De Opstekker Juli 2022

Skûtsjesilen

2022

JZZEN • GRAATTIS 3D ONTWERP • DESKUN S DIG ADVIES • LAAGSTE PRIJJSGARANTIE )( ('&%($#"!## ( #' " # #% (( " " " "!## ( #' '" # #$ " " " " " #'&' % #' "maan ndag 13.00-17.30u - dinsdag t/m vrijdag g 09.30 - 17.30u za 0u - ' ( " #%$ #' aterdag 09.30 - 17.00 ' *Vraag naar de voorwaarden v in de sho owroom.

4.7 uit 5

DUITSE TO OPKWALITEIT • GRAATTIS 3D ONTWE W RP • DESKUNDIG ADVIES • LAAGSTE PRIJSGAR RANTIE # #'%($#"!## ( #' " # #% (( " " " "!## ( #'" #$$ " " " " " #'&' % #' "maandag 13.00-17.30u - dinsdag t/m vrijdag 09.30 - 17.30u zaterdag 09.30 - 17.00u - ' ( " #%$ #' ' *Vraag naar de voorwaarden v in de sho owroom.

4.7 uit 5

De juiste dekking

zit in de details

Kennis, support en dekking op maat MS Amlin Marine heeft het grootste team van gespecialiseerde marine acceptanten en schadebehandelaars in Europa. Wij bieden een compleet assortiment producten voor al uw maritieme verzekeringsbehoeften, onze Loss Prevention Services en 24/7 bereikbaarheid in geval van nood. MS Amlin is uw kompas in de wereld van maritieme verzekeringen – uw betrouwbare gids over woeste wateren. Vertrek nooit zonder ons!

msamlin.com/msam

A member of

© June 2022. This advertisement is for informational purposes only and is correct at the time of printing. MS Amlin Marine NV is licensed and regulated by the Dutch Authority for the Financial Services Markets Authority (FSMA), registration no 0670.726.393.

Probin TTeelder en De Lastoorts: kw waliteit, service en kennisdeling voor de bbouw w én de industrie. We richten ons op AA-meerken en werken intensief samen met onze leveranciers. We zijn trots op onze uitstekendee ser vice. Onze vakkundige medewerkers ddeleen graag hun kennis. Je koopt dus meer dan alleen producten bij Probin TTeelder en De Lastoorts!

Kampen p Lelystad Em mmeloord Dronten Bolsward Leeeuwarden

probintelder bii eld .n .nl

www.zwaardvis.com

Zwaardvis is a Lande Group brand PO box 115 | 5480 AC Schijndel | The Netherlands T +31 73 549 2074 | E info@zwaardvis.com W www.zwaardvis.com

Skûtsjesilen 2022

-5 -

Tekst: Jelle Jeensma Foto’s: ThomasVaer Fotografie

Er kan weer een kampioenschap worden gezeild!

C

orona dwarsboomde twee jaar lang het skûtsjesilen, maar in 2022 viert de skûtsjevloot een comeback. Schippers, bemanningen, de organiserende Sintrale Kommisje Skûtsjesilen (SKS) en het publiek kunnen zich opmaken voor wat wel eens één van de meest spannende kampioenschappen uit de geschiedenis kan worden.

Colofon

Volgt Douwe Visser (Grou) zichzelf op of komt er een wisseling van de wacht op de bovenste trede van het podium? Douwe Visser heeft inmiddels zes kampioenschappen op zijn naam staan. Vier minder dan die andere Douwe Visser, die met zijn Sneker Pan negen keer de beste was. De laatste Douwe Visser is teruggekeerd op zijn skûtsje, niet als schipper, maar als adviseur van zijn zoon Jappie, die hoger wil ein-

Skûtsjesilen

2022

Dit jaar hebben wij wederom getracht het SKS skûtsjesilen en de mensen daaromheen bij u onder de aandacht te brengen. Wij bedanken alle geïnterviewden voor hun tijd én hun verhaal. Zonder hen was dit resultaat niet mogelijk geweest.

digen in het klassement. Een andere Visser, Albert, heeft met het Lemster Skûtsje ook al grote plannen. Dit jaar wordt gevaren met een nieuwe zeilformule. Kunnen de gedoodverfde favorieten Akkrum en Heerenveen dit jaar mee met de top? Schipper Pieter Meeter van Akkrum heeft flink aan zijn skûtsje gesleuteld. Ook de Gerben van Manen is behoorlijk gerenoveerd. ‘Het skûtsje is anderhalve ton lichter geworden”, zegt schipper Sytze Brouwer over het skûtsje van Heerenveen. De redactie van de Opstekker peilde als vanouds de verwachtingen van de schippers. Met deze skûtsjekrant is de lezer goed voorbereid op het kampioenschap.

Uitgave: Multiplus BV Stationsweg 21 9201 GG Drachten T 0512- 20 41 00 www.multiplusmedia.nl

Teksten: Jelle Jeensma, Henk Poker, Martin Bouwman e.a. Foto’s: ThomasVaer Fotografie e.a. Acquisitie: Multiplus BV Opmaak: Maurice de Jong Verspreidingsregio: Op locatie

Copyright: Niets uit deze uitgave mag worden vermenigvuldigd of worden overgenomen op welke wijze dan ook, zonder vooraf schriftelijke toestemming van de uitgever. Aan de inhoud van deze uitgave kunnen geen rechten worden ontleend. Zet- en drukfouten voorbehouden.

vakmanschap p in verzekering gen g en hyypotheken. nh

Alle veeertien goed d! Achter het skûtsjesilen ligt een boeiende historie. Die ne nett teru terug ug gaatt. t als onze eigen geschiedenis meer dan 100 jaar ter Dat maakt ons erfgenamen van een rijke trad radiitie. Vertrouwen op jarenlange ervaring, echt vakm manschap en denken en handelen vanuit eige eigen kracht zijjn de basis voor elk kampioenschap. Een werkwijze waarmee altijdd wordt gescoordd!

Friesland heeft een uniek karakter. Dat zien we teerug in de mensen, de cultuur en de sport. In die bijzondeere regio past een financieel adviseur met een eigen gezicht: eigenzinnig, recht door zee, ambitieus, gedreven en niet bang om durf te tonen. v onze De manier waarop wij strijden voor de belangen van klanten, komt overeen met de mentaliteit van dee rechtgeaarde skûtsjesschippers. Als ze aan het helmhouut van hun skûtsje staan, bloeien ze op, bruist het bloed hen door de aderen. Dan zijn ze in hun element en gaan ze ervoor.

Wilt u koersen op ons vakmannschap, neem dan contact met ons op voor het maken vaan een afspraak bij b u of bij ons op kantoor. Kuindersma Verzekeringen en Hypotheken T 0513 417 755 E info@kuindersma.nl Z EKERE

N

E

HY POTHE KE

N

VA

VER

N

KMANSCHAP

IN

SINDS 1903

Douwe Egbertsplein 1 Joure ~ info@kuindersma.nl ~ (0513) 417 755 ~ www.kuinder k i d ssma.nll

Skûtsjesilen 2022

-7 -

Vaar, beleef en geniet bij

Rondvaardij Princenhof Vaarprogramma 2022 Rondvaart door het Nationaal Park “De Alde Feanen” Inschepen vanaf 13.30 uur; Afvaart 14.00 uur; Ontschepen 16.00 uur. Vanaf mei tot juni op zon- en feestdagen. Vanaf juni tot oktober op woensdag en zondag. Volw. 12,50; Kind. (t/m 12 jaar) 6,00. (Voor extra afvaarten zie website)

Dagtochten Sneek Dokkum Leeuwarden Joure

Inschepen v.a. 09.30 uur; Afvaart 10.00 uur; Ontschepen 18.00 uur. Data: 19 juli en 25 aug. Volw. 32,50; Kind. (t/m 12 jaar) 16,25 Boot-bustocht, tijden 09.30 - ca. 17.30 uur. Data: 29 en 30 aug. Volw. 37,50; Kind. (t/m 12 jaar) 18,75 Inschepen v.a. 09.30 uur; Afvaart 10.00 uur; Ontschepen ca.17.45 uur. Datum: 18 aug. Volw. 32,50; Kind. (t/m 12 jaar) 16,25 Optioneel Stadstour met Citytrain meerprijs 7,00 p.p. Inschepen v.a. 09.30 uur; Afvaart 10.00 uur; Ontschepen 18.00 uur. Datum: 08 sept. Volw. 32,50; ind. (t/m 12 jaar) 16,25 Optioneel bezoek aan DE museum 8,00 p.p.

Middagtocht Grou

Inschepen v.a. 13.30 uur; Afvaart 14.00 uur; Ontschepen 18.00 uur. Data: 30 juni, 07, 14, 21 en 28 juli, 04, 11, 16 en 23 aug. en 01 sept. Volw. 15,50; Kind. (t/m 12 jaar) 6,00. Verzorgingsarrangement 10,00 p.p.

Brunchcruise

Inschepen v.a. 10.30 uur; Afvaart 11.00 uur; Ontschepen ca. 13.00 uur. Data: 28 aug. en 11 sept. Volw. 27,50; Kind. (t/m 12 jaar) 13,25

Moonlight Cruise

Inschepen v.a. 19.00 uur; Afvaart 19.30 uur; Ontschepen 23.00 uur. Data: 19 aug. en 09 sept. Volw. 39,50; Kind. (t/m 12 jaar) 20,00

Pannenkoekentocht

Inschepen v.a. 11.15 uur; Afvaart 11.30 uur; Ontschepen 13.30 uur. Data: 17 juli, 21 aug. en 15 okt. Volw. 20,00; kind. (t/m 12 jaar) 12,50; (incl. ranja) (0 t/m 3 jr.) gratis

High Tea

Inschepen v.a. 14.00 uur; Afvaart 14.30 uur; Ontschepen 16.30 uur. Data: 23 juli en 02 okt. Volw. 26,50; Kind. (t/m 12 jaar) 13,75

Sushi Boot

Inschepen v.a. 18.30 uur; Afvaart 19.00 uur; Ontschepen 22.30 uur. Datum: 26 aug. Volw. 37,50 p.p;.Kind. op aanvraag. Incl. welkomstdrankje, soepje, 24 sushi-hapjes en dessert

Wijncruise

i.s.m. Wijnhuis Machiel Inschepen v.a. 19.30 uur; Afvaart 20.00 uur; Ontschepen ca. 22.30 uur. Datum: 02 sept. Volw. 29,50

Tochten naar de wedstrijden van het SKS-Skûtsjesilen Vertrek vanuit Earnewâld Zaterdag Maandag Dinsdag Woensdag Donderdag Vrijdag

30 juli 01 aug. 02 aug. 03 aug. 04 aug. 12 aug.

– – – –

Grou (start) De Veenhoop Earnewâld Terherne Langweer Sneek (finale)

Inschepen v.a. 10.00 uur; afvaart 11.00 uur; Volw. 15,50; kind. (t/m 12 jaar) 6,50 Inschepen v.a. 10.00 uur; afvaart 11.00 uur; Volw. 15,50; kind. (t/m 12 jaar) 6,50 Inschepen v.a. 11.00 uur; afvaart 12.00 uur; Volw. 15,50; kind. (t/m 12 jaar) 6,50 Inschepen v.a. 09.30 uur; afvaart 10.30 uur; Volw. 16,50; kind. (t/m 12 jaar) 8,00 Inschepen v.a. 09.00 uur; afvaart 09.30 uur; Volw. 16,50; kind. (t/m 12 jaar) 8,00 Inschepen v.a. 09.00 uur; afvaart 10.00 uur; Volw. 16,50; kind. (t/m 12 jaar) 8,00

Vertrek vanuit Woudsend (Waechswal 1) Vrijdag Maandag

05 aug. – 08 aug. –

Elahuizen Woudsend

Inschepen v.a. 11.00 uur; afvaart 12.00 uur; Volw. 16,50; kind. (t/m 12 jaar) 8,00 Inschepen v.a. 11.00 uur; afvaart 12.00 uur; Volw. 16,50; kind. (t/m 12 jaar) 8,00

Voor alle tochten geldt: Reserveren is nodig • Kinderen van 0 t/m 3 jaar gratis • Afvaart bij voldoende deelname • • (Prijs) wijzigingen en drukfouten voorbehouden • Voor extra afvaarten zie website •

• Voor al uw feesten en partijen • Luxe partyschepen • • Verzorging van o.a. koffietafels, buffetten, diners, barbecues • Aangepast voor mindervaliden • De Stripe 2, 9264 TW Earnewâld • 0511 - 53 93 34, b.g.g. 06 - 16 93 90 04 (achter het skûtsjemuseum)

www.rondvaardij-princenhof.nl

1 FASE ort k p n e n Bin verkoo in d e AN A e j MELD

Vaaar je eigen koers in Lemmer! Als je je eiigen koers vaart, dan kom je gegarandeerd op de mooistte bestemming.

Ve ele liefhebbe ers van unieke woonloc caties hebben niet

De 28 appartementen uit fase 1 gaan binne enkort in de

voor niets al aangemeer a d bij Zwanenburg Projecten.

verkoop. Zet alle zeilen bij! Zorg dat je de boot b niet mist.

Ook in Lemm mer kun jjijj straks jje eige g n kapit p ein zijn. j In je j

Meld jje aan via lems sterkade.nl. Zo blijf j jje op op de hoogt ge

luxe, moderne e appartement in een historisch, statig

van het project Lem msterkade en houd je vast a e koers

pakhuis. Met het uitzicht vanaf je balk a on op de Zeedijk

richting jouw droom mbestemming!

en De Polle geniet jij van elk sloepje e en skûtsje dat voorbijkomt. En aan de steiger … Daar ligt natuurlijk je eigen bootje!

