Skip to main content

Η Δοξανιώ

Page 1

Η ΔΟΞΑΝΙΩ

ΜΙΑ ΣΥΝΑΡΠΑΣΤΙΚΗ ΙΣΤΟΡΙΑ


Λίγα Λόγια για το βιβλίο Η ιστορία μιας τρυφερής κόρης από τη Λήμνο. Την παίρνουν σκλάβα, για να την πουλήσουν στον Χάνδακα, όμως αυτή κατορθώνει να γίνει κατάσκοπος του Νικηφόρου Φωκά. Συνεργάζεται μαζί του και ξεσηκώνει τους τρομαγμένους κρυπτοχριστιανούς. Θυσιάζεται για την απελευθέρωση της Κρήτης. Παράλληλα με το θρύλο της Δοξανιώς, το μυθιστόρημα ζωντανεύει όλη εκείνη τη σκοτεινή περίοδο της βυζαντινής ιστορίας - μέσα του δεκάτου αιώνα -, μια περίοδο γεμάτη αγριότητα αλλά και μεγαλείο και αυτοθυσία, που συναντά από άλλους δρόμους την εποχή μας.


Η ήρωες του βιβλίου

Δοξανιώ Θεοδώρα Βασίλειος , ο ιερέας Θεοδόσιος Ζωή Αικατερίνη Μανουήλ Λύκιος Μαμά Μπαμπάς Φοίβος Αθανάσιος ,ο μοναχός Οικογένεια Πορφυρογέννητου Νικηφόρος Φωκάς Ρωμανός Θεοφανώ

O Φοίβος ,o Λύκιος ,ο Θεοδόσιος ,η Ζωή ,η μαμά και ο μπαμπάς είναι πρόσωπα που δεν ξέρουμε αν υπήρχαν! Η Δοξανιώ μπορεί να υπήρχε σύμφωνα με κάποιους θρύλους που λένε για αυτήν


Η Δοξανιώ Η Δοξανιώ υπάρχει σε πολλούς θρύλους και έτσι καταλαβαίνουμε ότι μπορεί να υπήρχε όπως κάποιες πηγές αναφέρουν ότι οι Σαρακηνοί πήγαν στην Λήμνο. Όπως και την Δοξανιώ την πήραν από την Λήμνο και την πήγαν στο Χάνδακα. Η γνώμη της ομάδας μας (ταξιδιώτες) είναι ότι η Δοξανιώ υπήρχε … Επίσης από αυτές τις πηγές καταλαβαίνουμε ότι η Δοξανιώ ήταν σημαντικό πρόσωπο ,γιατί ήταν αφορμή για να γραφτούν πολλά αλλά και να γίνουν διάφορες συζητήσεις για αυτήν που είναι μία ηρωίδα ενός βιβλίου… Αυτήν την παράγραφο την γράψαμε εμείς


Ο θάνατος της Δοξανιώς Την αυγή της 7ης Μαρτίου 961, αφού όλα ετοιμάστηκαν με κάθε επιμέλεια, ο Νικηφόρος Φωκάς διατάζει γενική έφοδο. Κολοσσιαίες πολιορκητικές μηχανές με κινητές γέφυρες και με τεράστια διατρητικά έμβολα κινήθηκαν σαν προκατακλυσμιαία μαμούθ κατά των τειχών του Χάνδακα (το περιστατικό αναφέρεται στην απελευθέρωση της Κρήτης από τον Νικηφόρο Φωκά. Χάνδακας είναι το σημερινό Ηράκλειο Κρήτης) Και αμέσως 40.000 σιδερόφραχτοι Βυζαντινοί, με κοντάρια και με μαχαίρια, ορμούν κατά τάγματα με τετράγωνη παράταξη, έτοιμοι να σκαρφαλώσουν πάνω στα τείχη. Μα τη στιγμή αυτή γίνεται κάτι παράξενο. Μια γυναίκα προβάλλει ξαφνικά πάνω από μια έπαλξη. Έχει λυμένα τα μαλλιά της και κάνει υστερικές χειρονομίες. Μοιάζει με μανιασμένη μάγισσα. Οι γοερές κραυγές της σκίζουν απαίσια στο στρατόπεδο. Βρίζει, καταριέται και προφητεύει τις πιο μεγάλες συμφορές για τους χριστιανούς. Πολλά τόξα τη σημαδεύουν, μα ο Φωκάς προστάζει: -Μην τη χτυπάτε. Είναι δική μας…… Προσποιείται …….. Δεν πρόλαβε να τελειώσει και η έξαλλη γυναίκα πήδησε στο κενό..


