Malta Missjunarja Frar 2023

NEWSPAPER POST Frar 2023 SENA 91

#

MISSIO FEST 11 ta’ Marzu 2023

#ilmissioint

Jien. Int. Aħna. Flimkien.

VO/1178

 02 Il‑Kreattività Fis‑Sawm  12 Aħbarijiet Mill‑Missjoni  22 San Nöel Pinot  24 President Ġdid Għall‑PMS għal donazzjoni www.missio.org.mt | 2123 6962 | 7 Triq il‑Merkanti, Valletta | 7 Triq l‑Imgħallem, Ir‑Rabat Għawdex

EDITORJAL – CLAUDIA CINI

Frar 2023

Jien. Int. Aħna. Flimkien.

Il‑Kreattività fis‑Sawm

VO/1178

Missio ‑ [Uffiċċju Missjunarju], 7, Triq il‑Merkanti, il‑Belt Valletta VLT 1171. Ħinijiet: mit‑Tnejn sal‑Ġimgħa: 9.00am ‑ 1.00pm Donazzjonijiet jistgħu jitħallew fil‑ħanut Faith Hope & Charity mit‑Tnejn sal‑Ġimgħa: 1.00pm ‑ 7.00pm / Is‑Sibt: 9.00am ‑ 1.00pm Missio: Nru. 150, Triq Lorenzo Gafà, il‑Mosta MST 4128. Ħinijiet: mit‑Tnejn sal‑Ġimgħa: 8.00am ‑ 4.00pm Tel: 2123 6962 • Fax: 21231272 Imejl: info@missio.org.mt • Websajt: www.missio.org.mt Uffiċċju Missjunarju, 7, Triq l‑Imgħallem, ir‑Rabat, Għawdex VCT 9066.

Tel: 2155 0267 • Imejl: gozo@missio.org.mt Ħinijiet: mit‑Tnejn sal‑Ġimgħa: 8.30am ‑ 12.00pm BORD EDITORJALI Editur: Claudia Cini (claudia@missio.org.mt) Membri:Mons. Valent Borg Dun Victor Agius, Mario Scicluna, Dun Karm Portelli, Kav. Emmanuel Cutajar KCHS, Robert Farrugia Websajt u Facebook:

missiomalta

Qarrejja tal-Provi: John Caruana u Mark Miruzzi Grafika: James Trapani (gakbu@gakbu.com) Malta Missjunarja hija Rivista Missjunarja ta’ kull xahar.

L‑ewwel ħarġa: Settembru 1932 bl‑isem ta’ Malta Missjunarja.

Jannar 1978: bidla fl‑isem għal Knisja Missjunarja. Frar 2003: mill‑ġdid Malta Missjunarja.

Abbonament għal sena €10.00

F’din il‑ħarġa: 2 Editorjal 4 Messaġġ Mid‑Direttur 6 Intenzjoni Missjunarja 8 Katekeżi 12 Aħbarijiet Mill‑Missjoni 16 Xhieda Missjunarja 22 Il‑Qaddis Tax‑Xahar 24 Aħbarijiet Mill‑Missjoni 26 Aħbarijiet Mill‑Vatikan 30 Kwotazzjonijiet Notevoli Minn Papa Benedittu XVI 32 Dehriet Tal‑Madonna 36 Riċetta Tradizzjonali 38 Kompetizzjoni U Ċajt 39 Nitolbu Għall‑Mejtin Tagħna Ritratt tal‑faċċata: Nies qed jipprotestaw kontra l‑mewt tal‑Iranjana Masha Amini u għad‑drittijiet fundamentali tan‑nisa fl‑Iran, barra l‑ambaxxata Iranjana f 'Bukarest.

2

F

’dan ix‑xahar nibdew iż‑Żmien tar‑Randan Imqaddes, żmien ta’ sawm u penitenza. Iżda mhux għalina l‑Insara biss, tafux. Nistgħu ngħidu li kull reliġjon fid‑dinja temmen li s‑sawm għandu l‑valur tiegħu fil‑ħajja spiritwali tal‑bniedem, għaliex iċ‑ċaħda minn dawk l‑affarijiet li jogħġbu lin‑natura tagħna, u l‑kontroll fuq l‑aptiti u l‑passjonijiet tagħna, tibni lill‑bniedem, u tagħmlu aktar matur u b’saħħtu. Kieku għalfejn is‑suldat jgħaddi minn tant eżerċizzju qabel jintgħażel bħala suldat? Mhux biex meta jasal fi żmien diffiċli jkun kapaċi jaffronta sidru għal kull periklu! Għaliex l‑atleta jagħmel tant sagrifiċċji? Mhux biex meta jasal iż‑żmien tal‑prova joħroġ rebbieħ!

Il‑Bibbja tagħti importanza kbira lis‑sawm.

Min irid jara l‑importanza li l‑Bibbja tagħti lis‑sawm, jista’ jsib dawn il‑vrus li jittrattaw din it‑tema: Iżaija 58:3‑14, Mattew 6:16‑18, Mattew 9:14‑15, Mark 2:18‑20, Luqa 5:33‑39 u Mark 9:29. Kif għedna, ir‑reliġjonijiet kollha tad‑dinja jemmnu fis‑sawm tal‑ġisem: il‑Buddiżmu,

Frar 2023 #

MISSIO FEST 11 ta’ Marzu, 2023

passjoni, bħal pereżempju: ● Insumu minn ħsibijiet ta’

rabja u mibegħda ● Nieqfu nagħmlu ġudizzji

bl‑addoċċ fuq l‑oħrajn ● Innaqqsu mill‑garr meta

niltaqgħu ma’ dak li huwa kontra qalbna ● Nieħdu aktar paċenzja

b’dawk ta’ madwarna ● Insumu billi nagħmlu

il‑Ġudaiżmu, il‑Ħindu u l‑Iżlam. Kollha għandhom dak li nsejħulu r‑Randan tagħhom, u f ’dawn ir‑reliġjonijiet kollha nsibu li s‑sawm huwa ħafna aktar iebes minn tagħna.

Il‑Knisja Kattolika kulma titlob minna u tissuġġerilna bħala sawm huwa li matul il‑ġranet tas‑sawm, li għalina huma biss Ras

ir‑Randan u l‑Ġimgħa l‑Kbira, nieklu ikla waħda biss, u tippermettilna li nieħdu kolazzjon filgħodu u ieħor filgħaxija. Kif naraw, is‑sawm tagħna ġie mnaqqas bis‑sħiħ, imma l‑Knisja llum tħeġġiġna li nkunu aktar kreattivi fis‑sawm tagħna u tissuġġerilna modi oħra ta’ sawm, billi niċċaħħdu minn dak li nħobbu b’ċerta

atti ta’ maħfra għall‑għedewwa tagħna

Dawn huma ftit mill‑modi kif nistgħu nsumu, li għandhom valur quddiem Alla daqs is‑sawm mill‑ikel li ħafna drabi, ngħiduha kif inhi, nagħmluh matul is‑sena kollha, imma għal raġunijiet oħra ‑ ta’ saħħa jew ta’ estetika.

Silta addattata mill‑fuljett Mater Dei. 

3

Frar 2023

MESSAĠĠ MID‑DIRETTUR – MONS. VALENT BORG

Nagħtu Bidu għar‑Randan Imqaddes aktar minn żminijiet oħra, issejħilna lkoll ghall‑indiema.

La aħna lkoll nidinbu kontra Alla, ilkoll għandna bżonn li nqumu u nerġgħu lura lejn Alla l‑Missier tagħna. Il‑kelma ‘indiema’ tiġbor dawk is‑sentimenti kollha li lkoll inħossu meta Rembrandt Harmenszoon van Rijn ‑ Ir‑Ritorn nindmu tal‑Iben il‑Ħali. tassew, jiġifieri har l‑Erbgħa 22 ta’ li nagħrfu u nammettu Frar, il‑Knisja tagħti l‑iżbalji tagħna, bidu għar‑Randan niddiżapprovawhom, Imqaddes; erbgħin jum ta’ jiddispjaċina għall‑ħażin sawm, astinenza u sagrifiċċji kollu li għamilna u oħrajn. Jekk wieħed jgħodd niddeċiedu li nibdew ħajja in‑numru ta’ jiem mill‑bidu ġdida. L‑indiema ta’ David tar‑Randan sa Sibt il‑Għid, għad‑dnub li għamel meta għandu jsib sitta u erbgħin mtedd mal‑mara t’Urija u jum. Dan għaliex is‑sitt lil dan għaddieh minn xifer iħdud tar‑Randan qatt is‑sejf (2Sl:11); u l‑parabbola ma kienu meqjusa bħala magħrufa bħala Tal‑Iben jiem ta’ penitenza. Il‑jiem il‑Ħali (Lq. 15:11), ifissru tar‑Randan huma mfassla b’mod drammatiku dawn fuq l‑erbgħin jum li Ġesù is‑sentimenti kull darba għadda fid‑deżert qabel beda li aħna nindmu minn l‑ħajja pubblika tiegħu. dnubietna. It‑Testment il‑Ġdid normalment Matul dawn il‑jiem, il‑Knisja, juża l‑kelma ‘metanoia’

N

4

għall‑indiema, kelma Griega li tfisser li wieħed jibdel kompletament il‑ħsieb ta’ moħħu u jfittex li jgħix fid‑dawl tal‑kelma t’Alla u tal‑liġi tiegħu. Il‑profeti kienu jinsistu mal‑poplu li ma jiqfux biss fuq atti esterni, bħal sawn, ilbies tal‑ixkejjer u tqegħid ta’ rmied, jekk fl‑istess waqt ma jibdlux qalbhom u jfittxu mill‑ġdid il‑ħbiberija tagħhom m’Alla.

Hekk il‑profeta Ġoel jgħid: “Ċarrtu qlubkom u mhux ilbieskom”, filwaqt li l‑profeta Ħosea jgħid: “Jiena tjieba rrid, mhux sagrifiċċji; li tagħrfu lil Alla u mhux vittmi maħruqa.” Ġwanni l‑Battista, il‑prekursur tal‑Mulej u l‑aħħar profeta, kompla fuq din it‑tradizzjoni tal‑profeti kollha ta’ qablu, hekk li xandar: “Indmu għax is‑saltna tas‑smewwiet waslet” (Mt. 3:2), u bħala sinjal ta’ ndiema, kien jgħammed lin‑nies fix‑xmara Ġordan (Mk. 1:4). Ġesù wkoll beda l‑missjoni pubblika tiegħu billi stieden lin‑nies għall‑indiema: “Indmu u

Frar 2023

B’SMS B’SMS ta’ €2.33 qed titma’ ta’ tkun 2.33 tkun qed 7 t’itfal7t għal ġurnata. titma’ itfal għal ġurnata.

B’SMS ta’ €6.99 tkuntkun qed qed B’SMS ta’ 6.99 tixtri tixtri l‑kotba għal tifel jewtifel tifla jew l‑kotba għal għal tiflasena għalskolastika. sena skolastika.

sms fuq 50617374 – 2.33 | sms fuq 50618820 – 6.99

għall‑maħfra tad‑dnubiet (Lq. 24:42).