WWW.LEMSSTERKADE.NL

Joure | t. 0513 41 56 55 | www.aldersebaas.nl

ASN Autoschade Vonk Heerenveen

Skûtsjesilen 2022

Tekst: Martin Bouwman Foto’s: ThomasVaer Fotografie

- 11 -

Oeral Thús ~ Joure

RINUS DE JONG: “WE ZIJN BEZIG DE GOEDE ACTIES IN TE SLIJPEN” R

inus de Jong is sinds 2018 schipper van het Jouster skûtsje. Misschien was deze aanstelling voor hemzelf een verrassing, voor degenen die hem volgden niet. Als sinds zijn 16e is de Sint Nykster al bemanningslid bij de SKS kampioenschappen. In de jaren daarna bekleedde hij elke denkbare plek op het schip. En dat niet onder de minste schippers. ‘Van kampioenen als Jeen Zwaga en Pieter Brouwer heb ik veel geleerd’, zegt Rinus. Bij Jeen blijft hij nog even stilstaan. ‘Van hem leerde ik de grondbeginselen. De dingen uit de oude tijd. Hij was de nestor en ik hing aan zijn lippen. Hij kon er lang over vertellen, maar tijdens het zeilen moest het gebeuren, dan was hij wat korter van stof.’ ‘Ik heb ook samen met Anne Tjerkstra gezeild, hij was toen adviseur onder Ulbe Brandsma, de schipper op het skûtsje van Langweer. Van hem heb ik ook veel geleerd; een mooie verteller. Niet alleen over het skûtsjesilen, ook over het schaatsen en de Elfstedentocht vertelde hij mooie verhalen.’ Het staat opeens stil In zijn eerste jaar als schipper werd hij 11e, het tweede jaar schoof hij op naar de 9e plaats. Daarna waren er twee coronajaren. In 2021 werd het kampioenschap op het laatste moment afgelast en nu lijkt niets meer roet in het eten te kunnen gooien. ‘Dat zijn lastige jaren geweest. We moesten nog veel leren, maar we waren op de goede weg. In 2020 hadden we net de ploeg mooi voor elkaar en we hadden een aantal dingen veranderd aan het skûtsje die goed uitpakten. We draaiden goed mee in de wedstrijden en ook de trainingen verliepen goed. Dan staat opeens alles stil. Bovendien kreeg een aantal bemanningsleden andere bezigheden en moest ik op zoek naar nieuwe mensen.’ ‘Elke positie op het schip is belangrijk’, vervolgt Rinus, ‘maar een peiler heb je iets sneller ingewerkt dan een fokkenist of een

schotenman. Bovendien kan ik de fokkenist vanaf het helmhout nauwelijks aanwijzingen geven. Dat is te ver. Dat maakt de fokkenist de baas van het voordek. Een verantwoordelijke positie. Als bijvoorbeeld de kop naar beneden gaat, moet de fokkenist direct reageren. Als een schip goed getrimd is, kun je het met de fok sturen. Je snapt, daar heb je het liefst iemand zitten met veel ervaring

en gevoel voor het zeilen.’ Kampioenschap 2022 ‘Gelukkig is alles nu op orde. De juiste mensen op de juiste plek. Ik zeg wel eens: het is een zootje ongeregeld en daarom werkt het zo goed. Wat ik bedoel is dat we zeer verschillende types aan boord hebben en samen vormt dat een prachtige groep.’ Vrolijk vervolgt hij: ‘We hebben er zelfs een paar wâldpykjes tussen zitten.’ ‘We zijn al sinds april flink aan het trainen en het ziet er goed uit. We hebben een aantal dingen vernieuwd aan het skûtsje. Twee nieuwe zwaarden met een wat ander profiel en andere stijfheid. We zijn met de gaffel en de giek in de weer en de fok is nieuw. We moeten 0,8 m2 aan zeil inleveren volgens de nieuwe SKS-formule en ook dat moet een plek krijgen in je wedstrijdstrategie. Dat is opnieuw het skûtsje trimmen en samen trainen.’ ‘We zien wel dat het echt snel gaat. Dat betekent dat situaties snel op je afkomen en dat je snel moet reageren. We zijn bezig de goede acties in te slijpen. Tijdens wedstrijden wil je geen foutjes maken en tegen protesten aanlopen. Uiteindelijk gaan we voor de winst.’ ‘Er zijn natuurlijk 14 schippers die willen winnen en ik ben hartstikke blij dat ik daar één van ben. Ik snap ook, je kunt niet allemaal de eerste zijn en hoewel ik het iedereen gun, gun ik het mezelf nog net iets meer’, besluit Rinus lachend.

Bemanning Rinus de Jong Jan Andringa

Schipper Adviseur Grootschoot Willem Ringnalda Grootschoot Sicco Jonker Grootschoot Robert Kingma Grootschoot Govert Versteeg Zwaard Jacob de Vries Zwaard Jendo Huese Lieren Frans de Boer Lieren Philip Minnema Voordekker Thomas Stuiver Fok Ridzerd de Jong Fok Jesse de Boer Fok Remco Hamstra Peiler Sydo de Jong Roefmeester Wiebe van der Berg Opstapper

Wetenswaardig Naam skûtsje: Plaats: Eigenaar:

Oeral Thús Joure Stichting Skûtsje Haskerlân Bouwjaar 1923: Van der Werff in Drachten Kleur: bruin Gewicht: 50 ton Lengte: 19.30 Breedte: 3.95 Zeilteken: J Schipper: Rinus de Jong Website: www.jousterskutsje.nl

LANGHOUT

Intern transport b.v.

FRANEKER

Tel.: 0517 - 39 39 39 | www.langhout-heftrucks.nl

Zijsling en Zonen Bagger- en Aannemersbedrijf Zijsling en Zonen B.V

Zijsling Zand en Grind B.V.

Uw partner in:

Uw boot, ie! onze pass

Handel in:

Baggerwerkzaamheden

Zand

Ploegwerkzaamheden

Grind

Op- en overslag

Grond

Transport over water

Refit, t, re reparra atie e,, schilder- lakwerk erk en meerr....

JACHT TO ONDER RHOUD De Muldyk 12 I 9001 XV Grro ou I T 0566-6211111 I M 06-300 11 852 I www.ber w. reendmink.nl I E inffo o@beerreendmink.nl

Tegels en Klinkers

Bergingswerkzaamheden

Stortsteen

Riperwei 3

Kaeidyk 5

8623 XR Jutrijp

8711 HD Workum

0515-424603

0515-542153

info@zijslingbv.nl www.zijslingbv.nl

Skûtsjesilen 2022

Tekst: Henk Poker Foto’s: ThomasVaer Fotografie

- 13 -

Twee Gebroeders ~ Langweer

Harmen Brouwer ziet Langweer niet als favoriet

H

ij is nu ruim 2 jaar schipper op De Jonge Jan, het skûtsje van Langweer, maar tot deelname aan de SKS kwam het om de bekende redenen nog niet. Logisch dus dat schipper Harmen Brouwer enorm uitkijkt naar de komende editie. Want, wat was het balen toen de SKS 2021 op het laatste moment werd afgelast. Brouwer kon de knop echter snel weer omzetten en is blij dat hij de bemanning op een paar plekken na bij elkaar kon houden. En dat is op een nieuw skûtsje, in 2020 werd De Jonge Jan officieel overgedragen aan Langweer, en de nieuwe bemanning die de nieuwe schipper Harmen Brouwer in die tijd samenstelde, van groot belang. Het eerste succes is inmiddels ook binnen, want Langweer won Lemmer Ahoy. En dat is voor het schip en de bemanning, dat sinds 2019 amper wedstrijden heeft gezeild, een geweldige opsteker richting de SKS. Harmen:” We hebben met de huidige bemanning heel veel kunnen trainen, maar ook niet teveel.” Daarmee doelt hij op het feit dat de bemanning om de twee weken een weekend vrij is. “We trainden altijd op woensdag en zondag, maar sinds dit seizoen trainen we op woensdag, zondag en woensdag en hebben dan een weekend vrij, waarna we het op woensdag weer oppakken. Dat werkt, de bemanning is gemotiveerd en is goed bij de les.” Proces Over de nieuwe formule is al veel gezegd en geschreven. Harmen denkt dat het de competitie eerlijker maakt. “Ja, ik vind het goed, iedereen kan nu een wedstrijd winnen,

waarbij het vooral aankomt op de bemanning, dat is mooi.” Harmen vindt het proces waarbij hij met mensen kan werken leuk om te doen. “Ik wil natuurlijk zoveel mogelijk uit de groep halen, mensen beter maken, dat is de uitdaging. Elk individu is onderdeel van het team en verantwoordelijk voor een taak aan boord. Maar, er is niemand gelijk, die mix maakt het leuk. Het is aan de schipper om er één geheel van te maken.”

“Wat ik vooral van hem heb geleerd? Hij was echt een verbinder en zo wil ik het ook graag. Ik ben dan wel eindverantwoordelijk, maar uiteindelijk vooral een schakel in de ketting.” Vanwege de nieuwe formule moet De Jonge Jan 1,5 m2 zeil inleveren. “Ik vind dat allemaal niet zo spannend. We krijgen drie weken voor de SKS nog een nieuw grootzeil. Met een zeilmaker aan boord, Anton Snip, komt dat helemaal goed.”

Datzelfde doet Harmen ook in het dagelijks leven. Hij werkt op een leer-werkboerderij It Wolwezen in De Knipe, waar hij mensen met een verschillende achtergrond verder wil brengen in het leven. “Bepaalde onderdelen die ik daar leer en meemaak neem ik mee op het skûtsje”, legt hij uit. “Als mensen bijvoorbeeld ergens mee zitten, dan moeten ze dat altijd kunnen zeggen. Ik ben ervan overtuigd dat de prestaties beter worden als je je veilig voelt en goed in je vel zit. En je moet lol hebben met elkaar, dan gaat de druk er een beetje af.” “Druk is er altijd, zeker tijdens de SKS. Ik ervaar dat zelf overigens niet, ik geniet van het hele gebeuren en het proces er naartoe. Misschien is dat nog wel mooier dan een overwinning, hoewel…..”, zegt hij met een lach. “Je moet in elk geval altijd proberen te genieten, het is toch mooi om met dit schip het water op te gaan en uiteraard probeer je het dan zo goed mogelijk te doen. De SKS is leidend, maar het seizoen is veel langer, dat moeten we ook meenemen in de beleving.”

Moraal En aan de moraal van de bemanning zal het niet liggen, want die is super, zoals Harmen het omschrijft. “Natuurlijk kunnen we hier en daar nog stappen maken, kunnen er nog dingen beter. Maar, ik heb genoten tijdens Lemmer Ahoy, hoe we met die harde wind het schip goed onder controle hadden. Dat was uitdagend, maar daar zijn we prima doorheen gekomen.”

Verbinder Het feit dat Harmen jarenlang zelf bemanningslid is geweest, met name op het schip van vader Pieter, noemt hij een voordeel.

“Als je ziet hoe de bemanning ermee bezig is, hoe betrokken ze zijn, meedenken en er extra tijd in willen stoppen, dan heb ik niets te klagen. Ja, ik hoor zo links en rechts dat Langweer als favoriet voor de SKS wordt gezien. Dan moet ik wel even lachen hoor. We doen met dit skûtsje en deze bemanning voor de eerste keer mee aan de SKS en natuurlijk hoop ik dat we het goed gaan doen. Maar, om ons als favoriet te zien, gaat mij wat te ver. Dat neemt niet weg dat we voor een verrassing kunnen zorgen. Als we de eerste drie dagen goed doorkomen, kan er van alles gebeuren. Het schip loopt mooi, dus we gaan het zien.” “Ik verwacht Grou, Heerenveen en Lemmer voorin. Ervaren schippers weten hoe het is

om elf wedstrijden constant te varen. Natuurlijk hoop ik dat we ons in die strijd kunnen mengen, ik heb er zin in en wil vooral gaan genieten. Een plek in de top vijf zou dan mooi zijn en als de kans er is gaan we natuurlijk voor het kampioenschap.”

Bemanning Eldert Meeter – adviseur voordek Jitze Mink - schotenman Arjen Sikkema - 3e schotenman Benno Timmenga - 4e schotenman Siepe Jan Rypkema - schotenman Silke Bik - zwaard Afke Boven - roef Patrick de Boer - zwaardenman Joop Mink - peiler Sander Hasper - lierenman Anton Snip - fokkenist Herman Roffel - voorhouder fok Marvin Rypkema - voorhouder fok Pieter Jan Postma - adviseur Harmen Brouwer - schipper

Wetenswaardig Naam skûtsje: Plaats: Eigenaar:

De Jonge Jan Langweer Stichting Skûtsjes Doniawerstal Bouwjaar: 1911, Roorda de Piip, Drachten Kleur: bruin Gewicht: 34 ton Lengte: 19,40 meter Breedte: 3,56 meter Zeilteken: Zwaan Schipper: Harmen Brouwer Website: www.skutsjelangwar.nl

Skûtsjesilen 2022

Tekst: Martin Bouwman Foto’s: ThomasVaer Fotografie - 1 5 -

It Doarp Grou ~ Grou

DOUWE VISSER: “REALISTISCH GEZIEN KOM JE ELK JAAR DICHTER BIJ DIE KEER DAT JE GEEN KAMPIOEN WORDT”

‘A

ls 15-jarige werd ik bemanningslid van het Sneker skûtsje en daarmee deel van een prachtige Friese traditie. Alles komt in het teken te staan van het skûtsjesilen. De schippers zijn je voorbeelden. Vooral tegen Ulbe Zwaga keek ik erg op. Het ene kampioenschap naar de andere haalde hij binnen.’ En dan win je zelf het SKS kampioenschap en nu ben jij zo’n held van het skûtsjesilen. ‘Het gebeurt je’, zegt Douwe. ‘Kijk, winnen is prachtig. Dan gaan er wel wat emoties door je heen. Dan sta je op het podium en dan denk je aan momenten die je tijdens de race en in de voorbereiding hebt doorgemaakt. Je hebt het samen gedaan en je gaat samen het feest in. Maar dat gevoel dat iemand nou tegen je op gaat kijken, nee, dat heb ik niet. Ik ben gewoon Douwe, dat was ik en dat blijf ik. Zo zou het voor Ulbe ook geweest zijn, denk ik. ’ Je werd eerst schipper voor Drachten. Je behaalde daar prima resultaten. Toen ging je voor Grouw varen en werd je direct kampioen. Is It Doarp Grou een sneller schip? ‘Toen was dat skûtsje misschien de op vijf na snelste van de veertien, denk ik. Dus ja, dat speelde mee. Vanuit de SKS wordt geprobeerd de snelheden van schepen zoveel mogelijk naar elkaar toe te brengen. Met een digitale laser wordt het schip in kaart gebracht. Op basis daarvan wordt bepaald welke aanpassingen schepen moeten doen. Dat noemen we de formules. De laatste formuleberekening betekende voor ons dat we 1,3 m2 zeil in moeten leveren.