-Τρέξτε να την σώσετε, πρόσταξε τους φρουρούς του ο αρχιστράτηγος. Η γυναίκα έπεσε μπροστά στο τείχος, μέσα στο χαντάκι που ήταν γεμάτο νερό. Ένας Κρητικός βούτηξε αμέσως και την έπιασε. Μα καθώς την τραβούσε μισολιπόθυμη, για να τη βγάλει έξω, ρίχτηκαν βροχή τα έλη από το φρούριο. Ένα βέλος τη βρήκε στο στήθος. Τότε εκείνη είπε βογκώντας στον Κρητικό. -Μη μου το βγάλεις, γιατί θα πεθάνω. Θα κάνω κουράγιο, ώσπου να δω τον αρχιστράτηγο. Τη σήκωσαν στα χέρια και την έφεραν στη σκηνή του. -Γενναία Δοξανιώ, της λέει ο Φωκάς με βουρκωμένα μάτια, είσαι άξια της Πατρίδας! Εκείνη χαμογέλασε σαν να’ έβλεπε το όραμα της ελευθερωμένης Κρήτης και τραύλισε: -Εξαντλήθηκαν! Το Κάστρο μόλις κρατιέται …. Ο γιατρός τράβηξε το βέλος από το στήθος της Δοξανιώς και κούνησε απελπισμένος το κεφάλι του -Πεθαίνω …….ευτυχισμένη! ήταν οι τελευταίες λέξεις της. -Ποια είναι η γυναίκα αυτή;; ρώτησε με θαυμασμό ο μοναχός Αθανάσιος που παρέστεκε δίπλα...Ο μετέπειτα Πρώτος οικιστής του Άθω... -Μια μεγάλη ηρωίδα , είπε συγκινημένος ο Φωκάς.


-Είναι κόρη ενός παπά από τη Λήμνο. Όταν οι Σαρακηνοί κούρσεψαν το νησί, την άρπαξαν και την πούλησαν σκλάβα στο χάνδακα. Μα η άξια αυτή κόρη δεν ξέχασε την πίστη της. Για να εκδικηθεί τους Αγαρηνούς, έγινε η πιο πολύτιμη κατάσκοπος μας. Προσφέρθηκε μόνη της να γίνει ένα ζωντανό σημάδι. ¨Όπου θα φανερωνόταν, εκεί θα ήταν το πιο αδύνατο σημείο του τείχους. -Ο Θεός ας την κατατάξει μεταξύ των αγίων…….. Ευχήθηκε ο μοναχός. Η έφοδος τώρα έγινε πιο ορμητική. -Πολυνίκη, πρόσταξε ο Φωκάς τον αρχηγό των κρουστικών, μηχανών, δείχνοντας του το βορειοδυτικό κάστρο, όπου είχε φανεί η Δοξανιώ. -Ανοίξτε γρήγορα υπόνομους και χτυπάτε με είκοσι κριούς. Σε λίγο ο πύργος μαζί με το τείχος κατρακύλησαν με φοβερό πάταγο. Τα έριξε η αυτοθυσία μιας και μόνης γυναίκας. Το κείμενο αυτό το βρήκαμε από την ιστοσελίδα <<Το Αγίασμα του Αγίου Αθανασίου>>.