Għalhekk, il‑Knisja ma tista’ tieqaf qatt tistieden lill‑poplu kollu t’Alla biex jindem tassew minn dnubietu ħalli jerġa’ jdur mill‑ġdid lejn Alla. Alla diġà għandu jdejh miftuħa beraħ biex jilqagħna Il‑Magħmudija ta’ Kristu, minn Juan Navarrete, 1567. mill‑ġdid u jagħtina lkoll emmnu fil‑Bxara t‑Tajba” il‑bewsa tal‑paċi bħala sinjal (Mk. 1:15). Ġesù għalhekk ta’ din il‑ħbiberija. Li jonqos ġie fid‑dinja, biex isejjaħ hija d‑deċiżjoni min‑naħa lill‑midinbin għall‑indiema tagħna, li bħall‑iben (Lq. 5:32). tal‑parabbola, niddeċiedu u ngħidu: “Ħa nqum u mmur għand missieri, u ngħidlu: “Missier, dnibt kontra s‑sema u kontra tiegħek; ma jistħoqqlix iżjed nissejjaħ ibnek; żommni Din hija l‑missjoni tal‑Knisja b’wieħed mil‑lavranti tiegħek” llum, li xxandar l‑indiema (Lq. 15:18‑9). 

MISSIO FEST 11 ta’ Marzu, 2023

DONAZZJONIJIET B’RISQ IL‑MISSJONI

#

Jien. Int. Aħna. Flimkien.

(VO/1178)

Int tista’ tagħti daqqa t’id. Missio għandu bżonn il‑voluntiera.

Jekk int interessat, ċempel

21236962 5

Frar 2023

INTENZJONI MISSJUNARJA ‑ DUN CHARLES BUTTIGIEG

Frar 2023 Għall‑Parroċċi.

Nitolbu sabiex il‑parroċċi jpoġġu l‑komunjoni fiċ‑ċentru tagħhom u jsiru iktar komunitajiet ta’ fidi, ta’ fraternità u ospitalità lejn dawk l‑iktar fil‑bżonn.

Il

‑ħajja tal‑Knisja u l‑ħajja fid‑djoċesi jduru mal‑ħajja tal‑parroċċa, bil‑preżenza tas‑saċerdoti, tal‑katekisti, tal‑lajċi u tal‑komunità

6

kollha. Hija l‑parroċċa li tgħaqqad lid‑diversi familji u persuni f ’komunità ħajja.

Il‑parroċċa tilħaq dan il‑għan permezz tal‑mixja li hija tagħmel mal‑Kelma t’Alla, bħala liturġija u bħala djakonija. Hija l‑Kelma t’Alla li ssuq lill‑parroċċa sabiex tasal għall‑għaqda u għall‑komunjoni fid‑diversità ta’ ħafna persuni u familji li jsawru ’l‑komunità. Il‑ħajja tal‑parroċċa ddur ukoll madwar l‑Ewkaristija li hija l‑quċċata tal‑ħajja tal‑Knisja.

Fuq kollox, komunità li hija animata mill‑Kelma t’Alla u li tiċċelebra l‑Ewkaristija, għandha tkun ukoll

komunità li twettaq l‑opri tal‑ħniena u d‑djakonija.

Skont statistiċi ta’ ftit snin ilu, fl‑Italja hemm l‑ikbar numru ta’ parroċċi li huwa ta’ 25,694 parroċċa f’225 djoċesi, segwit minn Spanja fejn hemm 22,680 parroċċa.

Wara nsibu lill‑Istati Uniti b’19,081 parroċċa u wara Franza fejn inisbu 18,844 parroċċa. Tajjeb ngħidu li 25% tal‑parroċċi fid‑dinja m’għandhomx kappillan, u dan l‑aktar fil‑missjoni.

Sfortunatament, minħabba nuqqas ta’ saċerdoti, diversi parroċċi ġew magħluqa jew kellhom jingħaqdu m’oħrajn.

Frar 2023 #

Ejjew mela f’dan ix‑xahar nitolbu verament għall‑ħajja Nisranija u komunitarja fil‑parroċċi tagħna. Ejjew inħallu verament l‑imħabba għal Kristu ssuqna sabiex inxandru l‑Evanġelju lill‑ġnus kollha, bħalma Kristu bagħat lill‑appostli tiegħu: “…fil‑kura pastorali tagħhom, għandhom iqajmu u jżommu fost il‑fidili l‑ħerqa għat‑tixrid tal‑Vanġelu fil‑Knisja, billi jgħarrfuhom bis‑saħħa tal‑Katekiżmu u l‑prietki dwar ix‑xogħol tal‑Knisja li xxandar lil Kristu lill‑ġnus; billi jgħallmu ’ l‑familji Nsara dwar il‑ħtieġa u l‑ġieħ li jieħdu ħsieb il‑vokazzjonijiet missjunarji fost l‑ulied, subien u bniet tagħhom; billi jrawmu ħerqa missjunarja fiż‑żgħażagħ

tal‑iskejjel u tal‑għaqdiet Kattoliċi, biex hekk joħorġu minnhom ħabbara tal‑Vanġelu għall‑quddiem…” (‘Ad Gentes’ Nru.39).

Għalhekk, ejjew ukoll

MISSIO FEST 11 ta’ Marzu, 2023

illum inkomplu naħdmu f’din l‑għalqa tal‑Mulej fil‑parroċċi tagħna, ħalli l‑isem ta’ Ġesù jkompli jixxandar lill‑ġnus kollha tad‑dinja. 

BAŻAR

92, TRIQ ĦAL QORMI, ĦAMRUN Ikun miftuħ mit‑Tnejn sas‑Sibt mid‑9am sas‑1pm 7

KATEKEŻI – DUN VICTOR AGIUS

Frar 2023

Akkoljenza ta’ Minorenni Mhux Akkumpanjati

l‑importanza ta’ relazzjoni fraterna ‑inklużjoni hija esperjenza ta’ reċiproċità li għaliha aħna lkoll imsejħa biex nipparteċipaw. Mhix sempliċiment li wieħed jagħti xi ħaġa, imma wkoll li jirċievi. Esperjenza magħmula minn nies li jafu u jistgħu jaqsmu ma’ xulxin, jikkoperaw u jiffaċilitaw l‑inserzjoni tal‑aktar dgħajfa fis‑soċjetà,

L

8

u li b’konsegwenza jirċievu r‑rikkezza ta’ kulturi ġodda u ħafna drabi ta’ ħbieb kbar f ’dirgħajhom. Meta dawn l‑immigranti irregolari jaslu l‑Italja, wara l‑perijodu tal‑akkoljenza, it‑tfal huma ġeneralment trasferiti għal ‘foster homes’ u jsegwu proċess ta’ integrazzjoni li jibda bit‑tagħlim tal‑lingwa Taljana, u billi jsibulhom xogħol. Imma, mhux biżżejjed li tiffavorixxi l‑awtonomija tax‑xogħol, il‑proċess reali u dejjiemi ta’ inklużjoni jieħu aktar minn hekk: il‑prossimità, il‑qrubija, is‑sensazzjoni li għandek lil xi ħadd li tista’ tafdah daqslikieku kien wieħed mill‑familja

tiegħek ‑ li tħossok ‘at home’ magħhom!

Permezz tal‑programm ‘Oħloq Sistema Lil Hinn Mill‑Akkoljenza’ dawn iż‑żgħażagħ jidħlu f ’kuntatt ma’ familji li huma disponibbli li jilqgħuhom.

Wara li jissuperaw l‑ewwel mument kemxejn diffiċli tal‑ewwel laqgħa, ħafna jirrakkontaw episodji ta’ ‘sharings’ mill‑aktar profondi, kemm mumenti ta’ ferħ kif ukoll ta’ niket.

Dawn huma sinjali ta’ kemm din ir‑rabta hija qawwija. Iż‑żgħażagħ iħossuhom milqugħa u aċċettati, jitgħallmu jgħixu relazzjonijiet ta’ fiduċja mal‑oħrajn, iħossu li hemm

Frar 2023 #

MISSIO FEST 11 ta’ Marzu, 2023

ħolma impossibbli u hija ħolma ġusta.”

min jemmen fit‑talenti li għandhom u fil‑possibbiltà li jkunu protagonisti fil‑mixja tagħhom lejn l‑awtonomija u t‑twettiq tal‑proġetti tagħhom. Ħolma leġittima Ġ. tirrakkonta: “Jiena u r‑raġel tiegħi F. ngħixu fiċ‑ċentru tal‑belt, u aħna t‑tnejn tobba. Għandna żewġt itfal bniet, diġà adulti.

Tliet snin ilu rajt u smajt fuq it‑televixin l‑aħbar ta’ xi żgħażagħ li waslu l‑art mill‑baħar u ta’ tfal li mietu fil‑baħar, u li kien għad għandhom ir‑‘report card’ tal‑iskola fil‑but, u meta mort norqod dak ir‑ritratt baqa’ jdur f ’moħħi. Bħallikieku kien qed jgħidli: “U inti x’se tagħmel?

L‑ewwel darba li Adrian, żagħżugħ Rumen ta’ etniċità żingara, ġie d‑dar tagħna, binti waslet ukoll bit‑tifel tagħha ta’ sena. Meta daħlet,

it‑tifel ħareġ idejh lejn Adrian u mar f ’ idejh. Qatt ma stennejnieha. Adrian qal: “Kont qed nistennieha, għax għandi ħuti ċkejknin id‑dar u jiena nħobbhom it‑tfal.” Aħna ngħinuh fit‑triq lejn l‑awtonomija tiegħu.

Pereżempju, l‑ewwel ftit drabi li ġie għandna kien akkumpanjat bil‑karozza mill‑operatur tal‑‘ foster homes’, imma mbagħad sibna li jkun tajjeb jekk inġegħluh jagħmel pass ieħor u jitgħallem jiġi waħdu.

Hekk, beda jaqbad il‑ferrovija waħdu minn Caserta.

Tgħallem li kellu jixtri l‑biljett u jivvalidah, u jobdi l‑liġijiet. Issa, meta jasal, immedjatament jgħidilna: “Għamiltu l‑biljett!” Adrian għandu ħolma. Iħobb isajjar u jixtieq isir kok, imma l‑akbar xewqa li għandu mhix din! Ix‑xogħol jiswielu biex ikun jista’ jikri dar ħalli jkun jista’ jġib lil ħutu ż‑żgħar jgħixu miegħu. Mhix

X’differenza hemm bejn jien u int?

Dak li l‑familja tista’ tagħti lil dan it‑tifel ma jistax jidħol fi standards preordinati.

Aħna nixtiequ li, fuq kollox, din tkun skambju, qsim bejn il‑familja u l‑minorenni.

Barra minn hekk, l‑għan huwa li jiġu pprovduti l‑għodod kollha meħtieġa biex jakkumpanjaw bl‑aħjar mod lit‑tifel fil‑mixja tiegħu lejn l‑awtonomija f’din il‑kumpanija l‑ġdida li sab fejn ikun żbarka.

M. tirrakkonta: “Ix‑xrara tal‑bidu qabdet ma’ Alassane. Ix‑xrara li qed nirreferi għaliha hija dik ta’ merħba. Jiena, żewġi u ż‑żewġt itfal ingħaqadna mal‑programm meta smajna x‑xhieda ta’ voluntiera oħra.

Mill‑ħarifa tal‑2019, it‑tifel Senegaliż beda jgħaddi xi żmien magħhom u jaqsam magħhom mumenti importanti ħafna, bħal tiġijiet, festi ta’ gradwazzjoni, festini ta’ għeluq is‑snin u anki xi vaganza fis‑sajf.

Alassane ntlaqa’ ġo ‘foster family’. Kien għadu minorenni: kellu sbatax‑il sena. Kollox beda mill‑mument meta konna qed nieklu pizza. Minn dak 9

KATEKEŻI – DUN VICTOR AGIUS

Frar 2023

l‑ewwel mument, bdejna nsibu kull okkażjoni biex inkunu flimkien. Ir‑relazzjoni kienet immedjata u spontanja. Hu għandu karattru miftuh ħafna, ferrieħi u faċli li tħobbu.

