05 MARCH 2025

‫‪mihaaru.com‬‬ ‫‪ 05‬މާޗް ‪( 2025‬ބުދަ)‬

‫އަގު‪5 :‬ރ‬

‫ލޯންޗު ބަންޑުން ޖަހާލި ވަގުތުކޮޅު‪ :‬ނޭ ާވ‬ ‫ހިފަހައްޓާލައިގެން ފުންމާލީ ރާޅުތަކުގެ ތެރެއަށް‬

‫އައްޑުއަށް ‪ 1.8‬މެގަ ވޮ ޓުގެ އިތުރު ޖަނަރޭޓަރެއް ގެންދަނީ‬ ‫ގެއްލިގެން ހޯދާ އުސެއިދު‬ ‫މެލޭޝިއާގެ ފުލުހުންގެ‬ ‫ބެލުމުގެ ދަށަށް‬ ‫‪03‬‬

‫‪03‬‬

‫‪02‬‬

‫‪mihaaru.com‬‬

‫ހަބަރު‬

‫‪ 05‬މާޗް ‪( 2025‬ބުދަ)‬

‫‪2‬‬

‫މާލެ ސަރަހައްދުގައި‬ ‫‪ 40،000‬އަށް‬ ‫ވުރެ ގިނަ މަސްދަޅު‬ ‫ކޭސް ބަހައިފި‬ ‫އި ފް ރާ ޒް އަ ލީ‬ ‫‪mihaaru.com‬‬

‫މާލެ ސަރަހައްދުގައި މިހާތަނަށް ‪ 40،000‬އަށް‬

‫ފަސް ތަނަކުން މަސްދަޅު ކޭސް ދޫކުރާށެވެ‪ .‬ނަމަވެސް‪،‬‬

‫ނަންބަރަށެވެ‪ .‬ގާތްގަނޑަކަށް ރާއްޖޭގެ ‪80،000‬‬

‫ކޭސް ބަހާފައިވާ ކަމަށެވެ‪.‬‬ ‫މިނިސްޓަރު ވިދާޅުވީ ރަށްރަށުގައި މަސްދަޅު ކޭސް‬

‫ދިގު ކިއުތައް ދަމާލުމާ އެކު މަރުކަޒުތައް ސަރުކާރުން‬

‫އަށް ވުރެ ގޭބީސީތަކަށް މަސްދަޅު ބަހާނެ ކަމަށް‬

‫ބެހުމުގެ މަސައްކަތް ގާތްގަނޑަކަށް ނިމިފައިވާ ކަމަށެވެ‪.‬‬

‫ކށްފަ އެވެ‪ .‬އަދި މަސްދަޅު ކޭސް މާލެ‬ ‫ވަނީ އިތުރު ޮ‬

‫ސަރުކާރުން ކުރިން ބުނެފައިވެ އެވެ‪.‬‬

‫"މިހާރު ހަމަ ގިނަ ރަށްރަށުގައި މަސްދަޅު ކޭސް‬

‫ޓކަން ނިޒާމެއް ވެސް‬ ‫ސަރަހައްދުގައި ބެހުމަށް ޯ‬ ‫ތައާރަފުކޮށްފައިވެ އެވެ‪.‬‬

‫ވުރެ ގިނަ މަސްދަޅު ކޭސް ސަރުކާރުން ބަހައިފި އެވެ‪.‬‬

‫ބަހައި ނިމިފައި ވަނީ‪ "،‬މިނިސްޓަރު ވިދާޅުވި އެވެ‪.‬‬

‫ލޯކަލް ގަވަމެންޓް މިނިސްޓަރު އާދަމް ޝަރީފް‬

‫މާލެ ސަރަހައްދުގައި މަސްދަޅު ކޭސް ބަހަން‬

‫ރދަމަހަށް ސަރުކާރުން ދޭ ހަދިޔާއެއްގެ‬ ‫މި ޯ‬

‫މިއަދު "މިހާރު" އަށް ވިދާޅުވީ ރެއާ ހަމައަށް މާލެ‬

‫ފެށީ މިދިޔަ މަހު ‪ 20‬ވަނަ ދުވަހު އެވެ‪ .‬ފުރަތަމަ‬

‫ކންމެ ގޭބީސީއަކަށް ދޫކުރަނީ ‪ 48‬ދަޅުގެ‬ ‫ގޮތުގައި ޮ‬

‫ސަރަހައްދުގައި ‪ 40،000‬އަށް ވުރެ ގިނަ މަސްދަޅު‬

‫ހަމަޖެއްސީ މާލެ އާއި ހުޅުމާލެ އަދި ވިލިމާލޭގެ ޖުމްލަ‬

‫މަސްކޭހެވެ‪ .‬މަސްދަޅު ކޭސް ބަހަނީ ކަރަންޓު މީޓަރު‬

‫މާ އި ދާ މު ހަ އް މަ ދު ރަ ޝާ ދު‬

‫އައްޑުގެ ކަރަންޓުގެ މައްސަލަ ހައްލުކުރުމަށް ވޭތުވެދިޔަ‬

‫ރަށްރަށުގައި މަސްދަޅު ކޭސް ބަހަނީ އެ ރަށްރަށުގެ‬ ‫ކައުންސިލްތަކާ ހަވާލުކޮށްގެންނެވެ‪.‬‬