Κρήτη 956 Το εκστρατευτικό σώμα αναχώρησε από την Κωνσταντινούπολη στις 5 Ιουλίου 960 μ.Χ., αποτελούμενο από 2000 «πυρφόρα»16 χελάνδια, 1000 δρόμωνες, 307 «καματηρά» (πλοία εφοδιοπομπής). Μέγας Δρουγγάριος (ναύαρχος) της εκστρατείας ορίσθηκε εις αντικατάσταση του Βριγγά ο κοιτωνίτης ή κλειδούχος Μιχαήλ. Ο στρατός αποτελούνταν από τμήματα στρατιωτών των θεμάτων Μακεδονίας, Θράκης και συμμάχους Σκλαβήνους. Επίλεκτο τμήμα ήταν το μισθοφορικό των Βαράγγων με επικεφαλής τον στρατηγό Θρακησίων Παστιλά. Σταθμοί της διαδρομής (όπως μας την παραδίδει η Εκθεσις της Βασιλείου Τάξεως του Κωνσταντίνου Ζ') ήταν η Ηράκλεια, η Προκόννησος, η Άβυδος, τα Πεύκια, η Τένεδος, η Μυτιλήνη, η Χίος, η Σάμος, οι Φούρνοι, η Νάξος, η Ίος, η Αγία Ειρήνη (Σαντορίνη) και τέλος η νησίδα Δία κοντά στις ακτές της Κρήτης. Κατά τον Μιχαήλ Ατταλειάτη, η διαδρομή από την Ίο μέχρι την Κρήτη ήταν άγνωστη στους Ρωμηούς της τότε εποχής, διότι τα πλοία τους δεν τολμούσαν να πλεύσουν νότια από τον φόβο των πειρατών. Συνεπώς ο Νικηφόρος προβληματιζόταν πάνω σ' αυτό το θέμα. Τη λύση έδωσαν Καρπάθιοι ναυτικοί, οι οποίοι οδήγησαν τον στόλο μέχρι την Κρήτη. Από τη νησίδα Δία ο Νικηφόρος απέστειλε ανιχνευτικά σκάφη να κατοπτεύσουν τις ακτές.


Οι μουσουλμάνοι της μεγαλονήσου αιφνιδιάστηκαν από τη θέα του υπερμεγέθη στόλου. Προφανώς δεν περίμεναν να επαναληφθεί εκστρατεία εναντίον τους τόσο σύντομα, μετά την αποτυχία της προηγούμενης το 956 μ.Χ. Ξεπερνώντας γρήγορα τον αιφνιδιασμό τους συνάχθηκαν στην ακτή απέναντι του στόλο για να εμποδίσουν την απόβαση των στρατιωτών. Δεν γνωρίζουμε που ακριβώς έγινε αυτή. Γνωρίζουμε, ότι στην περιοχή εκείνη δεν υπήρχε φυσικό λιμάνι κι αυτό δυσκόλευε την αποβίβαση. Για να ξεπεράσει και αυτό το πρόβλημα ο Νικηφόρος εφοδίασε τα πλοία με επικλινείς σανίδες «κλίμακας επί των πορθμείων επιφερόμενοι» κατά τον Λέοντα. Οι δρόμωνες προσέγγισαν την ακτή με τα κουπιά ταυτόχρονα τοξότες και σφενδονήτες έβαλαν κατά των Αράβων των συντεταγμένων στα υπερκείμενα υψώματα. Την κατάλληλη στιγμή έπεσαν οι κλίμακες και αποβιβάσθηκαν άπαντες, πεζοί και έφιπποι. Αμέσως ο Νικηφόρος διαίρεσε το στράτευμα σε τρία μέρη με πυκνή παράταξη και διέταξε να προπορεύεται το λάβαρο του σταυρού . Σε κάθε φάλαγγα ηγείτο και ένας επίσκοπος, περιστοιχισμένος από κληρικούς και έφερε τεμάχια Τιμίου Ξύλου. Τα πυκνά κατατοξεύματα και η ακάθεκτη ορμή τεθωρακισμένης φάλαγγας έτρεψαν γρήγορα σε φυγή τους ακάλυπτους και ανυπόδητους μωαμεθανούς. Ακολούθησε καταδίωξη μέχρι το οχυρό του Χάνδακα, στο οποίο κλείσθηκαν οι Αγαρηνοί με ασφάλεια, εφόσον εκ της κατασκευής του και της διαμόρφωσης του τοπίου θεωρείτο απόρθητο.


