Zuid - 18 februari 2016

De Februaristaking was een daad van hartverwarmende solidariteit

Wat vindt u van de stad? Doe mee aan de enquête

Samen met bewoners zijn problemen in de Pijp in kaart gebracht. Handhavers nemen daar gericht actie op

3

11

15

Amsterdam Uitgave van de gemeente Amsterdam

Jaargang 3 nummer 2

18|02|16 editie Zuid

Dagelijkse geschiedenis Albert Cuypstraat in 1961, ter hoogte van de Eerste Van der Helststraat | Foto Stadsarchief Amsterdam Jaren zestig Elke periode in de geschiedenis heeft zijn eigen kenmerken. Op foto’s staat de tijd stil, alles en iedereen blijft eruit zien zoals op het moment dat het beeld wordt gemaakt. In de jaren zestig lieten jongens hun haar groeien en droegen ze spijkerpakken of ribfluwelen kleding. Vrouwen konden voor het eerst een maillot of panty dragen, onder hun steeds korter wordende rokjes. De vrije zaterdag werd ingevoerd en de televisie en auto deden langzaam maar zeker hun intrede. Op de Dam sliepen hippies.

Je paarse krokodil, roze strandbal, nieuwe waterpistool… mag op zondag allemaal mee!

In de jaren zestig bestonden er twee opvattingen over Amsterdam. Is de stad vooral een economische eenheid of staat de woonfunctie voorop? De stad groeide en ontwikkelde zich als plek om geld te verdienen. Maar natuurlijk bleef Amsterdam ook een stad om in te wonen. In dat decennium ontstond ook het ideaalbeeld van Amsterdam als

woonplaats, ontmoetingscentrum en broedplaats van ideeën. In de stad anno nu blijft het balanceren tussen deze twee visies. Levend houden In 1960 werd het Anne Frankhuis geopend, waar bezoekers anno 2016 nog voor in de rij moeten staan. Het is een

icoon in de dagelijkse herinnering aan de Tweede Wereldoorlog. Dagelijks, maar ook op meer specifieke momenten in het jaar houden we de geschiedenis levend. Door te vieren, of door te herdenken. Soms in kleine kring, als het gaat om bijvoorbeeld een overleden familielid. Lees verder op pagina 2

Zondagse zwempret in het Zuiderbad Familiezwemmen Iedere zondagmorgen is het Zuiderbad van 10.00 tot 12.30 uur speciaal gereserveerd voor families. Ook voor kinderen zonder zwemdiploma. In het zwembad liggen dan geen lijnen in het water, dus je mag overal zwemmen! Voor de veiligheid moeten kinderen zonder zwemdiploma natuurlijk wel zwembandjes dragen en begeleid worden door een volwassene. www.amsterdam.nl/sport > Zwembaden > Zuiderbad

Informatie over afval Huisvuil U krijgt vanaf dit jaar geen papieren Afvalwijzer in de brievenbus. In 2016 verandert er niets aan de dagen en tijden dat huisvuil en grofvuil wordt opgehaald. Alle informatie over afval vindt u op www.amsterdam/afval.

2 Amsterdam | 18 februari 2016

Vervolg van pagina 1 Andere keren herdenken we gebeurtenissen die ons allemaal nog bij staan, die een grote impact op de stad hebben gehad.

Amsterdam is een stad met twee zielen in de borst

De Februaristaking van 1941 is zo’n gebeurtenis die niet alleen toentertijd belangrijk voor de stad was, maar die nog steeds een onvergetelijke mijlpaal in onze geschiedenis is. Daarom is de jaarlijkse herdenking, waarover u meer leest op pagina 3, nog steeds springlevend. Twee zielen De staking was een blijk van medemenselijkheid, zegt burgemeester Van der

Laan in de speciale herdenkingskrant die het Comité Herdenking Februaristaking 1941 uitgeeft. Maar we moeten ook oog houden voor het onbegrip en de desinteresse waarmee de Joodse Amsterdammers die de Tweede Wereldoorlog overleefden te maken kregen.Ook van de gemeente, blijkt uit het rapport ‘Openstaande rekeningen’ van het NIOD Instituut voor Oorlogs-, Holocaust- en Genocidestudies. De studie toont aan dat de gemeente

zich onnodig kil en formeel heeft opgesteld tegenover Joodse erfpachters die tijdens de oorlog van hun bezit waren beroofd. Dat maakt, zo zegt de burgemeester, Amsterdam een stad met twee zielen in de borst: de Februaristaking en de massale deportaties. Het verzet mág trots stemmen, als het leed van joden in en na de oorlog maar niet in vergetelheid raakt.

Nieuwe gemeentewerf 100% duurzaam Schinkelbuurt De nieuwe werf op Luchtvaarstraat 9, pal naast de ringweg A10, is nu in gebruik. Meer dan 200 mensen werken hier dagelijks om uw afval op te halen en straten te onderhouden. Bij de bouw zijn de nieuwste duurzaamheidstechnieken en energiebesparende materialen gebruikt. Opvallend zijn de zonnepanelen op het dak, die de energie leveren om het gebouw te verwarmen en de elektrische voertuigen op te laden. Het gebouw is 100 % duurzaam. Alle vuilnisauto’s en veegwagens die u in het stadsdeel ziet rijden, hebben hier hun stalling. Maar huisvuil wordt hier niet opgeslagen: volle vuilnisauto’s rijden di-

rect naar het Afval Energie Bedrijf in Westpoort. Big Bags en bouwafval Op de nieuwe werf kunt u ook Big Bags ophalen en bouw- en sloopafval aanbieden (maandag t/m zaterdag, 08.30-17.00 uur). Maak wel eerst een afspraak via 14 020. Werf Amsterdam-Zuid, Luchtvaartstraat 9. www.amsterdam.nl/afval

Nieuw monument op de Dam: plaats uw steen! WOII Amsterdam krijgt een nieuw monument erbij. Alle Amsterdammers zijn uitgenodigd om mee te doen met het ontwerp.

VUmc viert vijftigste verjaardag Jubileum Het VU Medisch Centrum bestaat 50 jaar. Dit jubileum wordt, gedurende het hele jaar, uitgebreid gevierd met activiteiten voor medewerkers, patiënten, bezoekers, en zeker ook voor buurtgenoten. Het moeten mensen met een vooruitziende blik zijn geweest, de bestuurders van de Vrije Universiteit die halverwege de jaren ‘50 besloten dat er een eigen ziekenhuis moest worden gebouwd aan de De Boelelaan. In tegenstelling tot andere Nederlandse universiteiten, zette de VU vanuit het niets een gebouw met 720 bedden neer. In 1956 ging de eerste paal de grond in. Doel: een gebouw dat minstens vijftig jaar meegaat.

Op 7 mei wordt dit nieuwe monument op de Dam onthuld, ter nagedachtenis aan de slachtoffers van de schietpartij op 7 mei 1945. Bij deze schietpartij, twee dagen na de capitulatie van de Duitse bezetter, vielen 31 slachtoffers. Plaats een steen Op het monument komen de namen van de slachtoffers. Het project ‘Plaats een Steen’ zorgt voor een blijvend gedenkteken, online ontworpen door duizenden deelnemers. Tot 1 maart kunt ook u op www.plaatseensteen.nl steentjes plaatsen en verplaatsen, om zo gezamenlijk de namen van de slachtoffers te schrijven. Er zijn al 10.000 steentjes geplaatst.

De nieuwe gemeentewerf aan de Luchtvaarstraat

Burgemeester Van der Laan plaatst zijn steentje op www.plaatseensteen.nl Na 1 maart worden alle muisklikken vereeuwigd in steen, als permanent onderdeel van het bekendste plein van het land. Meer informatie: www.de-dam-zevenmei1945.nl

Hypermodern in 1966 Dat ging niet over één nacht ijs. In 1957 werd Dokter Frits Kothe als geneesheerdirecteur aangesteld, een jaar later aangevuld met zuster Neeltje Verburg. Zij keken in verschillende landen naar interessante ontwikkelingen op het gebied van zorg. Zo werd er tijdens de bouw een intensive care toegevoegd, een destijds hypermodern idee dat uit Amerika was

overgewaaid. Toen het gebouw in 1966 officieel werd geopend, was het een van de modernste ziekenhuizen van Europa. Alleen wat betreft duurzaamheid hebben de bouwers gefaald. Vijftig jaar is dan ook wel erg lang. Er moest halverwege de jaren ‘80 bijvoorbeeld een polikliniek komen, waar specialisten hun patiënten konden ontvangen. Smaak Verder verandert de smaak, dus kreeg VUmc een paar jaar geleden een nieuwe hedendaagse gevel. De afgelopen jaren is er bovendien in de zorg heel wat veranderd en ook dat maakte aanpassingen noodzakelijk. Maar de fundamenten zijn nog net z0 stevig als bij de oplevering. Alle reden dus om dit jaar het jubileum uitgebreid te vieren. Meer informatie: www.vumc50jaar.nl

Subsidie voor tijdelijke kunstprojecten Openbare kunst Een kunstproject uitvoeren in stadsdeel Zuid? Kunstenaars en kunstinstellingen kunnen subsidie aanvragen voor hun tijdelijke kunstprojecten. Er is subsidie beschikbaar voor nieuwe kunstprojecten met een bijzondere artistieke kwaliteit. Deze kunstprojecten kunnen zowel op straat als binnen zijn, zolang de locatie maar openbaar toegankelijk is. Voor 2016 is er € 75.000,- aan subsidie beschikbaar. Bij een projectbe-

groting hoger dan € 10.000,- moet er sprake zijn van cofinanciering. De Adviescommissie voor de Kunst Zuid beoordeelt de subsidieaanvragen artistiek-inhoudelijk en productioneel. Vraag subsidie aan U kunt subsidie aanvragen tot 31 maart. Kijk voor meer informatie op www.amsterdam.nl/tijdelijkekunstzuid. Daar vindt u de voorwaarden en het stappenplan.

Het VU medisch centrum en de tuin gezien vanuit de lucht in 1969 Foto Stadsarchief Amsterdam

3 Amsterdam | 18 februari 2016

Februaristaking

Staakt! Staakt! Staakt! Jubileum Op donderdag 25 februari wordt bij de Dokwerker de Februaristaking herdacht. Een bijzondere bijeenkomst, want het is 75 jaar geleden dat de staking uitbrak en vele tienduizenden burgers het werk neerlegden en opkwamen voor de vervolgde Joodse bevolking. De staking in Amsterdam kreeg direct gevolg in andere plaatsen. Ook in de Zaanstreek, Kennemerland, Utrecht, Hilversum en Weesp werd gestaakt. Voor heel veel Nederlanders was de Februaristaking een inspiratiebron. De Februaristaking van 1941 heeft nationaal én internationaal grote indruk gemaakt. Het was de enige algemene

Het programma van 25 FEBRUARI: ■

■

■

■

■

■

■

11.00 uur: alle voer- en vaartuigen van GVB staan een minuut stil 12.00 uur: Dirk van Nimwegencentrum, Borgerstraat 52, herdenking Februaristaking door stadsdeel West. 12.00-16.00 uur: Mozes en Aäronkerk aan het Waterlooplein, tentoonstelling van zo’n veertig affiches die door de jaren heen gemaakt zijn voor de herdenking van de Februaristaking. 15.00 uur, hoek Amstel/Zwanenburgwal, herdenking van het Joodse verzet bij het daarvoor opgerichte monument. 15.00 uur, Stopera, herdenkingsbijeenkomst voor de Februaristaking, georganiseerd door kaderleden van de FNV, met sprekers en compilatie van theatervoorstelling STAAKT. 16.30 uur, Jonas Daniël Meijerplein, start van herdenking van de Februaristaking bij de Dokwerker. Toespraak van burgemeester Van der Laan; voordrachten van Joost Prinsen en Thomas Spijkerman, in aanwezigheid van de koning. 17.00 uur, Jonas Daniël Meijerplein, start defilé langs de Dokwerker, gelegenheid tot het leggen van bloemen en kransen.