Dat is 1% van ons totale zeiloppervlak. Dat is dan de regel en dat doen we. Het voordeel van een snel schip wordt daarmee steeds kleiner.’ Voorbereiding 2022 Het komt dus steeds meer op andere zaken aan dan op de snelheid van het skûtsje? ‘Ja, van groot belang is de balans die je op het schip creëert. Met alles op een schip wat niet muurvast zit kun je spelen. Hoe verdeel je het gewicht, tuig je de zeilen op enzovoort. Dat ‘trimmen’ is belangrijk. We hebben voor dit jaar nieuw tuig gekregen en daar twee wedstrijden mee gevaren. De eerste wedstrijd was niet goed, maar met de aanpassingen ging het de tweede wedstrijd al prima.’ ‘Minstens zo belangrijk is het team. Het gaat om samenwerken, snappen wat er gebeurt en heel veel gevoel hebben voor wat je aan het doen bent. We hebben ervaren mensen op het schip, maar dit jaar starten we op het voordek met nieuwe mensen. De ervaring en dat gevoel is bij hen groeiende. Gelukkig hebben we twee ervaren bemanningsleden, Anne Tjerkstra en Albert Visser, dichtbij de voorpositie. Zij kunnen nog extra aanwijzingen geven, als dat nodig is. Ik zit daar niet zo over in.’ Twee jaar geen wedstrijden. Hoe ging je daar mee om? ‘Vanaf kinds af aan is het skûtsjesilen de vakantie. Je bent helemaal verweven met dit evenement. Bovendien is er niets mooier dan de wind in de zeilen voelen. Dat het dan niet doorgaat is dus zuur, maar ja het leven gaat door. We heb-

ben onze eigen boot gepakt en zijn de wadden op gegaan. Ook mooi natuurlijk, maar anders.’ Dit jaar dus knallen? ‘Zeker, we hebben de laatste drie kampioenschappen gewonnen, in totaal al zes en dat smaakt naar meer. Realistisch gezien kom je elk jaar dichter bij die keer dat je geen kampioen wordt. Dat moment stellen we toch graag nog even uit. ‘En ja, als we dit jaar geen kampioen worden, dan vind ik dat jammer, maar dan heeft die ander beter gevaren. Ik kan daar niets anders dan respect voor hebben.’ Het is vooral mooi De SKS lijkt wel één grote familie. Is dat niet lastig als je in een competitie zit met elkaar? ‘Het is vooral mooi. De hele familie is erbij betrokken. Schoonvader, zonen, neef, schoonzoon, allemaal bemanningsleden. Familie die niet aan boord is, komt ook, maar dan als supporter. Na afloop van de wedstrijd tref je elkaar en heb je het gezellig. In die sfeer ontstaan er ook liefdes. Zo heb ik mijn vrouw leren kennen tijdens het skûtsjesilen. Ze is een kleindochter van Ulbe Zwaga.’ ‘Natuurlijk botst het ook wel eens. Tijdens zo’n wedstrijd wil je winnen. Daar doe je dingen voor die vanuit jouw perspectief logisch zijn en bij de sport horen. De ander kan dat wel eens heel anders zien. In diezelfde sfeer van gezelligheid worden dingen ook wel eens iets zwart-witter. Alleen, dat mag niet te lang duren. Tijdens de wedstrijd moet je het uitvechten, daarna moet je er samen één op nemen. We zijn uiteindelijk

allemaal onderdeel van die mooie sport en Friese traditie. Daar gaat het om.’.’

Bemanning Douwe Azn Visser Albert Visser Ulbe Brandsma Freddy van der Heide Ulbe Visser Rico Wouda Lieuwe Kuperus Hans Zwaan Tammo Oosterhof Anne Tjerkstra Douwe T. Visser Laurens Visser Feike Jan Hoekstra Egbert Schouwstra Jort van der Heide Wetenswaardig Naam skûtsje: Plaats: Eigenaar: Bouwjaar 1909: Drachten Kleur: Gewicht: Lengte: Breedte: Zeilteken: Schipper:

schipper adviseur lierenman trimmer fokkenist peiler 3de schotenman 2e man fok adviseur coach schotenman schotenman zwaardeman zwaardenman trimmer

It Doarp Grou Grou Stichting Kommisje Skûtsjesilen Grou Roorda de Pijp,

bruin 36 ton 19.36 3.63 G Douwe Azn. Visser, Sneek Website: www.grouster-skutsje.nl

! n o o w e G n e it u B r a a j 5 4 Ruim

in maatwerk houten garages tuinhuisjes, prieeltjes, carports, bergingen en veel meer...!

s en g n a l Kom nd e v j i l b j ri ekijk v

b

25

N A D R E ME M O O R W O H S ! N E L L MODE

Tsjerkebourren 32, Twijzel

www.houtbouwhiemstra.com Of bel vrijblijvend 0511 - 54 29 00

Skûtsjesilen 2022

Tekst: Jelle Jeensma Foto’s: ThomasVaer Fotografie

- 17 -

Eildert Sietez ~ Akkrum

PIETER MEETER: “WE HOPEN OP EEN KAMPIOENSCHAP MET HARDE WIND”

H

et skûtsje van Akkrum hoort elk jaar tot de favorieten, maar schipper Pieter Meeter mocht tot nu toe niet de kampioenskrans omhangen. Dit jaar lijken de titelkansen niet erg groot. Nadat de Akkrumers veel hebben geïnvesteerd om hun skûtsje aan de nieuwe formule te laten voldoen, kampen ze met een andere handicap. Ze moesten een oud zeil ‘van stal’ halen om het kampioenschap te kunnen zeilen. De verwachtingen zijn dan ook niet bijster hoog gespannen, maar een verrassing is natuurlijk nooit uitgesloten. “We gaan er als vanouds voor, maar ik denk dat dit een soort tussenjaar wordt”, zegt Pieter Meeter. Na twee door corona gedomineerde en dus afgelaste kampioenschappen, kan dit jaar eindelijk weer worden gezeild. Meeter kijkt teleurgesteld terug op het niet doorgaan van de laatste editie in 2021. “Zonder vergunning kon de SKS het kampioenschap niet organiseren. Tegen een besluit van de overheid kun je als organisatie weinig inbrengen. Dat is wel wrang, vooral omdat andere festiviteiten wel gewoon doorgingen”. De twee skûtsjeloze jaren hebben merkbaar invloed gehad op de motivatie van de bemanningsleden, zegt Meeter. “Je ziet dat de bereidwilligheid om te zeilen minder wordt wanneer de competitie is verdwenen. Het skûtsjesilen is voor sommigen een tweede hobby geworden, andere zaken zijn voor hen ook belangrijk”. Nu de competitie weer begint, denkt Meeter dat de strijdlust bij iedereen is teruggekeerd.

Onderwaterschip veranderd Meeter is elk jaar gebrand op een goed resultaat. In 2019, het laatste kampioenschap, werd hij vierde, maar het verschil met de nummer drie, Albert Visser van het Lemster Skûtsje, was minimaal. Voor Meeter was het in aanloop naar dit kampioenschap een hectische tijd, want er moest stevig worden gesleuteld aan het skûtsje om te voldoen aan de nieuwe zeilformule. Dit heeft veel hoofdbrekens en geld gekost. “Het onderwaterschip was de oorzaak dat ons skûtsje niet in de formule paste. We moesten dat aanpassen, maar de tijd heeft niet in ons voordeel gewerkt. André Hoek van Hoek Design uit Edam heeft een lijnenplan gemaakt, maar het was daarna niet zo gemakkelijk om een scheepswerf te vinden, die het werk zou kunnen uitvoeren. Dat is toch gelukt, maar het duurde tot november vorig jaar voordat we terecht konden bij Multiship Holland in Harlingen. Daarna is het onderwaterschip drie tot vier centimeter vlakker gemaakt, waarna het skûtsje wel in de formule van de SKS past.” Dat is natuurlijk een behoorlijke investering. Het skûtsje van Akkrum is niet ondergebracht in een stichting en is familiebezit van de Meeters. “Gelukkig hebben de sponsors bijgesprongen. In de jaren waarin we door corona niet hebben gezeild, hebben ze geen sponsorbijdrage betaald. Nu we deze aanpassingen moesten doorvoeren hebben ze ons flink geholpen.” Zeil inleveren De renovatie van het onderwaterschip is weliswaar geslaagd, maar daarna kwam een

ander dilemma aan het licht, waarmee Meeter niet echt rekening had gehouden. “We wisten vooraf dat we 12,5 vierkante meter moesten inleveren, maar na het werk aan het onderwaterwaterschap hebben we het skûtsje door de SKS laten doormeten en toen bleek dat we nog 2,6 vierkante meter te veel zeil hadden. Het zeil moet voldoen aan het silhouet, maar de tijd ontbrak om dit voor het kampioenschap door een zeilmaker op maat te laten maken. Aanpassen aan de eisen was dus niet meer mogelijk. De SKS wilde ons niet een jaar dispensatie geven.” Na deze tegenvaller maakte Meeter van nood een deugd. “We hadden nog een tien jaar oud zeil liggen. Daarin zat een scheur, maar het zeil is gerepareerd. Het model van dat oude zeil is niet meer zo geweldig, maar het voldoet wel aan de standaarden voor wedstrijdzeilen. Daarom gaan we hiermee het kampioenschap in. Dat is zeker een beperking, het moet blijken hoe dit uitpakt. Het skûtsje gedraagt zich na de aanpassingen nu anders dan vorige jaren, eigenlijk moeten we het schip opnieuw leren kennen.” Stoppen op hoogtepunt De resultaten vallen ondanks de handicaps niet tegen. Meeter en zijn bemanning eindigden tijdens Lemmer Ahoy als tweede. “Maar ik zie dit SKS kampioenschap eigenlijk als een leer- en tussenjaar. Ik hoop op harde wind, want dan hebben we het minste last van de ouderdom en beperkingen van het zeil. Bij stil weer kunnen we hier-

mee minder snelheid maken, het zeil is daarvoor niet goed genoeg meer.” Meeter gaat met vertrouwen het kampioenschap in en blijft voorlopig het helmhout op het skûtsje van Akkrum in handen houden. “Ik wil stoppen op mijn hoogtepunt en dat heb ik nog niet bereikt.” Bemanning Andries Brouwer Riemer Dijkstra Richard Koehoorn Pieter Meeter Sander Meeter Tom Otte Oene Popma Christiaan Pietersma Willem Postma Durk Schouwstra Rens Tichelaar Johannes Tichelaar René Alma Jouke Bos Wetenswaardig Naam skütsje: Plaats: Eigenaar:

voordek lieren en hals grootzeil schipper voordek/fok adviseur voordek/fok voordek lieren en hals grootzeil peiler grootschoot zwaardenman zwaard

Eildert Sietez Akkrum Eildert Sieteszn Meeter Bouwjaar 1910: Roorda De Pijp, Drachten Kleur: wit Gewicht: 43 ton Lengte: 19,48 meter Breedte: 3,63 meter Zeilteken: AM Schipper: Pieter Meeter Website: www.skutsjemeeter.nl

Verhuur van zeiljachten Arrangementen voor bedrijve en, groepen en scholen Verkoop van zeiljachten Winterstalling Onderhoud en reparaties Pontdijk 8c, 8525 GG Langweer tel: + 31 (0) 513 - 412052 fax: + 31 (0) 513 - 417251 info@sailingcenter.nl www.sailingcenter.nl

Skûtsjesilen 2022

Tekst: Martin Bouwman Foto’s: ThomasVaer Fotografie - 1 9 -

Sneker Pan ~ Sneek

JAPPIE VISSER: ”ALS WE NIET TEGEN DE TOP DRIE AAN ZITTEN, BEN IK TELEURGESTELD”

J

appie Visser nam in 2018 het roer over van zijn vader Douwe Visser. Niet zomaar een wisseling van de wacht. Douwe is negenvoudig kampioen en staat in het vleugelklassement (de rangschikking van meest succesvolle schippers) op de derde plek. Wat betekent deze erfenis voor Jappie, zoon en opvolger? ‘Ik weet niet anders dan dat ons leven tijdens de zomer in het teken stond van skûtsjesilen. De skûtsje vloot was onze vakantiebestemming, zeg maar. Daardoor heb ik veel ervaring met skûtsjesilen en alles wat daarbij hoort. Mijn vader is één grote bron van kennis, zeker op zeilgebied. Van hem heb ik zoveel geleerd en leer ik nog. Als er iets is, dan bel ik hem. Ik kan er natuurlijk voor kiezen alles zelf te ontdekken, maar dat duurt me te lang. Ik ben vrij ongeduldig en waarom zou je, als de kennis aanwezig is.’ Er kwam heel wat op Jappie af. ‘Ik ben binnenvaartschipper, toch wel gewend om veel dingen alleen te doen en nu moet je werken met een team, sponsors, het bestuur. Het is best ingewikkeld om een skûtsje met veertien man te managen. Je leert opeens een nieuw deel van jezelf kennen; kwaliteiten, maar ook valkuilen.’ Lockdown nuttig besteden Dat leerproces werd ruw onderbroken door de coronacrisis en de lock down. ‘Ja, dat was enorm balen. Al gauw kwam ook het

besef dat het ook een mogelijkheid bood. Je begint in november al met de voorbereidingen van zo’n kampioenschap en vanaf dat moment is het alsof je op een sneltrein zit. Tijd om adem te halen, is er, bij wijze van spreken, nauwelijks. Als de boel dan stil komt te liggen, is dat niet leuk, maar ik greep het wel aan om het nuttig te besteden. Hoe breng ik meer structuur aan in de organisatie, was een vraag waar ik mee aan de slag ging.’ ‘Ik ging uit van automatismen, maar ik heb wel geleerd dat je niets voor lief moet nemen. Dat geldt voor het trimmen van je schip, onderhoud en alle technische zaken omtrent het zeilen en je materiaal, maar ook in je communicatie met je mensen. Niets overslaan, alles goed doordenken voor jezelf, maar ook zorgen dat je niemand vergeet in je procedures. Je moet investeren in sfeer en draagvlak. Vergeet niet dat de bemanning vandaag de dag niet meer uitsluitend bestaat uit ‘varende mensen’. Een flink aantal is er niet mee opgegroeid. Je moet dus ook veel trainen en opleiden.’ Logischerwijs haal je kennis aan boord Is dat de reden waarom je vader dit jaar weer mee gaat varen? ‘Daar hebben we goed over nagedacht. Ten eerste is het goed dat hij er twee jaar niet bij was. Dat gaf mij de gelegenheid de schipper te zijn. Ik zei al dat ik mijn vader wel belde om raad, maar op een gegeven moment kreeg ik als antwoord: ‘ik weet dat ook niet, ik ben niet aan boord.’ ‘Ik wil leren en daarbij geen tijd verspillen