Αν θέλουμε να κάνουμε μια αποτίμηση της πρώτης εχθροπραξίας, πρέπει να αναφέρουμε, ότι δυο ήταν οι αποφάσεις που επέτρεψαν την επιτυχή αποβίβαση. Πρώτον, ο υπομονετικός Νικηφόρος περίμενε τη συγκέντρωση του πολυάριθμου στόλου πριν προβεί σε οποιαδήποτε ενέργεια. Δεύτερον, ο στρατηγικός του νους πέτυχε την συγχρονισμένη προσέγγιση της ακτής και την ταχύτατη αποβίβαση των στρατευμάτων. Σ' αυτό σημαντικό ρόλο έπαιξαν η πειθαρχία των στρατιωτών (την οποία απαιτούσε πάντα ο στρατηγός) και το ετοιμοπόλεμό τους, που είχε αποκτηθεί με συνεχείς αγώνες και πολύ αίμα. Αντίθετα οι αντίπαλοι, αν και δεν υστερούσαν σε ηθικό, πολύ δε περισσότερο σε πολεμικό μένος, ήταν συνηθισμένοι σε επιδρομές κατά αμάχων, ως επί το πλείστον. Όσες φορές αντιμετώπιζαν τακτικό στρατό, προτιμούσαν τακτικές ανταρτοπόλεμου. Έτσι είχαν καταφέρει μέχρι τώρα ν' αντιμετωπίζουν τις προσπάθειες απελευθέρωσης της Κρήτης από ρωμαίικα στρατεύματα και αυτό θα έκαναν στη συνέχεια. Ο Νικηφόρος Φωκάς ήταν γνώστης όλων αυτών, έχοντας μεγάλη εμπειρία στην αντιμετώπιση αραβικών επιδρομών στην Ανατολή με παρόμοιες τακτικές. Το θεωρητικό μέρος αυτής της εμπειρίας θα κατέγραφε αργότερα στο Περί παραδρομής Πολέμου εγχειρίδιό του. Απ' αυτή την άποψη η εκστρατεία στην Κρήτη ήταν μια αντιστροφή ρόλων αλλά και η επίσημη πρεμιέρα της αντεπίθεσης. Αντιστροφή ρόλων διότι τώρα ο Φωκάς βρισκόταν σε εχθρικό έδαφος και έπρεπε να αντιμετωπίσει τις τακτικές που ο ίδιος εφάρμοζε στη Μικρά Ασία. Η επιτυχία αυτής της επιχείρησης θα ήταν ενδεικτική των ικανοτήτων του, προοίμιο της δράσης του στη Συρία. Το κείμενο αυτό το βρήκαμε από μια πηγή που λέγεται Νικηφόρος Φωκάς (Β΄)


Ο Χάνδακας είναι το σημερινό Ηράκλειο


Η Ενετική οχύρωση του Χάνδακα


Τα τείχη του Χάνδακα


Λήμνος • Το όνομά της Το όνομά της, που παρέμεινε αναλλοίωτο στους αιώνες, έχει ρίζα φοινικική και σημαίνει «λευκή». Καθώς είναι χθαμαλή (χαμηλή) και άδεντρη, από μακριά φαντάζει ασπριδερή/λευκή. Σιντήις: από το όνομα των πρώτων κατοίκων της. Υψιπύλεια: έτσι λεγόταν η θρυλική βασίλισσά της. Αιθάλια, Πυρόεσσα και Vulcania: για την ηφαιστειώδη φύση της. Δίπολις: ονομασία των κλασικών χρόνων, κατά τη διάρκεια των οποίων αναπτύχθηκαν η Μύρινα και η Ηφαιστεία.


