nederlands auschwitz comité
secr.:
victorieplein
zijn o p d e g o e d e w e g . O n z e
jarenlange
actie v o o r pensioen v o o r nazi-slachtoffers
is
m e t een eerste succes b e k r o o n d .
Jood
waren
voor
orde.
alles,
maar
Voor
voor
steld. H e t
ming
van
de
aangekondigde
Rijksgroepsregeling
verruiOorlogs-
Herdenking 1969
R e p r e s a i l l e s als g e v o l g v a n
nooit.
verzetsdaad
secretaris
CRM
alles w e r d e n
Joden dan
doen
mum van
194,—
f
per
verruiming
week.
Inderdaad
sprake w a t
betreft
is
de
er
toe-
lachwekkend
n i e t in d e t r a m kleinste Joodse dragen
n i n g is n e e n . W a t w i j v e r w a c h t h a d d e n is e r
Joodse
niet uit g e k o m e n
hun lichaak
en d a t
bizondere
geldt v o o r de
w a s de
toepassing
zoals
uitkering,
die
o.a.
W i j h e b b e n v a a k in felle b e w o o r d i n g e n
over
vanaf
m o g e n rijden, d e t o t in
maatregelen, en
daarna
Nederlanders
anti-
de
ontslagen,
ster-
de
razzia's
tot
in e l k e
kapotgeslagen.
het
hebben vezel
Nu, na
niet
aan
onze
de van
23
verwachtingen
tuigen,
g e n h e t z e r e been v a n h e n die h e t t o c h
zijn
als
dat
wij
een
desondanks
aantal
van
niet onze
jaar
beantdankbaar
lotgenoten
g o e d m e t o n s m e n e n . Bij h e t 2 0 - j a r i g b e s t a a n
d o o r deze regeling geholpen w o r d t . D e
toe-
van Joods Maatschappelijk
passing v a n deze nieuwe bepalingen zal
een
oudgevangene
van
Werk merkte
Theresienstadt,
notaris
E . Spier o p n a de inleiding v a n dr. L. m e r s , w e r k z a a m bij C R M , „dit regelen den,
zijn n.l.
slachtoffers om
niet
tenaars, zijn die
die
een
ons
altijd
pensionering van
Putten
dezelfde groep
ongekend
Daartoe
te
groot
geld.
gevang een
Een
voorzichtig
Jood
dan
Jehova-man was,
van
de
Waar-
de
PutWij
is
zijn
door
king te komen,
s l o f f e n t o t een s o o r t v a n n e t t e s t e u n r e g e l i n g .
ALE-DIENST
De
worden voor
dit
zullen
wijd
open
door ambtenaren soort
van
gezet
moeten
woont,
die b e g r i p
hebben
Vermeldt
Oorlogsslachtoffers.
zijn e r d i e d e m o e d n i e t k u n n e n
ling
op
door deze
moe-
mensen
nier tegemoet te
onderduik E N
treden.
levend
diezelfde beze-
wanneer
hij
behouden,
een
(kamp
ten betrekkingen
of
de
de
de
gemeente
envelop
SOCI-
waarin
u
en
Wethouders.
Rijks
Groepsrege-
onderduik),
Het
nagela-
(weduwen e t c ) , verder
kort
briefje w a a r i n
uw naam
en v e r d e r w a a r o m
aanmerking
komt.
en
u meent
Vermelden
adres dat
Kamp
u of
ziekte-verschijnselen.
Een doktersattest
Wie komen er in aanmerking? Vervolgden
wend u dan tot van
geheel
aanmer-
Wat u schrijven moet
in
lot
hun
Oorlogsslachtoffers.
t e n a r e n liggen d e z e mensen o p de goede m a -
was
deze
in
voorzien.
of tot Burgemeester
een
zijn
van
geheel
opbrengen
o m een a a n v r a g e t e d o e n . D e z e a n g s t t e n wij h e l p e n v e r d r i j v e n
Er
niet
t e p u b l i c e r e n . W a n n e e r u m e e n t in
n i e u w e a a n p a k n o d i g m a k e n w i l zij n i e t v e r deuren
tengevolge
of
en de
H e t is n i e t doenlijk d e z e w e t in zijn
aangedaan.
was
niet
vrij op
Enige wenken
vermeldt
wisse
ziekten
onderhoud kunnen
Een
maar
leven
die
nazivervolging
te helpen de k r a c h t te vinden deze z o n o o d -
was kon
kon,
len
zakelijke stap te doen. H e t zal a a n de a m b -
staatsburgers,
een k a n s , w i j n i e t .
komen,
Jood,
ston-
betekende
d o o d : elk a n d e r had
gijzelaar
ogen zin
gijzelaars?
onrecht
behoren
maat-
Terecht.
en
La-
de
als v o o r
Nederlandse
E e n g i j z e l a a r die g e e n uit h e t
voor
etc."