Jixtieq ħafna jitgħallem, ġej mis‑Senegal fejn kellu jħalli ’l‑familja tiegħu. Ma nafu xejn aktar fuqu għax qatt ma qalilna xejn. Forsi għax aħna qatt ma nsistejna. Mat‑tifel tiegħi, Mattia, kien aktar miftuħ u rrakkuntalu fuq il‑vjaġġ twil li kien għamel sal‑Libja, u kif wara qasmu l‑Mediterran sakemm waslu f ’pajjiżna. Kien ikellimna però fuq il‑kultura tiegħu u l‑użanzi tagħhom. Kellu ħolma, dik li jsir plejer tal‑futbol, imma mbagħad stqarrilna: “Maż‑żmien tirrealizza li hija impossibbli, li trid taħdem biex tista’ tgħix.”

Għaddejna l‑Milied flimkien u ċċelebrajna għeluq sninu.

Issa beda jsejjaħli mamà. Din l‑emozzjoni ma stennejtha qatt; li nisma’ lil xi ħadd bħalu jsejjaħli hekk! Ma’ wliedi jġib ruħu daqslikieku kien ħuhom. Mattia jgħidlu: “X’differenza hemm bejni u bejnek? L‑unika differenza hi li jiena kelli x‑xorti nitwieled f ’pajjiż differenti minn tiegħek.” Is‑sajf li għadda, Mattia stieden għall‑ikla ta’ filgħaxija lil Alassane u żewġ 10

Lebaniżi oħra li jistudjaw f ’Napli. Issuġġerielhom li jieħdu vaganza kollha flimkien. Kollha qablu. Bdew jorganizzaw u jippjanaw din il‑vaganza, u telqu biex jgħaddu għaxart ijiem fil‑Kalabrija bil‑karozza mimlija ikel. Mattia xtaq iħallas kollox hu, imma ma kienx hemm bżonn. Alassane ħallas kollox għalih. Li tkun parti minn familja ta’ ħbieb hi importanti għax hekk ma tħossokx waħdek; taf li jekk jinqala’ xi ħaġa, int żgur li dejjem hemm min jgħinek.”

Il‑konfront mal‑oħrajn jherrik Li nkunu miftuħa għall‑oħrajn iġib dejjem xi ftit tal‑bidla f’ħajjitna.

Mhux biss is‑sensazzjoni li tħoss meta tisma’ lil xi ħadd isejjaħlek mamà bħalma ġara lil M. jew li tħoss li għandek aħwa minn pajjiżi oħra. Hija kwistjoni li nifhmu wkoll li l‑orizzonti tagħna u l‑mod kif inħarsu lejn l‑affarijiet huma ħafna drabi limitati u

hemm modi oħra kif inħarsu lejn id‑dinja.

A. għalliema tal‑primarja tirrakkonta: “Evans beda jiffrekwenta l‑familja tagħna. Niltaqgħu nhar ta’ Ħadd. Fil‑bidu, biex ma jsibhiex diffiċli, kont nippjana l‑ħruġ tagħna flimkien ma’ familja oħra.

Huma wkoll kienu laqgħu tifel għandhom u bdejna mmorru naraw xi partita futbol, nagħmlu xi passiġġata jew immorru nieħdu kafè flimkien. Affarijiet sempliċi bħal dawn, imma mbagħad rajna li kien ikun aħjar jekk inkomplu dan il‑proċess tal‑akkoljenza waħedna, għaliex huwa tajjeb li Evans jifhem li aħna l‑familja li magħha jrid ikollu riferiment.

Matul il‑ġimgħa kien imur l‑iskola biex jitgħallem jaħdem ta’ barbier (il‑ħolma tiegħu) u nhar ta’ Ħadd ir‑raġel tiegħi kien imur għalih biex din il‑ġurnata ta’ vaganza ngħadduha flimkien.

Mingħajr ma għednielu xejn, iddeċieda li jibda jiġi magħna għall‑quddiesa ta’ filgħodu. U wara, ilkoll għall‑pranzu fejn ħafna drabi kien ikun hemm ukoll it‑tlett itfal tagħna bil‑familji tagħhom.

Din l‑esperjenza għallmitna li l‑akkoljenza hija ħaġa sempliċi. Iktar sempliċi milli wieħed jista’ jimmaġina. Li

Frar 2023 #

MISSIO FEST 11 ta’ Marzu, 2023

M’għandna nieħdu qatt xejn bħala fatt.”

niltaqgħu kull ġimgħa saret ħaġa normali u kienet ħaġa konkreta; meta tkun hekk viċin tal‑oħrajn li tista’ tħares f’għajnejhom u tkellimhom, toħloq emozzjonijiet.

Tgħallimna li, iva, jeżistu kulturi differenti u imġiba

diversa, imma fl‑aħħar mill‑aħħar aħna lkoll aħwa.

Meta niltaqgħu mhux sempliċement inkunu qed nagħtu, imma nkunu anki qed nirċievu. Nifhmu wkoll li xi drabi jkollna ħsibijiet diġà prifabbrikati u żbaljati.

Aqsam magħna Jiena żgur li dawn l‑esperjenzi mhux qed isiru biss l‑Italja, imma anki hawn Malta. Naf min dan ilu jagħmlu. Però ma naf lil ħadd li qasam dawn l‑esperjenzi sbieħ bil‑kitba.

Inħeġġiġkom taqsmu magħna esperjenzi sbieħ bħal dawn li jistgħu jagħmlu ħafna ġid lil kulħadd. Din hija l‑evanġelizzazzjoni li Ġesù jridna nagħmlu, mhux biss barra minn xtutna, imma qabel kollox hawn f ’pajjiżna. 

Adopt a

Grandparent

Combat Loneliness POWERED BY

MALTA

Tweġġa’ meta tħossok waħdek... iżda Missio, flimkien ma’ Newsbook.com.mt ħarġu b’inizjattiva li tagħtik il‑possibilità li ssib qalb ta’ ħbiberija permezz tal‑proġett Adopt a Grandparent.

Jekk inti interessat tipparteċipa, ċempel fuq 2122 2001.

www.adoptgrandparent.org POWERED BY

Jien. Int. Aħna. Flimkien.

Dan il‑proġett huwa ffinanzjat mill‑Malta Social Impact Awards.

11

AĦBARIJIET MILL‑MISSJONI

Frar 2023

Final Report of the Construction of the New Holy Trinity Cathedral in the Diocese of Monze.

The front view of the Cathedral.

Dear Msgr Valentino Borg, Greetings from Zambia.

Kindly accept our sincere and humble gratitude to you and the benefactors for your donation towards the construction of the new cathedral in our diocese.

By the grace of God, construction works for the New Holy Trinity Cathedral have been concluded. The works have been concluded some months behind schedule. The major reasons for the delay include the delay by the Zambian Government to approve the use of the land for the project, as well as approving 12

the building plan and other legal necessities, and the Covid‑19 pandemic, with border closures (thereby delaying importation of

essential materials), as well as association/work restrictions. The project turned out to be more expensive than had been

The interior of the Cathedral.

Frar 2023 #

The podium on the rear of the Cathedral.

The aeriel view from the West.

projected. Some additional works were deemed necessary along the way, including the purchase and installation of marble tiles for the floor. Some of this total was received from different international donors, while the remaining was contributed by our local church. Because of your prayers and generosity, this project has successfully been completed.

To you we say thank you.

We assure you our prayers that our loving God continues to bless you and your noble work. With friendship, appreciation and rejoicing in the Lord always, I am, fraternally yours, + Raphael Mweempwa Bishop Diocese of Monze

MISSIO FEST 11 ta’ Marzu, 2023

Kif int tista’ tgħin lis‑seminaristi fl‑Asja, fl‑Afrika jew fl‑Indja:

Ftakar fihom fit‑talb tiegħek, għaliex huma jiftakru fina fit‑talb tagħhom.

Intenzjoni għal Quddiesa ‑ €5 Tkabbir ta’ fażola ħadra, spinaċi, indivja u ħaxix ieħor ‑ €24 Ħlas għal stipendju ta’ ġimgħa għal qassis fil‑missjoni ‑ €35 Kotba għal semester lil seminarista f’seminarju f’Myanmar ‑ €43 Viżta ta’ tabib f’seminarju għal xahar sħiħ biex jipprovdi għajnuna ta’ saħħa ‑ €143 Eluf ta’ żgħażagħ qed jiġu msejħa biex jaqdu lil Alla bħala qassisin, imma ħafna minnhom jiġu minn familji u parroċċi li huma fqar wisq biex iħallsulhom is‑snin twal ta’ formazzjoni u ordinazzjoni. Inti tista’ tgħinhom jilħqu komunitajiet li għadhom ma jafux b’Ġesù billi tħallas borża ta’ studju jew parti minnha. L‑għajnuna tiegħek, flimkien ma’ dik ta’ ħafna persuni ġenerużi bħalek tagħmel differenza kbira.

• Borża ta’ Studju għall‑edukazzjoni ta’ seminarista fl‑aħħar 4 snin: €480 (parti mill‑ispejjeż) ‑ €600 (kwart tal‑ispejjeż) €2400 (l‑ispejjeż kollha) Ibgħat id‑donazzjoni tiegħek lil Missio: Nru. 7, Triq il‑Merkanti, Valletta VLT 1171 Jew fuq: www.missio.org.mt Għal aktar dettalji ċemplu fuq 21236962 fil‑ħinijiet tal‑uffiċċju.

GRAZZI MILL‑QALB 13

Frar 2023

AĦBARIJIET MILL‑MISSJONI

Dear Monsignor, I’m really happy to write to you this from Jerusalem.

Thank you very much for your welcoming me in Malta and for all you did for me. I’m continuing to celebrate the masses and I thank God every day for your missionary help. May God assist you and bless all the volunteers of Missio Malta.

Blessings, Father Stein Bilou Congo‑Brazzaville Dear Monsignor Valentino, Cordial greetings from India. I hope and pray that you are doing well.

Here, I am doing well and having various programmes in different dioceses. I always cherish your company and generosity.

Moreover, you and your collaborators are remembered during the Holy Mass. While thanking you for the mass intentions that you gave us during the General Assembly, I assure you that the priests, collaborators and myself have fulfilled the intentions. It was a great help for us indeed. At this juncture, may I request you to send some mass intentions, if possible, for me as well as for the priests who help me for the mission activities of PMS, India.

With kind regards and prayers, Father Ambrose Muthu 14

Ikompli f’pagna 26

Tel: 21234328 Nru.7, Triq il‑Merkanti, il‑Belt Valletta

Frar 2023

Qed nagħmlu ‘Home Deliveries’

Sibna wkoll fuq Facebook: Faith Hope & Charity

KALENDARJU

2023

#

MISSIO FEST 11 ta’ Marzu, 2023

Tista’ wkoll tixtri onlajn mill‑ħanut Faith Hope & Charity billi żżur https://zaype.com/FHCshop

Jinsab għall‑bejgħ mill‑ħanut Faith, Hope & Charity tal‑Belt Valletta għall‑prezz ta’ €2.

Il‑ħanut qed ikun miftuħ mit‑Tnejn sal‑Ġimgħa bejn id‑9:00am u s‑6:00pm.

Is‑Sibt bejn id‑9:00am u s‑1:00pm.

G IF

T SHOP

ARITY H

FAITH H

E& OP C

NEWSPAPER POST

Frar 2023 issa ma ’l Alla li li ma Biex tara en fih issa tarax, emm i bil‑fidi, biex tarahx. Imx ll‑viżjoni. tasal għa

KALENDARJU

2023

Santu Wistin

ferenza

Rigali b’dif

għal ċa tal-ħadid €10 - Pjan i kenn. saqaf toffr

mt ssio.org. www.mi IT-TNEJN

IL-ĦADD

IT-TLIETA

4

3

2

1

S. Ġwann

7

6

5

In‑Nawfra

Jien. Int. Aħna. Flimkien.

