Skip to main content

Bouwersjournaal september 2010

Page 1


“Het ondernemerschap zit in mijn bloed”

» pagina 5

Zo ben ik begonnen

Zo werkt dat

» pagina 9

Gelijmd monteren

Nog lang niet versleten

» pagina 15

De vakman

Hét vakblad voor bouw en industrie Bouwers

Leidekkers werken aan restauratie Oirschotse

Sint-Pieter (lees verder op pagina 2)

Klus op hoogte

Zzp’er werkt hard

De zzp’er in de bouw is man, gemiddeld 44 jaar en maakt veel meer uren dan iemand met een voltijdbaan. Hij verdient gemiddeld 42.000 euro bruto per jaar. Dat staat in het rapport ‘Zzp’ers in de bouw: marktpositie en vooruitzichten’ van het EIB. Het aantal zzp’ers in de bouw is de afgelopen jaren sterk gegroeid. Nu zijn het er ongeveer 80.000. Zij vormen inmiddels 15 procent van de werkenden in de sector, 10 procentpunt meer dan in 1996. De komende jaren groeit hun aantal nog wel maar niet meer zo hard, verwacht het EIB. In 2020 ligt het aantal tussen de 80.000 en 125.000.

Bouwvak afschaffen

Vakbond FNV Bouw wil de bouwvak op de helling zetten. Volgens de vakbond is het wekenlang platleggen van bedrijven in de zomerperiode ouderwets. Het zou beter zijn om de medewerkers flexibiliteit te gunnen zodat ze het gehele jaar door op vakantie kunnen. Dat zegt John Kerstens van FNV Bouw. Volgens Kerstens zijn de bouwvakkers van de toekomst van een andere generatie. Er zijn jonge mensen nodig en vaak leven die samen in een huishouden met tweeverdieners. Zij willen samen het huishouden draaiende houden. Dat kan niet als een van de partners gebonden is aan een speciale periode qua vakantie. Kerstens is dan ook van mening dat de bouwvak een moderne bouwsector in de weg staat.

baar voor scholing

De provincie Gelderland stelt opnieuw 400.000 euro beschikbaar voor onderwijs-vouchers voor de bouwsector, vanwege groot succes. Het vorige budget van 400.000 euro van de provincie voor scholingstrajecten is binnen een half jaar opgegaan: 528 medewerkers van 48 verschillende bedrijven maakten er gebruik van. De bouwsector verkeert nog steeds

in zwaar weer. Ook dreigt er een tekort aan leidinggevend personeel in de bouw. Extra scholing biedt werknemers meer kansen en maakt een overstap naar ander werk binnen de sector makkelijker. Door werknemers nu de juiste opleiding aan te bieden wordt tevens geïnvesteerd in het huidige en toekomstige kaderpersoneel van bedrijven.

in

2

Restauratie

“Zonder leihamer en hakbrug maak je geen dak”

Leidekkers werken aan restauratie Oirschotse Sint-Pieter

Op het marktplein van Oirschot hebben de toeristen een koel plekje gezocht onder de bomen. Hoog boven hen, op het dak van de Sint-Pieter, werken leidekkers in de zinderende zomerhitte aan het behoud van het bezienswaardige monument.

De karakteristieke, stevige toren van de Oirschotse Sint-Petruskerk , in de volksmond Sint-Pieter genoemd, gaat voor ongeveer de helft schuil achter blauw steigerdoek. Dat geeft precies aan hoe ver de complete restauratie van de buitenkant van de kerk is gevorderd. In het voorjaar van 2009 is het omvangrijke project begonnen met het herstel van de stompe torenspits en het uitkappen van verweerde voegen. Eind volgend jaar moet de historische kerk weer gereed zijn voor de toekomst, met nieuw voegwerk, nieuwe leien op de daken, vernieuwd ijzerwerk en weer gave natuurstenen bouwdelen en ornamenten.

Uniek leidekkerswerk

Ferdy Bogaerts staat op een hoogte van ruim twintig meter te overleggen met de voorman van de leidekkersploeg. Als bedrijfsleider en eigenaar van Leidekkersbedrijf F. Bogaerts B.V. uit Ravenstein is hij verantwoordelijk voor de vakkundige uitvoering van het leidekkerswerk aan de Sint-Pieter. Bogaerts (45) heeft zelf het leidek-

kersvak geleerd van zijn vader. Hij kent de kneepjes van het vak en weet ‘een mooi werk’ te waarderen. Bogaerts: “Dat een groot monument als dit in zijn geheel wordt aangepakt, kun je gerust uniek noemen. Wij verzorgen de totale vernieuwing van het dakwerk. Dat wil zeggen dat we ruim honderdduizend leien vervangen en dat we het lood- en koperwerk van het hele dak voor onze rekening nemen. De oude leien zijn in afgelopen vijftig jaar onder invloed van de weersomstandigheden brokkelig geworden. De nieuwe leien komen uit Wales. Die zijn van topkwaliteit. Als die erop liggen kan het dak van de kerk er in principe weer voor honderd jaar tegen.”

Durven klimmen

Het vakmanschap van de leidekker is volgens Ferdy Bogaerts alleen te leren als je voldoende praktijkervaring opdoet. Vroeger was leidekkerswerk een onderdeel van het vak van de loodgieter. Leerlingen werden op de werklocatie ‘in de leer genomen’. Sinds drie jaar bestaat er in Neder-

Uiterlijk van de Sint-Pieter in Oirschot, voor de helft gerestaureerd

land een aparte beroepsopleiding voor leidekker bij het BGA in Boxtel en Nieuwleusen (bij Zwolle), en ook daar is praktijk de hoofdzaak. Van de ploeg van vijf leidekkers die werken aan de Oirschotse Sint-Pieter hebben er drie de vakopleiding gevolgd terwijl ze al werkzaam waren bij het dakdekkerbedrijf van Bogaerts. Wat moet iemand eigenlijk in zijn mars hebben om een goede leidekker te worden? Ferdy Bogaerts geeft een top vijf van pluspunten. “Je moet durven klimmen, je moet respect kunnen opbrengen voor het bijzondere gebouw waar je aan werkt, je moet enige ervaring hebben met timmerwerk, je moet nauwkeurig zijn in maatvoering

en je moet goed kunnen samenwerken in een team.”