politieke staking in Europa tegen de anti-Joodse maatregelen van de nazi’s in bezet gebied. Als blijk van erkenning en waardering verleende Koningin Wilhelmina de gemeente Amsterdam in 1946 het devies ‘Heldhaftig, vastberaden, barmhartig’. Dit is sindsdien toegevoegd aan het stadswapen. De Februaristaking is nog steeds belangrijk. U wordt dan ook van harte opgeroepen om op donderdag 25 februari 2016 naar het Jonas Daniël Meijerplein te komen en deel te nemen aan het defilé langs de Dokwerker. De herdenking wordt live uitgezonden op de televisie. Dat gebeurt in een uitzending op NPO1, van 16.00 tot 17.50 uur. Fototententoonstelling Op zondag 21 februari opent voormalig burgemeester Job Cohen om 17.00 uur op het Jonas Daniël Meijerplein een fototentoonstelling over de razzia’s die de directe aanleiding vormden voor de staking. Alle GVB-vervoer een minuut stil Bij deze bijzondere herdenking horen ook bijzondere activiteiten. Zo zet het GVB op 25 februari om 11.00 uur trams, bussen, metro en ponten in heel Amsterdam een minuut stil om aandacht te

Dokwerker op Jonas Daniël Meijerplein vragen voor de staking en de betekenis ervan. De herdenking Kransen en bloemstukken kunnen tussen 12.00 en 15.00 uur worden afgegeven in de Mozes en Aäronkerk aan het Waterlooplein. Ophalen is mogelijk tot 16.30 uur. De herdenking bij de Dokwerker begint om 16.30 uur. Om 17.00 uur start het defilé. Koninklijke aanwezigheid Ook bijzonder is de aanwezigheid van Koning Willem-Alexander. Zijne Ko-

ninklijke Hoogheid neemt dit jaar deel aan de jubileumherdenking en het defilé bij de Dokwerker. Met zijn deelname staat de koning in een 70-jarige traditie. In 1946 was koningin Wilhelmina aanwezig bij de eerste officiële herdenking. In 1952 was koningin Juliana bij de onthulling van de Dokwerker en in 1991 was koningin Beatrix bij de herdenking aanwezig. Kijk voor meer informatie over de Februaristaking in 1941, de herdenking en het volledige programma op www.amsterdam.nl/februaristaking.

Twee dagen van strijd en hoop Solidariteit Op dinsdag 25 februari 1941 - ruim negen maanden na het begin van de bezetting - brak in Amsterdam een algemene werkstaking uit. Het tramverkeer kwam tot stilstand, vele fabrieken en winkels liepen leeg. De Februaristaking was een daad van hartverwarmende solidariteit. Al in 1940 begonnen de Duitse bezetters de Joodse burgers te discrimineren. Daardoor gesterkt trokken NSB'ers door de Joodse buurten in Amsterdam; ze mishandelden bewoners en richtten vernielingen aan. Joodse jongens stelden zich ertegen te weer en één van de schermutselingen

leidde tot het overlijden van een NSB'er. In een reactie hierop pakten de bezetters op 22 en 23 februari 1941 willekeurig 427 jonge Joodse mannen op en deporteerden hen naar concentratiekamp Mauthausen. Geen van hen overleefde het. Deze razzia vormde dé aanzet voor de Februaristaking.

Ooggetuigen In de vroege ochtend van 25 februari verspreidde Mien ten Dam de ‘Staakt’-manifesten rondom het Nassauplein. Zij spoedde zich daarna naar het naaiatelier in de Sint Willibrordusstraat en slaagde erin de ongeveer tachtig meisjes en jonge vrouwen tot staken te bewegen. "Iedereen legde het werk neer. Zelfs de cheffin, van wie ik niet wist aan welke kant ze stond. We liepen gezamenlijk richting Jordaan. Het leek of de hele stad op pad was. Overal zag je grote groepen Amsterdammers. Het was geweldig." Harry Verheij, die in 1941 via de Gemeentelijke Arbeidsreserve gedetacheerd werd bij de tram, reageert: “Die razzia in de Jodenbuurt maakte diepe indruk. Dit konden we niet over onze kant laten gaan! Met de staking hebben we de Duitsers een rake klap gegeven. Als je zo'n staking meemaakt, krijg je het vertrouwen weer terug in de mensen.”

De enige algemene politieke staking in Europa tegen de anti-Joodse maatregelen van de nazi’s in bezet gebied Stakende trambestuurders in de Sarphatistraat in Amsterdam. Voor zover bekend de enige foto van de Februaristaking | Foto: Verzetsmuseum Amsterdam, P. Krüger

Remises Bij de ingangen van de tramremises van de Havenstraat en de Lekstraat werd druk gedebatteerd toen het stakingsparool de ronde deed. Sommige trams reden nog uit, maar keerden vrij snel weer terug. Arbeiders van Publieke Werken, Stadsreiniging en het Gemeentelijk Energiebedrijf sloten zich aan. Groepjes ervan

Op deze typemachine is het beroemde pamflet STAAKT!!! STAAKT!!! STAAKT!!! getikt | Foto: Verzetsmuseum Amsterdam namen de pont naar Noord om mee te helpen de stakingsgolf uit te breiden. Op de scheepswerven en bij bedrijven als Kromhout, Fokker en Verschure ging het werk plat. Ben Sijes: “We pakten de fietsen en gingen als de donder de fabrieken uit, want we wisten: straks komt de Grüne Polizei en die mept je er weer uit. Eruit, eruit, naar de ponten, terug naar de stad. Daar op die pont, dat was iets schoons, dat is een van de mooiste taferelen die ik in mijn leven heb meegemaakt. Die ponten stonden hartstikke vol en de Internationale werd gezongen. Het was werkelijk een grote belevenis.” Dit artikel is een bewerking van een stuk dat Jan de Boo schreef voor de speciale Herdenkingskrant die wordt uitgegeven door het Comité Herdenking Februaristaking 1941.

4 Amsterdam | 18 februari 2016

Wat gebeurt er in Zuid

Bouw parkeergarage onder Boerenwetering gestart Frans Halsbuurt Op dinsdag 12 januari is de bouw van de parkeergarage onder de Boerenwetering gestart. Dit moment werd gemarkeerd met het plaatsen van de eerste damwand voor de bouwkuip. De parkeergarage biedt straks plaats aan 600 auto’s en 60 fietsen. Het is een uniek project binnen de gemeente Amsterdam: nooit eerder werd in de hoofdstad een parkeergarage aangelegd onder een bestaande watergang. Op deze manier wordt optimaal gebruik gemaakt van de beperkte ruimte in de Oude Pijp. Bestuurder Paul Slettenhaar: “De bouw van de garage voorziet in een grote behoefte. Er komt een forse uitbreiding van parkeerplaatsen voor auto’s. Tegelijkertijd komt er ruimte vrij in de Frans Halsbuurt. Die gaan we gebruiken om de buurt aantrekkelijker, leefbaarder en veiliger in te richten.” Nieuwe inrichting Frans Halsbuurt Dankzij de Boerenweteringgarage gaat de parkeerdruk in de Frans Halsbuurt aanzienlijk verminderen. Na opening van de garage in 2017 verwijdert het stadsdeel circa 275 parkeerplaatsen op straat in de Frans Halsbuurt. Er komt meer ruimte voor groen, voetgangers en fietsers. Waaronder extra parkeerruimte voor bakfietsen en scooters.

De eerste damwand wordt geplaatst in de Boerenwetering, waar de bouwkuip komt voor de bouw van de parkeergarage Foto Stuart Acker Holt Voor het definitief ontwerp van de herinrichting kunnen bewoners meedenken over bepaalde details. U kunt dan denken aan welke bomensoort er in de woonwijk komt, of hoe de inrichting van de speel-

plekken eruit komt te zien. Maar u kunt ook meedenken over kleine aanpassingen zoals geveltuinen, in-en uitritten, en de exacte locatie van fietsenrekken en scooterplekken. Het komend jaar houdt

het stadsdeel de buurt op de hoogte via www.amsterdam.nl/zuid en via de Pijpkrant. De herinrichting gaat van start zodra de parkeergarage eind 2017 klaar is.

... en verder in Amsterdam

Amsterdam Museum

Meer Bijlmer in Bijlmer Meer

Museum Het Schip

Centrum Hét stadsmuseum dat het verhaal van de stad vertelt van toen, nu en straks. Het bestaat sinds 1926, als dependance van het Stedelijk Museum. Vanaf 1975 zit het museum in het pand van het oude Burgerweeshuis. De bezoekersaantallen zijn in 2015 verdubbeld. Kalverstraat 92. www.amsterdammuseum.nl

Zuidoost De permanente, gratis tentoonstelling Bijlmer Meer, Vitrine van Zuidoost neemt u mee door de rijke historie van de Bijlmer. Van het droogleggen van het Bijlmermeer in de 17e eeuw en de toestroom van Surinaamse immigranten tot de florerende tijden van AFC Ajax. De objecten zijn afkomstig van bewoners en van bestaande archieven zoals het Ajax Museum en het Stadsarchief. Bibliotheek Bijlmer, Frankemaheerd 2. www.imagineic.nl

West Museum Het Schip heeft haar museale ruimtes verspreid over verschillende plekken in en rond het prachtige 'Amsterdamse School' gebouw Het Schip. Zo vindt u hier het voormalig Postkantoor. De andere bijzondere binnenruimtes van het museum kunt u bezoeken met de rondleiding. Spaarndammerplantsoen 140. www.hetschip.nl

Foto Stadsarchief Amsterdam

Museum Amsterdam-Noord

Buurtmuseum Indische Buurt

Van Eesterenmuseum

Noord Het inzicht dat reinheid infectieziekten helpt voorkomen, bracht het gemeentebestuur ertoe om 21 badhuizen te bouwen. Het badhuis in Vogeldorp, het eerste Tuindorp, kreeg de vorm van een stolpboerderij om het landelijk karakter van Noord te benadrukken. In 2009 werd het badhuis het Museum Amsterdam-Noord, over heden, verleden en toekomst van het stadsdeel. Zamenhofstraat 28. www.museumamsterdamnoord.nl

Oost Er was al een boekje met historische wandelingen; nu hangen er ook 23 historische informatieve borden verspreid door de Indische Buurt. Die vertellen het rijke verhaal van de gebouwen (zoals Herberg Zeeburg, het oudste gebouw, uit 1675), straten en pleinen en hoe deze tot stand zijn gekomen, maar ook over de bewoners van de Indische Buurt. www.facebook.com/m.indischebuurt

Nieuw-West Grijp uw kans en bezoek de museumwoning in de Freek Oxstraat 27-huis in Slotermeer. Elke vrijdag, zaterdag en eerste zondag van de maand. Ervaar de jaren vijftig in een moderne vijftigerjaren gezinswoning. Met kolenkachel, bakelieten telefoon, en Bruynzeelkeuken. Geheel ingericht volgens de principes en idealen van stichting Goed Wonen. www.vaneesterenmuseum.nl/museumwoning

5 Amsterdam | 18 februari 2016

Van Oud-Ehrenstein tot Hemonylaan

Waar komen straatnamen vandaan? Geschiedenis In de loop van de eeuwen is er in Amsterdam een netwerk van straatnamen ontstaan, met thema’s zoals cultuur, natuur, sport of politiek. Maar hoe komen al deze straten aan hun naam? De ‘Commissie naamgeving openbare ruimten’ (CNOR) is ingesteld door het college van B&W om te adviseren over de naamgeving in de stad. In deze commissie zitten (naast ambtenaren van de gemeente Amsterdam) cultuurkenners, een vertegenwoordiger van het Meertensinstituut en van PostNL, die let op de logistieke gevolgen van een naamkeuze. Wat doet de CNOR? De CNOR adviseert het college van B&W over namen voor nieuwe straten en pleinen. De CNOR raadpleegt ook de

