Issuu

ΜΕΡΟΣ Α’

ΓΙΩΡΓΟΣ ΒΛΑΧΟΣ • ΘΑΝΑΣΗΣ ΚΑΡΑΜΠΑΛΙΟΣ

ΙΟΥΛΙΟΣ ΒΕΡΝ

ΤΟ ΑΙΓΑΙΟ ΣΤΙΣ ΦΛΟΓΕΣ

ελεύθερη Ελλάδα αρχίζει να αναδύεται μέσα από τις στάχτες τεσσάρων αιώνων σκλαβιάς. Η πάταξη της πειρατείας και των σκλαβοπάζαρων στο Αιγαίο είναι μια από τις προτεραιότητες του νεογεννηθέντος κράτους. Η ιστορία αρχίζει μια δύο μέρες πριν από την καθοριστική ναυμαχία του Ναυαρίνου, όπου οι Μεγάλες Δυνάμεις έβαλαν τέλος στη ναυτική κυριαρχία του οθωμανικού στόλου στα ελληνικά παράλια. Μέσα σε αυτό το ιστορικό πλαίσιο, με τα σκηνικά της δράσης να εναλλάσσονται από το μανιάτικο Οίτυλο, την αγγλοκρατούμενη Κέρκυρα, τα ανελέητα κυνηγητά και τα φοβερά σκλαβοπάζαρα, εκτυλίσσεται μια ναυτική περιπέτεια στο Αρχιπέλαγος που κυριολεκτικά φλέγεται από τις ομοβροντίες των κανονιών και τα ρεσάλτα των πειρατικών τσούρμων. Την ίδια στιγμή, ο ευπατρίδης φιλέλληνας Γάλλος υποπλοίαρχος Ανρί ντ’ Αλμπαρέ, ο αμείλικτος διώκτης του εξωμότη πειρατή Νικόλα Στάρκου, αναζητά να βρει την αγαπημένη του Αντζελίνα που έχει εξαφανιστεί μυστηριωδώς…

ISBN 978-618-206-043-8

9 786182 060438

€ 8,90

ΙΟΥΛΙΟΣ ΒΕΡΝ

ΓΙΩΡΓΟΣ ΒΛΑΧΟΣ

ΘΑΝΑΣΗΣ ΚΑΡΑΜΠΑΛΙΟΣ ΜΕΡΟΣ Α’

ΙΟΥΛΙΟΣ ΒΕΡΝ

ΣΕΝΑΡΙΟ

ΓΙΩΡΓΟΣ ΒΛΑΧΟΣ ΣΧΕΔΙΟ / ΧΡΩΜΑ

ΘΑΝΑΣΗΣ ΚΑΡΑΜΠΑΛΙΟΣ

Γιώργος Βλάχος

Δημοσιογραφεί από το 1974 κυρίως σε περιοδικά ποικίλης ύλης και γράφει βιβλία και λεξικά αναφοράς ποικίλων γνωστικών πεδίων από το 1988. Η θεματολογία του τα τελευταία 20 χρόνια, γράφοντας είτε σε περιοδικά, είτε αναρτώντας τα σε εξειδικευμένα προσωπικά του blogs, είναι η ιστορία του λαϊκού εντύπου στην Ελλάδα. Εστιάζει δε, στα παιδικά αναγνώσματα του ’50 και του ’60 από τα οποία έχει προσωπικά βιώματα ως αναγνώστης τους. Το δίτομο λεξικό του Μικρός Ήρως - Το Λεξικό (2005), αναφορά στο θρυλικό ανάγνωσμα, υπήρξε κατά κάποιο τρόπο η ασφαλιστική δικλείδα εκτόνωσής του στο ότι δεν μπόρεσε να γράψει τον ίδιο τον... Μικρό Ήρωα! Έκτοτε, έχει γράψει (σε εικονογράφηση Κώστα Φραγκιαδάκη) εννέα νέες ιστορίες του Μικρού Ήρωα, μία εκ των οποίων (Το Αεροδρόμιο-Φάντασμα) σε μορφή κόμικς.

Θανάσης Καραμπάλιος

Γεννήθηκα και μεγάλωσα στο Παλαιόκαστρο Ελασσόνας. Από μικρός μου άρεσε να διαβάζω και να ζωγραφίζω κόμικς. Είμαι ο δημιουργός της σειράς 1800 που πλέον αποτελείται από πέντε βιβλία. Συμμετείχα στην έκθεση και στο βιβλίο Βάλ’ τους Χ - Ο Μαύρος Χάρτης της Ρατσιστικής Βίας και σε άλλες εκθέσεις κόμικς. Εργάζομαι ως εικονογράφος-κομίστας. Ζω στη Λάρισα με την οικογένειά μου.