Leihamer

De kwaliteit van het werk van de leidekker is niet alleen afhankelijk van het soort leien dat hij gebruikt. Ook het soort leihaken dat gebruikt wordt, de staat van het dakbeschot en de manier waarop het gereedschap wordt gehanteerd, tellen mee. Ferdy Bogaerts maakt een scherp onderscheid tussen vakwerk en ‘gepruts’.

“Een tijd geleden vroeg een collega me om advies. Hij liep tegen het probleem aan dat negen van de tien leien kapot werden geslagen bij het op maat hakken. Ik ben daar gaan kijken en zag

dat de betrokken leidekkers de leien onder een verkeerde hoek hakten.” Een leidekker hakt de leien met behulp van een leihamer en een brugijzer of hakbrug. Met het korte uiteinde van de leihamer slaat hij de leinagels en leihaken in het dakbeschot. Met de scherpe onderkant van het lange hamereinde hakt hij de leien op maat. Er is verschil tussen linkshandig en rechtshandig gereedschap. Feeling en veel ervaring is nodig om het hakwerk goed te kunnen doen. Bogaerts:”Je herkent de vakman aan hoe hij de leihamer en hakbrug hanteert. Zie je iemand die de dakleien bewerkt met een slijptolletje, dan weet je meteen dat je te maken hebt met een tegenpool van de vakman.”

Voorman-leidekker Hans Szmagalski hanteert de leihamer

Tools & Techniek

Voor het maken van constructieve bevestigingen bieden chemische of mechanische ankers uitkomst. We zetten de voor- en nadelen van beide methodes eens naast elkaar. Voor een juiste keuze van maat en systeem vraag je advies bij leverancier of fabrikant.

In metselwerk van poreuze of holle steenachtige materialen is een lijmanker (vooral de injectiemethode) meestal hoger belastbaar dan een mechanische bevestiging met dezelfde maat. Dat geldt ook voor bevestigingen in beton. Bijkomend voordeel is dat een chemisch anker nagenoeg geen drukspanningen in het materiaal veroorzaakt. Door het

Gehoord...

Ankers uit!

ontbreken van drukspanningen in het materiaal is de kans op barsten of losbreken van randstukken erg klein. Dat maakt randmontage of plaatsing met een kleine onderlinge hart op hart afstand mogelijk.

Boorgat

Met een injectiemortel is, in tegenstelling tot een capsule, montage in holle steen en met een variabele insteekdiepte mogelijk. Essentieel bij de montage van een chemisch anker is dat het boorgat precies de juiste diameter en diepte heeft en heel goed stofvrij gemaakt wordt. Zo niet, dan is de bevestiging onbetrouwbaar en kan hij tot wel 80% minder sterk zijn dan maximaal. De aanschafprijs van een lijmanker is hoger, en aanbrengen kost meer tijd en aandacht dan z’n mechanische broertje.

Natrekken

Mechanische segmentankers komen het beste tot hun recht bij montage in beton of massieve natuursteen. Hulsankers in verschillende uitvoeringen zijn daarnaast ook geschikt voor middelzware bevestiging in massief metselwerk, kanaalplaten, kalkzandsteen of zelfs

in cellenbeton. Mechanische ankers onderscheiden zich van elkaar door de manier waarop ze in het materiaal vastgrijpen en of ze geschikt zijn voor doorsteekmontage (gat boren en anker aanbrengen door het te bevestigen object) of voorsteekmontage (eerst boren, anker plaatsen en dan het te bevestigen object plaatsen). Stalen bevestigingen laten zich snel en makkelijk monteren en zijn daardoor relatief goedkoop t.o.v. chemische ankers. Je mag ze direct belasten. Voor gecertificeerde bevestigingen is natrekken met een momentsleutel of montage met een elektrische slagmoersleutel vereist. Voorschrift is dat de typeaanduiding van het anker na montage altijd zichtbaar blijft.

Schroefanker

Een modern alternatief voor de huls en segmentankers zijn de zogeheten schroefankers. Deze zijn gemaakt van extreem hard staal en ‘tappen’ zelf een schroefdraad in het beton of harde steensoorten. Gat boren en monteren met een slagmoermachine gaat razendsnel en schroefankers kunnen verbazingwekkend grote krachten opnemen.

“Het blijkt maar weer dat het herstel uiterst fragiel is. Vooral de bouwsector moet nog uit het dal kruipen. Het aantal faillissementen daar zal eerst nog verder toenemen.”

Rob Wolthuis van MKB Nederland

“er moeten meer jongens in de echte bouwberoepen, echte kerels hebben we nodig. Jongelui die teveel achter de computer zitten, worden zo van die watjes zonder spierballen.”

Anouk

“De Belgische bouwsector wordt overspoeld met labels. er zijn wel labels die zorgen voor de goede kwaliteit van stukjes van het bouwproces, van de gebruikte materialen en de uitvoering, maar er zit geen algemene lijn in. Het gaat eerder over ad hoc-benaderingen.”

Woordvoerder van de Belgische Bouwunie

“De Nederlandse bouwsector zal nog een tijdje zwak blijven, maar een nieuwe grote terugval valt niet te verwachten. De orderboeken van meer dan 400 bouwbedrijven verschaffen circa zes maanden werk. Dat is 30 procent onder pre-crisis niveau, maar in ieder geval heeft de vrije val niet doorgezet.”

Analist Marc Hesselink van RBS

“Kinderen moeten tegenwoordig minimaal HAVO doen, omdat VMBO te ‘min’ is. Dan word je ‘maar timmerman’. Maar als timmerman verdien je ook heel goed.”

Aart de Jong, directeur van BouwNedschool De Bouwschakel

“Het is verbazingwekkend dat zo veel bedrijven misbruik hebben gemaakt van bijna de gehele europese bouwmarkt voor zo’n belangrijk product. De commissie zal geen sympathie tonen voor kartelvorming in de staalproductie. Daarom hebben zeventien staalfabrikanten een boete gekregen van in totaal ruim 518 miljoen euro.” EU-commissaris Joaquin Almunia

NieuwsBerichten

Ondergoed tegen bouwvakkerslook

My Panteez is de volgende in een lijst van vele uitvindingen tegen de ‘bouwvakkerslook’. Het betreft een string met een doorzichtige band die voorkomt dat vrouwen ongewild lichaamsdelen of ondergoed tonen als ze zitten.