‫އައްޑުއަށް ‪1.8‬‬ ‫މެގަވޮޓުގެ އިތުރު‬ ‫ޖަނަރޭޓަރެއް ގެންދަނީ‬ ‫ގތުގައި ސްޕެއާ ރާއްޖެއިން‬ ‫ފެނަކައިން ބުނި ޮ‬

‫ޕާފޯމަންސް ރަނގަޅުކުރުމާއި ކެޕޭސިޓީ އިތުރު ކުރެވެން‬

‫ދެ މަސް ތެރޭގައި ގިނަ މަސައްކަތްތަކެއް ކޮށްފައިވާ‬

‫ބޭރުން ގެނެސް‪ ،‬އެ ޖަނަރޭޓަރު ސެޓް މަރާމާތުގެ‬

‫އތުމުގެ އެ މަސައްކަތް ވެސް އެބަ ކުރެ އެވެ‪.‬‬ ‫ޮ‬

‫ކަމަށެވެ‪.‬‬

‫ބޑު ކަމެއް‬ ‫މަސައްކަތް ވަނީ ފަށައިފަ އެވެ‪ .‬އިތުރު ޮ‬

‫އެކަމަކު އެ މަސައްކަތަކީ ރާއްޖެއިން ބޭރުން ބައެއް‬

‫"ކުރިއަށް އޮތް ހަފުތާގެ ތެރޭ ‪ 1.8‬މެގަވޮޓުގެ‬

‫ދިމާނުވާ ނަމަ‪ ،‬މި މަހުގެ ‪ 10‬ވަނަ ދުވަހު އެ‬

‫ތަކެތި ގެނެސްގެން ކުރެވޭނެ ކަމެއް ކަމަށާއި އެތަކެތި‬

‫ހދުމަށް ކުރިއަށް އޮތް‬ ‫މައްސަލައަށް ދާއިމީ ހައްލެއް ޯ‬

‫ފނުވުމުގެ މަސައްކަތް މިހާރު‬ ‫އިތުރު އާ ޖަނަރޭޓަރެއް ޮ‬

‫މަސައްކަތް ނިންމައި ހިދުމަތް ދެވޭނެ ކަމަށް ވެސް‬

‫ބޭރުން ގެނެސް މަސައްކަތް ނިންމާލުމަށް މަހެއް ނަގާނެ‬

‫ހަފްތާގެ ތެރޭގައި އިތުރު ‪ 1.8‬މެގަވޮޓުގެ ޖަނަރޭޓަރެއް‬

‫މިދަނީ ކުރަމުން‪ "،‬ފެނަކައިން ބުންޏެވެ‪.‬‬

‫ފެނަކައިން ބުނެ އެވެ‪.‬‬

‫ކަމަށް ވެސް ފެނަކައިން ބުންޏެވެ‪.‬‬

‫‪mihaaru.com‬‬

‫އައްޑޫގެ ގުޅިފައިވާ ރަށްތަކުން ކަރަންޓުގެ ކެނޑޭ‬

‫ގެންދަން ނިންމައިފި އެވެ‪.‬‬ ‫މިދިޔަ މަހުގެ ‪17‬ގައި ވެސް ފެނަކައިން ވަނީ‬

‫މިދިޔަ މަހު ފެނަކައިން ނެރުނު ބަޔާނެއްގައި‬

‫އެ ކުންފުނިން ބުނީ އިއްޔެ ކަރަންޓުގެ‬

‫އައްޑޫގެ ގުޅިފައިވާ ރަށްތަކުގައި އެންމެ މަތިން‬

‫ބުނީ ހަލާކުވެފައިވާ ޖަނަރޭޓަރުތަކުގެ ތެރެއިން އެއް‬

‫މައްސަލަ ދިމާވީ ޖެނަރޭޓަރު ސެޓަކަށް ދިމާވި ކުއްލި‬

‫ކަރަންޓު ބޭނުންވާ ގަޑިތަކުގައި ‪ 12‬މެގަވޮޓްގެ ކަރަންޓު‬

‫ކއާ އެކު ހެދި އެއްބަސްވުމެއްގެ ދަށުން‬ ‫ސްޓެލް ޯ‬

‫ކށް‪ ،‬މިހާރު ބޭނުން ކުރަމުން‬ ‫ޖަނެރޭޓަރު މަރާމާތު ޮ‬

‫ޓެކްނިކަލް މައްސަލައެއްގެ ސަބަބުން ކަމަށެވެ‪ .‬އެކަން‬