(VO/1178)

S. Pawl Miki

ta’ matul is‑sena

u Sħabu

Emiliani

S. Ċirillu u ta’ matul is‑sena

19

Inħeġġukom tmexxu l‑kelma. Ordnijiet ta’ 20 kopja jew aktar jitwasslu b’xejn.

B. Reġinald

ta’ Orleans

Il‑Martri tal‑Gwerr

S. Metodju

22

21

20

S. Pawl

Il‑Martri ta’

Is‑Seba’

Ċiliċja

Qaddisin Fundaturi

24

23

S. Ethelbert

ta’ Kent

B. Maria Adeodata

S. Ġjaċinta

ta’ matul is‑sena

Pisani

9

3

n

tar‑Randa

S.

16

rata Reliġjuż

Gabrijel tal‑Addolo

Flimkien.

Jien. Int. Aħna.

(VO/1178)

S. Ilarju Papa

follow us

L-ERBGĦA

IL-ĦAMIS

5

6

IL-ĠIMGĦA

S. Rikardu

10

r

S. Isidor ta’

11

Seville S. Vinċenz

12

Ferreri

13

Ħamis ix‑Xirka Il‑Ġimgħa

14

l‑Kbira Vġili Solenni

15

S. Maddalen

a ta’ Canossa

17

23

S. Benedittu

24 S. Fidil ta’

Ġużeppi Labre

S. Savina

25

19

S. Ġulju I Papa S. Martinu

20

Flimkien.

I Papa

S. Pietru Gonzales

21

26

S. Iljun IX

S. Paternus

22

Isqof

Papa S. Aniċetus

27

Papa S. Ġwann

28

Saziari S. Agapitus

29

Sigmaring

en

Reliġjuż

Petrilli

I Papa

S. Mark Evanġelis

ta

(VO/1178)

tal‑Għid

S. Pawl tal‑Afrika

18

It‑tielet Ħadd tal‑Għid (San Ġorġ)

Jien. Int. Aħna.

Noto

8

ta’ Chicheste

L‑Għid il‑Kbir

i l‑komunjon fidi, i jpoġġu et ta’ x il‑parroċċ komunitaji onn.

Nitolbu sabie u jsiru aktar l‑iktar fil‑bż tagħhom lejn dawk fiċ‑ċentru u ospitalità It‑tieni ta’ fraternità

IS-SIBT

S. Nikola ta’

7

Ħadd il‑Palm

Ħadd (Jum il‑Ħnienatal‑Għid Divina)

alta

missiom

IT-TLIETA

4

S. Pietru Damiani

28

27

ferenza

1

2

25

2020

Rigali b’dif

€55 - Mog ħża tiġġe dħul kont nera inwu lill-f amilja.

Ir‑raba’ Ħadd (Jum il‑Vokazzjtal‑Għid onijiet)

n Imqaddes

Marto

u S. Franġisku

IT-TNEJN

30

Mixja Għall-Ilma

Bidu tar‑Randa

26 L‑ewwel Ħadd

IL-ĦADD

a ta’ Lourdes Il‑Madonn (Jum il‑Morda)

18

Mixja Għall-Ilma

S. Polikarpu

Mixja Għall-Ilma Is‑seba’ Ħadd

www.mi ssio.org. mt

Il‑Martri taċ‑Ċina

a Ċivili fi Spanja

Is‑sitt Ħadd

ġju ta’ Missierna

17

16

15

14

13

12

S. Ġirolomu

Piju IX

na – 21/07/

11

10

9 S. Skolastika

Beatu Papa

Il‑ħames Ħadd

s J. Sciclu

ta’ Britto

S. Bjaġju Martri

Il‑Preżentazzjoni tal‑Mulej fit‑Tempju Il‑Martri tal‑Korea

8

April 2023

Il‑preżen za spiritwali, ta’ Ġesù Rxoxt hija imma fl‑im bejnietna ħabba ta’ u il‑Missier, fl‑ubbidjenza lejn aħn ta’ Ġesù, a nsiru ommijiet dak li nwa ssluh bil‑preże nza tagħ Arċisqof na.

Mons. Charle

IS-SIBT

IL-ĠIMGĦA

IL-ĦAMIS

L-ERBGĦA

follow us

missiom

alta

Il‑Madonn

a tal‑Bon

Kunsill

Il‑Madonn

a ta’ Montserra

t

S. Ġanna Beretta

Molla

S. Katerina

ta’ Siena

Nitolbu għat ‑tixrid tal‑p nnaqqsu aċi u ta’ l‑użu tal‑a non‑vjole rmi mill‑p ajjiżi u miċ‑ nza billi ċittadini.

AGĦMEL IT‑TMIEM TAL‑FAQAR PARTI MILL‑ISTORJA TAʼ ĦAJTEK.

RIEDA LI TAGĦTI Wirt dejjiemi li jibdel il‑ħajjiet

Billi tiftakar f'Missio Malta fil‑wirt tiegħek, inti tista' tagħmel differenza għal dejjem fid‑dinja li l‑ġenerazzjoni li jmiss qed tikber fiha.

Rigal mingħandek jista', ħafna snin oħra, jidher fit‑tbissim tat‑tfal f'pajjiżi tat‑Tielet Dinja li ser jibbenefikaw mill‑ħniena u l‑kompassjoni tiegħek.

Il‑legati tiegħek li tħalli warajk dejjem ser iħallu tbissima ħajja fil‑qlub ta' nies oħra.

Jien. Int. Aħna. Flimkien.

VO/1178

Nru. 7, Triq il‑Merkanti, il‑Belt Valletta VLT 1171.

Tel: (+356) 2123 6962 | E‑Mail: info@missio.org.mt www.missio.org.mt 15

Frar 2023

XHIEDA MISSJUNARJA – MARTIN AZZOPARDI S.D.C.

The Witness of Three Catholic Maltese Ursuline Nuns

A

couple of months ago, three Catholic Maltese Ursuline Nuns were invited to witness their life and mission with a group of Form 4 (Year 10) students at St. Margaret College Senior Secondary School Verdala, Cospicua. This event was organised in coordination with the Ursuline Religious Order of Malta. The shared experience of Sister Paula Schembri (41 years old), Sister Monica Vella (36 years old) and Sister Josette Farrugia (44 years old) fascinated all the participating students.

The Ursuline Sisters were inspired by St Angela Merici who directed a 16

number of young women, known as ‘The Company of St Ursula’, for 70 years.

The congregation was subsequently set up in Malta

by Msgr Isidoro dei Conti Formosa in 1887 with the aim of taking care of poor and abandoned children.

The Ursuline Homes in Malta provide residence to children who are unable

to live with their family.

The nuns strive to create a healthy environment in which children can grow holistically in a safe and professionally sustained environment.

Through constant love and understanding, the nuns seek to realize the full potential of their children, with the aim for them to reintegrate into their family and/ or community as healthy, happy, responsible and independent adults.

During this session, the three nuns shared some words about their life and vocation.

Sr Paula is from Siggiewi and her aim in joining the Ursuline Sisters was to dedicate her life to God and to the children in need.

Frar 2023 #

Presently she is stationed at the Ursuline Home in Gwardamangia and she is responsible for 8 children.

Before joining the Ursuline Nuns she was a Home Economics teacher in a Church School in Malta.

On the other hand, Sr Josette from Qormi is a late vocation and before entering the Ursuline Sisters Order she was a factory supervisor and she loved travelling a lot.

The sisters were asked: “Who is Jesus to you?”

MISSIO FEST 11 ta’ Marzu, 2023

“Jesus is the ONE who accepts me as I am with all my ups and downs,” said Sr Paula. Sr Monica replied: “Jesus is the air that I breathe and without Him I am nothing,” and Sr Josette said: “Jesus is my JOY and my ENTHUSIASM.” Then the nuns were asked to share a funny experience in their life and Sr Monica told the students a recent experience about taking a group of nuns to Gozo with

Sr Monica is from Sliema and she joined the Ursuline Sisters at the age of 16. She is also taking care of a group of children at the Ursuline Sisters’ Home.

TFAL MISSJUNARJI Programm għat‑tfal bi produzzjoni ta’ MissioTfal u preżentazzjoni ta’ Claudia Cini bl‑għajnuna ta’ Nancy Camilleri.

Kull nhar ta’ Tnejn u kull nhar ta’ Ġimgħa fit‑3:30pm fuq Radju Marija 102.3FM (Malta) / 107.8FM (Għawdex).

17

Frar 2023

the convent van. Before they left the convent the van’s engine could hardly start, but luckily they managed to drive safely to Ċirkewwa from where they all embarked the ferry ship to Gozo. Then, when they arrived in Mġarr port, Gozo, the van’s engine was unable to start and: “... you can imagine the chaos that we created in the ferry ship until the van was clamped up and all the other vehicles could disembark the ship!”

The three nuns also shared

Kif tista’ tgħin lit‑tfal fil‑missjoni:

XHIEDA MISSJUNARJA – MARTIN AZZOPARDI S.D.C.

the joy of their community’s participation in the Eurovision Song Contest which had the blessing of the Maltese bishops and the song’s message caught the attention of many Eurovision spectators. “Inviting our school students to experience the life of these three young Maltese nuns left an imprint in the heart and mind of our participating students. Our youths need role models and good ones so they can grow up to be honest and exemplary citizens,” said Mr Martin Azzopardi s.d.c.

This project aims to reach two of the main goals proposed by the United Nations Sustainable Development Goals: Life on Land and Quality Education. Heartfelt thanks to the three nuns who accepted the school invitation and to the school spiritual director Fr Carmelo Spiteri o.c.d who gladly attended the session.

€ 7 Tiġieġa għal familja fil‑bżonn

€ 50 Operazzjoni lil tifel jew

Thaia Gatt, Dylan Seisun and Kaya Schembri. 

tifla f’riskju li jitilfu d‑dawl t’għajnejhom għal għomorhom

€ 100 Appoġġ lill‑katekisti sabiex ikomplu jgħinu lill‑komunitajiet tagħhom

€ 200 Xirja qamħ biex jinħema l‑ħobż għal tfal orfni fil‑Pakistan

€ 800 Xiri ta’ inkubatur għal sptar missjunarju f’żona rurali fl‑Afrika

Ibgħat id‑donazzjoni tiegħek lil ‘Missio’ Nru. 7, Triq il‑Merkanti, Valletta VLT 1171 Jew fuq www.missio.org.mt Għal aktar dettalji ċemplu fuq 21236962 jew 20330015 fil‑ħinijiet tal‑uffiċċju.

GRAZZI! 18

Frar 2023 #

MISSIO FEST 11 ta’ Marzu, 2023

CHILD SPONSORSHIP Me. You. Us. Together.

€150 – edukazzjoni għal sena sħiħa lil tifel jew tifla fil‑bżonn.

Bis‑saħħa tal‑programm ‘Missio Child Sponsorship’, int tkun raġġ ta’ dawl fil‑ħajja ta’ dawn it‑tfal foqra. Kull min jisponsorja tifel jew tifla jingħata ritratt u tagħrif dwarhom.

Ibgħat id‑donazzjoni tiegħek lil Missio Nru. 7, Triq il‑Merkanti, Valletta VLT 1171 Jew fuq www.missio.org.mt Għal aktar dettalji ċemplu fuq 21236962 fil‑ħinijiet tal‑uffiċċju.