Als een vrouw een heupbroek draagt is vaak het ondergoed of de bilnaad zichtbaar tijdens het bukken of zitten. De eigenaar van My Panteez bedacht hierop het onzichtbare broek-

je. De doorzichtige band is volgens de makers eco-vriendelijk, ademend en recyclebaar en het broekje is gemaakt van bamboevezels. De bedenkers van het ondergoed noemen het broekje discreet maar toch sexy. Om vrouwen extra bij het product te betrekken organiseert My Panteez bovendien een ondergoedcompetitie. Met de wedstrijd hoopt het bedrijfje een model te vinden dat zich aan het merk wil verbinden. Het is onduidelijk of haar gezicht of haar achterwerk de hoofdrol in de campagne zal spelen.

Scheiden is besmettelijk

Amerikaanse onderzoekers hebben ontdekt dat scheiden ‘besmettelijk’ is. Heb jij vrienden of familieleden die gaan scheiden? De kans is 75 procent dat jij de volgende bent. De wetenschappers baseren hun conclusie op een studie onder 12.000 Amerikaanse personen en gezinnen sinds 1948. Als een goede vriend of directe collega

scheidt, vergroot het risico dat je eigen huwelijk spaak loopt met 75 procent. De voornaamste reden lijkt te zijn dat een scheiding in je naaste omgeving je doet nadenken over je eigen relatie. Bovendien, als meerdere mensen in je directe omgeving scheiden, lijkt de stempel van gescheiden door het leven te gaan niet meer zo erg te zijn.

DOOr ING. ALex ANDer L ANGHOUt

“Het ondernemerschap zit in mijn bloed”

Anderhalf jaar geleden stond hij, na verlies van zijn baan, ineens voor de keuze: een nieuwe baas vinden of voor zichzelf beginnen. eddy Verwater (42) uit Oosterhout koos voor het laatste en startte zijn eigen klusbedrijf. “Ik heb het druk, vind het leuk en kan het financieel behappen. Wat wil je nog meer?”

Je hebt jaren in loondienst gewerkt, nu werk je voor jezelf. Grote omschakeling?

“Eigenlijk niet. Ik heb twaalf jaar als onderhoudsmonteur bij een golfkartonfabriek gewerkt. Ik ben opgeleid als elektricien. We werkten in ploegendiensten; een ‘9 tot 5 mens’ ben ik dus nooit geweest. Mijn ouders hebben ook altijd een eigen zaak gehad. Het ondernemerschap zit in mijn bloed. Toen ik, nadat ik mijn baan kwijtraakte, ging solliciteren bleek het op het salaris steeds stuk te lopen. Na jaren in vaste dienst had ik wat opgebouwd. En ik was niet bereid voor veel minder te gaan werken. In die zin had ik dus geen keuze. Nu ben ik voor alles verantwoordelijk: geld, werk en planning. Het is een omschakeling die goed bevalt.”

Van elektricien naar veelzijdig klusser?

“Ja. Ik heb in mijn vrije tijd altijd veel geklust en ook ervaring opgedaan bij een vriend die in de interieurbouw zit. Heel even dacht ik: wie zit er nu op mij te wachten? Toch heb ik de stap gezet. Mijn veelzijdigheid komt goed van pas. Van het aanzetten van een deurkruk tot een hele verbouwing; ik doe alles. Belangrijk is het hebben van een groot netwerk en dat heb ik. Na mijn start is het allemaal vrij snel gaan rollen. Natuurlijk besefte ik dat mijn hypotheek wel betaald moest worden, iedere maand opnieuw. Maar al snel was het ‘go with the flow’. Ik heb het druk, vind het leuk en kan het financieel behappen. Wat wil je nog meer?”

NieuwsBerichten

Wat zijn de positieve kanten van het zelfstandig zijn?

“Dat ik het op mijn manier kan doen en de kwaliteit kan leveren die ik belangrijk vind. Met mensen omgaan en zorgen dat ze tevreden zijn. Net even dat stapje meer zetten. Ik was bijvoorbeeld een keer bij een klant timmerwerk aan het doen. Die dag werd ook de keuken geleverd. Toen die mannen weg gingen aan het eind van de dag, was de keuken nog niet aangesloten. Zal ik dat nog even doen, vroeg ik? Die mensen helemaal blij. Ik draai meer uren dan vroeger, maar doe het wel met plezier. En als mensen tevreden zijn, vragen ze je terug of maken ze reclame voor je. “

Negatieve kanten?

“Dat je overal achteraan moet zitten. Soms denk ik weleens dat leveranciers geen zin hebben om geld te verdienen. Sommigen zijn laks in de levering en niet bereid mee te denken. Dat selecteert zich echter vanzelf uit. Je moet een paar ervaringen op doen om erachter te komen wie er betrouwbaar en snel kunnen leveren. Waar ik zelf nog iets in te leren heb, is het plannen. Niet mijn sterkste kant, maar wel belangrijk. Ik ben het mij eigen aan het maken en het gaat steeds beter.”

Heb je een gouden tip voor startende zzp’ers?

“Wed nooit op één paard! Ik ben anderhalf jaar geleden gestart en ineens was de crisis er. Om mij heen zag ik veel zelfstandigen thuis komen te zitten, vooral de jongens die zich lieten inlenen door aannemers. Die bleken te afhankelijk van één of twee aannemers.” 200 jaar oude

Eind juni hebben twee duikers in de Oostzee een fles champagne uit 1780 opgedoken. Volgens de duikers smaakte de champagne “fantastisch”. Toen de Zweedse wijnexpert CarlJan Granqvist bekend maakte dat

zo’n fles ongeveer 50.000 euro zou kunnen opbrengen, keken de duikers toch iets anders naar de lege champagnefles. Gelukkig voor hen liggen er nog ongeveer 30 flessen in het wrak.

Bouw en brandweer samen

De bouwsector moet rekening houden met de werkwijze van de brandweer, en andersom moeten partijen die betrokken zijn bij de brandbestrijding kennis hebben van het gebouw en de installaties. Dat bepleit Ynso Suurenbroek, sinds mei 2010 lector brandveiligheid aan

de Saxion Hogeschool. Ontwerpfouten in gebouwen kunnen leiden tot rampzalige incidenten. Suurenbroek bepleit dat het begin van een brand bijna niet te voorkomen is, maar dat het verloop ervan wel kan worden gestuurd. Preventie moet zich daarom niet zozeer richten op het voorkomen

van brand, alswel op het klein houden van de brand. Een kleine brand in een groot en complex gebouw mag niet leiden tot een verwoestende fik. Suurenbroek betreurt het dat kennis over brandveiligheid amper voorkomt in het lespakket van het technisch onderwijs.

