Standardizacija u građevinarstvu - Crna Gora

SADRŽAJ SPECIJALNO IZDANJE

WWW.NACOR.ME

Trg sunca br. 4, Budva Zgrada zavoda za izgradnju

ISO 14001 - ŽIVOTNA SREDINA ST.6 Sistem menadžmenta zaštite životne sredine je sistem za upravljanje uticajima kompanije na životnu sredinu, a rezultat je prenaglašene potrebe tržišta za očuvanjem iste. Implementacijom ISO 14001 se utvrdjuje koji od radnih procesa u organizaciji zagadjuju životnu sredinu.

ISO 41001

STRANA 19

SISTEM MEMADŽMENTA ISO 9001

Menadžment održavanjem objekata i opreme

ISO 9001 je medjunarodni standard za implementaciju Sistema menadžmenta kvalitetom.

O IZDANJU

ISO 45001 - OHSAS STRANA.10

Kako se NACOR oduvijek zalagao za preuzimanje složenih koncepata i olakšavanje njihovog razumijevanja, u nastavku brošure ce biti, na jednostavan način, predloženi standardi koji su potrebni organizacijama, u zavisnosti od njihove djelatnosti.

STRANA 5

Bezbjednost i zdravlje na radu

ISO 27001 STRANA.7 Bezbjednost informacija

ISO 37001 STRANA.21 Antikorupcijsko upravljanje

NACOR MAGAZINE

AKTUELNOSTI ISO 22320 VANREDNE SITUACIJE Medjunarodni standard za upravljanje vanrednim situacijama i društvenu bezbjednost

STRANA 11

ISO 50001 STRANA.13 Upravljanje energetskom efikasnošcu

ISO 31000 – Upravljanje rizicima STRANA.9 Zašto uvesti ISO 31000?

ISO 22301 KONTINUITET POSLOVANJA STRANA.14 Standard navodi mehanizme za minimiziranje uticaja incidenata.

EN 17007 STRANA.17 Proces održavanja i prateci pokazatelji

ISO 55001 STRANA.15 Menadžment imovinom

ISO 21500 STRANA.18 Menadžment projektima, programima i portfolijima

SPECIJALNO IZDANJE

“Standardizacija nije ništa novo. To je aktivnost koja je stara koliko i priroda“.

p

ŠTA JE STANDARDIZACIJA? Autor: Iva Vučkovic Standardizacija je prirodna aktivnost koja je stara koliko i ljudska istorija. Ona nije ništa više od „odabira“ aktivnosti i čina pojednostavljenja fenomena koji bi inače bio složeniji ukoliko je prepušten sam sebi.

Postoje brojni primjeri prirodne standardizacije u ljudskoj istoriji: jezik, pisanje, mnogi oblici alata i priključaka, kao i ceremonije i drugi društveni rituali. Ovi aspekti života su bili standardizovani i postjepeno se širili sa osobe na osobu preko širokih geografskih područja.

Jezik je istaknut primjer i ilustruje kako prednosti, tako i ograničenja standardizacije. Iako su jezici dostigli veoma sofisticirani nivo standardizacije unutar odredjenih, dobro definisanih područja, nekoliko stotina jezika danas se i danas koristi u svijetu.

Kako je ljudsko društvo postajalo sve sofisticiranije, ljudi su počeli da koriste standardizaciju kako bi namjerno izgradili temelje svojih društava i

3 NACOR MAGAZINE

kultura - sistemi brojanja, težina, mjere (jedinica dužine, volumen i masa), valuta i drugo.

Sa napretkom tehnologije standardizacija je proširena u smislu obima - mnoštvo standarda čiji je karakter sličan tehničkim specifikacijama pojavilo se kao način da masovna proizvodnja bude ekonomski održiva. Ovaj oblik standardizacije eksplodirao je tokom industrijske revolucije i nakon nje, postajuci tehnički temelj industrije.

Kako se NACOR oduvijek zalagao za preuzimanje složenih koncepata i olakšavanje njihovog razumijevanja, u nastavku ce biti, na jednostavan način, predloženi standardi koji su potrebni organizacijama, u zavisnosti od njihove djelatnosti.