regeling
Jehova-getuigen
een
niet
in de
de
Houdt nu al deze avond brengt uw omgeving hoogte. 2ie verder p. 4.
de
uitgedokterde
w o o r d t . H e t zou v a n weinig realiteitszin ge-
deze m a t e r i e onze mening gespuid, soms t e zo
spanning
k o m t e r een r e g e l i n g , h o e g o e d o o k b e d o e l d , die
Puttenaren.
causaliteitscriteria
aan. De
bijzonderheid
geleiding. M o e t e n wij nu juichen? O n z e m e -
de
ge....
de inval t o t aan de Joodse w e r k k a m p e n , het
p a s s i n g v a n de w e t en v a n d e m e d i s c h e b e -
van
de
letterlijk
d e d o o d ! K i j k , h e r e n d i e alles z o g o e d w e e t ,
ireg^^rT f V • ' '' È r p.on>t eettpeïlöcKekè' u i t k e r i n g
maxi-
ook
De Auschwitz-herdenking 1969 zal dit jaar plaats hebben op zondagavond 26 januari 1969 in de Bachzaal te Amsterdam. Medewerking wordt o.a. verleend door het Kunstmaandorkest o.l.v. Anton Kersjes en door de jonge hoboïst Han de Vries.
een
aan
wij v e r a n t w o o r d e l i j k
d a t was_ Ijst, v e r s c h i l . U w
van
niet
vonnis w a s steeds h e t z e l f d e
s l a c h t o f f e r s h e e f t n u eindelijk zijn b e s l a g g e r ï
293087
amsterdam-z.
g e m . g i r o N 5 5 0 0 N.A.C.
D e reeds m a a n d e n geleden d o o r o n z e staatsvan
postgiro
1
red.: amsteldijk 23, amsterdam-z.
Pensioen ? Nog niet. We
3 2 , amsterdam-z.,
bankrek.: AMRO, bijk. van b a e r l e s t r a a t ,
al-
is n o d i g
dat
u een
doktersattest
hebt.
W i l u d o k t e r d e z e n i e t g e v e n , o f is hij v a n (Vervolg o p pag. 3)
Deze brief ontvingen wij van A. A. Petsjorski uit Rostow
Aan alle gevangenen van het dodenkamp Sobibor, I k wens u geluk met de vijfentwintigste j a a r d a g v a n de o v e r w i n n i n g o p de H i t l e r b e u l e n in het d o d e n k a m p S o bibor o p 14 o k t o b e r 1 9 4 3 en met onze tweede geboortedag. O n z e o v e r w i n n i n g en de v l u c h t v a n het hele k a m p d w o n gen de fascisten het k a m p v a n de a a r d b o d e m weg te v a gen en d a a r m e e probeerden zij de w a a r h e i d o v e r de w a n daden v a n het fascisme v o o r het vooruitstrevende mensd o m te verbergen. W i j , oud-gevangenen v a n het fascistische d o d e n k a m p , hebben niet het recht dit te vergeten. O n s hele leven m o e ten wij de wereld de w a a r h e i d vertellen over het fascisme, o v e r het beestachtige k a r a k t e r ervan, in w e l k e gedaante het o o k verschijnt. Z o v e e l te meer, o m d a t in de B o n d s republiek D u i t s l a n d het neo-fascisme al officieel w o r d t gesteund d o o r de Bondsregering en de regeringen v a n enige kapitalistische landen.
D e vroegere oorlogsmisdadigers voelen al dat zij niet gestraft worden en kruipen uit de holen w a a r zij zich onder de hoede v a n hun beschermheren hadden verstopt, in a f w a c h t i n g v a n betere tijden. Beste vrienden, k i j k t uit en luistert n a a r de stemmen die nu in de B o n d s r e p u b l i e k k l i n k e n , de stemmen v a n de niet verslagen oorlogsmisdadigers en neo-fascisten. H e r i n n e r en ze u soms niet aan de hysterische kreten v a n de S S - e r s uit de H i t l e r t i j d ? V e r g e e t niet d a t wij in het eerste strijdgelid moeten staan en ons protest tegen de herleving v a n het fascisme moeten verheffen. Vergeet niet! Geen kans v o o r het fascisme! N e e n ! ! Beste vrienden, i k wens u een goede gezondheid en veel persoonlijk geluk. Alexander Aronowitsj Petsjorski leider v a n de opstand in het d o d e n k a m p S o b i b o r
Van kwaad tot erger
Polen
Herleeft het antisemitisme?
gul m e e is, als h e t n i e t t e r z a k e
Antisemitisme,
hoe
ook
vermomd,
niet v o o r
rustbarende
iedereen,
berichten
Onrustbarend
vooral
van
cistisch
symptoom,
erger.
