Bij Jonker is je horizon niet heilig: hij voegt er met gemak drie aan toe. di 28 aug | 19:00, 20:00, 21:00 en 22:00 uur | 20 min entree 4

Literaturia wordt dit jaar stemmig afgesloten, en in stijl: de Stadsdichter van Groningen, Lilian Zielstra van 27 lentes jong, toog het afgelopen jaar de stad en provincie in, op zoek naar oma’s die van poëzie houden. Samen schreven ze gedichten en lazen ze poëzie. Zielstra kreeg het voor elkaar dat een aantal van hen nu samen met de Stadsdichter bij Literaturia voodragen: leuk voor jong en oud, want gemaakt door jong en oud. za 1 sep | 19:00, 20:00, 21:00 en 22:00 uur | 20 min entree 4

Showcase

67

Programma voor Jonge Speciaal voor de jongste Noorderzonners is de Speelweide omgetoverd tot Rotor: dé plek voor iedereen tussen 4 en 12 jaar oud. Op Rotor betaal je met speciale rotormunten, die zijn te koop bij Kiosk Zuid.

1 munt kost 1,75 en 5 munten kosten 7 euro. Rotor is vanaf vrijdag 24 augustus t/m zondag 2 september geopend. Doordeweeks beginnen we om 14:00 uur, in het weekend om 13:00 uur – en stoppen we om 18:00 uur. Veel activiteiten gaan ‘s avonds door voor je ouders. Meer informatie vind je op noorderzon.nl.

Rotor Colleges

Ieder jaar presenteert de Scholierenacademie van de RUG een drietal superinteressante Rotor Colleges voor jong (6+) en oud. Alle colleges duren 45 minuten en vinden plaats in de Horatio Tent.

Kaartjes à 3 euro zijn online te koop vanaf 23 juli of bij de Kiosken tijdens het festival.

Dit jaar vertelt kosmoloog Diederik Roest over het heelal, de stand van sterren en ons zonnestelsel. vr 24 aug | 14:30 uur Yannick de Raaff heeft een ontzettend leuk college in petto waarin hij op archeologische wijze hutten uit de jager-verzamelaar periode nabouwt. za 25 aug | 14:30 uur En hoe maak je groen cool? Dat vraagt psycholoog Jan Willem Bolderdijk zich af. Hoe maken we vegetarisch eten, duurzame auto’s en milieubewustzijn populairder? zo 26 aug | 14:30 uur

Voorstellingen in de Oberon Tent Garage TDI | Zelluf 3+ Lotte en Iris zijn de grootste vriendinnen. Ze delen alles, vooral hun verbeelding. Onuitputtelijk bouwen ze met allerlei voorwerpen hun eigen fantasiewereld. En ze zijn eigenwijs. Dit leidt soms tot onhandige, maar ook grappige situaties. Zelluf is een interactieve dansvoorstelling en gaat over fantasie, samen spelen en samen delen. di 28 en wo 29 aug | 14:30 en 16:30 uur | 55 min 5 euro (online v.a. 23 juli en bij de Kiosken) Michiel Hoving/Varkentje Rund Rund-O-Rama Theater Spektakel Festijn 6+ Varkentje Rrrund is de langstlopende tekenfilmserie gemaakt door één persoon ter wereld, namelijk door de Groninger Michiel Hoving. Je hebt Varkentje Rrrund vast wel eens gezien bij Het Klokhuis. Nu komt Varkentje Rund naar Noorderzon. Wie is de baas, Michiel of Varkentje Rund?! do 30 aug t/m za 1 sept | 14:30 en 16:30 uur | 40 min | 5 euro (online v.a. 23 juli en bij de Kiosken)

68

Voorstellingen op de Speelweide Jasmin Hasler | Operatie Tandwiel Landing 4In Landing onderzoekt Jasmin samen met jou spelenderwijs het materiaal waaruit een voorstelling is opgebouwd. Hiervan maakt ze een nieuwe voorstelling die je volgend jaar misschien wel op Noorderzon terugziet! vr 31 aug t/m zo 2 sep | 15 min | 2 rotormunten De Filosofiejuf – Fabien van der Ham Denken doe je met je potlood! 6+ Op school leer je hoe de wereld in elkaar zit, maar toch blijven er nog een hoop vragen over. Waarom is water nat? Hebben ijsberen het wel eens koud?

Na een half uurtje denken met je potlood bij de Filosofiejuf ziet de wereld er heel anders uit! wo 29 en do 30 aug | 30 min | 2 rotormunten Erin Stel & Sara Scholten | PLAY 8+ Een levensgroot spelbord staat op je te wachten.

Hier doen we alsof het leven een spel is. PLAY is een ideeën-speeltuin, een gedachte-experiment en soms zelfs een hele wereld op zichzelf! vr 24 t/m zo 26 aug | 30 min | 2 rotormunten zaterdagavond 3,50 euro Kasper Peters | Dozen vol woorden 8+ In een tijd waar alle ideeën tot clichés zijn platgeslagen is geen ruimte voor nieuwe spreekwoorden. Sleep met de woorden en speel met de taal en ons nieuwe spreekwoord kan ontstaan. Wat gebeurt er als woorden elkaar opnieuw ontmoeten? ma 27 en di 28 aug | 10 min | 2 rotormunten avond 3,50 euro

Gasten op Noorderzon Mark Buitenwerf | Vliegensvlugge Vogelvrije Vliegmachine In deze vliegmachine mag je zelf een prachtig vliegbeest knutselen, waarna hij wordt losgelaten in onze vliegmachine, samen met alle andere vliegbeesten. Vervolgens sta jij zelf aan de knoppen van de machine! wo 29 aug t/m zo 2 sept | 1 Rotormunt

Studio Tape | Vrouw Holle in een snelkookpan 4+ Vrouw Holle in een snelkookpan is een humoristische familievoorstelling met een vette knipoog naar het sprookje van Grimm. Studio Tape neemt je mee in een up-tempo voorstelling waarbij de scènes als warme broodjes over de toonbank vliegen. vr 24 t/m di 28 aug | 30 min | 2 rotormunten avond 3,50 euro Jamila Faber | Lola & De Grijze Massa 6+ In deze analoge schaduwanimatie borrelt er iets smerigs en gevaarlijks uit een oude put. Lola, een dapper meisje, ontdekt de boosdoener: De Grijze Massa. Samen met Nelis, de schele leeuw, gaat ze de strijd aan met De Grijze Massa. Een wonderlijk geheel mét happy end! wo 29 aug t/m zo 2 sep | 25 min | 2 rotormunten avond 3,50 euro Arjan Kruidhof, Lân fan taal en Explore the North | De Relaxerette 6+ Wat is er nu fijner om even tot rust te komen dan liggen in een hangmat? De Relaxerette brengt je tot grote hoogten in het hangmatten-reuzenrad.

Vanuit je hangmat kun je over de Speelweide uitkijken en ondertussen luisteren naar muziek, gedichten of verhalen via een koptelefoon. do 23 aug t/m zo 2 sept | 15 min | 2 rotormunten | avond 3,50 euro

Doe-dingen op de Speelweide VRIJDAG | Onder de tafel is het FEEST! Wie is er jarig? En waar is het feest? De grote mensen zitten aan de tafel maar de kinderen vieren een eigen feestje onder de tafel. Kom je er ook bij?

