Page 1

WWW.NKBV.NL | JUNI 2013 | NR 3

HOOGTELIJN BE RGS PORT M AGA Z I N E VA N DE KON I N K L I J K E N E DE R L A N D S E K L I M - E N BE RGS PORT V E R E N IGI NG

T W

met je kids

kinder -

d ra

ers vergeg leken

de bergen in

BERGREING Ben je ervoor verzekerd?

TIEN TIPS

voor veilig bergwandelen

MOUNTAINBIKEN & hiken in de Zugspitz Arena


37 WINKELS - BEVER.NL - GRATIS VERZENDEN

079-3471117

DE MEEST UITGEBREIDE KLIMCOLLECTIE BIJ BEVER

En op bever.nl heb je n贸g meer keuze Wil jij je grenzen verticaal verleggen, dan kom je naar Bever voor de beste gear en deskundig advies. Naast een zeer uitgebreide collectie in onze 37 winkels, bieden we online nog meer producten aan. Van Black Diamond tot Beal en van Mammut tot The North Face: als je het in de winkel niet vindt, slaag je zeker op bever.nl. KIJK VOOR DE VOLLEDIGE COLLECTIE OP BEVER.NL


>>> inhoud >>> hoogtelijn 3 2013 >>> Actueel 9 28 36 44 50 72 79

Op de Hoogte Bushcraft met kinderen Thuis boulderen Interview: Dennis en Marianne MTB in de Zugspitz Arena NKBV voor jou Recensies & Signalementen

e ds d i k je n in t e M erg e b

Bergwandelen 16 Tips: bergwandelen met kids 22 Bergsportkampen 66 Hike in Zell am See

Alpinisme 6 Focus 74 Beklimming Mont VĂŠlan

16 SPELEN EN ONTDEKKEN Tips voor bergwandelen met kinderen

Sportklimmen 24 Buitenklimmen met kids 42 Klimmen in de Dordogne

Techniek & Veiligheid 34 Veilig klettersteigen 58 Bergredding en verzekering 68 Tien tips voor bergwandelaars

Uitrusting 33 Kinderdragers vergeleken 56 Markt & Materiaal 71 Bever-aanbieding voor leden

36 HOEZO, NAAR DE HAL ? Vijf NKBV-leden en hun boulderwand thuis

50 SINGLE TRACKS bij de Zugspitze

? Kijk op: Meer in form atie ww w.nkbv.nl .nl ww w.hoogtelijn /nkbv m ww w.twitter.co EI ://on.fb.me/GG7o Facebook: http QTcY ://li nkd.in/GE Li nkedIn: http

58 BERGREDDING

4|

HOOGTELIJN 3-2013

Wat zijn de consequenties?


>

hoogtelijn 3 2013 >>> redactioneel > 22 KIDS IN ACTIE Bergsportkampen

Reizen op papier Het aardigste bij de fysiotherapeut is het rek met tijdschriften. Na twee schouderoperaties bezocht ik hem de afgelopen negentien maanden tweemaal per week. Tijdschriften zijn mooi om bij weg te dromen en te reizen op papier. Daarom laat ik geen kiosk links liggen. Vooral in het buitenland is het een speurtocht naar nieuwe tijdschriften, mede ter inspiratie voor Hoogtelijn.

24

In april was ik in Cornwall, een mooi wandelgebied met onder andere het South West Coast Path. Maar de winter denderde ook door in Engeland en door de heftige en ijzige storm uit het noordoosten, werd ik eerder dan normaal naar de kiosk getrokken. In de bakermat van het alpinisme is de keuze aan bergsport- en outdoorbladen overweldigend. Het eerste dat opvalt is de Everestspecial van het maandblad Trail. Een schitterend overzicht van 60 jaar Everestsucces en –ellende. Verder The Great Outdoors dat dit jaar 35 jaar bestaat en een mooi verhaal heeft over de Ben Nevis. Country Walking, met gratis kaart van Schotse routes, dat wel de hoogte ingaat, maar zich vooral richt op de grote Britse wandelpaden. Als laatste Trek&Mountain met een mooie trekking naar de K2. Bijna twee kilo fantastisch reizen op papier.

VAN KLAUTEREN KOMT KLIMMEN De rots op met kinderen

44 INTERVIEW

Marianne van der Steen en Dennis van Hoek

Hierbij uw ruim 250 gram en ruim tachtig pagina’s Hoogtelijn. Met veel tips, ideeën en tochten voor de zomer. We richten ons speciaal op kinderen. Niets is zo leuk als jongeren kennis te laten maken met de bergen. Deze Hoogtelijn geeft volop inspiratie om de reizen op papier in het echt te maken. Fijne vakantie!

Peter Daalder Hoofdredacteur Hoogtelijn peter.daalder@hoogtelijn.nl WWW.NKBV.NL | JUNI 2013 | NR 3

HOOGTELIJN BE RGS PORT M AGA Z I N E VA N DE KON I N K L I J K E N E DE R L A N D S E K L I M - E N BE RGS PORT V E R E N IGI NG

TW

met je kids

kinder -

drag

vergel ers eken

de bergen in

BERGREING Ben je ervoor verzekerd?

74 MONT VÉLAN, GRAND COMBIN Maar dan nèt niet...

01_HL0313-cover.indd 1

TIEN TIPS

voor veilig bergwandelen

MOUNTAINBIKEN & hiken in de Zugspitz Arena

5/28/13 10:39 AM

Gijs de Vente en Martina Mattersdorfer en hun kinderen bij de Matterhorn, Zwitserland Foto: Menno Boermans HOOGTELIJN 3 -2013 |

5


^^^ gemarkeerd ^^^ gemarkeerd ^^^ ge


emarkeerd ^^^ gemarkeerd ^^^ focus ^^^ Tandje hoger

E

indelijk mochten we het geoefende in de praktijk brengen! De NKBV C1-alpiene cursus in Wallis is een echte uitdaging voor de onervaren alpinist. Tijdens deze zevendaagse cursus is ons enthousiasme over het alpinisme exponentieel toegenomen. Dit kwam door de leuke groep, de zeer ervaren gidsen en uiteraard het spectaculaire gebied. Deze foto is genomen op de gletsjer van La Louette (3548 m). Hier klimt een van de deelnemers uit een crevasse met behulp van de geleerde Münchhausen-techniek. Tijdens de oefening werden we opgeschrikt door een woest gebulder. Onweer? Nee, het geluid kwam van de Mont Blanc de Cheilon. Daar kwam een enorme stofwolk af, die duidde op een steenlawine. En juist langs die berg moesten we de volgende dag om de Pigne d’Arolla te beklimmen. Gelukkig was het toen een stuk kouder waardoor minder risico op lawines. Via de Col de la Serpentine hebben we succesvol de top van Pigne d’Arolla bereikt, Berg frei!

Floris Freriks & Melanie Cook

Dit was voorlo laatste Focus. pig de desondanks een Heb jij foto voor Hoog mooie Stuur hem naar telijn? hoogtelijn@nkb v.nl. HOOGTELIJN 3-2013 |

7


besmettingsgevaar!

Verspreid het bergsportvirus en ontvang een Bever-cadeaukaart. Jij gaat al regelmatig de bergen in en profiteert van de voordelen van het NKBV-lidmaatschap. Maar hoe zit het met je vrienden? Tip ze om ook lid te worden of een reis of cursus bij ons te boeken. Dan ontvang jij een Bever-cadeaukaart van 10 euro! Kijk voor de actievoorwaarden op nkbv.nl/actie. De actie loopt tot 31 juli 2013.

Koninklijke Nederlandse Klim- en Bergsport Vereniging | www.nkbv.nl


+++ op de hoogte +++

oogte? or Op de H vo s w u ie n kbv.nl. Heb jij oogtelijn@n h r volg a a n t e .nkbv.nl, of Mail h w w w p o er. ieuws n en Twitt Meer bergn I d e k in L , k eboo ons op Fac

Ueli Steck en Simone Moro in het Everest kamp, april 2013.

Vechtpartij op flanken Mount Everest Le Chamonix bij Freyr afgebrand Een uitslaande brand heeft op 14 mei restaurant-brasserie Le Chamonix in het Belgische klimgebied Freyr in de as gelegd. Van het gebouw is vrijwel niks meer over. Le Chamonix was jarenlang een pleisterplaats waar klimmers een lange dag konden afsluiten met een koele versnapering of een bord frieten. Het restaurant-café verwisselde een aantal jaar geleden van eigenaar. De brand werd ontdekt door de nieuwe eigenaresse. Toen de brandweer van Dinant arriveerde had het vuur al zo ver om zich heen gegrepen dat het pand niet meer te redden was. De oorzaak van de brand is nog onbekend. Een fotoserie van de brand staat online op tinyurl.com/by858ka.

Expeditieklimmers Ueli Steck en Simone Moro en klimmer/fotograaf Jonathan Griffith raakten eind april op de flanken van Mount Everest betrokken bij een vechtpartij met ongeveer honderd sherpa’s. Naar eigen zeggen zouden de drie klimmers zijn aangevallen na een woordenwisseling met een groepje sherpa’s dat boven Kamp 2 bezig was met het aanleggen van vaste touwen. De Zwitser Steck, de Italiaan Moro en de in Chamonix woonachtige Brit Griffith behoren wereldwijd tot de absolute top van het alpinisme. Steck en Moro waren bezig met een poging Everest zonder extra zuurstof via een nieuwe route te beklimmen. De exacte toedracht van de vechtpartij is onduidelijk. Volgens Steck, Moro en Griffith beweerden de sherpa’s dat het drietal hun vaste touwen gekruist zou hebben, waarna een sherpa geraakt zou zijn door vallend ijs. Daarop ontstond een flinke woordenwisseling, waarna de sherpa’s

zich terugtrokken in Kamp 2. Toen de drie Europeanen even later ook terugkeerden in het kamp, volgde de aanval door de honderd sherpa’s. Het drietal werd naar eigen zeggen geschopt, geslagen en bekogeld met stenen. Westerse klimmers die in het kamp aanwezig waren, verdedigden het drietal met gevaar voor eigen leven. Steck raakte licht gewond aan zijn gezicht. Na de vechtpartij kreeg het drietal verschillende doodsbedreigingen. Daarop besloten zij via een omweg door een spletenrijk gletsjergebied terug te keren naar het basiskamp. Hoewel de volgende dag in het basiskamp een verzoeningsbijeenkomst werd gehouden, besloten de drie klimmers hun beklimming op te geven. Een interview met Jon Griffith, in The Guardian, staat op tinyurl.com/ dx5ugzd. Een tweede artikel vind je hier: tinyurl.com/c94bvl7.

NKBV krijgt 367.000 euro van Lotto BETER DE BERGEN IN MET HET NKBV-LIDMTSCHAP Word NKBV-lid! Als NKBV-lid profiteer je van interessante voordelen en kortingen en ontvang je vijf keer per jaar Hoogtelijn. Met je lidmaatschap draag je bij aan onderhoud van hutten en paden in de Alpen en het behoud van klimgebieden. Aanmelden doe je op www. nkbv.nl. Daar zie je welke voordelen het NKBV-lidmaatschap je nog meer biedt.

Opzeggen Het NKBV-lidmaatschap loopt per kalenderjaar. Wil je je lidmaatschap voor volgend jaar beëindigen? Doe dat dan vóór 1 november op www.mijnnkbv.nl. Na deze datum wordt je lidmaatschap automatisch verlengd voor het volgende kalenderjaar. Je ontvangt per e-mail bevestiging van je opzegging. Meer weten over het lidmaatschap? Kijk op www.nkbv.nl

De NKBV krijgt ruim 367.000 euro van Lotto. Het geld is onderdeel van een grote donatie van de kansspelorganisatie aan sportkoepel NOC*NSF. In totaal ontving de sportkoepel dit jaar 43,8 miljoen euro. Dat is ongeveer driekwart van de opbrengst van Lotto. Het is de bedoeling dat het geld door de NKBV verenigingsbreed wordt ingezet, onder meer voor instructeursopleidingen, sportparticipatieprojecten en topsport.

Nieuwe langeafstandswandelroute in Peak District Het Engelse Peak District heeft sinds begin juni een gloednieuwe, 88 kilometer (55 mijl) lange wandelroute. De nieuwe Kinder Loop Bridleway loopt rond het Kinder Scout in Noord-Engeland en maakt gebruik van bestaande paden. Het initiatief voor de Kinder Loop kwam van een groep ruiters onder de naam Peak Horsepower. De organisatie benadrukt dat de route ook geschikt is voor wandelaars en fietsers. De route is op dit moment nog niet gemarkeerd, maar op de website van Peak Horsepower staat een routebeschrijving die kan worden gebruikt met Ordnance Survey Explorer kaart OL1. Meer info: www.peakhorsepower.co.uk. ONDER REDACTIE VAN ERNST ARBOUW | HOOGTELIJN 3-2013 |

9


Jouw meest complete outdoor ervaring ooit De nieuwe, robuuste en waterdichte GPS Oregon serie heeft meer specificaties, meer vermogen en het meest heldere, multi-touch display ooit op een Garmin handheld. Met GPS en GLONASS ondersteuning, ingebouwd 3-assen kompas, barometrische hoogtemeter en een batterijlevensduur van 16 uur. Je kunt dus overal naartoe navigeren. De 650 en 650t worden geleverd met een ingebouwde camera en alle modellen hebben de mogelijkheid om draadloos data te versturen¹. Je kunt de data van je activiteit opslaan in de Garmin Cloud² waar je ook bent en ze later delen vanaf je computer via adventures.garmin.com. Voor meer informatie bezoek www.garmin.nl

¹ANT en Bluetooth ² via een compatibele smartphone en BaseCamp App

Oregon 600(t) & 650(t)


+++ Op de hoogte +++ op de hoogte +++

Expeditienieuws

3D Great Wall of China

Bas en Saskia van der Smeede, Vincent van Beek, Bas Visscher, Vincent Perrin en Bas van der Ploeg vertrekken deze zomer naar China voor de eerstbeklimming van de hoofdwand van de Great Wall of China. De zevenhonderd meter hoge granietwand ligt op een hoogte van ongeveer 5000 meter in het Kokshaal Toogebergte, op de grens van China en Kirgizië. Het is de bedoeling de wand in alpiene stijl te beklimmen. Het team heeft nog geen idee wat ze gaan aantreffen in de route. Mede daarom nemen ze portaledges mee voor de overnachtingen. Meer informatie: www.alpineadventures.nl/china.

Alaska, Alaska en nog eens Alaska Maar liefst drie Nederlandse teams reisden dit voorjaar naar Alaska. In april vertrokken Jeroen Vels en Wouter van Dijk naar de Ruth Gorge, in de schaduw van Denali (Mount McKinley). Het tweetal had bij vertrek verschillende sneeuw- en ijsroutes tot een lengte van 2000 meter op het oog. Hun voornemen was de routes in alpiene stijl te beklimmen. In 2010 beklommen ze samen Denali. Meer over hun expeditie: www.jeroenvels.nl/alaska-ruth-gorge. In mei vertrokken Cas van de Gevel, Mike van Berkel, Jelle Staleman en Frank Chargois richting Mount Huntington met als doel het West Face Couloir (V, 85 graden) en de route Shi Shi (M5/AI5). Het West Face Couloir wordt regelmatig geklommen, maar de meeste teams gaan niet door tot de top van Mount Huntington. Dat was bij vertrek wel de bedoeling van het team. Shi Shi werd voor het eerst geklommen in 2005 door de Japanners Fumitaka Ichimura en Katsutaka Yokoyama. William van Meegdenburg en Roeland van Oss willen in Alaska op Mount Hunter het zogeheten Moonflower Buttress / North Buttress (VI, 5.8, A2, WI6) beklimmen. Ze hebben nog een handvol andere beklimmingen op het oog, allemaal rond de 2000 meter hoog en minimaal zesdegraads terrein.

Noord-Pakistan Boris Textor, Coen Pijl, en Wouter-Dirk Huitzing gaan begin augustus naar de Charakusa vallei in de Karakoram in Noord-Pakistan. Het drietal wil minstens één nieuwe route openen op een van de vijf- of zesduizenders in de vallei. Vanuit een basiskamp op ongeveer 4200 meter gaan ze de routes in alpiene stijl beklimmen.

Knoedels Na een hoogtewandeling kwam ik aan in Sankt Johann in Tirol. Een man, werkzaam bij het plaatselijke toeristenbureau, stelde me de vraag waarom er toch zo weinig Nederlanders naar het plaatselijke Knödelfest kwamen, terwijl na de Duitsers ‘wij’ toch de grootste toeristengroep in Oostenrijk vormen, in zomer en winter. Zijn vraag bleek niet eenvoudig te beantwoorden. Het antw oord, dat het woord ‘Knödel’ een wat knullige asso ciatie heeft in onze taal, was een zwaktebod. Het Knödelfest is een Tiroler feest aan een driehonderd meter lange tafel waar deze deeg ballen in alle variëteiten worden genuttigd, symb ool voor een Germaanse eetcultuur waartoe ons laagland ooit behoorde – of nog behoort? Knoedels , zo heet dat in goed Nederlands, zijn ballen van zwaar deeg, functioneel op hoogte, in de kou of in de modder. In Tirol noemen ze het ‘Bergste igeressen’, voor harde werkers zonder kapsones . Nu kennen wij dat ook wel, het voedsel voor onze harde werkers kan een stamppot zijn, geprakte aardappels en een stukje vlees. Maar in onze polders is de aardappel tot souvenir verworden. In al z’n functionaliteit is daarmee onze Germaanse ondertoon verworden tot een enke le misplaatste oprisping op het menu. Deze ontwikkeling staat onder regie van een mechanisme dat Tirol minder treft dan ons: opgaan in de vaar t der volkeren. Ik zou er geen waardeoordee l aan willen vastplakken, dat is glad ijs. U begrijpt, ik ben niet naar het Knöd elfest geweest. Ik moest mijn vliegtuig hale n. Ivar Schute

HOOGTELIJN 3-2013 |

11


INTERBEST EXTREME OUTDOOR


+++ Op de hoogte +++ op de hoogte +++ Klimpolitie op Mont Blanc Beroep topsportsubsidie Politieagenten van het Peloton de Gendarmerie de Haute Montagne Sportklimmen afgewezen (PGHM) gaan deze zomer verscherpt toezicht houden op Mont Blanc. Het is de bedoeling dat de agenten controleren op mensen die de berg willen beklimmen met slechte conditie of incomplete uitrusting. Daarnaast gaan ze scherp controleren op zogeheten zwartgidsen – nepgidsen die zich laten betalen voor gidsenwerk zonder dat ze de juiste kwalificaties hebben. Een andere taak van de politie is om het wildkamperen te voorkomen. Dit is op de Mont Blanc alleen toegestaan bij de Refuge de Tête Rousse. De gendarmes zijn actief op de Goûter-route en op de Cosmiquegraat, de twee populairste routes op de berg. Het aantal mensen dat Mont Blanc beklimt is de afgelopen tien jaar sterk toegenomen. Volgens de burgemeester van St. Gervais les Bains, aan de voet van de Goûter-route, is het daarom onontkoombaar om extra veiligheidsmaatregelen te nemen.

De topsportsubsidie die de NKBV krijgt voor het Nederlands Team Sportklimmen verdwijnt definitief. Dat is het gevolg van een uitspraak van de beroepscommissie van sportkoepel NOC*NSF. De subsidie van ongeveer 68.000 euro wordt de komende twee jaar afgebouwd. Het NOC*NSF kondigde in december 2012 aan flink te snijden in subsidies voor sportbonden. De koepelorganisatie wil zich de komende jaren alleen nog richten op sporten waar kans is op een top-10 resultaat. Het schrappen van de topsportsubsidie voor sportklimmers was een van de gevolgen van dat besluit. Een beroep van de NKBV tegen de subsidiestop werd eind mei afgewezen. “De NKBV is zeer teleurgesteld. Er wordt in de besluitvorming geen rekening gehouden met het feit dat sportklimmen een jonge sport is die volop in ontwikkeling is”, aldus NKBV-directeur Robin Baks. Het Nederlands Team Sportklimmen neemt ieder jaar deel aan wereldbekerwedstrijden over de hele wereld en doet mee met EK’s en WK’s. Het team behoort tot de top 10 van de wereld.

AAN DE LIJN MET NIKKI VAN BERGEN

De laatste keer dat we je spraken was na het klimmen van de 8b. Wat is er sindsdien gebeurd? Nou, sowieso zat daar nog het internationale lead wedstrijdseizoen van 2012 tussen waarin ik beter dan ooit gepresteerd heb. Ik werd 15e bij de laatste worldcup in Kranj en eindigde als 21e in de eindranking. Verder heb ik inmiddels 5 routes van 8b of harder geklommen; Mijn eerste 8b in St Léger (Frankrijk) de 8b+ in Geyikbayiri (Turkije), twee 8b’s in Ceuse (Frankrijk), en één 8b in Kalymnos (Griekenland). Tussen het trainen door probeer ik zoveel mogelijk de rotsen op te zoeken. Verder ben ik qua persoonlijke sponsoring een andere weg ingeslagen. Dit was ook nodig door de bezuinigingen van NOC*NSF. Wat betekenen die bezuinigingen van NOC*NSF voor jou als sporter? Voor het Nederlands Team Sportklimmen is er op dit moment niet meer de zekerheid dat alle wedstrijduitzendingen door de NKBV betaald kunnen worden. Omdat ik vorig jaar zo’n goed seizoen draaide wil ik dit jaar perse aan alle wedstrijden meedoen. Dus ook die in China, Korea en Rusland. Mijn nieuwe persoonlijke sponsordeal zorgt ervoor dat ik in ieder geval de zekerheid heb dat ik aan alle wedstrijden mee kan doen. Bovendien is een onderdeel van de sponsordeal dat ik voordelig in De Eretribune woon, een topsportcentrum in Amsterdam mét klimcentrum. Ik loop twee trappen af en ik sta in de klimhal. Ideaal. Dat scheelt me twee keer een half uur fietsen per dag haha.

Hoe komt het dat je in de afgelopen jaren zoveel vooruitgang hebt geboekt in je klimprestaties? Dat zijn eigenlijk twee dingen. Ik ben op advies van een diëtiste afgevallen. Ik eet nu efficiënter, maar uiteraard genoeg om te kunnen herstellen na de sportinspanningen. Het mag natuurlijk niet zo zijn dat ik energie tekort kom door een raar dieet. Daarnaast denk ik dat ik mentaal een stap heb gemaakt, ik ben minder perfectionistisch geworden. Voorheen had ik altijd een hele strakke planning wat er moest gebeuren rondom de wedstrijden. Door dit los te laten ben ik flexibeler geworden. Dat levert minder stress op als dingen anders gaan dan ik bedacht had. Je doet mee aan het EK Lead in Chamonix in juli en het EK Boulderen in Eindhoven in augustus. Naar welke wedstrijd kijk je het meest uit? Als leadklimmer is voor mij het EK Lead in Chamonix het belangrijkst. Daar wil ik goed presteren, ik zou zwaar teleurgesteld zijn als ik daar geen halve finaleplaats haal. Het EK Boulderen in eigen land is natuurlijk supervet voor de sport en ik hoop dat ik daar kan verrassen. Het boulderen is meer een kansspel dan leadklimmen. Als ik mijn kracht kan behouden in het lead seizoen, wat dan al bezig is, en relaxed kan klimmen dan kan het goed uitpakken.

Foto Bram Berkien

Nikki van Bergen hadden we precies een jaar geleden aan de lijn. Ze had toen net als eerste Nederlandse vrouw een 8b route geklommen. Inmiddels heeft ze hiervoor een BergsportAward op zak, zijn we een aantal 8b’s verder én presteerde ze het om een 8b+ te klimmen. Nikki gaat lekker. De fanatieke 20-jarige is inmiddels het huis uit en woont in een topsportcentrum in Amsterdam. Tijd voor een update.