Χρονολόγιο • Οι Πελασγοί, που ήταν συγγενείς των Τυρρηναίων και των Ετρούσκων της Ιταλίας, καταλαμβάνουν τη Λήμνο το 1000 π.Χ. Το 511 π.Χ., το νησί πέφτει στην κατοχή των Περσών. •Το 510 έως το 509 π.Χ., περνάει στην κυριαρχία των Αθηναίων του Μιλτιάδη και μεταβάλλεται σε κληρουχία της Αθήνας. •Κατά την περίοδο των περσικών πολέμων, οι Πέρσες κυριεύουν για δεύτερη φορά τη Λήμνο, αλλά το 479 π.Χ., ο Αθηναϊκός στόλος τους διώχνει από το νησί. •Επί κυριαρχίας των Μακεδόνων, την κατακτά ο Φίλιππος, το 353 π.Χ., αλλά την ξαναδίνει στους Αθηναίους. •Στα χρόνια της Ρωμαϊκής κυριαρχίας, το νησί κατακτάται από τους Ρωμαίους, το 166 π.Χ. •Στα βυζαντινά χρόνια υπάγεται διοικητικά στο «Θέμα» του Αιγαίου πελάγους και αποτελεί ιδιαίτερη επισκοπή ως πρώτος επίσκοπός της μνημονεύεται ο Στρατήγιος, που μετείχε στην Α΄ Οικουμενική Σύνοδο της Νίκαιας. •Το 267 έως το 269 μ.Χ., το νησί υφίσταται τις καταστροφικές επιδρομές των Γότθων και των Ερούλων. •Το 900 μ.Χ., η Λήμνος λεηλατείται από τον περιβόητο αρνησίθρησκο πειρατή Λέοντα Τριπολίτη (Ελ-Ζουράφα). •Το 924 μ.Χ., ο βυζαντινός ναύαρχος Ιωάννης Ραδινός κατατροπώνει το στόλο των πειρατών και απαλλάσσει τη Λήμνο, αλλά και τα υπόλοιπα Αιγαιοπελαγίτικα νησιά, από τους Σαρακηνούς. •Το 1207 μ.Χ., περνάει στην εξουσία της επιφανέστατης ενετικής οικογένειας του Φιλοκάλου Ναβιγκαγιόζι, υπό τις διαταγές του δόγη της Βενετίας Βαλδουίνου και των διαδόχων του. Η κυριαρχία των Ναβιγκαγιόζι διαρκεί 70 χρόνια. •Μεσολαβούν πολλές περιπέτειες και το νησί πέφτει στα χέρια των Γενουατών Γατελούζων, οι οποίοι δεσπόζουν από το 1355 στη γειτονική Λέσβο. •Ύστερα από έναν αιώνα, το 1460, οι Οθωμανοί, αφού τακτοποιούν και ισχυροποιούν τις θέσεις τους στην Ηπειρωτική χώρα και τα Βαλκάνια, στρέφουν τις βλέψεις τους προς τα νησιά. Καταλαμβάνουν τη Λήμνο και την παραχωρούν, μαζί με την Ίμβρο, στο δεσπότη Δημήτριο Παλαιολόγο, ο οποίος αναγνωρίζει την επικυριαρχία τους. •Το 1464, ο Βενετός Ιάκωβος Λορεδάνος κατακτά και παραμένει στο νησί μέχρι τον Ιανουάριο του 1479, οπότε, ύστερα από συνθήκη, η Λήμνος παραχωρείται στους Οθωμανούς.