Wij
stille
of
Maar
de
on-
laatste
ons,
te
tijd.
slachtoffers
gespitst o p e l k f a s -
elke
worden
luide
de
voor
v a n f a s c i s m e en o o r l o g ,
gezien
oorlogsdreiging
telkens
geschokt
rassendiscriminatie.
of
door
Natuur-
lijk is e l k e k l a n k v a n a n t i s e m i t i s m e o n s een noodklok. en
actie
Baande niet
de
Kristallnacht, wel
antisemitische
weg
pas
naar
ophitsing
Auschwitz?
herdacht,
heeft
De
het
ons
geleerd.
D e F r a n s e B o n d v a n J o o d s e vrijwilligers
en
„arbeidskamp"
oud-strijders v a n
uit
gingskamp"
Polen
dan
steeds
waken
voor
natuurlijk
fascisme, het
neer-
s l a a n v a n h e t n a z i - d o m , a f w i j z i n g in v a n van
het
antisemitisme
antisemitisme
dus
ouder
de
dan
Hitier
en
lijdend
se
afkomst
te
zien
discrimineren
w i j z e die e l k e b e s c h r i j v i n g t a r t . systematisch worden derd
van
op
hun
post
verschillende
en h e t
klimaat
ontheven;
is z o
dat
zijn
heeft
opnieuw
tegen
de
een
de
geleden
de
daar
onder
de
Sobibor
de meeste
menselijk
Joden
ver-
naar
niet
zo
heel
De
geschiedenis
lang
Duizenden
hebben
noch
geleden
aan
Het
zal menigeen
dat
opnieuw
ring
onderbraken.
Het
straffeloos
is
kan
vernede-
geschiedenis
of
mag
die
vergeten.
Het
Nederlands Auschwitz C o m i t é heeft
maart
van
Poolse
d i t j a a r in een t e l e g r a m
regering
zich
bezorgd
in
aan
getoond
de
over
zich
dan naar
Joden
Polen
stappen
komst
Joodse
eerst
onder
het
voorgegooid;
mantel
van
uiteraard
anti-zionisme,
een
afdek-
verwijt
dat
a l l e e n o p d e w e i n i g e in d a t
overgebleven Zo
hun
heeft
Joden
betrekking
niemand
minder
kan
dan
g e m e e n d h e n in d r i e c a t e g o r i e ë n
land
hebben.
I s r a ë l en
wel
te
Warschau,
verlaten
Polen
af
met
te rekenen
heeft
het
van
antisemitisme,
als m e t f a s c i s m e in h e t
de de
ondernomen
om
even-
algemeen.
zich
De
zijn t o c h
niet.
verbijsterd
af:
waarom
zo
minder
gaskamers
en
juist
Sonderbehandlung uitont-
van
door
terug?
of
instanties
breken
niet
schuldig
gevonden? Men denkt dan ook aan het elke
Poolse
aanduiding
op
het
monu-
m e n t te A u s c h w i t z d a t dit het g r a f t e k e n v a n miljoenen
Joden
is
en
tegelijk
een
waar-
s c h u w i n g w a a r t o e a n t i s e m i t i s m e o f elk s o o r t „rassenleer"
leidt.
En
weer
rijst
de
vraag:
waarom?
In de Sowjet-Unie: Kitsjko's come-back Of
wij het
nu begrijpen
m e e r v o o r te k o m e n
of niet,
te k u n n e n
toch
de
antisemitisme
het
blijkt
dat men meent
m e en n e o - f a s c i s m e
vrije
fascis-
bestrijden
loop
en
te
laten.
D e S o w j e t - U n i e , die zulke w e e r g a l o z e
offers
heeft gebracht o m het nazibeest neer te slaan en z o een b e l a n g r i j k a a n d e e l h e e f t g e h a d in de
verplettering
van
het
Hitlerdom,
geeft
een s l e c h t v o o r b e e l d . D a a r h e e f t in 1 9 6 4 een zekere met
heer
een
Kitsjko
smerig
masker",
dat
zich
boekje
toen
heeft gewekt
berucht
gemaakt
„Jodendom
zonder
storm
protest
een
van
en m o e s t w o r d e n
ingetrokken.
D e s c h r i j v e r k r e e g een p u b l i c a t i e v e r b o d
op-
gelegd.
ge-
Dit
heeft
niet
verhinderd
dat
n o e m d e heer enkele jaren later w e r d
onder-
scheiden. Aldus weer a a n g e m o e d i g d
waagde
K i t s j k o z i c h a a n een n i e u w g e s c h r i f t
„Joden-
dom
aan
dit
en
laten
alles. E n e r z i j d s d i e n e n de w e i n i g e n o g l e v e n -
van
d e J o d e n als z o n d e b o k . A n d e r z i j d s
1900
verzwijgt
o f f i c i ë l e zijde steeds m e e r d e
miljoenen J o d e n
SS
een
zionisme" blad
dat
gedeeltelijk
„Ljoedina
i
in
het
Swit"
werd
a f g e d r u k t . H i j schijnt z i c h z o w a a r t e h e b b e n
is t r o u w e n s m e e r onbegrijpelijks
men van
de
Oekrajiense
vele
die o p P o o l s e b o d e m
Gomoelka
d e n a z i ' s in d o o d s f a b r i e k e n
of met
te
kommando's
De
moeten
meer
voorkomen
die de regering
volksrepubliek
Er
mensen
in-
moeten
Zonderling stilzwijgen
daar
Hun
laten
onbegrijpelijk
len.