Stalinlaan wordt Vrijheidslaan Een voorbeeld van een zeldzame naamswijziging is de Vrijheidslaan in de Rivierenbuurt. Na de Bevrijding werd de Amstellaan hernoemd tot de Stalinlaan. Ook Roosevelt en Churchill kregen een eigen laan in de Rivierenbuurt. Maar toen Rusland in 1956 Hongarije binnenviel, is de Stalinlaan gewijzigd naar de Vrijheidslaan. Een passende naam in de driehoek met Churchill-laan en Roosveltlaan.

bestuurscommissie van het stadsdeel waarin die nieuwe straat zich bevindt. Het gebeurt soms ook dat de CNOR een voorstel schrijft om een persoon te vernoemen, zonder dat er direct een plaats beschikbaar is. Later kan deze naam dan gekoppeld worden aan een plek in Amsterdam. Floris Thoolen en Hans Tomson zijn lid van de CNOR. Floris is coördinator Naamgeving openbare ruimten en ambtelijk secretaris van de CNOR. Hans Tomson is, naast commissielid, jurist bij de gemeente Amsterdam. Wie bedenken de namen in de stad? Floris: “Corporaties, stedenbouwers en projectontwikkelaars. Ook bestuurders en stadsdelen komen met adviezen – zij zijn de beheerders van de openbare ruimte en kennen de cultuur van hun stadsdeel. Niet in de laatste plaats kunnen ook Amsterdammers met een idee voor een naam bij de CNOR terecht.” Hans: “Mensen houden van historische verhalen en namen, en van mensen waarvan zij vinden dat ze een vernoeming verdienen vanwege hun prestaties voor de stad.” Welke overwegingen maken jullie? Hans: “We adviseren om namen in de openbare ruimte te kiezen die passen bij de historie van een buurt of gebied. Als het om mensen gaat, moeten ze natuurlijk van onbesproken gedrag zijn en min-

Vieren van 10 jaar bevrijding, op de Stalinlaan in 1955. Een jaar later werd deze naam veranderd naar Vrijheidslaan I Foto Nationaal Archief stens vijf jaar overleden. In heel bijzondere gevallen kan het eerder, zoals bij Nelson Mandela.” Stel: Amsterdammers willen een straatnaam veranderd hebben. Hans: “Een straatnaam is in principe voor de eeuwigheid. Soms komen er pijnlijke feiten naar boven en verandert

het beeld van die persoon. Dan neemt het college van B&W het besluit om een naam te veranderen. En bovendien, naamswijziging heeft verstrekkende gevolgen. Denk aan postbezorging en bebording van tramhaltes, en alle wijzigingen in de basisregistraties die moeten gebeuren. Dat is ongelooflijk kostbaar.”

Openbaar vervoer

Onderweg naar een betere lijn 51

5

vragen over de vernieuwing van de Amstelveenlijn Lijn 51 (de Amstelveenlijn) voldoet niet meer aan de eisen van de huidige tijd. De sneltrams zijn vaak overvol, zijn verouderd en ze rijden niet vaak genoeg. De Stadsregio Amsterdam heeft nu het ‘Uitvoeringsbesluit’ genomen over het vernieuwen van de Amstelveenlijn. Dit is het startschot voor het aanbesteden en later de daadwerkelijke bouw. Vijf vragen over de Amstelveenlijn. 1. Waarom wordt de Amstelveenlijn vernieuwd? Lijn 51 rijdt sinds 1990. Hij voldoet niet meer aan de eisen van de huidige tijd. De sneltrams zijn vaak overvol, ze zijn verouderd en ze rijden niet vaak genoeg. Ze zijn ook gevoelig voor storingen. Dit kost veel geld en leidt tot vertragingen. Daarnaast is de verkeersveiligheid rondom de lijn niet optimaal. De vernieuwing houdt in dat de huidige sneltramverbinding tussen Amstelveen Westwijk en station Amsterdam CS wordt omgebouwd naar een veilige, snelle, betrouwbare en comfortabele tramverbinding tussen Amstelveen Westwijk en station Amsterdam Zuid. Op station Amsterdam Zuid kunt u straks overstappen op de Noord/Zuidlijn, de Oostlijn, bus en trein. Er komen nieuwe trams en langs de gehele lijn haltes met een lage in- en uitstap. In Amstelveen worden ook drie ongelijkvloerse kruispunten en een nieuw opstelterrein aangelegd.

2. Wat betekent het ‘Uitvoeringsbesluit’? Het Uitvoeringsbesluit is het definitieve besluit over de vernieuwingsplannen. Het is op 15 december genomen door de Stadsregio, het samenwerking met de gemeente Amsterdam en omliggende gemeenten. De Stadsregio is onder meer verantwoordelijk voor het regionale openbaar vervoer. Het Uitvoeringsbesluit is belangrijk, omdat het zorgt voor een financiële bijdrage van het ministerie van Infrastructuur en Milieu. Het vernieuwen van de Amstelveenlijn kost 300 miljoen euro. Van dit bedrag wordt 75 miljoen euro bijgedragen door het ministerie. 3. Gaat de uitvoering nu ook snel beginnen? Nee, dit duurt nog even. Eerst vindt de aanbesteding plaats (het selecteren van een aannemer) en bereidt het Projectteam Amstelveenlijn de uitvoering van het werk voor. In de gemeente Amstelveen worden bovendien twee bestemmingsplannen gewijzigd voor de bouw van de

De verouderde Amstelveenlijn (lijn 51) voldoet niet meer aan de eisen van deze tijd en moet worden vernieuwd I Foto Wiebke Wilting drie ongelijkvloerse kruispunten en het opstelterrein. Deze plannen moeten nog worden vastgesteld. In de gemeente Amsterdam hoeven geen bestemmingsplannen te worden gewijzigd. 4. Wanneer vindt de vernieuwing dan écht plaats? De voorbereidende werkzaamheden starten in 2017 en in 2018 starten de bouwwerkzaamheden. De nieuwe trams komen vanaf begin 2020 aan. De ver-

nieuwde Amstelveenlijn gaat eind 2020 in gebruik. 5. Hoe kom ik meer te weten? De website www.amstelveenlijn.nl staat vol met informatie, achtergronden en actuele berichten. U kunt hier ook uw vragen stellen. Het projectteam Amstelveenlijn is ook bereikbaar via email (info@amstelveenlijn.nl) of telefonisch via 020 470 4070 (24 uur per dag/7 dagen per week).

6 Amsterdam | 18 februari 2016

Amsterdammer van het jaar

‘Ik wil graag iets terugdoen voor Nederland’ Gifgas Nasir Higazi groeide op in Iran. Hij werd kolonel in het leger en raakte gewond

in Groningen. Hij kan me dag en nacht bellen en ik zal voor hem tolken. Vrijdag ga ik naar Groningen om hem te helpen.”

door gifgas tijdens de oorlog met Irak (19801988) In 1987 vluchtte hij naar Nederland. Nu helpt hij dag en nacht vluchtelingen en daklozen. In januari werd Nasir uitgeroepen tot Amsterdammer van het jaar 2015. Nasir (69) werkt als vrijwilliger voor stichting De Regenboog Groep. De stichting helpt mensen die het sociaal moeilijk hebben, zoals daklozen en vluchtelingen. Het hoofdkantoor is aan de Droogbak vlakbij het Centraal Station. Daar vindt het interview plaats, om 10.00 uur ’s morgens. Nasir is buitengewoon vriendelijk en bescheiden. Uit zijn houding, zijn blik en zijn woorden spreekt één ding: hij leeft om andere mensen te helpen. Het is nu tien uur in de ochtend. U werkt ook 's nachts. Heeft u vannacht gewerkt? “Ja, ik ben gisterenavond om acht uur begonnen. Ik heb vannacht een jonge vluchteling opgevangen. Een Afghaanse jongen van ongeveer dertien jaar, hij was helemaal alleen. Hij zou uit Afghanistan vertrekken met zijn invalide moeder, maar die ging uiteindelijk niet mee. Misschien had ze niet genoeg geld om de mensensmokkelaars voor twee mensen te betalen. Ik beschouw die mensensmokkelaars als maffia. Hij werd afgezet bij het Centraal Station. Hij reisde met een vrachtauto en vertelde dat de reis dertig dagen duurde. Hij spreekt alleen Pasjtoe, Afghaans, en kan niet lezen en schrijven. Ik spreek die taal ook en daarom kon ik hem helpen. Hij was bang en huilde. Ik zei hem dat hij in Nederland niet bang hoeft te zijn. Hij gaat morgen met de politie naar een opvangcentrum

U had een drukke nacht. Bent u moe? “Ik ben niet moe. Ik heb veel energie en wil doen wat ik kan. Ik slaap vier uur per dag: ik wil en kan niet slapen. Ik moet werken; zonder werk weet ik niet wat ik moet doen. Ik werk vijf dagen per week veertien uur per dag voor de Regenboog. Sinds september help ik er vooral vluchtelingen. Er komen rond de twintig vluchtelingen per nacht aan in Amsterdam.” U bent zelf gevlucht uit Iran. “Ik kom uit Isfahan, uit een grote familie. Ik werd kolonel in het leger en gaf leiding aan tweeduizend soldaten. We vochten in de oorlog tegen Irak, die begon in 1980. Er was een aanval met chemische wapens. Ik deed mijn gasmasker te laat op en raakte vergiftigd. Het gifgas rook naar komkommer, dat vergeet ik nooit. Ik liep daardoor ernstige schade aan mijn nieren op. Ik kon niet leven onder het fundamentalistische regime en vluchtte in 1987 met mijn vrouw naar Nederland. We kwamen aan in Arnhem. Ik ben nooit teruggegaan naar Iran. Als ik terugga krijg ik de doodstraf, omdat ik deserteerde uit het leger. Ik kan pas terug als Iran een democratie is. Naar de buitenwereld toe is Iran nu een vriendelijk land, maar tegen de bewoners is het hard en streng. De doodstraf wordt veel toegepast.” Hoe was het om in Nederland aan te komen? “Ik vind Nederland een gastvrij land met aardige mensen. Het is een mooi land: de koeien, de weilanden, de straten. Ik ben hier blij. Ook met mijn gezin gaat het hier goed.”

‘Het gifgas rook naar komkommer’ Foto De Regenboog Groep

Waarom doet u dit werk? “Nederland heeft mijn familie en mij geholpen. Ik wil graag iets terugdoen. Graag wil ik het volgende zeggen: be-

dankt, Nederland. Bedankt Amsterdam. En de Regenboog Groep extra bedankt! Dat is de waarheid.”

Asielopvang

Van oudsher gastvrij Vier locaties Noodopvang Amsterdam vangt sinds september 2015 tijdelijk vluchtelingen en asielzoekers op. Zij zijn hier in afwachting van hun asielprocedure, die door de grote toestroom uit met name Syrië vertraging heeft opgelopen. In totaal vangt de gemeente ongeveer 1.300 asielzoekers op, in vier locaties verdeeld over Amsterdam. De opvang van vluchtelingen is niets nieuws voor de stad. Amsterdam is altijd een gastvrije stad geweest voor mensen die op de vlucht zijn voor oorlog, of omdat ze in hun thuisland niet zichzelf kunnen zijn. Rond 1700 had bijvoorbeeld ruim tien procent van de inwoners van Amsterdam de Franse nationaliteit. Meer dan 50.000 Franse protestanten vluchtten naar Nederland omdat ze in Frankrijk gedwongen werden om katholiek te worden. In de jaren zeventig en tachtig van de vorige eeuw moest er vooral noodopvang komen voor mensen uit landen als Chili en Vietnam. In de negentiger jaren waren het Afrikanen, Irakezen, Afghanen en mensen uit

voormalig Joegoslavië die naar Amsterdam kwamen. Inmiddels zijn we een stad waarin we met 180 nationaliteiten samenleven. Divers en gastvrij.

Kijk voor alle informatie over de noodopvang van vluchtelingen en asielzoekers op www.amsterdam.nl/ vluchtelingen. Hier vindt u ook contactgegevens van de diverse hulporganisaties waar u terecht kunt als u zelf ook iets wilt doen voor de mensen die onze stad opvangt.