HOOGTELIJN 3-2013 |

13


+++ Op de hoogte +++ op de hoogte +++

NIEUW IN OOSTENRIJK: PARKEERSCHIJF VOOR BERGSPORTERS

ONDERZOEK NAAR TOEKOMST AV-KAARTEN Wie is er niet groot mee geworden: de groen-met-witte topgrafische kaarten van de Duitse en Oostenrijkse alpenverenigingen. De in totaal 56 AV-kaarten, die het grootste deel van de Duitse en Oostenrijkse Alpen en een deel van de Dolomieten bestrijken, horen al sinds 1865(!) bij bergsportvakanties als Knödels en onweersbuien. De twee verenigingen laten de komende tijd onderzoek doen naar de toekomst van de kaartenreeks. Daarbij wordt gekeken naar technische mogelijkheden zoals smartphones en gps, maar ook naar zaken als vormgeving en het in kaart brengen van nieuwe gebieden. Het onderzoek wordt uitgevoerd door de universiteit van Wenen en de universiteit van Innsbruck, onder meer aan de hand van een online enquête. Belangstellenden kunnen de enquête (in het Duits) invullen op tinyurl.com/a4zqenx.

WATERBORG ACTIVE FAILLIET De Groningse berg- en buitensportwinkel Waterborg Active heeft begin april haar deuren moeten sluiten na een faillissement. Het bedrijf was jarenlang gevestigd in de Groningse binnenstad. In september 2010 verhuisde de winkel na een overname naar een locatie buiten de stad, maar op de nieuwe locatie bleven klanten massaal weg. Waterborg Active – voorheen Gebroeders Waterborg – bestond sinds 1875. De resten van het bedrijf zijn inmiddels overgenomen door een investeerder die onder de oude naam, maar in afgeslankte vorm, een doorstart wil maken. Het is de tweede keer in korte tijd dat een gerenommeerde bergsportzaak op de fles gaat. Eerder dit jaar vroeg Demmenie Sport in Amsterdam faillissement aan. De winkels van Demmenie zijn overgenomen door de Utrechtse buitensportwinkel Kathmandu.

14 |

HOOGTELIJN 3-2013

Foto Joost Hofman

Twintig Oostenrijkse bergdorpen gaan deze zomer een speciale bergsportparkeerschijf (‘Alpine Parkuhr’) uitdelen aan toeristen. Op deze alpiene parkeerschijf kunnen wandelaars en klimmers aangeven op welke dag en hoe laat ze plannen terug te zijn van hun tocht. Zo kan de politie of bergredding makkelijk zien of ze in actie moeten komen als ergens een verlaten auto staat. De schijf wordt uitgedeeld in de zogeheten OeAV Bergsteigerdörfer, een verband van Oostenrijkse dorpen en dalen, waaronder Vent (Ötztal), Großes Walsertal en Ginzling. Geregeld staan daar lange tijd auto’s eenzaam geparkeerd. De politie en bergredding maken zich daar soms onnodig zorgen over. Meer info vind je op de het nieuwsarchief van de website van de Oostenrijkse Alpen-vereniging: http://www.alpenverein.at/portal/news/archiv_2013.php.

Verhoeven pakt brons bij World Cup Boulderen Jorg Verhoeven won begin april brons bij de World Cup Boulderen in het Franse Millau. De 27-jarige Verhoeven wist zich als tweede te plaatsen in de halve finale, waarna de zes beste klimmers het in de finale tegen elkaar opnamen. De Oostenrijker Kilian Fischhuber pakte het goud, de Fransman Guillaume Glaron Mondet het zilver. Verhoeven heeft zich in zijn sportklimcarrière altijd primair gericht op leadklimmen. Na veertien(!) jaar koos hij er dit jaar voor zijn focus te verleggen naar boulderen – met onmiddellijk resultaat dus.

Van der Steen in Canada Marianne van der Steen was dit voorjaar twee weken in de Canadese Rockies voor het Alpine Mentors Program waaraan zij als enige Europeaan meedoet. Tijdens dit twee jaar durende programma worden jonge, talentvolle alpinisten gecoacht door topklimmers zoals de Amerikaan Steve House. Na afloop klom Van der Steen met collega-deelnemer Scott Backes The day after Les Vacances de Mr. Hulot (M7 R WI6). Backes kwam in de tweede touwlengte (5.10) twee keer ten val, maar werd gehouden door een zelf geslagen piton. Nog een tip voor jager-verzamelaars: bij zijn val is Backes vier ijsschroeven kwijtgeraakt. Die liggen voor het oprapen aan de voet van de berg, nabij Banff. Op pagina 44 van deze Hoogtelijn lees je een interview met Marianne van der Steen en Dennis van Hoek.

Rectificatie In de vorige Hoogtelijn (nummer 2, 2013), stond bij het artikel Herfstwandelen in de Couserans (Pyreneeën) van Sjikke Jansma helaas een foto die niet bij dit gebied hoort. Het is de foto met zicht op de steile wanden van Pic Castérau en de Pic du Midi d’Ossau, gelegen in een ander deel van de Pyreneeën. Onze excuses hiervoor.


Foto Joost Hof man

+++ Op de hoogte +++ op de hoogte +++

sportklimnieuws Sportklimongeluk Nijmegen

Boulderen aan Zee is terug – misschien… Het lijkt een prachtig jaar te worden voor Nederlandse boulderaars. In aanloop naar het EK Bouderen (31 augustus en 1 september, vrijhouden!) in Eindhoven, wordt voor het eerst in vier jaar waarschijnlijk weer het boulder-en-strandevenement Boulderen Aan Zee (BAZ!) gehouden. Boulderen Aan Zee werd tussen 2006 en 2009 gehouden op het strand van Scheveningen en groeide in die periode uit tot het belangrijkste en grootste boulderevenement van Nederland. De voorlopige datum voor BAZ! is 16, 17 en 18 augustus. Ook vrijhouden dus. Hou in de tussentijd de website boulderenaanzee.org in de gaten of like ‘BAZ! Foundation’ op Facebook.

Sportklimmen: wel of niet Olympisch? De Internationale sportklimfederatie IFSC heeft boulderen en speedklimmen voorgedragen als disciplines voor de Olympische Spelen van 2020. Eerder had de organisatie alleen leadklimmen voorgedragen, maar na een bezoek van een delegatie van het Internationaal Olympisch Comité aan het WK Sportklimmen in Parijs, besloot de federatie om de twee andere disciplines ook toe te voegen aan het Olympische bid. Als het bid van de IFSC wordt toegekend, wordt sporklimmen een volwaardige Olympische sport. Andere kandidaten op de Olympische shortlist zijn honkbal, softbal, karate, inline skaten, squash, wakeboarden en wushu. Waarschijnlijk wordt al aan het begin van de zomer een eerste selectie gemaakt waarbij een aantal sporten afvalt. In september wordt een definitieve keuze gemaakt. Naar alle waarschijnlijkheid worden de drie sportklimdisciplines voor de Spelen samengevoegd tot één all-round wedstrijd. Kijk voor het laatste nieuws over de Olympische vorderingen op www.nkbv.nl.

Een sportklimster is begin mei in Nijmegen gewond geraakt bij een val in het plaatselijke klimcentrum. De vrouw maakte waarschijnlijk een fout bij het inbinden, waarna zij een val van ongeveer zeven meter maakte. Daarbij brak zij een arm en een been. Volgens een woordvoerder van het NKBVbureau heeft de vrouw de inbindkarabiner niet vastgeklikt in de inbindlus van haar gordel, maar in het losse uiteinde van haar heupband. In Klimcentrum Nijmegen wordt indirect, via een schroefkarabiner, ingebonden. Volgens de NKBV-woordvoerder hebben de klimster en haar zekeraar de hele avond voor elke route een partnercheck gedaan, waarbij beide klimmers elkaar voor het klimmen controleren op veiligheid. Het ongeluk gebeurde bij de laatste route van de avond. Eigenlijk had het tweetal al willen stoppen met klimmen, maar uiteindelijk besloten ze toch nog één route te doen. Bij die laatste route zijn ze vergeten de partnercheck te doen, waardoor de inbindfout onopgemerkt bleef. Ga voor een overzicht van klimongevallen naar klimongevallen.nl

Nieuwe klimgebieden bij Warstein, Sauerland Grote kans dat Nederlandse klimmers de Duitse plaats Warstein alleen kennen van het lokaal gebrouwen bier. Eeuwig jammer natuurlijk. Rond Warstein, in het Duitse Sauerland op ongeveer twee uur en drie kwartier rijden van Utrecht, kan namelijk ook prima geklommen worden. De laatste jaren zijn in het gebied verschillende nieuwe klimgebiedjes geopend – extra opvallend omdat er jarenlang alleen maar massieven werden gesloten. Het meest recente gebied werd op 25 mei geopend en ligt direct bij het stadje. Meer info over de gebieden in het Sauerland is te vinden op kletterarena.info. Een topo van het gebied is te koop via nkbv.nl/webshop.

Partners van het Nederlands Team

HOOGTELIJN 3-2013 |

15


Met je kid b e rg e n s d e in

een r o o v s p i t Vijf is l o l e i d e i t bergvakan

SPELEN EN

ONTDEKKEN Veel ouders dromen ervan hun liefde voor de bergen over te brengen op hun kind. Terecht, want wie op jonge leeftijd de bergen in gaat, ontwikkelt er eerder een passie voor. Bovendien zijn bewegen, buitenlucht en spelen met de elementen hartstikke gezond. Hoe zorg je ervoor dat je kind het leuk vindt? Vijf tips.

N

atuur is gezond. Dat blijkt uit onderzoek naar welvaartsziekten en moderne aandoeningen zoals ADHD. Bovendien: wie als kind veel in de natuur is, gaat er later zorgvuldiger mee om. Toch vinden kinderen bergwandelen niet altijd leuk. De hut is te ver, de tocht te vermoeiend, het pad te saai, papa te ongeduldig, mama te ongerust. Het is jammer als dat je weerhoudt van een bergsportvakantie. Als je goed inspeelt op

de belevingswereld van je kind, is het voor de meeste kinderen juist een onvergetelijk leuk avontuur. Kern van het verhaal is: leg de focus bij ontdekken en niet bij presteren. En: zorg dat ieder gezinslid aan zijn trekken komt.

1

Focus op ontdekken

Glimmende torren, vlinders, hagedissen, glinsterende steentjes, een mooie ronde koeienvlaai, kinderen vinden altijd wel een

Een eigen rugzak is stoer!

Laat kinderen zelf een rugzak dragen die past bij hun lengte en kracht. Vooral voor jonge kinderen is een eigen rugzak iets om trots op te zijn. Vul de rugzak met eigen spulletjes (bijvoorbeeld: een trui of jas, het eigen zakmes, een beertje) en iets te drinken en te eten.

Niet te zwaar

Wees wel voorzichtig met de belasting van de ruggengraat van (jonge) kinderen en beschouw de onderstaande gewichten als het maximum: • 3 tot 5 jaar : 1 kg • 6 tot 8 jaar : 2 kg • 9 tot 12 jaar : 4 kg • 13 tot 16 jaar : 6 kg

16 |

HOOGTELIJN 3-2013 | TEKST EN FOTO’S ANNE VAN GALEN


Gratis boekj ev

ol tips! Hoe zorg je dat kinderen plezie r hebben in een bergvaka ntie? Zestien pa gina’s met tips en spel ideeën van de NK BV.

Foto Menno Boermans

Bestel op w w w.n kb v.n l/ websh op

HOOGTELIJN 3-2013 |

17


Foto Menno Boermans

Foto Menno Boermans

Een goede voorbereiding... Net als fietsen in de grote stad of autorijden kan bergwandelen gevaarlijk zijn. De beste manier om je hierop voor te bereiden, is om je goed te informeren en je vaardigheden te trainen. Zorg dat je verstand hebt van het weer in de bergen en de invloed van zon en hitte, wind, regen en sneeuw. Neem een telefoon mee en programmeer het nummer van de bergredding. Als je zelf handig en vaardig over lastige paadjes loopt, is de kans groot dat je kind dat overneemt. Vind je sneeuwveldjes eng? Zorg dan dat je van tevoren oefent, bijvoorbeeld door op cursus te gaan. Dit voorkomt dat je jouw angst overbrengt op je kind en zorgt dat je je kind kunt coachen. Voorbereiding en uitrusting: ga nooit onvoorbereid op pad. Zorg dat je uitrusting en die van de kinderen op orde is. Zorg dat je informatie hebt over de route, en dat je kunt omgaan met kaart en kompas (en hoogtemeter). Smeer kinderen goed in (minimaal factor 30) en laat ze een zonnehoed dragen; neem mutsen en wanten mee, ook al lijkt dat raar, hartje zomer. Zorg voor voldoende proviand en vooral water. Hitte en koude: let op, kinderen zijn extra gevoelig voor hitte en koude (relatief groot hoofd, weinig isolatie). Pas kleding hierop aan. Let ook op uitdroging; in de bergen is de lucht vaak droger, waardoor je meer moet drinken. Limonade of verdund vruchtensap helpt kinderen vaak om goed te drinken. Hoogteziekte: er is weinig wetenschappelijk onderzoek naar het effect van hoogte op kinderen. Neem de gebruikelijke richtlijnen voor een goede acclimatisatie in acht: boven de 2000 meter niet meer dan 300 meter per dag stijgen (dit geldt voor de slaaplocatie). Valgevaar: met jonge kinderen is het verstandig om routes te kiezen waar je niet steeds bang hoeft te zijn dat je kind naar beneden valt. Dit wil niet zeggen dat je elke klauterpassage moet vermijden of kinderen aan een touwtje moet laten lopen. Kinderen vinden klauteren juist erg leuk en kunnen het bijzonder goed. Zorg wel dat je je kind wijst op de gevaren en dat je in de buurt blijft als dat nodig is. Laat ze op andere (ongevaarlijke) stukken lekker hun gang gaan.

: Van bergbengel Meer weten? Bestel het NKBV-boekje Bergwandelen rsus V-cu tot berggeit. Of volg een NKB n). Alpe of nnen met kinderen (in de Arde en prijzen. Kijk op bergsportreizen.nl voor data

18 |

HOOGTELIJN 3-2013

reden om stil te staan. Terecht! Der Weg ist das Ziel. Als volwassene heb je geleerd om je wensen uit te stellen (straks een Apfelstrudel bij de hut, nu nog even doorbijten). Kinderen leven in het nu. Het is zonde om voorbij te lopen aan alles wat leuk is voor een kind. Het gaat niet om de afstand of de top, maar om de lol en leuke ontdekkingen onderweg. Neem de tijd om de bergen te bekijken door kinderogen. Dan wordt de rots naast de weg een prachtig boulderblok, is het beekje een plek waar je kunt overspringen van steen naar steen (meteen een mooie training van het evenwicht), is de holte onder die grote rots een berengrot en‌ Wie met oudere kinderen op weg is, moet misschien niet op het pad lopen, maar juist ernaast. Dat is veel avontuurlijker. Of je neemt een gps mee om op onverwachte plekken schatten op te delven: geocaching. Stoeltjesliften, kabelbanen, treintjes, voor kinderen is het allemaal een prachtige ontdekkingstocht. Bijkomend voordeel is dat je naar beneden kunt lopen in plaats van omhoog. Bivakkeren onder de sterren en wakker worden naast een ruisende beek: succes gegarandeerd!

2 Neem veel tijd Denk je ongerust: dit gaat heel lang duren? Dat klopt. Voor een tocht met kinderen moet je drie keer zoveel tijd plannen. Natuurlijk, veel van ons zijn opgevoed met de strenge beginselen van het


Xxxxxxxxxxx

Spelletjes onderweg Natuur Memory

bergwandelen: gelijkmatig tempo, minimaal 300 meter per uur stijgen, om de twee uur een grote pauze, kleine pauzes niet langer dan tien minuten. Laat dit los als je met kinderen op pad gaat! Neem je pauze op een plek waar iets leuks te doen is (een veldje, beekje, groot rotsblok, of meertje), niet aan de hand van een tijdschema. Als je een kind vraagt een uur in hetzelfde tempo te lopen, voelt dat voor een kind als een straf. Kinderen lopen (huppelen, rennen) van belevenis naar belevenis. Dat kunnen ze uren volhouden! Als kinderen klagen over moeheid, is de kans groot dat de tocht te saai is of het pad te eentonig stijgt. Los het op door iets speels in te lassen: spelletjes, liedjes, raadsels, wedstrijdjes. Er is altijd wel iets te verzinnen! ‘Veel tijd nemen’ betekent bij jonge kinderen dat de dagtocht naar die leuke hut op drie uur lopen er helaas niet inzit. Tenzij je je kind(eren) wilt dragen of opjagen. Datzelfde geldt voor hoge toppen. Als je die doelen loslaat, heb je alle tijd van de wereld om in het gras te liggen, marmotten te observeren, hutten te bouwen, naar de wolken te staren, kortom: van de bergen te genieten en vakantie te vieren.

3 Geef verantwoordelijkheid Veel kinderen willen niets liever dan zo snel mogelijk groot en zelfstandig zijn. Logisch dat ze liever niet de hele weg achter papa en mama aan lopen. Liever zoeken ze zelf de route. Speel hierop in door kinderen al van jongs af aan te betrekken bij de navigatie. Rood-witte markeringen zoeken, steenmannen spotten, op de kaart kijken, de hoogte bijhouden op het horloge van mama. Geef kinderen zo vroeg mogelijk een eigen rugzak(je) mee. En gun ze de kans om voorop te lopen. Grote kans dat ze daardoor meer plezier hebben en beter lopen. Maak wel duidelijke afspraken, zoals in het zicht blijven of stoppen bij de volgende splitsing en niet afsteken.

4

Bedenk voor elk wat wils

Als je gewend bent de bergen in te gaan voor de fysieke inspanning, de maximale prestatie en of het behalen van de top, is het flink schakelen om voortaan bij elk lieveheersbeestje stil te staan. Het is belangrijk om ieders wensen in de gaten te houden. Zoek naar de juiste combinaties. Is papa heel sportief en staat hij

Dit is een leuk spel om tijdens een wat saaier stuk kinderen (en ouders) af te leiden. Zoek zonder dat de rest het merkt 5 tot 10 markante dingen in de natuur. Verstop die in een zakdoek. Haal de groep bijeen en laat alles ongeveer twee minuten zien met de opdracht dat de anderen dezelfde voorwerpen moeten gaan zoeken. Geef hiervoor een bepaalde tijd (bijvoorbeeld 15 minuten) en check wie de winnaar is.

graag vroeg op? Laat hem ’s ochtends een uur bergrennen en onderweg wat schatten verstoppen voor de tocht met zijn allen, straks. Wil mama graag een dag kayakken of een culturele route lopen? Kijk of het VVV zoiets aanbiedt en plan het terwijl de rest gaat zwemmen. Wat dit betreft zijn de bergsportkampen van de NKBV een mooie formule om met gelijkgestemden en veel kinderen activiteiten te ondernemen in de bergen: voor elk wat wils. Of kies een gebied in de Alpen waar de hutten dicht bij elkaar liggen, zodat je er ook met jonge kinderen prima een trektocht kunt maken.

5 Water, de rest komt later Deze spreekt vanzelf. Zodra kinderen in of langs het water kunnen spelen, is de tocht geslaagd. Plan als het even kan een (zwem) meertje in.

Anne van Galen is International Mou ntain Leader en ontwikk elde voor de NKBV de workshops Bergwa ndelen met kinde ren. Meer weten? Kijk op www.bergspor treizen.nl (zoek op ‘Gezinspr ogramma’) en www.overdeberg en.nl.

Kunstwerk maken Met stenen, veren, bladeren, schors, dennenappels etc. Je kunt nog een wedstrijdelement inbouwen door een tijdslimiet te stellen en een jury te benoemen.

Stenen verven Neem waterverf, water en kwastjes mee, zoek een mooie steen en schilderen maar!

En natuurlijk ook: • Dammetjes bouwen in de rivier • Hutten bouwen • Bomen klimmen • Boulderen

HOOGTELIJN 3-2013 |

19


€ 49,99

in plaats van € 90,-*

- licht fleeceshirt - snel drogend - gewicht: 335g

Productnr.: 346324

Haglöfs Haglöfs Stem II Longsleeve Heren blauw

-44%

Lichtgewicht!

5€

AAN EN O NT IEF BR

MEL DT

U

OR DE NIEUW VO S

G R I J P N U U W K O R T I N G - W W W .C A M P Z . N L

ON EB RD

EEN € 5 W AA NG VA


Meer dan 14.000 artikelen Direct leverbaar

Productnr.: 342085

-50%

100 dagen teruggaverecht Gratis retourneren

-50%

€ 49,99

in plaats van € 100,-*

-50%

W W W .C A M P Z . N L

Volg ons op Facebook facebook.com/shop.campz

€ 44,99

in plaats van € 89,95*

Mammut Crea Element 20 l smoke-iron, Trekking Productnr.: 315709

Marmot Tempo softshelljas vibrant purple

* Vrijblijvende prijsaanbeveling van de producent. Onder voorbehoud van fouten, drukfouten, prijswijzigingen en levermogelijkheden. De aanbieding is tijdelijk en alleen geldig zolang de voorraad strekt. ** Niet geldig op feestdagen in Baden-Württemberg, Duitsland

Verzending nog op dezelfde dag Bij bestellingen tot 16 uur (ma-vrij)**

€ 39,99 € 99,99

in plaats van € 200,-*

Productnr.: 264920

in plaats van € 69,95*

Productnr.: 348732

Vaude Camp Arco 2P tunneltent, sand/chute green

-40%

Therm-A-Rest Prolite Plus Small

-42%

€ 29,99

in plaats van € 49,95

+++ Nieuw in het assortiment +++

€ 4,99

Productnr.: 246370

Productnr.: 341511 *

Vaude Sioux UL 100, zomerslaapzak

Grillcube Droge brandstof, houtskolen

NIEUW


e i t c a n i s d Ki

Bergsportkampen zijn al tientallen jaren een succesformule van de NKBV. Het is een fantastische manier om samen met kinderen vakantie te vieren in de bergen. We vroegen een paar experts w aarom het zo leuk is: de kids zelf!

YES! WE GAAN OP

Met je kids d berg en in e

BERGSPORTKAMP 22 |

HOOGTELIJN 3-2013 | TEKST EN FOTO’S ICO KLOPPENBURG


Je kunt kiezen uit meer dan 30 NKBV bergsportkampen Slovenië, Noorwe in de Alpen, Pyre gen en Groot-Brit neeën, tannië. Een paar zonder kinderen. zij n voor 50+ of mens Ook zijn er hoog-a en lpiene bergsportk Meer weten? Kijk ampen. op www.bergspor treizen.nl. Daar zie het kamp meer of je ook voor welke minder geschikt is, leeftijd en hoeveel leeftijdg ingeschreven. Da enootjes er al zijn t kan teleurstelling en voorkomen. Pas op met reserveren, wa : wacht niet te lan nt sommige berg g sportkampen zijn erg snel vol!

E

mma is ‘nog maar’ elf jaar, maar heeft al negen bergsportkampen (BSK) meegemaakt. Je kunt deze dame dus gerust een veteraan noemen! Wat is er eigenlijk zo leuk aan een bergsportkamp? ‘Nou’, zegt Emma, ‘je zit lekker in de natuur. En je ontmoet heel veel nieuwe vrienden.’ Een paar jaar geleden ontmoette ze zo Maud en dat was heel leuk. Zo leuk dat ze het volgende jaar hun ouders zo gek kregen om voor hetzelfde bergsportkamp in te schrijven. En dit jaar heeft Emma het ook slim aangepakt: haar vriendin van een paar straten verderop is met het gezin lid geworden van de NKBV om samen mee op kamp te kunnen. Nog even de hoogtepunten van de vakantie voor Emma. Klettersteigen en rotsklimmen vindt ze te gek, want ‘je komt dan op hele hoge plekken’. Maar ook de pannenkoekenwedstrijd van een paar jaar geleden was een hoogtepunt. ‘We hadden toen de lekkerste pannenkoek van de NKBV gebakken’, zegt Emma trots. In Nederland speelt ze badminton en dat vindt ze ook heel leuk, want ‘ook daar hebben ze een heel leuk kamp! ’

je weet dat het Nieks droom is om een achtduizender te beklimmen, dan snap je dat wel.