werd
ook
consulaat
a n t i s e m i t i s c h e u i t i n g e n en s y m p t o m e n in P o Er
gaan.
n a de r a m p v a n de oorlog, m a a r o o k n a belangrijke
Weer weg uit Polen
uitzichten
w a a r I s r a ë l z e l f i m m e r s geen c o n s u l a a t
sende
worgende
gaat
vertrekken
mogen
emigratie
heeft.
en
gruwelijk
P o o l s e n a t i o n a l i t e i t m o e t e n zij e e r s t o p g e v e n .
W e i c h s e l , B o e g en D n j e p r p o g r o m s d e h e e r achterstelling
worden
zo
nazi-barbarij."
Israël
schrijven v o o r
vermoord.
in
„onhoudbare
die
z o v e r d a t zij d i e i n k o m s t e n
bij h e t N e d e r l a n d s e
Joden
niemand
meesten
overlevenden
groep
het
dat
zij
verne-
Deze bond van oud-strijders protesteerde
m o o r d v a n a l l e t i j d e n , e r zijn d a a r n i e t v o o r leert
een
worden
manieren
ondergegaan. Auschwitz, Maidanek,
eerst
op
Zij
. . . . alleen
Er
heb-
ben betoond, alleen op g r o n d v a n hun J o o d -
m e e r h e b b e n en dus w e l m o e t e n
verval.
hun
h e c h t h e i d a a n h u n l a n d en zijn r e g i e m
en o o k n i e t m e t h e m in een B e r l i j n s e b u n k e r zijn een h o o g t e - o f d i e p t e p u n t v a n
helemaal
vraagt
zo
komt
„vernieti-
meer?
strijdend
H e t cynisme v a n de Poolse autoriteiten
ook.
Men
de t e r m
ge-
standigheden
waarin
is
„Het
voor,
Wordt
van
Nu
alarmerender.
op
om-
gebracht
Even
uit-
doet,
g e r s , d i e a l t i j d en o n d e r d e m o e i l i j k s t e
toestand,
het
en
niet? K o m e n de v e r m o o r d e n d a a r m e e
criminatie-
verschijnselen.
ingewikkelde
is w e e r z i n w e k k e n d ( a l d u s d e b o n d ) o m b u r -
september
rassenwaan,
1 9 3 9 a c h t de berichten
ook
a n t i s e m i t i s m e en a l l e a n d e r e r a s s i s t i s c h e , d i s sluit d e strijd t e g e n
gehele
gegeven. H e t w o o r d „ J o d e n " , w a a r men
v a n hen zich gedwongen zien te e m i g r e r e n . "
'Nooit meer Auschwitz' omvat
het
e r é é n m a a l en d a n n . b . in v e r b a n d m e t
dient
w o r d e n bestreden, d a t spreekt vanzelf. blijkbaar
van
g e b r e i d e k a m p e n c o m p l e x in d a t l a n d is u i t -
zijn v e r m o o r d .
dooi-
Sonder-
„Endlösung
inspireren de
door
flanst
door
wijzen
van
de
de
z.g.
Zion",
tsaristische
schotschrift
ten
„Protocollen
een
omstreeks
politie
dienste
samenge-
van
de
po-
g r o m s . H e t is i n d e r d a a d o n v o o r s t e l b a a r
dat
z o i e t s k a n g e b e u r e n in h e t g e b i e d v a n waar
in
1941
o.m.
de
gehele
Kiew,
Joodse
be-
i n d e l e n , w a a r v a n e r z . i . s l e c h t s een in P o l e n
d e r J u d e n f r a g e " k o s t t e alleen al d r i e m i l j o e n
v o l k i n g in d e k l o o f B a b i J a r a a n d e D n j e p r
kan
Poolse
werd
blijven.
In
het
Presse
nouvelle
schreef
Richard
„De
welingelichte
blad
hebdomadaire" Marienstras
dezer
dagen:
hebben
bewe-
burgers
het
leven
en
evenzoveel
Joodse burgers van andere landen. B e l s e c en T r e b l i n k a
waren
Sobibor,
uitsluitend
inge-
afgeslacht.