En in het schilderatelier gaat het feest door! vr 24 aug t/m zo 2 sept | 2 rotormunten De Jonge Onderzoekers | Beweging Iedere dag is er een andere workshop waar je aan mee kan doen. Vind uit wat de schroef van Archimedes doet, meet je hartslag, maak een kunstwerk met een tol of doe mee aan een battle met een elastiek-auto. vr 24 t/m di 28 aug | 1 rotormunt GRID Grafisch Museum Groningen Bedruk je eigen tas Altijd al een keer je eigen tas willen bedrukken? Dat kan! Tijdens Noorderzon kun je in de tent van het GRID Grafisch Museum een stoffen tas bedrukken.

Je gaat aan de slag met sjablonen, inkt, rollers en letters. Na afloop mag je jouw eigen creatie mee naar huis nemen. wo 29 aug t/m zo 2 sept | 2 rotormunten One Day Artist | De Nieuwe Wereld De toekomst is onvoorspelbaar en soms ook een beetje eng. Maar wat als jij het voor het zeggen had? In de experimentele muziekperformance De Nieuwe Wereld maak je samen het decor voor de band Model Depose. vr 24 t/m di 28 aug | 2 rotormunten avond 3,50 euro

KidsLiteraturia | De Verhalenboom Het is je misschien nooit opgevallen maar vlakbij de Speelweide is een heel bijzonder bos; het Verhalenbos. De bosdichters van Noorderzon weten er alles van. Samen met jou maken ze een mooi gedicht en daarna druk je dit eigengemaakte verhaal op prachtig papier bij de Inktzwam. vr 24 aug t/m zo 2 sept | 2 rotormunten De Dikke Dingen | De Bolle Beesten Bende Tijdens Noorderzon zie je de leukste en gekste beesten voorbij komen in het park. Zoals de schattelputters, de takkentokkers en natuurlijk de grote Janunu. Maar nog niet alle beesten zijn ontdekt en daarom willen we met jou op zoek gaan naar deze wonderlijke wezens. vr 24 aug t/m zo 2 sept | 1 rotormunt Viesueel Geweld | Beat it!

Beat-it! is een game waarbij je moet rennen, vliegen, springen en heel goed moet luisteren!

Draai, sla, buig, trek en stamp op de maat van de muziek om de hoogste score te halen. Je kunt alleen spelen of samen met je vrienden. Word jij de beste Beat-it!-speler van Noorderzon? vr 24 aug t/m zo 2 sept | 1 rotormunt Viesueel Geweld | Gif it to me!

Wil je iemand verrassen? Is je oma binnenkort jarig?

Of heb je altijd al je eigen meme willen maken?

Door het combineren van grafische elementen, achtergrond-animaties en een greenscreen kun je tijdens Noorderzon je eigen gif-bestand maken! vr 24 aug t/m zo 2 sept | 1 rotormunt

Meer leuke dingen voor Jonge Gasten ACTIE REACTIE lab | ScienceLinx (p 65) Noorderzons gezondste en gelukkigste plekje | RUG/UMCG (p 63) TOF Théâtre | Dans l’atelier (p 34)

69

Noorderpoort ALS DE MAN VAN HUIS IS Door middel van muzikale cabaret laten drie meiden zien hoe het er aan toe gaat als de man van huis is. do 23 t/m za 25 aug | 30 min

NOORD

containerprogramma 70

CAKIFLOMARSAN CAKIFLOMARSAN DE VOORSTELLING Een voorstelling met sketches en liedjes over de jonge vrouw van vandaag, waarbij je niet stil kunt blijven zitten! do 23 t/m ma 27 aug | 20 min

kruissingel

NOORD

Noorderpoort OMDAT IK HET ZEG Doris en Berlinde geven je een kijkje in hun moeder-dochter relatie, waarin we hun constante strijd met elkaar maar ook hun liefde voor elkaar zien. za 25 t/m ma 27 aug | 30 min

LELIEsingel VRIJDAG HARD KNOCK LIFE Een muziektheater-performance over ons versteende schoolsysteem, de ijzeren druk van de massa en de imperfecte schoonheid van het individu. di 28 aug t/m za 1 sept | 25 min

De Noorderlingen EILAND DER KLEURENBLINDEN Welkom op ons eiland, het eiland der kleurenblinden. Een voorstelling over hoe wij zien en niet kijken. di 28 aug t/m za 1 sept | 30 min

De Noorderlingen FOR WHAT IT’S WORTH Via de verhalen van zes verschillende vrouwen schept actrice Teuntje Post een beeld van de jaren 60 tot nu. di 28 aug t/m za 1 sept | 30 min

Brandstof TDI (onderdeel van Garage TDI) BOX XPERIMENT Tijdens Noorderzon is er iedere avond iets nieuws te ontdekken in de experimentenbox van Garage TDI. di 28 aug t/m za 1 sept | 15 min

ZUID

Zin in een korte voorstelling?

Door het hele Noorderplantsoen vind je verschillende containers - en een schuurtje - vol korte voorstellingen en installaties.

Elke dag vanaf 16:00 uur openen zij hun deuren voor je. Kaartjes zijn alleen contant aan de deur te koop voor 4 euro. Uitgebreide beschrijvingen en meer informatie op noorderzon.nl.

Tjerk Ridder BONNE ROUTE! Samen met zijn ezeltje Lodewijk liep Tjerk de nieuwe Europese culturele route, het Martinus-pad, van Parijs via Utrecht naar Groningen. Spontaan ontmoette hij allerlei mensen én zichzelf. do 23 aug t/m ma 27 aug | 35 min

Sander van der Bij & David Marcel de Jong RUIM Maak een reis door het heelal! Honderden gelaagde fotofragmenten vormen een reis door het heelal, ondersteund door diepe sfeervolle muziekstukken. do 23 t/m ma 27 aug | 15 min

Jonge Sla HMLT Jonge Sla brengt Shakespeares klassieker Hamlet in een zeer korte, humoristische versie. What’s not to like? do 23 t/m ma 27 aug | 20 min

NNTWEE i.s.m. Club Guy & Roni LIFE IS A RAVE Geïnspireerd door het concept ‘de burnout samenleving’ bouw je samen met de performers van NNTWEE een feestje in een bonte container. do 23 t/m ma 27 aug | 20 min

Esther de Jong NIET ZWEVEN MAAR ZAKKEN Laat je meevoeren naar een ondergrondse wereld. Esther de Jong houdt van graven en hoopt tijdens haar voorstelling net iets te diep te graven. do 23 t/m ma 27 aug | 25 min

Nyk de Vries DE GROTE VAKANTIE Een mix van komische korte verhalen, muziek en film waarin Nyk zijn eigen vakantiegeschiedenis onder de loep neemt. za 25 t/m ma 27 aug | 20 min

Frank & Alina ESCAPE FROM ELKESTRESS De zusjes Flokstra testen een speciale escaperoom, die garant staat voor een levensveranderende ervaring. do 23 t/m ma 27 aug | 20 min

Duo Diesel DE GROTE DESILLUSIE SHOW De Grote Desillusie Show: waar je van de ene teleurstelling in de andere valt. Goochelen met kaarten, jongleren met ballen (maar dan echt heel slecht), zweverige illusies en totaal geen publieksparticipatie. di 28 aug t/m za 1 sept | 17 min