Netwerken Bergsportkampen zijn dus ‘fun’ voor het hele gezin, maar voor de ‘Facebookgeneratie’ komt er nog een hele dimensie bij. Tijdens de vakantie leer je zoveel leeftijdgenoten kennen dat je een heel netwerk opbouwt. En met Facebook kun je gemakkelijk contact houden. Vraag het de eerste de beste puber en je zult horen dat de ‘vriendenlijst’ van Facebook heel wat namen van de bergsportvakantie bevat! En dat leidt weer tot logeerpartijen, uitstapjes en soms hele innige contacten. Ook dat is iets waar je als ouders rekening mee moet houden!

Verkocht Vorige zomer ging Niek voor het eerst op een bergsportvakantie. De camping van het kamp in Italië werd gerund door twee broers die gek zijn van klimmen. En dus was er een groot ‘boulderhok’, waar de kids van ons BSK eindeloos rondhingen en aan het klimmen waren. Niek was daar niet weg te slaan. Volgens mij vond Niek echt alles van het BSK leuk, want hij deed overal heel enthousiast aan mee. Vooral bij het sportklimmen en klettersteigen ging hij helemaal los! Daarom vroeg ik hem op de reünie die we hielden: wat vond je nou eigenlijk het leukst? ‘Het leukst was dat ik met mijn ouders en zus naar een bivakhutje ben geweest’, zegt Niek. ‘We hadden met een hele groep in een berghut geslapen en zijn de volgende dag doorgelopen naar het bivak. Het was heel klein met drie stapelbedden’. Als het zo goed bevallen is gaat hij vast wel weer een BSK doen? ‘Nee, we gaan met het gezin een alpiene cursus doen, want ik wil graag een echte top op.’ Ondertussen heeft hij in Nederland niet stilgezeten, want behalve dat hij voetbalt bij SV Ouderkerk en van wielrennen houdt heeft hij ook zijn klimvaardigheidsbewijs in de hal gehaald. Maar ja, als

Emma Rosa Koopstra naam: 11 jaar leeftijd: Hillegom woonplaats: Ik heb geen idool l: idoo ??????? droom: Ik vind het niet r: voo ch allergis leuk als we vies eten hebben Katachtigen : dier Fleecevesten voor kledingstuk: op vakantie en thuis Alle Fantasia boeken boek:

naam: leeftijd: woonplaats:

Niek Voogt 12 jaar Ouderkerk aan de Amstel idool: Geen droom: Een achtduizender beklimmen allergisch voor: Nergens voor dier: Een kat kledingstuk: Hoody boek: De Grijze Jager

HOOGTELIJN 3-2013 |

23


de s d i e k in j t M e e rg e n b

n e m m i l k n e t Bui n e r e d n i k t e m

VAN KLAUTEREN KOMT KLIMMEN

Klimmen is leuk! Dat hoef je een kind niet uit te leggen. De meeste kinderen klimmen voordat ze lopen. Als je klein bent en ergens niet bij kunt is dat lastig. Wat is er dan logischer om van de kruk op de stoel en op de tafel te klauteren?

K

limmen is een sport waarmee kinderen zich op veel manieren ontwikkelen: kracht, coördinatie en lenigheid worden als vanzelf getraind. Uit een route of boulder vallen en toch weer proberen, en nog een keer, en nog een keer… het is een prima manier om doorzettingsvermogen te trainen. Het klimmen van een uitdagende route op je eigen manier heeft veel weg van het telkens oplossen van een puzzel. Sjiek gezegd: met klimmen train je je problem solving skills en creativiteit.

Beginnen in het laagland In Nederland begint het klimmen voor jeugd vaak bij de klimmuur. Met de hoogste klimhaldichtheid per inwoner is ons land ideaal om laagdrempelig te beginnen met de klimsport. Bijna elke hal organiseert beginnerscursussen, kinderpartijtjes en andere activiteiten om aan het klimmen te ruiken zonder dat je meteen het materiaal hoeft aan te schaffen of heel veel kennis hoeft te hebben van zekertechnieken.

24 |

HOOGTELIJN 3-2013 | TEKST EN FOTO’S ANNE VAN GALEN

Wie buiten wil klimmen met kinderen, raad ik daarom aan om eerst een paar keer in de hal te klimmen. Bevalt het, dan heb je een leuke basis om naar de rotsen te gaan. Daarnaast verschijnen er steeds meer adventure parcs (plekken met een avontuurlijk klimparcours), zodat je met het hele gezin aan de hoogte en het gebruik van materiaal kan wennen.

De rotsen in En dan is het zover: naar buiten. Voor veel mensen is het de vraag wat een geschikt gebied is om met kinderen naartoe te gaan. Waar moet je op letten? • Een geschikt gebied is een gebied waar kinderen veilig op de grond kunnen staan (en spelen!). Een plek dus waar je niet zomaar vanaf valt en waar ook je spullen (helm, drinkfles) niet meteen naar beneden stuiteren. Als je met (groepen) kinderen bij de rots bent, is het slim om een plek aan te wijzen waar ze niet hoeven op te letten (op touwen die op de grond liggen, op vallende rotsen, karabiners of klimmers). Daar hoeven ze geen helm op en kunnen ze rustig spelen en - als ze wat ouder zijn - chillen. • Een gebied moet natuurlijk voldoende makkelijke routes hebben. Dat betekent: niet te steil en met veel treden en grepen. Voor veel kinderen is het in het begin veel motiverender om


Foto Martin Fickweiler

Deze zekeraar heeft een ‘backup’ (tweede man): die zekert als de eerste zekeraar niet oplet.

boven te komen, dan om tien keer uit dezelfde moeilijke passage te vallen. Het is bovendien vaak eenvoudiger om met een spelvorm een makkelijke route uitdagender te maken. Maar een gebied met te moeilijke of te technische routes (bijvoorbeeld veel wrijving of overhangend) kan voor beginnende klimmers frustrerend werken. Als je met een groep (bijvoorbeeld een vereniging) bent, is het belangrijk om overzicht te hebben op alles wat er gebeurt. Dit vraagt om routes die dicht bij elkaar liggen. Enkele voorbeelden van gebieden die aan deze criteria voldoen: • België: Hotton, Durnal, Beez, Les Awirs. • Duitsland: Nideggen, Ibbenburen, Duisburg (Landschaftspark). Wie wat verder weg wil, kan kiezen tussen eindeloos veel gebieden. Voor Zwitserland geldt dat de Schweiz Plaisir-gidsjes van Jurg von Känel met een symbool aangeven of een gebied geschikt is voor kinderen. Ook in veel Franse en Oostenrijkse klimgidsjes is dit aangegeven. Over het algemeen geldt dat veel sportklimgebieden in (Zuid-) Frankrijk rijkelijk voorzien zijn van haken, zodat kinderen ook kunnen leren voorklimmen.

Boulderen en spelletjes Boulderen is een heel goede sport voor kinderen. In Fontainebleau bijvoorbeeld zijn er speciale kindercircuits die heel speels zijn en

kinderen de mogelijkheid geven om vrij te experimenteren met allerlei klimbewegingen. Leer je kind wel om in de gaten te houden waar het verzamelpunt is (oftewel: pas op met verdwalen)! In Frankrijk stappen klimmende ouders met jonge kinderen vaak over op het boulderen. Dit is beter te combineren met verstoppertje spelen, rondfietsen, huttenbouwen, vuurtje stoken en andere leuke ravotactiviteiten. Als ik met een groep kinderen naar de rosten ga, kies ik het liefst een gebiedje waar je even voor moet lopen. Als goede training, beleving van de bergen en als warming-up. En als je dan bij de rotsen aankomt, is er maar één ding belangrijk: zo snel mogelijk HOOGTELIJN 3-2013 |

25


et je ebieden in België mo Voor de meeste klimg via je l ste bben. Die be een klimjaarkaart he er d je ook meer info ov vin ar Da l. www.nkbv.n d. lan its lgië en Du klimgebieden in Be

omhoog. De eerste klimhonger moet je zo snel mogelijk stillen. Pas daarna begin je met wat tips en trucs over techniek. Zorg dus als het even kan dat er al wat topropes uithangen en dat je aan de slag kan.

Niet tot aan het relais Bedenk dat enthousiast omhoog klimmen voor veel kinderen geen probleem is, maar daarna weer afdalen veel spannender. Dus: laat kinderen een meter of vier boven de grond alvast even proefhangen en afdalen. Dat voorkomt dat je - als ze eenmaal twintig meter boven de grond hangen (spannend!) - schreeuwend aanwijzingen moet geven over de juiste afdaalpositie. Probeer te voorkomen dat kinderen bovenop het plateau naar de relaishaak klimmen. Want het geeft vaak veel stress en gevaarlijke situaties als iemand die op een randje staat vervolgens weer over dat randje moet hangen om zich toe te vertrouwen aan het touw en de zekeraar. Definieer bijvoorbeeld de laatste haak voor het relais als ‘boven’. Dit kan door in deze haak iets herkenbaars te hangen zoals een muts, een topboek, een niet al te luidruchtig belletje, etc.

Leer klimmen bij de NKBV

Ben je 14 jaar of ouder? Dan kun je een jeugdklimcursus doen bij de NKBV. We organiseren cursussen in Nederland, de Belgische Ardennen, Oostenrijk, Frankrijk en Italië. Een overzicht vind je op www.bergsportreizen.nl (klik in het eerste zoekveld aan ‘jeugdprogramma 14-18 jaar’). Vanaf 10 jaar kun je al deelnemen aan regionale jeugdklimactiviteiten, zoals klimmen in de hal of een klimweekend in de Ardennen. Er zijn vijftien NKBVregio’s in Nederland. Kijk bijvoorbeeld op: • Regio Amsterdam: http://amsterdam.nkbv.nl • Regio Noord-Holland: http://noord-holland.nkbv.nl • Regio Gelderland: http://gelderland.nkbv.nl • Regio Oost: http://oostwand.nl • Regio Oost Brabant: http://reg.nkbv-oostbrabant.eu

26 |

HOOGTELIJN 3-2013

En dan: risicomanagement Klimmen is een sport met risico’s. We zijn verschillende keren opgeschrikt door tragische ongevallen, ook in overzichtelijke omgevingen als de klimhal. Veel ongevallen bleken helaas het gevolg van onoplettendheid en routinematige fouten. Dit soort risico’s kun je het beste beperken door backups in te bouwen en systematisch veiligheidchecks te doen. Twee tips: • Iedere klimmer kent de partnercheck: zit de gordel dicht (goed teruggestoken), is de knoop goed gelegd, is de karabiner goed dicht, is het touw op de juiste manier in het zekerapparaat van de zekeraar gelegd? Bij buitenklimmen komt hier nog bij: hebben klimmer en zekeraar een helm op? En zit onderaan het touw een dikke knoop? Wie gaat klimmen met kinderen doet er verstandig aan erin te hameren dat deze check altijd en zorgvuldig moet worden uitgevoerd. Bij iedereen. Dus ook bij je vader en moeder of ervaren instructeurs. • Ik laat kinderen in het begin altijd met backup zekeren (dit is een tweede zekeraar die op ongeveer een meter afstand ook het touw vasthoudt), totdat ze na een officieel toetsmoment hebben bewezen dat ze zonder kunnen. Met een backup is niets mis: het bevordert de samenwerking en de gezelligheid.

Voorklimmen en verrekijker In de sportklimweken die ik organiseer, leren de meeste deelnemers in een week voorklimmen, relais bouwen en ombouwen. Dit kan het beste beneden worden geoefend. Een plank met daarin twee haken verbonden door een ketting of schlinge fungeert als mobiele oefenstandplaats. Uiteraard staat er vervolgens ook een begeleider / instructeur boven bij de standplaats om te controleren of het relais maken en ombouwen goed gaat. En daarnaast kun je met een verrekijker vanaf de grond ook al veel observeren. Bijvoorbeeld of de setjes goed zijn ingeclipt.

Materiaal Goed materiaal is uiteraard belangrijk. Voor kleine kinderen geldt: ze zijn nog top(=kop)zwaar. Het hoofd is relatief groot ten opzichte van


het lijf en daardoor kiepen ze eerder om. Dat betekent: helm op en integraalgordel aan. Grotere en getrainde kinderen kunnen met een normale heupgordel klimmen. Uiteraard hebben alle andere (volwassen) klimmers in de groep een helm op. Dat is een kwestie van geloofwaardig blijven. Zeker voor het begin zijn klimschoentjes niet noodzakelijk. Gympies met niet al te grote zoolranden zijn prima voor een eerste kennismaking. Een heet hangijzer voor veel klimmende ouders en ouders in spe: kom ik met kinderen zelf nog toe aan klimmen? Goede vraag. Zeker als je kleine kinderen meeneemt naar de rotsen, kom je minder toe aan het klimmen van je eigen routes. Wil je uitsluitend zelf presteren, laat het kroost dan thuis. Maar vind je het leuk om je jonge kind kennis te laten maken met klimmen en buiten zijn, dan zijn er mogelijkheden genoeg. Juist in landen waar klimmen meer een buitensport is dan een halsport, merk ik dat ouders veel makkelijker omgaan met kinders aan de rots. In de Hautes Alpes, waar wij wonen, zie ik vaak jonge ouders met baby’s en peuters een middagje bij de rots spelen. Kind mee in de draagzak. Hangmat erbij of een tentje om te slapen, een

NKBV richtlijnen voor klimmen met kinderen

• Onder de 8 jaar kunnen kinderen onder begeleiding van volwassenen klimmen en boulderen - mits ze op de klimwand worden toegelaten. • Vanaf 8 jaar kunnen kinderen leren zekeren of boulderen onder begeleiding van volwassenen. • Vanaf 14 jaar kunnen kinderen zelfstandig klimmen en zekeren, mits met toestemming van de ouders. • Vanaf 18 jaar is geen toestemming van ouders nodig. Deze richtlijnen zijn gekoppeld aan juridische regels over aansprakelijkheid en verantwoordelijkheid.

berg speelgoed om zich niet te vervelen. Vaak in groepjes, want dan kun je op elkaars kinderen passen. Voor die kinderen is het vaak al heel leuk om af en toe in een gordel te worden opgehesen en te slingeren. Het echte klimmen komt later wel. Bedenk dat ook dit soort dingen een kwestie zijn van trial and error. De eerste keer dat mijn man en ik in Mont Dauphin met een vriendin en onze anderhalf jaar oude dochter bij de rotsen kwamen, waaide het te hard, hadden we onvoldoende speelgoed bij ons en wilde het meisje niet slapen. Na een uurtje gaven we het op. Gelukkig waren er Franse ouders met voorbeeldige jonge kinderen die ons in onze wanhopige toestand toevertrouwden dat zij dit ook hadden doorgemaakt. Bij het naar beneden lopen viel ze natuurlijk in de draagzak in slaap. Weer iets geleerd. Inmiddels klimt ze als peuter op elke rots die ze tegenkomt en is ze beledigd als ze niet ook een gordeltje aankrijgt (vooral voor de show) als we bij de rotsen zijn.

Touwtechniek is onderdeel van onze klimcursussen. Hier zie je het ‘achtje’.

Tip: Ga je naar Zwitserland? Gebruik dan het gidsje Verzeignis Klettergebiete für Kinder (Ruedi Meier en Jürg von Känel, Zwiserse Alpen Club, 1997) Anne van Galen is Int ernational Mountai n Leader (IML) en ho en sportkliminstructe ofdur voor de NKBV. Zij organiseert samen de NKBV klimkampe met n voor jeugd van 8 tot 18 jaar. Meer weten Kijk op www.bergsp ? ortreizen.nl (selectee r Jeugdprogramma 14-18 jaar) of www.o verdebergen.nl.

HOOGTELIJN 3-2013 |

27


ds i k r o o v t f Bushcra

Met je kids de berg en in

OVERLEVEN KAN JE LEREN

Je bent ver van de bewoonde wereld. Geen eten, geen drinkwater, geen lucifers. Hoe je dat overleeft, kan je leren. Het heet bushcraft en ook kinderen leren technieken hoe te overleven.

water filteren Wie afhankelijk is van water uit de natuur, moet weten hoe veilig drinkwater te vinden is. Stromend water is schoner dan stilstaand water en hoe hoger in de bergen je zit, hoe schoner het water is. Maar je moet water ook kunnen filteren. Elza Pompe (13) uit Apeldoorn filtert thuis soms haar water met een waterfilter. ”Dan smaakt het iets zachter.’’ Een alternatief op reis is zelf een waterfilter maken van natuurlijk materiaal. De stengel van een afgestorven reuzenberenklauw is hol en heel geschikt. Wanneer die gevuld is met mos of turf, steentjes, zand en verpulverd houtskool uit je vuurtje, heb je een goed filter. Deze materialen halen troep uit het water en het houtskool bindt chemische stoffen. ”Het duurt best lang voordat het water er dan doorheen gestroomd is,‘’ ontdekte Elza. ”Het water smaakte nog wat zanderig.’’ Om er zeker van te zijn dat je water drinkbaar is, moet je het na het filteren nog koken, om bacteriën te doden.

Elza Pompe vult haar waterfilter. De stengel van de reuzenberenklauw moet ongeveer een meter lang zijn.

28 |

HOOGTELIJN 3-2013 | TEKST EN FOTO’S RIANNEKE MEES

Een doorsnede van een waterfilter, gemaakt van een afgestorven reuzenberenklauw. Deze is gevuld met turf, mos, zand en houtskool.


Bij een mooi kampvuurtje.

fiie MAKEN Aansteker kwijt? Lucifers natgeregend? Geen probleem voor Niels te Veldhuis (11) uit Dordrecht. Hij kent al veel verschillende manieren om vuur te maken zonder deze hulpmiddelen. Met vuurstenen of een firesteel bijvoorbeeld is het een koud kunstje voor hem. Hij hield er al eens zijn spreekbeurt over. “Lekker fikkie stoken in de klas!’’ De techniek van de vuurboog, een andere prehistorische manier om vuur te maken met behulp van hout en touw, kent hij ook al. ,,Maar ik mis nog de kracht daarvoor,’’ weet hij. Voor de vuurpomp, een handig buisje waarin door middel van luchtdruk tondel (licht ontvlambaar materiaal) aangestoken kan worden, heb je ook al aardig wat kracht nodig. En dus oefent Niels fanatiek.

Niels te Veldhuis oefent met zijn zelfgemaakte vuurpomp. Door te slaan op het houtje met de ronde knop, schiet het houtje in de koperen buis. Door de druk kan tondel dat onderin de buis zit, aangestoken worden.

ar bushcraftweekeinde. Da twee keer per jaar een dt hou t raf shc nie Bu ech ing De Sticht allerlei overlevingst lnemers in workshops dee g jfti dvi in der en der hon n kin leren zo’ den in de natuur. De hoe ze zich kunnen red n ken. Ook kinderen leren weekeinde op het terrei aft hcr o’s waren op een bus fot de l op ft.n en l cra haa ush ver ngb dit e: info@stichti oo. Voor meer informati Spelderholt in Hoenderl

KOKEN OP HET VR Wie vindt dat ook zo’n gesjouw: brandertjes, potten en pannen meenemen tijdens een trektocht? Walter Groskamp (15) uit Venhuizen laat het allemaal thuis. Hij bouwt van afval dat hij in het bos vindt, een kooktoestel. Van twee melkpoederblikken en twee tomatenblikken bouwde hij een toestel, terwijl een half blik augurken dient als vuurschaal. “De toevoer van lucht en brandstof gaat via dezelfde buis,’’ wijst hij. “Maar ik heb er wel een stokje tussen gedaan, zodat ik zeker weet dat er altijd lucht door kan. Want zonder lucht dooft het brandertje heel snel.’’ De brander werkt goed; in een paar minuten heb je kokend water. Walter neemt het afval natuurlijk weer mee uit het bos, maar hij kookt eigenlijk altijd maar een keer op hetzelfde brandertje. “Want ik vind het heel leuk om steeds betere te maken.’’

Een vuurtje in een sleuf zand is gauw gemaakt, ook onderweg. Als de sleuf de windrichting volgt, is de luchttoevoer verzekerd.

Walter Groskamp bouwde een eigen brandertje, gemaakt van afval.

HOOGTELIJN 3-2013 |

29


Wandelvakanties in Innsbruck en haar vakantiedorpen (Berg)wandelen, sightseeing, winkelplezier en City-Flair. In slechts 20 minuten op 2.300 meter hoogte met de Nordkettenbahnen en daarmee op het startpunt voor schitterende bergbelevenissen. Ons aanbod: 3 overnachtingen + wandeltochten met gids en gratis gebruik van uitrusting, berg- en dalrit met de Nordkettenbahnen, p. p. vanaf € 139,– www.innsbruck-packages.com Innsbruck Tourismus, Burggraben 3, 6020 Innsbruck, Oostenrijk, tel. +43 512 / 56 20 00, hotel@innsbruck.info, www.innsbruck.info

INNSBRUCK TOURISMUS GRAFIK h. a.

BEKENDE BERGEN, TIROOLSE DORPJES EN DE HOOFDSTAD VAN TIROL


Samen knopen oefenen.

KNOPEN leen Het kan best lastig zijn om een knoop te leren, vindt Hasse Mees (9) uit Den Bosch. “Maar als je eenmaal de knoop in je hoofd geprent hebt, dan doe je het met je ogen dicht.’’ Ze kent bijvoorbeeld de zaksteek en de mastworp. Die gebruikt ze om een klimtoestel tussen twee bomen te bouwen. Hasse maakt ook armbandjes van paracord. “Je vlecht paracord op een speciale manier in elkaar en dan heb je altijd drie meter touw bij je. Super handig!’’ Hasse vindt knopen zelf niet bijzonder leuk. “Maar het gaat er om wat je er mee kan maken.’’

In deze armbandjes van paracord zit ongeveer drie meter touw.

Hasse Mees test haar zelfgemaakte klimtoestel.

’s Avonds mogen de fakkels aan! Joska(rechts) vindt het geweldig.

FAELS MAKEN Zaklamp leeg? Geen probleem. Met een fakkel kun je ook de route naar het toiletgebouw vinden en het is nog sfeervol licht ook. Jochem (6) en Joska (10) Hollander uit Huizen bewaren voortaan de stompjes kaars van kerstdiners en andere feestjes. Wanneer je de verzamelde stukjes kaars verhit en er vervolgens lappen stof in doopt en die dan steeds een beetje om een stok wikkelt, kun je er een fakkel mee maken. Stukjes ijzerdraad toevoegen kan handig zijn voor de stevigheid, anders loop je kans dat de stof van de stok af glijdt. Vergeet ook niet een scherpe punt te maken aan de onderkant, want dan kun je de fakkel in de aarde steken.

Fakkels maak je door kaarsvet te verhitten en lappen stof erin te drenken en die dan langzaam om een stok heen te wikkelen. In het midden met bril Jochem.

HOOGTELIJN 3-2013 |

31


WAXENSTEIN BIO Chroomvrij leer

De leren voering bevat geen allergenen op chroombasis. Zeer huidvriendelijk.

Light weight

Bijzonder lichte schachten zoolconstructie.

Deep-Pull-Lacing

Zorgt voor een goede hielfixatie.

Air-Pulse System

Een uitstekende ventilatie en dus een goed voetklimaat.

Bio leer

Bevat 50% minder chroom

Shock Absorb

Vibram

Extra demping bij de hak die zorgt vooreen betere vering.

Zeer slijtvaste Vibram profielzool.