Handige Hulpmiddelen

Vallen is zo gebeurd

Op verzoek van Bouwersjournaal bespreekt Arbouw iedere maand een hulpmiddel dat het werken in de bouw veiliger maakt. Deze maand is dat trapgatbeveiliging.

Werk jij eigenlijk wel veilig? En zorg jij voor een veilige werkplek? Je staat er misschien niet iedere dag bij stil, maar veiligheid is een belangrijk aspect van je werk. Nog steeds gebeuren er te veel ongelukken. En vooral vallen is zo gebeurd. Een valongeluk kan ernstige gevolgen hebben. Gelukkig zijn er steeds meer hulpmiddelen die gevaarlijke werksituaties wegnemen, bijvoorbeeld trapgatbeveiliging trapgat

Een gevaarlijke werksituatie ontstaat als je werkzaamheden moet uitvoeren boven en langs het trapgat van een gebouw. Met de trapgatbeveiliging leg je het trapgat dicht waardoor je beschermd bent tegen vallen en je met een veilig gevoel aan het werk kunt. De trapgatbeveiliging is speciaal geschikt voor de afbouwfase van een bouwwerk, als de gebruikelijke trapgatbeveiliging uit de ruwbouwfase al is verwijderd.

De Bouw in Cijfers

BouwFoto

Hoe werkt het?

De trapgatbeveiliging bestaat uit een aluminium frame waarop twee luiken zijn bevestigd. Dit vloerluik is geschikt voor zowel een links- als een rechtsdraaiende trap. De luiken zijn aan de lange zijde scharnierend en voorzien van beslag en veiligheidsband. In het uiteinde van het kokerprofiel zitten verstelbare aluminium dragers. Deze kunnen variabel worden uitgeschoven om veilig en makkelijk te kunnen opleggen op de vloer.

Kijk op www.arbovriendelijkehulpmiddelen.nl voor meer specificaties en overige hulpmiddelen die het werk veiliger maken. Voor meer informatie over gezond en veilig werken, ga naar www.arbouw.nl.

Bron Arbouw, voor gezond en veilig werken

Herstel bouw

De Nederlandse bouwsector herstelt pas na 2011. Voor dit jaar wordt een krimp van de bouwproductie voorzien van 7,8 procent en voor volgend jaar met 1 procent. Dat blijkt uit een onderzoek van het economische bureau van ING. Voor de woningbouw is in 2011 een nulgroei voorspeld en de utiliteitsbouw blijft onder druk staan door de overcapaciteit bij bedrijven. Eind 2011 zal de markt over de hele linie herstellen en zullen orders weer toenemen.

Geweigerd

Van de 80.000 zelfstandigen zonder personeel die actief zijn in de bouwwereld, beschikt 57 procent over een arbeidsongeschiktheidsverzekering (aov). Vakbond FNV stelt dat haar leden voorstander zijn van een verplichte basisverzekering tegen arbeidsongeschiktheid. “Met name oudere zzp’ers worden veelvuldig geweigerd door verzekeraars.” De meerderheid van de zzp’ers verzekert zich voor risico’s die de continuïteit van het bedrijf in gevaar brengen.

Prijzen

Wie dit jaar een woning wil bouwen of verbouwen, zal daar fors meer voor moeten betalen dan gedacht. De prijzen van bouwmaterialen als staal en betonstaal zitten nu al met 15 tot 30 procent in de lift. Aannemers verwachten dat ook andere bouwmaterialen snel duurder zullen worden door de spectaculaire prijsstijgingen op de grondstoffenmarkten. Daar staat tegenover dat de prijzen voor bouwgrond al een tijd stabiel zijn.

Failliet

In de eerste drie maanden van dit jaar zijn 358 bouwbedrijven failliet verklaard. Dat blijkt uit cijfers van Curatorennet. De bouwnijverheid staat daarmee bovenaan als het gaat om het aantal faillissementen in het eerste kwartaal van 2010. De bouw is ook een van de weinige sectoren waar nog sprake is van een stijging van het aantal gedwongen bedrijfsbeëindigingen. De sector bouw loopt altijd iets achter het landelijk gemiddelde.

Handwerk

In het centrum van Houten is begonnen met de montage van de eerste glaspanelen voor de grote spooroverkapping van station Houten. Het nieuwe station is in opdracht van Prorail verbreed en verhoogd en wordt over 170 meter lengte ingekapseld. In plaats van de gebruikelijke mobiele hoogwerkers worden de panelen vastgeschroefd terwijl men aangelijnd op de halfronde ladders aan de buitenzijde staat.

Bouwuitgaven

Verenigde Staten

De bouwuitgaven in de Verenigde Staten zijn in mei met 0,2 procent afgenomen ten opzichte van de voorgaande maand, tot 841,9 miljard dollar (676,9 miljard euro) op jaarbasis.

Dat maakte het Amerikaanse ministerie van Handel onlangs bekend. Analisten dachten dat de uitgaven in

NieuwsBerichten

Man

weer kampioen hotdog eten

De Amerikaan Joey Chestnut heeft zijn wereldtitel hotdogs eten met succes verdedigd. In tien minuten tijd werkte hij 54 broodjes met worstjes naar binnen. Het

evenement werd live uitgezonden op de Amerikaanse sportzender ESPN. Chestnut was in 2007, 2008 en 2009 ook al de beste hotdog-eter ter wereld. Vorig jaar luisterde hij

de titel op met een wereldrecord. Toen at hij in tien minuten maar liefst 68 hotdogs op. Dit betekent dat hij minder dan negen seconden nodig had per broodje.

Kluswoningen populair

In crisistijd vallen kluswoningen door hun lage prijzen steeds vaker in de smaak bij starters en jonge woningzoekenden. Dat blijkt uit het onderzoek van USP Marketing. Aan het onderzoek deden 1.050 woningzoekenden mee.

De kluswoning is bij woningzoekenden tot 35 jaar in één jaar tijd flink populairder geworden. In 2009 zag 23 procent van de jonge woningzoekenden een kluswoning als serieus alternatief voor een gewone woning. In 2010 geldt dit voor 30 procent woningzoekenden. USP beschrijft een kluswoning als een

woning die veilig wordt opgeleverd. Zo is de gasleiding afgeperst en zijn elektra en hang- en sluitwerk gecontroleerd. De koper heeft bij een kluswoning echter de mogelijkheid de overige werkzaamheden, zoals de indeling en de inrichting van de woning, naar eigen inzicht uit te voeren.

de Amerikaanse bouwsector met 0,8 procent zouden afnemen. Het cijfer over april werd herzien tot een toename met 2,3 procent van een eerder gemelde 2,7 procent. Het oorspronkelijk gerapporteerde cijfer voor april was de sterkste stijging van de bouwuitgaven in bijna tien jaar. De daling van de bouwuitgaven in mei hangt vooral samen met de afgenomen bouw van nieuwe woningen. Dat kwam omdat in april een belastingbate afliep voor mensen die voor het eerst een huis kopen.

