18 okt 2015
10 jaar Klankenbos
10 JAAR KLANKEN BOS
Permanente collectie Klankenbos
LOVE SONG KLANKENBOS Start rondleidingen Yvan Vander Sanden – Attr-X Robotorkest Stichting Logos Self-Simulator Hans Van Koolwijk – Balloons Feestelijk slotmoment Rozalie Hirs – Tijd en sintel Erwin Stache – Electronic Sounds and a bit of Humour Tony di Napoli – Interactions PVC-instrument Stijn Demeulenaere – Lattitudes Peter Jacquemyn – Long String(s) Laura Maes – Liglicht Bart van Dongen – Gelukzoekers, zo noemen ze ons
07
RA
Een namiddag vol klankkunst, muziek, poëzie en stilte tussen de bomen
LL
EY
LA
A A B B B B B C C D E F G H I
Geheim van Horst Houses of Sound Konversation Springtime in a Small Town Composed Nature Tacet Chaise Résonnante Windribbon Oorsprong Radio Forest Kanariestudio Oor van Noach Wind Zylinder Liglicht
01 02 03 04 05 06 07 08 09 10 11 12 13 14
Gedichtenparcours 10 jaar Klankenbos Klankenbos XS
XS
Wandelroute Infostand 10 jaar Klankenbos AN
08
H
09
14
XS
SCOUTSRALLY WC
G
ORN
DIJK
06
HAA
GDO
04 F
N790
10
XS
03
WC MUSICA
05
XS
11 12
DO
MM
XS
E
EL
Klankenbos bestaat 10 jaar 10 jaar klankkunst in de publieke ruimte 10 jaar inspireren in weer en wind
WC
Musica viert een decennium klankkunst in openlucht. Geniet van een namiddag vol klankkunst, muziek, poëzie en stilte tussen de bomen van Provinciaal Domein Dommelhof. 10 jaar na de totstandkoming van de eerste installaties is Klankenbos uitgegroeid tot een internationale verzameling klankkunst die uniek is in Europa.
DOMMELHOF THEATERGEBOUW
02
B
D WC
13
Je kan vandaag tal van performances van internationale klankkunstenaars bijwonen en/of de permanente collectie op eigen houtje of met gids verkennen. Er zijn doorlopende activiteiten, korte live performances en rondleidingen. Om 17.00 uur sluiten we feestelijk af in Dommelhof. Meer info over het programma vind je in deze folder.
ST RA AT
C
A
FA BR IE KS
NEERPELT CENTRUM
WC
Fijn dat je meeviert! TOEKOMSTLAAN
OUD DOMMELHOF 10 jaar Klankenbos is een organisatie van Musica, Impulscentrum voor Muziek i.s.m. Provinciaal Domein Dommelhof, Gonzo (circus), UiTmetVlieg.be, gemeente Neerpelt, Kunstacademie Noord-Limburg, PNEM Sound Art Festival en BesteBuren.
MUSICA IMPULSCENTRUM VOOR MUZIEK
I SPORTCENTRUM DOMMELHOF
Voor alle info over het programma van vandaag, over Klankenbos en over Musica kan je terecht bij de infostand aan de ingang van Dommelhof.
PROV. DOMEIN DOMMELHOF TOEKOMSTLAAN 5B BE–3910 NEERPELT T 011 610 510 WWW.MUSICA.BE
WC
01
V.U. — Paul Craenen, Toekomstlaan 5B BE-3910 Neerpelt Vormgeving — BRUSATTO Fotografie — Marc Ras, Sara Anke Morris, Ellen De Bruyne, Michael Clemow, Tom Jordens Klankenbos is een initiatief van Musica, Impulscentrum voor Muziek.
XS
XS
13.00-13.10 uur / 15.00-15.10 uur In het werk van Rozalie Hirs zijn muziek en poëzie steeds nauw verbonden met elkaar. Dat hoeft niet te verbazen gezien zij zowel als componist en als dichter actief is. Hirs combineert vaak traditionele instrumenten met een elektronisch klankenpalet, steeds met veel aandacht voor de luisterervaring en de verbeeldingskracht. Een goed voorbeeld daarvan is Curvices, de virtuele luisterwandeling die Hirs maakte voor Klankenbos. In twee live performances balanceert Rozalie Hirs op de grens tussen klank en poëzie.