D i t is slechts een g e n e r a t i e g e l e d e n . E n neel
delgen v a n
Joden.
een d o o r h e t t s a r e n r e g i e m o p g e z e t t e
z i c h t o e n in P o l e n b e v o n d e n o f h u n
betrek-
Auschwitz,
het
king
hebben
gingskampen,
de meerderheid
hebben
verloren
van
of
de
het
Joden
land
verlaten." T o t de laatsten b e h o o r t de b e r o e m d e Ida
Kaminska,
de
directrice
van
beroemde theater te W a r s c h a u , voren
was gesloten. H e t
schijnende
dagblad
actrice
het
even
dat kort
in h e t J i d d i s j
Folksstimme
werd
te-
De
een d i c h t e r
hoofdredacteur die vijf j a a r
Hersj
lang
als
is h e t
van
graf
alle
voor
vernieti-
velerlei
ge-
campagne zijn
de
die in P o l e n
ontslagenen?
Het
E u r o p a en a l l e r l e i g r o e p e n m e n s e n in
heel Polen
in P o l e n
en o m l i g g e n d e
w a a r m e e het tsarisme zichzelf
wat
op-
de
(men
Neurenberger
kon
immers
vrijdenker bloed"
uit J o d e n
wetten
zo
evengoed
zijn).
Het
noemden
katholiek
een
daden
bevolking
van
verzet
en d a a r t o e
verdwijnen, of
moest
b.v.
anderszins
Wie
daarbij geen
die,
Deze
zo-
sinistere n i e u w e b e g r i p d a t d e n a z i
mensen als
in
of
„minderwaardige
moest wegstromen
hele
of
van De
speelden
rol.
genocide,
in
de oorlog
in
g e n " en „ A k t i o n e n " h e b b e n
vormt
het
„Lösun-
gebracht. H e t
is
zette Zij eerst
republiek
werden
zijn
niet
tisanen
sporen kan
van
men
nazi's,
tegen
het
half-fascis-
deze mensen teruggegaan
zijn of
na
er
de oorlog
welbewust
naar
zichzelf
lezen
dat
Polen
gebleven.
m o e s t e n n u e c h t e r o . a . in d e T r y b u n a over
Juist
„nationale
Zij
Ludu
minder-
vertegenwoordiging mochten
zijn!
verdiend.
—
en t r o u w e n s
het
zijn d e
antisemitisme
zonder
een
te
tegen
stokje
te
of heten de
t e zijn. D o o r
antifasistische
tot staan
gekomen
kijk
vast
nu
te
en m e n
eens
leggen: immers naar
de
wat
zij zijn
de o v e r w i n n i n g
coalitie
e r a l l e r e d e n is o m d a t
om is
deze
zou denken
feit v o o r h e t de
van
slachting
wereld
dat
nage-
heeft
bitter
nodig.
laatste
kaart
de
Maar die
in
ook
bloed-
zien.
het
Hoe
fascisme
steken
voor
geschrijf?
als s l a c h t o f f e r s v a n h e t f a s c i s m e zijn
hele volksgroepen
waarschuwing
of
het Ve-
Aan
van
ligheid,
betrokken"
wel
vervolgd.
en
slacht
propaganda
maar
iets w a t zij d o e n , m a a r h e t z i n n e l o o s u i t r o e i -
h e d e n . . n i e t t e v e e l . . bij d e v e r d e d i g i n g , v e i in h e t b u i t e n l a n d
overlevenden.
enigen,
doeltreffend
optreden
de
letterlijk
v e r d e r in d e S o w j e t - U n i e —
alle antisemitisch
tegen
als
onderscheidingen
beperkte, dodelijke t e r r e u r tegen mensen
t i s c h e o u d e en v o o r een n i e u w P o l e n .
zich heeft
len v a n h e n h e b b e n in h e t l e g e r en als p a r -
d e n a z i - m i s d a a d bij u i t s t e k ; n i e t eens d e o n -
den
herin-
Oekrajiene
en z o n d e r u i t z o n d e r i n g
andere wijze hun leven lang hebben
om
meer
a f g e s p e e l d . A l l e J o d e n in d e z e v o o r m a l i g b e -
J u i s t in d e O e k r a j i e n e volkerenmoord,
veel
diezelfde
F r a n k r i j k o f B e l g i ë a c t i e f zijn g e w e e s t o f o p gestre-
Nog
veroordeelde,
eerst
de Auschwitz-slachtoffers
meegemaakt.
leven
n e r e n z i c h als d e d a g v a n g i s t e r e n w a t
partisaan
landen,
vrijgesproken. E r
van
z o a l s S m o l a r , in h e t g e w a p e n d e v e r z e t , wel
v a n „ r i t u e l e m o o r d " o p een C h r i s t e n j o n g e t j e ,
ver-
anti-Joodse
zijn
pogrom-
beschuldigd
hebben
Smolar,
is l o s g e b r o k e n .
a c t i e : een J o o d s e a r b e i d e r w e r d
n o g heel w a t m e n s e n d i e h e t B e i l i s - s c h a n d a a l
uit
Stadswijken v a n A m s t e r d a m of Saloniki.