Hanwag schoenen gemaakt van Bio Leer

info@hanwag.nl | www.hanwag.nl

Comfortabel en “Bio” : Drie modellen van Hanwag zetten een duurzame stap dichter naar de natuur. Het leer van deze prachtige natuurlijke wandelschoenen komen van runderen die op gecertificeerde Bio boerderijen hebben geleefd. Bovendien wordt het leer milieu-vriendelijk gelooid, wat betekent dat het minder dan de helft aan chroom bevat dan het leer dat op conventionele wijze wordt gelooid. Voor de voering wordt gebruikt gemaakt van 100% chroomvrij leer dat voor een natuurlijk voetklimaat zorgt. Alle drie de modellen zijn geschikt voor mensen met allergieën.

Quality

since

1923

Quality

LO_5392_AZ_GorgonGTXlo_210x135+3.indd 1

since

1923

15.03.13 14:28


ken e l e g r e v s r rage d r e d n i k e e Tw Kinderdragers zijn vaak praktischer dan een kinderwagen. Niet alleen in de bergen, ook in de stad. Vooral als je kind tussen één en drie jaar oud is (tussen ca. acht en vijftien kilo). Je kind zit hoog en kan lekker om zich heen kijken. En jij hebt volop bewegingsvrijheid.

de s d i k je Met rg en in be

BERGANS VS. DEUTER Bergans Lietint

Deuter Kid Comfort I

3000 gram € 209,95

3500 gram € 269,95

Voordelen:

Voordelen:

Nadelen:

• Relatief licht, is nog te strippen van extra’s (tasjes en kap kunnen eraf); • Klein(er), handzamer pakformaat dan de Deuter; • Veel opbergmogelijkheden achterin en in heupgordel; • Comfortabel draagsysteem voor de ouder; • Goed en makkelijk gordelsysteem voor het kind; • Regen / zonnekap eenvoudig te monteren en weg te werken in speciaal opbergvak; • Goede gespen.

• Solide uitgevoerd; • Zeer comfortabel draagsysteem voor de ouder; • Inclusief kussen waar je kind kin of hoofd op kan rusten / op kan slapen; • Goede grote regen- of zonnekap die is weggewerkt in het achterpand. Makkelijk uit te ritsen; • Hoge zitpositie van het kind: zwaartepunt boven je heupen, waardoor je minder naar achter getrokken wordt; • Goede extra opbergmogelijkheden achterop en in de heupgordel; • Gemakkelijk op maat te stellen.

• Erg groot, ook opgevouwen; • Door de hoge zit soms lastig in het bos (kind steekt ver uit); • Relatief zwaar; • Gespjes om kind vast te zetten zijn wat lastig te sluiten/openen; • Wat oncomfortabel voor het kind. Het kind ‘hangt’ in het kruis. Lijkt niet ideaal voor de bloedsomloop. Het zitvlak is wel iets comfortabeler dan bij de Bergans.

Nadelen: • Kind zit relatief laag: de ouder wordt daardoor meer naar achter getrokken; • Bij het eerste gebruik is het even zoeken om alles goed in te stellen. Ook het verstellen kost even tijd (als je er een ander kind in wilt vervoeren); • Wat oncomfortabel voor het kind. Het kind ‘hangt’ als het ware in het kruis. Lijkt niet ideaal voor de bloedsomloop; • De drager blijft uit zichzelf niet rechtop staan. Wel kun je je voet op een beugel zetten: dan staat hij stevig rechtop bij het in- of uitladen van je kind.

Mijn conclusie? De Bergans is kleiner en lichter, voordelig bij een bergvakantie. Sterk aan de Deuter is dat je kind wat comfortabeler en hoger zit. Kinderdragers lijken vooral voor de ouder comfortabel. Hoe lekker het kind erin zit bij een lange wandeling, is de vraag. Deuter raadt af om je kind er te lang in te vervoeren, in verband met verminderde bloedcirculatie. Maar na hoeveel tijd dat is, specificeert de producent helaas niet. Na een paar uur wordt het ook vermoeiend voor de ouder. Een alternatief is de draagdoek. Als je eenmaal gewend bent die te gebruiken, vind ik die (vooral voor kleine kinderen en op lange afstanden) comfortabeler.

TEKST EN FOTO’S DIRKJAN VAN HEUMEN | HOOGTELIJN 3-2013 |

33


Dit is een van de sets met touwrem die is teruggeroepen.

VEILIGHEID VOOROP Klettersteige zijn populair. Op veel plaatsen in de bergen zie je ze verschijnen. Het is een mooie manier om met je gezelschap op spectaculaire plaatsen te komen. Maar je moet wel goed voorbereid en beschermd op pad gaan.

Foto Paul Koller

en G I E T S R E T T E KL g n i t h c i l r o Vo

K

lettersteige of via ferrata’s – letterlijk ‘ijzeren wegen’ – zijn routes die beveiligd zijn met staalkabels, beugels en ladders en die door steile en loodrechte bergwanden of door ruige kloven lopen. Meestal loopt een staalkabel langs de hele klettersteig. Deze is bedoeld voor je veiligheid – soms om je aan vast te houden, maar vooral om je voor een val te behoeden. Met een klimgordel om de heupen en een klettersteigset zit je vast aan de staalkabel. Met klettersteige kun je op een relatief veilige en eenvoudige manier op de spectaculairste plekken komen. Het is een leuke manier om met het hele gezin actief in de bergen onderweg te zijn. Ondanks het gemak is een klettersteig niet zonder risico’s. Er moeten jaarlijks teveel mensen uit een klettersteig gered worden. Niet vanwege ongelukken, maar omdat ze de moeilijkheden onderschat hebben. En hoewel je met een klimgordel en een klettersteigset aan de kabel vast zit moet je een val altijd vermijden. De kans op letsel is erg groot. Draag daarom altijd helm, handschoenen en gebruik een sportklimgordel met moderne klettersteigset.

Kinderen en lichte personen Vrijwel alle sets remmen lichte personen (met een gewicht onder 50 kg) te abrubt af. Wij raden daarom dringend aan om kinderen en lichte mensen op klettersteige in valgevaarlijke passages extra te zekeren. Een goed alternatief is, dat een ouder direct onder het kind klimt en het kind ondersteunt zodra het dreigt te vallen.

Terugroepacties Afgelopen jaar zijn er twee grote terugroepacties, recalls, geweest van klettersteigsets. Het ging bij de eerste recall om sets met

34 |

HOOGTELIJN 3-2013 | TEKST HARALD SWEN

Een karabiner en een klettersteigset met scheurband. elastische ‘armen’. Bij een ernstig ongeval met een set die in de verhuur werd gebruikt in 2012 bleek dat het bandmateriaal van de ‘armen’ (afkomstig van één toeleverancier) sneller versleet dan tot dusver werd gedacht. Als gevolg daarvan braken beide armen bij een val en kwam de klimmer om het leven. Alle sets die gemaakt zijn met dit type bandmateriaal zijn daarop teruggeroepen. Van acuut gevaar bij recreatief gebruikte sets was overigens geen sprake. Het onderzoek dat hierop volgde bracht aan het licht dat er problemen zijn met een ander onderdeel van de klettersteigset, namelijk met het onderdeel dat voor de energieopname zorgt ook wel de ‘rem’ genoemd. Er zijn grofweg twee constructiemethoden voor de rem waarmee klettersteigsets de valenergie van een vallend persoon absorberen; de wrijvingsrem en de scheurband. Bij een wrijvingsrem is de dikte en soepelheid van het touw in de fabriek precies afgestemd op de grootte van de gaten in de remplaat. Door veroudering wordt het touw minder soepel. Hierdoor neemt de weerstand waarmee het touw door de remplaat loopt toe. Bij sommige sets zorgde dit, in combinatie met de afname van sterkte van de ‘armen’, ervoor dat een forse val – theoretisch - zou kunnen leiden tot het breken van de ‘armen’. De tweede recall was een feit.


Tip: NKBV-ken niscen tr um

Meer weten over de rec alls en het zekeren van kinderen op kletterste ige? Kijk op www.nkbv.nl/ken niscentrum (zoekterm: klettersteig).

Bestel het boekje over

veilig klettersteig Meer weten over veilig en klettersteigen? Bestel het boekje Klettersteig, ver avontuur (48 pagina’s) ticaal à € 4,95 in onze websh op: www.nkbv.nl/websh een NKBV-workshop of op. Of volg cursus Klettersteigen. Kijk op www.bergsportreize n.nl. Wat moet ik met mijn klettersteigset? Een overzicht van de teruggeroepen sets vind je in het kenniscentrum op nkbv.nl. Controleer of jouw set wordt genoemd. Alle merken hebben hun eigen terugroepactie georganiseerd. Wordt jouw set niet genoemd? Dan kan het geen kwaad er nog eens kritisch naar te kijken. Zie je slijtage, is je set ouder dan tien jaar? Misschien is het tijd voor een nieuwe. De recalls betreffen sets van de volgende fabrikanten: • AustriAlpin (Nederlands) • Edelrid (Nederlands) • Climbing Technology (Engels) • Edelweiss (Duits) • Mammut (Engels) • Ocún (Engels) • Singing Rock (Engels) • Stubai Bergsport (Engels) • Wild Country (Engels)

Nieuwe set kopen? Waar moet je op letten als je een nieuwe set koopt? Bovenaan staat gebruiksgemak: • Hoe liggen de karabiners in de hand? Hoe makkelijker te bedienen hoe fijner in het gebruik. • Een compacte touwrem zit niet in de weg tijdens het lopen/ bewegen. • Zijn de armen van de set minimaal evenlang als de spanwijdte van je armen? • Heeft een set de mogelijkheid tot bevestiging van een (korte) derde arm om aan uit te rusten/voor traverses. Zo niet gebruik dan een korte bandlus (60 cm) die je met een ankersteek aan de inbindlus van je klimgordel vastmaakt. • Er zijn speciale sets voor lichtgewicht personen (max. 50 kg) op de markt. HOOGTELIJN 3-2013 |

35


en r e d l u o b s i u th e g a t r o p e r beeld

HOEZO, NAAR Het EK Boulder staat voor de deur. Op 31 augustus en 1 september strijden meer dan honderd atleten in Eindhoven om de Europese titel. Wie bouldert er nu eigenlijk? En waar oefen je? Vijf NKBVleden geven een kijkje in hun keuken.

Kom naar het Europees Kampioenschap Boulderen 201 3

• Wanneer? Zaterdag 31 aug. en zond ag 1 sep. 2013. • Waar? Eindhoven. • Voor wie? Iedereen die klimmen en boulderen leuk vindt om naar te kijken, of zelf eens een poging wil wagen. Fantastisch uitje, ook met kinderen! Er is een hal (Monk Boul der Gym) waar je zelf kan oefenen. • Kandidaten? Ruim honderd topa tleten uit heel Europa, waaronder Kilian Fischhuber, Rustam Gelmanov , Jorg Verhoeven, Vera Zijlstra, Anna Stöhr en Shauna Coxey. • Prijs? Dagkaarten kosten € 6,50 voor NKBV-leden. • Organisator: NKBV en IFSC.

Tickets en meer info: www.eu rob oulder.co m.

36 |

HOOGTELIJN 3-2013 | FOTO’S MARTIN FICKWEILER


Jasper Watertor (41 jaar, gymdocent, NKBV-lid sinds 2002) raakte ‘hooked’ tijdens zijn klimsabbatical in de VS. De eigenaar van Salvatore grepen bouwde zijn wandje. “Mijn boulderwand is als een fijne kameraad die er altijd is.”

de hal? Zo bouw je je eigen boulderwand Je bent niet de eerste die zelf een boulderwandje bouwt. En gelukkig hoef je daarvoor geen raketgeleerde te zijn! Natuurlijk is niet iedereen handig met zaag en boor. Twijfel je over je skills als timmerman, dan geldt vooral: hou het simpel! Natuurlijk wil je de mooiste boulderwand van het land, maar is dat ook realistisch? Bedenk dus of je echt die speelse hoeken of die zandlaag op de muur nodig hebt.

2 Hou genoeg ruimte achter de wand. Ben je te zuinig dan moet je voor kleine grepen altijd korte bouten gebruiken, omdat je anders de muur raakt. Een bewegelijke wand is slim: je kunt dan variëren in steilte. Zorg dat de bovenkant naar voren kan komen. Dat kan door met katrollen en touw te werken. Het kan ook door aan de voorkant een (flexibele) begrenzing op de zijwand aan te brengen, zodat het wandje blokkeert.

1 Zorg voor goed gereedschap: zaag (liefst een cirkel- of decoupeerzaag), houtboor (12 mm), elektrische (accu)boormachine, schroefbitjes, hamer, potlood en duimstok. Je moet ook veilig met de zaag kunnen werken! Kies goed materiaal. Multiplex van 18 mm dik is prijzig (reken op € 60,voor een plaat van 244x122 cm) maar is het zeker waard. Dan heel veel inslagmoeren M10 (€ 0,20 per stuk). Van de inbusbouten M10, om de grepen vast te zetten (€ 0,40 per stuk), heb je er veel minder nodig. Verder een paar goede vurenhouten balken om de platen op te bevestigen en heel veel spaanplaatschroeven.

3 Boor een gatenpatroon in de plaatdelen. Doe dat in diagonale lijnen op regelmatige afstanden. Sla de inslagmoeren in de gaten. Dit moet grondig gebeuren, anders draai je uiteindelijk de plaat kapot. Schroef ter plekke de plaatdelen op de balken en bevestig het geheel aan de muur. Een oud matras eronder en de boulderparty kan beginnen! O ja, je hebt nog grepen nodig, die kun je de komende jaren mooi voor je verjaardag vragen… Succes en boulderze!

hoogtelijn 3-2013 |

37


Rens Horn (43 jaar, beeldend kunstenaar/fotograaf, NKBV-lid sinds héél lang) bouwde zijn wand om elke dag te kunnen trainen voor expedities naar Madagascar en Baffin Island. “In de winter de beste plek in huis om snel warm te worden.”

38 |

hoogtelijn 3-2013


Max Ruys (17 jaar, scholier, NKBV-lid sinds 2009) bouwde zijn eigen boulderwand in de tuin. “Leuk om er een thuis te hebben. Als ik geen tijd heb om naar de hal te gaan, kan ik nu alsnog trainen.�

hoogtelijn 3-2013 |

39


40 |

hoogtelijn 3-2013


Thomas Knoope (45 jaar, uitvinder/uitvoerder, NKBV-lid sinds 1983) bouwde zijn wandje ‘gewoon omdat het kan’. “Ik heb de ruimte, en met wat Axis-klimgrepen en –platen kom je een heel eind.”

Tjinta Kwakkelstein (16 jaar, straks student Zeevaart, sinds enkele maanden NKBV-lid) wil haar boulderwandje volgend jaar uitbreiden naar haar plafond. “Sommige mensen hebben een spreuk op hun muur die hen opvrolijkt. Ik heb een boulderwand.” hoogtelijn 3-2013 |

41


>>> en route ^^^ sportklimroute ^^

Overzicht van het massief vanaf de camping.

EENTALER IN DE DORDOGNE Het is september 2012 en zes uur ’s middags, maar ik voel me als een zwetende plak kaas in deze zuidelijke zon. Wegbrandend uit een meer dan riante standplaats halverwege deze prachtige route, zwaai ik jaloers naar de eenzame toeschouwer in het ijsblauwe zwembad diep onder me.

E

en gekmakende mistral woei ons weg uit de rotsen van de Drôme, via de Dentelles de Montmirail en de rotsen bij Le Rozier aan de Tarn uiteindelijk naar hier, het hart van de Dordogne. Hier is het aangenaam warm en windstil. En klimmen kun je hier ook nog. Onze tent staat op roepafstand van dit rotsmassief langs de Céou. De Voie Normale die we nu klimmen is gewaardeerd als 4C en 6A. Technisch geen wereldniveau, maar er zijn meer redenen dan de absolute moeilijkheidsgraad om een route te willen klimmen. En die reden is in dit geval de waanzinnig mooie rots. Wind, water en zon hebben hier in hartje Frankrijk

42 |

een Zwitserse Emmentaler van 50 meter hoog uit het zandsteen gevreten. Een flat van muizenholen, gaten, gaatjes en grotten in alle kleuren tussen geel en rood. Geen enkel glad stapje is er te vinden. In deze zachte steen laat iedere stap steeds weer een ruwe greep achter. Wadi Rum in Europa! De eerste touwlengte is meer een hallucinerend sluip-door-kruip-doortraject tussen de bulten en grotten en over banden en bandjes. Halverwege een meterslange traverse toch maar een nutje, veiliger voor mijn naklimmer. De tweede touwlengte wordt wat serieuzer. Een paar kleine overhangetjes met prima grepen brengen je onder aan een pilaar van hardere zandsteen; ruwe grijze kalk zoals in de

HOOGTELIJN 3-2013 | TEKST EN FOTO’S FRANK HUSSLAGE

Routeschets:

•De twee markeringen met ieder drie puntjes zijn standplaatsen met ketting •De onderste touwlengte is gewaardeerd met 4C •De linkervariant is gewaardeerd met 5C •De rechtervariant is gewaardeerd met 6A Verdon. Hier kun je kiezen: recht over de pilaar naar boven met keurige 6A wrijvingsstapjes, of drie meter meer naar links van de pilaar via een aantrekkelijke 5B hoekversnijding.


^^ en route ^^^ sportklimroute ^^^

Met twee keer vijftig meter touw kom je veilig beneden.

Op een steenworp van Château de Castelnaud.

Gebiedsinformatie De Dordogne is geen typische klimbestemming. Maar als je er toch bent, kun je er prima rotsklimmen. De beschreven Voie Normale (twee touwlengtes, 4C-6A, goed behaakt, 2 x 50 meter touw, abseilen) maakt deel uit van het massief langs de Céou. Dit massief ligt pal in het toeristische hart van de Dordogne, in het zicht van het Château de Castelnaud. Het massief biedt zo’n vijfduizend hoogtemeters rotsklimmen in alle moeilijkheidsgraden en is door de ligging het hele jaar door interessant. ‘s Zomers aan de randen van de dag, ‘s winters midden op de dag. Al in de steentijd van het sportklimmen, de jaren zeventig van de twintigste eeuw, werden de eerste routes hier geopend. De waarderingen zijn serieus streng, maar de hakenafstanden meestal Zuid-Frans vriendelijk. Céou heeft een eigen topo, die voor een paar euro te koop is bij de camping aan de voet van de rotsen. De streek Dordogne kent nog veel meer sportklimgebieden, waarvan negentien stuks beschreven worden in de topo Escalade en Périgord. (ISBN 978-2-35669-037-1). Deze topo wordt onder andere verkocht door camping Le Val de la Marquise, onderaan het sympathieke klimmassiefje van Campagne, vier kilometer zuidoostelijk van Le Bugue. (levaldelamarquise.com)

Bereikbaarheid De vallei van de Céou is bereikbaar via de trein naar Lalinde en dan verder met de bus naar Castelnaud. Met de auto ligt Castelnaud 1015 kilometer vanaf Utrecht.

Onderdak Kamperen is in de Dordogne geen enkel probleem, net zo min als welke andere vorm van onderdak dan ook. Pal onderaan de rotsen ligt camping Maisonneuve, met winkeltje, zwembad en een nog lekkerder zwembeekje. (Campingmaisonneuve.com). Castelnaud heeft een winkel waar alle dagelijkse benodigdheden koop zijn, maar de grote supermarkten in bijvoorbeeld het nabijgelegen Domme (heeft ook een klimmassief ) maken de vakantie wel een stuk betaalbaarder.

Landkaarten IGN 1:25.000 1936ET en dan nét nog rechtsonder op de kaart. Michelin Local 1:150.000, 337 Lot, Tarn et Garonne, C/D-3

Tip Voor wie in het hoogseizoen de toeristische drukte rond de Dordogne beu is: vanuit Castelnaud ligt er twintig kilometer vrijwel vrij liggend fietspad over een oude spoorlijn. Hate it or love it: de voorzieningen onderweg zijn nogal eens in handen van Britten. hoogtelijn 3-2013 |

43


IJsklimmers Marianne van der Steen en Dennis van Hoek

Watervallen en winterbanden Marianne van der Steen en Dennis van Hoek hebben een winter achter de rug met – letterlijk – ups en downs. Van Hoek won goud bij de World Cup Iceclimbing in Saas Fee, maar onderweg naar een wedstrijd in Rabenstein gaf hun busje de geest. En toen moesten ze nog naar Siberië…

T

sja, het busje dus. De trouwe Volkswagenbus van ijsklimmers Dennis van Hoek en Marianne van der Steen gaf eind januari de geest, onderweg naar een wedstrijd in het Noord-Italiaanse Rabenstein. Sindsdien staat het geblesseerd in de schuur achterop het erf. “Ik probeerde naar z’n drie te schakelen, maar het wilde niet. Tot we ineens ‘Kloenk!’ hoorden”, vertelt Van Hoek. Toen stond de bus wèl in z’n drie – voor altijd. Ergens in de

44 |

versnellingsbak zat iets helemaal verkeerd. Niet fantastisch als je op een besneeuwde bergweg rijdt, constateren Van Hoek en Van der Steen droog. “Het was een interessant stukje rijden.” Van Hoek (25) en Van der Steen (29) vormen sinds 2010 met z’n tweeën het Nederlands IJsklimteam. In de winter trekken ze met hun busje langs ijsklimwedstrijden in de Alpen, in de zomer klimmen ze knalharde rotsroutes, de rest van het

jaar wonen ze antikraak in een boerderij net ten noorden van Rotterdam. Het tafereel kan bijna niet Hollandser: voor het huis loopt een dijkje waar af en toe een fietser voorbij peddelt. Het keukenraam biedt uitzicht op een weitje met schapen (“Nee, da’s niet het schaap dat ik heb gewonnen in Rabenstein. Dat heb ik direct verkocht…”) Een oude kapschuur achter op het erf biedt onderdak aan het wagenpark, twee Volkswagenbussen en een stokoude, metallic groene Golf. “Die tweede bus heb ik gekocht als vervanger voor de eerste”, vertelt Van der Steen. Helaas: “Hij is toch iets minder goed dan de verkoper beweerde. Eigenlijk moet de hele motor d’r uit.”

hoogtelijn 3-2013 | Tekst ernst arbouw | foto’s laurens aaij


hoogtelijn 3-2013 |

45


Wie is… Marianne van der Steen (Naarden, 1984) kwam als achtjarige voor het eerst op een klimwand, in de gymzaal van haar vader Hans. “Ik met een schlinge aan de grond en dan met een achtje m’n vader zekeren.” Ze begon serieus met klimmen in 2004, tijdens haar studie Bos- en Natuurbeheer in Wageningen. Op dit moment is ze de enige Europese deelnemer aan het prestigieuze Alpine Mentors Program van de Amerikaanse topklimmer Steve House. 2006 Eerste 7b on sight in Céüse, Frankrijk, eerste 7c on sight in Siurana, Spanje 2009 Eerste keer ijsklimmen in IJsland 2010 Deelname World Cup ijsklimmen 2011 6e plek in de finale Iceclimbing World Cup, Saas Fee 2011 China van Beijing naar Getu, (met de trein, bus en liftend meer dan 2800 km door China) samen met Dennis 2012 Hardlopen. Mooiste tocht: Laugavegurinn plus deel van Fimmvorduhals in IJsland, ongeveer 62km 2012 Start Alpine Mentors Program, Colorado en Utah (USA) 2013 M12 on sight in Hall of Justice, Ouray, Colorado, tweede plek tijdens Ouray Icefest

Bus één (Volkswagen T25, bouwjaar 1979) is tijdens het ijsklimseizoen niet alleen het transportmiddel, maar ook home away from home. “Het is toch een beetje een stabiele factor in ons bestaan”, zegt Van Hoek. “De NKBV vindt eigenlijk dat we bij wedstrijden in hotels moeten slapen, maar ik word knettergek als ik iedere keer m’n spullen moet inpakken, hotel in, spullen weer uitpakken. Het is fijn dat je in een hotel kunt douchen, maar ik vind het nog fijner om gewoon in m’n busje te kunnen zitten. Je hebt je eigen spulletjes om je heen, het is lekker warm – het is toch een soort thuis.” “We hebben in Rabenstein nog wel in het busje geslapen, maar daarna moesten we dus iets anders regelen”, vertelt Van Hoek. Dat bleek nog niet zo eenvoudig. De autoverzekering bood wel vervangend vervoer, maar een kampeerbus met winterbanden was onmogelijk te krijgen. Uiteindelijk kreeg het tweetal een gewoon bestelbusje aangeboden. “Wel fijn dat het een bus was, want dan kon alle meuk erin, maar we hadden dus geen verwarming en geen keuken. Dan ben je ineens overgeleverd aan hotels en pensions.”