Διασκευή σε μορφή κόμικς βασισμένη στο ομότιτλο μυθιστόρημα του Ιουλίου Βερν L’Archipel en feu Σενάριο: Γιώργος Βλάχος • Σχέδιο - Χρώμα: Θανάσης Καραμπάλιος © 2021 Εκδόσεις Μικρός Ήρως • © Σενάριο: Γιώργος Βλάχος • © Εικονογράφηση: Θανάσης Καραμπάλιος Τα σκίτσα που συνοδεύουν το άρθρο στις σελ. 5-9 προέρχονται από τις αρχικές εκδόσεις Hetzel. Πρώτη Ελληνική Έκδοση: Ιούλιος 2021 • ISBN: 978-618-206-045-2 Υπεύθυνος έκδοσης: Λεωκράτης Ανεμοδουράς • ∆ιόρθωση - Επιμέλεια: Λεωκράτης Ανεμοδουράς Graphic Design - Lettering: Τίνα Χελιώτη • Επιμέλεια Eξωφύλλου: Τίνα Χελιώτη Εκτύπωση - Βιβλιοδεσία: MS PRESS Α.Ε. ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΜΙΚΡΟΣ ΗΡΩΣ Ε.Ε. ΑΛΤΑΝΗ 4, 153 51 ΠΑΛΛΗΝΗ, ΤΗΛ.: 210-8983824 www.mikrosiros.gr info@mikrosiros.gr Εκδόσεις Μικρός Ήρως – Mikros Iros Publications mikros_iros_publications Χωρίς τη γραπτή άδεια του εκδότη, απαγορεύεται η αναπαραγωγή με οποιοδήποτε οπτικό-ακουστικό μέσο και η μετάφραση του έργου ή μέρους αυτού σε οποιαδήποτε γλώσσα. Κατ’ εξαίρεση επιτρέπεται η χωρίς άδεια χρήση εύλογου τμήματος του υλικού (κειμένου και εικονογράφησης) σε έντυπα, ραδιοτηλεοπτικές εκπομπές και ψηφιακά μέσα μαζικής επικοινωνίας, για λόγους ενημέρωσης του κοινού ή προβολής του έργου και των συντελεστών του.

ΙΟΥΛΙΟΣ ΒΕΡΝ

ΤΟΥ ΓΙΩΡΓΟΥ ΒΛΑΧΟΥ

Ο Συγγραφέας του Χθες, του Σήμερα και του Αύριο Ο Ιούλιος Βερν (8 Φεβρουαρίου 1828 - 24 Μαρτίου 1905) είναι Γάλλος μυθιστοριογράφος, ποιητής, θεατρικός συγγραφέας, αλλά και δοκιμιογράφος. Ως συγγραφέας μυθιστορημάτων και νουβελών, θεωρείται ότι είναι ο πιο πολυδιαβασμένος συγγραφέας όλων των εποχών! Τα περισσότερα από τα 62 μυθιστορήματα που είχε γράψει (ξέχωρα από την τεράστια υπόλοιπη συγγραφική του παρουσία) μεταφράστηκαν, και συνεχίζουν να μεταφράζονται, στις περισσότερες γλώσσες του κόσμου, ενώ έχουν διασκευαστεί, επίσης, σε παιδικά αναγνώσματα, κινηματογραφικές ταινίες, ραδιοφωνικά και τηλεοπτικά σίριαλ, σε θεατρικά έργα, όπερες ή μιούζικαλ, σε κόμικς και σε κινούμενα σχέδια. Τα πιο δημοφιλή από αυτά, προσαρμόστηκαν σε επιτραπέζια ή ηλεκτρονικά παιχνίδια προσφέροντας μιαν ακόμα προσοδοφόρα πλατφόρμα εμπορικής εκμετάλλευσης στους διαχειριστές των πνευματικών δικαιωμάτων του Γάλλου συγγραφέα. Παράλληλα, οι τίτλοι ή οι υποθέσεις των πιο πολυδιαβασμένων έργων του, απετέλεσαν, στον αιώνα που πέρασε, πηγή έμπνευσης για άλλους δημιουργούς: από το πειραματικό βωβό οκτάλεπτο φιλμάκι του Ζορζ Μελιέ του 1902 Ταξίδι στο Φεγγάρι (βασισμένο στο μυθιστόρημά του Από τη Γη στη Σελήνη) έως το Ο Ταρζάν στον Πυρήνα της Γης, νουβέλα του Ε. Ρ. Μπάρροους (με πηγή έμπνευσης το μυθιστόρημά του Βερν Ταξίδι στο Κέντρο της Γης). Παρόλο που θεωρείται κυρίως συγγραφέας μυθοπλασίας, τα μυθιστορήματά του, που τοποθετούνται χρονικά στον αιώνα του, τον 19ο, διακρίνονται κυρίως για τη «ρεπορταζιακή» τους πληροφόρηση, όντας πολύ καλά τεκμηριωμένα ιστορικά, γεωγραφικά και όταν χρειάζεται και εθιμολογικά. Παράλληλα, εμπλουτίζοντας τα αναγνώσματά του με ακριβείς πληροφορίες ακόμα και για τεχνολογικά επιτεύγματα εν εξελίξει, θεωρήθηκε προφήτης ενός μελλοντικού κόσμου μέσα από τη Λογοτεχνία. Γενικά, η φήμη που τον περιβάλλει στα 100 και πλέον χρόνια από τον θάνατό του είναι ότι το συγγραφικό του έργο είχε ασκήσει κυρίως επιρροή στη λογοτεχνική avant-garde και στον σουρεαλισμό, παρά στη διαμόρφωση της υφολογίας της παιδικής λογοτεχνίας, που σε πρώτη εκτίμηση του έχει αποδοθεί. Ο Βερν, ουσιαστικά, δεν υπήρξε ποτέ αποκλειστικά συγγραφέας παιδικής λογοτεχνίας! Μπορεί η θεματολογία των έργων του να υπήρξε συναρπαστική ως παιδικό ανάγνωσμα, μα «παραμυθά» και μυθοπλάστη παιδικών αναγνωσμάτων τον έκαναν οι… μεταφραστές και διασκευαστές των έργων του, εξαιτίας των συνήθως εξαιρετικά περιληπτικών και αλλοιωμένων αποδόσεων των μυθιστορημάτων του, αφού, προκειμένου να διαβαστούν τα έργα του και από παιδικό αναγνωστικό κοινό, παρέλειπαν όλες εκείνες τις λεπτομέρειες οι οποίες τεκμηρίωναν μεν «δημοσιογραφικά», αλλά και «βαρετά» τη ροή της πλοκής.