GRAZZI MILL‑QALB

Modi kif tista’ tgħin  Ċekk indirizzat lil Missio Malta (7, Triq il‑Merkanti, il‑Belt Valletta VLT 1171.) Infakkrukom li ma jistgħux jintbagħtu ċekkijiet t’inqas minn €21.  Bank Transfer

Klijenti ta’ banek oħra jistgħu jagħmlu ‘Bank Transfer’ għal dawn il‑kontijiet bankarji.

Min jagħmel donazzjoni f’dan il‑kont jibgħatilna nota dwar l‑ammont u meta sar id‑depożitu sabiex tintbagħat irċevuta.

Account holder name: Missio Malta

Account holder name: Missio Malta

Bank’s name: APS BANK

Bank’s name: Bank of Valletta

Account No: 41474120039

Account No: 50011468005

IBAN: MT94APSB77013000000041474120039

IBAN: MT31VALL22013000000050011468005

Swift Code: APSBMTMT

Swift Code: VALLMTMT

 Donazzjoni b’SMS • 5061 7383 ‑ €2.33 • 5061 8998 ‑ €6.99 (Numri miftuħin is‑sena kollha.)  Donazzjoni bit‑telefon tad‑dar • 5160 2036 ‑ €10 • 5170 2009 ‑ €15 • 5180 2026 ‑ €25 (Numri miftuħin is‑sena kollha.)

 Iżżur il‑websajt www.missio.org.mt

kklikkja fil‑parti Donations.

u

 Jew għal donazzjonijiet ‘direct debit’ ċempel: 2123 6962.

 Donazzjoni bil‑BOV Mobile 77236962

19

Frar 2023

“Nazzjon li joqtol lil uliedu stess huwa nazzjon bla tama.”

Papa San Ġwanni Pawlu II

20

MISSIO MALTA FA

Frar 2023 #

MISSIO FEST 11 ta’ Marzu, 2023

Jien. Int. Aħna. Flimkien.

Ritratt: Kingkongphoto & www.celebrity‑photos.com from Laurel Maryland, USA, CC BY‑SA 2.0

VO/1178

“L‑akbar qerriedi tal‑paċi huwa l‑abort, għax jekk omm tasal toqtol lil binha/bintha stess, x’fadal sabiex jien noqtol lilek u int toqtol lili? M’hemm xejn li jiddistingwi!”

Santa Madre Tereża ta’ Kalkutta

FAVUR IL‑ĦAJJA.

21

IL‑QADDIS TAX‑XAHAR

Frar 2023

San Nöel Pinot

San Nöel Pinot Martri tar‑rivoluzzjoni Franċiża waqt Quddiesa klandestina tal‑Milied.

N

öel Pinot twieled f’Angers, fil‑Punent ta’ Franza, nhar id‑9 ta’ Diċembru 1747. Kien l‑aħħar wild fost sittax.

Il‑missier, li kien nissieġ tad‑drappijiet, miet meta Nöel kellu biss tmien snin.

Nöel sar qassis f’Angers fit‑22 ta’ Diċembru 1770.

Fl‑1781 inħatar kappillan f’Angers u fl‑1789 laħaq rettur tal‑komun ta’ Louroux‑Béconnais.

Matul ir‑Rivoluzzjoni Franċiza, Nöel irrifjuta li jieħu ġurament u jkun suġġett għall‑istat.

Għalhekk, ġie akkużat li kien involut b’attivitajiet ekkleżjastiċi biex jopponi 22

l‑liġi. Nhar il‑Ħadd 27 ta’ Frar Nöel tressaq il‑qorti, safa arrestat fil‑5 ta’ Marzu u kkundannat għat‑tkeċċija mill‑Qorti Distrettwali. Però huwa baqà moħbi f’Beaupreau u fl‑1793 mar lura Louraoux, waqt li kienet għaddejja l‑gwerra ta’ Vendee.

Nöel reġa’ safa arrestat fil‑lejl tat‑8 ta’ Frar 1794 waqt li kien qed iqaddes quddiesa klandestinament fir‑razzett ta’ Milandrie f’Louroux‑Béconnais, fejn kien qed jistaħba. Nöel ittieħed f’Angers fejn deher quddiem il‑kummissjoni militari rivoluzzjonarja u safa vittma tal‑giljottina fl‑età ta’ 46 sena. Meta nqatel

kien għadu liebes l‑ilbies tal‑quddiesa fil‑ħin tal‑arrest.

Hekk kif tellgħuh fuq l‑armar tal‑gilljottina, Nöel beda jitlob it‑talb tal‑bidu tal‑quddiesa li jinkludu l‑‘intoibo ad altare Dei’ (Salm 42), li f’Angers kien jingħad waqt li jkun riesaq lejn l‑artal tal‑Mulej.

Nöel ġie bbeatifikat minn Papa Piju XI f’Ottubru tas‑sena 1926. U wara reġa’ ġie mfakkar flimkien ma’ disgħa u disgħin martri ta’ Angers minn Papa San Ġwanni Pawlu II fit‑19 ta’ Frar 1984. Il‑festa ta’ dan il‑qaddis martri tiġi ċċelebrata nhar il‑21 ta’ Frar. 

E &C P O

MISSIO FEST 11 ta’ Marzu, 2023

ARITY H

FAITH H

Frar 2023 #

G IF

T SHOP

Sibna wkoll fuq Facebook: Faith Hope & Charity Qed nagħmlu ‘Home Deliveries’

Il‑ħanut qed ikun miftuħ mit‑Tnejn sal‑Ġimgħa bejn id‑9:00am u s‑6:00pm. Is‑Sibt bejn id‑9:00am u s‑1:00pm.

Tista’ wkoll tixtri onlajn mill‑ħanut Faith Hope & Charity billi żżur https://zaype.com/FHCshop 7, Triq il‑Merkanti, il‑Belt Valletta ● Tel: 21234328

Qiegħed nibgħat il‑ħlas ta’ € .................................. permezz ta’ ċekk pagabbli lil Missio Malta biex isiru Quddies fil‑missjoni għar‑ruħ/għall‑erwieħ ta’:

Isem u kunjom: Indirizz:

Belt/ Raħal:

Kodiċi Postali:

Tel: N.B. Napprezzaw il‑kontribuzzjoni ta’ mill‑inqas €5 għal kull quddiesa.

Il‑quddies kollu jitqaddes fil‑pajjiżi tal‑missjoni.

23

Frar 2023

Dear Msgr Borg, Prayerful greetings from India.

Now the monsoon rains have subsided a little. This year the rainy season is behaving strangely, people attribute this to the climate change! I hope you are doing well; you are already in the season of winter!

This is to let you know that the house construction work for these helpless eunuchs has begun. As you know, I have 24 eunuchs in my mission. First house is for Krishnaveni. Second house for Renuka.

I am sure and strongly believe that the providence will provide through your generosity towards this noble cause: “I was homeless, you gave me shelter.” The funny thing is, in this slum, each house wall is attached to the neighbour’s house.

When you remove one mud wall to put a cement wall, you can see the other person’s house completely! You can’t imagine how these people live like this. I convinced the neighbours so they allowed the construction of the walls and placement of RCC roofing. I hope to complete it as early as possible.

I need to thank you for your generosity, your good wishes, your prayers and sacrifice to build these small houses for these helpless, marginalized eunuchs. Please continue to whisper prayer for the success of this intention. I will update you as the work progresses. Once again a big THANK YOU for all that you are for this mission.

With gratitude and prayers, Father Jai Prakash Francis Joseph Kuditini Mission, Diocese of Bellary  24

AĦBARIJIET MILL‑MISSJONI

Frar 2023 #

MISSIO FEST 11 ta’ Marzu, 2023

25

AĦBARIJIET MILL‑VATIKAN

Frar 2023

PRESIDENT ĠDID GĦALL‑PMS għall‑Evanġelizzazzjoni bil‑kariga ta’ President tal‑Opri Missjunarji Pontifiċji, tah titolu ta’ Arċisqof u assenjah is‑sede titulari ta’ Satrianum.

F

tit tal‑ġimgħat ilu, Papa Franġisku ħatar lir‑Reverendu Emilio Nappa, uffiċjal tas‑Segretarjat għall‑Ekonomija, bħala segretarju aġġunt tad‑Dikasteru

L‑Arċisqof elett Emilio Nappa twieled fid‑9 t’Awwissu tal‑1972 f’Napli. Ġie ordnat saċerdot għad‑djoċesi ta’ Aversa fit‑28 ta’ Ġunju 1997. Huwa ngħata dottorat fit‑teoloġija mill‑Università Pontifiċja Gregorjana fl‑2004. Mons.

Nappa kellu diversi karigi fid‑djoċesi, fosthom rettur tal‑Knisja ta’ San Rocco, direttur u professur sħiħ tat‑teoloġija fundamentali

fl‑Ogħla Istitut tax‑Xjenzi Reliġjużi Interdjoċesani tal‑Appostli San Pietru u San Pawl, Żona ta’ Caserta, f’Capua, u kanonku tal‑Katidral. Barra minn hekk, kien kollaboratur lokali fin‑nunzjatura appostolika fl‑Italja u uffiċjal tas‑Sezzjoni għall‑Affarijiet Ġenerali tas‑Segretarjat tal‑Istat. Minn Settembru 2022 huwa serva bħala uffiċjal tas‑Segretarjat għall‑Ekonomija.

F’isem Missio Malta, nawguraw lil Mons. Arċisqof Emilio Nappa f’dan il‑ministeru ġdid fdat lilu minn Papa Franġsiku. 

GRATITUDNI ‑ KONVERŻJONI ‑ PAĊI

G

ratitudni, konverżjoni u paċi: Dawn huma t‑tliet ‘rigali’ li Papa Franġisku xtaq jitlob għalih innifsu u għall‑oħrajn. Dan qalu fid‑diskors tiegħu indirizzat lill‑kardinali, lill‑isqfijiet u lill‑membri tal‑Kurja Rumana, waqt il‑laqgħa għall‑iskambju tradizzjonali ta’ tislijiet qabel il‑Milied.

Fl‑indirizz tiegħu, mogħti fis‑Sala tal‑Benedizzjoni tal‑Palazz Appostoliku, il‑Papa ssuġġerixxa li, fil‑każ tal‑Milied preċiżament

26

“ l‑umiltà tal‑Iben ta’ Alla li ħa sehem mill‑kundizzjoni umana tagħna” tista’ ssir ukoll għal kulħadd “ lezzjoni biex naraw l‑affarijiet kif verament huma”, tgħin ukoll biex wieħed jagħraf li l‑ewwel mottiv tal‑mixja Nisranija hija l‑gratitudni, u mhux il‑pretensjoni kompjaċenti jew il‑kburija spiritwali li

Frar 2023 #

wieħed iqis lilu nnifsu aħjar mill‑oħrajn u li jattribwixxi valur salvifiku lill‑istrateġiji u l‑programmi tiegħu.

Għarfien u suġġerimenti ta’ valur għal dawk kollha li huma impenjati b’mod eżistenzjali fil‑missjoni appostolika fdata minn Kristu lill‑Knisja.

“Meta wieħed jeżamina l‑eżistenza tiegħu stess u ż‑żmien li għadda,” qal il‑Papa fl‑ewwel parti tad‑diskors tiegħu, l‑ewwel moviment ta’ kull pass awtentiku ‘l quddiem fil‑ħajja personali u ekkleżjastika tal‑fidi qatt ma jkun lament u mrar għall‑affarijiet li marru ħażin, iżda ‘il‑memorja tat‑tajjeb’. Li niffissaw il‑ħarsa tagħna fuq il‑faqar proprju mingħajr ma nagħrfu wkoll l‑imħabba ta’ Alla għalina “tgħaffiġna”.