Stijn Demeulenaere Lattitudes
B
De Duitse geluidskunstenaar Erwin Stache bouwde al elektronische instrumenten toen hij 16 was. Vaak gebruikt hij daarbij objecten die we niet meteen verwachten in een muzikale context, zoals oude telefoons of vogelhuisjes. Speelsheid en interactiviteit staan centraal in zijn werk, zoals ook blijkt uit de installatie Konversation. Deze grappige rode kastjes in Klankenbos reageren op spraak en beweging. Vandaag toont Erwin Stache in vier korte performances dat humor en elektronische muziek prima samengaan.
NL Hans Van Koolwijk i.s.m. klas experimentele muziek Oud-Heverlee (o.l.v. Jasper Vanpaemel) Balloons
Soundscape verenigt noord en zuid
65 ballonen vormen een orkest
F Radio Forest Uren 2 performances van 30 min.
B Atrium, Dommelhof Uren 17.00-17.10 uur
Tijdens de Eerste Wereldoorlog vluchtten circa een miljoen Belgen de grens over naar Nederland. Er ontstonden tussen 1914 en 1918 talloze Belgische vluchtelingendorpen aan Nederlandse zijde. Eén daarvan was het vluchtoord van Uden, in Noord-Brabant. Bart van Dongen maakte een interactieve soundscape geïnspireerd op deze vluchtelingenproblematiek. Zijn soundscape is zowel aan de wielerbaan in Uden te horen als hier bij de looppiste in Neerpelt. Zo verenigt hij de twee plekken aan beide zijden van de landsgrens in één compositie. Download gratis de app ‘Klankroute Wereldoorlog I’ (185 MB) voor Android (Google Play Store) of iOS (App Store). Zorg dat de GPS van je toestel geactiveerd is en open de app. Wandel vervolgens rondom de looppiste en ervaar hoe je positie invloed heeft op wat je hoort. Voor gratis wifi en een tablet kan je terecht aan de infostand in Dommelhof. Deze luisterwandeling maakt deel uit van de Klankroute Wereldoorlog I (Noord-Limburg) en werd mede mogelijk gemaakt door BesteBuren. De technische en artistieke ondersteuning werd verzorgd door Yvan Vander Sanden (Mute).
In september werkte Stijn Demeulenaere twee weken in Klankenbos aan een soundscape op maat van Radio Forest. De voorbije jaren reisde hij naar Zuid-Afrika (2013 – met Francisco López) en IJsland (2015 – met Chris Watson) om geluidsopnames te maken van de overweldigende natuur. In zijn soundscape Lattitudes laat hij deze opnames uit Noord en Zuid samensmelten, aangevuld met geluiden uit Klankenbos. De soundscape klinkt letterlijk door het hout van Radio Forest. Vandaag brengt Stijn Demeulenaere twee live improvisaties gebaseerd op zijn nieuwe soundscape. Ga binnen in Radio Forest en geef je over aan een bijzondere klankervaring. Tussen de live performances door is de soundscape in zijn afgewerkte vorm te horen. Beperkte capaciteit.
Rondleiding met gids
De soundscape zal na 18 oktober permanent te horen zijn in Radio Forest en krijgt ook een plaats op Klankatlas (www.klankatlas.eu).
Tony di Napoli Interactions
FR
B
Tony di Napoli is de man achter de installatie Chaise Résonnante in Klankenbos – de fameuze ‘trillende stoel’. Dat hij niet alleen een maker is maar ook een uitstekend uitvoerend muzikant, bewijst di Napoli vandaag met verrassende performances waarin hij lithofonen gebruikt. Lithofonen zijn resonerende stenen die geluid voortbrengen, hetgeen ook gebeurt in de Chaise Résonnante. In zijn openlucht performance onderzoekt di Napoli de interactie tussen microtonaliteit, het lichaam en de ruimte. Tony di Napoli speelt twee keer in openlucht bij de vijver. Neem plaats op de kade vlakbij de kunstenaar. Tussen de performances in klinken de lithofonen als een doorlopende installatie. Bij slecht weer zal deze performance in de Stertent doorgaan.