Prestaties Toeval of niet, na de zwanenzang van het busje zakten de prestaties van het ijsklimteam in. “Dat kun je wel zeggen. Als we ons eigen busje hadden gehad, was het allemaal misschien net iets makkelijker geweest.” Van der Steen kreeg griep (“Ik krijg nooit griep!”); Van Hoek, die in januari goud won tijdens de World Cup in Saas Fee, slaagde er niet meer in om zijn niveau te halen. Begin februari werd hij bij de wereldbeker in Busteni (Roemenië) in de halve finale

46 |

HOOGTELIJN 1-2013

uitgeschakeld. “Eigenlijk wilden we niet naar Roemenië, maar door de eerste plek in Saas Fee had ik ineens kans op een podiumplaats in het eindklassement.” IJsklimwedstrijden hebben twee categorieën, Difficulty en Speed, waarbij het respectievelijk draait om – inderdaad – moeilijkheid en snelheid. Plat gezegd: in de ene categorie gaat het om wie het hoogst komt in een moeilijke route, bij de andere gaat het om wie in een relatief eenvoudige route het snelst boven is. “Speedklimmen is een kansensport. Eigenlijk zit je altijd op het randje: je valt of je valt niet. En als je niet valt, heb je het niet hard genoeg geprobeerd. In dit geval heb ik het dus letterlijk te hard geprobeerd. Dus ik hing daar, en toen had ik nog één kans, Dat was in Kirov.”

Hotel Sputnik Kirov, een voormalige rakettenstad, ongeveer 800 kilometer ten noordoosten van Moskou, bleek een ervaring op zich. “Je wilt het niet weten – dat het eten wordt opgediend en dat zelfs de Russische atleten weglopen”, vertelt Van Hoek. Van

der Steen vult hem aan: “Dan weet je zeker dat je het niet moet eten.” - “Allerlei rare dingen.” - “Ge-fri-tuur-de zu-re kwark.” - “Nee, echt: kwarkkroketten!” “De volgende dag kregen we diezelfde zure kwark. Het zag eruit als slagroom met vruchtjes, dus dan denk je: oh, slagroom – lekker.” Van der Steen rilt: “Eughhh. Alsof je ko… Nou ja, héél vies.” Voorzichtige conclusie: ga niet naar Hotel Sputnik in Kirov. “Een van de Duitse klimmers dacht op de gang een serveerster aan te spreken. Dus hij vroeg hoe laat het eten was. Haar antwoord: ‘Oh, you like company? You want me to come with you?’ Geen serveerster dus, maar je hebt wel direct een idee hoe de serveersters gekleed zijn.” De wedstrijd zelf was ook verre van ideaal. Allebei, giechelend: “Kunnen we het ergens anders over hebben.” Van Hoek staat op en doet alsof hij zich uit de voeten maakt: “Ik pak nog even wat eten. Vertel jij verder?” Van der Steen trekt een moeilijk gezicht. Het probleem is dat ijsklimwedstrijden van oudsher worden gedomineerd


Wie is… Dennis van Hoek (Waalre, 1987) klom zijn eerste route in 1999, tijdens een kinderfeestje. “Daar haalde ik het hoogste punt – zestien meter!” Daarna ging hij met een achtje aan een koppelriem de bomen rond zijn ouderlijk huis te lijf. Een jaar later klom hij in Slovenië zijn eerste rotsroute. 2001

Koopt via Ebay eerste klimwand (“Mijn ouders waren hartstikke blij dat ze die helemaal in Amsterdam mochten ophalen…”) 2003 Koopt eerste ijsbijlen, dit keer niet in Amsterdam, begint met oefenen op bomen 2004 Met klimmaatje toppen snellen in het Ötztal. 2005 Grossglockner noordwand via Mayerl Rampe 2006 Eerste World Cup wedstrijd in Daone, Italië 2010 Eerste 8a in Zwitserland 2011 Eerste flash 8a “Calf ” in Getu Valley tijdens Petzl Rocktrip China 2012 Opening verschillende trad-routes op IJsland, waaronder Hangikjot (7a+) 2013 Eerste plaats World Cup Speed ijsklimmen, Saas Fee

“Het busje is de stabiele fa ctor in ons bestaan.” door Russen, vertelt ze. In Kirov bleek het aantal Russische deelnemers nog eens veel groter dan normaal: 51 Russische klimmers tegen 43 niet-Russen. “We hebben een beetje moeite met de Russen. Als persoon zijn ze best aardig, maar het is lastig communiceren omdat ze bijna geen Engels spreken”, legt ze uit. Ze vertelt dat de ijsklimmers met elkaar een grote karavaan vormen die in de winter van wedstrijd naar wedstrijd trekt. “De Russen vallen daar dus een beetje buiten”, vult Van Hoek aan. “Ze zijn ongeveer de helft van de scene. Dat betekent dat er eigenlijk twee ijsklimscenes zijn: de Russen en de rest.” Van der Steen gaat verder: “Het zou al een hele verbetering zijn als er een tolk was. Ik zou het fantastisch vinden als ik kon vragen hoe Russische klimmers trainen. Hoe doe je dat als je bij min veertig in Kirov woont?”

IJsland Van Hoek staat op en loopt naar de computer. “Eh, vergeet je niet te vertellen dat we ook in de zomer klimmen.” Hij surft naar een aantal filmpjes van een trip naar IJsland, in de zomer van 2012. Van der

Steen woonde en werkte als vulkanoloog op IJsland en spreekt de taal (“Handig joh, kun je overal mee terecht…”) Afgelopen zomer vertrokken ze samen naar het eiland voor een road trip langs gletsjers, basaltblokken en andere klim-hotspots op het eiland. Daarbij openden ze onder meer de zwaarste trad-route van het eiland, Hangikjot (7a+). “Waarschijnlijk de zwaartse trad-route die ooit door Nederlanders is geopend, maar dat weet ik niet zeker”, aldus Van Hoek. De road trip werd een off-road trip toen Van der Steen de Laugavegur – een van de populairste wandelroutes van IJsland – hardlopend aflegde. Van Hoek klikt op een filmpje waarin ze door het vulkaanlandschap rent terwijl hij haar als supportteam volgt met de bus. Resultaat: 62 kilometer hardlopen in net iets minder dan acht uur, met bij benadering 4920 verbruikte calorieën (Marianne) en één gebroken schokdemper (Dennis).

Keihard werken Het lijkt fantastisch: een beetje rondrijden in een oude kampeerbus en ondertussen

mooie routes klimmen, maar Van der Steen reageert fel op de suggestie dat veel mensen jaloers zouden zijn op hun bestaan. “Iedereen kan zo leven, maar je moet het ècht wel willen. We moeten er namelijk ook heel veel voor laten. Wanneer gaan we uit eten? Nooit. We gaan niet uit eten want dat kunnen we niet betalen. Wanneer gaan we naar de bioscoop? We gaan niet naar de bioscoop, want dat kunnen we niet betalen. Wanneer kopen we nieuwe kleren? Nooit. We hopen dat we eindelijk een keer een beetje gesponsord worden. Ga zo maar door: we wonen in een mooi huis op een mooie plek, maar het is hartstikke muf. En het is antikraak. Dat betekent dat we over twee weken op straat kunnen staan. Dan moeten we maar zien dat we iets nieuws vinden. Al die dingen leveren druk op. Ik ben zelfstandige, dat betekent dat ik iedere dag opnieuw op zoek moet naar werk. Ik moet maar hopen dat ik voldoende verdien om de volgende maand door te komen, en ondertussen sparen we keihard zodat we in de winter nèt voldoende hebben om weg te kunnen. Daar komt nog bij dat we door al het gedoe met de bus eigenlijk te veel hebben uitgegeven waardoor we nu extra hard moeten werken.” Waarom reageert ze zo fel? “Nou ja, fel… Mensen hebben wel eens het idee dat we niks uitvoeren. Dat we gewoon een beetje klimmen en verder lui in de weer zijn terwijl we eigenlijk elke dag keihard bezig zijn om dit te kunnen doen: ’s ochtends hardlopen, ’s avonds naar de klimhal en tussendoor nog werken. Het is eigenlijk een dubbele baan. Dat is iets wat veel mensen vergeten.” Het klimmend bestaan is niet alleen een lifestyle, het is ook een verslaving. Van Hoek: “Ik zit al de hele week niet lekker in mijn vel. HOOGTELIJN 3-2013 |

47


Gram voor gram is niets warmer dan

NIET ALLE GRAMMEN ZIJN HETZELFDE.

een Therm-a-Rest® NeoAir™ matras. De speciale isolatietechnologie biedt tegen een lager gewicht en een kleiner pakvolume meer warmte dan welke andere isolerende luchtmatras ook. Als grammen belangrijk voor je zijn, kijk dan eens naar de onze. Beter slapen. Verder komen.

Normale Gram

NeoAir™ Gram

©2013 Cascade Designs Inc.

Zie de volledige productlijn op thermarest.com/neoair

IDENTITY – LEER MET BEWIJS VAN HERKOMST De Identity collectie is tevens verkrijgbaar in de lage wandelschoen Linosa en in de klassieke bergwandelschoenen Borneo en Island.

Tessin Identity

www.identity-leder.de mei_Anz_TessinIdentity_200x141_JAN12.indd 1

30.01.12 14:08


“Iedereen kan zo leven, maar je moet het wel willen .”

Dat is dus omdat ik de hele week nog niet heb geklommen.” Van der Steen vult hem aan: “De beweging, bezig zijn met je materiaal, het gevoel in je vingers, het uithoudingsvermogen. Al die elementen die in klimmen samenkomen, maken me echt gelukkig.” “Ik heb nu even niet geklommen omdat ik eerst andere dingen moet afmaken”, zegt Van Hoek. “Ik moet m’n financiën op orde krijgen, ik moet de bus repareren, ik moet studeren, maar omdat ik slecht in m’n vel kom, is het moeilijk om al die dingen op te pakken.”

Van der Steen gaat rechtop zitten: “Dus vanavond gaan we lekker klimmen!”

Liefde Van Hoek staat op om koffie in te schenken. “Je moet nog wel even vertellen waarom je bent teruggekomen uit IJsland”, roept hij van achter het aanrecht. Van der Steen giechelt. “Eh, ja, eigenlijk wel…”

“Als ik nou begin…”, zegt Van Hoek als hij weer gaat zitten. Hij vertelt dat hij een aantal jaren geleden het Nederlands ijsklimteam nieuw leven wilde inblazen. “Ik had de wedstrijden een tijdje in m’n eentje gedaan en dat was ik helemaal zat. Ik had al wel twee jongens gevonden die belangstelling hadden, maar ik wilde er ook nog een vrouw bij. Toen hoorde ik via het NKBV-bureau dat er op IJsland een Nederlandse vrouw woonde die wel geïnteresseerd was in ijsklimmen.” Van der Steen gaat verder: “Toen hebben we elkaar toegevoegd op Facebook. Ik had Dennis nog nooit ontmoet, maar we zaten wel de hele tijd te chatten.” - “Ik had allang bedacht dat ik haar in het ijsklimteam wilde hebben.” - “Dus toen nodigde hij me uit voor de World Cup. Ik dacht: dat kan ik niet. Veel te moeilijk.” - “Ik zei: gewoon proberen.” - “Ik had ook geen auto of zo. Toen zei Dennis: ‘Dan kom je gewoon in m’n busje.’” Ze beginnen allebei te giechelen. “Nee, wacht, stop. Die andere jongens zaten ook nog in dat busje hoor.” - “Nou ja, het was best gezellig. Eigenlijk zit ik sinds die tijd in het busje.” HOOGTELIJN 3-2013 |

49


na e r A z t i p s g Zu e d n i e k i h Bike &

“Man kann nur einen Fehler machen.”

GRENZEN VERLEGGEN OP DE FIETS 50 |

HOOGTELIJN 3-2013 | TEKST EN FOTO’S ICO KLOPPENBURG EN GEORG MOTT


In de diepte het meertje waar de afdaling heen gaat.

Lekker een paar dagen ertussenuit! Wandelen en mountainbiken, maar dan ook wel echte bergen zien. De ‘Zugspitz Arena’ op de grens van Duitsland en Oostenrijk biedt volop keus én is gemakkelijk te bereiken. Het gebied blijkt een wandel- en fietsparadijs!

O

p de grens van woensdag en donderdag stappen we sporthotel Loisach in Seefeld binnen. Bij het ontbijt, de volgende ochtend, blijkt het hotel goed gevuld voor de maand september. Wandelaars, fietsers en yogi’s vormen ook in het tussenseizoen een groep gasten die de bergen weet te vinden. Onder leiding van gids Karl Rieder lopen we vanuit het Gaistal de Hoher Gang richting de Coburger Hütte (1920 m). Het tempo is gemoedelijk en Karl neemt de tijd om van alles aan te wijzen, sporen van ‘Rotwild’ bijvoorbeeld. Die zitten in hun bronstijd dus hebben ze alleen oog voor elkaar. Op een mooie kortgemaaide alm legt Karl uit dat dit het werk van een hobbyist is, die zijn alm nog met de hand maait. Economisch gezien levert het te weinig op, maar sommigen houden vast aan tradities. Na een steeds steilere aanloop - Karl waarschuwt voor steenslag hier, vooral in het voorjaar - gaan we de rotsen in. Kabels en ‘nietjes’: ijzeren haken waar je je voet op kunt zetten. Na het technische deel volgt een vlakker deel langs de Sebensee, een mooi meertje. Daarna gaat het weer steil omhoog tot de hut. We filosoferen over de route die de grote klettersteig op de Taja Kogel neemt, met 650 meter hoogteverschil. Dat ziet er uit als een uitdaging.

Mountainbikehotels in de regio Sporthotel Loisach, Lermoos Leading Family Hotel Alpenrose, Lermoos Sporthotel Schönruh, Ehrwald Hotel Ehrwalderhof, Ehrwald

www.sporthotel-loisach.com www.bikehotel.at www.hotel-schoenruh.com www.ehrwalderhof.at

Verdere mountainbikeregio’s & hotels zijn te vinden op www.bike-holidays.com.

In de hut is het stil, maar de soep met Käseknödel smaakt er niet minder om! Daarna weer op pad, maar nu met steeds minder zicht door de opkomende mist. Daardoor kunnen we de vallende stenen aan de overkant van het dal niet zien, die we wel duidelijk horen vallen. We bereiken de ‘Hintere Taja-Törl’ op 2257 m, maar gaan meteen door, op zoek naar uitzicht. Een stuk lager laten we ons verrassen door de ‘Immensteig’. Het pad is uitnodigend eenvoudig in het begin, maar dan snel verraderlijk lastig. Hier moet je niet vallen of stenen naar beneden gooien! Gelukkig laat het waarschuwingsbordje geen twijfel bestaan over de ernst van deze afdaling. Ten slotte gaat het door bos en over almen naar het asfalt, waar we de bus terug nemen naar het hotel. HOOGTELIJN 3-2013 |

51


erdmannpeisker / Robert Bรถsch

Motion Control. Wie op veeleisende alpine paden loopt, heeft maximale controle nodig, stap voor stap. Daarom heeft Mammut een speciale Trail Running-collectie gemaakt. Dynamisch, ademend, licht, robuust en veilig: voor optimale prestaties. Overtuig je zelf. Net als de geselecteerde atleten tijdens het testevent op de Persmorene. www.mammut.ch


Het panorama op de Zugspitz is indrukwekkend.

In het diepe Moet ik hier naar beneden?, gaat het door mijn hoofd. Na een klim van ruim 1000 hoogtemeters op een mountainbike over een gravelpad komt het er nu op aan: heb ik genoeg stuurtechniek en lef in huis om heelhuids over deze paadjes naar beneden te komen? De avond ervoor legt de basis voor het angstige voorgevoel dat we alle drie hebben. Tussen de twee toetjes door schuift Georg Mott van Bikeguiding Zugspitz Arena aan, om te kijken wat voor vlees hij in de kuip heeft. “Omhoog rijden is het probleem niet. Maar kunnen jullie ook afdalen?” Georg laat ons allerlei filmpjes zien en vraagt telkens: “Kunnen jullie dat?” Het lijkt alsof hij ons angst wil aanjagen. Maar hij deelt ons toch in in de zwaarste groep. We besluiten het te proberen: 1000 meter klimmen en een bloedstollende afdaling, waarin je geen fouten mag maken. “Man kann nur einmahl einen Fehler machen”, zegt Georg. Om 9 uur worden de fietsen geleverd. En dat valt niet tegen! Het allernieuwste materiaal staat klaar, dus daaraan ligt het niet. Voor de kenners: volledig geveerde 29’ers met als mooiste snufje een hydraulisch verstelbaar zadel. Je drukt op het knopje en het gaat naar beneden, voor de afdaling. En met nog een druk op de knop weer omhoog. De naam van de banden belooft weinig goeds voor ons avontuur: purgatory (vagevuur) heten ze.

We verlaten de piste en gaan over een heel technische trail. Voor mij is het op een aantal plekken onmogelijk fietsend naar beneden te komen. Vooral de korte steile bochten zijn erg moeilijk. Gelukkig ben ik niet de enige die het spannend vindt. Joris en Stijn bekennen dat ze ook de bibbers hebben. Het meest spectaculaire deel is een smal grindpad met links een afgrond en rechts een rotswand. Als het pad een bocht maakt is één ding duidelijk: wie hier de bocht mist kan het niet navertellen. Verder naar beneden zijn er trails die lijken op wat wij in Nederland zijn gewend. Zo is er een prachtig pad langs een meertje, waar de grootste obstakels boomwortels zijn. Verder en verder dalen we tot we langzaam in de bewoonde wereld terugkomen. Het laatste deel gaat door dorpjes en over almen terug naar Lermoos.

Geen tijd om de waterval te bewonderen.

Heerlijk in het zonnetje praten we na over alle (bijna-)valpartijen. Voor morgen belooft Georg ons oefeningen in het bochtenwerk.

Op de puinhellingen aan de overkant rommelt het.

Voor vertrek vraagt Georg ons indringend of we genoeg warme kleren mee hebben voor boven. We gaan op pad met acht fietsers, die vrijwel allemaal de nodige ervaring hebben. Joris en Stijn gaan er meteen vandoor in een klim over een brede gravelweg tussen de skipistes. Georg gaat er achteraan, op een heel zwaar verzet, staand op de pedalen. “Ik hoop dat die twee weten waar ze aan beginnen”, hoor ik hem zeggen tegen de Duitsers die hij inhaalt. Nou, dat klimmen gaat ons ‘rookies’ goed af, want na een pittige klim is het Nederland op 1, 2 en 3 (als we onze gids buiten beschouwing laten). Het weer klaart op tijdens de lunch in de hut. We genieten van panorama en goulashsoep, maar.... kan iemand die jodelmuziek misschien uitzetten? Na wat groepsfoto’s komt-ie: de afdaling! Het eerste stuk gaat over de skipiste naar beneden. Daar krijgen we onze eerste uitbrander van Georg: we reden veel te ongecontroleerd! Hij drukt ons met de neus op de feiten: je moet onder alle omstandigheden je lijn ver vooruit verkennen en tijdig kunnen stoppen. HOOGTELIJN 3-2013 |

53


hienveld 1-2 fc.adv 27.3.2003 14.33 B&R Pagina 1

Trekking Comfort COMFORT = LOOSE FIT • KEEPS YOU DRY

LOOSE FIT

Super lichtgewicht ondergoed in een comfortabele pasvorm van polypropyleen en polyamide in een double-face structuur voor een push-and-pull effect en zodoende een perfecte vochtregulatie. De schoudervulling in de shirts beschermt tegen drukpunten en wrijving door draagriemen.

Ultralicht materiaal. Amper voelbaar bij maximale functionaliteit.

Maximale ventilatie. Driedimensionale breitechniek met open meshstructuur zorgt voor een optimale luchtdoorlaatbaarheid.

Voorkomt drukpunten. Dankzij verwerkte beschermende pads.

Innovatieve rondbreitechniek. Perfecte pasvorm dankzij naadloze afwerking.

Perfect vochttransport. Push & Pull-technologie transporteert het vocht naar buiten.

Optimale bewegingsvrijheid. Optimaal draagcomfort dankzij maximale elasticiteit.

Uiterst sneldrogend. Houdt het lichaam aangenaam droog.

WIJ Wij VERZETTEN verzetten BERGEN bergen VOOR u U voor ist in SpecialSpecialist ineringen k e z r e v t r o rgsp bebergsportverzekeringen W.A. HIENFELD B.V.

W.A. Hienfeld b.v.

Postbus 75133

1070 AC Amsterdam

Postbus 75133, 1070 AC Amsterdam T 0031 (0)20 - 5 469 469 Telefoon 0031(0)20 - 5 469 469 F 0031 (0)20 - 6 427 701 Telefax 0031(0)20 - 6 427 701 E info@hienfeld.nl

E-mail

info@hienfeld.nl

Voor informatie: Koninklijke NKBV te Woerden

Voor informatie: Koninklijke NKBV te Woerden.


Een kaasknödel is een energiebom! Houtblokken vormen geen probleem.

Leercurve De volgende ochtend stijgen we naar een oefenplek. Daar daalt een steil wandelpad af, dat bestaat uit een steile geul met drie korte haarspeldbochten. Niet iedereen haalt de eerste bocht... Als we het een beetje onder de knie hebben, fietsen we van Biberwier richting Marienbergjoch, tot de Stadlerhütte op 1640 m. Dat zijn 750 hoogtemeters in 6,5 kilometer: een stijging van gemiddeld 11,5%. De tweede helft van de klim is duidelijk het zwaarst, met stukken boven de 20%. Het gaat over

los grind. Oppassen dus dat je de fiets niet achterover trekt. Mijn benen voelen nog pijnlijk van gisteren. Ik kruip omhoog. Joris en Stijn lijken nergens last van te hebben. Ze slaan zelfs de hut over, meteen door naar het joch. Maar ook zij halen dat niet: we zien ze één voor één omvallen. Na de lunch twijfelt Georg of hij zijn plan kan uitvoeren. Het is zachtjes gaan regenen en de track die hij gepland heeft is glad. Toch maar naar beneden.

Sommige stukken zijn niet te doen. Alles onder het motto steil ist geil. Maar onderweg merk ik dat de oefening van de dag ervoor iets oplevert: ik ga echt vlotter naar beneden dan gisteren! Georg haalt ons over een heel steil stukje fietsend af te dalen. Het lukt. Dat geeft de burger moed! Eenmaal beneden fietsen we alledrie zonder probleem een trap af. Georg lijkt zowaar trots. ‘s Avonds beleven we onze avonturen opnieuw via de filmpjes die we met de helmcamera hebben gemaakt. In bed flitsen de technische delen van de afdaling nog eens door mijn hoofd. Het is nu al verslavend...