Το Παιδικό Όνειρο του Συγγραφέα Ο Jules, πρωτότοκος από τα πέντε συνολικά παιδιά του Πιερ και της Σοφί Βερν, προοριζόταν από τον δικηγόρο πατέρα του να συνεχίσει το πατρικό επάγγελμα, αλλά ο μικρός Ιούλιος ονειρευόταν να ζει και να αποτυπώνει στο χαρτί τα φανταστικά ταξίδια του νου του. Ήθελε να γίνει συγγραφέας περιπετειών, 5

δίχως καλά καλά να ξέρει πώς θα μπορούσε να γίνει! Το έναυσμα που καλλιέργησε ως ένστικτο την απόφασή του ήταν το μυθιστόρημα του Νταφόε με ήρωα τον ναυαγό Ροβινσώνα Κρούσο. Μια εξωτική περιπέτεια, που αρκετές φορές θα εμφανιζόταν στα μυθιστορήματά του είτε ως θέμα (Η Μυστηριώδης Νήσος, Η Δεύτερη Πατρίδα), είτε ως ονομασία ηρώων του (Σχολή Ροβινσώνων). Στα έντεκά του, κρυφά από τον πατέρα του, ναυτολογήθηκε ως καμαρότος σε ένα ποταμόπλοιο του Λίγηρα για να αποκτήσει προσωπικές εμπειρίες από ένα ταξίδι ως τις… εξωτικές Ινδίες, αφού εκεί πίστευε ότι θα ταξίδευε το πλοίο! Στο πρώτο λιμάνι τον περίμενε ο πατέρας του, που του υποσχέθηκε ότι τα μόνα ταξίδια που του επιτρέπει να κάνει είναι αυτά με τη φαντασία του. Κατά πάσα πιθανότητα, όμως, το περιστατικό είναι μόνο αποκύημα της φαντασίας της πρώτης βιογράφου του, της ανιψιάς του Μαργκερίτ Αλλότ ντε λα Φυγ. Η γνωριμία του με τον σχεδόν συνομήλικό του Αλέξανδρο Δουμά υιό και η συνεργασία τους στο ανέβασμα μιας σκηνικής κωμωδίας, υπήρξε το εφαλτήριο για την οριστική τροπή της ενασχόλησής του με τη συγγραφή. Η επόμενη επαγγελματική γνωριμία του τον πήγε ένα ακόμα σημαντικό βήμα μπροστά στην καριέρα του ως συγγραφέα. Ήταν το 1851 όταν γνωρίστηκε με τον επίσης συγγραφέα Πιερ-Μισέλ-Φρανσουά Σεβαλιέ, ο οποίος όντας αρχισυντάκτης του οικογενειακού περιοδικού ποικίλης ύλης Musée des Familles, αναζητούσε εγκυκλοπαιδικά άρθρα σχετικά με τη Γεωγραφία, την Ιστορία, τις Εφαρμοσμένες Επιστήμες και την Τεχνολογία. Άρθρα όμως γραμμένα με λογοτεχνικό τρόπο, απλό στυλ πεζογραφίας, ή με μια ενδιαφέρουσα φανταστική ιστορία, ώστε το εκπαιδευτικό στοιχείο να γίνεται πιο ελκυστικό και ως εκ τούτου να είναι προσβάσιμο από μεγάλο αναγνωστικό κοινό. Ο Σεβαλιέ δε θα μπορούσε να βρει πιο κατάλληλο συγγραφέα για τα άρθρα του από τον Βερν, ο οποίος από τα μαθητικά του χρόνια ξεσκόνιζε κυριολεκτικά τα ράφια των βιβλιοθηκών με τα βιβλία της Ιστορίας, της Γεωγραφίας και των τεχνολογικών επιτευγμάτων. Η πρώτη τους συνεργασία ήταν σχετική με τα πρώτα πλοία του μεξικανικού ναυτικού, δοσμένη μέσα από μια σύντομη ιστορία περιπέτειας, μιμούμενος το στυλ του Τζέιμς Φένιμορ Κούπερ, του οποίου τα μυθιστορήματα από την αμερικανική Δύση τον είχαν επηρεάσει βαθιά. Η ενασχόλησή του με τις συνεργασίες που έγραφε για το «Μουσείο των Οικογενειών», έχτιζε στέρεα στο μυαλό του Βερν μια καινούργια μεγαλόπνοη συγγραφική ιδέα. Την «εφεύρεση» ενός νέου είδους μυθιστορήματος! Το ονόμασε Roman de la Science (Το Μυθιστόρημα της Επιστήμης). Μέσα στην πλοκή του θα ενσωμάτωνε μεγάλο όγκο πραγματικών πληροφοριών σχετικό με το θέμα της πλοκής, πληροφοριών που θα τις προμηθευόταν σε αφθονία χάρη στις συνεχείς έρευνές του στις βιβλιοθήκες και στα ταξίδια που στοχευμένα θα πραγματοποιούσε στις τέσσερις άκρες του κόσμου. Εμπιστεύτηκε την ιδέα του στον Αλέξανδρο Δουμά τον πρεσβύτερο, που είχε δοκιμάσει κι ο ίδιος κάτι παρόμοιο, αλλά το είχε αφήσει ημιτελές. Η δική του αποτυχία δεν εμπόδισε, ωστόσο, να ενθαρρύνει με ενθουσιασμό τον Βερν στο να προχωρήσει στην υλοποίηση της ιδέας του.