Schrappen korte autorit

Wanneer alle korte autoritten in Nederland met de fiets of lopend zouden worden afgelegd, betekent dat jaarlijks een besparing van 500 miljoen liter brandstof en daarmee 750 miljoen euro. Dat heeft Milieu Centraal berekend. Volgens dit voorlichtingscentrum is het mijden van

korte ritten niet alleen goed voor de portemonnee, maar ook voor het milieu. Elke auto stoot daarmee 185 kilo CO2 minder uit per jaar. Ruim een op de drie autoritten is korter dan vijf kilometer. In veel gevallen is een winkelcentrum het doel van zo’n autoritje. In verhouding

met langere ritten op rijkswegen, is de stadsrit duur. Een auto verbruikt door het vele optrekken en remmen meer brandstof in de stad.

Bovendien gaat de luchtkwaliteit in steden achteruit en slijt de auto sneller door rijden met een koude motor, aldus Milieu Centraal.

Gelijmd monteren

Door Ing. Alexander Langhout

Monteren is het bevestigen van onderdelen aan een constructie zonder dat die bijdragen aan de sterkte daarvan. ten opzichte van schroeven, spijkers of bouten biedt het werken met montagelijm vele voordelen. Het materiaal blijft onbeschadigd, de verbinding is blijvend elastisch, oneffenheden worden gladgestreken en lijmverbindingen zijn bestand tegen o.a. vocht en temperatuurschommelingen.

2. Hoe belangrijk is de lijm-

kracht?

Elke variant montagelijm heeft een andere eindsterkte, maar ze zijn in de praktijk voor de meeste toepassingen ruim voldoende. Toch zijn er toepassingen waar de lijmverbinding extra zwaar belast wordt. Dan is de keuze voor de hoogste eindsterkte de beste.

3. Kan of wil ik klemmen of ondersteunen?

Montagelijm is geen contactlijm. Na aanbrengen kun je nog napositioneren en zal de verbinding normaal gesproken zakken of losraken. Hierdoor is het meestal nodig tijdens het drogen te klemmen of tenminste de verbinding te ondersteunen. Dat is soms lastig of zelfs onmogelijk.

In die gevallen is de oplossing te kiezen voor een ‘High Tack’ lijm

1. Kies de juiste variant

De nieuwste generatie montagelijmen is gebaseerd op zogeheten SMP-technologie (Sylil Modified Polymers). Er zijn varianten die zich onderscheiden qua eindsterkte, de snelheid waarmee die eindsterkte wordt opgebouwd en de aanvangshechting. De basis variant heeft een zeer hoge eindsterkte, zo’n 35 kg/ cm². In theorie betekent dit dat een man van 70 kg met zijn volledige gewicht aan 2 cm² uitgeharde lijm kan gaan hangen. Daarnaast zijn er ‘High Tack’ varianten die juist een heel hoge aanvangshechting hebben, waardoor ondersteunen

4 . Hoe snel wil ik

of klemmen meestal niet nodig is. Deze lijmen hebben vaak een wat lagere eindsterkte. Er zijn zelfs soorten met een zeer snelle opbouw van de eindsterkte. Die zijn handvast in 30 minuten en bereiken de maximale eindsterkte binnen 4 uur. Dat is ruim 10 x sneller dan gebruikelijk en maakt langdurig ondersteunen overbodig, waardoor zo min mogelijk wachttijd verloren gaat. Vanwege de specifieke kenmerken van de verschillende montagelijmen, moet je jezelf de volgende vragen stellen om de beste keus te maken.

de lijmverbinding belasten?

met hoge aanvangshechting. Is het te lijmen deel niet te zwaar (bijv. polystyreen isolatiemateriaal, kleine objecten, lichte boeidelen, wandtegels etc.) dan is zelfs ‘vrijhangende’ montage mogelijk. Deze lijmsoort heeft wel een wat lagere eindsterkte, maar die is meestal nog ruim voldoende voor de meeste montagetoepassingen.

De basislijmen en ‘High Tack’ montagelijmen op basis van SMPtechnologie doen er 48 uur over om de eindsterkte te bereiken. Tot die tijd is het eigenlijk niet verantwoord de lijmverbinding te belasten. Die zou dan kunnen loslaten of er ontstaan scheurtjes, waardoor de eindsterkte nadelig wordt beïnvloed. Wil je de verbinding toch snel belasten, dan kies je voor de variant met de snelle sterkteopbouw.

5. De juiste werkwijze

Naast de keuze, is een goede manier van werken essentieel voor een duurzame verbinding. Het lijkt vrij eenvoudig, maar een goede lijmverbinding verkrijgen is echt vakwerk. Als eerste is het zeer belangrijk dat de te verlijmen oppervlakken stof- en vetvrij zijn. Zeker bij het lijmen van kunststoffen, zoals Trespa, of ‘vette’ houtsoorten is ontvetten met aceton noodzakelijk. Daarnaast is de verwerkingstemperatuur van belang. Voor een optimaal resultaat dient de temperatuur van de omgeving, lijm en de te verlijmen materialen tussen de +5 en +25 graden Celsius te liggen. Is het kouder dan 5 graden, dan is het af te raden om überhaupt een verbinding te verlijmen. Is het erg warm, dan is de kans groot dat al voor het samenvoegen van de

delen de lijmdot of lijmril een ‘huidje’ vormt. Dit huidje wordt weliswaar kapot gedrukt tijdens het klemmen, maar de vliesjes in de lijmlaag beïnvloeden de eindsterkte zeer negatief. Ook moet er rekening gehouden worden met luchtvochtigheid, omdat dit de droging van de lijm beïnvloedt. Een lage luchtvochtigheid vertraagt de droging van de lijm, een hoge versnelt de uitharding.

Van belang is ook de dikte van de lijmlaag. Alle uithardingstijden zijn gebaseerd op een gemiddelde lijmlaag van 2 mm. Is die dikker, dan moet je rekening houden met 24 uur extra droogtijd per elke 2 mm extra lijm. Te dun lijmen is ook niet verstandig. Het minimum is 0,5 mm laagdikte. Dus draai de lijm -

klem niet te strak aan waardoor alle lijm er tussenuit perst. Enkel bewegingsloos ondersteunen is nog beter.