Zugspitz Arena Algemeen

Het gebied ontleent zijn naam aan de hoogste berg van Duitsland. Een echte eyecatcher waar drie van de vijf gletsjers van onze buren te vinden zijn. Een kabelbaan brengt je gemakkelijk naar de top op 2962 m, maar de bekende ‘Jubiläumsgrat’ die daar begint is een serieuze onderneming. Daarnaast zijn er nog een paar klettersteigs op de berg. Wij waren in het Oostenrijkse deel van het gebied, met Ehrwald en Lermoos als belangrijkste dorpen. Uitgebreide informatie, ook over wandelen, klimmen en mountainbiken is te vinden op www.zugspitzarena.com/nl/zomer/welkom.

Reis

De Zugspitz Arena ligt op iets meer dan 800 autokilometers van Utrecht. Per trein is het gebied bereikbaar via München en GarmischPartenkirchen.

Accommodatie

In de dorpen zijn volop hotels en pensions. Via de VVV in Ehrwald en Lermoos, maar ook op het internet is alle informatie te vinden.

Mountainbike

Het gebied is tweemaal tot beste mountainbikegebied van Oostenrijk uitgeroepen. Er zijn routes in allerlei Prachtige singlemoeilijkheidsgraden. tracks langs het meer. Een video op de website bevat ook beelden van de afdalingen die in het Klimmen artikel beschreven worden. Georg Mott is Natuurlijk zijn er volop mogelijkheden om een ervaren gids in dienst van Bikeguiding te klimmen. Informatie over klettersteigs, Zugspitzarena en kent het gebied als zijn rotsklimmen en ijsklimmen is te vinden op broekzak. www.climbers-paradise.com/regionen/tirolerOp https://vimeo.com/ zugspitzarena. 52317894 of via bijgaande QRcode is een korte impressie van Documentatie onze tocht te vinden. Behalve op de website is informatie te vinden in diverse wandel- en klimgidsjes: Rother Wandelen brengt een (ook Engelstalige) wandelgids uit Het gebied is geschikt voor het maken van over het gebied. wandelingen die variëren van eenvoudige familiewandelingen tot uitdagende Lessen en gidsen alpine wandelingen. Op de website is een Moutainbike les en gidsen: Bikeguiding interactieve wandelkaart van het gebied te Zugspitzarena: www.bikeguiding.at vinden.

HOOGTELIJN 3-2013 |

55


Bergwandelen? Rennen!

Iedereen heeft het over trailrunning; La Sportiva noemt het Mountain Running. Klaarblijkelijk neemt de fabrikant het hardlopen in de bergen serieus. Naast hun al bestaande trailrunning-schoenen (zie Ultra Raptors hiernaast) komen ze nu met een kledinglijn, waarvan het Kuma shirt een mooi voorbeeld is.

Meer informatie: http://mountainrunning.lasportiva.com

L  I R E T A M & T K MAR Alleskunner

Aantrekkelijke Karabiner

De innovatieve Magnetron Gridlock is even wennen, als je ‘m voor het eerst in je handen hebt. Twee kleine magneetjes, die elkaar aantrekken als de karabiner dicht is, zorgen voor de sluiting. Hij is net zo veilig als de bekende safebiners, aangezien je niet kunt vergeten ‘m dicht te doen en er geen dwarsbelasting kan voorkomen. Goed nieuws voor linkshandigen: de karabiner is met links exact hetzelfde te gebruiken als met rechts.

Prijs: € 29,95 Meer informatie: www.blackdiamondequipment.com & http://vimeo.com/26180155

Kids een streepje vóór Bergans heeft nu Merino-wollen ondergoed voor kinderen van twee tot zeven jaar. Het heet Fjellrapp en is warm, comfortabel en hip. Ook lekker als pyama in hut of bergsportkamp!

Prijs: € 29,95 Meer informatie: www.bergans.com

Jubileumschoen Bergschoenfabrikant LOWA bestaat 90 jaar. Ter ere van dit jubileum hebben ze hun bestseller: de Renegade, opnieuw uitgebracht in retro-stijl. Inclusief het oude rode logo van 40 jaar geleden!

Prijs: € 179,95 Meer informatie: www.lowa.nl

56 |

HOOGTELIJN 3-2013

Rab heeft met de Zephyr een windstopper die zich in veel omstandigheden thuisvoelt. Naast wind houdt de jas de felle zon in het hooggebergte tegen (upf factor 50+). Als buitenlaag te dragen, maar vanwege de ademende stof ook als tussenlaag.

Prijs: € 77,Meer informatie: www.rab.uk.com


Heb jij iets in je ru gzak wa ar wild enthousi je as t over bent? Mail het ons! hoogtelijn @n kb v.nl

Topbril voor kinderen

Een goede kinderzonnebril is niet altijd makkelijk te vinden. Julbo introduceert er een: de Piccolo zonnebril voor acht- tot twaalfjarigen. De categorie 4 glazen zijn bestand tegen het felste zonlicht.

De Black Diamond Camelot II friend

Prijs: € 39,95 Meer informatie: www.julbo-eyewear.com

Veilig klimmen met de kleine

De Edelrid Fraggle is geschikt voor de kleinste klimmers (2-6 jaar). Het inbindpunt bij deze gordel zit op borsthoogte: praktisch als het klimmertje valt. Er is een tweede inbindpunt op de achterkant van de gordel. Dit kan handig zijn bij het laten zakken, maar ook bij bergwandelen. Door er een touwtje aan vast te maken, hou je je kind ‘aangelijnd’.

Prijs: € 59,Meer informatie: www.edelrid.de

It’s slick...

De slackline hoort eigenlijk op de paklijst van ieder bergsportkamp. Span de lijn tussen twee bomen of palen en oefen om de beurt je tricks. Niet alleen leuk en verslavend, ook een fantastische manier om je balans en spieren te trainen!

Prijs: € 71,95 Meer informatie: www.slackline.nl

VRIEND VR HET LEVEN We schrijven de jaren dat Black Diamond de ene radicale verbetering na de andere bedacht. Met de introductie van de Expres-Icescrew en de Black Prophet schoot het niveau van het watervalklimmen omhoog. Het o-zo-onbetrouwbaar ogende paperclipje als sluiting in de Hotwire-karabiner is nu de standaard. En uit Amerika bracht ik een van de eerste Camelots mee naar Nederland. De Camelot introduceerde de flexibele steel, die de friend veel veiliger maakte. Met de toen ook nieuwe dubbele as werd het bereik groter en werd de friend ook bruikbaar als stopper. Ondertussen heeft m’n Camelot II gezelschap gekregen van een hele ris broertjes in de meest uiteenlopende maten. Maar die eerste blijft me het liefste. Hij heeft me overal ter wereld beveiligd. Van het zachte zandsteen van Wadi Rum tot in Scandinavisch graniet en van de Alpen via de Himalaya tot de in Andes. Op de Piz Badile toonde hij zich een betrouwbare vriend en hield hij een voorklimmersval van meer dan tien meter probleemloos. Ik ga graag nog een paar jaartjes door met deze vriend. Afgelopen zomer kreeg hij in een Zuid-Frans bergsportwinkeltje een paar nieuwe staalkabeltjes. Klaar voor jaren van nieuwe bergavonturen.

Frank Husslage Allround bergsporter NKBV-lid sinds 1989

HOOGTELIJN 3-2013 |

57


EN TOEN WAS IK AAN DE BEURT...zekering

er v n e g n i d d bergre

Dit is niet het relaas van een heroïsche beklimming of een onvergetelijke wandeling, zelfs niet van een fall-out, maar van een aftocht. NKBV-lid Berend Berlijn (45) brak tijdens de afdaling van de Barre des Écrins in de Franse Alpen zijn enkel en werd met hulp van de NKBV Alarmcentrale gerepatrieerd.

58 |

HOOGTELIJN 3-2013 | TEKST BEREND BERLIJN, STEFAN BUIS EN TJITSKE NIJDAM | FOTO’S ROBIN BAKS EN MENNO BOERMANS


M

et een ruk zwenkt de reddingshelikopter van de berg weg en duikt richting het dal. Tranen prikken achter mijn ogen. De beduusde gezichten van mijn drie tochtgenoten vervagen in de verte. Niet alleen ik moet wennen aan de nieuwe realiteit. Drie kwartier geleden daalden we nog behoedzaam af langs de steile flanken van de Barre des Écrins. Een verkeerd ingeschatte sprong over een gletsjerspleet, een harde landing op een verijsd stukje sneeuw, een subtiel knakje in het onderbeen, en de vakantie heeft direct een uiterst grimmige gedaante aangenomen. Gelukkig hebben we bereik met onze mobiele telefoon en kunnen we de reddingsdienst inschakelen, anders zou ik niet weten hoe ik beneden moest komen. Het is mis, voel ik bij een paar aarzelende stappen. Laat de helikopter maar komen. De nederlaag is ingedaald en ik vecht er niet meer tegen. Later slaat mijn stem steevast over van opwinding, als ik de stuurmanskunst van de piloot beschrijf die zijn helikopter bijna tegen de wand manoeuvreert, terwijl de wieken de sneeuw laten opstuiven. Ik word snel naar binnen gehesen. Tijdens de korte vlucht naar Briançon wordt er gezwegen. Het eerste verdriet maakt bij mij al snel plaats voor gelatenheid. Ik krijg een potloodstompje en een papiertje aangereikt voor het noteren van mijn adresgegevens. Gecontroleerd zakt de helikopter tot op het dak van het ziekenhuis. Twee verplegers staan klaar met een brancard en rijden mij met rugzak en al de lift in. Naar beneden, waar ik direct op de eerste hulp land. Ik word geparkeerd in de gang. Personeel loopt af en aan zonder acht op mij te slaan. Daar lig ik dan in mijn bergsportkleren, een zure zweetlucht dampt van mij af. Het thuisfront verkeert nog in zalige onwetendheid. Negen uur 's ochtends. Het lange wachten is begonnen. Ik voel mij eenzamer dan ooit.

Weerzin gutst naar boven Een dag later ziet het leven er al heel anders uit. Ik zit op een terras in Ailefroide. Lekker beschut in een lommerrijke tuin waar de zon nog behaaglijk door de bomen dringt. Mijn rechterbeen ligt omhoog op een stoel, van knie tot tenen gefixeerd in een half open gipsen ‘goot’, waardoor de zwelling rustig kan afnemen.

NKBV Alarmcentrale

je bij ongevallen recht op onderMet een NKBV-reisverzekering heb le. Deze service wordt verzorgd door steuning van de NKBV Alarmcentra n op een lange staat van dienst, de ANWB Alarmcentrale die kan boge ldwijd netwerk. uitgebreide expertise en een were 55 11. 314 0 (0)7 +31 is er Het telefoonnumm

HOOGTELIJN 3-2013 |

59


The journey is your reward.

New Aether & Ariel Series • • • • •

Aether (Mens) & Ariel (Womens) premium backpack range Pre-Curved IsoForm 4™ CM moldable hipbelt Quick detachable top lid - converts to lumbar pack Stow-on-the-Go™ trekking pole attachment StraightJacket™ Compression ospreyeurope.com

facebook.com/ospreypacks

Innovation and Quality in Packs since 1974


na Het is mis, voel ik stappen. e d n e l e z r a a r a a p een Na de röntgenfoto’s - eindelijk - is de conclusie van dokter Spadoni in één oogopslag: gebroken enkel. De wereld stort even in. Daar gaat mijn hoop op ‘tijdelijk ontlasten en ontzien’. Een operatie hier in het ziekenhuis kan, legt Spadoni uit, maar de operatiearts is pas woensdag beschikbaar. Weerzin gutst in me naar boven. Ik zie mij hier niet nog zes dagen liggen in dit benauwde, aftands aandoende ziekenhuis. Ik wil naar huis en in een vertrouwde omgeving mijn lot als patiënt ondergaan. Ik vraag om een telefoon en bel Ingrid in Nederland. Op het terras heb ik net geruststellend nieuws gehoord. De NKBV Alarmcentrale is mijn terugreis aan het organiseren. Ingrid heeft alles in werking gezet. Via onze ‘hotline’ in het ziekenhuis belt ze - praktisch als ze is en gesouffleerd door de professionals - door wat ze nodig heeft, met name een verklaring dat ik mag vliegen. Dit contact voelt als dat voor een langgestrafte die na dagen eenzame opsluiting eindelijk weer bezoek krijgt. Ik krijg weer grip op de situatie. Achteraf blijkt dat de dienstdoende arts van de NKBV Alarmcentrale contact gehad heeft met Spadoni om mijn toestand te bespreken.

Een forse gletsjerspleet.

Guus, Robin, Peter en ik bestellen nog een consumptie. De mannen hebben het verdiend. Na de afdaling van de Barre des Écrins zijn ze in één keer doorgelopen naar het dal, meer dan 2000 meter lager, om mij uit het ziekenhuis te vissen. De telefoon gaat. NKBV Alarmcentrale! Of ik papier en pen bij de hand heb. Het was even puzzelen, omdat de voorkeursvliegroute - Briançon, Milaan, Schiphol - niet haalbaar bleek. Nu vlieg ik zondag vanuit Lyon naar Nederland. Ook prima. Nog een volle dag te gaan. Ik verleg mijn been en draai mijn gezicht naar de zon. Laten we dan maar genieten zolang het kan.

VIP-behandeling De ‘transportdag’ begint in de stromende regen. Precies zoals afgesproken arriveert om zes uur in de vroegte een wit busje met bed erin en twee begeleiders bij ons pension. Zij zijn al om drie uur uit Lyon vertrokken. Ik voel me bijna schuldig. Om negen uur draait het busje het kletsnatte vliegveld van Lyon op. Ik ben even bang dat ze me afzetten bij de ingang et au revoir. Maar pas bij de KLM-balie worden druk documenten uitgewisseld HOOGTELIJN 3-2013 |

61


GLETSJER, BERGEN EN MEREN ALLE HOOGTEPUNTEN OP EEN RIJ: - 1300 km fietspaden - 400 km wandelpaden - Golfclub van het jaar (2011) - Zwemmen, varen, zeilen, waterskiën op het fraaie meer Zell - Excursies: de stuwmeren van Kaprun op 2.000 meter hoogte; de Krimml waterval; de pas in het hooggebergte van de Grossglockner - Het unieke panoramaplatform Gipfelwelt 3000 op de Kitzsteinhorn - Ongelofelijk 360 graden uitzicht op de Schmittenhöhe Zell am See-Kaprun Tourismus, 5700 Zell am See, Telefoon +43 (0)6542-770 welcome@zellamsee-kaprun.com, www.zellamsee-kaprun.com


en wordt er hartelijk afscheid genomen. Ik krijg een rolstoel onder mijn billen geschoven en word naar de gate gereden (waarbij ik niet gespaard word bij de douane, maar dit terzijde). Het gaat vlot, maar wat een geregel moet het gekost hebben om het zo te organiseren. Tijdens de vlucht kan ik mijn been uitstrekken over de ingeklapte stoel voor mij. Is er nu voor twee plaatsen betaald? Ik krijg een VIP-behandeling op Schiphol. Een werkstudent manoeuvreert zijn elektrische karretje behendig door het gehaaste reizigersvolk naar de paspoortcontrole. Mijn been steekt uit over het dashboard. Grappig om dit mee te maken. Als ik na mijn ritje op Schiphol opgehaald word door Ingrid, zit het werk van de NKBV Alarmcentrale erop. Ik word nog één keer

gebeld voor mijn mening over de dienstverlening. Niets op aan te merken, zeg ik in alle eerlijkheid. In de dagen erna ga ik onder het mes en ben ik bezig met mijn herstel. Maar ergens knaagt nog een ongemakkelijk gevoel. Ik kan mij haast niet voorstellen dat er toch niet op een bepaald moment een vette rekening op de deurmat valt. Helikopter, ziekenhuis, transport, vliegtuig. Ik heb een aardige kostenpost opgebouwd. En ja hoor, een officiële envelop van het Centre Hospitalier des Escartons de Briançon. Daar zul je het hebben. Maar... de schade valt mee: maar € 95,-. Ik knipper van ongeloof met mijn ogen. Opluchting. Verder heb ik nooit meer een factuur ontvangen. Wat ben ik blij met mijn NKBV-reisverzekering!

RISICO'S EN OORZAKEN Ieder jaar gebeuren er ongelukken met bergwandelaars, alpinisten, skiërs en klimmers in de Alpen. Helaas soms met fatale afl oop. Negentig procent van die ongelukken is te wijten aan menselijke fouten. Niet aan het weer, natuurverschijnselen of falend materiaal. Wat zijn de risico’s en hoe voorkom je die? Het lijkt misschien of je steeds vaker hoort van bergongelukken. Per bergsporter neemt het aantal ongelukken niet toe, maar in absolute zin wel: er gaan steeds meer (onervaren) mensen de bergen in; daardoor gebeuren er ook meer ongelukken. De meeste ongelukken gebeuren door inschattingsfouten, zoals: • Verkeerd inschatten van routes; • Verwachten van betere omstandigheden (dat het weer opklaart, het pad beter wordt, etc.);

• Klimmen aan de grens van het eigen kunnen; • Vals gevoel van veiligheid door apparatuur (GPS, smartphone, apps) en materiaal.

Onervaren toeristen in het hooggebergte De bergen worden steeds toegankelijker voor toeristen. Door de komst van steeds meer skiliften (die ook in de zomer opereren), staan mensen die onervaren, ongetraind en onvoorbereid zijn, moeite-

rzaken ongevaen 1 Ongevaen bij bergwandelen Belangrijkste oorzaken: Vaakst: hartinfarct (ca. 50%) Verder: vallen, uitglijden en struikelen (meestal op gemarkeerde paden, soms buiten de gemarkeerde paden)

2 Ongevaen bij alpinisme Belangrijkste oorzaken: Meestal: vallen, uitglijden en struikelen (vooral struikelen met stijgijzers en vallen in gletsjerspleten)

3 Ongevaen bij sportklien Belangrijkste oorzaken: Inschattingsfouten, mentaal blokkeren en uitputting. Meestal in eenvoudig terrein, ongezekerd. De meeste van deze ongevallen gebeuren in klettersteigroutes: in 2011 was er een toename van bijna 40% (!) ten opzichte van eerdere jaren. Klettersteigen is enorm in populariteit gestegen, routes zijn toegankelijker, waardoor onervaren klimmers er eerder aan beginnen. Veel mensen onderschatten de gevaren.

loos binnen twintig minuten op een gletsjer. Bij populaire bergtoppen, zoals de Grossvenediger, Grossglockner, Matterhorn, Mont Blanc etc. is deze situatie problematisch. Huttenbazen en berggidsen sturen onervaren mensen steeds vaker terug de lift in, om ongelukken te voorkomen. Maar ook ervaren mensen schatten de risico’s soms verkeerd in. Bij deze Hoogtelijn heb je een folder ontvangen, die waardevolle veiligheidstips geeft voor de beklimming van de Mont Blanc. Wil je je je kennis en vaardigheden bijspijkeren? Neem dan deel aan een van onze workshops of cursussen op het gebied van bergwandelen, navigatie, weerkunde, alpinisme en klimmen. HOOGTELIJN 3-2013 |

63


Klettersteigen en toerskiën: tricky Ook klettersteigroutes worden steeds toegankelijker, waardoor ze ook voor onervaren klimmers ‘te doen’ lijken. Zij onderschatten de risico’s of vertrouwen teveel op het materiaal. Dat geeft een vals gevoel van veiligheid. Tenslotte neemt het aantal toerskiërs toe. Deze vorm van skiën wint aan populariteit: in 2012 zijn 70% meer toerski’s verkocht in Duitsland. Het probleem is, dat toerskiën steeds meer op de piste wordt beoefend (minder lawinegevaar, gemakkelijker: eerst met een liftje omhoog vanuit het dal, verder omhoog via de piste met vellen onder). Dat levert extra gevaar op: groepjes toerskiërs kruisen langzaam de piste over, bergopwaarts, terwijl piste-skiërs er naar beneden racen en geen toerskiërs verwachten.

Taxi! Een heel andere oorzaak van de toename van ongevallen is dat mensen meer risico nemen, omdat ze ervan uitgaan dat de helikopter hen wel komt redden als het mis gaat. Reddingsdiensten maken zich zorgen over deze mentaliteitsverandering. Als een tocht tegenzit, slaan mensen steeds minder vaak een bivak op om te overnachten, maar laten zich ophalen door de bergredding. Ook in geval van slecht weer, verdwalen of uitputting bellen mensen eerder de bergredding. In plaats van te proberen zelf uit de problemen te komen, is het noodnummer snel gebeld. Realiseer je wel, dat een dergelijke ‘taxivlucht’ lang niet door alle verzekeraars wordt vergoed. Zodra je de helikopter uitstapt, kun je meteen je creditcard trekken en duizenden euro’s afrekenen. Tenslotte: ga er niet van uit, dat een helikopter je altijd en overal kan ‘oppikken’. In mist, storm of onweer rukken helikopters niet uit. Een helikopter kan ook niet overal landen. In die gevallen moet een reddingsteam uitrukken, bestaande uit tientallen speciaal hiervoor opgeleide mensen en honden uit het dal. De kosten daarvan zijn een veelvoud van een helikopterredding: al gauw € 20.000,-. Ga na of je hiervoor verzekerd bent.

REISVERZEKERING VOOR BERGSPORTERS Als je gaat bergwandelen, denk je niet meteen aan een ongeluk. Toch is het goed om er van tevoren rekening mee te houden en een goede reis- en (bergsport)ongevallenverzekering af te sluiten. De NKBV biedt zo’n verzekering. Je zult je enkel maar verstuiken hoog op de berg of blindedarm- of hartproblemen krijgen in de hut. Meestal zit er weinig anders op dan met de helikopter naar het dal te gaan. Kosten: al gauw drieduizend euro. Als het weer te slecht is om te vliegen of je wordt vermist, moet een bergreddingsteam uitrukken om je te redden. Dat is een kostbare aangelegenheid, die een gewone reisverzekering meestal niet dekt. Daarom maken tienduizenden NKBV-leden gebruik van onze speciale reis- en (bergsport)ongevallenverzekering. Deze verzekering hebben we ontwikkeld voor bergwandelaars, alpinisten, toerskiërs en klimmers en biedt extra dekking voor opsporing, redding en repatriëring. Hij keert ook uit als je je buiten de paden of pistes begeeft. Daarnaast geldt hij als een

normale reisverzekering voor andere vakanties, zoals zon-, duik- of skivakanties. De verzekering kost slechts € 27,- per jaar voor NKBVleden vanaf 12 jaar, € 12,50 voor kinderen (5-12 jaar) en € 1,50 voor baby's en peuters (0-5 jaar).

Werk uit handen Deze verzekering vergoedt niet alleen kosten, maar neemt je ook werk uit handen in geval van ziekte, ongeval of overlijden. Ook bij verlies van bagage of andere schade. Hoe je moet handelen, de polisvoorwaarden en meer informatie over de verzekering vind je op www.nkbv.nl/verzekering. De NKBV-reisverzekering is tot stand gebracht in samenwerking met verzekeringsmakelaar Mercer Marsh Benefits.

HOOGTELIJN 3-2013 |

65


gemarkeerd ^^^ wandelroute ^^^ gemar

Uitzicht (hoewel) vanaf de top van de Maurerkogel.

n e   L E G O K R E R MAU EL G O K N R E G   R E OBER

BERGBEKLIMMEN MET EEN PORSCHE In Zell am See ligt een ritje met een Porsche binnen handbereik. Voor iedereen die zin heeft in een mooie wandeling.