Nispiċċaw “nikkatalogaw il‑fallimenti tagħna u

nitilfu dak li jgħodd l‑aktar: il‑grazzji li l‑Mulej jagħtina kuljum”, u li jiġġeneraw fina “gratitudni”.

Il‑konverżjoni titwieled mill‑gratitudni u qatt ma tista’ titqies bħala xi ħaġa miksuba għal dejjem, “storja li ma tispiċċa qatt”.

L‑agħar ħaġa li tista’ tiġri hija “ li naħsbu li m’għadniex fil‑bżonn ta’ konverżjoni, la bħala individwi u lanqas bħala komunità”, filwaqt li qabel l‑Evanġelju ta’ Kristu “aħna dejjem bħal tfal li għandhom bżonn jitgħallmu.

L‑illużjoni li tgħallimna kollox iġġegħelna naqgħu fil‑kburija spiritwali”, irrimarka Papa Franġisku.

“Jekk irridu tassew li t‑taqlib tal‑gwerra jieqaf u jċedi għall‑paċi, allura kull wieħed minna għandu jibda minnu nnifsu”, filwaqt li nżommu f’moħħna li “minbarra

MISSIO FEST 11 ta’ Marzu, 2023

l‑vjolenza tal‑armi, hemm ukoll il‑vjolenza verbali, il‑vjolenza psikoloġika, il‑vjolenza tal‑abbuż tal‑poter u l‑vjolenza moħbija tat‑tpaċpiċ żejjed, li kollha huma tant profondament ta’ ħsara u distruttivi”.

Il‑Papa ssuġġerixxa wkoll x’inhuma l‑uniċi antidoti effettivi kontra l‑ispirali tal‑imrar, it‑tidwir, il‑viċi li jimmortifika lill‑oħrajn.

Parti mill‑opri tal‑ħniena hija l‑benevolenza “ li taċċetta li l‑ieħor ikollu wkoll il‑limitazzjonijiet tiegħu”.

In‑nies u l‑istituzzjonijiet, “propju għax huma umani, huma wkoll limitati. Knisja safja għall‑puri hija biss ripetizzjoni tal‑ereżija Katara. Kieku dan ma kienx il‑każ, l‑Evanġelju u l‑Bibbja inġenerali ma kinux jgħidulna bil‑limitazzjonijiet u n‑nuqqasijiet ta’ ħafna minn dawk li llum nagħrfu bħala qaddisin”.  27

Frar 2023

Tel: 21‑496894.

PAVIA Hardware Stores COSPICUA

JOSEPH LEWIS JEWELLER Wednesday afternoon closed

4, BLK 12, TRIQ IR‑REGATTA, BORMLA  PLUMBERS, ELECTRICAL GOODS DEALERS  SPECIAL DISCOUNTS ON WATER HEATERS (GEYSERS)

Misraħ il‑Kebbies, ST. VENERA.

Nick’s Agricultural Supplies All you need for agriculture

Tel: 2182 1174 ‑ Mob: 7782 1174 E‑mail: adrianpavia@onvol.net

Jonathan Callus tel: 21465869 mob: 79296399 Mons Mikiel Azzopardi Str., Siggiewi www.nickagriculture.com nickagriculture@hotmail.com

28

Frar 2023

BEST PRODUCTS ‑ BEST PRICES

SCREEN PRINTING TRANSFER PRINTING EMBROIDERY

Sales & Import of TV’s, Hi‑Fi & Appliances David Azzopardi Director Tel: +356 27570916 Mob: +356 99445723 Email: info@sathobby.com

Sathobby, St. Paul’s Road, St. Paul’s Bay SPB3300, Malta.

A: Shop 2, Manoel De Vilhena Street, Gżira T: (356) 21311685 M: (356) 9945 7557 E: info@radprintingmalta.com W: www.radprintingmalta.com

www.sathobby.com

29

Frar 2023

KWOTAZZJONIJIET NOTEVOLI MINN PAPA BENEDITTU XVI

“Mulej, jiena nħobbok.”

L‑aħħar kelmiet li lissen Papa Benedittu XVI qabel ħalla din id‑dinja.

“Nixtieq infakkar lil kulħadd, speċjalment lill‑gvernijiet impenjati biex jagħtu spinta lill‑assi ekonomiċi u soċjali tad‑dinja, li l‑kapital primarju li għandu jiġi salvagwardjat u stmat huwa l‑bniedem, il‑persuna umana fl‑integrità tagħha.”

“L‑ambjent huwa r‑rigal t’Alla għal kulħadd, għalhekk aħna għandna responsabbiltà lejn il‑foqra, lejn il‑ġenerazzjonijiet futuri u lejn l‑umanità kollha kemm hi.”

“L‑Evanġelju jrid jiġi pprietkat u mgħallem bħala mod ta’ ħajja integrali, li joffri tweġiba attraenti u vera, intellettwalment u prattikament, għall‑problemi umani reali.”

(16 t’April, 1927 – 31 ta’ Diċembru, 2022) “Kif jista’ jkun li l‑aktar spazju tal‑għaġeb u sagru fil‑bniedem – il‑ġuf – sar post ta’ vjolenza indeskrivibbli permezz tal‑abort?”

“Billi nħalli lili nnifsi niġi maħfur, nitgħallem naħfer lill‑oħrajn. Billi nagħraf id‑dgħufija tiegħi stess, insir aktar tolleranti u nifhem in‑nuqqasijiet tal‑proxxmu.”

“Il‑ħajja ta’ dejjem tkun bħal donnok tgħaddas ruħek fl‑oċean ta’ mħabba infinita fejn iż‑żmien ‑ qabel u wara ‑ m’għadux jeżisti. Milja ta’ ħajja u ferħ: Dan huwa dak li nittamaw u nistennew mill‑fatt li nkunu ma’ Kristu.”

30

“Il‑fidi mhix illużjoni, titjira ta’ fantasija, kenn jew sentimentaliżmu; anzi hija involviment totali fil‑ħajja kollha u hija t‑tħabbira tal‑Vanġelu, l‑Aħbar it‑Tajba li tista’ teħles lill‑persuna sħiħa.”

“Iktar ma persuna tkun qrib ta’ Alla, iktar tkun qrib in‑nies.”

“Meta nara b’għajnejn Kristu, nista’ nagħti lill‑oħrajn ħafna aktar mill‑ħtiġijiet esterni tagħhom; nista’ nagħtihom id‑dehra ta’ mħabba li verament jixtiequ.”

“Alla hu ħaj, u għandu bżonn nies biex jaqduh u jġibuh għand ħaddieħor. Jagħmel sens li ssir qassis: id‑dinja għandha bżonn saċerdoti u rgħajja, illum, għada u dejjem, sal‑aħħar taż‑żmien.”

Frar 2023 #

MISSIO FEST 11 ta’ Marzu, 2023

Radd ta’ ħajr lill-kontributuri tar-rivista ‘Malta Missjunarja’ Lista tal-kontributuri li permezz tar-reklami li għoġobhom jagħmlu fir-rivista għenu l-pubblikazzjoni tagħha matul is-Sena 2022. ● Percius Car Hire – Ħal Lija 21442530/99424098 ● E.Theuma & Co.Ltd. – il-Belt Valletta 21234075/212366053 ● Ditta Darmanin Gilders – il-Belt Valletta 9982281/99590764 ● Teak Touch Furniture & Home Decor – in-Naxxar 99487003/99208625 ● Ray’s Jewellery – il-Fgura - 21802130 ● Nick’s Agricultural Supplies – is-Siġġiewi 21465869/79296399 ● Hypnos Vitafoam Mattresses – il-Belt Valletta 21238163/21484992/3, 21239817/79239817 ● Debbie Baby’s Centre – iż-Żejtun 27694815/99809825 ● Parisio Nursery & Garden Centre – Ħal Lija 99423164/21438154 ● Eretric Ltd – Ħal Luqa 21665642/21677570/21821769 ● L’Amical Beauty Centre – l-Imsida 21332463/79058206 ● Briffa International Funeral Services – il-Marsa 21237819/21896728/21237509 ● Mobics – Mobile Phones – San Pawl il-Baħar 21574460 ● A.N.G BorgLtd. Coffee Dealers – San Ġwann 21371626 ● Pavia – Hardware Stores – Bormla 21821174/77821174 ● Lifestyle Ltd. – il-Ħamrun - 21337343 ● LogoGrafix – Santa Venera 21498829/21447508 ● RAD Printing Malta – il-Gzira 21311685/99457557 ● SF Door Styles – Ħal Luqa – 21227272/99822867 ● Antoine’s Butcher – San Pawl il-Baħar 77229904/99455282/27581500 ● DMD Auto Parts – Ħaż-Żebbuġ 27495752/99495752

● The Cyclist – San Ġwann - 27661166 ● Calypso MFC Ltd. – il-Fgura 21804588/21804487/79065125 ● St. Mary’s Bakery – Birkirkara 99475459/77237702 ● Arthur the Gilder – ir-Rabat, Malta - 99821006 ● F.L. Hardware – Ħ’Attard - 21412773 ● Straight Cut Salon – Ħ’Attard 21417830/79417830 ● Sathobby – San Pawl il-Baħar 27570916/99445723 ● S.Demanuele Watch & Clock Repairs – il-Belt Valletta – 21220650/79790650 ● Marianna Stationery – il-Mellieħa - 21522267 ● La Houppette – Nails – San Ġwann 27014144/79319129/79293183 ● Firm Lorenzo Cutajar – il-Furjana 21244189/79702480/21445548 ● Chyc Choice Curtain Fabrics – il-Marsa 27452315/79452313 ● Premium Bakery – il-Ħamrun 27379236/77010816/77032862 ● Fenbros Stores – Ħaż-Żabbar - 21809200 ● TransPak Overseas Removals Ltd. – il-Fgura 21821166/21317580/21800350 ● Stardust – il-Mellieħa – 21571692/99223908 ● Lapidi u Monumenti għaċ-Ċimiterji 21430185/99469467 ● Joseph Lewis Jewellery – Santa Venera 21496894 ● Focus Photo Studio – iż-Żejtun 27672692/77825886 Filwaqt li nroddu ħajr lil dawn il‑kontributuri tagħna kollha, inħeġġu lill‑qarrejja tar‑rivista biex jagħmlu użu mis‑servizzi tad‑ditti u l‑ħwienet tagħhom.

GRAZZI ĦAFNA. L-Amminstrazzjoni

31

Frar 2023

DEHRIET TAL‑MADONNA – EMMANUEL CUTAJAR

Il‑Ħidma Evanġelika ta’ Marija Santissima Bħala Missjunarja Il‑Wieħed u Għoxrin Parti

Id‑Dehra tal‑Madonna f’Ceranesi, Genova, l‑Italja Is‑Santwarju ta’ Nostra Signora della Guardia (Il‑Madonna tal‑Għassa) jinsab fuq post ta’ pellegrinaġġi Nsara fuq il‑quċċata ta’ Monte Figogna fil‑Muniċipalità ta’ Ceranesi, madwar 20 kilometru bogħod mill‑belt ta’ Genova fil‑Majjistral tal‑Italja. Huwa l‑aktar Santwarju Marjan importanti fil‑Ligurja.

Is‑Santwarju jissejjaħ ‘Guardia’ għaliex fil‑Medju 32

Evu l‑Muntanja Figogna kienet stazzjon ta’ osservazzjoni strateġika għall‑monitoraġġ tal‑movimenti bil‑baħar tal‑armati tul il‑Valpolcevera u tal‑vapuri li jkunu qrib Genova.