de
Beilis-proces,
m a a r moest worden
verzetsmensen
der afgezet. E n hier stuiten wij o p nog van
geruchtmakende
jet-krijgsgevangenen,
een
aspect
het
deporteerden g e w o r d e n : v a n zigeuners, S o w -
t e g e n d e n a z i ' s h e e f t g e v o c h t e n , w a s al e e r onheilspellend
van
ook. T o c h bestond zeker drie k w a r t of meer
t o t een w e e k b l a d t e r u g g e b r a c h t en t o e n geheven.
grootste
nog
m a a r één g e n e r a t i e e e r d e r w a s K i e w h e t t o -
s t e l d v o o r d e A k t i o n - R e i n h a r d , d.i. h e t v e r -
dat
sindsdien
„La Parijs
die
zen
gebeurtenissen
in
de miljoenen
die in d e strijd t e g e n
en
geval-
len en a a n d e k o m e n d e n , die n o o i t m e e r een wereldoorlog
mogen
ondergaan
heden, waarin
rassisme w o e d t
moord
uitgesloten
niet
plichtingen.
is De
eerste
en en
aan
hebben
is h e t
wij
ver-
antisemitisme
a a n d e k a a k t a stellen als b r o n v a n en s c h a n d e .
het
volkeren-
verderf
Waitz in Amsterdam I n n o v e m b e r m o c h t e n w e tijdens zijn k o r t v e r b l i j f te A m s t e r d a m p r o f . R o b e r t W a i t z begroeten. P r o f . W a i t z is vrijwel hersteld v a n de ziekte die hem, naast een ernstig gebrek a a n c o n t a c t , dwong te b e d a n k e n als v o o r z i t t e r v a n het I n t e r n a t i o n a a l A u s c h w i t z C o m i t é . P r o f . W a i t z is directeur v a n het instituut v o o r b l o e d o n d e r z o e k te S t r a a t s b u r g , w a a r hij geregeld j o n g e geleerden uit de gehele wereld ter verdere opleiding o n t v a n g t . H i j w a s getuige in het proces v a n N e u renberg en is drager v a n een hoge onderscheiding wegens zijn aandeel in het F r a n s e v e r z e t . H i j deelde ons mee d a t hij op de v e r schillende kwesties die hij in zijn c o r respondentie m e t het secretariaat-gen e r a a l v a n het I n t . A u s c h w i t z C o m i té a a n r o e r d e n o o i t a n t w o o r d h e e f t gekregen, o o k niet o p zijn t o t t w e e m a a l toe ingediend ontslag. V a n zijn p r o testen tegen het in P o l e n aan de dag gelegde antisemitisme w e r d geen m e l ding g e m a a k t , m a a r wel v e r m e l d t o o k het laatste (september)nummer v a n het I . A . K . - b u l l e t i n W a i t z ' s p e r soonlijk adres als d a t v a n de v o o r zitter. D e z e z o m e r heeft een klein b l a d , ' T r i b u n e j u i v e ' de b r i e f v a n 6 mei j . 1 . gepubliceerd, w a a r i n R o b e r t W a i t z zijn a f t r e d e n als v o o r z i t t e r v a n het I . A . K . h e r h a a l d e . D e z e b r i e f is door de F r a n s e dagbladpers overgenomen en o o k in N e d e r l a n d b e k e n d g e w o r den. O p 2 0 september verscheen een telexb e r i c h t v a n het A F P , met de enige reactie die p r o f . W a i t z uit W a r s c h a u h e e f t gekregen. E r stond in d a t alleen de algemene vergadering v a n het I . A . K . in j a n u a r i a.s. het kennis k a n nemen v a n het besluit v a n de v o o r z i t t e r , die d o o r zijn leeftijd en gezondheidstoestand gedwongen is zijn a c t i v i t e i t aanzienlijk in te k r i m p e n en zich al enige m a a n d e n niet meer onmiddelijk met het comité k a n bezighouden. O p de b e z w a r e n die de heer W a i t z o n d a n k s en na zijn ziekte heeft geuit h e e f t hij nog steeds geen a n t w o o r d gekregen. D e heer W a i t z is er zoals altijd v a n o v e r t u i g d dat de oud-gevangenen v a n A u s c h w i t z en nabestaanden v a n o v e r (Vervolg van pag. 1) mening een
dat
gevolg
uw van
ziekte-verschijnselen uw
kamp
meldt u dan T O C H een
onderzoek
commissie
die
is,
aan, w a n t dan kunt
aanvragen voor
NIET
of onderduik
u
in
bij het
een
u
speciale
leven
is
ge-
roepen. V r i e n d e n ; l o t g e n o t e n ! ons comité heeft
van-
af
voor
uw
het
eerste
belangen.
uur Wij
op
de
hebben
bres g e s t a a n gedaan
wat
wij
m e n e n d a t n o d i g is. O o k n u s t a a n w i j k l a a r u v a n a d v i e s t e d i e n e n en d a a r w a a r h e t n o dig is v o o r u w b e l a n g e n o p t e k o m e n . E r is een b o e k j e u i t g e g e v e n w a a r i n alles s t a a t u weten
wilt, v r a a g het a a n ! A d r e s :
lichtingsdienst C . R . M . , Steenvoordelaan Rijswijk
(Z.-H.).