als het niet nodig is. Logischerwijs haal je dan de kennis aan boord. Stiekem vindt hij het ook wel weer mooi.‘ Hoe gaat 2022 verlopen? ‘Fantastisch, de trainingen waren al geweldig, laat staan de wedstrijd. Daar hebben we toch allemaal heel lang naar uitgekeken. We hebben natuurlijk de nieuwe formule (reglementen vanuit de SKS). De Sneker Pan heeft een dusdanige vorm dat het niet in de extremen loopt. We moesten 1,5 m2 inleveren aan zeil, maar dat gebruikten we toch al niet, dus er verandert nagenoeg niets. Ik sta er ook volkomen achter dat dit zo wordt aangepakt vanuit de SKS. Dat is innovatie in de sport.’ Iets terugdoen ‘Ik heb veel vertrouwen in de bemanning. We hebben goed getraind. We zijn een goed team en dat maakt me trots. Uiteraard gaan we elke wedstrijd voor de winst. Als we niet tegen de top drie aan zitten, ben ik teleurgesteld. Niet alleen voor mezelf, maar en dat moeten we niet vergeten, er staan zoveel mensen achter dit skûtsje. De stad leeft enorm mee, de sponsors, bestuur, familie, die maken het uiteindelijk allemaal mogelijk en daar wil je iets voor terugdoen.’ ‘Die start bij de eerste wedstrijd, dan gaat het zeil en de fok omhoog, de eerste puist wind die gevangen wordt de ontlading die dan volgt. Dan kijk je elkaar aan: nu gaat het gebeuren. Het is zo indrukwekkend, veertien van die mooie schepen tegelijkertijd op een stukje water te zien. Dan gaat

het hard hoor. Toch 16 ton wat dan over het water rolt. Ik kan nauwelijks wachten, besluit Jappie Visser, schipper van de Sneker Pan. Bemanning Jappie Visser Andreas Witvoet Einte Minnesma Fabian Visser Freek Mulder Henk de Zee Hilbert Jan Kroon John Wierda Peter Kant Sjoerd Hofland Tineke Maaswinkel Wilco Riezebos Douwe Visser Jacko Visser

Wetenswaardig Naam skûtsje: Plaats: Eigenaar: Bouwjaar 1913: Kleur: Gewicht: Lengte: Breedte: Zeilteken: Schipper: Website:

schipper bb zwaardeman voorhouder fok sb zwaardeman voorhouder fok lierenman fokkenist grootschoot grootschoot uitkijk /starter peiler grootschoot adviseur /trainer opstapper

Sneker Pan Sneek Stichting De Sneker Pan Roorda de Pijp, Drachten groen 41 ton 19,49 meter 3,56 Sneeker Waterpoort Jappie Visser www.desnekerpan.nl

R.E.M.Yachting

FULL - JACHTSERVICE Telefoon: +316 2443 2449 Jachtservice@rem-yachting.nl www.rem-yachting.nl jachtserviceleeuwarden

Recreation Motorboat Yachting

te

kt El e

e

pe

ve

n&

sc hr oefa s

sy

s n

n

me

ro

en & ko p

ge

he

otor

te

m ps

lin

n

e

e Sc

ev

u e

h ek s chro

e i n s t all a ti e &

ad

g&

ch

gr

oe

r is

Sch

v u il w a t e r s y s

en

B

& er

m

W at

Scheepstechnisch Installatie, Reparatie & Onderhoudsbedrijf

VOOR AL UW KLUS/INSTALLATIE WERKZAAMHEDEN Tel: 0514-851804 • Mob: 06-52315120 www.decotec.nl • info@decotec.nl

gas • water • c.v. • elektra • sanitair Opstapadres: Pontdyk 4B 8525 GG Langweer Bezoekadres: Hendrik Dijkstraleane 18 8525GM Langweer Contactgegevens: 06 46 54 59 44 info@dejongsloepverhuur.nl

Mob: +31 (0)6 52 30 68 39 Legedyk 32 8629 RN Scharnegoutum www.strikwerdasmit.nl

GENIET VAN DE VRIJHEID OP HET WATER! met een jachtverzekering van Eerdmans Benieuwd naar uw premie? www.eerdmans.nl

EERDMANS jachtverzekeringen Flevostraat 2a, 8531 KS Lemmer E info@eerdmans.nl www.eerdmans.nl

Graag tot ziens, G Team Bcl Indust rieweg 2 Lemm mer | 0514 59 35 90 | b eachc lub lemmer.nl

Skûtsjesilen 2022

Tekst: Jelle Jeensma Foto’s: ThomasVaer Fotografie

- 23 -

Twee Gebroeders ~ Earnewâld

EARNEWÂLDSTER SKÛTSJE WEER EEN VAN DE FAVORIETEN

Sieberen van Terwisga (midden) adviseur van shipper Gerhard Pietersma (links).

S

ieberen van Terwisga (32) is adviseur op het skûtsje van Earnewâld. De redactie van de Opstekker voelde hem aan de tand over het naderende kampioenschap, de ambities aan boord en zijn rol op het skûtsje. Kun je vertellen hoe lang je al op het skûtsje van Earnewâld zeilt en sinds wanneer ben je adviseur van schipper Gerhard Pietersma? Van Terwisga: Sinds mijn zeventiende ben ik begonnen met het meezeilen op Lemmer Ahoy bij ’t skûtsje van Earnewâld. Vanaf mijn achttiende in 2008 ben ik echt in het team opgenomen. Van hulp bij de fok en lieren, tot voorhouder, tot fokkenist en uitkijk voorop. Dat zijn de functies die er aan vooraf gingen voordat ik in 2018 binnen ons team op een positie naast schipper Gerhard Pietersma als adviseur terecht kwam. Kun je iets vertellen over je voorliefde voor het skûtsjesilen? Een voorliefde voor het skûtsjesilen die heb ik. Mijn pake Jeen Zwaga was schipper op het Earnewâldster skûtsje en ik ben toen al veel in aanraking gekomen met de SKS tijdens mijn jonge jaren. Sinds dat hij in 1996 gestopt is zijn er wat zomers geweest dat ik het in mindere mate meemaakte, maar hoe ouder ik werd hoe meer ik alles rondom de SKS kampioenschappen mee wou maken. Je woont in Zwolle. Ver van Friesland. Heb je ook in Friesland gewoond en hoe ben je in aanraking gekomen met het skûtsjeteam van de Twee Gebroeders? Kom je uit een schippersfamilie en zo ja misschien kun je iets vertellen over de familiebanden in relatie tot het skûtsjesilen. Mijn woonplaats is nu officieel Zwolle, ja dan wel aan de Friesewal, dat is nog vlakbij Fryslân. Zomers varen we met ons woonschip altijd naar Fryslân. Ik kom uit een echte schippersfamilie zowel vanuit mijn vaders kant de familie Van Terwisga en van-

uit mijn moeders kant de familie Zwaga. Oerpake Jan van Terwisga was schipper bij Heerenveen toen de Gerben van Manen aangeschaft werd en van de andere kant van mijn familie, oerpake Ulbe Zwaga staat nog steeds bovenaan in het vleugelklassement. Je bent binnenvaartschipper. Kun je daarover iets vertellen en heeft jouw beroep ook nog raakvlakken met het skûtsjesilen? Wat vooral overeenkomt is dat ik mede door mijn beroep het complete leven op het water zit. Wonen met mijn gezin, hobby en werk. Hierdoor kan ik dagelijks genieten van de mooie wateren van bijvoorbeeld Fryslân, de Geldersche IJssel, en een stukje Duitse Rijn. Wat mij vooral blijft interesseren tijdens mijn werkzaamheden zijn de meteorologie, techniek en manoeuvreren. Deze dingen zijn ook belangrijk tijdens skûtsjesilen. Op welke manier ondersteun je Gerhard Pietersma als adviseur en hoe verloopt de samenwerking tussen jullie aan boord? Als adviseur kan ik Gerhard gewenste en noodzakelijke informatie tijdens een wedstrijd meegeven. Hiermee krijgt hij een intuïtief beeld waardoor beslissingen tijdens de wedstrijden zo goed mogelijk genomen kunnen worden. Sinds dat ik met Earnewâld meezeil heb ik altijd goed kunnen overleggen met Gerhard en vooral met betrekking tot de wedstrijd gerelateerde zaken. Dus veranderingen in de trim of tactische keuzes konden we altijd al goed bespreken. Nu is het dus sinds een aantal jaar mijn taak om die kennis zo goed mogelijk te gebruiken en daarmee Gerhard te kunnen laten doen wat hij goed kan. Dat is met een volledige en ontspannen focus dat prachtige skûtsje de ‘Twee Gebroeders’ de goede kant op zeilen met zoveel mogelijk snelheid. Hoe zijn jullie (schippers en bemanning) de afgelopen seizoenen doorgekomen, met corona. Hebben jullie de moti-

vatie kunnen behouden? Het is wel een globale vraag, maar ik denk dat er bij de meeste teams wel genoeg mensen zijn gebleven omdat binnen de SKS vooral veel waarde gehecht wordt aan het feit dat het een prachtige traditie is die in ere gehouden moet worden. Wij hebben als Earnewâldster skûtsje zoveel als mogelijk doorgetraind en de afgelopen twee jaren ook nog wel stappen kunnen maken om te verbeteren. Bij ons zijn in de laatste twee seizoenen ook geen teamleden gestopt wegens een gebrek aan motivatie. Hoe vind je de beslissing er dat eindelijk weer een kampioenschap kan worden georganiseerd? Het voelt eigenlijk niet anders dan normaal en daarmee kun je de afgelopen jaren snel vergeten. Het is een voorrecht om zo’n groot evenement in de Provinsje Fryslân te hebben met deze mooie sport. En dat we hierin zelf weer kunnen laten zien wat we waard zijn als provincie als SKS en als Team Earnewâldster skûtsje. Het skûtsje van Earnewâld eindigt steeds bij de besten, maar is met Gerhard Pietersma als schipper nog geen kampioen geworden. Hoe hebben jullie je nu voorbereid en wat zijn je verwachtingen voor dit jaar? Wat ten eerste genoemd kan worden is dat er 14 skûtsjes met enorm fanatieke en sportieve teams meedoen. Hierdoor is het niet zomaar mogelijk om kampioen te worden. Wij hebben ons dit jaar voorbereid om met een stabiel team zo goed mogelijk over de gehele 14 dagen te kunnen zeilen. Reken er maar op dat wij er volledig voor gaan met ons team en daarmee gaan we voor het beste resultaat! Dit kampioenschap zeilen jullie met een nieuwe zeilformule. Hebben jullie veel aan het skûtsje moeten veranderen? Wij hebben maar een heel klein beetje oppervlakte van ons grootzeil in moeten leveren. Dat is alles.

Jullie deden als bemanning veel aan eco-training, om fit te blijven. Dit voorjaar ook weer? Wij trainen voor zoveel als mogelijk en iedereen zorgt het hele jaar door zelf dat ze fit genoeg zijn. De tijd met ‘ECO-coach’ was een manier om vooral gecombineerd mentaal en fysiek sterker te worden. Dit heeft ons toen als team veel opgeleverd en ook nu proberen we nog steeds dingen er van te gebruiken. Vooral in de manier hoe we trainen om ook gezamenlijk beter te worden.

Bemanning Peter Toering uitkijk voorop Stan Kleinhuis fok Jurjen Sikkes fokkenist Harmen Visser middendek / fok Wart Steneker lierenman Ate Staphorsius Smedes middendek / fok Marijn Kleinhuis peiler Pieter de Jong zwaard Rudol Douma zwaard Alrik Pietersma schotenman Mark van der Sluis schotenman Tjeerd van der Sluis schotenman Sieberen van Terwisga adviseur Gerhard Pietersma schipper Wetenswaardig Naam skûtsje: Plaats: Eigenaar:

Twee Gebroeders Earnewâld Stichting Earnewâldster Skûtsje Bouwjaar: 1930, Van der Werff te Drachten Kleur: bruin Laadvermogen: 44 ton Lengte: 19,44 meter Breedte: 3,65 meter Zeilteken: E Website: www.skutsjeearnewald.nl

55 jaar de Hengelsporrtspeciaalzaa ak van Leeuwarde en en ver daarbuiten n! Door ons gemottiveerde team en gen wij er elke keer specialisme, zorg mogelijk e g g j te weer voor om u zo goed n voorzien van de juiste materialen en adviezen.

Like ons op Facebook

Een allround hengelsportzaak voor de beginnende en gespecialiseerde sportvisser.

Verleng gde schrans 4 8932 932 NN Leeuwarden T. 05 T 58 - 21 2 21 918 91

Wilt u op de hoo ogte blijven van onze komende activiteiten a en acties vergee et dan niet onze facebook pagina p te bekijken en te likken.

ww.hengels g sport-defuik.nl t-de ik n nfo@hengels eng gelssport-defuik.nl heng hen ng gelsport.defuik g

Houd de wind in de zeilen en volg met ons de nieuwste ontwikkelingen.... .....al vele decennia ontwikkelt IJntema carrosseriewerk op maat!