Breng de lijm aan in dotten of rillen, afhankelijk van de te verlijmen materialen. Dotten worden toegepast als het materiaal niet al te zwaar is. Een dot moet ongeveer 4,5 gram lijm bevatten. Bij zwaardere materialen gaat de voorkeur uit naar verticale strepen (lijmrillen). Een veelgemaakte fout is het aanbrengen van een te dunne lijmril. Snij daarom de tuit af op een diameter van minimaal 5 millimeter. Beweeg de tuit tijdens het uitpompen van de lijm net boven het werkstuk langs. De ril valt dan als het ware naar beneden en is overal even dik.

22 bar. Revolutie in luchtdruk

Toptechnologie met een prijskaartje

Vol trots presenteren wij u de 22 bar High Pressure lijn. Aan deze in Japan reeds bewezen toptechnologie hangt een stevig prijskaartje ( 1.650,- voor compressor, machine en 30 m slanghaspel).

De voordelen wegen bij frequent gebruik op locatie op tegen de kosten. Samengevat: 22 bar is 30% lichter en 30% compacter.

De totale productenlijn bestaat uit 11 machines, een compressor, en alle bijbehorende nagels, brads, pins en schroeven. De compressor heeft naast de twee 22 bar uitgangen ook twee 8 bar uitgangen. Dat maakt een soepele overgang van lage druk naar 22 bar High Pressure erg gemakkelijk. Oude investeringen gaan daarmee niet verloren. En dat is zeker zo belangrijk!

Bouwers

Ivan bespreekt

I VAN PrOBeert UI t, BeOOrDeeLt eN zet PUNt SGe WIJS De VOOrDeLeN VAN De NIeUWS te BOUW tOOLS OP eeN r IJ. De BeS te GereeDScHAPPeN VOOr De ecHte VAKMAN.

Nieuwe generatie

SPA x D, VOOr Het MAK eN VAN (HArD)HOUteN VLONDer S eN terr ASSeN

De succesvolle vlonderschroef SPAX-D is verbeterd ■ Een perfecte bevestiging, met nog minder kans op splijten ■ De kop van de schroef is kleiner geworden

■ Met een diameter van 7 mm past deze zeer fraai ■ in het antislip profiel van het hout Meer info: www.spax.com

Secondenlijm

eéN, t Wee, Dr Ie: KeLfOrt!

■ Snel uithardend

Veel kracht uit een klein potje

■ Voor het verlijmen van hard PVC, rubbers,

Waterproof

Bre At HABLe cOAt VAN cArHArtt

Een duurzame 100% nylon jas met netvoering

■ Waterafstotend, ademend ■ Afneembare, voorgevormde capuchon ■ Meer info: www.carhartt.com

Kozijnlijm

DIcHt eN DrOOG DOOr BISON t IfA-tI x

■ in houten buitenkozijnen

Voor dichte en droge hoekverbindingen

Speciaal ontwikkeld om te voldoen aan

■ de nieuwe norm BRL 0819 ‘Verbindingstechnieken in houten gevelelementen’

■ met een vullend karakter

Een waterdichte 1-component kozijnlijm

■ alsook voor gemodificeerde houtsoorten (zoals Accoya)

Is toepasbaar voor alle gangbare naald- en loofhoutsoorten,

Meer info: www.bisonprof.nl

Knappe tool

DUUrz AAMHe ID eN tecHNOLOGIe VereNIGD IN NIeUWe MAKI tA DIAMANt ScHIJVeN 3DDG technologie zorgt voor gelijkmatige belasting van de ■ schijf, langere levensduur en hogere zaagsnelheid

Indeling in drie kwaliteitscategorieën, corresponderend met ■ de kleuren rood, blauw en groen

Minder vibraties en lager geluidsdrukniveau bij schijven uit ■ rode topsegment dankzij Stealth technologie Uitgekiende binding zorgt voor lange levensduur ■ Meer info: www.makita.nl/diamantschijven

Zijsnijtang

MULt If UNct IONeeL VAN IrONSIDe

■

■ metalen, keramiek, glas en steen 20 ml

Meer info: www.kelfort.nl

Door de 25° hoek waaronder de kop is gebogen, ■ altijd zicht op het werk! Geharde smalle kop, waardoor werken ■ in de kleinste ruimtes mogelijk is VDE gekeurd, geïsoleerd tot 1.000 Volt

■ Vele functies, zoals knippen, strippen, ■ ader-eindhulzen aanzetten en oogjes buigen

Meer info: www.ironside.nl

VOORDELEN

✔ Reflecteert meer dan 80% straling

✔ R-waarde 2,37 m2 K/W bij toepassing van twee luchtlagen en overgangsweerstanden

✔ Lucht en dampdicht

✔ BBA gecertificeerd

✔ Sterk en lichtgewicht

✔ Kosten besparend

✔ Snel en eenvoudig aan te brengen

✔ Ook verkrijgbaar in damp-open variant, Alkreflex® TLX Gold

Stofzuiger WDE1200M

NIeUWe NAt- DrOOG S tOfzUIGer VAN HI tAcHI

■

De zuigslang is 3 meter lang

■ voorzien van rubber

Brede rubberen stootbumpers en stalen wielen ook

Waterreservoir makkelijk legen door slimme waterafvoer

■ Het vernieuwde wasbare harmonicafilter (0,7 micron) voor

■ nog minder stofuitstoot

Meer info: www. hitachi-powertools.nl

Duo Uitschuifmes

fAtM A x x treMe VAN StANLey

■ Automatisch meswisselsysteem: door een simpele druk op

Uitschuifmes met 2 verschillende messen

■ een knop verwisselt men het mesje

Extra veiligheid: tijdens het snijden met 1 mes kan ■ het andere niet worden uitgeschoven Opbergruimte voor 5 reservemessen