Het Peloton ONMOGELIJKE LIEFDES Een vrouw blikt terug op haar verleden en vertelt het bijzondere verhaal van haar overoverovergrootmoeder Kuma, die iedereen leert de vrijheid te vieren. do 23 t/m ma 27 aug | 20 min

Servaes Nelissen BEEFTEEFJES Dierentolk Renate praat met kleine huisdieren, zelfs goudvissen. Gevoelens van minderwaardigheid, verslaving, seksuele problemen. Niks menselijks is dieren vreemd. do 23 t/m ma 27 aug | 20 min

Igor Wijnker en Groninger finest muzikanten ROCK CITY LIVE Groninger muziekfenomenen die garant staan voor een levendige korte voorstelling over het weerbarstige muzikantenbestaan, de sensatie van een nieuw liedje en de charme/ellende van Groningen. do 23 en vr 24 aug | 25 min

Mohamed Yusuf Boss SHAN Vanuit de urban dans vertelt Mohamed met deze solo een verhaal - dat ook nu nog actueel is - over een gezin dat vlucht en in een nieuwe wereld terecht komt. di 28 aug t/m za 1 sept | 15 min

Buning & Van Der Wijk BUNKEREN Stap in een bunker waar twee mannen plots jarenlang moeten onderduiken. Hoe verder?

De mannen maken afspraken, hebben ruzie, hebben noodseks, ze berusten en ze dansen. di 28 aug t/m za 1 sept | 30 min

Literaturia op de Leliesingel Zie pagina 67 voor de programmering van de Literaturia-container. di 28 aug t/m za 1 sept | 20 min | v.a. 19:00

ZUID VERA op Noorderzon i.s.m.

Knetterijs en Zomaar Radio Container Concerten Bands spelen speciaal voor Noorderzon een set van twintig minuten waardoor je een kijkje krijgt in de underground-keuken. di 28 aug t/m za 1 sept | 20 min | v.a. 19:30

Wansmakelijk Goed x Bioscoopje MINI-BIOS Een knusse mini-bios vol korte films met verschillende genres. Van horror tot komedie; alles staat in het teken van wansmaak. Durf jij het aan? di 28 aug t/m za 1 sept | 20 min

Glasboer (Gabriëlle Glasbeek & Robert van der Tol) GLASBOER Gabriëlle onderzoekt of er nog leven is ná Vrouw Holland en hoe het zit met het mysterie van Bienema, Robert helpt. Ook speelt hij gitaar en nog zoveel meer! di 28 aug t/m za 1 sept | 20 min

Theatergroep De Dames Slier Het is de Schuld van alle Anderen Oceanen verdrinken, bossen vergaan, maar het variété blijft altijd bestaan. Ouwe rotten in het vak nemen je mee in de wereld van rood pluche, met als hoogtepunt natuurlijk de beroemde Sorelli Sisters met hun levensgevaarlijke trapeze-act. Komt dat zien! di 28 aug t/m za 1 sept | 20 min

Vincent de Rooij & Daan Mathot AF Een humoristische en ingenieuze voorstelling zonder woorden, die je letterlijk van twee kanten kan bekijken. Met hilarische magie achter de schermen over angst om op te komen en af te gaan. di 28 aug t/m za 1 sept | 15 min v.a. 14:00 (weekend 13:00) | Speelweide Céline Hoex i.s.m. NNT Cyrano & ik Cyrano & ik vertelt het verhaal van een meisje met een neus als die van Cyrano de Bergerac. Een voorstelling over een neus, schaamte en angst. Maar meer nog een voorstelling over liefde. di 28 aug t/m za 1 sept | 25 min

71

Noorderzon Classics NoorderZondag Inspirerende laatste dag Doe inspiratie op voor het nieuwe culturele seizoen tijdens de gezellige laatste dag van Noorderzon.

Kom lekker struinen over de culturele markt, win informatie over het nieuwe culturele jaar in bij de vele kramen of laat je eigen talenten zien in één van de verschillende workshops. Je kunt ook nog eventjes genieten van live optredens op verschillende locaties in het plantsoen. Een heerlijke en vooral relaxte laatste NoorderZondag dus!

Het volledige programma voor de NoorderZondag is vanaf augustus te vinden op noorderzon.nl In het hele plantsoen zo 2 sept | 13:00 – 18:00 uur | vrije toegang

Stee in plantsoen Je bent nooit te oud voor Noorderzon! Na de succesvolle eerste editie nodigen we dit jaar aolegies uut Stad en Ommeland uit voor de tweede editie van Stee in Plantsoen. Kom langs om deel te nemen aan workshops, mee te zingen met klassiekers, een potje te bridgen of sjoelen en te genieten van de festivalsfeer op Noorderzon. Zo kun je bijvoorbeeld vloggen met Samen in Beeld TV, papieren bloemen maken met Rosa Everts, dichten met stadsdichter Lilian Zielstra, zeefdrukken met Anne Brouwer en Dissonnanten of schilderen met Daisy van der Pol. Verder kun je gezellig een potje bridgen of mahjongen met Sociëteit de Harmonie en sluiten we de dag af met liedjes van het Meezingcafé van VRIJDAG. Bekijk het volledige programma op noorderzon.nl Terras van het Paviljoen di 28 t/m do 30 aug | 14:00 – 17:00 uur | vrije toegang

72

Pleintje bij de Kiosk Noorderzon Shop De Noorderzon Shop met daarin onze enige, echte, originele festivalmerchandise vind je in de Centrale Kiosk. T-shirts, hoodies, sweaters en tasjes: alles is duurzaam en fair trade geproduceerd en soms zelfs van gerecyclede PET-flessen gemaakt. Kunstenaarscollectief WERC heeft ook dit jaar de ontwerpen verzorgd. Dus wil je een tastbaar en duurzaam aandenken aan Noorderzon 2018? Kom langs! ma 20 t/m wo 22 aug | 12:30 – 17:30 uur tijdens festival | 14:00 – 0:00 uur (weekend vanaf 13:00) zo 2 sept | 13:00 – 20:00 uur

VERA Art Division Zeefdrukken heeft een lange geschiedenis in poptempel VERA en speciaal voor Noorderzon verhuizen zij ook dit jaar weer hun zeefdrukafdeling naar het Noorderplantsoen. Hier maken kunstenaars elke dag exclusieve zeefdrukposters voor bands die op Het Dok of in de Spiegeltent spelen en voor een aantal voorstellingen uit ons hoofdprogramma. do 23 aug t/m za 1 sept | 14:00 – 0:00 uur weekenden 13:00 – 0:00 uur (zo 2 sept tot 20:00 uur)

Noorderzon Maquette | WERC Kleine huisjes, windmolentjes en een ingewikkelde buizenconstructie.

De (elementen van) de maquette die je in dit boekje, op de website en op onze merchandise terugziet, kun je tijdens het festival in het echt komen bekijken in het Noorderplantsoen. De maquette is ontworpen en gemaakt door kunstenaarscollectief WERC en wordt elk jaar iets groter. Vorig jaar was het eerste deel te zien in de Kiosk. In de maquette wordt ons eigen ge3D-printe Noorderzon-alfabet gecombineerd met een abstracte interpretatie van het festival. Elk aspect van Noorderzon is er op een bijzondere manier in terug te vinden.