Η Γνωριμία του με τον Εκδότη Pierre-Jules Hetzel Το ότι δεν την υλοποίησε ούτε ο Βερν, τουλάχιστο μέσω των Μυθιστορημάτων της Επιστήμης, που έτσι κι αλλιώς ήταν εντελώς αντιεμπορικός σαν τίτλος-ομπρέλα του εγχειρήματός του, οφειλόταν στη γνωριμία του, τον ίδιο καιρό, το 1862, με τον εκδότη Pierre-Jules Hetzel. Τού έδωσε —σαν υπόδειγμα της ιδέας του— τα χειρόγραφα του μυθιστορήματός του Πέντε Eβδομάδες σε ένα Aερόστατο, το οποίο αρχικά είχε γραφτεί σαν άρθρο του με ανάπτυξη μυθιστορήματος και είχε ήδη δημοσιευτεί στο περιοδικό Το Μουσείο των Οικογενειών. Ο Hetzel, ο οποίος αν και τότε εξέδιδε Ονορέ ντε Μπαλζάκ, Γεωργία Σάνδη, Βικτώρ Ουγκώ και άλλους διάσημους της εποχής Γάλλους συγγραφείς, αναγνώρισε στο χειρόγραφο του Βερν την πιο ιδανική πένα να στηρίξει το υψηλής ποι6

ότητας οικογενειακό περιοδικό που σχεδίαζε από καιρό. Θα ήταν ένα περιοδικό που θα συνδύαζε ψυχαγωγική απόλαυση και εγκυκλοπαιδική επιμόρφωση. Στις 31 Ιανουαρίου 1863, δημοσιευόταν στο νεοσύστατο περιοδικό Magasin d’ Education et de Recreation, το μυθιστόρημα του Βερν Πέντε Εβδομάδες σε ένα Αερόστατο. Ήταν το πρώτο από τα μυθιστορήματά του σε συνέχειες που δημοσιευόταν στη διάρκεια της πολύχρονης αποκλειστικής συνεργασίας του με τον εκδοτικό οίκο του Hetzel. Για να εξασφαλίσει τις αποκλειστικές υπηρεσίες του στο περιοδικό του, ο Hetzel «έδεσε» τον Βερν με συμβόλαιο αορίστου χρόνου, βάσει του οποίου ο συγγραφέας θα παρέδιδε αρχικά 500 σελίδες τον χρόνο, που αργότερα μετατράπηκαν σε τρεις τόμους κειμένου για το ίδιο χρονικό διάστημα με την επιλογή του εκάστοτε θέματος του μυθιστορήματος να είναι δικό του αποκλειστικό προνόμιο. Η αμοιβή του Βερν θα ήταν και αυτή σταθερά αμετάβλητη, εξασφαλίζοντάς του έναν υψηλό ετήσιο μισθό. Για τον λόγο αυτόν, ο Βερν δέχτηκε ακόμα και τον όρο να επεμβαίνει ο εκδότης στην τελική μορφή, αν για εκδοτικούς λόγους το θεωρούσε απαραίτητο.

Μια Νέα Σειρά Βιβλίων Γεννιέται Πολύ σύντομα, τη σιριαλοποίηση των μυθιστορημάτων του στο περιοδικό, την ακολούθησε και η έκδοσή τους σε αυτοτελείς τόμους, προσφέροντας στον συγγραφέα μία ακόμα καθόλου ευκαταφρόνητη πηγή εισοδήματος. Αυτό έγινε το 1866, όπου μετά την ολοκλήρωση της δημοσίευσης στο περιοδικό σε συνέχειες του μυθιστορήματος Οι Περιπέτειες του Κάπταιν Αττεράς, εκδόθηκε και σε μορφή βιβλίου. Ο Hetzel, ανακοινώνοντας δημόσια τις φιλολογικές και εκπαιδευτικές του φιλοδοξίες για τα μυθιστορήματα του Βερν, αποκάλυψε ότι θα αποτελούσαν μια νέα σειρά βιβλίων με γενικό τίτλο Voyages Extraordinaires (Εξαιρετικά Ταξίδια σε πρωτεύουσα μετάφραση, αν και το επίθετο Extraordinaires για κάποια από αυτά τα Tαξίδια θα μπορούσαν να ερμηνευτούν και σαν: Εκπληκτικά, Απίστευτα, Φανταστικά ή Ασυνήθιστα). Αντικειμενικός στόχος της σειράς θα ήταν να «περιγράψει τις γεωγραφικές, γεωλογικές, φυσικές, αστρονομικές, ιστορικές γνώσεις και να τις εξηγήσει με μια ευχάριστη μυθιστορηματική αφήγηση…». Με οπτική θεώρηση μέσα από αυτό το πρίσμα, ο Hetzel επηρέασε σημαντικά το τελικό μήνυμα που περνούσε στα μυθιστορήματά του ο Βερν. Μία από τις πιο σημαντικές αλλαγές που ο εκδότης επέβαλε στον «υπάλληλό» του-συγγραφέα, ήταν η υιοθέτηση του μηνύματος της αισιοδοξίας. Όπου δεν το έβλεπε φανερό, ζητούσε την αλλαγή ή απέρριπτε το κείμενο, όπως συνέβη π.χ. με το μελλοντολογικό μυθιστόρημα Το Παρίσι στον 20ο Αιώνα, το οποίο το έβρισκε αρκετά δυστοπικό, πιστεύοντας ότι η απαισιόδοξη άποψή του για το μέλλον και η καταδίκη της τεχνολογικής προόδου ήταν πολύ αποτρεπτικά στοιχεία για ένα οικογενειακό περιοδικό. Το χειρόγραφο του μυθιστορήματος αυτού, καταχωνιασμένο σε κάποιο συρτάρι του Ιουλίου Βερν για ολόκληρο τον 20ο αιώνα, δημοσιεύθηκε για πρώτη φορά το 1994 από τον εγγονό του συγγραφέα. Μια εξίσου καταλυτική παρέμβαση σκοπιμότητας του εκδότη Hetzel στη δομή μυθιστορήματος του Βερν, ήταν αυτή που έκανε στο Είκοσι Χιλιάδες Λεύγες Κάτω από τη Θάλασσα. Προκειμένου να μην αποξενώσει την προσοδοφόρα ρωσική αγορά από τα βιβλία του εκδοτικού του οίκου και να μη θίξει τον στρατηγικό σύμμαχο της Γαλλίας, τη Ρωσική Αυτοκρατορία, ο Hetzel ζήτησε από τον Βερν να αλλάξει την καταγωγή και το παρελθόν του πλοιάρχου Νέμο. Σύμφωνα με τον αρχικό σχεδιασμό της δομής, ο Νέμο ήταν Πολωνός επιστήμονας που ήθελε να εκδικηθεί τον διαμελισμό της πατρίδας του από την τσαρική Ρωσία και τον θάνατο της οικογένειάς του. Τελικά, ο Βερν, με πιεστική προτροπή του εκδότη του, τον έκανε Ινδό πρίγκιπα, εχθρό του δουλεμπόριου και της Βρετανικής Αυτοκρατορίας προς την οποία οι διαθέσεις των Γάλλων, όντας σε κλίμα αμοιβαίας αντιπάθειας, κάθε άλλο παρά φιλικές ήταν. Το δίχως άλλο, τις αλλα7