B C
17.00
16.45
17.15 Feestelijk slotmoment
Yvan Vander Sanden - Attr-X Erwin Stache Electronic Sounds and a bit of Humour
Rozalie Hirs Tijd en sintel
D Tony di Napoli - Interactions (installatie)
Tony di Napoli - Interactions (live)
Erwin Stache Electronic Sounds and a bit of Humour
Erwin Stache Electronic Sounds and a bit of Humour
Rozalie Hirs Tijd en sintel Tony di Napoli - Interactions (live)
Tony di Napoli - Interactions (installatie)
Erwin Stache Electronic Sounds and a bit of Humour
Tony di Napoli - Interactions (installatie)
E PVC-instrument
F
Stijn Demeulenaere - Lattitudes (soundscape)
PVC-instrument
Stijn Demeulenaere Lattitudes (live)
PVC-instrument
Stijn Demeulenaere Lattitudes (live)
Stijn Demeulenaere - Lattitudes (soundscape)
G
Stijn Demeulenaere - Lattitudes (soundscape)
Peter Jacquemyn - Long String(s)
H
Presentatie liglicht
Laura Maes - Liglicht
Laura Maes - Liglicht
Bart van Dongen - Gelukzoekers, zo noemen ze ons Klankenbos XS
Een gloednieuw klankspeeltuig H Scoutsrally Uren 13.00-17.00 uur (doorlopend)
Een primeur: Klankenbos breidt uit met een gloednieuwe installatie! In opdracht van Musica creëerde de Belgische geluidskunstenaar Laura Maes liglicht, een interactief klankspeeltuig dat zonne-energie omzet in geluid. Bovendien evolueren de klanken als je van plek verandert of als iemand naast je plaats neemt. De installatie bevindt zich op de speeltuin van Scoutsrally, aan de overkant van de Ralleylaan.
LOVE SONG KLANKENBOS 1000 kinderen verenigd in 1 klankkunstwerk A Kiosk Uren 13.00-17.00 uur (doorlopend)
LOVE SONG KLANKENBOS is een unieke klankinstallatie die tijdens de zomeractie Schatten van Vlieg werd opgebouwd in Klankenbos. Duizenden kinderen over heel Vlaanderen gingen tijdens de zomermaanden op schattenjacht. Ze vonden een Vliegopnamehartje dat ze konden toevoegen aan het kunstwerk in Klankenbos. Elk hartje bevat een unieke geluidsopname gemaakt door een kind. De installatie is enkel toegankelijk voor kinderen. Wandel voorzichtig door het kunstwerk en druk op de hartjes om de geluiden af te spelen. Zo maak je je eigen uniek klankenparcours door het kunstwerk.
Virtuele spel- en geluidsomgeving
Peter Jacquemyn Long String(s)
B L1, Dommelhof Uren 13.00-16.45 uur (doorlopend)
Levende snaarinstallatie tussen de bomen
B
G Finse piste tussen Oorsprong
Attr-X is een work-in-progress. Vandaag wordt de game-omgeving voor het eerst voor publiek getoond. Neem plaats voor het computerscherm, zet een hoofdtelefoon op en ontdek de verschillende mogelijkheden. Maker Yvan Vander Sanden geeft graag een woordje uitleg bij de werking van het spel.
Hans Van Koolwijk Balloons
Robotorkest speelt SoundMine creaties
B
B
Yvan Vander Sanden is componist en softwareontwikkelaar onder de naam Mute. Hij maakte in opdracht van Musica al verschillende interactieve apps. Vandaag stelt hij zijn ambitieuze project Attr-X voor, een interactieve multiplayer omgeving waarin je kan experimenteren met geluid. Begeef jezelf samen met anderen in een online spel en bouw klinkende structuren.
16.30
B
Mobiele muzikant
Laura Maes Liglicht
DOORLOPEND
13.45-13.55 uur / 15.30-15.40 uur
16.15
Self-Simulator (III)
Gedichtenparcours
De nieuwe klankinstallatie liglicht wordt officieel gepresenteerd om 16.15 uur in bijzijn van Laura Maes. Hiervoor en hierna is de installatie doorlopend toegankelijk. Neem plaats op de bank en experimenteer er op los!