7 Amsterdam | 18 februari 2016

Amsterdammers in het nieuws

Het Amsterdammertje van het jaar is… Toby Pérez Vrijwilliger Hij doet niet alleen goed werk, hij is ook nog eens heel erg aardig: Toby Pérez, dit jaar gekozen tot Amsterdammertje van het jaar. We ontmoeten hem samen met zijn vader Joaquin op het Centraal Station, net voordat ze samen met een team van vrijwilligers op pad gaan om vluchtelingen op te vangen. “Ik zag op televisie hoe de mensen vanuit Syrië in bootjes naar Europa vluchtten. Er waren ook kinderen bij. Kinderen die huilden omdat ze het koud hadden en omdat ze gewoon in een ellendige situatie terecht waren gekomen. Ik vond het heel zielig voor ze en ik wilde heel graag gaan helpen.” Zo kwam de veertienjarige Toby terecht bij een groep vrijwilligers die zich inzet voor de vluchtelingen. Toby: “Als vluchtelingen in Amsterdam aankomen hebben ze geen flauw idee waar ze naar toe moeten. Ze hebben een lange en gevaarlijke reis achter de rug. Ze zijn moe en ze hebben honger. Amsterdam zien ze vaak als eindpunt, maar ze kunnen hier hun asielprocedure niet starten. Daarvoor moeten ze naar Ter Apel, een dorp in de provincie Groningen.” Welkom Zodra er internationale treinen op het Centraal Station aankomen, gaan Toby

Toby (links) met de kinderredactie op het Centraal Station en de andere vrijwilligers er op af. Op hun fel oranje gekleurde T-shirts staat in verschillende talen ‘Vluchtelingen welkom’ en ‘Wij zijn hier om jullie te helpen’ Toby: “Wij geven de mensen eten en drinken en als het nodig is, geven we ze extra kleren. Daarna brengen we ze naar inloophuis Blaka Watra aan de Droogbak 1. Daar krijgen ze een warme maaltijd. Ze kunnen er douchen en slapen. De volgende dag worden ze op de trein gezet naar Groningen.” Toby geeft ons een rondleiding op het station. Hij laat ons zien waar de treinen aankomen en waar de vluchtelingen worden opgevangen. We zijn allemaal onder

de indruk van wat hij zegt. Hij vertelt over de dankbaarheid van de vluchtelingen en over de mooie reacties die hij vanuit de omgeving krijgt. Ook vertelt hij hoe sommige mensen hem uitschelden omdat ze tegen de komst van vluchtelingen zijn. Zwaar Toby is tenminste twee avonden in de week op het Centraal Station te vinden. “In het begin hielpen we soms wel dertig of veertig mensen op een avond. Nu is dat iets minder, maar het aantal vluchtelingen kan ook zo weer toenemen.” Hoe lang hij dit werk blijft doen? “Zo

lang het nodig is”, antwoordt Toby. “Het is soms wel zwaar, omdat ik overdag ook naar school ga. Maar ik moet er niet aan denken dat de vluchtelingen in mijn stad aankomen en dat niemand ze helpt. Het minste wat ik dan kan doen is ze een maaltijd en een bed aan te bieden. Dat wil ik nog heel lang blijven doen.”

Dit artikel is gemaakt door kinderen uit Amsterdam Zuidoost. Zij volgen de brede schoolactiviteit ‘Buurtkrant’, onder begeleiding van Ellen Jansen.

Vrijwilliger van de Maand

‘Het allermooist is de groei die jongeren doormaken’ Buurtprojecten Iedere maand kiest stadsdeel Zuid de ‘vrijwilliger van de maand’: een vrijwilliger die zich met veel enthousiasme inzet voor zijn of haar vrijwilligerswerk. Als dank geeft stadsdeel Zuid een T-shirt, en bakkerij/café ‘Le Pain Quotidien’ feliciteert de vrijwilliger met een heerlijke taart. Deze maand: Wandana Jiawan Leeftijd: 28 jaar Vrijwilligerswerk: begeleiden van jongeren in de Diamantbuurt bij het opzetten van hun eigen buurtprojecten Wat doe je? “Jongeren uit de Diamantbuurt bedenken en ontwikkelen hun eigen projecten die de buurt beter kunnen maken. Tijdens het project leren de jongeren hun eigen ideeën om te zetten in een plan. Ze vergaderen, doen onderzoek, debatteren, interviewen en komen uiteindelijk tot een resultaat. Betrokken buurtbewoners zoals ik coachen de jongeren daarbij,

'Migratieverhalen': deel uw verhaal Project ‘Migratieverhalen’ wordt gehost door Combiwel Jongerenwerk. Woont u in Amsterdam-Zuid en heeft u een migratieverleden? De projectleiders zijn nog op zoek naar verhalen over niet-Westerse arbeidsmigratie naar Amsterdam in de vorige eeuw. Neem contact op met Combiwel jongerenwerk: Linda Ruiter, l.ruiter@combiwel.nl of 06 2758 1872.

Wandana Jiawan krijgt taart als bedankje voor haar vrijwilligerswerk: “Bij deze projecten zien jongeren wat zij zelf kunnen.” Foto Katrien Mulder waardoor het echt gezamenlijke, breed gedragen buurtprojecten worden waar we allemaal van leren en die iets moois bijdragen aan de wijk.” “Momenteel begeleid ik de jongeren bij het opzetten van hun eigen onderzoeks-, en interviewproject: ‘Migratieverhalen’. De jongeren houden interviews met hun eigen ouders en met buurtgenoten die in de vorige eeuw vanuit andere landen naar onze stad verhuisden. Ze willen leren van deze migratieverhalen en ze doorgeven. Het resultaat van project ‘Migratieverhalen’ zal een boekje zijn met

een aantal migratieverhalen uit de wijk en een eindpresentatie met gezamenlijke maaltijd.” Herinner je je een bijzonder moment tijdens je werk? “Ik vind het ‘t allermooiste om de groei te zien die jongeren doormaken tijdens deze projecten. Ze ontdekken hun eigen stem in het debat en leren wat ze zelf op eigen kracht voor elkaar kunnen krijgen. Ze zien wat ze zelf kunnen en ontwikkelen vaardigheden waarmee ze verder kunnen groeien in de maatschappij. Bijvoorbeeld het meisje uit de groep dat aanvankelijk

niets durfde te zeggen en na het project in haar klas durfde op te staan en durfde te spreken tijdens een debat. Ik geloof dat het dit soort kleine stappen zijn die uiteindelijk een groot effect hebben.” Wat krijg je er zelf voor terug? “Kennis, in mensen en in mezelf. Voor mij is het ook een cadeau dat de jongerenwerkers van Combiwel ons als coaches vertrouwen en aanmoedigen om zelf een groep te draaien. Ik heb me daardoor ook enorm kunnen ontwikkelen: fouten maken mag! Ga het maar gewoon doen, je kan meer dan je denkt.”

8 Amsterdam | 18 februari 2016

Langs de tijdlijn

Amsterdam na de Twee Onze stad ontstond in de dertiende eeuw als een klein vissersdorpje, toen vissers langs de oevers van de rivier de Amstel begonnen met de aanleg van palissades, een omheining van in de grond geslagen palen. Inmiddels is Amsterdam een wereldstad. Een stad met een rijke historie, ook in het jongste deel van onze geschiedenis. Na de Tweede Wereldoorlog veranderde de samenstelling van de Amsterdamse bevolking snel. Veel oorspronkelijke Amsterdammers vertrokken, daartegenover stond de toestroom van Surinamers, Turken en Marokkanen. Inmiddels telt Amsterdam ruim 800.000 inwoners uit 180 verschillende landen, die allemaal Amsterdammer zijn en wonen in een stad vol gebeurtenissen en ontwikkelingen die in ons geheugen staan gegrift.

Stadsuitbreiding

Ajax Europees kampioen 1970 De gouden tijd van Ajax duurde van 1965 tot 1973. 'Voetbal is oorlog' was het motto van trainer Rinus Michels, die dan ook bekend stond als de generaal. Het team speelde het revolutionaire 'totaalvoetbal'. Dankzij de stugge Rinus Michels en het enorme talent van de spelers bereikte Ajax de wereldtop. Het seizoen 1970-1971 was een topjaar voor Ajax. De club had een

bijna onoverwinnelijk team met legendarische spelers als Johan Cruijff, Arie Haan en Piet Keizer. Ajax eindigde in de Eredivisie competitie op een tweede plaats, maar won wel de Europacup I en de KNVB beker. In 1995 floreerde Ajax opnieuw in Europa door onder leiding van Louis van Gaal de Champions League en de Super-Cup te winnen. Foto: Ajax

Foto Stadsarchief Amsterdam 1958 In dit jaar werd de eerste steen gelegd van tuinstad Buitenveldert. In 1959 werden hier de eerste woningen in gebruik genomen. Nu wonen er ongeveer 20.000 mensen, waaronder veel ouderen, en ook een grote Joodse gemeenschap. Deze zuidelijke uitbreiding van Amsterdam was, naast de westelijke tuinsteden, onderdeel van het Algemeen Uitbreidingsplan uit 1935. Door WO II werd dit plan pas in de

jaren '50 uitgevoerd. De westelijke woonwijken zijn ook aangelegd als tuinsteden: stroken met langgerekte flatgebouwen, afgewisseld met groen en sportvelden. Zo verrezen de wijken Slotermeer (1951-1954), Geuzenveld (1953-1958), Slotervaart, (19541960), Overtoomse Veld (1958-1963) en Osdorp (1956-1962). Te midden van deze westelijke tuinsteden kwam de Sloterplas te liggen.

1950

1960

1970

198

Nieuwmarktrellen 1975 De Twintigjarige Stadsoorlog woedde van 1965 tot 1985. Het was een opstand van vrijgevochten jongeren tegen het gezag. Het begon met Provo en eindigde met ingrijpen door de overheid in de Staatsliedenbuurt. De rellen rond de Nieuwmarkt vormden een hoogtepunt. Voor het aanleggen van de metro naar de Bijlmer zou een groot deel van de Nieuwmarktbuurt gesloopt worden. De Weesperstraat zou een snelweg worden naar de Prins Hendrikkade. De gemeente had een 'groot-

schalige' visie op de stad, terwijl de buurtbewoners hun oude kleinschalige buurt wilden behouden. In april 1975 waren er grote rellen tussen bewoners en actievoerders en de politie. De panden werden ontruimd en de metro gebouwd. Maar op de lange duur wonnen de 'kleinschaligen'. De snelweg kwam er niet en de brede weg loopt nu dood bij cafĂŠ Tisfris. De visie van het stadsbestuur veranderde; er kwamen geen nieuwe grote flatwijken, maar de oude buurten werden opgeknapt.

Foto ANP

Provo 1965 Op het Spui was het bronzen beeld Het Lieverdje, een stoer Amsterdams jongetje met een hart van goud, elke zaterdagnacht het middelpunt van een happening met Robert Jasper Grootveld. Hij protesteerde tegen de sigarettenindustrie. Tegelijk werd de anarchistische jeugdbeweging Provo

opgericht. Zij provoceerde het gezag, gekleed in spijkerpakken en met lange haren. Die explosie van jeugdcultuur maakte Amsterdam wereldberoemd. Hippies en rugzaktoeristen kwamen van heinde en verre naar Amsterdam en sliepen in het Vondelpark en zelfs op de Dam, tot dit in 1970 werd verboden.

Foto ANP

9 Amsterdam | 18 februari 2016

ede Wereldoorlog Geen woning geen kroning

Homohuwelijk

1980 Op 30 april 1980 werd prinses Beatrix in Amsterdam beëdigd en ingehuldigd tot Koningin der Nederlanden. De grote ceremonie was in de Nieuwe Kerk op de Dam. Dit vormde voor de kraakbeweging en anarchistische groepen aanleiding om protesten en rellen te organiseren. 'Geen woning geen kroning' was het motto. Bij de Blauwbrug over de Amstel was een grote confrontatie tussen actievoerders en de politie. De actievoerders gooiden stenen en de politie achtervolgde hen te paard op het Waterlooplein. Aan het eind van de dag veranderde het Rokin in een ongekend slachtveld. Er vielen vele gewonden, maar tot ieders grote opluchting geen doden. Ongeveer twee maanden eerder, op 3 maart, hadden tanks de barricaden bij een kraakpand in de Vondelstraat omver gereden. 1980 was het hoogteen dieptepunt van de rellen in Amsterdam.