IJntema Carrosseriebouw W. IJntema B.V. Leeuwarderstraatweg 151a 8441 PK HEERENVEEN 00 31 (0)513 67 14 11 Scarasystem

www.ijntema-bv.nl info@ijntema-bv.nl

Skûtsjesilen 2022

Tekst: Jelle Jeensma Foto’s: ThomasVaer Fotografie

- 25 -

Lemster Skûtsje ~ Lemmer

ALBERT VISSER WIL EINDELIJK WEL EENS OOGSTEN

“A

ls ik een voorspelling mag doen, denk ik dat de skûtsjes van Grou, Earnewâld en Lemmer bij de eerste drie zullen eindigen. De volgorde is na het kampioenschap duidelijk”. De toon is gezet voor het SKS kampioenschap. Albert Visser, schipper van het Lemster Skûtsje, manoeuvreert zichzelf niet in de rol van underdog, maar heeft de ambitie om de prestatie uit 2019, toen de Lemsters derde werden, te evenaren of te overtreffen. Twee jaar lang bleven schippers en bemanningen verstoken van het SKS kampioenschap. Corona noodzaakte de organisatie om te breken met een traditie en de overheidsregels te volgen. Albert Visser, ondernemer en eigenaar van het vrachtschip ‘Warber’, concentreert zich in deze zomerperiode altijd op het skûtsjesilen en neemt dan even afstand van zakelijke beslommeringen. Vorig jaar liep het anders, toen de stekker uit het evenement werd getrokken. “Ik had personeel ingehuurd voor het vrachtschip. Mijn drie zoons varen mee op de ‘Warber’, maar maken ook deel uit van de skûtsjebemanning. Toen werd alles plotseling afgelast.” Titelkandidaat Visser besloot richting Finland te gaan vliegen, om aan het werk te gaan op zijn vrachtschip. “Toen zat ik in het vliegtuig richting Helsinki en onderweg vlogen we over het Pikmar bij Grou, het wedstrijdwater van de skûtsjes. Dat zette mij wel aan het denken”. Nu het kampioenschap doorgaat heeft Visser opnieuw personeel ingehuurd. “Varen op een vrachtschip vind ik nog altijd prachtig, maar ik ben wel aan het afbouwen. Je krijgt als ondernemer te maken met

steeds meer regels, eigenlijk ben je als kapitein een manager. Ik ben niet opgegroeid met al die maritieme regels.” Bij het skûtsjesilen kan hij zijn eigen tactiek volgen. Visser had vorig jaar dolgraag willen zeilen, want in 2019 ging het crescendo met een derde plaats. Dit jaar verwacht Visser dat het Lemster Skûtsje weer titelkandidaat is. “We willen een keer kampioen worden, maar dat is afhankelijk van veel factoren. We hebben een nieuwe mast en een nieuwe fok voor harde wind gekregen. Deze mast is lichter en geeft meer voorstagspanning. Onze vorige mast was tien jaar oud en na verloop van tijd is die slapper geworden. Bij harde wind verwacht ik voordeel van de nieuwe mast, bij licht weer boeten we misschien iets aan snelheid in, maar dat blijft afwachten. Toen we in 2019 de openingswedstrijd in Grou wonnen, hadden we een grote voorsprong op het Grouster skûtsje, maar bij de finish was die met windkracht vijf geslonken. Ik verwacht dat we nu beter snelheid kunnen houden. Dankzij sponsoring beschikken we ook over een nieuw zeil. Lemmer is een watersportdorp bij uitstek. Onze stichting heeft zo’n duizend donateurs.” Boek over broer Albert Visser werd nog nooit kampioen. Zijn broer Douwe, teruggekeerd als adviseur op de Sneker Pan, pronkt met negen SKS-titels. Jaloezie is Albert Visser vreemd als hij terugblikt op de successen van zijn broer. De verstandhoudingen lijden niet onder de sportieve concurrentie. “De banden in onze familie zijn sterk, ik heb twee zusters en twee broers en onze moeder Stien is 86.” Albert Visser heeft meegewerkt aan het boek ‘Heer en Meester’ dat journalist Ton van der Laan schreef over Douwe

Visser, “de binnenvaartschipper die uitgroeide tot de beste schipper van zijn generatie”. Albert hoopt op zijn minst één titel mee te nemen. “Het Lemster Skûtsje is in 1988 voor het laatst kampioen geworden. Dat wordt dus weer eens tijd. Bemanning en materiaal zijn top.” Visser heeft een goede en trouwe bemanningsploeg rondom zich verzameld, die het klappen van de zweep, in dit geval het hanteren van het helmhout, kent. “De bemanningsleden moeten fit zijn en op tijd aan de start verschijnen van wedstrijden en trainingen. Ik moet op hen kunnen rekenen. Als bemanningsleden ook voetballen is dat niet altijd goed te combineren met skûtsjesilen, maar ik ga ervan uit dat ze op de eerste plaats voor het zeilen kiezen.” Willem Pieter Kuipers is toegevoegd aan het bemanningsteam. De schotenman zeilde al bij Visser toen hij nog schipper was van het Drachtster skûtsje de Twee Gebroeders. Harry Amsterdam is weer aan boord van het Lemster Skûtsje als adviseur. Favorieten Visser is nu negenenvijftig, maar hij oogt fit. “Ik fiets en loop regelmatig, nu het skûtsjesilen weer is begonnen, is mijn plezier terug. In de coronajaren was het lastig. Lemmer Ahoy verliep voor ons goed met een vierde plaats. We wonnen één wedstrijd, in de tweede wedstrijd werden we tiende, maar we hebben toen een achterstand goedgemaakt. We waren als laatste bij de boei, maar passeerden daarna tien skûtsjes.” Visser schaart zichzelf bij de kanshebbers, maar hoe schat hij de mogelijkheden van de concurrentie in? “Het wordt een interessant kampioenschap. Ik verwacht dat de Sneker Pan hoger gaat eindigen, Langweer is een

outsider. Grou, Earnewâld en Huizum gaan weer bovenin meedoen. Hoe Heerenveen en Akkrum gaan presteren is onzeker. Ik denk dat de beste bemanningen vertegenwoordigd zijn in de top drie.” Bemanning Albert Visser Stefan Visser Jelmer Kok Jasper Visser

schipper fokkenist voorhouder uitkijk/adviseur voordek Douwe Visser opstapper Jaap van der Meer lierenman Michiel Oosterhof onderlijk / hals trimmer Timo Waaijer derde schotenman Jelmer Waaijer grootschoot Henderikus Kok stuurboord zwaard Steven Hogeterp middendekker Nick Buitenga schotenman Jacob Jansma zwaard Willem Pieter Kuipers grootschoot Harry Amsterdam adviseur Gjalt Willem Bosma peiler

Wetenswaardig Naam skûtsje: Plaats: Eigenaar: Skûtsje Bouwjaar 1930:

Lemster Skûtsje Lemmer Stichting Lemster Van der Werff, Buitenstvallaat,

Drachten Kleur: groen Gewicht: 45 ton Lengte: 19.48 Breedte: 3.62 Zeilteken: L Website: www.hetlemsterskutsje.nl

DE PASSIE VOOR WATER IS WAT ONS VERBINDT Wij zijn Blue Amigo. Dé meest ondernemende internationale dienstverlener in de nautische wereld. Sinds 1970 maken wij alle verbindingen over water mogelijk, met en voor mensen, met vaartuigen en expertise. Ons vak kent geen grenzen. Je vindt ons in binnen en buitenland altijd en overal op en rondom het water. Wij ondersteunen nautische operaties met onze patrouilleschepen. En bedienen bruggen en sluizen, om de vaart erin te houden. Met onze snelle waterbussen, auto-, fiets- en voetveren, brengen wij alles en iedereen verder. We verbinden de grootste steden, mooiste dorpen en de meest prachtige bezienswaardigheden. Van Kinderdijk, Rotterdam, de Biesbosch, Amsterdam, Antwerpen en vanaf deze zomer ook de Marker Wadden. Blue Amigo is dé nautische specialist met de missie om samen iedereen over het water te verbinden.

VOLG ONS VIA

KIJK VOOR MEER INFORMATIE OP WWW.BLUEAMIGO.NL

Skûtsjesilen 2022

Tekst: Henk Poker Foto’s: ThomasVaer Fotografie

- 27 -

Gerben van Manen ~ Heerenveen

De zoektocht van de Gerben van Manen

A

ls er één skûtsje is dat een metamorfose heeft ondergaan, dan is het wel de Gerben van Manen van Heerenveen. Veel trainen en veel zeilen luidde derhalve het credo in het voorseizoen, om te wennen aan de nieuwe omstandigheden. Die aanpak betaalde zich uit, want Heerenveen won één van de laatste serieuze testwedstrijden voor de SKS, namelijk de Waterpoortrace. Of de Gerben van Manen daarmee meteen tot één van de favorieten voor de SKS moet worden bestempeld, houdt schipper Sytze Brouwer verre van zich. “Natuurlijk hoop ik dat we het goed gaan doen, maar er is veel gebeurd, we moeten afwachten hoe dat allemaal uitpakt.” Hij is in elk geval tevreden over de wijze waarop alle veranderingen hebben uitgepakt, maar twijfel was er wel degelijk. “Het skûtsje is behoorlijk gerenoveerd”, begint Sytze. “Zo hebben we een nieuw dek gekregen, dat was 7,6 millimeter dik en is nu 4 millimeter, daarmee hebben we veel gewicht bespaard. Daarnaast is de knik eruit en hebben we de kont een beetje laten zakken. Al met al is het skûtsje anderhalve ton lichter geworden.” Ontdekken Het betekende ook dat schipper en bemanning de Gerben van Manen opnieuw moesten leren kennen. “We hebben veel getraind en gezeild, om te voelen hoe het schip in verschillende omstandigheden reageerde”, legt Sytze uit. “Tijdens Lemmer Ahoy, waar veel wind stond, was het echt zoeken. Het resultaat was daar niet goed, maar dat was toen van ondergeschikt belang. We waren daar echt aan het ontdekken hoe we het

beste met het schip konden omgaan, zeker in die omstandigheden. En daarna we dan de Waterpoortrace. Ik denk dat we alles nu weer aardig onder controle hebben. Pas de laatste twee weken is het de goede kant opgegaan, toen we de trim hebben aangepast.” Sytze geeft toe dat het hele proces invloed op hem had. “Ik heb er wel eens van wakker gelegen ja. De Gerben van Manen was een mooi en snel skûtsje, zou dat zo blijven en hoe pakt het allemaal uit? Maar, we hebben alles goed uitgezocht en doorberekend. Wat we nu tegenkomen hadden we verwacht.” Proces Uiteraard speelt de bemanning een belangrijke rol in het hele proces. “Klopt”, antwoordt Sytze. “Het schip is behoorlijk lichter, tijdens en na trainingen en wedstrijden evalueren we en bespreken we wat beter kan. Dat is een proces, maar ik ben tevreden over hoe dat in de afgelopen maanden is gegaan. We hebben er veel tijd in gestoken, vaak op boothandling getraind. Ja, we zijn met elkaar wat meer uitgedaagd dan voorheen, maar dat maakte het ook wel mooi.” De afgelopen weken, inclusief de winst in de Waterpoortrace, noemt Sytze een mooie opsteker. “Winst is altijd goed voor de moraal, het bevestigt in wat je doet en voelt. Ja, het skûtsje stuurt heel gemakkelijk, het zeilt gewoon mooi, maar het is pas in de laatste paar weken die kant opgegaan. Opeens hadden we met elkaar het gevoel dat hij goed ging. Dat geeft vertrouwen. Natuurlijk was het een spannende periode als je een schip aanpakt zoals wij hebben gedaan. Je wilt meedoen om de prijzen, dus de snelheid die er in zat, moet er wel in blij-

ven. Ik denk dat dat wel is gelukt.” Niet laten afleiden De nieuwe formule gaat er volgens Sytze voor zorgen dat het veld nog dichter bij elkaar komt. “Ik durf op voorhand niet te zeggen wie er kampioen wordt, het zal heel spannend worden, dus dat is goed voor het skûtsjesilen. Hoe ik de nieuwe formule zie? Ik wil gewoon zo goed mogelijk zeilen en zie die formule als een randzaak. Dat is het natuurlijk niet, maar het is er en je kunt er niets aan veranderen. Ik wil me er in elk geval niet door laten afleiden. Het is er en we moeten er met z’n allen mee door.” Sytze ziet Eernewoude, Langweer, Grou, Lemmer, Joure en vooruit, ook Heerenveen, als favorieten. “Ik hoop dat we het goed gaan doen, ik vind dat we dat moeten uitspreken. Nee, ik voel geen druk. Ik wil graag goed zeilen en als je dan wint, dan is dat mooi meegenomen. Ik vind druk prima, daar kan ik goed mee omgaan.” Over de bemanning maakt Sytze zich geen zorgen. “Er zijn wat ervaren krachten weggegaan, maar daarvoor hebben we goede mensen terug gekregen. We hebben een bemanning die elkaar helpt en waar diverse mensen op verschillende functies uit de voeten kunnen, dus we kunnen switchen en dat is prettig.” Sytze noemde Langweer als één van de kanshebbers en dat betekent dat er een broeder- en tweelingstrijd kan ontstaan. “Dat klopt, maar daar ben ik niet mee bezig. Ik vind het mooi dat Harmen zijn debuut als schipper kan maken. Hij wil graag meedoen om de prijzen en dat wil ik ook. Vast staat dat als je er een hoop voor doet, dan

krijg je dat vroeg of laat terug. We zullen zien hoe dat straks gaat uitpakken.”

Bemanning Sytze Brouwer schipper Atze Rienk de Leeuw lierenman en uitkijk voorop Marinus Looper schotenman Jelle Talsma voorhouder Bart Klapwijk zwaardenman bakboord Ronald de Jong zwaardenman stuurboord Thijs Kort adviseur Matthijs van der Wal lierenman Eildert Meeter adviseur voordek Arnold Looper peiler Wouter van Terwisga fokkenist Marco Pol schotenman Lowy Friso schotenman Micha Geertsma 3e schotenman Jesper Hospers voorhouder fok

Wetenswaardig Naam skûtsje: Gerben van Manen Plaats: Heerenveen Eigenaar: Stichting Heerenveenster Skûtsje Bouwjaar: 1915, Roorda de Piip, Drachten Kleur: bruin Gewicht: 45 ton Lengte: 19,49 meter Breedte: 3,74 meter Diepgang: 0,43 meter Zeilteken: H Schipper: Sytze Brouwer Website:www.gerben-van-manen.nl

Wijj m maken het werk ken makkelijker me et toek komstbeste endige e ICT-o oplossingen n ViaDatta wenst het Ljouwe Lj erter Skûtsje goede e wind en tactissch inzzicht

s stuurt .

viada ata.nl

Koop of verkoop uw boot en/of camper bij Hulshof Watersport en Campers

Bestrating • Tuinaanleg • Grondwerk

Het familiebedrijf Hulshof Watersport en Campers is gespecialiseerd in de in- en verkoop van boten en campers. Het bedrijf is in 2004 opgericht door Jarno Hulshof en heeft een nieuw aangelegde jachthaven & camperplaats in de mooie waterrijke woonwijk Zuiderburen in Leeuwarden. Camper en/of boot verkopen? Wilt u een nieuwe camper of boot kopen of is het tijd voor een ander avontuur? Hulshof Watersport en Campers koopt het hele jaar campers en boten in. Zij komen graag bij u langs om de camper en/of boot te bekijken. Neem contact op voor een prijsvoorstel.