Yvan Vander Sanden Attr-X
16.00
Infostand 10 jaar Klankenbos + Uitgeverij P + Gonzo (circus)
Klankenbos
Resonerende stenen D Kade aan Houses of Sound Uren 2 performances van 10 min.
15.45 Rondleiding met gids
I
Het concert wordt gebracht door leerlingen uit de klas experimentele muziek van Oud-Heverlee (o.l.v. Jasper Vanpaemel). Begeef je rondom de houten bamboestructuren van Hans Van Koolwijk.
15.30
13.00
LOVE SONG KLANKENBOS - infostand Vlieg
13.15-13.45 uur / 15.15-15.45 uur We sluiten ons 10 jaar Klankenbos feest af met een wel heel bijzonder concert: kunstenaar Hans Van Koolwijk (bedenker van de installatie Oorsprong) dirigeert een groep amateurmuzikanten terwijl ze 65 met helium gevulde ballonnen oplaten. De helium ontsnapt langs smalle fluitjes die een luide toon voortbrengen. De ballonnen zweven door de ruimte, weg van het publiek, terwijl hun toonhoogte stijgt. Na enkele minuten verkleint de druk en komen de ballonen weer traag naar beneden.
15.15
14.20-14.30 uur / 14.40-14.50 uur 16.15-16.25 uur / 16.35-16.45 uur
15.00
C Stertent Uren 2 performances van 10 min.
A
14.45
I Atletiekpiste Sportcentrum Uren 13.00-17.00 uur (doorlopend)
14.30
C Stertent Uren 4 performances van 10 min.
14.15
Op de grens tussen klank en poëzie
14.00
Luisterwandeling in een imaginair vluchtelingenkamp
NL
13.45
Ludieke performance met zelfgemaakte instrumenten
Rozalie Hirs Tijd en sintel
NL
13.30
Bart van Dongen Gelukzoekers, zo noemen ze ons
13.15
Erwin Stache D Electronic Sounds and a bit of Humour
PERFORMANCES
LOVE SONG KLANKENBOS is een coproductie van Musica, Impulscentrum voor Muziek, UiTmetVlieg.be en ChampdAction, naar een concept van Serge Verstockt.
en Tacet Uren 13.00-17.00 (doorlopend)
Long String(s). De naam zegt het al: een instrument met zo lang mogelijke snaren die tussen de bomen van Klankenbos hangen. Muzikant en beeldend kunstenaar Peter Jacquemyn begeeft zich op gevaarlijke hoogte om de klankkasten te verplaatsen en de snaren te beroeren. De geluidsfrequenties worden zichtbaar door het vibreren van de snaren en de boventonen interfereren met elkaar. Wandel langs of onder de snaren en ervaar een douche van klanken. Peter Jacquemyn klautert via ladders in de installatie en bespeelt live de snaren. Bij slecht weer kan deze performance niet doorgaan.
Dit PVC-instrument is een Polyvalent, Verplaatsbaar en Collectief muziekinstrument dat geschikt is voor zowel kinderen als volwassenen. Het monumentale instrument met afzonderlijke modules nodigt uit tot vrijblijvende improvisatie en samenspel met onbekenden, wars van muzikale idiomen en leeftijdsbeperkingen. Leef je uit op de kalliopes, de fietsen of de klopbuizen! Probeer ook te luisteren naar wat anderen doen en in dialoog te gaan. Het PVC-instrument (2015) is een mobiele installatie die kan reizen naar festivals en andere evenementen en werd gerealiseerd door Stichting Logos (Gent) in opdracht van Musica.
Self-Simulator (III) B Foyer, Dommelhof Uren 13.00–17.00 uur (doorlopend)
Self-Simulator is een merkwaardig toestel waarmee de gebruiker zichzelf via een 360° roterende action camera aankijkt terwijl hij zich vrij beweegt. Deze draagbare installatie bestaat uit een rugzak en een helm. Omgevingsgeluiden, de eigen voetstappen en ademhaling worden gecapteerd door gevoelige microfoons en vervormd door toevoeging van effecten. Zo worden de diverse sonore texturen van de grond, het kraken en schuifelen van de voeten uitvergroot en hoorbaar voor de gebruiker via een hoofdtelefoon. Iedereen vanaf 12 jaar kan de Self-Simulator testen! Vraag aan de begeleider of je meteen kan of wacht je beurt af. Omstaanders kunnen meevolgen wat de gebruiker ziet via een beeldscherm.