80

2001 Op 1 april 2001 waren de ogen van de wereld gericht op Amsterdam. Op die dag werd in onze stad het eerste homohuwelijk ter wereld gesloten. Vier stellen stapten die dag in het huwelijksbootje. Zij werden in het stadhuis in de echt verbonden door toenmalig burgemeester Job Cohen. Het homohuwelijk was een volgende bevestiging van Amsterdam als Gay Capital, na de eerste Amsterdam Gay

Pride in 1996 en de Gay Games, waarvan de stad in 1998 gastheer was. De gemeente wil nog steeds dat Amsterdam een veilige, open en internationaal aantrekkelijke roze stad is. Een stad waarin iedereen zichzelf mag zijn, een stad waarin iedereen in vrijheid kan leven: een zogenaamde gay destination. Daarom is in april 2015 de roze agenda gepresenteerd. www.amsterdam.nl/rozeagenda

Foto ANP

1990

2000

2010

Koning ingehuldigd 2013 Op 30 april 2013 zijn wederom alle ogen op Amsterdam gericht, want er wordt een koning ingehuldigd. Na 33 jaar doet Koningin Beatrix afstand van de troon in het paleis op de Dam. Enkele uren later wordt de nieuwe Koning ingehuldigd in de Nieuwe Kerk. De sfeer in de stad is compleet anders dan in 1980: nu is

Bijlmerramp 1992 Zondagavond, 4 oktober 1992. Het bord lag bij velen nog op schoot toen de uitzending van Studio Sport werd onderbroken door het bericht dat er in de Bijlmermeer een vliegtuig was neergestort. Een Boeing van de Israëlische luchtvaartmaatschappij EL AL boorde zich om 18.36 uur in de flats Groeneveen en Kruitberg. 43 mensen overleefden de ramp niet.

In de dagen, maanden en jaren na de ramp bleven er vragen over de lading van het vliegtuig, de mannen in witte pakken en het aantal slachtoffers. De Bijlmerramp wordt elk jaar herdacht bij ‘De boom die alles zag’. Tijdens deze herdenking vliegen er geen vliegtuigen over de Bijlmer, normaal gesproken een drukke aanvliegroute voor Schiphol.

Amsterdam trots en viert de stad uitbundig feest. Overal zijn festiviteiten, zoals op het Museumplein. De dag eindigt met de Koningsvaart op het IJ. De stad ontvangt die dag zo’n 700.000 bezoekers. In totaal maken 1.500 journalisten gebruik van het perscentrum, waarvan 70 tot 80 procent internationale pers is.

10 Amsterdam | 18 februari 2016

Buurtpagina

Stadion- en Hoofddorppleinbuurt Iedere maand staat een van de wijken van Zuid in de aandacht op deze pagina. Deze maand is dat Stadion- en Hoofddorppleinbuurt

De primeur van Olympisch vuur uit Amsterdam Olympisch Stadion Elke Amsterdammer weet waar het Olympisch Stadion staat, fietst er geregeld langs of bezoekt de evenementen. Maar wat maakt dit rijksmonument in historisch perspectief eigenlijk zo bijzonder? Terug naar het jaar 1928: Amsterdam was nog veel kleiner in omvang en aan de rand van de toenmalige stad verrees, in het weiland, een iconisch gebouw voor de Olympische Spelen. Het huidige Olympisch Stadion vormde het hoofdstadion, eromheen stonden tijdelijke accommodaties en werden huizen gebouwd. De architect Jan Wils ontwierp een zeer herkenbaar stadion in de stijl van de Amsterdamse School. Het gebruik van rode bakstenen, de typerende vormen en de roodkleurige kozijnen van ramen en deuren, zijn duidelijke kenmerken van deze bouwstijl. Voor het eerst Olympisch vuur Het nu wereldberoemde Olympisch vuur is ook een Amsterdamse uitvinding van architect Wils. Tijdens de Olympische Spelen van 1928 brandde voor het eerst dit Olympische vuur. Toen simpelweg elke avond met een lucifer aangestoken

en nog niet met de uitgebreide ceremonie zoals we die nu kennen. Naast de primeur van het Olympische vuur, werd er in Amsterdam in 1928 ook voor het eerst een openingsdefilé gehouden met Griekenland - de bakermat van de Olympische Spelen - voorop, en het organiserende land als afsluiter. Deze volgorde word ook nu nog gehanteerd. En wat dacht u van het bekende blauwe bord met de witte ‘P’ van Parkeren? Wat vrijwel niemand weet, is dat dit bord tijdens de Spelen van 1928 is bedacht! De organisatie verwachtte dat er veel bezoekers met de auto zouden komen, een hele uitdaging voor de stad. Door de introductie van dit simpele P-bord wisten bezoekers waar ze konden parkeren en was de organisatie veel minder menskracht kwijt. Volg een rondleiding Het zal u niet verbazen dat er nog veel meer verhalen te vertellen zijn over het Olympisch Stadion. Tijdens de rondleidingen komen verleden, heden en toekomst van het stadion bij elkaar. Voor basisschoolkinderen van groep 7/8 is zelfs een speciale rondleiding ontwikkeld samen met de gemeente. Want ook

Zoek de verschillen: het Olympisch Stadion lag in 1928 nog aan de rand van de stad, in een weiland I Foto Stadsarchief Amsterdam de jonge generatie hoort zijn olympische geschiedenis te leren kennen en te beleven.

per persoon. Basisscholen uit Amsterdam kunnen t/m april 2016 gebruikmaken van een gratis schoolrondleiding.

Meer informatie Rondleiding op aanvraag voor groepen vanaf 5 personen. Kosten bedragen € 10,-

Meer informatie: www.olympischstadion.nl, e-mail educatie@olympischstadion.nl of telefoon: 020 305 4400.

Speelveld voor Rambo en zijn vrienden Buurtinitiatief Twintiger Charlotte woont aan het Van Tuyll van Serooskerkenplein met haar hond Rambo. Charlotte wilde graag dat het hondenspeelveld op het plein opgeknapt werd. Charlotte: “Ik ben gaan praten met het stadsdeel en zo is het balletje gaan rollen.” Rambo is een speelse labrador die de mensen uit de buurt met veel enthousiasme begroet. “Mijn hond Rambo en zijn vrienden kunnen nu loslopen op hun eigen speelveld”, zegt Charlotte. “Daarvoor heb ik een plan geschreven, een bouwtekening gemaakt en uitgezocht hoeveel een hek kost. Verder moest ik driehonderd handtekeningen in de buurt verzamelen. Het hek staat er nu; een stevig draadwerk van 1.20 meter hoog. De honden kunnen er niet meer onderdoor of overheen. Ook staan er op het veld bankjes waar hondeneigenaren met elkaar een praatje kunnen maken.”

Ballenbak Ook de honden begroeten elkaar, op hun eigen manier weliswaar, met druk snuffelen en kwispelen en blaffen. Ze zijn dol op elkaar en op balletjes. Aan het hek hang een ballenbak. Charlotte: “Dat had ik ook bedacht.” Doorzetten “Het is doorzetten en doorgaan als je echt iets wilt veranderen in je buurt. Maar het plein is een stuk levendiger geworden en netter ook.” En Rambo? Hij springt en rent met zijn vriendjes achter hun eigen balletje aan.

“Het plein is een stuk levendiger en netter geworden.” I Foto Lenette van der Plas

Handige contactgegevens Stadion- en Hoofddorppleinbuurt Wijkagenten politie ■ 0900 8844 (voor spoedgevallen, bel 112) ■ Of neem contact op met uw wijkagent via www.politie.nl/wijkagenten Meldingen Openbare Ruimte ■ Telefoon 14 020 ■ www.amsterdam.nl/mor Huis van de Wijk Olympus ■ Programmacoördinator: Marietta de Zorzi ■ Hygiëaplein 10 ■ 06 8317 0915 ■ hvdw.olympus@soozamsterdam.nl

Gebiedsmakelaar ■ De gebiedsmakelaars van het gebiedsteam zijn de schakel tussen bewoners, organisaties en de gemeente. Hoofddorpplein ■ Filiz Alkan ■ 06 1352 5586 ■ f.alkan@amsterdam.nl Stadion- en Schinkelbuurt ■ Netty Verwaal ■ 06 1229 3214 ■ n.verwaal@amsterdam.nl

Bewonersinitiatieven ■ Voor vragen over bewonersinitiatieven kunt u terecht bij de gebiedsondersteuner: ■ Philia Scheuerman ■ 020 252 1404 ■ p.scheuerman@amsterdam.nl Winkelstraatmanager Hoofddorpplein en Olympiaplein ■ Floor Thomasse ■ f.thomasse@stadenco.nl

Ondernemerscontacten ■ Hulp voor ondernemers in hun contact met de gemeente. Voor vragen over ondernemen in het stadsdeel. ■ Margreet Bakker ■ 06 1926 6453 ■ m.j.bakker@amsterdam.nl Contact met de wijkbestuurder Sebastiaan Capel ■ bestuurssecretariaat@zuid.amsterdam.nl ■ Kijk op pagina 15 voor de spreekuren van de bestuurders. Meer weten over de buurten van Zuid? www.amsterdam.nl/buurten en klik op ‘Zuid’.

11 Amsterdam | 18 februari 2016

Schone lucht

Op weg naar een uitstootvrij 2025 Gezond In de nabije toekomst krijgen Amsterdammers alleen nog een parkeervergunning als hun auto de lucht in de stad niet ontoelaatbaar vervuilt. Het is één van de maatregelen die de stad neemt om de lucht schoon te maken. Ook worden de milieuzones uitgebreid. De Amsterdamse lucht moet zo schoon en gezond mogelijk worden, met zo min mogelijk stikstofdioxide, fijnstof en roet. In een Amsterdam met schone lucht kunt u prettig wonen, wandelen en fietsen. Kinderen spelen lekker buiten, zonder dat u zich zorgen hoeft te maken over uw gezondheid. Te veel luchtverontreiniging heeft impact op de kwaliteit van leven en belemmert daarnaast. Op sommige plekken mogen nu geen scholen of woningen gebouwd worden omdat de luchtkwaliteit daar te slecht is. Dat moet anders. Eerste Europese stad Amsterdam is enorm ambitieus. In 2025 moet het verkeer schoon zijn en is onze stad uitstootvrij. Amsterdam is de eerste stad in Europa waar deze ambitie is vast-

Meer informatie De weg naar een uitstootvrij 2025 maakt onderdeel uit van de Agenda Duurzaamheid van de gemeente. De besluiten die zijn genomen gaan nu het inspraaktraject in. Wilt u meer weten over wat de gemeente aan duurzaamheid doet, én wat u zelf kunt bijdragen aan een schone en gezonde stad? Kijk voor alle informatie op www.amsterdam.nl/duurzaam

Openbaar vervoer, vracht- en bestelvervoer worden allemaal uitstootvrij gelegd. Daarom worden er niet in de toekomst, maar nu al maatregelen genomen. Het gemeentebestuur heeft een aantal belangrijke besluiten genomen, waarmee een grote bijdrage wordt geleverd aan de leefbaarheid van onze stad. De gemeente neemt haar verantwoordelijkheid en stimuleert u om dat ook te doen. Schone lucht is voor iedereen belangrijk, en bereiken we alleen door allemaal onze bijdrage te leveren. Schoon parkeren Benzineauto’s die voor 1992 zijn gebouwd krijgen straks geen parkeervergunning meer. Voor auto’s die op diesel rijden ligt de grens op 2005. De bedoe-

ling is dat deze regel rond september wordt ingevoerd. Het geldt alleen voor nieuwe aanvragen, of als u het kenteken op een bestaande vergunning wilt aanpassen. Amsterdam Elektrisch Onze stad is koploper op het gebied van elektrisch rijden en wil dat ook blijven. Daarom wordt het aantal elektrische oplaadpunten uitgebreid van 1.000 naar 4.000. Onlangs zijn ook de eerste twee snellaadpunten geplaatst bij de taxistandplaats op het Centraal Station. Op nog een aantal plekken in de stad verrijzen dit jaar punten waar elektrische voertuigen razendsnel kunnen worden