De maquette groeit zo uit tot een verbindende factor tussen alle elementen van het festival. Kom vooral even kijken als je langsloopt! do 23 aug t/m zo 2 sept | vrije toegang

73

GEWOON MET JE OV-CHIPKAART

https://clockwise.info/

concept grafisch ontwerp fotografie

ontwerper van o.a.

Noorderzon & noorderlicht Oosterhamrikkade 20 | 9714 BC Groningen info@studio-d2.nl | www.studio-d2.nl

advertentie-2017.indd 1

22-6-2017 11:51:56

festival

GRONINGEN, 15:00 UUR

Volg alles over Noorderzon ! dvhn.nl/noo rderzon

Samen maken we de dag

FotograďŹ e: Niels Knelis Meijer

PROTOMARTYR PROTOMARTYR 26/09 26/09 DERMOT DERMOT KENNEDY KENNEDY 11/10 11/10 THE THE POSIES POSIES 06/11 06/11 IDLES IDLES 07/11 07/11 SUPERORGANISM SUPERORGANISM 12/11 12/11 MUDHONEY MUDHONEY 13/11 13/11 CAR CAR SEAT SEAT HEADREST HEADREST 03/09 03/09

OOSTERSTRAAT OOSTERSTRAAT4444 www.vera-groningen.nl www.vera-groningen.nl

waterbedrijf

ZOMeR JaZZ FIeTS TOUr VRIJDAG 24 AUGUSTUS 2018 PROLOOG • SIMPLON GRONINGEN

TRIO COURTOIS / ERDMANN / FINCKER • ANGLES 9

ZATERDAG 25 AUGUSTUS 2018

ZOMERJAZZFIETSTOUR 2018 • REITDIEPDAL GRONINGEN

LYRISCH LAAG • TRIO COURTOIS / ERDMANN / FINCKER TOMCHESS / ESAT EKINCIOGLU • 2BASSES 2HORNS EUGENE CHADBOURNE • MARK LOTZ / ALAN PURVES GEORGE DIMITRIU • SEQUOIA BASS QUARTET OREN MARSHALL / MICHEL GODARD • DE COMMOTIE DE NAZATEN • THE ATTIC • SCHOLTEN MEETS GLERUM GREETJE BIJMA / MARY OLIVER / NORA MULDER WILLIAM PARKER / KLAAS HEKMAN / WILBERT DE JOODE PERCH HEN BROCK & RAIN • KLATWERK 3 ANGLES 9 • BITCH ‘N’ MONK • HAN BENNINK TRIO ERIC BOEREN / TOBIAS DELIUS / ALEXANDER HAWKINS PENGUINS TOO • OMELETTE PLAYS ORNETTE KRUPA & THE GENES • HORN GUYS • SLEEP GUNNER LINUS • DJ IR. VENDERMEULEN • BACCHANALIA KAARTVERKOOP START 1 JULI VIA

WWW.ZJFT.NL

HOUSE OF PHOTOGRAPHY

RUBEN TERLOU DWARS DOOR CHINA EEN FOTOGRAFISCHE REIS

1 SEP, 20:15 UUR: LEZING RUBEN TERLOU NOORDERZON, ROMEOTENT

T/M 16 SEPT 2018 | WO - ZO 12.00 -18.00 Noorderlicht | Akerkhof 12 | 9711 JB Groningen

ESNS: EU creative europe

Noord Nederlands Orkest

www.nno.nu

“Zie ik je in de concertzaal?�

Wim van den Haak Hoorn

MET: GHOSTPOET, L.A. SALAMI, JOHAN HARSTAD, HOUSEWIVES, THE EX + JAAP BLONK, MAURO PAWLOWSKI, CLUB GUY & RONI/SLAGWERK DEN HAAG: MECHANICAL ECSTASY EN (EERDER AL OP NOORDERZON TE ZIEN) LUBOMYR MELNIK.

TICKETS EN MEER PROGRAMMA: EXPLORE-THE-NORTH.NL

Welkom in MartiniPlaza!

THEATERSEIZOEN 2018/2019

THE ADDAMS FAMILY 17 JANUARI T/M 3 FEBRUARI 2019 “een macaber humoristische musicalbeleving voor de hele familie ”

“Deze voorstelling ontroert. Fenomenale zang en prachtige cast.”

THE COLOR PURPLE 4 JANUARI T/M 6 JANUARI 2019

boek nú via www.martiniplaza.nl

Theaterseizoen ’18-’19 in Grand Theatre Theater Rotterdam: Erik Whien & Boogaerdt/ VanderSchoot Headroom > 22 sep

Floor van Leeuwen/ VEEM/TENT MUUR > 14 sep try-out > 15 sep première

Mugmetdegoudentand & Frascati Theater The Gentle Woman > 20 okt

De Hotshop cooler dan De Warme Winkel Wagner: De halve Ring (Das Rheingold/Die Walküre) > 5 & 6 okt

CIRCA/Yaron Lifschitz Humans > 29 nov t/m 7 dec

Dood Paard/Toneelhuis De Verse Tijd

Sorry, dit is niet ons volledige programma

> 14 dec

Bij Grand Theatre werken we namelijk met een kortetermijnprogrammering.

Schrijf je in op onze nieuwsbrief en houd grandtheatre.nl in de gaten om als eerste op de hoogte te blijven van nieuwe bevestigingen!

BOG. & Het Zuidelijk Toneel Een man die slaapt > 9 feb

grandtheatre.nl 87

Praktische Openingstijden

festivalterrein Noorderplantsoen

do 23 aug | 16:00 – 01:00 uur doordeweekse dagen | 14:00 – 01:00 uur

weekenddagen | 13:00 – 01:00 uur

zo 2 sept | 13:00 – 23:00 uur

Contact Noorderzon [kijk voor kaartverkoopinformatie op pagina 90-91]

Stichting Noorderzon Groningen Bezoek | Noorderbuitensingel 11 Post | Postbus 1736, 9701 BS Groningen T 050 314 02 78 | info@noorderzon.nl www.noorderzon.nl

Klachtennummer Gemeente Groningen Centraal Meldpunt Evenementen Groningen T 050 367 11 33

88

informatie Eten en drinken op Noorderzon

Wanneer je eenmaal in het Noorderplantsoen bent, hoef je (behalve na sluitingstijd) eigenlijk niet meer naar huis. Je kunt de hele dag overal op het festivalterrein terecht voor eten en drinken, veelal verzorgd door (lokale) ondernemers. Natuurlijk is er ook een vegetarisch, veganistisch en glutenvrij aanbod.

Op noorderzon.nl vind je een overzicht van wat er zoal te eten en te drinken is.

Neem je eigen flesje mee!

Ook vind je op verschillende plekken van het terrein watertappunten, aangebracht door Waterbedrijf Groningen, die zijn aangeven op de plattegrond op pagina 96.

Hoe kom ik er?

Lopend of met de fiets Natuurlijk raden wij iedereen aan om waar mogelijk lopend of met de fiets naar het Noorderplantsoen of naar de DownTownlocaties te komen. Rondom het Noorderplantsoen worden vele tijdelijke fietsenstallingen geplaatst. Help ons en zet je fiets netjes in de rekken. Voor routebeschrijvingen naar alle Noorderzonlocaties kun je terecht op onze website.