Verkoop uw boot en/of camper binnen 1 dag aan Hulshof Watersport en Campers!

Andrico Steenhandel heeft een showtuin van 1000 m2 waar u terecht kan voor al uw bestratingsmaterialen. Dat wil zeggen dat wij alle soorten bestrating kunnen leveren van keramiek tegels tot gebakken klinkers. Ook kunt u terecht voor alle soorten houten vlonders, schuttingen en tuinhuisjes. Uranusweg 5 | 8938 AJ Leeuwarden 06 - 238 26 662 info@andricosteenhandel.nl www.andricosteenhandel.nl

De perfecte camper en of boot voor u! Hulshof Watersport en Campers verkoopt boten en campers. De boten en campers staan niet in bemiddeling, maar zijn door Hulshof Watersport en Camper ingekocht. Hulshof staat bekend om haar persoonlijke aanpak. Voor aanbod ga naar www.hulshofwatersportencampers.nl Camperplaats Leeuwarden De camperplaats in Leeuwarden heeft 18 mooie plekken aan het water en is het hele jaar geopend. U kunt genieten van het water én de stad, want met 15 minuten fietsen bent u in de stad. Kortom, een perfecte uitvalsbasis om

Friesland te verkennen. De camperplaats ligt aan een jachthaven: dit maakt het tot een prachtige plek om te overnachten, zowel met de camper als met de boot (www.camperplaatsleeuwarden.nl). Camperelfstedentocht Er is speciaal voor camperaars een route samengesteld om Friesland op een unieke manier te ontdekken. De enige echte Camperelfstedentocht met 11 stempelposten is een initiatief van Camperplaats Leeuwarden. Voor meer informatie zie www.camperelfstedentocht.nl Hulshof Watersport en Campers De Zwemmer 3 | 8939 CA Leeuwarden +31 (0) 58 2990065 +31 (0) 641318424 info@hulshofwatersportencampers.nl www.hulshofwatersportencampers.nl www.camperplaatsleeuwarden.nl

Skûtsjesilen 2022

Tekst: Martin Bouwman Foto’s: ThomasVaer Fotografie

- 29 -

Rienk Ulbesz ~ Leeuwarden

WILLEM ZWAGA: “ZE ZEGGEN WEL EENS, HET IS EEN PASSIE. NOU, HET IS MEER DAN DAT.”

Op het moment dat we Willem Zwaga spreken, manoeuvreert hij zijn binnenvaartschip door de Belgische wateren. Hij glundert: ‘ja, ik heb een mooi leven, niet zoveel te wensen.’ Bijzonder dat je dat op je 34ste kunt zeggen. Geen tegenslagen, dan? ‘Tijdje geleden liet ik mijn luxe auto in het water vallen. De kraan waarmee ik hem van boord haal, redde het niet. Met het verzekeringsgeld kon ik een nieuwe uitzoeken. Niet echt een groot probleem dus.’ Een uitspraak die bij een nuchtere Fries past. Is Willem ook zo nuchter nu na twee jaar gedwongen stop van het Skûtsjesilen op 30 juli het SKS kampioenschap weer gaat beginnen? In 2017 werd Willem schipper van het Ljouwerter skûtsje. Voor Willem de verwezenlijking van een jongensdroom. ‘Ik ben geboren en getogen op het water. Als 11jarig jochie was ik al bemanningslid op een skûtsje.’ Willem zet een traditie voort. Willems vader, opa en overgrootvader waren schippers en in de familie zijn veel prijzen te vinden. ‘Het was als jongen kijken en goed opletten. De kleine dingetjes legde mijn vader wel uit, maar als hij een inhaalmanoeuvre inzette, moest ikzelf bedenken waarom zo, waarom nu. Als je niet oplette, dan wilde je niet leren, vond mijn vader.’ Met zijn hand ontspannen op het stuurwiel, vertelt Willem verder: ‘Mijn vader deed veel goede dingen. Daar leerde ik van. Hij deed

ook wel dingen fout en ook daar leerde ik van. Wat ik vooral heb overgenomen is de wijze waarop hij bouwde aan een team. Een team moet hecht zijn, er moet een goede sfeer hangen, je moet weten wat je aan elkaar hebt en oog hebben voor elkaar.’ De passie moet aanwezig zijn ‘We zijn ons weer aan het voorbereiden op het kampioenschap. Dat betekent dat we op een zondag bij elkaar komen. Alleen de ochtend pakken we dan. De jongens hebben ook andere verplichtingen. Met hun kinderen naar de sport en zo. Daar moet je ook rekening mee houden. Ik wil mijn bemanningsleden namelijk lang bij me houden. Op die manier vorm je een hecht team dat goed op elkaar ingespeeld is. De kinderen van de bemanningsleden beginnen zich al aan te dienen. Wij leren ze het zeilen wel. De passie moet aanwezig zijn.’ Zijn eerste team bouwde Willem in 2012. Toen kocht hij zijn eigen skûtsje en ging voor de IFKS wedstrijden varen. ‘Eigenlijk zijn dat de voorbereidingsjaren voor het varen binnen de SKS geweest. Als je het SKS kampioenschap wilt varen, moet je ervaring hebben.’ ‘Nu, bij de SKS, krijg ik steeds meer het besef dat ik onderdeel ben van een lange Friese traditie. Ik duik nu ook vaker in de geschiedenis, bekijk oude foto’s en lees de verhalen. Ik vind het fantastisch om met de oude garde te praten, mannen die nog met opa gevaren hebben. Dat ik van die traditie onderdeel mag zijn, is fantastisch.’

Er hangt een sfeer van euforie Hoe waren de afgelopen twee jaren waarin je door de coronacrisis geen wedstrijden kon zeilen? Willem laat zich een woord ontvallen dat we vertalen met: ellendig. ‘Het is zo dat ik leef voor de wedstrijd. Als er geen wedstrijden zijn, dan raakt het skûtsje op de achtergrond in mijn gedachten, maar toch. Dan ga je na een tijd van stilte weer samen met het skûtsje het water op, dan zie je al die blije koppies en stralende gezichten. Er hangt een sfeer van euforie. Ze zeggen wel eens, het is een passie. Nou, het is meer dan dat.’ We gaan voor de winst Willem is er trots op dat hij het allemaal in eigen hand heeft. ‘Samen met het team hebben we de technische en strategische kennis in huis. Uiteindelijk ben ik degene die de beslissingen neemt. Ik zeg altijd: het mag maar aan één ding liggen en dat is aan mijzelf.’ Het afgelopen jaar heeft Willem niet veel veranderd aan het Ljouwerer skûtsje. ‘Bij het laatste kampioenschap eindigden we niet bovenin. Direct in het begin hadden we al een heftig ongeluk met een bemanningslid. Dat hakte er even in. Pas in de tweede week begonnen we lekker te varen. Dat ging toen prima. We gaan voor een podiumplek, de winst.’ ‘Skûtsjesilen is een prachtige beleving, meer dan een passie en een mooie traditie’, zegt Willem. Hij vervolgt met een lach: ‘maar het belangrijkste is uiteindelijk de winst bij het kampioenschap.’

Bemanning Willem Zwaga Abele de Jong Eildert Meeter AukePiet van der Hoek Anke Zwaga Jurrit Gulmans Erik Boonstra Mart Huisman Frank Oerlemans Steffen Huisman Jaap van der Sluis Theo Schreur Alef Spannenburg Lars Spannenburg Jan Wiersma Riemer Zwaga Nick de Jong

schipper adviseur fokkenist voorhouder fok halshoek onderlijkstrekker onderlijkstrekker derde man fok schotenman schotenman voordek zwaardenman schotenman lierenman peiler zwaardenman roef reserve

Wetenswaardig Naam skûtsje: Rienk Ulbesz Plaats: Leeuwarden Eigenaar: Stichting Ljouwerter Skûtsje Bouwjaar 1915: Roorda de Pijp, Drachten Kleur: groen Gewicht: 45 ton Lengte: 19.50 Breedte: 3.82 Zeilteken: een leeuw Schipper: Willem Zwaga Website: www.ljouwerterskutsje.frl

SKÛTSJESILEN IS MYN NOCHT EN DAARNA STAAT HET TERRAS VOOR JE KLAAR We houden van het leven, van onze gasten, onze stad en natuurlijk van het water. Daarom zijn we vriend van het Ljouwerter Skûtsje. De strijd tussen de skûtsjes vinden wij prachtig. En na die strijd is het tijd voor een heerlijke maaltijd. En waar kan dat nou beter dan bij Post-Plaza! Geniet van de lekkerste gerechten met een goed glas wijn, een heerlijk speciaal biertje - onze Frommes bijvoorbeeld - of een super lekkere alcoholvrije cocktail. Oant sjen! P O S T- P L A Z A H O T E L & G R A N D C A F É Tweebaksmarkt 27 8911 KW Leeuwarden

Telefoonnummer 058 - 215 93 17

info@post-plaza.nl www.post-plaza.nl

Vaarschool de Belter

PPoosst-t-PPlalazzaa isis trotse vriend van het LjL ou oj uwerter Skûtsjeej

TSJOCH!

SAMEN AMEN BOUW W JE BETER

KV 1, KV 2, praktijkvaarles

SHPV VASTBOUW.NL www.debelter.nl | info@debelter.nl 06‐55737356

NIEUWBOUW | VERBOUW | ONDERHOU UD | RENOV VATIE

Skûtsjesilen 2022

Tekst: Henk Poker Foto’s: ThomasVaer Fotografie

- 31 -

Súdwesthoek ~ Stavoren

AUKE DE GROOT: ”HET IS MOEILIJK TE ZEGGEN WIE WAAR STAAT”

H

oe pakt de nieuwe zeilformule uit voor het skûtsje van de Súdwesthoek? Dat is de vraag die menig volger van de SKS en zeker die van de Súdwesthoek bezighoudt. Schipper Auke de Groot, sinds 1984 bemanningslid en sinds 2008 schipper, blijft het antwoord schuldig. De resultaten in het voorseizoen waren wisselend en Auke is daar ook niet zo mee bezig. “Tijdens de SKS verwacht ik wel verrassende uitslagen, het wordt spannender omdat de vloot dichter bij elkaar is gekomen.” En uiteraard hoopt hij dat de Súdwesthoek zich in die strijd kan mengen. Wat dat betreft denkt Auke nog wel eens terug aan 2018, toen de Súdwesthoek twee wedstrijden achter elkaar won. “De meeste wedstrijden kan ik me niet herinneren, maar die twee wel, vertelt hij. “Beide wedstrijden vonden op het water bij Lemmer plaats, diep water dus en dat was gunstig voor ons. De Súdwesthoek is het zwaarste schip van de vloot, waardoor je veel waterverplaatsing hebt en het schip moeilijker te sturen is. Dat gaat goed in diep water, maar in ondiep water zijn wij in het nadeel.” De eerste dag was een sleepstart. De wedstrijd op Eernewoude was destijds afgelast en daarom werd de startvolgorde van die wedstrijd in Lemmer gehanteerd. De Súdwesthoek had de eerste startplek toegewezen gekregen en gaf die positie niet meer uit handen. Dat het schip op de dag erna wederom als eerste over de finish ging, was een grote verrassing. “We hadden toen een mooie start en kwamen als tweede bij de bovenste ton. Vervolgens gingen we in een

rechte lijn richting de tweede ton en daar gingen we als eerste omheen. Vervolgens gingen we, ondanks aandringen van Huizum en Lemmer, als eerste over de finish. Ja, dat zijn wedstrijden die je niet snel vergeet.”

vaak met het nieuwe zeil gevaren, vooral omdat er steeds veel wind stond. Zo hebben we tijdens Lemmer Ahoy het oude zeil gebruikt, we wilden het zeil niet reven. Tijdens de sprintwedstrijden hadden we het nieuwe zeil er wel op en dat ging aardig.”

Zoals aangegeven is Auke de Groot al sinds 1984 deelnemer aan de SKS. “Het verveelt nooit, het is leuk om te doen en elk jaar is weer anders.” De twee coronajaren vond hij dan ook niet prettig. “In 2020 zag je ver van tevoren aankomen dat het niet doorging, ons skûtsje is toen niet eens uit de winterberging geweest. Maar vorig jaar was wel een verrassing, toen op het laatste moment de stekker er nog uitging. In eerste instantie wilden de burgemeesters wel meewerken, maar uiteindelijk ging het toch niet door. We zijn toen maar met elkaar een weekje wezen varen, allemaal met eigen boten.”

Teamsport De Súdwesthoek eindigde de SKS Hurdsilery op de 5e plaats. “Over het voorseizoen ben ik tevreden. Dat komt ook omdat de bemanning grotendeels hetzelfde is gebleven. We hebben een leuke, hechte en gezellige ploeg, daar ben ik heel blij mee. De zoektocht naar nieuwe bemanningsleden is niet gemakkelijk, bovendien moet het passen, het is immers een teamsport. Wat dat betreft ben ik blij met onze trouwe ploeg, die altijd bereid is de handen uit de mouwen te steken.”