‫ފރުކޮށްދިނުމަށް ހިތަދޫގައި‬ ‫ބޭނުންވެ އެވެ‪ .‬ކަރަންޓު ޯ‬

‫ވޓުގެ އާ ޖަނަރޭޓެއް ފޮނުވައިފަ‬ ‫އައްޑުއަށް ‪ 1.8‬ކިލޯ ޮ‬

‫އަންނަ ކަމަށެވެ‪ .‬ދެ ވަނަ ޖަނެރޭޓަރު މަރާމާތުކޮށް‬

‫ހައްލުކުރުމަށް ބޭނުންވާ ސްޕެއާ އައްޑޫގައި އެބަ ހުރި‬

‫ބަހައްޓާފައި ވަނީ ‪ 20‬ޖެނަރޭޓަރު ސެޓެވެ‪ .‬އޭގެ‬

‫އެވެ‪.‬‬

‫ރދައިގެ ކުރިން ނިމެނޭ ކަމަށް ބުނެފައިވާއިރު‬ ‫ޯ‬

‫ކަމަށާއި މިއަދު މެންދުރު ފަހުގެ ވަގުތެއްގައި މަރާމާތުގެ‬

‫ކެޕޭސިޓީއަކީ ‪ 26.8‬މެގަވޮޓު ނަމަވެސް ޖެނަރޭޓަރު‬

‫އެކަމަކު އިއްޔެ ވެސް ރަށުން ކަރަންޓު ކެނޑި‬

‫ރާއްޖެއިން ބޭރުން ސްޕެއާ ގެނެސްގެން ތިން ވަނަ‬

‫ކށް ނިމޭނެ ކަމަށެވެ‪.‬‬ ‫މަސައްކަތް އެއް ޮ‬

‫ސެޓްތައް ހަލާކުވެ މިދިޔަ އަހަރުން ފެށިގެން ކަރަންޓުގެ‬

‫ބޑުވެފައިވާއިރު އެކަމާ ގުޅިގެން‬ ‫އާންމުންގެ ޝަކުވާތައް ޮ‬

‫ކށް ނިންމާނެ ކަމަށް ވެސް‬ ‫ޖަނެރޭޓަރު މަރާމާތު ޮ‬

‫"މިހާރު" އިން ސުވާލުކުރުމުން ފެނަކައިން ބުނީ‬

‫ބުންޏެވެ‪.‬‬

‫ގތުގައި އައްޑޫގެ އިންޖީނުގޭގެ‬ ‫ފެނަކައިން ބުނި ޮ‬ ‫ވެންޓިލޭޝަން ރަނގަޅު ކޮށްގެން ޖަނަރޭޓަރު ސެޓްތަކުގެ‬

‫ބޑުވެ‪ ،‬ޝަކުވާ އިތުރުވީ އެވެ‪.‬‬ ‫މައްސަލަ ޮ‬

‫‪mihaaru.com‬‬

‫ހަބަރު‬

‫‪ 05‬މާޗް ‪( 2025‬ބުދަ)‬

‫‪3‬‬

‫ގެއްލިގެން ހޯދާ އުސެއިދު‬ ‫މެލޭޝިއާގެ ފުލުހުންގެ‬ ‫ބެލުމުގެ ދަށަށް‬ ‫ހދަމުން އައި އަހުމަދު‬ ‫މެލޭޝިޔާގައި ގެއްލިގެން ޯ‬

‫ދަރިފުޅު އެންމެ ފަހުން ފެނިފައިވަނީ އެ ދުވަހުގެ‬

‫އުސެއިދު މިހާރު ހުރީ ފުލުހުންގެ ބެލުމުގެ ދަށުގައި‬

‫ހަވީރު ‪ 3:15‬ހާއިރު އެވެ‪ .‬އަފީފް "މިހާރު" އަށް‬

‫ކަމަށް އާއިލާ އިން މިއަދު ބުނެފި އެވެ‪.‬‬

‫ފަރާތުންނެވެ‪.‬‬ ‫ހދުމަށް ކުރި މަސައްކަތުން ސީސީޓީވީ‬ ‫އުސެއިދު ޯ‬

‫ކށްފައި ނުކުމެގެން‬ ‫އެ ތަނުގައި ގަޑިއިރެއްހާއިރު މަޑު ޮ‬ ‫ވލެޓާއި ސްޓޫޑެންޓް ކާޑު ވަނީ‬ ‫ދިޔައިރު އުސައިދުގެ ޮ‬