•Προηγουμένως, το 1478, ο Σουλεϊμάν Πασάς πολιορκεί το κάστρο του Κότσινα. Με την ηρωική δράση της, η Μαρούλα, η κόρη του σκοτωμένου φρούραρχου, απομακρύνει τους Οθωμανούς από το νησί, γίνεται θρύλος και ονομάζεται «ένοπλη Παλλάδα» και «Ζαν ντ’ Αρκ της Λήμνου». •Στη διάρκεια της μακραίωνης κυριαρχίας των Οθωμανών, το νησί υφίσταται τις ολέθριες συνέπειες όχι μόνο του νέου βενετοτουρκικού πολέμου, από το 1684 έως το 1699, αλλά και του ρωσοτουρκικού, από το 1768 έως το 1774 και από το 1787 έως το 1792. Για σύντομο μόνο διάστημα, κατακτούν το νησί οι Βενετοί. •Κατά τον πρώτο ρωσοτουρκικό πόλεμο, το 1770 συγκεκριμένα, εμφανίζεται στη Λήμνο ο ρωσικός στόλος, υπό τον Αλέξιο Ορλόφ, και αρχίζει να πολιορκεί το κάστρο, όπου είναι κλεισμένος ο τουρκικός πληθυσμός της πρωτεύουσας. Η πολιορκία, από ξηρά και θάλασσα, διαρκεί τρεις μήνες. •Είναι έτοιμη η παράδοση του κάστρου, με συνθήκη, όταν ξαφνικά αποβιβάζονται στο νησί 3.000 Τούρκοι, υπό τον Καπουδάν πασά Χασάν Τζεζαερλί, τρέπουν σε φυγή τους Ρώσους και, αμέσως μετά, προβαίνουν σε βιαιότητες εις βάρος του ελληνικού πληθυσμού. Απαγχονίζεται ο επίσκοπος Λήμνου Ιωακείμ ο Χίος και θανατώνονται πολλοί πρόκριτοι. •Με την έναρξη του Α΄ Βαλκανικού πολέμου, τον Οκτώβριο του 1912, το νησί, που έχει σημαίνουσα γεωγραφική θέση, απελευθερώνεται από τον αρχηγό του ελληνικού στόλου, το ναύαρχο Παύλο Κουντουριώτη. •Ο κόλπος του Μούδρου γίνεται ορμητήριο του στόλου και με τη θρυλική ναυαρχίδα «Αβέρωφ», ελευθερώνονται ένα ένα τα νησιά του Αιγαίου. •Ο Μούδρος συνδέεται με την πρώτη πολεμική αεροναυτική ενέργεια στα παγκόσμια χρονικά. Από τα νερά αυτά αποθαλασσώνεται, στις 24 Ιανουαρίου 1913, το υδροπλάνο «Ναυτίλος», με αξιωματικούς τους γενναίους Μουτούση και Μωραϊτίνη, που χαρτογραφούν και βομβαρδίζουν τον τουρκικό στόλο στο ναύσταθμο του Ναγαρά. •Κατά τη διάρκεια του 1ου Παγκοσμίου Πολέμου, 250 αγγλογαλλικά πολεμικά πλοία ναυλοχούν στη θάλασσα του Μούδρου και από εκεί αρχίζουν πολύμηνη εκστρατεία κατά της Καλλίπολης, προκειμένου να ανακουφίσουν τους Ρώσους, που έχουν υποστεί σοβαρά πλήγματα από τους Γερμανούς. •Γνωστή η ανακωχή του Μούδρου, που υπογράφεται τον Οκτώβριο του 1918 από τους συμμάχους και την ηττημένη Τουρκία. Το τέλος του πρώτου Παγκοσμίου Πολέμου έχει σημάνει. •Τον Απρίλιο του 1941, το νησί καταλαμβάνεται από τους Γερμανούς και μένει υπό την κατοχή τους έως τον Οκτώβριο του 1944 Την πηγή αυτήν την βρήκαμε στην ιστοσελίδα www.neo.gr


Λήμνος


Η ομάδα μας <<Ταξιδιώτες>> Μαρία Γουγούση Εύη Λαρχανίδου Κωνσταντίνα Σολάκη Τζοάνα Τζέλα Μαρία Κωστίδου Κλεονίκη Βασιλείου


Σας άρεσε το ταξίδι μας σε τρία διαφορετικά μέρη; Θέλετε να παίξουμε ένα παιχνίδι; Θα σας δείχνουμε διάφορες εικόνες και θα σας ρωτάμε πράγματα που έχουν σχέση με τον χάρτη που σας δείξαμε για την πορεία του Αλέξιου και της εικόνες που σας δείξαμε πριν… Ο Αλέξιος ξέχασε σε πια μέρη πρέπει να πάει για αυτό θέλει να τον βοηθήσετε για να δούμε θα τα καταφέρετε;


Από πού ξεκίνησε ο Αλέξιος;


Κρήτη Μπράβο!!!!!


Ποια είναι τα τρία μέρη που πήγε ο Αλέξιος;


Λήμνος Μπράβο!!! Άλλα δύο και ο Αλέξιος θα καταφέρει να πάει στον προορισμό του.


Εκεί έχει πολλές εκκλησίες και μοναστήρια, το μέρος το οποίο έμενε ο Άγιος Αθανάσιος και το δεύτερο μέρος που πήγε Αλέξιος


Άγιο Όρος ή Άθως Μπράβο!!! Σχεδόν έφτασε ο Αλέξιος…


Το τελευταίο μέρος που πήγε ο Αλέξιος. Η Βασιλεύουσα στα Βυζαντινά χρόνια. Στην φωτογραφία βλέπουμε την Αγία Σοφία το πιο γνωστό μνημείο της…


Κωνσταντινούπολη Συγχαρητήρια! Μπράβο! Τα καταφέρατε!!!!


Πιστεύουμε να σας άρεσε το παιχνίδι και να περάσατε καλά!!!


Turn static files into dynamic content formats.

Create a flipbook
Η Δοξανιώ by Nina Saoulidou - Issuu