■ Meer info: www.stanleyworks.nl

Super Li-Ion Accu

14,4 VOLt cOMPAct L I-ION AccU

■ hoge duurzaamheid en lange levensduur

Exclusieve Dewalt fosfaat lithium ion cellen hebben een zeer

Lichtgewicht ontwerp voor een hoog gebruikscomfort

■ Geen geheugeneffect en vrijwel geen zelfontlading voor een

■ maximale productiviteit en minder uitvaltijd

Te gebruiken met alle 14.4V machines van Dewalt ■ Meer info: wwww.dewalt.nl

Nieuwe tegelfrees

SNeL, zUIVer eN Prec IeS SNIJDeN VAN teGeLS

■ in tegels te boren

Tegelfrees Bosch GTR 30 CE Professional om moeiteloos

■ resultaat en een lange levensduur

Diamantboorkronen en diamantfrezen zorgen voor een snel

■ inspannen van tegels dankzij snelspansysteem

Tegeltafel Bosch GTD 1 Professional voor eenvoudig

■ tegeltafel in het “Bosch ProTeam” testen

Bouwprofessionals kunnen de nieuwe tegelfrees en de

Meer info: www.bosch-pt.com

Spaanplaatschroeven

SUPerVAS t DOOr KeLfOrt

Met cilinderkop ■ Pozidriv aansluiting ■ Verkrijgbaar in elektrolytisch verzinkt en RVS

■ Meer info: www.kelfort.nl

Snoerloze tacker

PASLODe PPN50I Met

zeLf- LOKALISereND NeUSS t UK

Speciaal ontworpen voor het bevestigen ■ van houtverbindingen

Grote kostenbesparing; werkt 6 x sneller

■ dan een klassieke hamer

Gepatenteerde injectiesysteem; maakt het mogelijk

■ dat er gewerkt kan worden onder extreme temperaturen van -15°C t/m 49°C

Speciaal zelf-lokaliserend neusstuk; zoekt met succes

■ het gat in de houtverbinding en schiet vervolgens precies een nagel in het gat Meer info: www.spitpaslode.nl

ERGONOMISCH

A NEW WAY OF SAFETY

GEWICHT van 12 Volt

WERKTIJD van 14,4 Volt

KRACHT van 18 Volt

De Vakman

Nog lang niet versleten

Hij is al 52 jaar maar nog lang is het lijf niet versleten. fred Mulder klimt vanaf zijn achttiende daken op en af en dat is nog steeds het mooiste vak dat hij zich kan wensen. “Ik ben lekker buiten. Daar was het me om te doen.” Maar goed, een postbode is toch ook buiten?

“Ja dat is wel waar”, zegt Mulder, “maar die doet niet zoveel technisch met zijn handen. Ik wel.” Mulder werkt sinds een kleine tien jaar voor Kroondak in Nieuwegein, maar heeft in het verleden bij meerdere dakdekkersbedrijven zijn kunsten vertoond. Het dakdekken zit hem in het bloed.

Generatie

“Ik kom uit een dakdekkersgezin”, legt Mulder uit. “Mijn vader was dakdekker en mijn drie oudere broers ook allemaal.” Het mag dus geen verrassing zijn dat ook Fred in het vak terecht kwam. “Nou, ik ben vanaf mijn veertiende tot mijn achttiende banketbakker geweest. Drie jaar op school gezeten maar dat was het toch niet helemaal. Dat hele dag binnen

Cartoon

zitten. Het dakdekkersvak trok me veel meer, lekker in de buitenlucht. Ik ging mijn vader dus steeds meer helpen en op mijn achttiende ben ik toen in het bedrijf begonnen.”

Behalve van het buitenaspect geniet Mulder ook van het feit dat hij zijn werk telkens op andere locaties uitoefent. “We zijn bij de KLM geweest, fabrieken, Philips, noem maar op. Overal is het weer anders, dat maakt het werk ook wel zo aangenaam en uitdagend.”

Bijscholen

Mulder leerde het vak van zijn ouweheer en zijn broers. “En af en toe volgde ik een cursus. Nu nog steeds trouwens, twee keer per jaar zit ik in de schoolbanken. Bijscholing is echt nodig. Zo heb ik onlangs nog een

cursus loodgieten gedaan. Ook moet je rekening houden met veranderende wetgeving, Zo mag je tegenwoordig niet meer dichter dan twee meter van de kant branden. De overheid zet steeds meer in op zelfklevende bedekking. Het branden gaat er steeds meer uit. Die nieuwe technieken moet je dus ook onder de knie krijgen.”

feeling

Het werken met zelfklevende dakbedekking kost Mulder meer tijd, zo zegt hij. “Maar het blijft een zwaar beroep. Dat sjouwen met die rollen, trap op, trap af. En je hebt in de zomer vaak te maken met de weersomstandigheden, zeker als je moet branden, is het vaak erg heet. De jeugd van tegenwoordig vindt het niets volgens mij. Die verdienen liever met de computer hun geld”, lacht hij. Qua techniek is dakdekken een vak dat ‘je moet liggen’. Je moet er feeling voor hebben, zegt Mulder. Niet iedereen kan het dus leren. “Je moet het vaak doen, veel oefenen dus.”

Sportpraat

Transfergeweld

De periode van transfers in de voetbalwereld is inmiddels voorbij. Vele financiële directeuren hebben weer miljoenen euro’s mogen bijschrijven en overmaken. Niet alleen naar clubs maar ook naar zaakwaarnemers. Die worden niet betaald door de speler maar door de clubs. Mits anders afgesproken krijgen ze 3% van het bruto jaarsalaris van de speler, inclusief tekengeld. En dat dan elk jaar. Een voorbeeldje; als Messi een vierjarig contract bij Chelsea zou tekenen voor hetzelfde salaris als hij nu heeft krijgt zijn zaakwaarnemer maar liefst in totaal € 1.320.000. Tja, daar moet je nog een hoop muurtjes voor metselen.

Hoe zou dat gaan als een cricketspeler van Volharding R.A.P. Amstels uit Amstelveen naar het Schiedamse Hermes DVS wilt verhuizen? Of wanneer een speler van damvereniging VBI voor CEMA/De Vaste Zet wil gaan dammen? Als een voetbalclub een speler niet wil laten gaan kan een speler altijd nog een transfer afdwingen bij de rechter met als argument hoger te kunnen spelen. CEMA/De Vaste Zet staat lager in onze nationale damcompetitie dan VBI, dus dat gaat al niet meer op.

Ook ben ik zelf ooit ‘getransfereerd’. Drie jaar geleden van een reserveteam uit de 2e klasse naar een eerste team uit de 4e klasse (inmiddels gedegradeerd naar de 5e) Transfersom, premies, bonussen, daar doen we niet aan. Zo’n zaakwaarnemer ook niet, een inschrijvingsformulier invullen, inleveren bij de voorzitter en alles was geregeld. En een salaris? Een kopje koffie bij de wedstrijdbespreking en biertje als we winnen. En om daar nou 3% van af te staan aan een zaakwaarnemer?!? Maar ja, ik heb dan ook minder talent dan Messi in zijn kleine teen heeft.