Robotorkest van Stichting Logos & deelnemers SoundMine Robotorkest speelt SoundMine creaties
RON DL EIDIN GEN
Rondleiding door Klankenbos Maak kennis met de collectie A Kiosk, startpunt -
PVC-instrument Polyvalent, Verplaatsbaar en Collectief muziekinstrument E Grasveld bij Oor van Noach
en Kanariestudio Uren 13.00-17.00 uur (doorlopend behalve
van 13.45 tot 13.55 en van 15.30 tot 15.40 uur wegens interferentie met een performance in de buurt)
Musica organiseert jaarlijks de internationale compositiestage SoundMine, onder leiding van Wim Henderickx, Diederik Glorieux en Jorrit Tamminga. Jongeren en volwassenen met een passie voor componeren en creëren, verleggen vijf dagen lang de grenzen van de eigen muzikale verbeelding. Dit jaar kregen de jonge makers de kans om een werk te componeren voor het befaamde Robotorkest van Stichting Logos. Drie robots van Stichting Logos voeren doorlopend creaties uit van jonge SoundMine componisten.
Klankenbos XS is een gloednieuw parcours op kindermaat met klankopdrachten en tips bij enkele installaties. De Klankenbos XS locaties staan aangeduid op de plattegrond.
meld je eerst aan bij de infostand! Uren 13.00-14.30 uur / 15.00-16.30 uur
Onze Klankenbosgidsen laten je de collectie op een optimale manier ervaren. Je krijgt inzicht in de artistieke ideeën achter de werken en de technische hoogstandjes die sommige installaties herbergen. Onderweg pikken we eventueel ook enkele performances mee. Er zijn twee startmomenten. De rondleiding duurt ongeveer anderhalf uur. Beperkte capaciteit.
Het Gedichtenparcours is het resultaat van onze gedichtenwedstrijd in het kader van 10 jaar Klankenbos. Je kan de winnende teksten, plus enkele teksten van Maud Vanhauwaert terugvinden in het bos. De poëziepunten staan aangeduid op de plattegrond. Bovendien stellen we vandaag de publicatie voor waarin alle teksten werden opgenomen. Je kan ze kopen bij de stand van Uitgeverij P in Dommelhof, vandaag voor slechts 10 euro i.p.v. 12,5 euro in de boekhandel! Mobiele violist Bert Van Laethem verrast je op je tocht door Klankenbos. Vlieg is ook van de partij! Breng een bezoekje aan de Vlieg-stand bij LOVE SONG KLANKENBOS aan de kiosk.
Self-Simulator (III, 2015) is een mobiele klankinstallatie van Musica naar een concept van de Deense componist Simon Steen-Andersen. De technische realisatie werd verzorgd door Jasper Braet.
Leerlingen Beeldende Kunst middelbare graad van de Kunstacademie Noord-Limburg o.l.v. Stijn Lauwers gingen aan de slag met audio- en videocassettes voor de inkleding en signalisatie.
Robots voeren nieuw werk uit van jonge componisten B Atrium, Dommelhof Uren 13.00-17.00 uur (doorlopend)
EXTRA
Draagbaar kunstwerk opent oren en ogen
SLOTMOMENT Feestelijk slotmoment 10 jaar Klankenbos B Foyer, Dommelhof Uren 17.00-18.00 uur
Musica nodigt iedereen van harte uit op een feestelijk slotmoment. We starten met de ballonnenperformance van Hans Van Koolwijk en nadien nemen Minister Sven Gatz, Musicadirecteur Paul Craenen en initiatiefnemer Herman Baeten het woord. Tot slot bieden we iedereen een drankje aan, want Klankenbos wordt maar 1 keer 10 jaar!
PETER- EN METERSCHAP KLANKENBOS Een warm hart voor Klankenbos (gekregen)? Het onderhoud van deze collectie en het uitbouwen van de publiekswerking vormen een permanente uitdaging. Met jouw engagement en bijdrage maak jij het mee mogelijk! Word nu meter of peter van een klankinstallatie voor 75 euro per jaar! Meer info op www.musica.be of via ellen@musica.be, 011 610 510.