H

et was zo’n goed idee! De eerste 800 meter met een liftje – nou ja, liftje: een designcabine ontworpen door Porsche – zodat het saaie geslof op een Schotterweg door het bos kon worden vermeden. En dan een comfortabele wandeling naar een topje met majestueus uitzicht. Vervolgens een stukje afdalen en dan weer klimmen naar een volgend iets hoger topje met een zo mogelijk nog mooier uitzicht. Helaas, het is nogal bewolkt, waardoor we zo goed als niks zien. Zowel de Glocknergroep met sneeuwtopping in het zuiden als de imposante kalkwanden van de Dachstein noordelijk van ons gaan aan onze neus voorbij. Gelukkig is het tochtje zelfs onder deze omstandigheden een aangename manier om na

66 |

een lange winterslaap weer aan het bergwandelen te wennen: een bescheiden aantal hoogtemeters in combinatie met een optimaal berggevoel. Met dank aan de klingelende koeien, hun riekende flatsen her en der en de penetrante geur van houtvuur. Heerlijk! In de kabelbaan is het gezellig druk. Alle nationaliteiten kletsen opgewonden door elkaar: Britten, Duitsers, Denen en opvallend veel Arabieren uit Koeweit, Qatar en Bahrein. Ik betrap mezelf erop dat ik het geen combinatie vind: Milkakoeien, Lederhosen en chadors. De mannen van deze Arabische families gaan met een tandemparapentevlucht weer terug naar Zell am See, de andere

hoogtelijn 3-2013 | Tekst en foto’s MIEKE SCHARLOO

familieleden dalen na een consumptie op het terras af met de Porsche. En wij gaan als enigen op pad naar de Maurerkogel (2074 m) om vervolgens de Oberer Gernkogel (2176 m) te bedwingen. Alleen een zwarte raaf begeleidt ons het eerste kwartier over de skipistes en dan zijn we echt helemaal alleen. Het paadje slingert tussen steeds minder bomen en vervolgens over de grashelling naar het topkruis van de Maurerkogel. Hiervandaan zouden we een geweldig uitzicht hebben gehad – dat bevestigen de notities in het Gipfelbuch. Aan de andere kant van de top maakt het weinig uit hoe je naar het Rohrertörl afdaalt, er zijn diverse padsporen. Van een afstandje kun je ook al zien hoe het aan de ander kant weer omhoog gaat naar de Oberer Gernkogel. Op de terugweg is de Pinzgauer Spaziergang via de Hochsonnbergalm buitengewoon aangenaam, net als de Porsche naar de bewoonde wereld.


rkeerd ^^^ wandelroute ^^^ gemarkeerd Hochsonnbergalm.

Gipfelbuch Maurerkogel.

Route De wandeltocht naar de Maurerkogel en de Oberer Gernkogel is met kinderen goed te doen. De hoogteverschillen zijn bescheiden en er is veel te zien. Uitgangspunt is de parkeerplaats Schmitten. Vandaar neem je de kabelbaan naar de Schmittenhöhe. Via het Sissi-kapelletje daal je een stukje af richting het zuidelijk en lager gelegen liftstation. Bij het hek ga je naar rechts en daal je af naar Kettingalm. Vanaf daar volg je de rood-wit-rode markering richting Maurerkogel. Vanaf de top daal je in westelijke richting af naar het Rohrertörl en begin je de klim naar de Oberer Gernkogel. Een eersteklas picknickplek!

Terug naar het Rohrertörl en dan de Pinzgauer Spaziergang volgen. Voor een aangename onderbreking kun je even van de Spaziergang afwijken en de Hochsonnbergalm aandoen. Bij mooi weer ga je natuurlijk buiten zitten voor het superuitzicht op de Glockners. Als je in de Stube wilt zitten, moet je door de schuur en beland je min of meer bij de eigenaars in de keuken. Pik de Pinzgauer Spazierweg weer op en slenter relaxed terug naar de Porsche. Alleen het laatste stukje is nog even een echte kuitenbijter.

Reis Met de trein reis je in net iets meer dan 11 uur naar Zell am See. Kijk voor de dienstregeling op www.bahn.com en voor meer informatie en tickets

op www.treinreiswinkel.nl. Met de auto is het vanaf Utrecht ongeveer 980 kilometer.

Accommodatie Rondom Zell am See en Kaprun is volop keuze in accommodatie, zowel hotels als campings. Kijk op www.kaprun.at en www.zellamsee.at. Diverse accommodaties werken samen met de plaatselijke VVV’s en bieden de Sommerkarte aan, waarmee je gratis toegang hebt tot kabelbanen en attracties.

Documentatie • www.zellamsee-kaprun.com • Pinzgau, Saalbach und Zell am See, Rudolf Wutscher, 4de druk 2010 • AV-Karte Kitzbühler Alpen Ost, blad 34/2, schaal 1:50.000

HOOGTELIJN 3-2013 |

67


Foto Keith Russell

 pad p o   d i e r e b r Goed voo

Tien tips voor bergwandelaars Bergwandelen is gezond en ontspannend, mits je je bewust bent van een aantal risico’s. Bereid je daarom goed voor op een bergwandelvakantie. Tien tips.

1

Fit zijn

Ongetraind in het hooggebergte wandelen kan gevaarlijk zijn. Hartproblemen zijn een van de oorzaken van dodelijke ongelukken in de bergen. Zorg dat je een paar maanden voor vertrek aan je conditie werkt. Bijvoorbeeld door fietsen en (hard)lopen. Geef je lichaam tijd om aan de hoogte te wennen, door de eerste dagen niet teveel hoogtemeters te maken. Start met een paar rustige inlooptochten, zodat je voelt wat jij en je groepsgenoten aankunnen.

68 |

2

V

oor bergwandelen heb je meer conditie nodig dan voor wandelen in Nederland. Ook is het belangrijk dat je kennis hebt van het weer en dat je weet hoe je stafkaart (en kompas) gebruikt. Je hebt geschikte kleding, schoenen en materiaal nodig. Zeker zo belangrijk zijn je mentale vaardigheden. Een positieve instelling, zelfkennis, sociale vaardigheden en het vermogen je eigen en andermans grenzen te respecteren. Wil je leren hoe je je goed voorbereid op een bergwandeltocht of je vaardigheden bijspijkeren, volg dan een bergwandelworkshop bij de NKBV.

De juiste voorkennis

Bereid je tochten goed voor. Thuis kun je je al oriënteren met wandelgidsjes, internet en wandelkaarten. Eenmaal ter plekke kun je die kennis aanvullen met lokale informatie, bijvoorbeeld via het VVV of berggidsenbureau. Check of routes, paden en hutten open zijn, en bekijk ‘s ochtends voor vertrek het actuele weerbericht. Zorg dat je een alternatieve route hebt, mochten weer of andere condities tegenvallen. Ga niet alleen op pad en laat de hotel- of campingbaas weten welke tocht je gaat maken en hoe laat je terug verwacht te zijn. Zorg dat je een goede stafkaart (liefst 1:25.000) bij je hebt.

hoogtelijn 3-2013 | Tekst Harald Swen

3

Respecteer andermans grenzen

Een tocht is geslaagd als iedereen een leuke dag heeft. Niet als je de top hebt gehaald, terwijl je wandelgenoten angsten hebben doorstaan of ‘gesloopt’ aankomen. De capaciteiten van de zwakste persoon in je groep bepalen hoe snel en hoe ver je gaat. Realiseer je dat verdwalen, slecht weer of een te lange of moeilijke tocht voor kinderen reden kan zijn om nooit meer te willen bergwandelen.

4

Juiste kleding en materiaal

Welke kleding en materiaal nodig is, hangt af van het weer, het landschap en de zwaarte van de tocht. Neem in elk geval mee: EHBO-set, warme kleding (regenjas/muts/handschoenen, trui), extra eten/drinken, een (opgeladen) telefoon, kaart/kompas en zonnebrandcrème. Voor volwassenen zijn wandelstokken aan te raden. Kinderen zijn beter af zonder.


Foto Geert Vennix

Foto Robin Baks

n

Bergschoenen

Zorg dat je bergschoenen hebt en dat je die in Nederland al hebt ingelopen. Zo voorkom je pijn in je voeten tijdens je tocht. De stevigheid en het profiel van de zolen geeft grip op natte grashellingen, gladde rotsen en op sneeuwvelden. Als je zeker weet dat de paden goed zijn en je geen sneeuw tegenkomt, kun je met lage wandelschoenen volstaan.

8

Foto Menno Boermans

Foto Rog ier van Rij

5

Let op het weer

Het weer in de bergen kan razendsnel veranderen. In de zomer kunnen sneeuwval, hagel en dichte mist voorkomen. Op een wandeling raak je dan al snel gedesoriĂŤnteerd. Markeringen zijn niet meer te vinden. Vooral in de namiddag kan een onweersbui je overvallen: vooral boven de boomgrens kan dat gevaarlijk en angstaanjagend zijn. Voorkom verrassingen. Zorg dat je de signalen van het weer herkent. Een weersomslag komt nooit onverwacht. Lees het weerbericht voor vertrek en ga vroeg op pad. Daarmee vergroot je je tijdsmarge (mocht er iets mis gaan) en maak je de kans kleiner dat je in een namiddags warmteonweer terecht komt. Bovendien kan het in de zomer ‘s middags te heet zijn om lekker te wandelen.

6

Vast ter been

Ongevallen bij bergwandelen zijn vaak het gevolg van struikelen. Een simpele, losse steen kan hele vervelende gevolgen hebben: verstuikte enkel, kapotte knie of een valpartij met verwonding of hersenschudding. Struikelen gebeurt vaak aan het eind van de dag, als je vermoeid bent, waardoor je je evenwicht niet goed meer corrigeert. Zorg dat je niet te vermoeid raakt, loop beheerst en gebruik desgewenst wandelstokken (kinderen zijn beter af zonder). Steek steile sneeuwvelden alleen over als er een heel goed spoor ligt en als iedereen in de groep weet hoe je moet remmen (oefen dit), mocht iemand uitglijden.

9

Eten, drinken, pauze

Pauzeer met regelmaat en neem wat meer eten en drinken mee dan je nodig hebt, voor het geval je verdwaalt of een van je wandelgenoten tekort komt. Wees voorzichtig met het drinken uit bronnetjes. Daarin kunnen ziektekiemen zitten, bijvoorbeeld van vee, ook hoog in de bergen.

7

Blijf op het pad

Afsteken lijkt soms aantrekkelijk, maar is niet altijd sneller en levert extra risico op. Een afsteekroute is vaak steiler en de ondergrond is losser, waardoor je sneller valt. Ook kun je de weg kwijt raken. Loop niet zomaar achter anderen aan, als je niet zeker weet of zij op het juiste pad zijn. Misschien kiezen zij de verkeerde route, of hebben zij meer ervaring dan jij met lopen buiten de paden.

10

Respecteer de natuur

Laat geen afval achter en maak geen onnodig lawaai. Laat ook geen toiletpapier achter: neem het mee terug of begraaf het. Steek niet af van het pad: dat veroorzaakt onnodig erosie. Pluk geen bloemen. Alpenweiden deel je meestal met schapen of koeien, ook al zie je die niet altijd. Laat hekken daarom achter zoals je ze aantrof (weer netjes sluiten, of juist open laten). Blijf uit de buurt van (schaap)kuddes: de schapenhond kan gevaarlijk zijn. HOOGTELIJN 3-2013 |

69


De Hardwaren Expert Fjällräven houdt zich al ruim 50 jaar bezig met het ontwikkelen van producten waarmee je comfortabel van de vrije natuur kunt genieten. Producten zoals de Gyroryggsäcken rugzak, Termotältet tent en HAP -säcken (High High Alpine Polar) Polar slaapzak, brachten een revolutie teweeg op outdoor gebied in de jaren zestig en zeventig. Sindsdien zetten wij de trotse traditie voort in het blijven bedenken van duurzame en innovatieve oplossingen.

Kajka

Abisko

//

/

Vandaag de dag worden onze rugzakken, zoals de Kajka,, en tenten, zoals de Akka Endurance,, gezien als het beste outdoor materiaal van dit moment. Voor dit seizoen hebben wij een aantal vernieuwingen in de hardwaren collectie, waaronder een houten frame voor de vernieuwde Kajka.. Onderstaand een selectie van onze favorieten. De complete collectie is te vinden op onze website fjallraven.nl,, daar tref je tevens korte fi lmpjes van ieder product aan.

///

//

Waarschijnlijk de beste trekkersrugzak als het aankomt op het dragen van een zware bepakking tijdens meerdaagse trek- en reistochten. Het Perfect Fit verstelsysteem zorgt voor een hoog draagcomfort. Onder andere vernieuwd met een frame van Fins berkenhout.

Voor diegenen die een lichtere rugzak prefereren, hebben we de Abisko ontwikkeld. Een handige, lichtgewicht rugzak, gemaakt van duurzaam, gerecycled nylon. Het slanke silhouet is ideaal voor trekking, skitochten of reizen.

Friluft // Ontworpen voor optimaal draagcomfort tijdens dagtrips of lichte meerdaagse huttentochten. Uitstekende ventilatie dankzij het Fri Luft Ventialtie Systeem: gaas en luchtspleet op de rug.

Akka Endurance //

Ontworpen voor ieder seizoen, waar windbestendigheid en slijtvastheid net zo belangrijk zijn als goede ventilatie en doordachte functies. Gemaakt van het ontzettend sterke materiaal   Triple Rip Polyester Polyester. De onderkant is verstevigd om ruw terrein te weerstaan.

Move in Bag / Move with Bag

Abisko Slaapzak

Draai jij in je slaapzak of juist met je slaapzak en al? Voor deze twee types hebben wij deze nieuwe slaapzakken range. Het grootste verschil zit hem in de pasvorm en de donsverdeling.

Technische slaapzak van lichtgewicht materiaal. De optimale pasvorm biedt een hoog comfort en uitstekende isolatie. Perfect tijdens lange trektochten wanneer compactheid een must is. Kånken

De klassieke Kånken, naar het originele model uit 1978, is een multifunctionele dagruzgak. Gemaakt van duurzaam, lichtgewicht en waterafstotend Vinylon F. Verkrijgbaar in talloze kleuren en modellen.

Door innovatieve en duurzame oplossingen te blijven bedenken, materia len te verbeteren en te zorgen voor meer bewegingsvrijheid, staat Fjällräven garant voor een functionele uitrusting en comfor tabele tochten.

www.fjallraven.nl


EXTRA KORTING BI J

BEVER VOOR NKBV-LEDEN Bij Bever ontvang je op vertoon van je NKBV-ledenpas 10% korting op alle artikelen*. Daarnaast vind je in iedere Hoogtelijn drie producten waarop je nog extra korting krijgt, exclusief voor NKBV-leden. Kijk voor een Bever winkel bij jou in de buurt op bever.nl. Acties zijn geldig t/m 30 juni 2013. Activeer je korting online Online winkelen bij Bever met deze korting is natuurlijk ook mogelijk. Vooraf dien je dan een kopie of foto van je NKBV-ledenpas te sturen naar webservice@bever.nl. Vermeld in de e-mail je naam, adres,

NU

1K 5% ORTING

telefoonnummer en eventueel Bever Cardnummer. Je ontvangt dan een bevestiging, wanneer de NKBV-korting aan je Bever Card is gekoppeld. Je kunt vervolgens van deze korting gebruik maken op bever.nl

MACPAC VAMOOSE CHILD CARRIER

normale prijs

€ 109,95

vr NKBV-leden

Kinderrugzak die uitermate geschikt is voor lange wandelingen en niet alleen het kind veel comfort biedt maar ook de drager. Door de afritsbare 10-liter-dagrugzak en het ruime opbergcompartiment van 25 liter, zijn alle noodzakelijkheden makkelijk mee te nemen. Bovendien zit het kind uitermate comfortabel in zijn ‘cockpit’ en heeft goed uitzicht.

€ 93,45

LOWA KODY KID MID GORE-TEX

Producteigenschappen • Gewicht: 3300 gram (S) / 3400 gram (M) • Materiaal: 420D ripstop nylon normale • Draagsysteem: Explorer • Ruglengte: 37-44 cm (S) / 42-49 cm (M) vr

Lichte en multifunctionele kinderschoen, zeer geschikt voor actieve kinderen. De schoen kan tegen een stootje en biedt een prima pasvorm zonder knel- en drukpunten. De Kody Kid Mid GTX is waterdicht, heeft een sportieve Vibramzool en een soepel leren bovenwerk.

prijs

€ 299,95

NKBV-leden

€ 254,

95

Producteigenschappen • Model: Junior • Categorie schoenen: A

• Materiaal: Velours • Voering: Gore-Tex

JULBO LOOPING II Vrolijke zonnebril voor kinderen tot 2 jaar. Alle kwaliteiten aanwezig om de wereld te ontdekken! Uitgevoerd met categorie-4-glazen die beschermen tegen fel zonlicht. De spiegelende coating op de grijze polycarbonaat Spectron 4 baby-glazen filtert schitteringen weg. Dankzij een elastisch verstelbaar bandje kan de bril tijdens rennen en spelen niet op de grond vallen. De bril heeft bovendien een omkeerbaar frame zodat het kind hem gemakkelijk zelf kan opzetten. De ogen worden beschermd, wat er ook gebeurt.

Producteigenschappen • Extra vlak elastisch draagkoord; • RX, in het montuur kunnen corrigerende zonnelenzen worden aangebracht; • Voor de kleine hoofdjes! De bril blijft goed op de neus zitten en is moeilijk te verliezen; • Geronde veren; • Ergonomisch profiel zodat de bril stevig op de neus of op het hoofd blijft zitten.

normale prijs

€ 32,95

vr NKBV-leden

€ 28,00

* Met uitzondering van reeds afgeprijsde artikelen. HOOGTELIJN 3-2013 |

71


volg ons

- en gte van het laatste klim n ben je altijd op de hoo Da us! like jes, en lmp fi link , nde low ere Fol tips, inspir e social media vind je ook bergsportnieuws. Via onz discussies. en kun je deelnemen aan verenigingsactiviteiten http://linkd.in/GEQTcY /on.fb.me/GG7oEI p:/ htt v nkb 2000 members twitter.com/ 4200 likes 2500 volgers

NKBV VOOR JOU Nu te koop in de webshop: NKBV-TOPVL AG voor slechts € 4,00 (excl. verzen dkosten)

JOUW TOPFOTO IN HOOGTELIJN OF OP FACEBOOK Ga je binnenkort op pad? Zorg dat de NKBV-topvlag in je rugzak zit! Fotografeer jezelf met vlag op het hoogste punt van je tocht en mail die naar communicatie@nkbv.nl. Vermeld de namen van de mensen op de foto en de datum en locatie. Alle inzendingen komen in het topvlaggenalbum op onze Facebook-pagina. En de leukste komen in Hoogtelijn. Eind 2013 verloten we een paar mooie prijzen onder de inzenders. Je bestelt de vlag voor €4 (excl. verzendkosten) in onze webshop. Marc van Heel, Dhiraj Tamang, Steven van Schaardenburg, Aart Last en Jan van der Elst op de Larkya La pas op 5135 m, Nepal, tijdens de NKBV Vreemde Voettocht rond de Manaslu, afgelopen april.

PRIJSWIRS NKBV BERGSPORTDAG Op de Bergsportdag in maart waren er diverse prijzen te winnen. De drie grootste prijzen en de winnaars: • Reis naar Valle d’Aosta met een Berggids: R. v Nigtevecht. • Bergsport reis- en annuleringsverzekering: R. Bokenkamp & A. Eeden • La Sportiva klimschoenen: M. Naaktgeboren. Hij kreeg de prijs voor het klimmen van meer dan 200 meter op het climbstation! Kijk voor meer winnaars op: http://nkbv.nl/de-nkbv/evenementen/bergsportdag

KOM NR HET EK BOULDEREN! WIN EEN FOTOGRAFIEWORKSHOP IN ZWITSERLAND!

72 |

HOOGTELIJN 3-2013

In de webwinkel AV kaarten

Ga je deze zomer de bergen in in Oostenrijk? Bestel nu de gerenommeerde AV wandelkaarten voor Oostenrijk voordelig in onze webwinkel. Vanaf slechts € 7,-. Foto Menno Boermans

Stuur voor 31 juli je mooiste bergsportfoto van Zwitserland aan ons en win een workshop bergsportfotografie in Zwitserland met bergsportfotograaf Menno Boermans! De vierdaagse workshop speelt zich af rondom het Bekker Chalet in Finhaut, in het voorjaar van 2014. Meedoen? Kijk op nkbv.nl/ fotoactie.

Op 31 augustus en 1 september a.s. organiseren we het Europees Kampioenschap Boulderen in Eindhoven. De ins en outs vind je op www.euroboulder.com en Facebook, waar je Euroboulder kunt liken. Op euroboulder.com kun je ook toegangskaarten kopen. NKBV-leden krijgen korting op de halve finales op zondag. Kortingscode: bo20nk13bv.

Bestellen via www.nkbv.nl/webwinkel.


^^^ DE NKBV VOOR JOU ^^^ DE NKBV VOO ALLE BERGSPORTRISICO’S GEDEKT

GOE VERZEKD OP PAD ERD V slechtR s € 27,per j r

Met de NKBV-reisverzekering heb je naast de dekking van een gewone reisverzekering ook dekking van specifieke berg- en buitensportrisico’s. Wij hebben deze verzekering speciaal ontwikkeld voor bergwandelaars, alpinisten, klimmers en toerskiërs. En omdat wij hem voor tienduizenden leden tegelijk afsluiten, kunnen we hem tegen zo’n scherpe prijs aanbieden: slechts € 27 per jaar (prijs volwassene, € 12,50 voor kinderen). Anders dan andere reisverzekeringen zijn ook ongelukken buiten de paden en piste gedekt, inclusief bergredding door helikopter of reddingsteam. Het hele jaar door en overal ter wereld. Foto Marianne van der Beek

START JOUW AVONTR MET DE NKBV Boek nu je bergsportreis of cursus! Zin in een leuke bergsportvakantie of -cursus deze zomer? Bekijk ons aanbod op bergsportreizen.nl. Op een aantal reizen, cursussen en workshops is nog plek! We bieden een programma met meer dan honderd activiteiten voor jong en oud in 24 landen. Van bergwandel- en mountainbikeworkshops in de Ardennen tot bergsportkampen, klim- en alpiene cursussen, huttentochten en vreemde voettochten in gebergtes binnen en buiten Europa.

Ook bij een niet-bergsportvakantie is de dekking zeer compleet: inclusief bagage, ongevallen, medische kosten, vervoer naar huis, wettelijke aansprakelijkheid en rechtsbijstand. Verder zijn vrijwel alle buitensporten gedekt: ook diepzeeduiken, mountainbiken, raften, canyoning, kajakken, kite-surfen etc. Parapenten is niet gedekt.

Regel het via mijnNKBV.nl Je kunt de verzekering eenvoudig afsluiten en betalen via mijnNKBV.nl. Ga naar ‘Diensten’, en kies ‘Reisverzekering’. Na betaling vind je je factuur terug bij ‘Facturen’.

Waarom op pad met de NKBV? • Grootste aanbod bergsportreizen en -cursussen van Nederland; • Gecertificeerde NKBV-tochtleiders en -instructeurs en UIAGM berggidsen; • Kleine groepen; • Deelnemers krijgen 15% korting op hun aankoop bij Bever; • Bij elke reis of cursus past een treinreis via treinreiswinkel.nl; • Geen winstoogmerk: de NKBV is een vereniging.

werf een nieuw lid... ...EN ONTVANG 10 EURO KORTING BIJ BEVER! Ken jij mensen die nog geen lid zijn van de NKBV, maar wel hun vakanties in de bergen doorbrengen? Zorg dat ze lid worden! Dan ontvangen zij voortaan ook vijf keer per jaar Hoogtelijn en profiteren ze van aantrekkelijke voordelen, zoals voorrang bij reserveren in berghutten en 50% korting op de overnachting, 10% korting bij Bever en onze aantrekkelijk geprijsde bergsportreisverzekering. Als beloning ontvang jij een Bever-cadeaukaart ter waarde van € 10,-. Kijk voor meer informatie op nkbv.nl/actie.

Lukt het niet in te loggen, of ben je je inloggegevens kwijt? Ga dan naar mijnnkbv.nl en klik op ‘Wachtwoord vergeten’. Binnen enkele minuten ontvang je dan een wachtwoord op je emailadres, zoals dat bij ons bekend is. Is dit emailadres niet meer in gebruik, mail ons dan via info@nkbv.nl. Vermeld in je mail je naam en adres of je NKBVlidnummer en je verzoek om een nieuw wachtwoord voor mijnNKBV.nl.