Met de bus Je kunt Noorderzon het gemakkelijkst met Q-link groen lijn 1 bereiken. Deze lijn heeft een halte vlak voor het Noorderplantsoen. Q-link groen rijdt tijdens Noorderzon tot vlak na middernacht twee keer per uur van Hoofdstation Groningen, via de Grote Markt, naar het Noorderplantsoen (en terug). Ook vanaf P+R Reitdiep kun je tot middernacht met lijn 1 naar het Noorderplantsoen reizen.

Heen: Lijn 1 vanaf Hoofdstation richting Reitdiep/Zuidhorn.

Uitstappen bij halte Noorderplantsoen.

Terug: Lijn 1 vanaf Noorderplantsoen richting Hoofdstation.

Opstappen bij de halte Noorderplantsoen (zie plattegrond pagina 97 voor de locatie van de opstap- en uitstaphaltes) Lijn 1 is niet de enige bus waarmee je Noorderzon kunt bereiken. Je kunt ook lijn 9 vanaf het Hoofdstation pakken en uitstappen bij de halte Oranjesingel. Ook dan sta je zo op het festivalterrein. Vind je een kleine wandeling niet erg? Dan kun je ook Q-link 15 of buslijn 8 nemen vanaf het Hoofdstation naar de bushalte Westerhaven. Vanaf daar is het nog 5 minuten lopen over de Westersingel naar het Noorderplantsoen.

Auto en parkeren In verband met de complexe verkeerssituatie rond Groningen adviseren wij je om voor het vertrek een actuele route te plannen. Parkeergarage Boterdiep is de garage die het dichtst bij het Noorderplantsoen te vinden is, ter hoogte van Boterdiep 85 of Bloemsingel 10.

Noorderzon huisregels Omdat wij een dorp bouwen in een monumentaal plantsoen vragen wij je om je aan onze huisregels te houden, om de sfeer goed ĂŠn het plantsoen schoon te houden: Houd rekening met een ander en dus ook met onze (vrijwillige) crew.

Houd rekening met de buurt & omwonenden, ook bij het verlaten van het terrein.

Gooi je afval in de daarvoor bestemde bakken.

Tijdens openingstijden is fietsen en gemotoriseerd vervoer niet toegestaan.

Optredens en of warenverkoop vinden alleen op uitnodiging van Noorderzon plaats.

Plaats fietsen in de daarvoor bestemde stallingen.

Maak gebruik van de diverse gratis toiletvoorzieningen.

Noorderzon houdt toezicht met herkenbare en niet herkenbare toezichthouders en middelen.

Op het terrein kun je gefilmd of gefotografeerd worden, de organisatie kan deze opnames gebruiken voor promotiedoeleinden.

Volg instructies en aanwijzingen van Noorderzoncrew en beveiliging op.

Meld eventuele overlast bij beveiliging of Noorderzoncrew, onderneem geen actie op eigen houtje.

Overtredingen worden gemeld bij aangewezen instanties en kunnen leiden tot een gehele of gedeeltelijke toegangsontzegging.

Bij constatering van strafbare feiten wordt altijd de politie ingeschakeld.

Om 00:00 stopt alle versterkt geluid, om 01:00 sluit ons terrein. Bezoekers wordt verzocht hun plezier eventueel elders voort te zetten.

Eventuele aanvullende algemene voorwaarden van Noorderzon vind je op noorderzon.nl.

89

Online verkoop

kaart

Vanaf zaterdag 23 juni zijn er online tickets verkrijgbaar voor het hoofdprogramma. Op maandag 23 juli om 12:00 uur start de online voorverkoop voor vrijwel het gehele Noorderzonprogramma via www.noorderzon.nl. Kaarten zijn online verkrijgbaar tot één uur voorafgaand aan een voorstelling.

Je kunt online direct via iDEAL (en dus via je eigen bank) of met creditcard (Visa en Mastercard) betalen. Servicekosten bedragen 2 euro per gehele online transactie (iets hoger voor het gebruik van creditcard).

Kaarten & vouchers Wanneer je vóór vrijdag 17 augustus kaarten via het internet koopt, krijg je je kaarten via de post thuisgestuurd.

Wanneer je vanaf vrijdag 17 augustus kaarten bestelt via de website, krijg je een voucher via de mail. Op vertoon van deze voucher (geprint of digitaal) kun je je kaarten vanaf maandag 20 augustus afhalen bij de Centrale Kiosk in het Noorderplantsoen. Tijdens het festival kan dat uiteraard ook bij Kiosk Noord en Kiosk Zuid.

Wanneer een voorstelling NIET plaatsvindt in het Noorderplantsoen, is het mogelijk om je gekochte kaarten ook vanaf een half uur voor de voorstelling af te halen bij de festivallocatie. Gekochte kaarten voor voorstellingen in het plantsoen (Romeo Tent, Ophelia Tent, Spiegeltent, Desdemona Tent etc.) moeten wel altijd worden opgehaald bij een van de Kiosken.

Offline verkoop Heb je liever even live contact? Van woensdag 1 t/m zaterdag 18 augustus kun je voor al je tickets en vragen ook terecht bij ons Ticket-en Infocentrum in het VRIJDAG Theater. Let op: dit is een andere locatie dan vorig jaar. Vervolgens opent op maandag 20 augustus de Centrale Kiosk in het Noorderplantsoen. Er zijn tijdens het festival drie kiosken in het plantsoen: de Centrale Kiosk, Kiosk Zuid en Kiosk Noord.

Betalen is op alle locaties mogelijk via contant en pin.

Noorderzon Ticket- en Infocentrum in het VRIJDAG Theater (Noorderbuitensingel 11) wo 1 t/m za 18 aug | 12:30 – 17:30 uur (geopend op woensdag, donderdag, vrijdag en zaterdag)

90

Centrale Kiosk in het Noorderplantsoen ma 20 t/m wo 22 aug | 12:30 – 17:30 uur doordeweekse dagen tijdens festival | 14:00 – 22:00 uur weekenddagen tijdens festival | 13:00 – 22:00 uur zo 2 sept | 13:00 – 20:00 uur Kiosk Zuid in het Noorderplantsoen doordeweekse dagen tijdens festival | 14:00 – 22:00 uur weekenddagen tijdens festival | 13:00 – 22:00 uur zo 2 sept | 13:00 – 18:00 uur Bij deze Kiosk is ook muntverkoop voor Rotor-activiteiten op de Speelweide.

Kiosk Noord in het Noorderplantsoen doordeweekse dagen tijdens festival | 14:00 – 22:00 uur weekenddagen tijdens festival | 13:00 – 22:00 uur zo 2 sept | gesloten

Last-minute tickets & deurverkoop Last-minute tickets bij Kiosken in het Noorderplantsoen Kaarten kunnen tot één uur voorafgaand aan de voorstelling online worden gekocht via noorderzon.nl. Vanaf één uur van tevoren zijn de overgebleven last-minute tickets voor voorstellingen in het Noorderplantsoen alleen verkrijgbaar bij de drie Kiosken en dus niet bij de tent zelf. Er bevindt zich een Kiosk dichtbij alle voorstellingslocaties in het Noorderplantsoen.