STANDARDI PRIMJENLJIVI NA DJELATNOST GRADJEVINARSTVA „Izgradnjom objekata okolina se oblikuje, prilagodjava, oplemenjuje, čime se doprinosi i oblikovanju ekonomije i razvoja u cjelini.

Kuce u kojima živimo, objekti u kojima radimo, putevi, željeznice i aerodromi kojima se krecemo, objekti telekomunikacionih i energetskih sistema, samo su dio liste različitih gradjevinskih objekata.

Racionalnost u gradjevinarstvu značajno predodredjuje efikasnost brojnih drugih grana industrije i ekonomije u cjelini.

Za uzvrat, na efikasnost i spremnost gradjevinarstva značajno djeluje nivo razvoja drugih oblasti kao što su ekonomija, zakonodavstvo, socijalna politika.“ - Strategija razvoja gradjevinarstva u Crnoj Gori Cilj stanadardizacije u ovoj oblasti je da se doprinese glavnom usmjeravanju razvoja gradjevinarstva Crne Gore da bi se na najefikasniji način u najvecoj mogucoj mjeri koristili sopstveni potencijali.

Glavni ciljevi su da oblast gradjevinarstva postane inovativna i da zadovoljava potrebe crnogorskih gradjana i ekonomije na efikasan način, da postane dio gradjevinarstva Evropske Unije, da postane konkurentna u pružanju usluga na medjunarodnim projektima i isporučuje proizvode sa standardnim kvalitetom.

STANDARDIZACIJA U DJELATNOSTI Pored standarda koji ce biti predstavljeni ovde, ISO organizacija je razvila preko 20.000 standrada, od koji Vam možemo ponuditi veliki broj standarda koje možete primjeniti u vašem poslovanju.

SPECIJALNO IZDANJE

4

UPRAVLJANJE KVALITETOM p

ISO 9001 Autor: Tatjana Graorinov ISO 9001 je medjunarodni standard za implementaciju Sistema menadžmenta kvalitetom.

Ako se dobro primjeni, ISO 9001 ce značiti sledece tržišne prednosti: 1. ISO 9001 sertifikat je odličan za marketing ISO 9001 sertifikat može biti odličan marketinški alat. Kao najpoznatiji svjetski standard kvaliteta, ISO sertifikat označava kvalitet i pouzdanost kako domacim tako i međunarodnim kupcima.

Ako vaši konkurenti još uvijek nisu dobili ISO 9001 sertifikat, mogli biste da steknete značajnu konkurentsku prednost plasiranjem svoje sertifikacije. Ukoliko su vaši konkurenti sertifikovani, hitno je da ih sustignete.

2. ISO 9001 zadovoljava zahtjeve kupaca Za sve veci broj kompanija, ISO 9001 sertifikacija postaje neophodna. Sertifikacija je nekada bila uslov samo za dodjelu ugovora od strane javnih ustanova, za sektor odbrane i sektor farmacije.

5 NACOR MAGAZINE

Danas sve veci broj ISO 9001 sertifikovanih kompanija zahtjeva da i njihovi dobavljači budu sertifikovani. U stvari, svakodnevno nam se javljaju novi klijenti kojima je potrebna brza ISO 9001 sertifikacija da bi zadržali veoma važnog kupca. Naš savjet za vas je: uvijek je bolje imati vec uspostavljen ISO nego da se mučite da ga primijenite pod nestrpljivim očima cijenjenog kupca.

3. ISO 9001 pomaže internu organizaciju Ono što mnogi ljudi ne shvataju je da je ISO 9001 osnova za velika operativna poboljšanja, a ne samo koristan sertifikat. U stvari, ISO 9001 je dizajniran kao alat da kompanije poboljšaju svoje poslovanje i krajnji rezultat; sertifikacija, tenderske i marketinške beneficije stigle su kasnije.