NIEUW: handige veiligheidstips Bereid je bergvakantie goed voor! In ons online kenniscentrum op nkbv.nl vind je nu top-tien-veiligheidstips voor bergwandelen, klettersteigen, binnen- en buiten klimmen en alpinisme. Doe er je voordeel mee!

HOOGTELIJN 3-2013 |

73


lan é v t n o m e d nèt niet op

149,5 PEAKS Het idee kan nog zo goed zijn, het weer moet wel meewerken. Wie flexibel is, wijzigt zijn plan en komt toch nog met een ‘topje’ naar beneden. Soort van.

I

k roer zinloos m’n derde kop koffie, speel met het suikerzakje. Drie problemen spoken door mijn hoofd. Het weer, de hoogte en waar is het briefje met de naam van het hotel? Laten we beginnen met het weer. Het is warm. Klinkt goed, is niet goed. Overdag wisselen warme wind, felle voorjaarszon en regen elkaar af; ’s nachts komt de temperatuur niet onder het vriespunt, zelfs niet op 3000 meter. Dat betekent dat de sneeuw op de gletsjers half gesmolten is. Denk ‘sneeuwbrug’ en ‘gletsjerspleet’ en je ziet wat het probleem is. Het tweede probleem is de hoogte. Het is de bedoeling dat ik zaterdagochtend op de Mont Vélan sta, 3727 meter boven zeeniveau. Het is nu donderdagochtend en ik ben net aangekomen uit Nederland. Zelfs als ik zou willen, zou ik niet slechter geacclimatiseerd kunnen zijn. Dan draait de postbus het pleintje op. Ik betaal de koffie, slinger m’n rugzak op en steek de straat over. “Waar precies in BourgSt.-Pierre?”, vraagt de chauffeur. Ja, dat briefje met het hotel dus, het derde probleem. Ineens weet ik vrij zeker waar ik het heb gelaten: op de ontbijttafel in Eelde-Paterswolde. Een half uur later zet de buschauffeur me af bij de eerste halte van het dorp. “Succes, ik hoop dat je dat hotel nog vindt”, zegt hij hoofdschuddend. De Mont Vélan in het Grand Combin-massief in de Zwitsers-Italiaanse Alpen, is een van de 150 bergtoppen verspreid over de wereld die zijn uitgekozen voor het 150 Peaks Project van de Zwitserse buitensportfabrikant Mammut. Door het beklimmen van 150 bergen – van Mount Logan in Canada tot de berg met de prachtige naam: Mount Aspiring in Nieuw-Zeeland – wil het bedrijf zijn verjaardagsfeestje (inderdaad: 150 jaar) wat extra luister bijzetten. Voorlopig heb ik alleen geen idee waar het verjaardagsfeestje precies begint. Pas bij het derde hotel heb ik beet. “Jij komt vast voor..” Ja, inderdaad. De volgende ochtend hijsen we onder een dreigende lucht onze

74 |

HOOGTELIJN 3-2013 | TEKST ERNST ARBOUW |

rugzakken op. Twee journalisten, een cameraman, een bergsportspulletjesverkoper, een gids en fotograaf Rogier, die dit tripje heeft georganiseerd. Het plan is simpel. We lopen naar de Cabane du Vélan, morgenochtend beklimmen we de bijbehorende Mont Vélan en vervolgens dalen we af en zijn we net op tijd in BourgSt.-Pierre om te zien hoe het Nederlands Elftal wint van Denemarken en daarna doorstoomt tot de finale van het EK 2012. Kan bijna niet misgaan, zou je zeggen. Het pad richting de cabane voert verrassend snel de bergen in. Voor je er erg in hebt, is de bewoonde wereld verdwenen en sta je tussen sneeuwvelden en rots. Hoog boven het pad, op het puntje

FOTO’S ROGIER VAN RIJN


(4314 m). Uitzicht op de Grand Combin

Onder een potloodgrijze lucht hap ik naar ad em van een graat, ligt de Cabane du Vélan, een metaalbekleed, ovaal bouwsel. Wat ik ook doe, de hut komt niet dichterbij. Ruisende beken en het getik van de regen op m’n capuchon begeleiden het gieren van m’n adem en het bonken van m’n hart. Ik probeer m’n stappen te tellen, ik controleer m’n ademhaling en ik dwing mezelf om niet telkens op m’n hoogtemeter te kijken. Onder een potloodgrijze lucht hap ik naar adem. Niet geacclimatiseerd. We hebben de hele hut tot onze beschikking. De keuken zit op slot, maar verder kunnen we gaan en staan waar we willen. De eetzaal geeft uitzicht op zware regenwolken die langzaam optrekken uit het dal. Rogier toont zich een onverbiddelijke optimist. “Zo zijn de bergen toch het allermooist”, zegt hij enthousiast. Ik hoor aan zijn stem dat hij het meent. Het is zo langzamerhand wel duidelijk dat we niet op de Mont Vélan kunnen. De vraag is alleen wat we wel gaan doen. de Petit Vélan (3202 meter) lijkt een goed alternatief. De volgende ochtend lopen we over de morene richting de gletsjer. Regenwolken

Een slok en en mueslireep op de flank van de Petit Vélan. HOOGTELIJN 3-2013 |

75


LA SPORTIVA® is a trademark of the shoe manufacturing company “La Sportiva S.p.A” located in Italy (TN)

KATANA WOMAN Queen of the worldwide bouldering scenario, she adores the colour pink. Harmonious and precise, sensitive but decisive. Anna Stöhr or Katana Woman? If you’re into pink, then both! Katana changes colour, which will you choose?

www.lasportiva.com - Become a La Sportiva fan

#changecolours

K_ANNA_060_13_210x135-NL.indd 1

Change Colours 27/05/13 17:31

VALID FOR 1 YAK STEAK

FROM THE PANORAMA LODGE Namche Bazar, Nepal

27°49 N 86°43 E !

THE

ENDURANCE GAITER

The remote town of Namche Bazar can take your breath away for more than one reason. Whether it’s the trek to the village, the impending thoughts of Everest or simply the altitude, you’ll want a few days to gather your strength. A yak steak at the Panorama Lodge is a good start, but you’ll need more than a rib eye if you plan to continue. The Endurance Gaiters, with step-in zip-up design, abrasion resistant kick panels and a water resistant soft shell upper, are essential companions for anyone passing through this gateway to the high Himalaya.

outdoorresearch.com/go

HP_EnduranceGaiter_EU_031913.indd 1

3/19/13 9:23 AM


De Petit Vélan lijkt een goed alternatief.

hebben plaatsgemaakt voor strakblauwe lucht maar het is nog steeds warm. Als we de gletsjer opstappen, blijkt de sneeuw gevaarlijk zacht. Voor me aan het touw zakt cameraman Wilco bij letterlijk iedere stap tot over zijn knieën in de prut. Ik probeer te volgen in zijn voetstappen, maar daarvoor moet ik m’n benen zo hoog optillen dat mijn ademhaling op hol slaat. Het gaat beter als ik net uit de pas loop, mijn voetstappen precies op de sneeuw tussen Wilco’s stappen. Omdat ik lichter ben zak ik minder weg, maar af en toe verdwijn ik alsnog tot mijn liezen in de sneeuw. Terwijl ik worstel met de sneeuw, m’n benen, m’n hartslag en m’n humeur,

kijk ik naar Wilco. Hoewel hij bij iedere stap in de sneeuw verdwijnt blijft hij opgewekt doorgaan. Hoe doet ‘ie dat? Op een kleine rotskop, nèt boven de 3000 meter, geven we er de brui aan. Met deze sneeuw gaat het nog uren duren voor we boven zijn. We rusten uit op een paar stenen in het voorjaarszonnetje. Met m’n ogen dicht overweeg ik het besluit om terug te keren; het 149 Peaks Project klinkt gewoon net iets minder sterk. Opnieuw toont Rogier zijn optimistische aard. Hij besluit dat de nauwelijks zichtbare verheffing in het landschap waarop we onze mueslireepjes eten eigenlijk de Antecime du Petit Vélan is. Nou vooruit: 149,5 Peaks.

Wat ik ook doe, chterbij i d t e i n t m o k t u h e d

Informatie Algemeen

De Mont Vélan (3727 meter) en de Petit Vélan (3202 meter) liggen in het westelijke deel van het Zwitserse kanton Wallis, tegen de Grote St. Bernhardpas. Beide bergen zijn relatief eenvoudig te beklimmen (F+, II en PD-, II) vanuit de Cabane du Vélan. Wie geen zin heeft in een nacht in de hut, kan ook vertrekken uit Bourg St. Pierre. Hou dan wel rekening met duizend extra hoogtemeters.

Boek en kaart

Richard Goedeke, 3000er in den Westalpen, Bruckmann Verlag, 2005 Hermann Biner, Hochtouren in Wallis, SAC Verlag, 2002 Wolfgang Pusch, Hochtouren Westalpen, Rother Selection 2010 LKS 1:25000, nr. 1366 Mont Vélan en nr. 1345 Orsières

Reis

Doorgaande trein naar Martigny, van daar af naar Orsières en verder met de Postbus naar Bourg St. Pierre. Vliegen kan ook. Easyjet verzorgt dagelijks een aantal vluchten naar Genève. Van daar is het ongeveer vier uur met de trein naar Martigny. Met de auto: Basel - > Bern -> Montreux -> Martigny -> Bourg St. Pierre (960 km vanaf Utrecht, 9 uur rijden)

Verblijf

• Hut: Cabane du Vélan (2642 meter), www.velan.ch • Hotel: In Bourg St. Pierre zijn verschillende hotels en pensions. Hotel Crêt heeft een Matrazzenlager waar je voor CHF 25 per nacht slaapt, inclusief ontbijt, www.hotel-du-cret.ch • Kamperen: Camping du Grand-SaintBernard, Bourg St. Pierre

Meer informatie:

• www.myswitzerland.com/en/ bourg-st-pierre.html • www.valais.ch • fahrplan.sbb.ch • www.mammut.ch/150years

HOOGTELIJN 3-2013 |

77


„Zomertijd“ in Obertauern

Op de Top ben je het dichtst bij de zon, van 1.000 – 2.526m.

www.obertauern.com

Waar iedereen zich gelukkig voelt. De top van Obertauern is niet alleen een winterdroom. Ook de zomer wordt hier een onvergetelijk natuurschouwspel. Iedereen die aan de drukte van de stad wil ontsnappen, vindt hier rust, ontspanning en natuurlijk veel afwisseling. En u zult zelf ook zelf snel vaststellen: op de top bent u een stuk dichterbij het geluk. U wandelt van het ene naar het ander kristalheldere bergmeer. Bezoek een van de vele almen, of verken de berg met een mountainbike. Het aanbod van Obertauern is even gevarieerd als uw wensen.

Evenementen: 15. 08. – 18. 08. 2013:

Orangemountain Adventurebike Gipfeltreffen

22. 06. 2013:

FISHERMAN‘S FRIEND – Strongmanrun 2013

Meer informatie vindt u op: www.obertauern.com Toeristische dienst | Pionierstraße 1 A-5562 Obertauern | Tel. +43(0)6456 / 7252 Fax +43(0)6456 / 7252-9 | info@obertauern.com


>>> Recensies ^^^ signalementen ^^^

Zestig jaar op het dak van de wereld Het zestigjarig jubileum van de eerste beklimming van Mount Everest gaat niet ongemerkt voorbij. Er is een boek verschenen met deels niet eerder gepubliceerde foto’s van George Lowe (Hoogtelijn 2, pagina 60) en enkele eerdere uitgaven zijn vernieuwd en bijgewerkt. De makers van het Britse tijdschrift Trail hebben een prachtige special van 100 pagina’s samengesteld, waarin teruggekeken wordt op de succesvolle onderneming van Sir Edmund Hillary en Tenzing Norgay. Uiteraard met het verhaal van 1953, een uitgebreide tijdlijn van die beklimming, met fraaie foto’s en een curieus overzicht van Everest-memorabilia, zoals de serie topfoto’s van 1953, het horloge van George Mallory en de bevroren vingers van Bronco Lane, die hij opliep tijdens een dramatische afdaling in 1976 en die goed geconserveerd te zien zijn in het National Army Museum in Chelsea. Verder uitgebreide informatie over de routes op Everest, de gevaren van klimmen in de ‘Zone des Doods’ en een informatieve vergelijking tussen kleding van 1924, 1953 en nu. In de special een mooi overzicht van bijna 100 jaar pogingen om het dak van de wereld te bereiken. Uiteraard ook het verhaal over het mysterie van Mallory en Irvine van wie pas in 1999 restanten werden gevonden, nog steeds met een groot vraagteken of ze in 1924 wel of niet de top hebben gehaald. De Britten kunnen putten uit een hele serie Everestklimmers, die onder de titel ‘This is my Everest’ hun verhaal vertellen. Van Sir Chris Bonington (op de top in 1985 nadat hij in 1982 had gezegd er nooit terug te komen) tot Bonita Norris (“Het meest beangstigende is het onbekende”), in 2010 als 22-jarige de jongste Britse vrouw op Everest. (Peter Daalder)

Oude wijn ...

Papieren berg

Reinhold Messner behoort zeker voor de oudere generatie bergsportliefhebbers tot de iconen van de bergsport. Is het nog mogelijk om een filmportret te maken dat kan boeien en overtuigen na alle (deels zelf door Messner gecreëerde) publiciteit? Nickel komt een heel eind. Overtuigende beelden met Messner in een grandioze bergcoulisse. Daarnaast, zoals in veel moderne documentaires gebruikelijk is, indrukwekkend nagespeelde scènes. Verder veel interviews met 3 broers van Reinhold (maar niet met zijn zuster). Uiteraard is er veel aandacht voor de Nanga Parbat-expeditie in 1970 die in veel opzichten een sleutelrol vormt voor het verdere leven van Reinhold Messner. Tijdens deze expeditie verloor Reinhold zijn broer Günther. Bij tijd en wijle heeft Messner de strijdbijl opgegraven om zich weer eens af te zetten tegen expeditieleider Herligkoffer en tegen zijn expeditiegenoten. Thema is dan de uitgebleven hulp die zijn broer noodlottig zou zijn geworden. In deze documentaire wordt dit op prudente wijze uitgediept. Toch is ook nu het statement dat externe factoren en omstandigheden (expeditiegenoten) de oorzaak zijn van de dood van Günther. Een tochtgenoot van toen komt niet aan het woord. Een geslaagd portret dat veel maar niet alles laat zien van Reinhold Messner. (Pieter Dirksz)

Kun je bergwandelaar worden vanuit een leerboek? Sanders en Van Speybroek doen een poging met ‘Hoe word ik een bergwandelaar?’ Het is zeker een goed streven om veel informatie die van belang is voor een bergwandelaar te verzamelen. Er spreekt uit het boek liefde voor het niet-prestatiegericht bergwandelen. Wel gaat het boek een weinig mank aan een veelheid van behandelde onderwerpen die niet allemaal evenwichtig zijn uitgewerkt of overdacht. Een voorbeeld is het thema ‘Weer in de bergen’. Er wordt gestart met een opsomming waar je weinig mee kunt, maar ook weinig tegen kunt hebben. Een concreet overzicht van nuttige websites / apps met informatie over het weer ontbreekt bij het hoofdstukje (daarvoor vind je alleen achterin het boekje een zeer summier overzicht). Het literatuuroverzicht achterin het boek verwijst naar boeken die meer diepgang moeten bieden. Maar een deel van die boeken is hooguit tweedehands te verkrijgen. Uiteindelijk blijft er een gevoel over van een goede aanzet, maar de opzet en uitwerking zijn niet altijd even gelukkig. De keuze van reislectuur achterin is aardig gevonden. Maar ook die boeken zijn deels antiquarisch (en ook wel wat zwaar voor in de lichtgewicht rugzak). Is een e-versie van dit boek voor smartphone, tablet of e-reader wellicht een uitkomst? Of is dit boek geschreven voor de traditioneel ingestelde bergwandelaar? (Pieter Dirksz)

Climbing Everest Speciale uitgave van Trail, 2013 www.greatmagazines.co.uk/store ISBN 978-1-906312-16-9 Prijs: £ 7,- in kiosk / £ 9,99 via de post

Debbie Sanders en Geert van Speybroek

Messner (DVD) Andreas Nickel (regie), Movienet film, 2013 Prijs: ca € 15,-

Uitgeverij Lannoo ISBN 9789401402842 Prijs: € 19,99

ONDER REDACTIE VAN PIETER DIRKSZ | HOOGTELIJN 3-2013 |

79


for the most extreme conditions in the world

rab-down.co.uk


>>> Recensies ^^^ signalementen ^^^ Julische Alpen

Gran Paradiso

Helmut Lang, Rother Verlag, 2012, ISBN 9783763340514 In deze wandelgids worden 53 tochten beschreven in Slovenië en het uiterste noordoosten van Italië. De beschrijving van de beklimming van de hoogste berg, de Triglav, ontbreekt vanzelfsprekend niet.

Werner Bätzing en Michael Kleider, Rotpunktverlag, 2013, ISBN 9783858695390 In dit boek wordt een negendaagse wandeling aan de zuidkant van de Gran Paradiso voorgesteld. Ook wordt een zwaardere variant beschreven die direct zuidelijk verloopt van de hoofdkam van de Gran Paradiso.

Walking in Abruzzo

Vier-Quellen-Weg im Gotthardmassiv

Stuart Haines, Cicerone, 2011, ISBN 9781852845766 Haines stelt niet alleen tochten in de Abruzzen voor, maar ook in drie andere gebieden die onderdeel uitmaken van de Apennijnen (Velino, Maiella en Gran Sasso). Met de 30 beschreven tochten kun je aardig uit de voeten voor een (wandel)vakantie.

Josef Arnold-Luzzani, Stiftung Vier-Quellen-Weg, 2012, ISBN 9783906200460 Een tocht van 5 dagen voert langs de bronnen van de Ticino, Reuss, Rijn en Rhône. De tocht krijgt veel belangstelling in de diverse buitensportbladen.

Zillertal und Tuxer Tal

Auf Schmugglerpfaden,

Herbert Mayr, Kompass, 2011, ISBN 9783850263863 Voor deze wandelgids heeft Herbert Mayr 26 tochten van twee tot bijna zeven uur lang verzameld in de Zillertaler Alpen buiten de grenskam met Italië.

Paul Christener, Ott Verlag, 2012, ISBN 9783722501260 Deze gids beschrijft 21 tochten tussen het Binntal en Italië. Zonodig zijn de tochten te combineren tot een meerdaagse tocht.

Kletterführer Rhein-Main-Gebiet

Osttirol Süd Walter Mair, Rother, 2013, ISBN 9783763341320 De wandeltochten in deze gids zijn gesitueerd in de Defregger Alpen, Lienzer Dolomieten en de Karnische hoofdkam.

Christoph Deinet, Panico Alpinverlag, 2012, ISBN 9783926807762 In deze klimgids worden 21 klimgebieden voorgesteld, gelegen in de Hunsrück en de Taunus. De informatie over de routes ziet er verzorgd uit.

Schwabenkinder-Wege Vorarlberg

Erlebniswandern mit Kindern, Münchner Berge

Elmar Bereuter, Rother, 2012, ISBN 9783763344161 De beschreven trektochten werden in het verleden gemaakt door kinderen die wegtrokken uit arme gebieden naar het gebied ten noorden van het Bodenmeer om daar te gaan werken.

Eduard en Sigrid Soeffker, Rother, 2012, ISBN 9783763330539 Deze gids oriënteert zich op tochten die gemaakt kunnen worden met kinderen van 4 tot 10 jaar. Bij de tochten worden avontuurlijke highlights meegegeven voor kinderen.

Apps voor alpinisten Alpenvereinaktiv.com

IFSC Boulder

Er zijn veel apps met tochtvoorstellen, maar in deze app zitten alleen tochten goedgekeurd door Alpenvereinaktiv.com van de alpenverenigingen. De tochten zijn beoordeeld door een van hun professionals. De app biedt ook info over actuele condities en keuze uit zomer- en winterkaarten. Meer info: zoek in de itunes store op alpenvereinaktiv.com, toureninformationssystem. prijs: gratis

Wil je Boulder-wedstrijduitslagen op de voet volgen, dan kan dat via deze app. Per categorie en klimmer heb je rechtstreeks toegang tot de officiële resultaten. Binnenkort verschijnt ook een app voor de IFSC Lead World Cups. Meer info: zoek in de itunes store op ifsc-boulder. prijs: gratis

ONDER REDACTIE VAN PIETER DIRKSZ | HOOGTELIJN 3-2013 |

81


>>> vooruitblik >>> vooruitblik <<< Hoogtelijn 4-2013 verschijnt 16 augustus 2013 Colofon

BERGSTRIJD SPOREN VAN OORLOG

Hoogtelijn is het officiële tijdschrift van de Koninklijke Nederlandse Klim- en Bergsport Vereniging (NKBV). Het verschijnt vijf keer per jaar. De redactie staat open voor bijdragen van leden en derden waarbij de redactie het recht heeft, zonder opgave van redenen, de bijdragen niet te plaatsen. Het al dan niet op verzoek van de redactie aanbieden van artikelen aan Hoogtelijn impliceert toestemming voor openbaarmaking en verveelvoudiging ten behoeve van de elektronische ontsluiting van Hoogtelijn. Overname van (delen uit) artikelen is alleen toegestaan na schriftelijke toestemming van de redactie van Hoogtelijn.

IN GEBERGTES

Redactie Peter Daalder (hoofdredacteur), Tjitske Nijdam (eindredacteur), Ernst Arbouw, Pieter Dirksz, Sieto van der Heide, Frank Husslage, Moniek Janssen, Marieke van Kessel, Ico Kloppenburg, Bram Munnichs, Ivar Schute.

Medewerkers Jody Hagenbeek, Peter uijt de Haag, Christine Tamminga, Arnold Tang, Milka van der Valk Bouman (correctie), Saskia Gottenbos (cartografie), Toon Hezemans (cartoons).

Redactie-adres

EK BOULDER 2013

KLIMMEN

IN HET SPAANSE RIGLOS

NKBV-Bureau, t.a.v. Secretariaat Hoogtelijn, Postbus 225, 3440 AE Woerden hoogtelijn@nkbv.nl, www.hoogtelijn.nl

Advertentie-exploitatie ManagementMedia BV postbus 1932, 1200 BX Hilversum tel. 035-6232756, fax 035-6232401 Olger Kooring, Peter Dierdorp olger.kooring@managementmedia.nl peter.dierdorp@managementmedia.nl

Vormgeving Studio ManagementMedia, Edith van de Giessen (art director), Anita Baljet

Druk Senefelder Misset, Doetinchem Oplage: 35.500 ISSN: 1387-862X

Koninklijke Nederlandse Klim- en Bergsport Vereniging

IK BEN...

JACKY GODOFFE 82 |

HOOGTELIJN 3-2013

VALLE D’AOSTA

FAVORIET VAN... WIE NIET?

Bellen 0348-409521 Bezoeken Houttuinlaan 16-A, 3447 GM Woerden Schrijven Postbus 225, 3440 AE Woerden fax 0348-409534, info@nkbv.nl Betalen GIRO 53 47 44, BANK 16 14 17 213 IBAN NL84RABO0161417213 BIC RABONL2U


the explorers choice through

a century of adventure

johnny haglund

Bergans is a result of norway's beautiful yet challenging nature and climate. the sometimes extreme conditions place tough demands on outdoor equipment and the people using it.

forever PIoneerS bergans.com


hoogtelijn 3-2013  

De 56.000 leden van de NKBV delen een passie met elkaar: de liefde voor de bergen, het hele jaar door, een leven lang. Als lid van de NKBV h...

Advertisement