‫ވިދާޅުވީ‪ ،‬އުސެއިދު ހުރީ ފުލުހުންގެ ބެލުމުގެ ދަށުގައި‬

‫ފުޓޭޖުތަކުންނާއި ބައެއް މީހުން ދިން މައުލޫމާތުތަކުން‬

‫ބޭއްވިފައި‪ "،‬އޭނާގެ ބައްޕަ ފޭސްބުކްގައި ކުރެއްވި‬

‫މނާޝް ޔުނިވާސިޓީގައި ކިޔަވާ‬ ‫އެ ގައުމުގެ ޮ‬

‫ކަމަށް މިހާރު އަންގާފައިވާ ކަމަށެވެ‪ .‬އަދި މެލޭޝިއާ‬

‫އުސައިދު އެ ދުވަހުގެ ހަވީރު ‪ 4‬ޖެހިއިރު އެމްބަސީ‬

‫ޕޯސްޓްގައިވެ އެވެ‪ .‬އިއްޔެގެ ވަގުތެއްގައި އުސައިދުގެ‬

‫އުސެއިދު ގެއްލިގެން ފުލުހުންނަށް ރިޕޯޓްކުރީ މިދިޔަ‬

‫ފުލުހުން އަންގައިގެން އާއިލާ ވެސް މިހާރު ތިބީ އެ‬

‫އަށް ދިޔަ ކަން ވަނީ އެނގިފައި ކަމަށް ބައްޕަ‬

‫ވޮލެޓާއި ކާޑު އެމްބަސީން ފުލުހުން މެދުވެރިކޮށް‬

‫އާދިއްތަ ދުވަހު އެވެ‪ .‬އޭނާގެ ބައްޕަ އަދި ރައްޔިތުންގެ‬

‫އިދާރާ އަށް ހާޒިރުވެފަ އެވެ‪.‬‬

‫ވިދާޅުވެފައި ވެ އެވެ‪.‬‬

‫ކށްފައިވިއަސް އުސައިދާ ބައްދަލު ނުވާ‬ ‫އާއިލާއާ ހަވާލު ޮ‬

‫ތޅު ދާއިރާގެ މެމްބަރު‬ ‫ހާއްސަ މަޖިލިހުގެ ބ‪ .‬އަ ޮ‬ ‫އިބްރާހިމް އަފީފް ފޭސްބުކްގައި ވިދާޅުވެފައިވާ ގޮތުގައި‬

‫މައުލޫމާތު އެނގޭ މީހަކު ބުނީ‪ ،‬އުސެއިދު ފެނިގެން‬ ‫ޕޓްކުރީ މެލޭޝިއާގެ ހޮޓަލެއްގެ‬ ‫ފުލުހުންނަށް ރި ޯ‬

‫"‪...‬ނަމަވެސް އެ ދުވަހަކީ ބަންދު ދުވަހަކަށް‬ ‫ވާތީ އެމްބަސީގެ މީހަކާ ބައްދަލުވާ ގޮތެއް ނުވުމުން‬

‫ކަމަށް އަފީފު ވިދާޅުވި އެވެ‪" .‬އުސެއިދާ ބައްދަލުވުމުގެ‬ ‫އިތުރު ކަންކަން އެނގޭނީ‪ "،‬އަފީފު ވިދާޅުވި އެވެ‪.‬‬

‫ލޯންޗު ބަންޑުން ޖަހާލި ވަގު ުތކޮޅު‪ :‬ނޭވާ ހިފަހައްޓާލައިގެން‬ ‫ފުންމާލީ ރާޅުތަކުގެ ތެރެއަށް‬

‫މާ އި ދާ މު ހަ އް މަ ދު ރަ ޝާ ދު‬ ‫‪mihaaru.com‬‬

‫ލޯންޗުގެ ތެރެއިން ރާޅުގަނޑު އަރައިގެން ދިޔައީ އެވެ‪.‬‬

‫އއަކުން ފެނެ އެވެ‪.‬‬ ‫އވެގެން މީހަކު ނަގާފައިވާ ވީޑި ޯ‬ ‫ޮ‬

‫ދިގުރަށާއި މާލެއާ ދެމެދު ދަތުރުތައް ބާއްވާ "ލެޓްސް‬

‫ބިޔަ ރާޅުތަކުގެ ތެރެއަށް ފުންމާލުން ފިޔަވައި ހެދޭނެ‬

‫ލންޗު އެ ސަރަހައްދަށް ދަންދެން އެ‬ ‫ފުލުހުންގެ ޯ‬

‫ގޯ ދިގުރަށް" ކުންފުނީގެ ހިއްސާދާރަކު ހާދިސާ ހިނގި‬

‫ގޮތެއް ނެތެވެ‪.‬‬ ‫އދ‪ .‬ދިގުރަށުން ‪ 48‬މީހުންނާ އެކު ފުރި‬

‫މީހުންގެ ފައި ތިލައާ ހިސާބަށް އޭރު ފެން‬

‫މީހުން ތިބީ ކަނޑުމަތީގަ އެވެ‪.‬‬ ‫ދިގުރަށުގެ އެކިއެކި ގެސްޓް ހައުސްތަކުގައި ޗުއްޓީ‬