Interne prednosti mogu uključivati sve: od smanjenja svih troškova do povecane produktivnosti i efikasnosti, od niže fluktuacije zaposlenih do veceg zadovoljstva kupaca. Ukratko, ISO 9001 ima potencijal sa donese ogromne prednosti vašoj kompaniji.

ISO 14001 ISO 14001 ili Sistem menadžmenta zaštite životne sredine je sistem za upravljanje uticajima kompanije na životnu sredinu, a rezultat je prenaglašene potrebe tržišta za očuvanjem iste. Implementacijom ISO 14001 se utvrdjuje koji od radnih procesa u organizaciji zagadjuju životnu sredinu, odredjuju se realni ciljevi i uvode se neophodne mjere za ostvarenje tih ciljeva. Pored svega vec navedenog, tokom uvodjenja ISO 14001 vrši se odgovarajuca obuka osoblja za upravljanje ovim sistemom i opisuju se obaveze i ovlašcenja za izvršavanje ovih procesa.

BITNO JE NAPOMENUTI SLJEDECE:

BITNO JE NAPOMENUTI SLJEDECE:

1. Uvodjenjem ISO 14001 ispunjavate sve zakonske zahtjeve vezane za zaštitu životne sredine, uključujuci i upravljanje otpadom

3. Implementacija ISO 14001 i usaglašavanje sa zakonskim obavezama ne donosi nikakav trošak – naprotiv! Standard je osmišljen kako bi se prilagodio svakoj organizaciji, a konsultanti NACORa znaju kako da ispunite sve zahtjeve na najbolji moguci način, bez ulaganja.

2. Sertifikat ISO 14001 je imperativ ukoliko željite da se predstavite tržištu kao društveno odgovorna kompanija koja ulaže i više od neophodnog u razvoj

SPECIJALNO IZDANJE

6

EFIKASNO UPRAVLJANJE

INFORMACIJAMA AUTOR: Milorad Vučkovic

ŠTA JE ISO 27001 ISO 27001 pruža okvir koji pomaže organizacijama, bilo koje veličine ili djelatnosti, da zaštite svoje informacije na sistematičan i isplativ način, kroz usvajanje Sistema upravljanja bezbjednošcu informacija.

7 NACOR MAGAZINE

BEZBEDNOSTI INFORMACIJA Zašto je ISO 27001 važan?

Standard ne samo da obezbjedjuje kompanijama neophodno znanje za zaštitu njihovih najvrjednijih informacija, vec kompanija može da dobije sertifikat ISO 27001 i na taj način dokaže svojim klijentima i partnerima da čuva njihove podatke.

Pojedinci takodje mogu dobiti ISO 27001 sertifikat pohadjanjem kursa i polaganjem ispita i na taj način dokazati svoje vještine potencijalnim poslodavcima.

Pošto je medjunarodni standard, ISO 27001 se lako prepoznaje širom svijeta, povecavajuci poslovne mogucnosti za organizacije i profesionalce.

Zašto vam treba ISO 27001?

Postoje četiri suštinske poslovne prednosti koje kompanija može postici primjenom ovog standarda bezbjednosti informacija: 1. Poštujte zakonske zahtjeve – postoji sve veci broj zakona, propisa i ugovornih zahtjeva koji se odnose na bezbjednost informacija, a dobra

vijest je da se vecina njih može resiti primjenom ISO 27001 – ovaj standard vam daje savršenu metodologiju za u skladu sa svima njima.

2. Ostvarite konkurentsku prednost – ako vaša kompanija dobije sertifikat, a vaši konkurenti ne, možda cete imati prednost nad njima u očima onih kupaca koji su osjetljivi na čuvanje svojih informacija.

3. Niži troškovi – glavna filozofija ISO 27001 je sprječavanje bezbednosnih incidenata – a svaki incident, veliki ili mali, košta. Stoga, sprječavajuci ih, vaša kompanija ce uštedeti dosta novca.

Takodje, cijena implementacije ISO 27001 je neuporedivo manja od uštede koju cete postici.