Last-minute tickets DownTown Groningen Bij DownTown-locaties buiten het Noorderplantsoen is het wel mogelijk om last-minute tickets aan de deur van de zaal te kopen.

Tickets aan de deur Voor enkele voorstellingen worden kaarten alleen bij de voorstellingslocatie verkocht vanaf een half uur voor aanvang en niet via onze website of de Kiosken. Wanneer dit het geval is, staat dit aangegeven bij de betreffende voorstelling. Voor deze voorstellingen geldt: enkel contante betaling mogelijk!

verkoop Meer informatie en spelregels Informatienummer Heb je vragen over kaartverkoop, dan kun je ons bellen via het informatienummer 050 211 38 73, dat voorafgaand aan het festival op doordeweekse dagen van maandag 23 juli t/m vrijdag 17 augustus van 12:30 – 17:30 uur bereikbaar is.

Vanaf maandag 20 augustus t/m zondag 2 september is het informatienummer elke dag bereikbaar (ook in het weekend).

Je kunt uiteraard ook altijd contact met ons opnemen via tickets@noorderzon.nl.

Spelregels Je kunt maximaal 6 tickets per persoon per voorstelling kopen.

Na aanvang geen toegang; kom dus s.v.p. op tijd.

Kaarten worden niet teruggenomen of geruild.

Ons programma is voor volwassenen, tenzij anders aangegeven. Geen van onze voorstellingen zijn geschikt voor kinderen van drie jaar en jonger.

Programma, duur en aanvangstijd zijn onder voorbehoud.

Kortingen kunnen niet worden gecombineerd.

Geen toegang voor huisdieren, behalve voor hulphonden. Meld dit s.v.p. vooraf bij aanschaf ticket via tickets@noorderzon.nl. Water voor een hulphond wordt dan ook altijd verstrekt.

Onze voorstellingen zijn ongeplaceerd: je mag ter plekke zelf een plaats kiezen.

Bekijk onze uitgebreide spelregels en voorwaarden op noorderzon.nl.

Word Vriend Ben je van plan om veel voorstellingen te gaan bezoeken en wil je tegelijkertijd het festival steunen? Word dan onze Vriend en bestel je kaarten met korting! Meer informatie op pagina 35 en op noorderzon.nl.

Geef een Toegift De Verenigde Podiumkunstenfestivals, het samenwerkingsverband van meer dan 40 landelijke festivals, start dit jaar met het project Geef een Toegift. Door het hele land wordt publiek opgeroepen een entreekaartje te kopen voor iemand met minder financiële middelen. Natuurlijk doet Noorderzon ook mee. Bij aankoop van een kaartje via onze website wordt jou straks gevraagd of je een extra kaartje wilt kopen voor iemand die graag een voorstelling zou bezoeken, maar niet de financiële mogelijkheden heeft. Samen met Quiet Groningen zorgen we ervoor dat jouw extra kaartje goed terecht komt. Zo zetten we samen in op inclusiviteit en diversiteit en onderstrepen we de verbindende kracht van kunst en cultuur in onze samenleving.

Meer informatie op noorderzon.nl.

Is echt alles altijd uitverkocht?

Wij horen geregeld dat alles altijd is uitverkocht. Nou geldt dat soms zeker voor de populaire voorstellingen, maar laat dat je niet weerhouden om je bij een van de Kiosken of via onze chatfunctie op de website te laten voorlichten over de rest van het programma. Er is (bijna) altijd nog meer dan genoeg te doen!

Help mij kiezen?

Bij diezelfde Kiosken of via onze chatfunctie op noorderzon.nl helpen we je ook heel graag met al je vragen over het programma. We snappen natuurlijk als geen ander dat het best ingewikkeld kan zijn om iets te kiezen uit ons uitgebreide programma! Liever mailen? Dat kan natuurlijk ook, via helpmijkiezen@noorderzon.nl.

Laat je ons liever iets voor je uitkiezen? Ga dan voor een Mystery Route of Mystery Voorstelling. Meer info op pagina 35.

91

Over de drie M’s In 2009 zijn we begonnen met ons (meer) rekenschap te geven van onze impact op onze omgeving.

We noemden dat destijds ‘duurzaamheid’ en onze campagne ‘We Care’. We vonden – en vinden nog steeds! – dat deze bewustwording bij Noorderzon past. Met Noorderzon proberen we immers altijd horizonten te verbreden, grenzen te verleggen en inzicht te geven in de wereld om je heen. We zijn voortvarend van start gegaan; onze lintverlichting ging over op LED, onze wijnen werden biologisch, onze aggregaten smart, stil en schoner, we kregen als eerste publieksevenement het duurzaamheidskenmerk Green Key goud.

Inmiddels zijn we natuurlijk een aantal jaren verder. En wat wijzer? Ja, dat denken we wel. We hebben gezien dat we overspoeld kunnen worden door begrippen-drukte, dat de Green Key een middel is maar geen doel, dat klimaataandacht hoog op de agenda staat. En dat wij sterker willen focussen op wat een festival wel en niet kan doen en kan zijn. Het doel is daarmee nog steeds: bewustwording, rekenschap, innovatie tonen, impact verminderen en verbeteren.

Voor ons betekent dat een focus langs drie hoofdlijnen voor 2017-2020 (en voor zolang het nodig is!):

Mens Noorderzon is een festival van en door mensen; jullie zijn de sleutel! We willen bewustwording creëren, mensen informeren en activeren, zorgen dat iedereen zich welkom en veilig voelt en als festival in de volle breedte toegankelijk zijn. Zo voeren we een inclusief beleid, geven we graag ruimte aan diverse maatschappelijke stromingen, onderwerpen en initiatieven, hebben we zorgcoaches voor onze vrijwilligers en werken we samen met bijvoorbeeld de Voedselbank.

92

Milieu dit zijn voor ons ingrepen en maatregelen die een direct positief effect op het milieu hebben. Zoals composteerbare disposables, zoals muntjes maken van oudPLA, zoals koken met de seizoenen en met lokale producten, zoals biologische wijn, zoals hernieuwbare biobrandstof.

Materie we hebben zowel de inzet van (ander) materieel nodig om onze doelen te realiseren, als voedsel voor de geest; materie. Zoals we keuzes hebben gemaakt - en maken - voor het gebruiken van ander papier tot een lagere oplage van dit magazine, maar ook voor het programmeren van onze lezingen en collegereeksen waarin we worden gevoed, bevraagd, geïnspireerd.

En wat kun jij doen? Net zoals je een festival niet in je eentje kan organiseren, kan dit ook alleen maar met elkaar. Meewerken aan het scheiden van afval, aan het verder vertellen wat je bij ons hebt gehoord, gezien en of meegemaakt, ons altijd volgen, voeden en bevragen. Tips en opmerkingen zijn altijd welkom via info@noorderzon.nl.

Supporters Partners vrienden bekenden We schreven het al eerder: een festival organiseer je niet in je eentje; we kunnen en willen het ook niet alleen!