‫ދުވަހު "މިހާރު" އަށް ބުންޏެވެ‪.‬‬ ‫އޔާ ދިޔަ ނުދިނުމަށާއި އެ‬ ‫އޭނާ ބުނި ގޮތުގައި ޮ‬

‫ލންޗަށް ދުއްވުނީ ތިރީހަކަށް މިނެޓެވެ‪.‬‬ ‫"ހުވަން" ޯ‬

‫ހުއްޓެވެ‪ .‬ބައެއް މީހުން ބިރުން ހަޅޭ ލަވަމުން‬

‫ހޭދަކޮށްލުމަށް ފަހު ގައުމަށް އެނބުރި ދިއުމަށް މާލެ‬

‫ސަރަހައްދަށް ދާ ބަޔަކަށް އެ މީހުން ސަލާމަތް ކުރަން‬

‫ވިއްސާރައިގައި ކުރިއަށް ނުދެވި އުޅެނިކޮށް ލޯންޗަށް‬

‫ދިޔައިރު އަނެއް ބަޔަކު ދިޔައީ ޕެނިކް ނުވުމަށް އެ‬

‫ދާން ކުރި މި ދަތުރުގައި އެ މީހުންނަށް ކުރިމަތިވި މި‬

‫ވެސް ފަސޭހަވާނެތީ‪ ،‬އެންމެން ކަނޑަށް ފުންމާލީ‬

‫ބޑު ރާޅާ އެކު ދިޔަވީ އެވެ‪.‬‬ ‫ޖެހި ޮ‬

‫ބިރުވެރިކަމުގައި ވެސް ހިތްވަރު ދެމުންނެވެ‪.‬‬

‫ކޅު ދުނިޔޭގެ މީޑިއާތަކުގެ ސަމާލުކަމަށް‬ ‫ބިރުވެރި ވަގުތު ޮ‬

‫ގުރޫޕުތަކަކަށް ބެހިގެންނެވެ‪ .‬އެ ލޯންޗުގައި ހަތަރު‬

‫ވެސް އަ އެވެ‪.‬‬

‫ކުޑަކުދިން ވެސް ދަތުރުކުރިއިރު އެ އެންމެން ވަނީ‬

‫ބޑު ވިއްސާރައިގައި ތިން ފަޅުވެރިންނާ އެކު‬ ‫ޮ‬

‫ލންޗު ދެން އަޑިއަށް ދާނެހެން ހީވުމާ‬ ‫އެކަމަކު ޯ‬

‫ފުރި އެ ލޯންޗުގައި ތިބި މީހުންނަށް ދެން ކުރިމަތިވީ‬

‫އެކު އެންމެން ލައިފް ޖެކެޓާ އެކު މޫދަށް ފުންމާލީ‬

‫ލންޗަށް ޖެހީ ރާޅެއް‪ .‬ދެން ދިޔަވާން ފެށީމާ‬ ‫" ޯ‬

‫ކޅެކެވެ‪ .‬ސޯޝަލް‬ ‫ނޭވާ ހިފަހައްޓާލަން ޖެހުނު ވަގުތު ޮ‬

‫އެވެ‪ .‬ކަނޑުގެ ބިޔަ ރާޅުތަކުގެ ތެރޭގައި އެ މީހުން‪،‬‬

‫ލންޗުގައި ތިބި އެންމެން ފުންމާލީ މޫދަށް‪ .‬އިރުގަނޑެއް‬ ‫ޯ‬

‫އ އިން ފެންނަ ގޮތުގައި‪،‬‬ ‫މީޑިއާގައި އާއްމުވި ވީޑި ޯ‬

‫ގްރޫޕް ގްރޫޕަށް ބެހިގެން ތިބި މަންޒަރު ވެސް މޫދުގައި‬

‫ބޑުވެގެން އަޑިއަށް ދާން ފެށީ‪"،‬‬ ‫ނުވަނީސް ދިޔަ ޮ‬

‫ސަލާމަތްކޮށްފަ އެވެ‪.‬‬

4

05 March 2025

ް‫އިއުލާނ‬

2025 ް‫ މާ ޗ‬05

mihaaru.com

Visit & keep up with our new and exciting content

mihaaru.com

SUBSCRIBE

MIHAARU PRINT EDITION

Subscribe for 1 year and save 10%

mihaaru.com

ު‫އިޝްތިރާކ‬ ް‫ދެއްކެވުމަށ‬ ީ‫ގުޅުއްވާނ‬ 3001515

‫‪mihaaru.com‬‬

‫ހަބަރު‬

‫‪ 05‬މާޗް ‪( 2025‬ބުދަ)‬

‫‪5‬‬

‫ސުއޫދުގެ އިސްތިއުފާގެ‬ ‫ސި ީޓ ޖޭއެސްސީއަށް‬ ‫ފޮނުވައިފި‬ ‫މާ އި ދާ މު ހަ އް މަ ދު ރަ ޝާ ދު‬