4. Bolja organizacija – obično brzorastuce kompanije nemaju vrijemena da zaustave i definišu svoje procese i procedure – kao posljedica toga, vrlo često zaposleni ne znaju šta, kada i ko treba da uradi. Implementacija ISO 27001 pomaže u rješavanju ovakvih situacija jer podstiče kompanije da zapišu svoje glavne procese (čak i one koji nisu u vezi sa bezbjednošcu), omogucavajuci im da smanje vrijeme koje gube zaposleni.

SPECIJALNO IZDANJE

8

UPRAVLJANJE RIZICIMA

ISO 31000 AUTOR: Marija Kotlajic Svaki dan analiziramo i upravljamo rizicima.

Od prelaska ulice, pravilnog pripremanja hrane, vezivanja pojaseva, do uspostavljanja životnih prioriteta i planova. Sve su ovo primjeri procesa upravljanja rizikom koji se dešava u našim glavama. Ponekad su rezultat kraceg ili dužeg razmišljanja, a ponekad se ove odluke donose nesvesno.

Kada je u pitanju upravljanje poslovanjem, potreban je rigorozniji, formalizovaniji pristup.

Jedna takva strategija za upravljanje rizikom je korišcenje standarda za upravljanje rizikom, kao što je ISO 31000. Ovaj pristup je koristan u skoro svakoj situaciji, za organizacije svih oblika i veličina, za upravljanje rizikom u svojim svakodnevnim operacijama.

Zašto uvesti ISO 31000? Šta to može da doprinese vašem poslovanju? Pa, osim što pojednostavljuje upravljanje rizikom, takodje vam pomaže u sledecem: -Daje vam konkurentsku prednost jer je ISO medjunarodno priznati simbol za standarde kvaliteta - Povecava svijest zaposlenih o organizacionim rizicima - Smanjuje učestalost i na kraju eliminiše rizike edukacijom zaposlenih - Učvršcuje povjerenje zainteresovanih strana održavanjem transparentnosti i saopštavanjem rizika (i demonstriranjem akcija za ublažavanje rizika) - Podstičite mentalitet naprednog razmišljanja ohrabrujuci zaposlene da predvide sve potencijalne ishode svake situacije - Poboljšava kulturu kompanije okupljanjem različitih odeljanja kako bi razmijenili nove ideje i razmotrili kako bi mogli efikasnije da rade zajedno

9 NACOR MAGAZINE

STANDARD ISO 45001

Standard ISO 45001 je kreiran kako bi se omogucilo internacionalno prepoznatljivo upravljanje bezbjednošcu i zdravljem na radu.

Ciljevi standarda ISO 45001 su: da podrži zaštitu zdravlja i bezbjednost na radu da omoguci prevenciju incidenata da doprinese smanjenju broja povrjeda na radu da minimizira narušavanje bezbjednosti i zdravlja radnika, te samim tim da poboljša radne uslove, a ujedno zaštiti poslodavca.

SPECIJALNO IZDANJE

10

UPRAVLJANJE VANREDNIM SITUACIJAMA

ISO 22320 - Vanredne situacije AUTOR: Sofija Jokic ČEMU SLUŽI STANDARD ISO 22320?

Da li ste bili uključeni u reagovanje na incidente ili katastrofe velikih razmjera?

Ukoliko jeste, onda znate sve o jedinstvenim izazovima medjuagencijskih operacija, o kašnjenju u dobijanju pomoci, o nedostatku jasnih struktura komande i kontrole kada ste na terenu, kao i o promjenama u donošenje odluka tokom cjelog procesa.

Naravno, poboljšanja ce početi sa boljim medjuagencijskim planiranjem, ali planiranje bez testiranog okvira nece vas daleko odvesti.

Koji okvir sigurno funkcioniše?

Medjunarodni standard za upravljanje vanrednim situacijama i društvenu bezbjednost, ISO 22320, nudi zdravorazumske recepte za primjenu sistema i mjere za upravljanje u vanrednim situacijama, zasnovane na najboljoj praksi.

Uopšteno, standard ima za cilj da pomogne

11 NACOR MAGAZINE

organizacijama bilo koje strukture, u bilo kom sektoru, da efikasno odgovore na sve kategorije incidenata ili vanrednih situacija.