γές τις επέβαλε η αναγκαιότητα κάποιου πρώιμου εμπορικού μάρκετινγκ, όπου οι συνθήκες των διεθνών συσχετισμών έπαιζαν, φαίνεται, πρωταρχικό ρόλο.

Φαντασία Αμφιλεγόμενης Επιστημονικότητας Ο θάνατος του εκδότη Hetzel δεν υπήρξε αιτία διακοπής της συνεργασίας του Βερν με τον εκδοτικό οίκο. Αντίθετα, η ανάληψη των εκδόσεων από τους κληρονόμους του, εξομάλυνε την ένταση που είχε οδηγήσει σε ρήξη των προσωπικών τους σχέσεων, αλλά δεν είχε επηρεάσει τη συμφωνημένη συνεργασία τους. Το περίεργο ήταν ότι η σειρά Voyages Extraordinaires συνεχίστηκε με τον ίδιο ρυθμό των δυο βιβλίων ετησίως για καιρό και μετά τον θάνατο του Βερν, τον Μάρτιο του 1905, από διαβήτη. Τούτο, μερικώς δικαιολογούταν από την παραγωγή του πληθωρικού συγγραφέα, που όχι μόνο κατόρθωνε να είναι συνεπής στα δυο μυθιστορήματα ετησίως, πιστός στη συμφωνία τους, αλλά του περίσσευε και χρόνος να γράφει ακόμα περισσότερες σελίδες από όσες έπρεπε να παραδίδει, με συνέπεια στο συρτάρι του να συνωθούνται αρκετά ανέκδοτα έργα του. Ένα άλλο μέρος της πληθωριστικής παραγωγής που κατέλειπε ο Βερν, οφειλόταν στις συγγραφικές φιλοδοξίες του γιού του Μισέλ, ο οποίος πέρασε και κάποια δικά του μυθιστορήματα στην εργογραφία του πατέρα του. Το πρώτο δείγμα των διαθέσεων του Μισέλ Βερν να οικειοποιηθεί το συγγραφικό όνομα του πατέρα του ήταν η «επιμέλεια» για τη μετά θάνατο έκδοση δυο ανέκδοτων μυθιστορημάτων του Ιουλίου. Επρόκειτο για το Εισβολή από τη Θάλασσα και το Φάρος στην Άκρη του Κόσμου. Αργότερα, αποκαλύφθηκε ότι ο Μισέλ, είχε κάνει εκτεταμένες επεμβάσεις και αλλαγές στα κείμενα! Τα πρωτότυπα δημοσιεύτηκαν τελικά αποκαταστημένα στην αρχική τους μορφή στα τέλη του 20ου αιώνα από τη Société Jules Verne. Κάτω από τον γενικό τίτλο Voyages Extraordinaires φιλοξενούνται τουλάχιστον τρεις διακριτά ξεχωριστοί θεματικοί κύκλοι: α) αυτός που περιλαμβάνει μυθιστορήματα, όπου τα Extraordinaires θα μπορούσαν να ερμηνευτούν ως Φανταστικά, β) αυτός που περιέχει μυθιστορήματα αποκλειστικά ιστορικής περιπέτειας, όπου τα Extraordinaires θα μπορούσαν να ερμηνευτούν ως Αξιοσημείωτα και: γ) σε έναν τρίτο θεματικό κύκλο με στοιχεία από τους δυο προηγούμενους, αλλά και πολλά δικά του χαρακτηριστικά, στα Extraordinaires θα ταίριαζε η έννοια του Ασυνήθιστου, αφού οι πρωταγωνιστές, ενώ ξεκινούν για μια ταξιδιωτική αναψυχή, εμπλέκονται σε ταξιδιωτική περιπέτεια. Στον κύκλο των «φανταστικών» περιλαμβάνονται ανάμεσα στα άλλα μυθιστορήματα τα: Ταξίδι στο Κέντρο της Γης, Είκοσι Χιλιάδες Λεύγες Κάτω από τη Θάλασσα, Σπίτι με Ατμό, Πάνω σε έναν Μετεωρίτη, Από τη Γη στη Σελήνη, Ο Άρχων του Κόσμου κλπ. Ο κύκλος αυτών των μυθιστορημάτων είναι που έδωσε στον δημιουργό του τον τίτλο του «Πατέρα της Επιστημονικής Φαντασίας», αλλά από πολλούς κριτικούς θεωρείται, τεκμηριωμένα, ως Φαντασία Αμφιλεγόμενης Επιστημονικότητας! Άλλωστε και ο ίδιος ο Βερν είχε αρνηθεί κατηγορηματικά πως υπήρξε ο προφήτης φουτουρισμού στη Λογοτεχνία. Σθεναρά ισχυριζόταν ότι η οποιαδήποτε σχέση ανάμεσα στις επιστημονικές εξελίξεις και στα έργα του, οφειλόταν σε απλή σύμπτωση και απέδιδε την αδιαμφισβήτητη επιστημονική ακρίβεια των περιγραφών του στην εκτεταμένη έρευνά του πάνω σε ήδη γνωστά επιστημονικά δεδομένα που αντλούσε από μελέτες και άρθρα σε εφημερίδες και περιοδικά. Επαναλάμβανε συνεχώς σε όλους τους τόνους: «Δεν έχω εφεύρει τίποτα καινούργιο!». Και όμως, είχε εφεύρει! Την Ταξιδιωτική Λογοτεχνία! Έντυνε με ανάλαφρη πλοκή και γλαφυρή γραφή, πλήθος ταξιδιωτικών και γεωγραφικών πληροφοριών. Ο Γύρος του Κόσμου σε 80 μέρες, Οι Πέντε Εβδομάδες σε ένα Αερόστατο, Ο Θαυμαστός Ορενόκος, Δυο Χρόνια Διακοπές, Οι Ταξιδιωτικές Υποτροφίες, Η Πλωτή Πολιτεία είναι μερικά παραδείγματα του κύκλου. Στην ιστορία, σε γεγονότα και πρόσωπα του 19ου αιώνα επικεντρώνονται 8