Twee jaar langer leven met schone lucht Luchtvervuiling Een belangrijke motivatie voor de grote schoonmaak van de Amsterdamse lucht is uw gezondheid. “Luchtverontreiniging scheelt in Nederland gemiddeld twee jaar op de levensverwachting”, zegt dr. Van der Zee, longarts in het OLVG. “Het is niet alleen slecht voor de longen, maar luchtverontreiniging heeft vooral ook effect op het hart- en vaatstelsel. Wanneer ergens een piek in de luchtvervuiling wordt geme-

ten, dan merken ziekenhuizen dat er binnen 24 tot 48 uur meer mensen worden opgenomen met hartinfarcten. Het betreft dan vaak oudere mensen, die al klachten hebben.” De lucht is tegenwoordig al een stuk schoner dan dertig jaar geleden. “We stoken niet meer op kolen bijvoorbeeld”, aldus dr. Van der Zee. “Auto’s zijn nu ook minder vervuilend dan vroeger. Maar er is nog steeds te veel verontreiniging,

waardoor kinderen een vergroot risico hebben op astma of allergieën. Ook het verlies van de longfunctie gaat sneller en het gevaar van longkanker is groter.” Hoewel een groot deel van de luchtverontreiniging in Nederland letterlijk komt overwaaien uit het buitenland, hebben de maatregelen van Amsterdam wel degelijk zin, volgens dr. Van der Zee. “Juist lokaal merk je het effect van schone lucht direct.”

Enquête

Wat vindt u van de stad? De gemeente Amsterdam werkt aan een gastvrije stad. Een stad die leefbaar en duurzaam is, niet alleen voor toeristen en bezoekers, maar vooral voor bewoners en ondernemers. We willen dan ook graag van u weten hoe u de stad ervaart. Uw mening willen wij gebruiken om maatregelen te treffen om van de stad een plezierige woon-en werkplek te maken. Uiteraard willen we de goede dingen behouden. En wat volgens u beter kan, nemen we graag mee in onze maatregelen. U kunt tot eind februari meedoen aan de enquete. Kijk op www.amsterdam.nl/stadinbalans

Onderzoek: Wat volgens u beter kan, nemen we graag mee

opgeladen, wat vooral voor het beroepsmatige verkeer belangrijk is. Uitbreiding milieuzones Voor het vrachtvervoer geldt al sinds 2013 een milieuzone. Dit betekent dat vrachtwagens die voor oktober 2005 zijn gebouwd, de stad niet meer in mogen. Zij moeten hun vracht aan de rand van de stad afleveren, waarna het met kleinere, schone voertuigen de stad in wordt gebracht. De komende jaren wordt de milieuzone uitgebreid. Volgend jaar, in 2017, worden er ook voorwaarden gesteld aan het bestelvervoer. Bestelauto’s die voor 2000 zijn gebouwd wordt dan de toegang tot Amsterdam ontzegd. En in 2018 wordt een volgende stap gezet in het verschonen van de lucht door vervuilende taxi’s. Met zowel de bestel- als de taxibranche zijn afspraken gemaakt. Brom- en snorfietsen van vóór 2011 dragen zo ernstig bij aan de luchtvervuiling dat de gemeente ook deze voertuigen uit de stad wil weren. Openbaar vervoer Om in 2025 alleen schoon verkeer in de stad te hebben, wordt ook het openbaar vervoer uitstootvrij. Het GVB gaat ervoor zorgen dat de bussen uitstootvrij gaan rijden en er wordt ook gekeken hoe bijvoorbeeld de veerponten schoon kunnen worden gemaakt.

12 Amsterdam | 18 februari 2016

Stadspas

loop binnen met de stadspas aanbiedingen maart Van deze aanbiedingen kunt u alleen gebruik maken als op de achterzijde van uw Stadspas het woord “aanbiedingen” in de kleur paars gedrukt staat.

100 Highlights Cruise

Carré Gratis

Heb je je eigen stad wel eens bekeken vanaf het water? Niet voor niets maken jaarlijks vele bezoekers een rondvaart door het UNESCO Werelderfgoed: de grachtengordel. Vanaf de boot kun je ontspannen genieten van het uitzicht op de grachtenpanden uit de Gouden Eeuw, de vele bruggen en andere highlights. Amsterdam is het mooist vanaf het water, kom varen met de Canal Company! Geldig: van 1 maart t/m 24 maart Stadspasprijs: gratis (normaal € 14,50) Kaartverkoop: pas laten scannen aan de kassa’s van Canal Company (zie website voor verkoopadressen) Meer info: www.canal.nl

Allard Pierson Gratis

Koninklijk Theater Carré presenteert Broadway aan de Amstel met PIPPIN, een duizelingwekkende musical vol buitengewone acrobatiek. De voorstelling vertelt het verhaal van Pippin die op zoek is naar zichzelf en de zin van het leven. Deze ‘eye-popping razzle dazzle’ is met originele Amerikaanse cast, slechts 5 weken te zien in Nederland. 9 maart tot en met 10 april, exclusief in Koninklijk Theater Carré. Geldig: 9 maart, 11 t/m 31 maart op dinsdag, woensdag en donderdag Stadspasprijs: € 5, exclusief € 1 restauratietoeslag per kaart en boekingskosten (éénmalig € 4,50 per boeking). Alleen geldig op de tweede rang (normale prijs € 59,50) Kaartverkoop: aan de kassa van Carré (dagelijks geopend van 16.00 tot 18.00 uur en vanaf 1,5 uur voorafgaand aan een voorstelling). Niet geldig i.c.m. andere aanbiedingen of op reeds gekochte kaartjes. Zolang de voorraad strekt

€5

Foto Terry Shapiro Adres: Koninklijk Theater Carré, Amstel 115-125 Meer info: www.carre.nl/pippin

Bijlmer Parktheater In maart kunt u voor € 2 naar een voorstelling in het Bijlmer Parktheater. Met (bekroonde) jeugdvoorstellingen in de voorjaarsvakantie zoals AaiPet en Pokon. En ons paradepaardje: het In The Picture Festival waar jong talent uit Zuidoost laat zien wat het kan! Bekijk het hele aanbod van maart op bijlmerparktheater.nl en koop snel uw tickets! Geldig: 1 t/m 31 maart Stadspasprijs: voor € 2 naar een voorstelling naar keuze (normale prijzen variëren van € 7 tot € 18,50)

€2

Kaartverkoop: aan de kassa Reserveren: 020 311 3933 Adres: Anton de komplein 240 Meer info: www.bijlmerparktheater.nl

De FilmHallen De FilmHallen vertonen dagelijks de beste films in 9 mooie filmzalen. Van de beste Hollywood films tot kleine arthouse cinema, in de FilmHallen is altijd iets te zien voor jong en oud. In de maand maart mag je voor € 1 één film naar keuze bezoeken.

Kom je met de Stadspas naar het DWDD Pop-Up Museum dan ontvang je gratis het boek dat bij de tentoonstelling is uitgegeven. Vanaf 1 maart liggen er 200 boeken klaar voor iedereen die zich meldt met de Stadspas. Maar wees er snel bij, want als ze op zijn, zijn ze op. Geldig: vanaf 1 maart, dagelijks geopend van 10.00 tot 17.00 uur Stadspasprijs: gratis (normale prijs € 10) Kaartverkoop: aan de kassa Adres: Oude Turfmarkt 127 Meer info: www.allardpiersonmuseum.nl

Geldig van: 1 t/m 31 maart Stadspasprijs: € 1 (normale prijs € 11) Kaartverkoop: aan de kassa Reserveren: kosteloos reserveren op www.filmhallen.nl en uiterlijk een halfuur voor aanvang van de film uw Stadspas tonen bij de kassa Adres: Hannie Dankbaarpassage 12 (in de Hallen-Amsterdam) Meer info: www.filmhallen.nl of 020 820 8122

€1

13 Amsterdam | 18 februari 2016

Stadspas

loop binnen met de stadspas

Gratis

Bounz Springen bij Bounz. Bij Bounz gaat trampolinespringen een stapje verder. Lekker een uur lang springen op een veld dat bestaat uit 32 aaneengeschakelde trampolines en een meterslange tumblingbaan. In de maand maart mag u 2 keer (!) een uur komen springen. In verband met piektijden staan hieronder de beschikbare periodes. Reserveren is verplicht. Op maandagen is Bounz gesloten.

Gratis

Geldig: van 1 maart t/m 31 maart (van dinsdag t/m vrijdag) Stadspasprijs: gratis (normaal € 7) Kaartverkoop: aan de kassa Reserveren: 020 611 4481 of per e-mail via amsterdam@bounz.nl Adres: Willinklaan 5 Meer info: www.bounz.nl

Wilt u weten waar u nog meer korting krijgt met uw Stadspas, kijk dan in de Stadspas Kortingsgids 2015/2016. Stadspas, Antwoordnummer 47197, 1070 WB Amsterdam Telefoon: 020 252 6000 (8.30-17.00 uur). Aan deze informatie kunnen geen rechten ontleend worden. Wijzigingen voorbehouden.

Foto Mark Okoh Camera Press London

Joods Historisch Museum Amy Winehouse, een van de meest succesvolle artiesten van de afgelopen tijd, staat centraal in Amy Winehouse: A Family Portrait. Deze persoonlijke tentoonstelling, samengesteld door Amy’s broer Alex Winehouse en The Jewish Museum Londen, belicht Amy’s passie voor muziek en mode, haar joodse familiegeschiedenis en schooltijd. Ook is er aandacht voor Camden Town waar Amy lange tijd woonde.

Geldig: t/m 4 september Stadspasprijs: gratis, (normale prijs € 15). Op vertoon van de Stadspas bij de Museumshop ontvangt u een poster van de tentoonstelling (1 per Stadspas en zolang de voorraad strekt) Kaartverkoop: aan de kassa Adres: Nieuwe Amstelstraat 1 Meer info: www.jck.nl/amy-winehouse

hulpverlener weten of uw aanvraag wordt goedgekeurd. Het hele traject kan een paar weken in beslag nemen.

de hulp die wordt aangeboden in het kader van armoedebestrijding, maar ook regelingen die daarbuiten vallen. Bijvoorbeeld de kwijtschelding van de gemeentebelasting, het jeugdsportfonds en woonlastentoeslag.

Schone lucht

Apparaat te leen Witgoedregeling Kunt u zich een dag zonder koelkast voorstellen? Een week zonder wasmachine of gasfornuis? Als een van deze apparaten stuk gaat, komt dat altijd ongelegen. We hebben ze elke dag nodig, kunnen niet zonder. Als u een laag inkomen hebt is het extra vervelend, omdat u niet zomaar eventjes een nieuwe koelkast kunt kopen. Als u de vervanging niet kunt betalen, kan de witgoedregeling van de gemeente uitkomst bieden. De witgoedregeling is een noodvoorziening. Een speciaal fonds (Fonds Bijzondere Noden Amsterdam) regelt voor u de vervanging van een kapotte wasmachine, koelkast of gasfornuis. Amsterdammers die geen andere mogelijkheden hebben om aan het apparaat te komen, kunnen van de regeling gebruik maken. U krijgt het apparaat in bruikleen. Hoe werkt het? U kunt de witgoedregeling niet zelf aanvragen. Dit doet een hulpverlener voor u. Gaat uw wasmachine, koelkast of gasfornuis stuk en kunt u de kosten echt niet zelf betalen? Ga dan bijvoorbeeld naar een hulpverlener van de Maatschappelijke Dienstverlening in uw stadsdeel of naar een financieel spreekuur.