KAKO JE DOŠLO DO KREIRANJA OVOG STANDARDA? Prvo, zajednica za upravljanje incidentima morala je da dijagnostikuje šta nije u redu sa saradnjom medju agencijama. Najjasnije ponudjeno objašnjenje je da se pojedinačne agencije razvijaju nezavisno jedna od druge, stvarajuci heterogenost u njihovim praksama koje se pogoršavaju tokom odgovora na incident. Drugi razlog: neadekvatan protok informacija i znanja izmedju učesnika koji proizilazi ili iz nedostatka povjerenja, konfuzije na terenu ili konkurencije izmedju agencija.

Na srecu menadžera za upravljanje incidentima, to nisu bili nerješivi problemi. Intervencija je dovela do razvoja standarda ISO 22320.

KAKO TAČNO FUNKCIONIŠE ISO 22320?

Standard se centralno fokusira na postizanje efikasne koordinacije i saradnje izmedju aktera uključenih u upravljanje incidentima, ciljajuci na jednu od glavnih bolnih tačaka u saradnji medju agencijama. Njegov eksplicitni cilj je da podstakne različite tipove interoperabilnosti, uz istovremeno poboljšanje sposobnosti odgovora i minimiziranje uticaja.

Konkretno, ISO 22320 postavlja okvir za uspostavljanje osnova komandovanja i kontrole unutar jedne organizacije za reagovanje na incidente. Aspekti koje standard dotiče uključuju strukture i procedure, podršku odlučivanju, sledljivost, upravljanje informacijama i, naravno, interoperabilnost.

grama upravljanja kontinuitetom poslovanja, sa širokim opsegom primjenljivim na bilo koju od sledecih aktivnosti: - Prevencija incidenata i spremnost da se obezbedi otpornost na katastrofe - Smjernice za reagovanje na incident - Planiranje sistema komandovanja i upravljanja - Medjuagencijska koordinacija i saradnja - Informacioni i komunikacioni sistemi za upravljanje vanrednim situacijama

Medjutim, važno je napomenuti da sam standard nije zamišljen kao samostalno rješenje.

Umesto toga, ISO 22320 treba da se primjeni kao dio vece spremnosti za incidente i pro-

SPECIJALNO IZDANJE

12

ENERGETSKA EFIKASNOT

ISO 50001 Svrha ovog medjunarodnog standarda je da omoguci organizacijama da uspostave sisteme i procese koji su potrebni da se poboljša energetska performansa, obuhvatajuci energetsku efikasnost, korišcenje i potrošnju energije.

Standard ISO 50001:

13 NACOR MAGAZINE

- pruža pomoc organizacijama da bolje koriste svoju opremu koja koristi energiju, - daje uputstvo za procjenu, mjerenje, dokumentovanje i izvještavanje o energetskim unaprjedjenjima, - stvara transparentnost i omogucava komunikaciju u vezi sa upravljanjem energetskim resursima, - promoviše najbolje prakse u upravljanju energijom i insistira

se na dobroj praksi u upravljanju energijom, - pruža okvir za promovisanje energetske efikasnosti kroz lance snabdjevenija, - omogucava unaprjedjenja u upravljanju energijom u kontekstu smanjenja emisije gasova staklene bašte.

ISO 22301 - KONTINUITET POSLOVANJA ISO 22301 je standard za kontinuitet poslovanja. Standard navodi mehanizme za minimiziranje uticaja incidenata. Ovi mehanizmi i zahtjevi su dizajnirani da spriječe i smanje vjerovatnocu ometajucih incidenata, kao i da osposobe vašu organizaciju za brz oporavak.

Takodje, korisno je imati ovaj sertifikat kako biste dokazali zainteresovanim stranama da možete da nastavite sa svakodnevnim radom sa minimalnim uticajem ako je vaša organizacija izložena incidentima koji remete uobičajen način poslovanja.

Ko može da ima koristi od ISO 22301?

Organizacije koje posluju u djelatnostima kao što su transport, zdravstvo i druge javne usluge treba da daju prioritet standardu ISO 22301 pošto su po zakonu obavezne da planiraju vanredne situacije.