οι πλοκές των μυθιστορημάτων του τρίτου θεματικού κύκλου. Και σε αυτή τη θεματική ενότητα, ο Βερν βάζει τη σφραγίδα της ακρίβειας δημοσιογραφικού ρεπορτάζ, με τη συγκέντρωση και παράθεση γεωγραφικών και ιστορικών πληροφοριών στις σελίδες των μυθιστορημάτων του. Ο Ματίας Σαντόρφ, Βόρειοι και Νότιοι, Μιχαήλ Στρογκόφ και το Αιγαίο στις Φλόγες που θα παρουσιαστεί αναλυτικότερα αμέσως πιο κάτω, είναι τα πιο χαρακτηριστικά δείγματα του ιστορικού αυτού κύκλου.

Το Αιγαίο στις Φλόγες: Ένα Έργο με Άρωμα Ελλάδας Με τη γνωστή «Ιουλιανή Συνθήκη του Λονδίνου» (6 Ιουλίου 1827), οι τρεις μεγάλες Δυνάμεις (Αγγλία, Γαλλία, Ρωσία) ζητούσαν επιτακτικά από τον Οθωμανό σουλτάνο Μαχμούτ Β’ να παραχωρήσει ανεξαρτησία στην Ελλάδα: για την ακρίβεια στις περιοχές Μοριά, Ρούμελη, Κυκλάδες, Εύβοια, που στα προηγούμενα επτά σχεδόν χρόνια μαχόταν στον Αγώνα της Εθνεγερσίας. Η τυχαία εμπλοκή που οδήγησε στη Ναυμαχία στο Ναυαρίνο (20 Οκτωβρίου 1827, που θεωρήθηκε υποκριτικά ως ατυχές συμβάν και που κατέληξε στην καταστροφή της οθωμανικής αρμάδας) υπήρξε ο ακρογωνιαίος λίθος για τη δημιουργία ενός πραγματικά ανεξάρτητου ελληνικού κράτους μέσα από μια σειρά πρωτοκόλλων διπλωματικής κινητικότητας. Το Αιγαίο στις Φλόγες (πρωτότυπος τίτλος: L’ Archipel en Feu, 1884), είναι ένα ιστορικό μυθιστόρημα πειρατικής δράσης, η αφήγηση του οποίου αρχίζει δυο μέρες πριν από την καθοριστική Ναυμαχία του Ναυαρίνου στις 20 Οκτωβρίου 1827, αλλά στη συνέχεια της αφήγησης, οι συνέπειες της ναυμαχίας δεν επηρεάζουν την πλοκή. Όπως όλα τα μυθιστορήματα του Ιουλίου Βερν, ντύνει και σ’ αυτό την πλοκή του με ακριβείς ιστορικές, γεωγραφικές και τεχνικές πληροφορίες, αν και σε σύγκριση με άλλα μυθιστορήματά του, μάλλον φτωχικές σε πλήθος θα μπορούσαν να θεωρηθούν. Αρχικά, το μυθιστόρημα δημοσιεύθηκε σε συνέχειες από τις 29 Ιουνίου έως τις 3 Αυγούστου 1884 στην παρισινή εφημερίδα Les Temps (Οι Καιροί) και μέσα στην ίδια χρονιά εκδόθηκε και σε βιβλίο. Το Αιγαίο στις Φλόγες, αμέσως μετά τη δημοσίευσή του στη Γαλλία, δημοσιεύθηκε πρώτη φορά και στα ελληνικά σε συνέχειες από τον Ιούλιο 1884 έως τον Ιανουάριο 1885 σε καθημερινή εφημερίδα των Αθηνών, που συμπτωματικά είχε τον ίδιο τίτλο με τη γαλλική: Καιροί. Οι κάτοικοι του Οίτυλου συνέταξαν μανιφέστο ζητώντας τη διακοπή της δημοσίευσης και το «σκάνδαλο» προκάλεσε τη δημοσίευση πολλών άρθρων σε εφημερίδες, ειδικά αντιπολιτευόμενες τον Τρικούπη. O Βερν υποχρεώθηκε να δικαιολογηθεί επικαλούμενος την ιστορική αλήθεια των ντοκουμέντων και τον δεδηλωμένο ένθερμο φιλελληνισμό του. Οι τόποι δράσης στο πρώτο μέρος του μυθιστορήματος διαδραματίζονται στο Οίτυλο της Μάνης (άντρο διαβόητων πειρατών) και στην, υπό αγγλική διοίκηση, Κέρκυρα. Το σκηνικό δράσης στο δεύτερο μέρος απλώνεται σε όλο το πλάτος του Αιγαίου, καθώς ο νεαρός Γάλλος αξιωματικός και κουρσάρος του κράτους της Ιόνιας Πολιτείας, Ανρί ντ’ Αλμπαρέ, κυνηγά ανελέητα τον εξωμότη αρχιπειρατή Σακρατίφ και αναζητά στις θάλασσες και στα σκλαβοπάζαρα του Αιγαίου τη μνηστή του Αντζελίνα!