Tevreden In de tussentijd was Auke ook nog behoorlijk actief met de nieuwe formule. Hij maakte deel uit van een kleine commissie, bestaande uit schippers en eigenaren, die het proces van dichtbij volgde en kritische vragen kon stellen. “Die zijn allemaal naar tevredenheid beantwoord”, stelt hij. “Wij zijn dan ook tevreden met de nieuwe formule. De strijd wordt eerlijker en waarschijnlijk ook nog spannender en daar gaat het om. Voorheen was het verschil tussen een aantal skûtsjes te groot, een teken dat er iets niet goed was.” De Súdwesthoek krijgt er 3 m2 zeil bij. “Dat wisten we vorig jaar al”, geeft Auke aan. “Naast een nieuw zeil hebben we ook een nieuwe fok gekregen. We hebben nog niet

“Zo hebben we in de winter het materiaal onderhouden, daarna veel getraind, maar ook als we andere activiteiten met het skûtsje hebben, zijn ze er. Kortom, varen op een skûtsje is veel meer dan twee weken SKS. Ben je nog vrijgezel dan is het allemaal niet zo moeilijk, maar sommige bemanningsleden zijn inmiddels getrouwd en hebben een gezin. Dan is het wel belangrijk dat de partner er ook achter staat. En als er dan twee jaar amper wordt gevaren, dan is het niet altijd vanzelfsprekend dat een bemanningslid blijft.” Kortom, Auke is blij met zijn trouwe ploeg. Waar dat op de komende SKS toe gaat leiden is ook voor hem de grote vraag. “Het is moeilijk te zeggen wie waar staat en dat geldt ook voor onszelf. We hebben daarvoor nog te weinig wedstrijden gevaren. We zijn

afhankelijk van het weer, zeker nu we er een paar vierkante meter zeil bijgekregen hebben. We gaan in elk geval voor een positie bij de eerste zeven, ik ben benieuwd of we daarin kunnen slagen.”

Bemanning Auke de Groot Meindert de Groot Sytske Wolthuis Klaas Gert Wolthuis Anneke de Groot David Hofman Gert Ype Wolthuis Barry Hofman Menno Bekkema Jacob Salverda Tjietse Veenstra Jan de Groot Durk Zijlstra Steven Wouda Lubbert Wouda Jelmer de Groot Wetenswaardig Naam skûtsje: Plaats: Eigenaar: Súdwesthoek Bouwjaar: Stroobos Kleur: Tonnage: Lengte: Breedte: Diepgang: Zeilteken: Schipper: Website:

schipper lieren peiler zwaard zwaard zeilschoot lieren, hals voorop uitkijk voorhouder fok zeilschoot zeilschoot fokkenist adviseur zeilschoot 3e man fok roef

Súdwesthoek Stavoren Stichting Skûtsje 1923; Barkmeijer Bruin 50 ton 19,48 meter 3,87 meter 0,38 meter SWH Auke de Groot www.sudwesthoek.frl

Skûtsjesilen 2022

Tekst: Jelle Jeensma Foto’s: ThomasVaer Fotografie

- 33 -

d’Halve Maen ~ Drachten

KLAAS WESTERDIJK: “IK KAN ECHT GENIETEN VAN DE WEDSTRIJDSPANNING”

H

et Drachtster skûtsje d’Halve Maen is een niet te onderschatten outsider tijdens het SKS kampioenschap. Schipper Klaas Westerdijk en zijn bemanning mikken op dagsuccessen en een podiumplaats. Westerdijk blikt terug op de gemiste kampioenschappen en schetst een beeld van de stand van zaken op het Drachtster skûtsje. Er is nog steeds sprake van progressie op d’Halve Maen en daarom is een hoge klassering mogelijk. Hoe hebben jullie, schipper en bemanning, de afgelopen twee jaar ervaren waarin niet is gezeild door de coronamaatregelen? We kijken er relativerend op terug, het was bijzonder jammer dat het twee jaar achter elkaar niet door kon gaan, we hadden er geen invloed op en we hebben onze tijd nuttig anders besteed. Het doet me goed dat het team nagenoeg compleet is gebleven, de jongens aan boord zijn echte liefhebbers. Er zijn wel bemanningsleden afgehaakt, maar niet door het twee jaar niet zeilen, dit kwam door de werk- en privé situatie. Zonder corona was dat ook gebeurd. Hoe was jullie reactie nadat het laatste kampioenschap werd afgeblazen? Anderhalve week voor de start kwam het slechte nieuws dat het niet doorging, de teleurstelling was groots. Vanaf juni hadden we veel getraind om zo goed mogelijk aan de start te verschijnen. Krijgen jullie vanuit Drachten veel reacties op jullie prestaties? Doordat de afgelopen twee jaar geen kampioenschappen zijn georganiseerd heb ik er

nu geen goed beeld van, wel groeit de interactie met de medewerkers van Philips uit Drachten, hierdoor krijgen we meer opstappers voor ploegjesilen en invallers voor wedstrijden en trainingen. Online communiceren we vooral via Facebook. Hoe staan jullie er sportief en mentaal voor nu het kampioenschap weer op de normale manier wordt gehouden? Prima, niet anders als anders. In april zijn we begonnen met trainen, met de voorwedstrijden hebben we goed kunnen experimenteren met de nieuwe zeilen, over het algemeen konden we goed meekomen in het linker rijtje. Je bent nu een aantal jaren schipper van d’Halve Maen. Kun je iets zeggen over je ontwikkeling als schipper? Ik denk dat ik kalmer ben geworden en makkelijker het hoofd koel houd. Er is zeker nog veel progressie te boeken. Inmiddels sta ik zo’n vijf jaar aan het roer en denk dat ik de basis redelijk onder de knie heb. Ben je tactisch anders gaan zeilen dan in je beginjaren en hoe ervaar je het wedstrijdzeilen nu? In de beginjaren paste ik nog weleens wat kleine bootje tactieken toe in het zeilen, sommigen werkten en andere weer niet. Wat niet werkte doen we anders. Het wedstrijdzeilen op zichzelf is niet veel veranderd, echter komen de skûtsjes door de zeilformule nog weer een stapje dichter bij elkaar, waardoor het tactische zeilen nog belangrijker wordt. Hoe is de interactie met je bemanningsleden? Zit daarin nog groei?

We hebben een geweldige groep jongens aan boord van jong tot ouder. Tijdens het zeilen ben ik baas, na het zeilen is de hiërarchie verdwenen. Ik kan echt genieten van de wedstrijdspanning en adrenaline op spannende momenten, dat zijn de momenten waar je het onder andere voor doet. Welke veranderingen moesten jullie aan het skûtsje aanbrengen nu er een nieuwe zeilformule is. Is deze formule gunstig voor jullie skûtsje of sta je daarin neutraal? Is dit de best denkbare en meest rechtvaardige zeilformule of denk je dat deze in de toekomst nog geperfectioneerd kan worden? De nieuwe formule is in mijn ogen de best denkbare, wellicht kan het geperfectioneerd worden, daarvoor moeten we eerst minimaal vijf seizoenen mee varen voordat we überhaupt over verfijningen kunnen nadenken. Voor ons is de formule gunstig uitgepakt, het bleek dat we met te weinig vierkante meters zeil voeren, we hebben er circa 3 vierkante meter bij gekregen.

biel bij de eerste vijf schepen in het dagklassement zeilen maken we een grote kans op de bovenste plaatsen. Welke schipper zie je als favoriet? Albert Visser van de Lemmer.

Bemanning Schipper: Adviseur: Zwaarden: Trim/uitkijk: Lieren: Grootzeil:

Roefmeester: Fok:

Peiler: Hoe schat je je kansen in voor dit kampioenschap? In welke wedstrijdwateren komen jullie het beste uit de verf met dit skûtsje en waarom? Kun je iets vertellen over de eigenschappen van het skûtsje in wisselende omstandigheden. Ons schip doet het op alle wateren goed, mits we het schip goed trimmen en sturen. Wanneer dit ons lukt kunnen we hoog in het linker rijtje eindigen, wellicht op het podium. Gok je op een dagzege of denk je dat jullie ook serieus kunnen meedoen om de bovenste plaatsen in het klassement? Een dagzege moet erin zitten, en als we sta-

Klaas Westerdijk Erik Groeneveld Lennard Alkema en Allert Visser Jorrit Jouwsma Evert Westerhuis en Wieger Westerdijk Sieberen Westerhuis, André Lijzenga, Hendrik de Haan Lukas Alkema Johan van Asch, Albert Jansma en Gerben de Boer Jurjen Woudstra

Wetenswaardig Naam skûtsje: d’Halve Maen Plaats: Drachten Eigenaar: Stichting Vrienden van skûtsje d’Halve Maen Bouwjaar 1912: Roorda de Piip Drachten Kleur: bruin Gewicht: 36 ton Lengte: 19,50 meter Breedte: 3,52 meter Zeilteken: een halve maan Schipper: Klaas Westerdijk Website: www.facebook.com/ SkutsjeDHalveMaen/

Trotse sponsor van “It Drachtster Skûtsje”

De afvalinzamelaar die alle zeilen bijzet! e

Schoon schip maken b Met goed afvalmanagement kunt u als bedrijf veel geld bespar en. Wilt u ook schoon schip maken? Onze bemanning komt daarvoor graag vrijblijvend bij u langs. Zij inventariseren uw afvalstromen en bekijken e de situatie op de werkvloeer. Door de hoeveelheid afval te verminderen en de verschillende afvalsoorten al bij de bron te scheiden, kan NNRD uw afval vervolgens recyclen en n inzetten als nieuwe grondstof o . Daar vaart iedereen wel bij!

Scan de QR en vraa gratis afv fvalscan aag de n.

Skûtsjesilen 2022

Tekst: Henk Poker Foto’s: ThomasVaer Fotografie

- 35 -

Twee Gebroeders ~ Drachten

GEZIN PIETERSMA IS BLIJ DAT SKÛTSJESILEN WEER MAG

“W

e hebben er heel wat werk van gehad, maar ik ben tevreden met het resultaat.” Dat zegt Jeroen Pietersma, schipper van het Drachtster skûtsje De Twee Gebroeders over de veranderingen die het schip onderging naar aanleiding van de nieuwe formule. De knik is eruit, dat is het meest opvallende. En in tegenstelling tot wat eerst werd verwacht hoefde Drachten niet 2,5 m2 zeil in te leveren, maar kreeg het er 2 m2 bij. “Dus we hebben in feite 4,5 m2 gewonnen”, zegt Jeroen met een glimlach. Het gevoel is goed, laat hij optekenen. “Met dit vernieuwde schip is het veel prettiger zeilen, het is wat minder adhd, zeg ik wel eens. Doordat het skûtsje vlakker is geworden, hebben we een langere waterlijn en daardoor reageert hij veel rustiger. Of hij daardoor ook sneller is, weet ik niet, maar het voelt veel beter aan. De uitslagen in het voorseizoen stemden in elk geval tevreden, dus ja, wij hebben heel veel zin in de SKS.” Vakantie Dat laatste is niet zo vreemd, na 2 SKS-loze jaren. In 2020 was er nog sprake van berusting, toen de SKS werd afgelast. Jeroen:” We zagen dat toen al lang van tevoren aankomen en ach, het was wel een goed moment om in de vakantieperiode eens wat anders te doen.” Het gezin Pietersma ging op vakantie, uiteraard op het water en dat beviel goed. Toen vorig jaar de SKS op het laatste moment werd afgelast, had Jeroen en de bemanning er wel de pest over in. “We

hadden alle voorbereidingen gedaan, het hele trainingsschema gevolgd en dan wordt het uiteindelijk toch nog afgelast. Daar waren we niet blij mee.”

door er een zwaard is beschadigd. Dat hebben we nog kunnen oplappen, maar volgend jaar moeten er nieuwe zwaarden op en komt er ook een nieuw zeil.”

Twee afgelastingen gingen in elk geval niet ten koste van de motivatie van de bemanning. “Klopt, we hebben een groep die al jarenlang samen is en via online vergaderingen en andere moderne kanalen hebben we in coronatijd zoveel mogelijk contact met elkaar gehouden. Toen de resultaten van de metingen voor de nieuwe formule bekend waren, konden we met het schip aan de slag. We hebben veel zelf gedaan.” Hij wilde het skûtsje altijd al verbouwen, juist omdat de knik ervoor zorgde dat De Twee Gebroeders minder soepel door het water ging dan andere skûtsjes. Waar andere skûtsjes een knik van ongeveer 7 centimeter hadden, daar was de knik van De Twee Gebroeders wel 15 centimeter. Er is nu 25 centimeter uitgehaald en een nieuw stuk van 37 centimeter tussen gezet. Daardoor is de lengte van De Twee Gebroeders nu 19,49 meter.

Hoe de aanpassingen naar aanleiding van de nieuwe formule op de andere skûtsjes uitpakken is afwachten. Jeroen:” Ik denk dat we een eerlijker strijd krijgen. In de nieuwe formule zijn meerdere parameters meegenomen en dat is goed. De vorige formule zorgde voor flink wat uitwassen, die ruimte was er. Dat kan nu niet meer. Ik denk dat we een nog mooiere competitie gaan krijgen en daar gaat het uiteindelijk om. Het is toch het mooiste als alle skûtsjes kans maken op een overwinning. Ja, ik denk dat het meer op de schipper en zijn bemanning gaat aankomen en dat is goed.”