Jos.
dat
Voor370, Slagter
al verenigd moeten en k u n n e n blijven en betreurt d a t m e d e w e r k i n g hem o n mogelijk is g e m a a k t . G e l u k k i g is h e m gebleken w e l k een gezag en s y m p a thie hij allerwegen onder A u s c h w i t z mensen en ver daarbuiten geniet. W i j hebben h e m de beste wensen v a n zijn N e d e r l a n d s e k a m p g e n o t e n en hun vrienden meegegeven. J.S. — E.T.
Verjaring, berechting... W o r d t H e i n e m a n n , de bestrijder v a n de v e r j a r i n g v a n oorlogsmisdaden president v a n W e s t - D u i t s l a n d ? G a a t de verjaring door? H o e s t a a t het eigenlijk nu met de b e rechting v a n nazi-misdadigers? W a s een S S - e r onschuldig? G a a t de N P D , de n e o - n a z i p a r t i j a c h teruit o f niet? O p al deze vragen v i n d t u in dit n u m m e r geen a n t w o o r d . I n ons decembern u m m e r w o r d t hieraan echter ruime a a n d a c h t besteed. U k u n t intussen andere belangstellenden op het bestaan v a n ons b l a d w i j zen en ons hun adres (per b r i e f k a a r t ) opgeven. red. N . A . C .
BIJEENKOMST OVER VERRUIMDE REGELING Op
zondag
8 december
a.s. v i n d t
in h e t A n n e F r a n k h u i s , 263,
Amsterdam-C,
een
bijeenkomst
plaats o v e r de nieuwe, verruimde geling
voor
vang:
11
er
Prinsengracht
re-
oorlogsslachtoffers.
Aan-
u u r 's o c h t e n d s , z a a l
open
o m 10.45 uur. Toegang vrij. Medische en andere deskundigen
en leden
het N . A . C . zullen-vragen
d e n en z o n o d i g h e l p e n en
adviseren
bij h e t d o e l v a n a a n v r a g e n v o o r kering
en
grond
van
medische
van
beantwoor-
begeleiding
de a a n g e k o n d i g d e
uitop
verrui-
ming. Belanghebbenden
zijn
hartelijk
wel-
kom. Nederlands
Auschwitz
Comité
Nu helpen is geboden D e voorbereiding v a n onze 24ste h e r denking o p 2 6 j a n u a r i 1 9 6 9 en het uitgeven v a n onze h e r d e n k i n g s k r a n t in een oplage v a n 15 t o t 2 0 . 0 0 0 e x . is t o t volle ontplooiing gekomen. O n ze, v a a k zieke k a m p g e n o t e n , doen o p nieuw hun uiterste best o m t o t een goed resultaat te k o m e n . E e n ieder
N.A.C. Polen
niet naar
U kunt reeds uw kaarten bestellen! U kunt ons geld overmaken! U kunt advertenties verzorgen! U kunt met een bijdrage-lijst werken! E r is veel te doen. W i e helpen w i l k a n nu iets v o o r ons doen. G e l d i n z a m e melen is wel erg nodig, w a n t d a a r m a n k e e r t het meeste v a n . N i e u w adres: J . Slagter, V i c t o r i e plein 3 2 , A m s t e r d a m - Z . Tel. 73 62 84. 1
Het Nederlands Auschwitz Comité heeft besloten dat zijn voorzitter, de heer J. Slagter, die zitting heeft in het bestuur van het Internationaal Auschwitz Comité niet zal deelnemen aan de zitting van het I.A.K. te Auschwitz in januari 1969. Het secretariaat van het I.A.K. te Warschau heeft geen bevredigent antwoord kunnen geven op de herhaalde protesten van het N.A.C. aangaande antisemitisch optreden van officiële instanties in Polen. Zolang hierin geen keer is gekomen zal noch het N.A.C. noch zijn voorzitter aan de activiteiten van het Internationaal Auschwitz Comité deelnemen. Nederlands
v a n u, die ons w e r k w a a r d e e r t , k a n zijn steentje bijdragen.