Het financieel spreekuur Op veel plekken in Amsterdam zijn financiële spreekuren. U kunt hier terecht met al uw vragen over geldzaken. De medewerkers helpen u ook met het aanvragen van extra’s. Zoals geld voor schoolkosten en gratis openbaar vervoer voor ouderen. De locaties bij u in de buurt vindt u op www.amsterdam.nl/pakjekans

U moet kunnen aantonen dat u recht heeft op de witgoedregeling. Neem uw bankafschriften, bewijzen van schulden en/of een afwijzing van de gemeentelijke Kredietbank mee. Hiermee kun u laten zien dat u een laag inkomen en weinig vermogen heeft. Vervolgens krijgt u een huisbezoek. Daarna hoort u of uw hulpverlener een aanvraag kan doen. Het fonds laat uw

Meer weten? Kijk voor meer informatie en voor alle voorwaarden op www.amsterdam.nl/ pakjekans. Op deze site zijn alle regelingen verzameld. U vindt daar niet alleen

U kunt ook contact opnemen via telefoonnummer 020 252 6000.

14 Amsterdam | 18 februari 2016

Europese Unie

Het verdrag van Amsterdam Grondlegger De eerste helft van 2016 is Nederland voor de twaalfde keer voorzitter van de Europese Unie. Vrijwel alle vergaderingen vinden plaats in Amsterdam, op het Marineterrein. Ook wordt er dertien keer een ministeriële vergadering met vakministers georganiseerd in het Scheepvaartmuseum. Nederland is een van de grondleggers van het huidige Europa. Na de Tweede Wereldoorlog werd in 1951 het Verdrag van Parijs getekend. Nederland ondertekende met Frankrijk, West-Duitsland, Italië, België en Luxemburg dit verdrag, dat als doel had de vrede in Europa te verzekeren. Voor dat doel werd de productie van kolen en staal, die toen golden als de belangrijkste middelen voor de productie van oorlogswapens, onder het gezag geplaatst van een gemeenschappelijke Hoge Autoriteit. De EGKS (Europese Gemeenschap voor Kolen en Staal) geldt als de eerste aanzet tot de Europese Unie. Het verdrag van Amsterdam In de eerste helft van 1997 was Nederland ook voorzitter van de Europese Unie. Op 2 oktober van dat jaar, tijdens het voorzitterschap van Luxemburg, ondertekenden de ministers van Buitenlandse Zaken van de vijftien lidstaten het Verdrag van Amsterdam. In dit verdrag zijn afspraken gemaakt over het openen van de grenzen voor personen, en een Europees beleid voor asiel en immigratie. De afspraken van het Akkoord van Schengen zijn met het Verdrag van Amsterdam binnen de

Europese Unie ondergebracht. Onderwerpen die ook tijdens het huidige voorzitterschap actueel zijn. Anno nu Europa is al eeuwenlang enorm belangrijk voor Amsterdam. En omgekeerd speelt de stad ook al heel lang een belangrijke rol op het continent. Amsterdam is tenslotte een internationale, open en bruisende stad en kent een lange geschiedenis wat betreft handel en ondernemen. De ambitie van de stad is om haar positie als Europese vestigingsregio en economische motor te versterken. Qua handelspositie valt Amsterdam in de categorie Brussel, Frankfurt en Chicago. En als vestigingslocatie van internationale hoofdkantoren staat Amsterdam op de vierde plaats binnen de EU. Van oudsher is de welvaart van Amsterdam en de regio verbonden aan de positie als internationaal zaken- en handelscentrum. Dit maakt de stad in Europa en de rest van de wereld interessant als toegangspoort en verbindende schakel tussen internationaal werkende bedrijven, organisaties en steden. Dat is goed voor de stad én goed voor Europa.

Ter ere van het voorzitterschap is de stad aangekleed met onder andere deze vlaggen Meer weten? De Europastrategie van Amsterdam vindt u op www.eu2016.amsterdam. Op deze pagina is ook alle informatie over het huidige voorzitterschap te vinden,

zoals de kalender en het culturele programma. Ook als u meer wilt weten over de eeuwenlange relatie tussen Amsterdam en Europa kunt u op deze site terecht.

Vernieuwing

Het verleden en de eeuwigheid Erfpacht 2016 is een belangrijk jaar voor de Amsterdamse erfpacht. De gemeente wil eeuwigdurende erfpacht invoeren, als eerste voor nieuwbouw. Voor mensen die nu al erfpachter zijn, wordt de waarde van de grond nog maar één keer bepaald na vaststelling van de Overstapregeling. Grote prijsstijgingen horen dan tot het verleden. De erfpachtvernieuwing moet zorgen voor meer zekerheid en duidelijkheid voor de erfpachter. Maar waar komt erfpacht vandaan en waar gaat het precies naartoe?

Al in het oude Egypte en in het Romeinse rijk werd staatsgrond in erfpacht uitgegeven. In Amsterdam dateren de eerste uitgiften in erfpacht uit de 15e en 16e eeuw. De grond binnen de vestingwerken was volledig benut. Het stadsbestuur onteigende landbouwgronden

rond de stad om verder te kunnen uitbreiden. Het bestuur slaagde er echter niet in alle grond ook weer te verkopen. Een deel werd daarom in erfpacht uitgegeven voor tuinbouwdoeleinden. Zo ontstond in de zeventiende eeuw de Plantagebuurt.

In de zeventiende eeuw ontstond de Plantagebuurt dankzij erfpacht

Erfpacht voor de gemeenschap Tussen 1850 en 1896 werden terreinen voornamelijk aan ondernemers in erfpacht uitgegeven. Zij wilden vaak liever hun kapitaal in hun bedrijf investeren, dan in grond. Het raadslid mr. M.W.F. Treub - later wethouder en uiteindelijk minister - diende in 1890 een motie in om enkele percelen bouwgrond niet te verkopen. Hij wilde ze ‘in opstal uitgeven‘. Eind 1896 leidde dit tot de invoering van erfpacht. Het ging om een erfpachtstelsel met erfpacht op langere termijn (75 jaar), met een vaste canon (vergoeding voor gebruik). De uitvoering ging langzaam. Bezwaren leidden in 1915 tot herziening. Voortaan werd grond uitgegeven in voortdurende erfpacht, met de mogelijkheid om de canon en de bepalingen na 75 jaar te verande-

ren, en daarna telkens na 50 jaar. We hebben vandaag de dag nog voortdurende erfpacht. Door de jaren heen zijn de Algemene Bepalingen (de spelregels van het stelsel) gewijzigd om aan de eisen van de tijd te voldoen. Eeuwigdurende erfpacht: meer weten? De gemeente wil voortdurende erfpacht veranderen in eeuwigdurende erfpacht. Binnenkort kunt u inspreken op de Algemene Bepalingen van dit nieuwe stelsel. Daarna kan bij nieuwbouw eeuwigdurende erfpacht ingaan. Vervolgens komt er een overstapregeling. Daarin staat op welke manier mensen die nu al erfpachter zijn, kunnen overstappen naar het nieuwe stelsel. Ook hierop kunt u reageren. Meer weten? Kijk dan op www.amsterdam.nl/erfpacht.

15 Amsterdam | 18 februari 2016

Beste zorg

Slachtoffers seksueel geweld 0800 0188 Het Centrum Seksueel Geweld Amsterdam-Amstelland (CSG) biedt dag en nacht hulp aan iedereen die kort geleden een aanranding of verkrachting heeft meegemaakt. Om goede zorg te bieden, wordt door verschillende hulpverleners samengewerkt. Het CSG heeft geen locatie die u kunt bezoeken, maar is een samenwerkingsverband van organisaties met expertise op medisch, psychisch en forensisch gebied. Het Centrum Seksueel Geweld is 24 uur per dag, 7 dagen per week bereikbaar via het gratis telefoonnummer 0800 0188. Iedereen kan slachtoffer worden van seksueel geweld. U verdient na zo’n vreselijke gebeurtenis de best mogelijke zorg. Daarom werken artsen, verpleegkundigen, politie, psychologen, maatschappelijk werkers en seksuologen nauw samen. Alle professionals houden zich aan hun beroepsmatige geheimhoudingsplicht. Als u dat wilt, brengt het CSG u in contact met de politie. U krijgt dan een gesprek waarin wordt uitgelegd hoe de procedure

zakelijke zorg nu ook beschikbaar voor slachtoffers die zich niet bij de politie melden. Dit is belangrijk, omdat lang niet iedereen na een verkrachting of aanranding contact wil met de politie. Naar schatting wordt in slechts 10% van de verkrachtingen of aanrandingen aangifte gedaan.

mensen aangifte gedaan van een verkrachting of aanranding. Daarvan was 97% vrouw. De daders waren in 54% van de aangiften een onbekende. Een onbekende dader betekent meestal dat de identiteit van de dader wel bekend is, maar dat het slachtoffer en de dader elkaar korter dan 24 uur kennen.

Cijfers in Amsterdam Vanaf 2012 tot mei 2015 hebben 260

Wilt u meer informatie, kijk dan op www.centrumseksueelgeweld.nl

bij de politie werkt. Slachtofferhulp Nederland of gespecialiseerde advocaten kunnen u helpen bij het juridische traject. Ook als u geen aangifte wil doen in Amsterdam werken de verschillende organisaties al langer samen om goede zorg te bieden aan slachtoffers van seksueel geweld die zich bij de politie melden. Met de komst van het Centrum Seksueel Geweld, per 1 januari 2016, is deze nood-

Leefbaar en veilig

Handhaven helpt in de Pijp Gerichte acties De Pijp is populair. De markt, het winkelaanbod en de cafés en restaurants trekken dagelijks veel bezoekers. Maar daardoor is de druk op de buurt erg hoog. Om de Pijp voor iedereen leefbaar en veilig te houden, is het nodig om regels af te spreken. En deze te handhaven. Van maart tot november 2015 deed stadsdeel Zuid een proef met intensieve handhaving en toezicht in de Pijp. Deze proef bleek een succes. Met bewoners De basis voor de proef was om samen met buurtbewoners de problemen in de wijk in kaart te brengen, en daar gericht actie op te ondernemen. Bewoners ken-

nen de wijk immers het beste en ook de plekken waar en waarop de handhaving beter kan. In de Pijp liggen de problemen vooral rond: ■ het aanbieden van huisvuil, ■ fietsen op de stoep, ■ fiets- en autoparkeren, ■ overlast van horeca en uitstallingen van winkels. De gerichte acties hebben resultaat gehad. Zo wordt er nu onder andere minder afval verkeerd aangeboden, houden fietsers zich beter houden aan de regels en is er minder overlast van horeca op het Gerard Douplein en omgeving. Naast de handhavingsactiviteiten, zijn deze resultaten ook behaald dankzij fysieke maatregelen zoals verplichte fietsparkeervakken en markeringen voor terrasafmetingen en winkeluitstallingen.