‫ކަމަށެވެ‪.‬‬ ‫ކޓުގެ ތިން ފަނޑިޔާރުން‬ ‫އެގޮތުން ޯ‬

‫އިސްތިއުފާ ދެއްވާ ނަމަ‪ ،‬އިސްތިއުފާގެ ސިޓީ ފޮނުވަން‬

‫ގތަށް ގާނޫނުއަސާސީއަށް ގެނައި އިސްލާހު‬ ‫ގެއްލޭ ޮ‬

‫ޖެހެނީ ޖޭއެސްސީއަށެވެ‪.‬‬

‫ބާތިލްކުރުމުގެ މައްސަލާގައި ސުޕްރީމް ކޯޓުގައި‬

‫ގތަށް ޖޭއެސްސީއަށް‬ ‫އެހެންވެ‪ ،‬ގާނޫނު ބުނާ ޮ‬

‫ކށް އެ އަޑުއެހުން‬ ‫އަޑުއެހުމެއް ތާވަލް ކޮށްފައި ވަނި ޮ‬

‫ކޓުގެ ބެންޗުން ދެ ފަނޑިޔާރުން‬ ‫ސަސްޕެންޑްކޮށް‪ޯ ،‬‬ ‫ގތަށް ގާނޫނަށް އިސްލާހު‬ ‫ވަކިކުރަން ޖެހޭ ޮ‬

‫ގތުން ޖޭއެސްސީން‬ ‫ސިޓީ ލިބިފައިނުވާތީ ސުއޫދާ ގުޅޭ ޮ‬

‫ފަށަން ‪ 15‬ވަރަކަށް މިނެޓަށް ވެފައި ވަނިކޮށެވެ‪.‬‬

‫އިސްތިއުފާގެ ސިޓީ ޖުޑީޝަލް ސާވިސް ކޮމިޝަން‬

‫ގެނެސްފައިވާކަން ސުއޫދު ފާހަގަ ކުރެއްވި އެވެ‪.‬‬

‫ބަލަމުންދާ މައްސަލަތައް ކުރިއަށް ގެންދަން އެ‬

‫ކޓުގެ ފަނޑިޔާރުންގެ‬ ‫މީގެ އިތުރުން ސުޕްރީމް ޯ‬

‫(ޖޭއެސްސީ)އަށް ނުލިބޭ ކަމަށް ބުނެ އޭނާގެ‬

‫ގތުގައި އެކަމަކީ ސުޕްރީމް‬ ‫ސުއޫދު ފާހަގަ ކުރެއްވި ޮ‬

‫ކޮމިޝަންގެ މިއަދުގެ ބައްދަލުވުމުގައި ނިންމާފައިވެ‬

‫ކޓުތަކުގެ ގާނޫނަށް ގެނައި‬ ‫އަދަދު ‪ 5‬އަށް ދަށްކުރަން ޯ‬

‫މައްސަލަތައް ކުރިއަށް ގެންދަން ނިންމާފައި ވަނިކޮށް‪،‬‬

‫ކޓުގެ ހުރިހާ ފަނޑިޔާރުންނަށް ބިރު ދައްކައި‪ ،‬ނުފޫޒު‬ ‫ޯ‬

‫އެވެ‪.‬‬

‫އިސްލާހު ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުން މިދިޔަ ހަފުތާގައިވަނީ‬