Medjutim, nijedna organizacija se ne može smatrati potpuno zašticenom od incidenata. Ovi incidenti mogu biti svakodnevni, kao što je tehnički kvar, ili incidenti bez presedana, kao što su poplave. U tim slučajevima, morate znati koji su brzi i efektivni koraci koje treba da preduzmete kako biste nastavili sa radom.

Iz tog razloga, ISO 22301 je dostupan organizacijama različitih veličina u različitim industrijama; standard može biti koristan za svaku organizaciju koja želi da upravlja rizikom, kojoj je potreban poboljšani odgovor na incidente i koja želi brz oporavak.

SPECIJALNO IZDANJE

14

ŠTA JE ISO 55001?

ISO 55001 je standard koji specificira zahtjeve za uspostavljanje, primjenjivanje, održavanje i poboljšavanje sistema menadžmenta za upravljanje imovinom.

Ovaj standard može da se primjeni na sve vrste imovine u organizacijama svih vrsta i veličina.

MENADŽMENT IMOVINOM

ISO 55001 AUTOR: Tatjana Graorinov ISO 55001 je standard koji specificira zahtjeve za uspostavljanje, primjenjivanje, održavanje i poboljšavanje sistema menadžmenta za upravljanje imovinom. Ovaj standard može da se primjeni na sve vrste imovine u organizacijama svih vrsta i veličina.

On pruža okvir za upravljanje imovinom i njeno održavanje. Organizacija koja implementira ovaj standard sama odredjuje na koji dio njene imovine se primjenjuje.

On predstavlja najnovija saznanja i najbolje prakse na području upravljanja imovinom, a primjenljiv je na: - sva imovinski intenzivna poslovna područja, gdje su značajni troškovi, resursi, performanse i/ili rizici povezani sa stvaranjem, sticanjem, korišcenjem, održavanjem ili obnavljanjem kao i prodajom imovine; - bilo koju organizaciju koja upravlja i/ili planira da ulaže u značajan portfolio imovine, gdje su efikasnost imovine i upravljanje imovinom ključni za efikasno pružanje usluga, proizvoda kao i realizaciju drugih poslovnih ciljeva, - organizacije u kojima posao ili javna odgovornost zahtjeva sigurno upravljanje imovinom i pružanje povezanih usluga.

15 NACOR MAGAZINE

KOJE SU PREDNOST SERTIFIKACIJE Neke od prednosti sertifikacije su: - Optimizacija performansi i smanjenje troškova tokom cjelog životnog ciklusa imovine - Smanjenje problema u proizvodnji i realizaciji usluga - Povecanje transparentnosti poslovanja - Identifikacija imovine - Procijena vrijednosti imovine - Sticanje povjerenja zainteresovanih strana da su obezbedjeni bezbednosni zahtjevi i zahtjevi za performanse opreme - Ublažavanje prijetnji vecih finansijskih rizika

SPECIJALNO IZDANJE

16

EN

1700

7

Ovaj ev proce ropski sta n sa od ržava dard pruž tike s a gen nja. O vih p eričk ro n i usp i opis ostav cesa, djelo specificira lja m v a jernic p roces karakteris odel e za d održa a efinis stand vanja održavan an ar (kom d je primje je indikato koji daje s ja strane menadžmenta u sm pa m islu održavan ra n - delegiraju od ja; za od nije, instit ljiv na sve . Ovaj evr govornosti ko opsk juju ucije, ržava organ je obezbjedre i al nje fiz agen iz iz ac prim iju a ak cija sa potreb cije cije, it jen ičkih nim nivoima učinka; d.) sre veličin a se prila godja dstava. N zadužene e org za svaki proc va na jegov aniza ljanje es jasno odre a o cije k od de: a) neophodn oja je snovu tip održa ržavanja e inpute i njih ai izabr , slož vaju i ov o poreklo; a n b) e tražene rezulta az no ob Svrha te i njihovu na stand ima spoljn sti sistem a obavmjenu; pr a at vrši o arda e i kvantitativ koji s je da ih ugovor no procjenjuj dr e enih u učinak pom do bi različ žavanje, a je n na različitim uslu ogn itim n p nivoima razlag procese; ivoim osebno m e osoblju ga. anja na - jasn ko a, da enad o : žmen je - poboljšaju pr kako identifiku tu na ikupljanje i di ju rad bi se stribuciju poda ispun nje k taka. o ili op šti cil je treba p O va j standard ne jevi p reduz pokriva samo ostav eti održavanje softvera, ali se ljeni od primjenjuje na stavke koje sadrže softve r.