ΟΙ ΠΡΩΤΑΓΩΝΙΣΤΕΣ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ

Νικόλας Στάρκος: Διαβόητος Έλλη-

Ανρί ντ’ Αλμπαρέ: Γάλλος αξιωματι-

Ανδρονίκη Στάρκου: Ελληνίδα ηρω-

Ελιζούντο: Δαλματός τραπεζίτης στην

Αντζελίνα: Όμορφη και δυναμική κόρη

Κωσταντής: Ομογάλακτος αδελφός

νας πειρατής και εξωμότης από τη Μάνη. Πουλούσε σε μουσουλμανικά σκλαβοπάζαρα Έλληνες χριστιανούς, αιχμάλωτους πειρατικών επιδρομών. Μυστηριώδης η σχέση του με τον αθέατο πειρατή Σακρατίφ, το φόβητρο του Αιγαίου.

Κέρκυρα. Τη μεγάλη του περιουσία την όφειλε στις σκοτεινές και ύποπτες συναλλαγές του με τον πειρατή Στάρκο, ο οποίος τον πίεζε εκβιάζοντάς τον να του δώσει γυναίκα του την κόρη του Αντζελίνα, αποβλέποντας στην περιουσία της.

κός του Ναυτικού. Πολέμησε ως εθελοντής για την Ελληνική Ανεξαρτησία και διακρίθηκε για τον ηρωισμό του. Ερωτεύτηκε και αρραβωνιάστηκε στην Κέρκυρα την Αντζελίνα Ελιζούντο. Ανέλαβε την καταδίωξη του μυστηριώδους πειρατή Σακρατίφ.

του τραπεζίτη Ελιζούντο. Ερωτευμένη με τον μνηστήρα της ντ’ Αλμπαρέ, τον βοήθησε κρυφά στη σύγκρουσή του με τον Στάρκο, του οποίου τις πιέσεις και τους εκβιασμούς να την παντρευτεί απέρριπτε σθεναρά.

ίδα, μητέρα και πιο αμείλικτη εχθρός του γιου της Νικόλα. Το όνομά της ενδέχεται να είναι δανεισμένο από την Ανδρονίκη, ομώνυμη ηρωίδα του δημοφιλούς μυθιστορήματος του Στέφανου Ξένου Η Ηρωίδα της Επανάστασης (1861), που κατά πάσα πιθανότητα θα γνώριζε ο Βερν.

της μητέρας της Αντζελίνας. Γιγαντόσωμος νησιώτης και αφοσιωμένος φύλακας-άγγελος της κοπέλας και ταυτόχρονα βοηθός του πατέρα της.

18 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 1827… ΣΤΙΣ ΑΚΤΕΣ ΤΗΣ ΝΟΤΙΑΣ ΠΕΛΟΠΟΝΝΗΣΟΥ… ΛΙΓΟ ΠΡΙΝ ΔΥΣΕΙ Ο ΗΛΙΟΣ… Η ΣΙΛΟΥΕΤΑ ΕΝΟΣ ΙΣΤΙΟΦΟΡΟΥ ΔΙΑΚΡΙΝΕΤΑΙ ΑΜΥΔΡΑ ΣΤΟ ΒΑΘΟΣ ΤΟΥ ΟΡΙΖΟΝΤΑ…

…ΕΙΝΑΙ ΜΙΑ ΛΕΒΑΝΤΙΝΙΚΗ ΣΑΚΟΛΕΒΑ ΠΟΥ ΔΙΧΩΣ ΝΑ ‘ΧΕΙ ΣΗΜΑΙΑ ΣΤΟ ΑΡΜΠΟΥΡΟ ΤΗΣ, ΙΣΤΙΟΔΡΟΜΕΙ ΠΛΗΣΙΣΤΙΑ ΣΤΑ ΗΡΕΜΑ ΝΕΡΑ ΤΟΥ ΚΟΛΠΟΥ ΤΗΣ ΚΟΡΩΝΗΣ. Η ΡΟΤΑ ΣΗΜΑΔΕΥΕΙ ΤΟ ΛΙΜΑΝΙ ΤΟΥ ΟΙΤΥΛΟΥ. ΒΙΑΖΕΤΑΙ ΝΑ ΠΡΟΣΟΡΜΙΣΤΕΙ ΠΡΙΝ Ο ΗΛΙΟΣ ΠΕΣΕΙ ΠΕΡΑ ΑΠΟ ΤΙΣ ΚΟΡΦΕΣ ΤΟΥ ΑΓΙΟΛΑ (*).