‫ކށް ފަނޑިޔާރު ސުއޫދު‬ ‫އެ ކޮމިޝަނަށް އެޑްރެސް ޮ‬

‫ފރުވަން ކުރި ކަމެކެވެ‪.‬‬ ‫ޯ‬

‫ކޓުގެ ފަނޑިޔާރު ހުސްނުއްސުއޫދުގެ‬ ‫ސުޕްރީމް ޯ‬

‫އިސްތިއުފާގެ ސިޓީ ފޮނުއްވައިފި އެވެ‪.‬‬

‫ގތުން ތިން މައްސަލައެއް ބެލުމަށް‬ ‫ސުއޫދާ ގުޅޭ ޮ‬

‫ފާސްކޮށްފަ އެވެ‪ .‬އެ އިސްލާހު ގާނޫނުއަސާސީއާ ހިލާފު‬

‫އެހެންވެ‪ ،‬އެކަމާ އިހުތިޖާޖު ކުރުމުގެ ގޮތުން‬

‫ކށްފައި އޮތެވެ‪ .‬އަދި‬ ‫ޖޭއެސްސީން މިއަދު އެޖެންޑާ ޮ‬

‫ކަމަށް ބުނެ ގާނޫނީ ގިނަ ބޭފުޅުންގެ ކަންބޮޑުވުންތައް‬

‫މިވަގުތުން ފެށިގެން މަގާމުން އިސްތިއުފާ ދެއްވާ ކަމަށް‬

‫އޭނާ މިވަގުތު ސަސްޕެންޝަންގައި ހުންނެވީ އެންޓި‬

‫އއްވާ އަވަސް އަރުވާލައިގެން ފާސްކުރި އެ ބިލް‬ ‫ޮ‬

‫ފނުއްވި ސިޓީގައި ވިދާޅުވީ‬ ‫ކުރައްވައި‪ ،‬ސުއޫދު ޮ‬

‫މީގެ އިރުކޮޅެއް ކުރިން ޖޭއެސްސީއަށް ސުއޫދު ފޮނުއްވި‬

‫ކމިޝަން (އޭސީސީ) އިން ބަލަމުންދާ‬ ‫ކޮރަޕްޝަން ޮ‬

‫މިހާތަނަށް ރައީސް ތަސްދީގު ކުރައްވާފައެއް ނުވެ އެވެ‪.‬‬

‫ރައްޔިތުންގެ މަޖިލީހުގެ މެންބަރުން ގޮނޑިއާ ގުޅޭ‬

‫ސިޓީގައިވެ އެވެ‪ .‬ސުއޫދު ވަނީ މިއަދު ހެނދުނު މި‬

‫މައްސަލަތަކަކާ ގުޅިގެން ކަމަށް ބުނެ އެވެ‪.‬‬

‫ކޓަށް ބެލޭނެ ކަމަށް‬ ‫ދުސްތޫރީ މައްސަލަ ސުޕްރީމް ޯ‬

‫ސިޓީ ރައީސް ޑރ‪ .‬މުހައްމަދު މުއިއްޒަށް ވެސް‬

‫ކަނޑައެޅުމާ އެކު ރައީސް ޑރ‪ .‬މުހައްމަދު މުއިއްޒުގެ‬

‫ފޮނުއްވައިފަ އެވެ‪.‬‬

‫ޖޭއެސްސީގެ ރައީސް ހުސެއިން ރިޒާއަށް އެޑްރެސް‬

‫ކޓަށް ނުފޫޒު ފޯރުވަމުންދާ‬ ‫ސަރުކާރުން ސުޕްރީމް ޯ‬

‫ގތުން ފަނޑިޔާރަކު‬ ‫ނަމަވެސް‪ ،‬ގާނޫނުގައި ބުނާ ޮ‬

‫ސުއޫދާއި ފަނޑިޔާރު މަހާޒް އަލީ ޒާހިރު އަދި‬ ‫ފަނޑިޔާރު ޑރ‪ .‬އަޒްމިރަލްދާ ޒާހިރު މިދިޔަ ހަފުތާގައި‬ ‫ސަސްޕެންޑްކުރީ މަޖިލިސް މެމްބަރުންގެ ގޮނޑި‬

‫ރަޖިސްޓްރާ އޮފް ކޮމްޕެނީސް ވިސާމް އިސްތިއުފާ ދެއްވައިފި‬

‫ދެއްވި ސަބަބެއް ކަމަށް ބައެއް މީޑިއާތަކުގައި ވިދާޅުވީ‪،‬‬

‫މާސްޓާސް ހައްދަވާފައިވާ ވިސާމް ވަނީ ކުރީގެ ރައީސް‬

‫އޭނާ ވަނީ ކެޕިޓަލް މާކެޓް ޑިވެލޮޕްމަންޓް‬

‫ކމްޕެނީސް މަރިޔަމް ވިސާމް‬ ‫ރަޖިސްޓްރާ އޮފް ޮ‬ ‫އެ މަގާމުން މި މަހުގެ ‪ 1‬ވަނަ ދުވަހު އިސްތިއުފާ‬

‫ޕްރައިވެޓް ސެކްޓަރުގައި މަސައްކަތް ކުރައްވަން‬

‫އަބްދުﷲ ޔާމީންގެ ވެރިކަމާއި އޭގެ ފަހުން ރައީސް‬

‫އޮތޯރިޓީގެ ބައެއް އިސް މަގާމުތައް ވެސް ކުރިން‬

‫ދެއްވައިފި އެވެ‪.‬‬

‫ކަމަށެވެ‪.‬‬

‫ސލިހުގެ ވެރިކަމުގައި ވެސް‬ ‫ޯ‬ ‫އިބްރާހިމް މުހައްމަދު‬

‫ފުރުއްވައިފަ އެވެ‪.‬‬

‫އފް ކޮމްޕެނީސްގެ‬ ‫މިދިޔަ ‪ 11‬އަހަރު ރަޖިސްޓްރާ ޮ‬ ‫މަގާމު ފުރުއްވި ވިސާމް އެ މަގާމުން އިސްތިއުފާ‬

‫މާކެޓިން މެނޭޖުމަންޓުގެ ދާއިރާ އިން ޑިގްރީ އަދި‬ ‫އިކޮނޮމިކްސްގެ ދާއިރާ އިން ރާއްޖެ އިން ބޭރުން‬