17 NACOR MAGAZINE

O S I

0 0 215

ja javljivan akon ob n a a ISO n rd a a d d jesec og stan n d ro a Samo m n dju džment rzije me za mena o tv ts nove ve u rija p u upna se koji daje je cjelok a 21500, n e lj u v a, obja jenljiva projektim ove oblasti, prim nost, iz na slože a a rd ir z b o z e standa iji, b a ili rganizac , program svakoj o projekta je n ja a ili tr veličinu a zumijev . ja li fo rt m podra po to k a na je ik n ro ta i teh ment p tina, ala Menadž š svi je i v il , n ja u u znan i se isp b o k a k primjen , osti e aktivn nprojektn . ta k ovne ko je pro daje osn 0 a, 0 zahtjevi m 15 ti 2 k proje rzija ISO ravljanje p ža Nova ve u ru a p z 2 e O 2150 mjernic s IS i . a te p m ji e c rtfoli pata i ima i po is konce program djuje op je b ksu. ISO z e ra b p eio dobru ju a lj smjernic v ta s ment pro koji pred menadž a z procesa e o s tv a kojim udi uputs projekata 21503 n a, rupama g is termin . p tj , o a ge detaljan gramim lo z u u i , c a lj ju v upra uključu i, s k ra zajedno p rih va i dob preduslo

zbjedjuje i odgovornosti. ISO 21504 obe ment adž men za a cipim prin o uputstvo i a portfolijima projekata, program za grupu srodnih poslova koji su vezani va organizacionih ili strateških cilje 5 2150 ISO dok jedne organizacije, za o tstv upu daje i t opisuje konteks portfovodjenje projekata, programa i u na utič koji a onim je jen ijen Nam lija. jenje, vod za donošenje ovih odluka (tela a onim i kao t), izvršni i viši menadžmen ima ram prog ma, ekti koji upravljaju proj rije za i portfolijima (sponzori, kancela sl.). i ma ekti proj t men menadž

SPECIJALNO IZDANJE

18

ISO 41001 Menadžment održavanjem objekata i opreme AUTOR: Iva Vučkovic ISO 41001 je medjunarodni standard za upravljanje objektima. Nakon troškova koji proizilaze od zaposlenih, najveci trošak za vecinu organizacija javnog i privatnog sektora je redovno održavanje i održavanje po potrebi. Standard ISO 41001 je dizajniran da pomogne organizacijama da implementiraju najviše standarde upravljanja objektima kako bi smanjili troškove i povecali efikasnost.

ISO 41001 se fokusira na nekoliko oblasti, uključujuci: -

Nabavku Operacije Održavanje Ugostiteljstvo

19 NACOR MAGAZINE

-

Tehnologiju Sisteme grejanja i hladjenja Energiju

Zasnovan na strateškom, taktičkom i operativnom pristupu, standard pruža zajedničku platformu, koja se može koristiti u svim sektorima. Primjenljiv na sve organizacije ili djelove organizacija, bilo u javnom ili privatnom sektoru, i bez obzira na vrstu, veličinu i prirodu organizacije ili njenu geografsku lokaciju. Dizajniran je kako za organizacije koje upravljaju sopstvenim objektima, tako i za provajdere koji upravljaju objektima drugih kompanija.

ZAŠTO SERTIFIKOVATI ISO 41001?