*ΤΟ ΤΑΙΝΑΡΟ, ΟΠΩΣ ΛΕΓΟΤΑΝ ΕΚΕΙΝΗ ΤΗΝ ΕΠΟΧΗ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΝΤΟΠΙΟΥΣ ΤΟ ΕΚΚΛΗΣΑΚΙ ΤΟΥ ΠΡΟΦΗΤΗ ΗΛΙΑ ΣΤΗΝ ΚΟΡΥΦΗ ΤΟΥ ΒΟΥΝΟΥ.

ΜΑΛΛΟΝ ΤΡΕΧΑΝΤΗΡΙ…

ΤΟ ΔΙΧΩΣ ΑΛΛΟ, ΜΕ ΠΡΑΓΜΑΤΕΙΕΣ!

ΝΑ ‘ΝΑΙ ΠΕΙΡΑΤΙΚΟ ΔΙΚΟΝΕ ΜΑΣ Ή ‘ΜΠΟΡΙΚΟ; Η ΚΑΜΠΑΝΑ ΤΟΥ ΜΟΝΑΣΤΗΡΙΟΥ! ΤΙ NA ΤΡΕΧΕΙ;

ΘΑ ΕΙΔΑΝ ΟΙ ΚΑΛΟΓΕΡΟΙ ΝΑ ΣΙΜΩΝΕΙ ΚΑΝΑ ΠΛΕΟΥΜΕΝΟ!

…ΣΙΜΩΝΕΙ ΚΑΤΑ ΔΩ!

ΔΕΙΧΝΕΙ ΕΜΠΟΡΙΚΟ!

ΠΛΟΙΟ, ΧΩΡΙΑΝΟΙ!...

ΤΟΤΕ, ΕΤΟΙΜΑΣΟΥ ΝΑ ΤΟ ΣΥΓΧΩΡΕΣΕΙΣ, ΔΙΑΒΟΛΟΠΑΠΑ!

ΤΟΣΟ ΤΟ ΚΑΛΥΤΕΡΟ! ΝΑ ΕΤΟΙΜΑΣΤΟΥΜΕ ΓΙΑ ΤΗΝ ΥΠΟΔΟΧΗ!

ΑΜΑΘΟΣ ΘΑ ΕΙΝΑΙ Ο ΚΑΠΕΤΑΝΙΟΣ ΤΟΥ! ΔΕΝ ΞΕΡΕΙ ΠΩΣ ΣΙΜΩΝΕΙ ΣΤΟ ΟΙΤΥΛΟ, ΟΡΕ;

ΓΙΑ ΜΠΡΙΚΙ ΦΡΑΝΤΣΕΖΙΚΟ ΜΟΙΑΖΕΙ!

ΛΑΤΙΝΙ ΡΩΜΕΪΚΟ ΔΕΙΧΝΕΙ!

ΤΣΑΜΠΕΚΟ ΚΥΠΡΕΪΚΟ! ΕΧΕΙ ΤΕΤΡΑΓΩΝΑ ΠΑΝΙΑ!

ΚΙ ΑΝ ΕΙΝΑΙ ΠΟΛΑΚΑ ΜΕ ΤΕΤΡΑΓΩΝΑ ΠΑΝΙΑ;

ΕΣΥ, ΓΕΡΟ-ΓΚΟΤΣΟ, ΤΙ ΘΑΡΡΕΙΣ ΠΩΣ ΕΙΝΑΙ;

Ο,ΤΙ ΘΕ’ ΑΣ ΕΙΝΑΙ, ΠΑΛΙΚΑΡΙΑ ΜΟΥ. ΦΤΑΝΕΙ ΝΑ ΕΧΕΙ ΠΛΟΥΣΙΟ ΜΠΑΡΚΟ ΠΑΝΩ ΤΟΥ, ΓΙΑ ΜΙΚΡΟ ΤΟ ΒΛΕΠΩ!

ΕΙΝΑΙ ΣΑΚΟΛΕΒΑ!... ΚΙ ΕΡΧΕΤΑΙ ΚΑΤ’ ΕΔΩ!

ΣΑΚΟΛΕΒΑ;

ΑΣ ΕΙΝΑΙ ΚΑΙ ΦΕΛΟΥΚΑ! ΘΑ ΣΑΛΤΑΡΟΥΜΕ ΚΙ Ο,ΤΙ ΜΑΖΕΨΟΥΜΕ!

ΝΑ ΠΑΡΕΙ! Η ΔΙΑΟΛΟΤΥΧΗ ΜΑΣ!

ΤΟΣΟ ΚΑΙΡΟ ΕΧΟΥΜΕ ΝΑ ΔΟΥΜΕ ΠΑΝΙ ΚΑΙ ΜΑΣ ΕΛΑΧΕ ΣΑΚΟΛΕΒΑ;

ΣΥΧΝΑ, ΠΟΛΥΤΙΜΑ ΦΟΡΤΙΑ Ή ΚΡΑΣΙ ΜΕΤΑΦΕΡΟΥΝ ΜΕ ΣΑΚΟΛΕΒΕΣ.