Buurt ziet verbetering Uit de evaluatie van de proefperiode blijkt dat de leefbaarheid aantoonbaar is verbeterd. Bewoners, ondernemers én de handhavers zien verbeteringen. Daarom gaat het stadsdeel in 2016 door met deze vorm van handhaven in het drukke deel van de Oude Pijp. Airbnb Toekomstige acties zijn gericht op communicatie met aanbieders van Airbnb-accommodaties, om toeristen te wijzen op de regels voor het aanbieden van huisvuil. Maar ook op het maken van afspraken met ondernemers over bevoorrading, en het uitbreiden van fietsparkeerplaatsen. Verder gaat het stadsdeel door met het verwijderen van fietswrakken en weesfietsen. Dit geldt

■ ■ ■ ■

Bouw- en Woningtoezicht: 14 020 (09.00 10.00 uur) Meldingen openbare ruimte: 14 020 Bedrijfsafval: 020 252 1111 Horeca-overlast: 020 421 4567 Meldpunt Zorg en Overlast: 020 252 1670

e-mail: stadsdeel@zuid.amsterdam.nl website: www.amsterdam.nl/zuid postadres: postbus 74019, 1070 BA Amsterdam facebook.com/ZuidAmsterdamNL twitter.com/stadsdeelzuid

Stadsdeelkantoor President Kennedylaan 923 Stadsloket Zuid is sinds 2 juni geopend van maandag tot en met vrijdag van 08.00 tot 18.00 uur. De meeste zaken regelt u aan de inloopbalie, soms moet u een afspraak maken. Afspraak maken Bij het Stadsloket moet u een afspraak maken voor: ■ aangifte huwelijk (ondertrouw) of geregistreerd partnerschap ■ naamswijziging ■ inname en beoordeling brondocumenten ■ aanvraag M46-verklaring ■ erkenning ■ inzage bouwarchief ■ inzage ingediende aanvragen ■ inzage verleende vergunningen

■ ■

■

voorbespreken omgevingsvergunning (WABO) exploitatievergunning escortbemiddelaar

Huis van de Wijk Olympus, Hygiëaplein 10 Inloopspreekuur: ma, wo en vr 09.00-12.00 uur

Spreekuren dagelijks bestuur Bel voor het maken van een afspraak met 14 020 of maak de afspraak online via www.amsterdam.nl/openingstijden.

Iedere week houden de leden van het dagelijks bestuur (DB) spreekuren voor bewoners uit het stadsdeel. e-mail: bestuurssecretariaat@ zuid.amsterdam.nl

Sociaal Loket Voor informatie en advies over Wmo-voorzieningen, zorg en welzijn. e-mail: loketzorgensamenleven@ zuid.amsterdam.nl telefoon: 020 252 4255 ■ Stadsdeelkantoor Zuid, President Kennedylaan 923 Inloopspreekuur: ma, di, wo en vr 08.30-12.00 uur Op afspraak: do 13.00-20.00 uur (bel voor een afspraak vóór wo 12.00 met het Loket) ■ Dienstencentrum De Berlage, Lekstraat 13a Inloopspreekuur: ma 13.30-16.30 uur. Wo 09.00-12.00 uur ■ Huis van de Wijk Buitenveldert, A.J. Ernststraat 112 Inloopspreekuur: ma, di en do 13.30-16.30 uur ■ Huis van de Wijk De Pijp, 2e van der Helststraat 66 Inloopspreekuur: di 09.00-12.00 uur. Wo en vr 13.30-16.30 uur

ook voor onjuist geparkeerde fietsen in de 1e Van der Helststraat. Eind 2016 vindt er weer een evaluatie plaats.

Colofon

Stadsdeel Zuid - contact en openingstijden ■

Handhavers controleren in de Pijp gericht op de grootste problemen in de wijk, zoals fietsen op de stoep

Sebastiaan Capel Spreekuur: elke donderdag, van 9.00-10.00 uur Locaties: oneven weken in Huis van de Wijk Rivierenbuurt (Rijnstraat 115). Even weken in Huis van de Wijk Olympus (Hygiëaplein 10).

Paul Slettenhaar Spreekuur: elke vrijdag, van 10.30-11.30 uur Locaties: oneven weken in Huis van de Wijk Buitenveldert (A.J. Ernststraat 112). Even weken in Huis van de Wijk Coenen-Lydia (Roelof Hartplein 2a).

Marijn van Ballegooijen Spreekuur: elke maandag, van 16.00-17.00 uur Locatie: oneven weken in Huis van de Wijk De Pijp (2e Van der Helststraat 66). Even weken in Wijkcentrum De Pijp (Gerard Doustraat 133). Kijk voor meer info en exacte data op: www.amsterdam.nl/zuid, onder Bestuur en Organisatie > Dagelijks bestuur.

Jaargang 3, nummer 2, 18 februari 2016 ■ Amsterdam is een uitgave van de gemeente Amsterdam ■ Amstel 1 ■ Postbus 202, 1000 AE Amsterdam ■ E-mail: krant@amsterdam.nl ■ Internet: www.amsterdam.nl ■ Telefoon: 14 020 (Ingesprektoon of geen toon? Bel 020 624 1111) ■ Hoofdredactie: Djoe Lan Tan ■ Eindredactie: Jeroen Nan ■ Beeldredactie: Edwin van Eis ■ Coördinatie: Thea Bielsma ■ Fotografie, tenzij anders aangegeven: Edwin van Eis, Marjolijn Pokorny en Alphons Nieuwenhuis Aan dit nummer werkten mee: Stefan Baas (eindredactie Zuid), Minka Bos, Thijs de Bruijn (Movement), Lenette van der Plas, Anne Rademakers en Eva de Visser Vormgeving: Floppy Design (Amsterdam) Productie: Movement (Amsterdam) ■ Druk: De Groot Drukkerij BV Goudriaan / Koninklijke Drukkerij Vorrselmans BV Zundert ■ Verspreiding: Post NL ■ In deze krant staat informatie van de gemeente Amsterdam ■ De volgende editie van Amsterdam verschijnt op 24 maart ■ De krant wordt huis aan huis verspreid, ook bij brievenbussen met een JA-NEE of NEE-NEE sticker omdat het om overheidsinformatie gaat ■ Klachten over de bezorging? Bel Post NL via tel. 0900 0990 (€ 0,45 per minuut) ■ ■

16 Amsterdam | 18 februari 2016

Eruit in Zuid

Eet mee met de ‘Eetclub van Jong en Oud’ De Pijp Eind februari start in de Pijp een nieuw project: De ‘Eetclub van Jong en Oud’, een initiatief van Stichting SeniorenStudent en Cordaan. Bij De Eetclub van Jong en Oud bereiden én nuttigen 15 senioren maandelijks een warme maaltijd samen met enthousiaste studenten. Iedere senior levert hierbij een bijdrage op zijn of haar eigen manier, zodat iedereen naast gast ook vrijwilliger is. Een bij-

Zuid beweegt!

drage kan zijn: helpen met het bedenken van recepten, het bereiden van de maaltijd of het promoten van het gastoptreden bij buurtbewoners. Na iedere maaltijd zal namelijk een bijzondere gast een optreden verzorgen. Voor deze op-

tredens gaan de deuren open voor alle buurtbewoners en andere geïnteresseerden. d’Oude Raai De maandelijkse Eetclub en bijbehorende optredens vinden plaats op Cordaan-locatie d’Oude Raai aan de Ferdinand Bolstraat 321. Op zondag 28 februari vindt de eerste bijeenkomst plaats. Houd de website van Stichting SeniorenStudent (www.stichtingseniorenstudent.nl) in de gaten voor meer in-

formatie over de data, tijden en inhoud van alle toekomstige optredens. Meedoen aan de Eetclub? Bent u 65+, vindt u het leuk om nieuwe contacten op te doen en houdt u van koken en eten? Senioren die maandelijks deel willen nemen aan De Eetclub van Jong en Oud kunnen zich nu aanmelden! Neem contact op met Anne Rademakers van Stichting SeniorenStudent voor meer informatie: info@stichtingseniorenstudent.nl of 020 308 0916.

Bewegen is gezond, maar vaak komt het er niet van. Stadsdeel Zuid geeft u graag een duwtje in de rug met een gratis proefles. Iedere maand staan er in deze krant vouchers die u bij een sportaanbieder in de buurt kunt inleveren voor een gratis proefles. U mag per sportaanbieder één keer gebruik maken van de proefles.

Gratis proefles Goed voor één proefles bij Diplomazwemmen, wedstrijdzwemmer en waterpolo bij zwemvereniging De Meerkoeten ■ Jong en oud met A- en B-diploma ■ De Mirandabad, De Mirandalaan 9 ■ Wo. 19.00-20.00 uur (diplomaen wedstrijdzwemmen) en 20.00-21.00 uur (waterpolo) ■ Telefoon: 06 3196 2706 ■ Proefles: dylan.95@live.nl ■ Algemene info lidmaatschap: info@demeerkoeten.nl ■ www.demeerkoeten.nl ■ Loop voor aanmelding door naar het 25-meterbinnenbad (in zwemkleding) en meld je bij één van de zwemmers.

✁ Nordic Walking ■ 40+, ouderen, beginners ■ Vondelpark (Ingang Amstelveense Weg) ■ Vondeltuin (restaurant de Vondeltuin) ■ Vrijdag 9.15 uur ■ 0229 239 447 ■ Info@sportwandelschool.nl ■ www.sportwandelschool.nl ■ Aanmelding vooraf per mail of telefonisch ✁ KTV Olympia, turnen en trampolinespringen ■ Van 18 tot 81 jaar, van totale beginner tot ervaren turner ■ Schoolgebouw “De Mozaïek” ■ Verbindingstraat 2 (2 hoog) ■ Maandag en woensdag, 20.00-22.00 uur ■ 06 4223 9260 ■ bestuur@ktvolympia.nl ■ www.ktvolympia.nl ■ Aanmelding niet verplicht Wilt u ook een gratis proefles aanbieden in deze rubriek? Dan kunt u mailen naar sportconsulent.sdz@amsterdam.nl.

Meld u nu aan voor De Eetclub voor Jong en Oud, doe mee met de maandelijkse diners en geniet van de gastoptredens Foto: Stichting Seniorenstudent

Zuidas

‘Ondernemers, kom naar Zuidas’ Plintenmanager Sinds 2008 houdt Saskia Rill zich bezig met de Zuidas als zogenaamde ‘plintenmanager’. Een unieke functie die wel wat uitleg nodig heeft. Want wat zijn ‘plinten’? En wat valt daar aan te managen? Kort door de bocht: Saskia Rill helpt ondernemers die een zaak willen beginnen in Zuidas zodat het een levendigere omgeving wordt. Saskia Rill: “Een fantastische uitdaging.” Levendigheid als doel, plinten als middel Bij het woord plint denken velen aan het latje tussen de vloer en de muur. Niet aan stadsinrichting. Maar in de bouwwereld worden de begane grond en de eerste verdieping van een pand ook een ‘plint’ genoemd. Daar vallen dus onder andere winkels en horeca onder. Saskia Rill: “Plinten zijn ontzettend belangrijk voor de uitstraling van een straat of een gebied, want lege winkelpanden hebben invloed op de beleving van een stad. Een plint die gevuld is met een winkel, een sportschool of een restaurant geeft direct reuring op straat. En een gebied waar veel mensen rondlopen geeft sneller een gevoel van veiligheid.” “Als afdeling Zuidas hebben wij een speciaal programma ontwikkeld: Leef Zuidas”, vertelt Rill. “Sinds een tijd bouwen wij vanuit die visie aan een plek waar het fijn is om te wonen, werken en verblijven. Zoiets is lastiger over te laten aan de markt.”

‘Plintenmanager’ Saskia Rill: “De toename van reizigers, bewoners en bezoekers in Zuidas biedt volop kansen voor ondernemers.” Opticien, slager en visboer Rill kent veel mensen, waardoor ze vaak hoort waar behoeftes of kansen liggen. Je kunt haar zien als een soort makelaar, “maar wel eentje zonder winstoogmerk”. Het mooiste is als nieuwe ondernemers iets toevoegen aan het gebied. “Daarom benader ik zelf ook ondernemers als ik denk dat ze een aanwinst zijn. Een opticien, een slager en een visboer kunnen we bijvoorbeeld best gebruiken hier.” Nu het nog kan “Veel mensen denken bij Zuidas aan grote kantoren, maar het is ook pionieren. Zo vestigden zich leuke nieuwe on-

dernemers zoals het Zwarte Fietsenplan, radiostation Zuidas FM en de Wijnboetiek. En er komt veel meer aan. De toename van reizigers, bewoners en bezoekers in Zuidas biedt namelijk volop kansen voor mensen met een ondernemersgeest. Juist omdat het gebied nog niet af is en de bouwontwikkelingen onverminderd doorgaan is het zaak ‘de kans te grijpen nu het nog kan’.” Ondernemers die zich willen vestigen in Zuidas kunnen contact opnemen met Saskia Rill: 06 222 03743, e-mail: srl@zuidas.nl.