Is‑Santwarju huwa d‑destinazzjoni tal‑pellegrini minn Genova u minn ħafna postijiet oħra fl‑Italja. Tant hu hekk, li l‑qima lejn il‑Madonna tal‑Għassa hija mifruxa sew fl‑Italja u anki f ’pajjiżi oħra. Fil‑fatt, ħafna knejjes u santwarji fid‑dinja huma ddedikati lil ‘Nostra Signora della Guardia’.

kien biss raġel fqir u ma kienx se jkun kapaċi jagħmel dan. Imma l‑Verġni ħeġġitu billi qaltlu: “Tibżax!”

Madankollu, Pareto mar id‑dar u ma qal xejn lil ħadd dwar din id‑dehra. Ftit jiem wara, waqa’ minn fuq siġra tat‑tin u weġġa’ serjament.

Il‑Verġni Marija reġgħet dehritlu u b’mod mirakoluż fejqitu. Dan il‑fejqan ikkonvinċieh biex jitkellem dwar id‑dehra u biex ifittex l‑għajnuna sabiex jibni l‑kappella.

Il‑Ġrajja: Skont it‑tradizzjoni, jingħad li fid‑29 t’Awwissu 1490, il‑Verġni Marija dehret lir‑raħħal Benedetto Pareto u talbitu jibni kappella fuq il‑muntanja Figogna. Pareto kien sorpriż u wieġeb li hu

Is‑Santwarju: Minħabba n‑numru kbir ta’ pellegrini, inbena santwarju ġdid fuq il‑quċċata tal‑muntanja bejn l‑1528 u l‑1530, bl‑għajnuna tad‑donazzjoni tal‑familja nobbli Ghersi. Ħdejn

L‑Ewwel Kappella: L‑ewwel kappella żgħira nbniet minn Pareto nnifsu fil‑post tad‑dehra; kappella rettangolari b’saqaf tal‑injam, li issa tinsab ġewwa kappella oħra akbar u aktar ġdida.

F’niċċa fil‑kappella hemm Madonna tal‑irħam datata 1530.

Frar 2023 #

MISSIO FEST 11 ta’ Marzu, 2023

Is‑Santwarju ta’ Nostra Signora della Guardia.

is‑santwarju nbena wkoll ospizju għall‑pellegrini, li nbena mill‑ġdid fl‑aħħar tas‑Seklu 18. Fit‑tieni nofs tas‑Seklu 19, beda jinbena santwarju ieħor ġdid u akbar. Kien hemm bosta diffikultajiet kemm tekniċi kif ukoll finanzjarji, iżda s‑santwarju tlesta fl‑1889 u tbierek fis‑26 ta’ Mejju 1890.

Fis‑snin ta’ wara, in‑numru ta’ pellegrini kompla jiżdied u fl‑1903 inbnew ospizju ieħor u dar biex tilqa’ ’l‑pellegrini.

Mirakli u Fejqan: Bosta fejqan mirakoluż assoċjati mal‑Madonna della Guardia ġew awtentikati uffiċjalment, hekk pereżempju fl‑1727 Patri Ġużeppi Maria

Sabelli kien qiegħed imut bit‑tuberkulożi, nofsu pparalizzat, meta sema’ lill‑Madonna tgħajjatlu u tgħidlu: “Ejja għandi fis‑Santwarju tal‑Madonna della Guardia u tfiq.’’ Fis‑26 ta’ Lulju 1727, festa ta’ Santa Anna, sħabu ġarrewh lejn il‑muntanja u wassluh fil‑knisja biex jitqarben.

Waqt li kien qiegħed jitqarben sema’ leħen isejjaħlu: “Qum, bilwieqfa.

Jien fejjaqtek. Ħalli lil kulħadd ikun jaf li inti fiqt u tinsab tajjeb.” Dun Ġużepp qam bilwieqfa u kulħadd ra li kien fieq għalkollox.

Kien hemm bosta fejqan ieħor u talb, u żdiedu ħafna d‑devozzjonijiet lejn il‑Madonna. Fil‑11

ta’ Marzu 1915, Papa Ġenoviż Benedettu XV ta lis‑Santwarju t‑titlu ta’ Bażilika, imbagħad fl‑1917, il‑Papa bena wkoll kappella fil‑ġonna tal‑belt tal‑Vatikan fejn tqiegħdet statwa tal‑Madonna tal‑Għassa mogħtija lilu mill‑poplu Ġenoviż.

Fl‑1929 f ’Geranesi nbniet linja tal‑ferrovija magħrufa bħala l‑Autoguidovia, li ppermettiet lill‑pellegrini jilħqu s‑santwarju mill‑wied qrib il‑muntanja. Qabel biex il‑pellegrini kienu jaslu fis‑santwarju kien ikollhom jitilgħu bil‑mixi, sajf u xitwa. Fl‑1963 inbniet triq ġdida għall‑vetturi u l‑Autoguidovia ngħalqet.

Fil‑22 ta’ Settembru 1985, Papa San Ġwanni Pawlu 33

Frar 2023

II żar is‑santwarju u fit‑18 ta’ Mejju 2008 żaru wkoll Papa Benedittu XVI. Papa Franġisku, waqt li kien qiegħed iżur Genova fis‑27 ta’ Mejju 2017, żar ukoll is‑santwarju, u kellu laqgħa kbira u talb ma’ nies foqra, ħabsin u refuġjati fejn qagħad jiekol magħhom. Din hija silta qasira mid‑diskors li l‑Papa San Ġwanni Pawlu II għamel fiż‑żjara tiegħu: “L‑Omm kbira għadha tiftaħ qalbha għas‑smigħ.

Inqiegħed f ’qalbha materna l‑bżonnijiet tal‑Knisja Universali u b’mod speċjali, is‑Sinodu straordinarju li ġej, li laqqajt bl‑intenzjoni speċifika li jerġa’ jqajjem f ’kulħadd is‑sens awtentiku ta’ vitalità spiritwali u pastorali li l‑Konċilju Vatikan II, madwar għoxrin sena ilu, ferra’ fuq l‑Għarusa Mistika ta’ Kristu, il‑Knisja, li hija ‘id‑dawl tal‑popli” (Lumen Gentium I).

Id‑Dehra tal‑Madonna ta’ Trois‑Epis (Tliet Widnejn), f’Alsace, Franza Raġel jismu Thierry Schoere, ħaddied ta’ Orbey, nhar it‑3 ta’ Mejju 1491 filgħodu waqt li kien sejjer is‑suq ta’ 34

DEHRIET TAL‑MADONNA – EMMANUEL CUTAJAR

Id‑Dehra tal‑Madonna ta’ Trois‑Epis lil Thierry Schoere, ħaddied ta’ Orbey, nhar it‑3 ta’ Mejju 1491 f’Alsace, Franza.

Niedermorschwihr; raħal Franċiż ta’ madwar 580 abitant f’Colmar; għadda minn quddiem siġra kbira tal‑ballut fejn kienet tpoġġiet xbieha żgħira tad‑Duluri.

Skont id‑drawwa lokali, kull min jgħaddi minn hemm kien jieqaf jitlob quddiem ix‑xbieha għal raġel li kien miet hemm ftit qabel.

Thierry niżel minn fuq iż‑żiemel u għarkopptejh beda jitlob. F’daqqa waħda, f’nofs dawl qawwi, dehritlu

l‑Verġni Marija mgeżwra f’velijiet bojod trasparenti.

Hija kienet qiegħda żżomm zokk bi tliet widnejn tal‑qamħ f’id waħda u merżuq tas‑silġ fl‑id l‑oħra.

Hija qaltlu: “Qum, raġel twajjeb u isma’. In‑nies ta’ dan il‑pajjiż qegħdin iqanqlu r‑rabja t’Alla bi dnubiethom; mur Niedermorschwihr u pprietka l‑indiema.

Kulħadd għandu jagħmel penitenza fl‑iqsar żmien possibbli, inkella l‑uċuħ

Frar 2023 #

tar‑raba’ tagħhom jintilfu.

Dan kollu għidu lill‑kleru u lin‑nies kollha; imma jekk il‑midinbin jikkonvertu, Alla jberkilhom l‑uċuħ tar‑raba’. Tara dawn il‑tliet widnejn tal‑qamħ? Huma simbolu tal‑abbundanza ta’ wċuħ tar‑raba’ sbieħ li se jiġu biex jippremjaw ħlejjaq virtużi u ġenerużi, u biex iġibu l‑ġid u l‑ferħ fil‑fuklar tal‑Insara fidili. Fir‑rigward ta’ dan il‑merżuq tas‑silġ dan simbolu tas‑silġ, ġlata, għargħar, ġuħ u mard li jittieħed u l‑konsegwenza kollha tagħhom ta’ deżolament u biża’ se jiġu biex jikkastigaw lil dawk kollha li ma jemmnux u li l‑kobor tad‑dnubiet tagħhom qiegħed jinkorla ħafna lil Alla. Mur bniedem twajjeb, mur fl‑irħula u ħabbar lill‑abitanti kollha t‑tifsira ta’ dawn il‑profeziji. Għid lin‑nies b’ dak li rajt u smajt.”

Għal dik id‑dehra, Thierry beża’ u għalhekk għall‑ewwel ma ried jgħid xejn lin‑nies. Meta wasal fis‑suq, xtara xkora qamħ, imma meta pprova jerfagħha mill‑art ma setax għax ħassha tqila ħafna. Thierry fehem li dan kien sinjal għalih mis‑sema talli ma wettaqx il‑missjoni li fdatlu l‑Madonna. Imbagħad, wara li qal lin‑nies bid‑dehra tal‑Madonna, l‑ixkora seta’ jerfagħha bla ebda diffikultà.

In‑nies meta raw hekk, fiehmu wkoll l‑għan ta’ dik il‑ġrajja mirakoluża u ħafna nies fiehmu u emmnu l‑messaġġ tal‑Madonna li wasslilhom Thierry, u bdew jgħixu ħajja aktar qaddisa u jagħmlu l‑penitenzi kif kienet talbithom il‑Madonna. Saħansitra għamlu purċissjoni lejn il‑post tad‑dehra u kbira kienet id‑devozzjoni ta’

MISSIO FEST 11 ta’ Marzu, 2023

dak il‑poplu lejn il‑Verġni Marija. Sa mill‑1491, f’dak il‑post inbniet kappella żgħira tal‑injam, imbagħad fis‑sena 1493 ġiet mibdula f’waħda mibnija bil‑ġebel.

Saċerdot, megħjun minn eremita, kien iwettaq ħidma appostolika f’din il‑kappella sal‑Gwerra tat‑Tletin Sena (1618‑1648). Matul din il‑gwerra, il‑kappella ġiet maħruqa fis‑Sena 1636. Snin wara nbena santwarju żgħir bil‑wasla ta’ komunità reliġjuża. Diversi komunitajiet komplew jieħdu ħsieb is‑santwarju sar‑Rivoluzzjoni Franċiża meta dan is‑santwarju ngħalaq. Dan reġa’ nfetaħ għal‑qima tan‑nies fis‑Sena 1804. Fil‑11 ta’ Lulju 1912, il‑Patrijiet Redentoristi waqqfu kunvent fi Trois‑Epis u minn dakinhar baqgħu jxerrdu l‑messaġġ tal‑Madonna. 

Rivista missjunarja b’40 paġna, kollha bil‑kulur, maħruġa minn Missio (Uffiċċju Missjunarju) għal aktar minn 90 sena Aġġorna ruħek fuq id‑Dinja Missjunarja.

Abbona fir‑Rivista Malta Missjunarja fejn issib:

Aħbarijiet mid‑dinja missjunarja | Intenzjoni tax‑xahar Esperjenzi missjunarji Maltin u Għawdxin | Ċajt u kompetizzjonijiet Dan kollu għall‑prezz ta’ €21 għal abbonament ta’ sentejn li jinkludi wkoll Kalendarju MIssjunarju b‘xejn.