Een festival als Noorderzon vangt alles en iedereen in zijn uitdijende spinnenweb, verbindt mensen, organisaties, wensen, doelen en ambities aan elkaar. En deze brede waaier presenteert zich dan eenmaal per jaar, elf dagen lang als een dwarsdoorsnede van dat mooie Groningen én natuurlijk de rest van de wereld! We worden genereus ondersteund door:

vrienden

Inhoudelijke, programmatische verbindingen en ondersteuning Verhalen van Groningen, RHC Groninger Archieven, RuG, Arts in Society, Studium Generale Groningen, Kunsten Cultuur & Media van de RuG, Thijs Lijster, SoundsofMusic, Stichting Folk, Buro05, Arno van der Heyden, Papegaaiduikers, ScienceLinX, Stichting Vier het Leven, Samen in Beeld TV, Station Noord, Zurich Theater Spektakel, Bunker/Mladi Levi, Create to Connect, Innofest, VRIJDAG, de vriendjes & vriendinnen van Simplon, van Vera, van Grand Theatre, van De Oosterpoort & De Stadsschouwburg Groningen, van WERC, de ‘Cultuurpijlers’, Club Guy & Roni/NNT, CBK Groningen, Glasnost/OOGradio, Clubhuis voor Doven Groningen/Doofvriendelijk Groningen, Stichting 5D, Marketing Groningen, Noorderpoort College, ZomerJazzFietsTour, St. Jazz Groningen, Platform GRAS, Clash, OOST, Kunstraad Groningen, Bestuur St. Noorderzon, Ruhrtriennale, Robert Bangma, Ton Broekhuis, Hanze/Academie Minerva, Sarah Vanhee, Dagblad van het Noorden, Het Houten Huis, Urban House Groningen - dank allemaal!

Dank aan alle lokale bedrijven en ondernemers die ons steunen, dank aan alle pachters voor het heerlijke eten, dank aan jullie als publiek voor het bezoek!

93

directie Femke Eerland (algemeen), Mark Yeoman (artistiek) programmaproducent en -coördinator Henk Bothof office management Maryanti Tjia, Bianca Burema, Nynke Boonstra (assistent) administratie Roland Oostinga marketing & campagne Milou de Boer, Sanne Miedema (assistent), Lesley Baker, Lynn Zwartsenburg (stagiaires) contextprogramma Nynke Oele, Henk Bothof, Anna Seiffers (assistent) muziekprogramma Peter Sikkema, Joey Ruchtie, Marinke Kerkhoff, Stichting Prime, SoundsofMusic, Stichting Folk, Marieke Polman literaturia-programma Stefan Nieuwenhuis rotor-programma Eva Weerts assistentie programma Judith Blankenberg productie Marijn Nagel (coördinator), Folkert Swart (veiligheid & preventie), Luuk Stelder, Berend Versteeg Frank de Boer (assistenten) artiestenproductie Milan Breukers (coördinator), Bas Schröder, Jorrit Albers (assistenten) techniek Arjan Kruidhof (coördinator), Arnold Groen, Marten Tieks, Martin Lambeek (assistenten) festivalcrew Patrick van Lint (coördinator), Shannen Badenbroek, Nastia van Lint, Martine Leinenga Richard de Vries, Maarten Cosijn (assistenten) horeca Marleen van der Veen (coördinator), Koos Kobès, Linda Posthuma, Pascal Nieuwland (assistenten) kaartverkoop Lara van den Bergh, Saskia Burema (assistent), Femke de Graaf en Freek Kampen (coördinatie Leliesingel) stroom Nico Wijnberg, Edzo Smid, Lars Teeuwisse runner Ico Hemmen security Hondenbrigade Bakker Beveiliging/HBB coördinatie schoonmaak Anke Mulder, Friso de Boer, Lisa Beuks EHBO MES Groningen dank Event Engineers catering backstage Ernst Witte, Ids Blaauw hospitality Debbie Elzinga, Carol van Gelder spreekstalmeester van het eerste uur Hielke Wenselaar tekstschrijver hoofdprogramma Lieke van den Krommenacker Engelse vertaling David Raats vormgeving campagne Dirk de Jong, Studio D2 vormgeving campagnebeeld en -concept WERC video Hatogkrøller, WERC, Joel Kinnunen festivalfotografie Pierre Borasci, Niels Knelis Meijer, Jan Westerhof, Karel Zwaneveld illustraties Rotor Senne Trip talks, interviews en nagesprekken Joost Ramaer, Lies Mensink, Jonathan Offereins, Koen van Hees Karlijn Vermeij, Lara Harbers, Papegaaiduikers, Glasnost, Arno van der Heyden schrijversclub Anna Dijk, Jirke Poetijn, Karlijn Saris, Lisanne Wieringa, Mathijn Haijkens Roxanne Huls, Uma Yeoman, Yorick Karseboom

94

barhoofden Inge Davelaar, Paul Steeneken, Jeroen van Pelt, Maarten Neeb, Jos van Goor, Kirsten Thole Bernhard Bakker, Karin Kleef, Daan van de Geer, Lotte Steeneken, Koen de Wit, Nora Achterbosch, Serge Verolme, Wouter van ’t Sant, Laura Grootens, Marcel van Duinen, Roxanne de Jong, Vera Geertsma, Thomas de Bot, Dennis Westerbeek, Emile Bakels, Pauline van der Heijdt, Remko van de Beek, Wilmer van der Ziel, Jan Rol, Marleen Fleer, Marleen Reinders, Vincent Schelwald, Franscesca Depenbrock, Marije Drogt, Lieske Bossenbroek, Jan ten Kampe locatiemanagers en techniek Emy San A Jong, Isabelle van Straalen, Larry Nicolay, Lydia Glasbergen, Marieke Polman, Nienke de Vries, Robert Vonkeman, Roos Nijen Twilhaar, Anne Pepping, Vera Woldhek, Vincent Ruter, Wytse de Boer, Leonie Kolkena, Anna Bouwman, Thuja Martens, Zoë Visser, Froukje Stuursma, Davy de Raaf, Jesse Korte, Maria Nijboer, Yentl Verheij, Michel Feeburg, Katja Kolhorn, Peter Kolhorn, Jurre van der Horst, André Pronk, Wibren Rietveld, Emile Petri, Andries Korthuis, Maarten Arkenbout, Renske Vera de Kam, Tjeerd Staal, dank aan technici Stadsschouwburg, Machinefabriek, Grand Theatre bestuur stichting Noorderzon Dirk Nijdam (waarnemend voorzitter), Rob Janssen, Hans Gerritsen, Jurriaan Wentink, Daniële Streep meer dan 800 vrijwilligers Ieder jaar zetten meer dan 800 vrijwilligers zich in voor ons festival en wat zijn wij trots!

Ze zijn onmisbaar en vormen een groot deel van ons succes. Vanaf de opbouw tot en met de afbouw zorgt ons ‘leger van helpende handjes’ dat alles veilig en soepel verloopt. Een diepe buiging voor deze helden! Ook danken wij de fantastische klankbordgroep die ons ieder jaar scherp houdt en zorgt voor een hechte vrijwilligersgroep. Ook grote dank aan de stagiaires van het Noorderpoort College en aan Scoutinggroep De Jutters voor hun inzet en Simplon voor het organiseren van onze nazit voor crew & artiesten!