Zwaard Het voorseizoen verliep dus naar tevredenheid. “We hebben flink kunnen trainen en hebben ons vooral gericht op bepaalde acties”, vertelt Jeroen. “De bemanning hoef ik niet zoveel te vertellen, die weten wat er van hen verwacht wordt en wat ze moeten doen. Het is meer een kwestie van bijslijpen. Zo hebben we hier en daar de trim wat veranderd. Helaas hebben we tijdens Lemmer Ahoy een aanvaring gehad, waar-

Morgen beginnen Jeroen denkt in het linker rijtje terecht te komen. “De Twee Gebroeders is een goed schip, we horen daar thuis. Het schip is wel vaker hoog geëindigd, met Douwe als schipper op plek 3 en met Albert Visser op plek 4, waarom zouden wij dat niet kunnen? We hebben er heel veel zin in, wat mij betreft mag het morgen wel beginnen.” En zo denkt het hele gezin Pietersma erover. “In het eerste coronajaar gingen we op vakantie”, geeft Jeroen aan. “Laatst heb ik eens aan onze kinderen gevraagd wat ze daar van vonden. Nou, ze vonden het leuk, maar ze zijn blij dat ze dit jaar weer naar het skûtsjesilen kunnen. Daar was ik wel blij mee, want ja, eigenlijk ben je heel egocentrisch bezig als je meedoet aan de SKS. Je

neemt je gezin mee en gaat niet op vakantie. Dat was en is in ons gezin in elk geval geen probleem, integendeel. Dat is mooi om te zien en te weten.” Bemanning Jeroen Pietersma Jetze de Jonge Lute Bles Rimmer Bles Johannes Zwerver Arno Bergsma Hidde Dijkstra Emanuel Wijnalda Klaas Dijkstra Bernard Hoomans Roelof Stuiver Ale Zwerver Auke de Jonge Bennie Pietersma Lieuwe Gietema

schipper fokkenist schotenman middendek trim BB zwaardenman voordekker voorhouder fok stuurboord zwaardenman roefmeester schotenman lierenman starter uitkijk coach schotenman peiler adviseur/tacticus

Wetenswaardig Naam skûtsje: Twee Gebroeders Plaats: Drachten Eigenaar: Stichting Drachtster Skûtsje Bouwjaar: 1913, Roorda De Piip, Drachten Kleur: bruin Gewicht: 44 ton Lengte: 19,49 Breedte: 3,54 meter Diepgang: 0,404 meter Zeilteken: D Schipper: Jeroen Pietersma Website: www.drachtsterskutsje.nl

VEE ENSTRASAILS

‐ Jachtwerf en Zeilmakerij ‐ Winterstalling ‐ Klusloods ‐ Eigen kraan tot 12 ton gewicht Burgummerdaam 55, Burgum (direct aan prinses margriet kanaal)

www.veenstrasails.nl

Nog geen Vaarbewijs? Klik hier voor informatie www.watersportcursussen.nl

Skûtsjesilen 2022

Tekst: Martine van der Linden Foto’s: ThomasVaer Fotografie - 3 7 -

It Doarp Huzum ~ Huzum

JOHANNES MEETER: “WE MOETEN NOG SCHERPER ZIJN BIJ DE START”

J

ohannes Meeter was 5 jaar schipper op het Lemster skûtsje, daarna van 2014 tot 2016 schipper op het skûtsje van Langweer en sinds 2017 schipper op It Doarp Huzum. Vanaf de tijd dat Johannes het roer overnam, zat er een stijgende lijn in de resultaten van dit skûtsje uit Huizum (Leeuwarden). Als we daar naar vragen, reageert Johannes nuchter: ‘Ik doe gewoon mijn ding en de afgelopen jaren ging dat goed, maar wie zegt mij dat ik dit jaar niet 14e word?’ ‘Ik vermoed dat dit een spannend jaar wordt. We gaan voor het eerst zeilen met de nieuwe SKS-formule. Sommige schippers krijgen er wat oppervlakte aan zeil bij, anderen moeten inleveren. De favorieten zijn nog steeds favoriet, maar de skûtsjes komen dichter bij elkaar te liggen. De kansen worden voor de anderen groter. Ik vermoed dat de boathandling de meest belangrijke factor gaat zijn voor de winst.’ Scherp zijn ‘Dat betekent dat we nog scherper moeten zijn bij de start. Ik ben toch al een jongen die er liever te vroeg dan te laat ligt om de beste startpositie te krijgen. Maar ja we zijn met zijn veertienen. Iedereen is naar die plek op zoek. Ik neem wel eens een afwijkende route. Je moet nooit achter een ander aanvaren, want achter iemand anders word je geen eerste.’ ‘Het komt op trainen aan. In mijn optiek heeft dat alleen zin als je met andere skûtsjes op het water bent. Anders vaar je heen

en weer zonder vergelijkingsmateriaal. Snijd ik nu beter aan? Het gaat hard, maar ga ik nu harder dan een ander zou gaan? Zeg het maar. Daarom zijn de voorwedstrijden zo belangrijk. Dan krijg je een idee hoe het gaat en ook wie van de bemanningsleden nog wat gecoacht moet worden.’ Internet en coaching ‘Door coaching heb ik het ook geleerd. Rienk Zwaga, bijvoorbeeld, nam je dan even apart. Een gesprek één op één vond hij belangrijk. Hij vertelde niet alleen hoe hij het wilde hebben, maar ook waarom. Je moet het snappen, anders wordt het robotmatig. ‘Zo leer ik het de anderen ook. Mijn zoon zit bij de fok. In het begin gaf ik het roer aan mijn adviseur als het niet helemaal geweldig ging en dan ging ik achter hem zitten. Dan deden we het even samen. Zo coachend ontstaat gevoel voor het zeilen en de vaardigheid het naar je hand te zetten. Ik had al snel in de gaten dat hij het in de vingers heeft.’ ‘Ik heb ook veel via internet geleerd. Uren zat ik te studeren op windrichtingen, bovendruk, onderdruk en efficiënte zeilbewegingen. Als je hoog aan de wind zeilt, ligt je snelheid lager, maar als je het goed doet ben je eerder bij de boei. Ergens ligt het kantelpunt, dan zeil je wel hoog, maar ben je te langzaam en te laat. Ik heb daar meetapparatuur voor aan boord gehad, maar omdat dat bij de SKS niet toegestaan is, heb ik het van boord gehaald. Bij het kampioenschap moet je het zonder kunnen.

Bovendien merkte ik dat ik op een gegeven moment te veel naar mijn instrumenten zat te kijken.’ Met schoon schip beginnen ‘Ik weet uit ervaring dat je sneller iets aanleert dan iets afleert. Daarom wil ik als nieuwe schipper op een skûtsje beginnen met schoon schip. Ik wil het naar mijn hand zetten. Het is net als bij autorijden. Iedereen heeft zijn eigen rijstijl. Daar voel je je prettig bij. Als je de bemanning op het skûtsje aanhoudt, dan vraag je aan die jongens het opeens anders te gaan doen. Dat is niet makkelijk. Toen ik bij Huzum kwam nam ik de bemanning van Langweer mee. Naderhand heb ik een aantal oude bemanningsleden van Huzum weer meegevraagd. Dat kan dan wel. Ze zijn dan even van boord geweest en dan beginnen ze als het ware ook weer opnieuw.’ Niet anders in het leven ‘Het is fijn dat het kampioenschap weer doorgaat, maar ik ben niet iemand die nu anders in het leven staat. Het kon al die jaren voor corona ook, toen twee jaar niet en nu gaan we weer het gewone leven in.’ ‘Het hele evenement vind ik natuurlijk wel bijzonder. Er zijn maar 14 schippers die mee mogen doen en een groot deel van Friesland leeft mee. Ik ben dankbaar dat ik één van de schippers mag zijn.’ ‘En, komend kampioenschap wordt leuk. Ik hoop dat het pas op de laatste dag bij Sneek in een spannende wedstrijd beslist gaat worden. Het zou mooi zijn als wij dan een plek in de top vijf innemen.’

Bemanning Johannes Hzn Meeter Baint Kramer Fimme Brouwer Ruurd Vlieger Hessel Visser Geale Postma Frits Jansen Hedser Heidstra Jan Tjitte Brouwer Roelie Kramer Sander Meeter Sjoerd Rijpstra Gerrit Visser Dirk Tichelaar Berend Beuker

Schipper Adviseur Grootschoot Grootzeil Derde Schotenman Tweede Voorhouder Bakboord Zwaard Zwaardenman Stuurboord Lierenman Peilster Fokkenist Midden en Voordek Voordekker Middendek Roefmanager

Wetenswaardig Naam skûtsje: It Doarp Huzum Plaats: Leeuwarden Eigenaar: Stichting Vriendenclub It Huzumer Skûtsje Bouwjaar 1925: op de werf van Van der Werff, Buitenstvallaat Drachten Kleur: wit Gewicht: 40 ton Lengte: 19,50 meter Breedte: 3,59 Zeilteken: LM

Renewi vaart koers naar een wereld waarin afval niet bestaat Renewi, marktleider in afvalmanagement en recycling, heeft tot doel ‘de wereld te beschermen door gebruikte materialen een nieuw leven te geven’. Laten we het roer omgooien en alle zeilen bijzetten om samen onze planeet te beschermen. Met de wind in de rug gaan we volle kracht vooruit!

Container nodig? Bestel eenvoudig op www.renewi.com

Skûtsjesilen 2022

Tekst: Henk Poker Foto’s: ThomasVaer Fotografie

- 39 -

Klaas van der Meulen ~ Woudsend

”SKÛTSJES ZIJN MEER AAN ELKAAR GEWAAGD”

H

ij zou twee jaar geleden al zijn debuut als schipper maken, maar het liep allemaal anders. Natuurlijk zorgde dat voor teleurstelling, maar Klaas van der Meulen, over hem hebben we het, kan de knop dan ook snel weer omzetten. “Je moet niet te lang ergens in blijven hangen, dat zorgt voor negatieve energie.” Op die manier zeilt hij ook op het skûtsje van Woudsend. “Klopt, een skûtsje zorgt altijd weer voor verrassingen. Wanneer je daar zo goed mogelijk op reageert, samen met de bemanning, dan behaal je het maximale resultaat.” Klaas kopieert daarbij de manier waarop hij zijn bedrijf in Woudsend aanstuurt. “In Nederland hebben we 25 man aan het werk, in Duitsland gemiddeld 10. We doen het werk, de klussen, met elkaar en zo zie ik het skûtsjesilen ook. Je hebt te maken met een bemanning van 15 à 16 mensen en daarnaast ook nog partners, echtgenoten, volgers, enzovoort. Het is een uitdaging om dat allemaal zo goed mogelijk op elkaar af te stemmen, waarbij de bemanning het niveau waarop je kunt zeilen bepaalt. En je hebt uiteraard te maken met verschillende mensen. Zo zit bijvoorbeeld mijn dochter aan boord, die begint te puberen, waar anderen al jaren getrouwd zijn. Dat geeft een leuke dynamiek, waarbij ik mezelf als coach, aanvoerder en psycholoog zie.” Er wordt veel gevraagd van de bemanning, qua zeiluren, wedstrijden en andere evenementen. “Het mooiste is als iedereen elke keer aanwezig is. Zeker als het hard waait heb je iedereen nodig.” Klaas is blij dat het grootste deel van de bemanning is gebleven.

“Ik hoor regelmatig dat mensen, nu er twee jaar geen SKS was, hebben ervaren dat er meer is dan skûtsjesilen. Het moet daarom dit jaar doorgaan, anders raak je mensen kwijt.” Fanatisme Hij ziet wat de afgelopen twee jaar met de schippers en de bemanningen heeft gedaan. “Het fanatisme is er, bij alle skûtsjes, iedereen gaat voor een goed resultaat. Wellicht speelt de nieuwe formule daarin een rol. Waar je voorheen, bij wijze van spreken, vier, vijf of zes skûtsjes had, die de prijzen verdeelden, daar hebben er nu misschien wel 14 een kans. Zeker wanneer je een slechte start hebt, kom je er niet meer zo gemakkelijk doorheen, heb ik in het voorseizoen gemerkt. We zijn meer aan elkaar gewaagd. De start en wie vooraan zit bij de eerste bovenboei, gaan bepalen wie voorin gaat eindigen.” Klaas kijkt tevreden op het voorseizoen terug. “Je merkte aan alles dat er wedstrijdhonger is, de ploeg is toe aan wedstrijden. Zo hoort het ook. We hebben goed kunnen trainen. De bemanning heeft laten zien dat het verantwoordelijkheid kan nemen. Dat is prettig, want daardoor kan ik me beter concentreren op het sturen.” Alles speelt een rol “Wat er beter kan? Alles, je leert elke keer als je het water op gaat wel weer wat. Er bestaan geen zwart-wit protocollen voor een skûtsje. Het weer, de natuur, hoeveel uren je kunt maken, het gevoel, de beleving; alles speelt een rol. Een skûtsje zorgt altijd voor verrassingen. Gelukkig hebben we een goed zeil en fok, dat we vorig jaar

hebben aangeschaft. We hebben daar in de afgelopen tijd maximaal mee kunnen trainen en dat voelde goed.” Klaas verwacht dat ‘Woudsend’ in het linker rijtje kan eindigen. “Natuurlijk moeten we en willen we kampioen worden”, geeft hij aan. “Maar, dat willen we alle 14. Geluk en pech gaan een rol spelen, het kan alle kanten op. Hoe je het ook bekijkt, een skûtsje is en blijft een moeilijk schip.” Hij heeft ruim 30 jaar ervaring als bemanningslid, onder andere bij z’n oom en vader aan boord. “Dan zou je zeggen dat je wel weet hoe het werkt, maar ik doe nog altijd veel op intuïtie. Zo draag ik bijvoorbeeld nooit een horloge, maar als iemand tijdens een training vraagt hoe laat het is, zit ik er nooit meer dan vijf à tien minuten naast. Daar kan ik dus wel op vertrouwen.” Prestatiedrang Van druk zegt Klaas weinig tot geen last te hebben. “Natuurlijk zou het voor Woudsend mooi zijn als we voorin mee kunnen doen. Maar, druk voel ik niet. Wel heb ik, dat zit in mij, een gezonde prestatiedrang. Ik wil presteren, altijd, anders kun je beter niet meedoen. We hebben er in elk geval hartstikke veel zin in.” Als favorieten bestempelt hij de skûtsjes van Eernewoude, Lemmer, Grou en Joure. “Die zijn mij in het voorseizoen opgevallen. Maar, er zal zo links en rechts ook nog wel verstoppertje zijn gespeeld, dus er kan straks ook ineens iemand anders met de zege aan de haal gaan. Spannend wordt het in elk geval, wij gaan er alles aan doen om in de voorste regionen mee te kunnen strijden.”

Bemanning Klaas van der Meulen Marc de Vries Jeroen Nagelhout Jan van der Molen Bart van Kalsbeek Auke de Groot jr.

Miranda Nagelhout en Sijberen Stoker Noa van der Meulen Ype en Mark van der Meulen

Sigrid Nagelhout Douwe Cuperus Berend Okma Tjeerd van Netten Chris Nagelhout Wetenswaardig Naam skûtsje: Plaats: Eigenaar:

schipper adviseur/trimmer grootzeil grootzeil grootzeil grootzeil/ allround achterop zwaardenvrouw/man jongste bediende in de roef lieren en middendek/ trimmen peilster fok fok fok voordek allround

Klaas van der Meulen Woudsend Stichting Skûtsje Klaas van der Meulen 1912, Roorda, de Piip

Bouwjaar: Drachten Kleur: bruin Gewicht: 45 ton Lengte: 19,50 meter Breedte: 3,69 meter Diepgang: 0,40 meter Zeilteken: W Schipper: Klaas van der Meulen Website:www.deklaasvandermeulen.nl

samen werken.

samen werken en samen vooruit In de gemeente De Fryske Marren houden we er met elkaar de vaart in. Ondernemers hebben in deze mooie gemeente alle ruimte en helpen elkaar waar dat maar kan. Moet de koers verlegd worden? Dan doen we dat samen. Want door krachten te bundelen, komen we verder. Meer weten? www.defryskemarren.nl