Tista’ tabbona online fuq: www.missio.org.mt 35

Frar 2023

RIĊETTA TRADIZZJONALI – PATRI PAUL BUGEJA OFMCap

FROĠA TAT‑TARJA BLA BAJD Minn Napli

X’għandek bżonn: • 300 gramma tarja • 100 gramma żebbuġ iswed imqatta’ • 40 gramma kappar • 30 gramma prinjol • 30 gramma żbib • Sinna tewm • Melħ u bżar • Tursin frisk • Żejt

Metodu: • Qalli t‑tewma f ’taġen kbir, u wara żid il‑kappar, iż‑żbib u l‑prinjol, u sajjar għal xi 3 minuti.

• Sadanittant, għalli t‑tarja bi ftit melħ.

• Warrab it‑tewma mit‑taġen u mat‑taħlita żid ftit ilma tat‑togħlija tat‑tarja.

• Saffi t‑tarja, żidha mat‑taħlita u ħawwad sew flimkien.

• Żid iż‑żebbuġ u erġa’ ħawwad.

• Żid iż‑żejt u aqli l‑froġa tat‑tarja sa ma tiħmar miż‑żewġ naħat.

• Serviha sħuna.

Kurżità: Din hija riċetta sempliċi u fqira minn Napli li lokalment tissejjaħ ‘frittata di scammaro’. Fi Żmien ir‑Randan, il‑Monaċi li kellhom il‑permess jieklu l‑laħam minħabba raġunijiet ta’ saħħa, kienu jieklu f ’kamrithom biex ma jfixklux lil sħabhom mis‑sawm. Għalhekk, il‑kelma ‘cammerare’ kienet sinonima ma’ li tiekol tajjeb, filwaqt li għall‑kuntrarju ‘scammerare’ ġiet tfisser li tiekol ftit. Dan l‑ikel huwa fost tant ikel ieħor li n‑Naplitani jsajru fi Żmien ir‑Randan sabiex iżommu s‑sawma.

Meħuda mir‑rivista Dawl Franġiskan.

Jiena: ______________________________________________________________________________________________ Indirizz: __________________________________________________________________________________________ ________________________________________________

Kodiċi Postali: _________________________________

Tel/Mob: ___________________________________ E‑mail: __________________________________________ Nixtieq:

Inġedded l‑abbonament tiegħi Nibda nirċievi r‑rivista d‑dar bil‑posta Nagħti abbonament rigal lil:

Imla l‑formola u ibgħatha flimkien ma’ ċekk pagabbli lil Missio fuq: Abbonament Malta Missjunarja Missio, 7, Triq il‑Merkanti, Valletta, VLT 1171

Isem: _________________________________________________________________________________________________________ Indirizz: _____________________________________________________________________________________________________ ________________________________________________

Kodiċi Postali: _________________________________

Tel/Mob: ___________________________________ E‑mail: __________________________________________ 36

Jien. Int. Aħna. Flimkien.

(VO/1178)

Frar 2023 #

MISSIO FEST 11 ta’ Marzu, 2023

POWERED BY

It-Tlieta u l-Ħamis fit-8:30pm fuq ONE TV. Preżentazzjoni - Robert Farrugia Sewwieq tal-Mutur - Stephen Formosa Produzzjoni - Missio Malta

Jien. Int. Aħna. Flimkien.

(VO/1178)

'Dinja Mutur' huwa proġett eċċitanti li Missio beda fuqu b'kollaborazzjoni ma' Stephen Formosa, li ser ikun qed isuq il‑mutur tiegħu madwar l‑Afrika, l‑Asja u l‑Amerika t'Isfel f'avventura ta' vjaġġ waħdu. Matul il‑vjaġġ, Stephen ser ikun qed jgħaddi minn irħula bi proġetti appoġġati u ffinanzjati minn Missio sabiex jiddokumenta l‑esperjenza tiegħu. Minn għajnejn Stephen, wieħed ser ikun jista’ jara stampa ċara u reali ta’ kif Missio jgħin komunitajiet li jgħixu f’irħula remoti u kif Missio jinvesti fit‑tul fl‑edukazzjoni ta’ dawn l‑individwi.

Il‑kontribuzzjoni ġeneruża tiegħek tgħinna nsostnu lil Stephen matul il‑vjaġġ tiegħu waħdu madwar il‑kontinenti u jgħin lil Missio jittrasmetti l‑esperjenza tiegħu sabiex inkunu nistgħu ngħixu dan il‑vjaġġ eċċitanti u l‑proġetti li jibdlu l‑ħajja, imwettqa grazzi għall‑ġenerożità ta’ ħafna.

Nirringrazzjawk tal‑appoġġ tiegħek. https://missio.org.mt/donate/projects/education‑training/dinja‑mutur/ 37

KOMPETIZZJONI ‑ FRAR 2023 ‑ MAĦSUBA MINN TANJA CILIA

Frar 2023

FITTEX IL‑KLIEM: Aġġettivi

F’din it‑tabella hawn moħbija 26 belt imsemmija fl‑Iliad, poeżija epika ta’ Omeru, kollha jibdew bl‑ittra ‘A’. Fittex fi 8 direzzjonijiet. Ibgħat il‑kaxxa kompluta sa mhux aktar tard mill‑15 tax‑xahar flimkien ma’ ismek, kunjomok u l‑indirizz hekk: Malta Missjunarja – Kompetizzjonijiet, Nru.150, Missio, Triq Lorenzo Gafà, il‑Mosta MST 4128. L‑ewwel tweġiba tajba li tittella’ bil‑polza tirbaħ kupun ta’ €15 li jissarraf mill‑ħanut ta’ Missio, ‘Faith, Hope & Charity’ fil‑Belt Valletta.

F F A N B X B L L D I O S N H R P T E I S D N M B C D E Q R

Q L U D I L L A P O A U U J J

● BAJDANI ● BNIN ● BRAVU ● DEJJAQ ● EDUKAT ● FABBLI

X A I T G P E R D R I Q K J G

K E V K S I J B T W J T I T A Y L K M I N I S M T A I J S H A A C V M B I V H A Q T H T U

U R E C O Q I R B Z G I I X J

K J R I V Z N F W N O B S I U U A D N M N M X G D H I B S R X U R N V T M V A P U T R A I Y N C J R I L L Y Q O M M C M A E V T I H H B V Y M M H I N J O F L R Q J O R F I D N O T U E L L U G I V R A N I D R O

● FITT ● FRISK ● IRQAJJAQ ● KATTIV ● KOMUNI ● KWADRU

Isem u Kunjom: ________________________________ _______________________________________________ Indirizz:______________________________________ _______________________________________________ _______________________________________________ _______________________________________________ Kodiċi Postali: _________________________________

● LEMINI ● MIMLI ● ORDINARJU ● OVALI ● PALLIDU ● QASIR

● RARI ● RUXXAN ● SMIN ● STRAMB ● TOND ● TWIL

Soluzzjoni tal‑Kompetizzjoni ta’ Diċembru 2022: Ir‑rebbieħ tal‑kompetizzjoni huwa Nazzareno Baldacchino. Grazzi lil kull min bagħtilna t‑tweġibiet. Prosit lir‑rebbieħ. Huwa jirċievi ittra bil‑posta mingħandna biex ikun jista’ jsarraf il‑kupun.

● VOJT ● XELLUGI

M K S J I O B O X R L A O K L D O L U W A I T U E U W F A F K L A P M E M I N I T T K O K

T I S F T R B L B T E T E E O

U A R K T U A E I R G L S J T

F S G U S T J X R B J A T J I

F N K A A U R L A A T M R A N

A T T O J L A L U A Q B A S A

T J X F F Q B O O H K N K G L B U I B C W A T R P V O B E J J M D P F I U T U V O E B S G

Nitbissmu ftit: Maġistrat: Int tinsab akkużat li kont qed issuq fis‑sakra. Għandek ħmistax‑il ġurnata ħabs!

Akkużat: Sur Maġistrat, ma kontx fis‑sakra, imma xurban!

Għalliema: Min jaf jgħidli għalfejn il‑bnedmin għandhom tipi ta’ demm differenti?

Maġistrat: Kollox sew, mela flok ħmistax għandek ġimagħtejn ħabs!

Amanda: Sabiex in‑nemus jieħdu gost itiegħmu togħmiet differenti!

38

U L C J B Z Q E E R Q U U K J

F D A O T T A Q D J M O A R D M D W P A F V G I Q P T O L T T Q E N A Z N Z L G I A S I K

Frar 2023 #

MISSIO FEST 11 ta’ Marzu, 2023

Eżempji sbieħ Mulej ilqa’ f’Saltnatek lill‑benefatturi tagħna, familjari u ħbieb.

• 02 ta’ Awwissu 2022 Morris Agius minn San Ġwann

• Knisja Parrokkjali Santa Katerina, iż‑Żurrieq • Raymond Falzon mill‑Gudja

• 18 ta’ Ottubru 2022 Joseph Agius Delicata mill‑Ħamrun • 19 ta’ Novembru 2022 Filomena Sammut miż‑Żurrieq • 21 ta’ Diċembru 2022 Mikelina Xerri minn Ħaż‑Żabbar

• Nikolina Sciberras • Anna Vella Taw bolol użati li jinbiegħu lill‑kollezzjonisti, kif ukoll irċevuti fiskali u muniti antiki.

• 3 ta’ Jannar 2023 Salvu Camilleri miż‑Żurrieq • 10 ta’ Jannar 2023 Margaret Borg mill‑Mellieħa Agħtihom O Mulej il‑mistrieħ ta’ dejjem.

Nota: Missio jixtieq javża li ma jaċċettax kartolini użati la tal‑Milied u lanqas tal‑‘Birthdays’. Grazzi.

Nota mill‑Bord Editorjali: Inħeġġu lill‑qarrejja ta' Malta Missjunarja sabiex jagħmlu użu mis‑servizzi u/jew jixtru mingħand dawk il‑ħwienet li jirreklamaw fuq ir‑rivista. Grazzi.

Missio Malta • Missio Tfal

Websajt Missio • Informazzjoni dwar il‑missjoni u l‑missjunarji • Proġetti li twettqu u qed jitwettqu • Animazzjoni missjunarja • Attivitajiet • Rivisti tal‑passat • MissioTfal ‑ stejjer, attivitajiet, kompetizzjonijiet, rivisti tal‑passat

Jien. Int. Aħna. Flimkien.

(VO/1178)

www.missio.org.mt

Nota: It‑tfal kollha huma mħeġġa jidħlu fil‑paġna ta' Facebook Missio Malta Events Page/ Tfal Missjunarji fejn jistgħu jsibu diversi logħbiet u attivitajiet ta' interess.

39

www.missio.org.mt

Frar 2023

92

sena ħidma għall‑missjoni

Maratona fuq it‑TV

b’risq il‑Missjoni

IS‑SIBT 11 TA’ MARZU 2023 mill-11am sal-11pm

Xandira LIVE fuq it‑televiżjoni mill‑WE Studios

IL-LINJI HUMA MIFTUĦIN

5170 2063 ‑ €15 5180 2064 ‑ €25 5190 2061 ‑ €50 SMS 5061 8820 ‑ €6.99 Grazzi tad-donazzjoni tagħkom

#ilmissioint

Jien. Int. Aħna. Flimkien.

VO/1178

Għal donazzjoni online: www.missio.org.mt/donate Għal donazzjoni ċempel 2123 6962 | Nru.7, Triq il‑Merkanti, il-Belt Valletta | Nru.7, Triq l‑Imgħallem, ir‑Rabat Għawdex

40