Noorderzonners hebben steun en geduld van familie, vrienden, geliefden en geliefde huisdieren nodig om het festival heelhuids door te komen. Bedankt voor jullie begrip en geduld voor deze festivaltijgers en we beloven in september weer meer tijd met jullie door te brengen! Een speciaal welkom in 2018 aan Zoë en Jorn!

Colofon magazine Tekst en eindredactie Lieke van den Krommenacker, Milou de Boer, Femke Eerland, Sanne Miedema Lynn Zwartsenburg, Lesley Baker, Maryanti Tjia, Bianca Burema Ontwerp Dirk de Jong | Studio D2 vormgeving, Groningen Ontwerp omslag WERC Illustraties Rotor Senne Trip Druk Pijper Media, Groningen Papier Cyclus Offset 100% gerecycled Verspreiding Volle Zalen, Groningen Oplage 20.000 Fotocredits magazine Alípio Padilha, Maurice Gunning, Luca Truffarelli, Marcuse, Dennis van Tilburg, Bryony Jackson, Thomas Dhanens, Leonor Fonseca, Prudence Upton, Owen Ling, Romain Etienne, Einar Kling, Radovan Dranga, Gregory Lorenzutti, David Monteith, Alexey Blazhin, Marcela Coronel, Rolando Sepulveda II, Doug Perinne, Lynette Wallworth, Guto Muni, Lex Vesseur, Jelmer Buitenga, Johan Wellton, Zhu Lei, Kristin-Lee Moolman, Ted Blois, Mathias Schwarz, John Morgan, Dan Monick, David McClister, Annick Wolfers, Harold Zijp, Nicolas Karakatsanis, Ramy Moharam Fouad, Bas de Brouwer, Nicole Atkins & Dylan LeBlanc, Arp Frique, Sabine Rovers, Niels Knelis Meijer, Pierre Borasci, Karel Zwaneveld, Jan Westerhof.

95

moesstraat

noorderbuitensingel

14

NOORD

kruissingel

13 I

J

11

10

VOORSTELLINGSLOCATIES Romeo Tent Rotor (Speelweide) 3 Podium op Zuid 4 Oberon Tent 5 Glasnost Radio 6 Leliesingel 7 Het Dok 8 Het Paviljoen 9 Dwergen Podium 1

in

. kijk nwt jatstraat '

12

grachtstraat

2

15

Startpunt t.o. Spiegelterras Desdemona Tent Horatio Tent Podium Plataan Spiegeltent Ophelia Tent

16

Startpunt Moesstraat

10 11

H

12 13

G

8

9 noorderbinnensingel

F

14

7 kerklaan

E

ZUID

C D

H I J

Bar op Zuid Wijnbar Theetuin Carrousel Koffiebar Het Paviljoen De Dwergen Restaurant Zondag Spiegelterras | bierbar Noorderzon restaurant ‘Alu, Alu’ Eten

Gratis kraanwater

FACILITEITEN 6 2

C

D

5

oranjesingel

leliesingel

1

B

G

4

A

A

F

grote kruisstraat

B

ETEN EN DRINKEN

E

leliesingel

PLANTSOEN

15

3

96

16

Kiosk | Kaartverkoop Infowand Noorderzon Shop EHBO Ingang | uitgang Toiletten Mindervaliden toilet Fietsenstalling Taxi standplaats Mindervaliden parkeerplaats

DOWNTOWN AK KE RS

EG

VOORSTELLINGSLOCATIES

TE

NS

IN

GE

T AA

1

NO

OR

AT

DE

RA

RB

ST

RAAT

2 NO

OR

DE

R BINNENSINGEL EBBINGEKWARTIER

NI

4

BL OE

5

TE BO RD

RA AT

TR

WE EU OF NI RKH KE

M

SI

NG

6

IEP

ST

T AA

T AA

NIE

KR

TR

ES

AN

OE BL

MS

TR

EL

T AA

OO

UW

E OT

SS UI

NG

LA

RI

GE

E OT

BIN

EB

N

EB

W

LE

T AA

WE

EU

RK

VIO

R ST

EU

NI

KE

GR

EK IJK IN

NSS

TR A

14

AT

15

ND

EP

RA AT

AT

GE

DE

T MP

EZ

UID

ER

DIE

P

U. EMMIU SSTR.

UB

SINGEL BO EMMIUS

R MU GRONINGE

SEUM

15

ZU

IDE

EW

UC T

LDS

EG

AVIA D

S WO

HER

EMM

ER PAT

14 STATIONSWEG

M DA

RPA

RK

ST

ER

Noorderplantsoen | Festivalterrein Startpunt Urban Tour | Moesstraat VRIJDAG Theater | Noorderbuitensingel 11 Watertoren | Noorderbinnensingel 14 Simplon | Boterdiep 69 Machinefabriek | Bloemstraat 38 Stadsschouwburg| Turfsingel 86 Grand Theatre | Grote Markt 35 OOST | Oosterstraat 13a Lutherse Kerk | Haddingestraat 23 Noordelijk Scheepvaartmuseum Brugstraat 24 Minerva | Gedempte Zuiderdiep 158 Minerva | Praediniussingel 59 Verzamelpunt Mariano Pensotti Stationsweg 1012 Startpunt Rondvaartbedrijf Kool Stationsweg 1012 Oude Politiebureau Zaagmuldersweg 3 [niet op de kaart] DI

EP

FACILITEITEN Ticket- en Infocentrum [1 t/m 18 aug] VRIJDAG Theater Noorderbuitensingel 11 Parkeergarage Boterdiep

Boterdiep 85 en Bloemsingel 10 L GE IN Parkeergarages S P M O TR VVV Pinautomaten Buslijn 1 opstaphalte Buslijn 1 uitstaphalte Hoofdstation

HEREPLEIN

EMMAPLEIN

DI EN DE

AT

M

PT

RA

EK

EST

AT

AT T

RA

NG

RST

RA

D STA

IEP

RST

LKI

STE

T AA

EST

UW

TR

ING

NIE

9

STE

GE RES

DD

PEL

HA

12

OO

T

HE

RK

TRAAT

ITE

R.

MA

POELES

8

HU

ST

VIS

R.

EN

EST

GE

L OR A

12

SC

LD

ER HA VEN

UW

. JA E ST

GROTE MARKT

10

GEL

L

GU

WEST

AT

NIE

AT

HOF

13

ASIN

GE

13

RA

EL

ERK

AN ZW

11

EMM

SIN

7

ST

AT

NG

A-K

BRUGSTRAAT

EL

TR A

GE

RA AT

AKERK .STR.

FTO

TR A

A W

ER

GES

RIN

T ATS

RSI

TUR

S REN

ING

T LS

BIN

TE BO

TR

E EB

DE

RS

'T J

SE

T AA

K IN

T AA

KIJ

VIS

A R DE A GE ER HO E D G LA

STE

AN

WE

KR

G

EK

R ST

DE

HO

NZ

OU

ER

OU

NJES

R.

RD

N VE HA

RFS

ST

AT RA

PRINSENTUIN

OUD

ST AT

INGE

TU

OSSEN MARKT

'T J

O NO

E EW

3 4 5 6 7 8 9 10 11

UI

ES

T TR AA

W

2

1

H TS GRAC

RE

L

TR

MO

GRACHTST

R KO

3

E WE

97 97

G