Auschwitz
Comité
O p g a v e n bij het secretariaat. H e t bestuur
Niet telefonisch D e laatste tijd k o m t het herhaaldelijk v o o r dat nieuwe lezers zich melden. D a t vinden wij uiteraard zeer p r e t t i g ; T o c h w i l ik u beleefd v r a g e n d a t niet telefonisch te doen. Eerstens k o m t het v a a k niet goed over en tweedens w o r den v o o r n a m e n en a c h t e r n a m e n o n juist genoteerd. S c h r i j f een b r i e f k a a r t en zet (het liefst in blokletters) u w n a a m en adres. V u l zo mogelijk o o k het nieuwe nummer v a n u w w o o n wijk i n ; d a t geldt ook v o o r u w adreswijziging. H e t s p a a r t tijd en geld. L. Groen administrateur
Stichting sieraden-comité Het lijkt ons nodig om het volgende stencil van bovengenoemd comité in de openbaarheid te brengen:
Mocht u een brief
schouwd. Dit zou betekenen dat ook voor de geroofde sieraden een echte schadevergoeding zou kunnen worden verkregen. Helaas bestaat hieromtrent nog geen zekerheid. Deze kan slechts worden verkregen door een proefproces, dat tenminste twee jaren, mogelijk nog aanzienlijk langer, zal duren. In beginsel is een echte schadevergoeding vanzelfsprekend voordeliger dan een uitkering uit het Hartefonds. Deze laatste bedraagt maximaal / (66 / %) van de vervangingswaarde der geroofde sieraden per 1-4-1956, de echte schadevergoeding zou 80% van deze schade kunnen bedragen. Verschil 12y %.
Zoals wij U indertijd reeds hebben medegedeeld, kon voor de geroofde sieraden, geen echte schadevergoeding worden gevraagd, maar slechts een uitkering uit het z.g. „Hartefonds", omdat voor deze sieraden niet tijdig, d.w.z. vóór 1.4.1959 een schadevergoedingsclaim was ingediend. Op grond van een recente uitspraak van de hoogste rechterlijke instantie op dit terrein mag het o.i. thans niet uitgesloten worden geacht dat de indertijd door de Stichting JOKOS wegens huisraadschade vóór 1.4.1959 ingediende claim ook als tijdige aanmelding voor de geroofDe consequentie van deze nieuwe side sieraden kan worden betuatie is dat diegenen die reeds een uitbetaling hebben gekregen verder uitgesloten zijn. Verder zal de uitkeAlbutns, filmpjes en L.P. ring door de nieuw geschapen situatie Ons comité beschikt nog steeds over aanmerkelijk langer op zich laten albums: Nu slechts 5 gulden. wachten. Voor hen die nog wat in Ook dia-filmpjes en de beroemde een oude kous hebben is dat geen langspeelplaat ad fl. 14,— probleem, maar voor diegenen die er Het Auschwitz-oratorium van Penderecki zijn nog in beperkte mate op zitten te wachten wel. Twee jaar en meer is voor de oudjes onder ons voorradig. Bestellen bij Mevr. E. Furth, Diemer- lang, zeer lang. Ons advies luidt: uitkade 43, Diemen. Tel. 0 2 0 - 58842. betalen NU! 2
2
3
3
ontvangen Namens het comité zal ik een 500-tal mensen een brief sturen en hun vragen om financiële hulp. Dat doen wij ieder jaar en gelukkig met een goed resultaat, alleen, het is niet onmogelijk dat enige lezers van ons blad ook zo'n brief ontvangen. Mijn excuses hiervoor, daar dit niet de bedoeling was. Gooi deze brief echter niet weg maar geef hem aan iemand waarvan u denkt dat die best iets zou willen missen voor zulk goed werk. Van u vrienden, verwacht ik een flinke bijdrage voor 1969. Mocht u het vorige jaar vergeten zijn iets aan ons over te maken, doe het dan nu dubbel.
2
Een kleine hint: Ons postgironummer is 293087 Voor Amsterdammers N 5500 of Amro-Bank bijkant, v. Baerlestr. U hoeft alleen maar te vermelden N.A.C.
Amsterdam,
meer niet.
Vol verwachting klopt mijn hart.. . J. Stibbe penningmeester
Auschwitz-herdenking 1969 te Amsterdam Op 26 januari 1969 vindt in de Bachzaal, Bachstraat te Amsterdam de 24ste Auschwitz-herdenking plaats. Een goede traditie getrouw zal het Kunstmaandorkest o.l.v. Anton Kersjes weer meewerken. Dit jaar zullen wij kunnen luisteren naar Han de Vries, hoboïst van het Concertgebouw-orkest. Verdere bijzonderheden worden nog bekend gemaakt. Kaarten a / 3,75,— en ƒ 2,— (voor studenten, scholieren en bejaarden) kan men nu al bestellen telefonisch bij mevr. E. Furth, Diemerkade 43, Diemen, tel. 020 - 58842. Mevr. E. van Geens, Orteliusstraat 178 , Amsterdam-W., tel. 0 2 0 - 85572. 2
Men kan ook kaarten bestellen door overmaking van het gewenste aantal maal ƒ 3,75,— op postrekening 293087 of voor Amsterdammers op gem. giro N 5500, N.A.C, Amsterdam, onder vermelding: Kaarten. U krijgt de kaarten dan tijdig toegestuurd. Bestelt tijdig! Het aantal plaatsen is niet groot!