Organizacije širom svijeta postaju sve svjesnije važnosti efikasnog upravljanja objektima – sa rastucim troškovima i nekoliko primjera lošeg upravljanja istaknutim u medijima, kompanije nastoje da primjene najbolju praksu. ISO 41001 vam pomaže da pratite najviše standarde upravljanja objektima.

- Obezbedite visokokvalitetno radno okruženje - Povecajte profitabilnost - Dozvolite organizaciji da fokusira napore na osnovne poslovne funkcije koje generišu prihod - Ostvarite značajne uštede - Povecajte efikasnost u vašoj organizaciji i produžite životni vjek sredstava.

- Poboljšajte svoju tržišnu poziciju

Šta cete dobiti implementacijom i sertifikacijom ISO 41001?

- Povecajte produktivnost, sigurnost i dobrobit radne snage

ISO 41001

20

SPECIJALNO IZDANJE

20

Antikorupcijski menadžmet sistem

ISO 37001 AUTOR: Milorad Vučkovic

Kada poklon nije poklon?

Onda kada je mito.

Za mnoge, korporativno gostoprimstvo se podrazumijeva ukoliko želite da sve funkcioniše kako ste zamislili. Ali, gdje podvuci crtu?

Mito, podsticaji i pokloni nisu stvar gostoprimstva. Oni se mogu koristiti za uticaj na poslovne partnere, klijente i ugovarače.

Možete li priuštiti neograničene kazne?

Prema Zakonu sprječavanju korupcije, za nudjenje, obecanje, davanje, traženje, pristanak ili primanje mita može se izreci kazna zatvora i

21 NACOR MAGAZINE

neograničena novčana kazna.

Sa tako strogim kaznama, zapanjujuce je da tako malo kompanija ima malo ili uopšte nema mjera koje bi osigurale da nisu odgovorne za ovo djelo.

Brzi vodič Ministarstva za Zakon o sprječavanju korupcije jasno kaže da „postoji odbrana ako možete pokazati da ste imali adekvatne procedure za sprječavanje podmicivanja“.

Takve procedure se mogu naci u ISO 37001, medjunarodnom standardu za antikorupcijsko upravljanje.

Kako primijeniti ISO 37001: počecemo od analize nedostataka, pa cemo proci detaljnu procjenu rizika, sprovesti istrage o uzbunjivanju i podmicivanju.

Dalje slijedi uvodjenje standarda koje obuhvata kreiranje politika, evidentiranje poklona i donacija u evidenciji koja se može revidirati; obezbedjivanje dosljednog pristupa u cijeloj organizaciji; sprovodjenje kontrola za izvodjače; primjena olakšica; dobrotvorne i političke donacije, interne kontrole i korektivne mjere.

Kada primijenite zahtjeve ISO 37001, ne samo da ce vaša organizacija biti usaglašena sa standardom i Zakonom, vec ce vaša usluga biti cjenjenija kod klijenata.

Etički pristup poslovanju nije samo zakonska obaveza, veC i način da zaštitite svoju reputaciju.

SPECIJALNO IZDANJE

22

60 godina udruženog iskustva NAŠE OSNOVNE USLUGE Iako postoji preko 20.000 različitih standarda, NACOR je u mogućnosti da sprovede implementaciju svih standarda za sisteme menadžmanta, kao i određenih tehničkih smjernica i privatnih šema

U Centru za edukaciju, NACOR sprovodi obuke predstavnika organizacija i individualaca koji su zainteresovani da se usavršavaju. NACOR pruža obuke iz oblasti primjene standarda, obuke za konsultante, interne provjeravače, kao i obuke koje za cilj imaju unapređenje ličnih i poslovnih vještina.

NACOR sprovodi projekte beneficirane standardizacije za privrednike i javni sektor.

Takođe, u saradnji sa lokalnim samouprava, NACOR sprovodi projekte pomoći privrednicima.

KONTAKT NACOR CRNA GORA Trg Sunca 4, Budva tel: 068 664 288 tel: +381 66 96 99 999

NACOR SRBIJA Adresa: Beograd, Dimitrija Tucovića 146 Adresa 2: Vršac, Jelene Varjaški 10 tel: +381656360636