P.s. als u mijn column heeft gelezen in het Bouwersjournaal van juni raadt u al wie er bij ons in het bedrijf de poule heeft gewonnen. Die voorspelling had ik tenminste wél goed...

HEIMWEE NAAR DE BOUWVAK

16 Bouwnieuws

Auto Praat

tijdens onze vakantie is natuurlijk weer veel gezien en beleefd op de weg. Over files gaan we het niet hebben. Dat weten we allemaal wel. Nee, we gaan het hebben over verkeersremmende maatregelen. Die maken het veiliger, zegt men.

We beginnen heel lokaal en wel op de camping. Daar staan op de rijweg tafeltennistafels waar je omheen moet slalommen. Als er tafeltennissers bezig zijn (groot of klein) gaan ze zo op in hun spel dat ze nergens anders meer oog voor hebben. Nu rijd ik in “het beest” en als ik een beetje gas geef met ingedrukte koppeling, begint het beest te grommen. Veel effectiever dan de luchthoorn beroeren. Maar rijd je in zo’n hybride, dan kom je geluidloos aan. Schrikken hoor, als je plots zo’n stil wagentje op je pingpongbatje treft. Ook vreemd dat een campingbeheerder kinderen inzet als verkeersremmers. Tafeltennistafels zet je overal neer maar niet op de weg. Zet dan bloembakken neer of zo…

Snelheidsremmers

Gaan we verder de weg op, dan treffen we de ene rotonde na de andere. Ook een ergernis maar men zegt dat het de doorstroming bevordert. Ook treffen we geregeld van die grote dwarse bulten aan op de weg. Verkeersdrempels zijn dat. Je schokt de hele auto door als je ook maar iets harder rijdt dan 10 km/hr en geen Citroen hebt; dan kan het namelijk

Pingpongtafels, dwarse drempels en suicide doors

positieve dingen. Weliswaar allemaal te laat maar beter laat dan nooit.

Vervanger voor ‘het beest’

Al de nieuwe Hyundai IX35 gezien?

Ik wel en vindt het een plaatje van een auto. Een SUV die in de categorie Qashqai, Kuga, Tiguan, CR-V, RAV4 en de Sportage valt. Veel auto voor een heel redelijke prijs. Het broertje KIA Sportage komt uit dezelfde fabriek en biedt net zo veel behalve een HPdiesel. Bij KIA vinden ze een diesel met 136 pk wel genoeg. Bij de IX35 staat er wel een HP-diesel in de prijslijst. Dat apparaat levert 184 pk en 383Nm. En dat is een heleboel power voor een auto van 1.433 kg. Instappen doe je al voor net geen € 24.000 Dan heb je een 2.0 liter benzine met 5 bak en 163 pk. Vanaf € 31.750 stap je al in de eerder omschreven sterkste diesel. Over een poosje mag ik ‘het beest’ weer inruilen en ik moet zeggen dat deze IX35 een grote kans maakt om ‘het beest’ te vervangen.

De benzinemotor kan ook op gas dus dat biedt heel veel mogelijkheden voor mijn persoonlijke ‘anti-bijtelling lobby’. Neem je voor 1/3 van het prijsverschil (benzine/diesel) nog een

best met 50 km/hr. De gevaarlijkste verkeersremmers zijn fietsers. Daar stoor ik mij geweldig aan omdat ze werkelijk NERGENS meer naar kijken of op letten. “Doe maar”, is hun leidraad. Mij kan niks gebeuren want ik ben nog beter beschermd tegen andere verkeersdeelnemers dan een bedreigde diersoort tegen een jager. En ja hoor; gaan ze een prachtige 5-baans snelweg aanleggen bij Utrecht en op het moment dat ‘ie open gaat gaan we daar radarcontroles neerzetten en laserguns. Dat is nog eens remmend. Pas op hoor; je rijdt al 105 km/hr en dat levert de staat weer een paar tientjes op. Nog meer mag je betalen als je de wegenbelasting te laat betaalt. Ik zeg “te laat overmaken” dus niet “niet overmaken” Hupsakee € 45,= ! Eigen schuld, dikke bult. Toch ben ik blij dat die weg er nu is en bijna klaar is. Ook ben ik machtig tevreden over het gebruik van de vluchtstrook als rijbaan hier en daar. Kan nog veel meer! Het schiet allemaal wat beter op. Er gebeuren nu tenminste ook wel

6-traps automaat, ben je helemaal het heertje. Er zijn in een paar maanden tijd al dik 3.000 exemplaren verkocht. Binnenkort ga ik maar eens proefrijden. Dan hoort U ook weer meer over mijn nieuwe uitdaging.

Suicide doors

Ook al de Opel Meriva gezien? Het leukste van deze wagen zijn de zogenaamde ‘suicide doors’. Als je niet weet wat dat is, ga dan eens met de koters een proefritje maken. Hebben de kids zo ontdekt. Zorg wel dat de groene platen netjes gemonteerd zijn. Dat scheelt in de verantwoordelijkheid mbt de schaderegeling. Mooie wagen met veel ruimte. Compliment Opel. We gaan er zo na de vakantie weer lekker tegenaan. Al huizen en kantoren bouwend op weg naar Sinterklaas, Kerst en Nieuwjaar. Het Bouwersjournaalteam denkt nu alweer over het Kerstmagazine na. Voor je het weet, zitten we namelijk weer onder de Kerstboom. Veel autoplezier en houd het veilig op de weg!

Grootste Bouwwerk

Two International Financial Centre

Het Two International Financial Centre (afgekort IFC of ‘ifc’) is een commercieel complex aan de kustlijn van Hongkongs financiële district dat in 2003 voltooid is en 415 meter hoog is. Dit prominent aanwezige gebouw bestaat uit twee wolkenkrabbers, een winkelcentrum en het 55 verdiepingen tellende ‘Four Season Hotel Hong Kong’. Toren 2 van dit complex is het hoogste gebouw in Hongkong. Het IFC is het derde hoogste gebouw op het vasteland van China, en het zevende hoogste kantoorgebouw in de wereld. Het International Commerce Centre, waar momenteel aan gebouwd wordt en gepland voor voltooiing dit jaar, zal het IFC overtreffen.

Turn static files into dynamic content formats.

Create a flipbook