‫ކމްޕެނީސްގެ މަގާމު ފުރުއްވައިފަ‬ ‫އފް ޮ‬ ‫ރަޖިސްޓްރާ ޮ‬ ‫އެވެ‪.‬‬

6

05 March 2025

2025 ް‫ މާ ޗ‬05

www.mihaaru.com

www.edition.mv

ް‫އިއުލާނ‬

Visit & keep up with our new and exciting content

mihaaru.com

‫ހަބަރު‬

‫‪mihaaru.com‬‬

‫‪ 05‬މާޗް ‪( 2025‬ބުދަ)‬

‫‪7‬‬

‫ރޮހިންޔާ މުސްލިމުންގެ ހައްގުގައި އައިސީޖޭއަށް‬ ‫ހުށަހެޅި މައްސަލައަށް ރާ އް ޖޭ ން ބަޔާން ދީފި‬ ‫ނާ ޒި މް ހަ ސަ ން‬ ‫‪mihaaru.com‬‬

‫ރހިންޖާ މުސްލިމުންނާ ދެކޮޅަށް‬ ‫މިޔަންމާގައި ޮ‬

‫ހިންގަމުން އަންނަ އަމަލުތަކަކީ ‪ 1948‬ވަނަ އަހަރުގެ‬

‫އަލިއަޅުވާލާފައިވާނީ‪ ،‬ގަތުލުއާންމުގެ ކުށް ހުއްޓުވުމާއި‬

‫ކށް އދ‪ .‬ގެ އާންމު‬ ‫ރެޒޮލިއުޝަންތަކެއް ކޯ‪-‬ސްޕޮންސާ ޮ‬

‫ކންވެންޝަނާ ހިލާފު އަމަލުތަކެއް ކަމަށް‬ ‫ޖެނޮސައިޑް ޮ‬

‫އަދަބު ދިނުމާގުޅޭ މުއާހަދާގެ މާއްދާތަކުގެ މާނަކުރުމަށް‬

‫މަޖިލީހާއި ހިއުމަން ރައިޓްސް ކައުންސިލަށް ރާއްޖޭން‬

‫ވަނީ ހުށަހަޅައިފަ އެވެ‪.‬‬

‫އފީހުން ބުންޏެވެ‪.‬‬ ‫ކަމަށް ބަންޑާރަ ނައިބުގެ ޮ‬

‫ހުށަހަޅާފައި ވެ އެވެ‪.‬‬

‫ރާއްޖޭން މި މައްސަލަ އަށް ތަދައްހުލްވާން‬

‫އެ މުއާހަދާގެ ‪ ،5 ،4 ،1‬އަދި ‪ 6‬ވަނަ‬

‫މިއަންމާގެ އަސްކަރިއްޔާގެ އަނިޔާތަކުން‬

‫ހިންގަމުންދާ އަނިޔާވެރި ލާއިންސާނީ އަމަލުތަކާ‬

‫ނިންމައި‪ ،‬އެ ކަން އިއުލާނުކުރީ ފެބްރުއަރީ ‪2020‬‬

‫މާއްދާތަކުގެ ދަށުން "ޑިއުޓީ ޓު ޕަނިޝް ޖެނޮސައިޑް"‬

‫ސަލާމަތްވުމަށް ‪ 2017‬ވަނަ އަހަރު ގައުމުދޫކޮށް ދިޔަ‪،‬‬

‫ގުޅިގެން‪ ،‬ދަ ގެމްބިއާ އިން‪ ،‬މިޔަންމާއާ ދެކޮޅަށް‬

‫ގައި ބޭއްވި އދ‪ .‬ގެ ހިއުމަން ރައިޓްސް ކައުންސިލް‬

‫ގތް ރާއްޖޭން ވަނީ ފާހަގަކޮށްފަ އެވެ‪.‬‬ ‫ކށްފައިވާ ޮ‬ ‫މާނަ ޮ‬

‫ރހިންޔާ މުސްލިމުން‬ ‫ގާތްގަނޑަކަށް އެއް މިލިއަން ޮ‬

‫އފް ޖަސްޓިސް (އައިސީޖޭ) އަށް‬ ‫އިންޓަނޭޝަނަލް ކޯޓް ޮ‬

‫ބައްދަލުވުމުގަ އެވެ‪ .‬ރާއްޖެއާ އެކު އެހެން ހަ‬

‫ހުށަހަޅާފައިވާ މައްސަލަ އަށް ރާއްޖެ އިން ވަދެ‪ ،‬ބަޔާން‬

‫ގތަށް ހުށަހެޅި އެވެ‪.‬‬ ‫ގައުމަކުން ވެސް އެ ޮ‬

‫ހުށަހަޅައިފި އެވެ‪.‬‬

‫ރާއްޖޭން މި މައްސަލަ އަށް ތަދައްހުލުވުމަށް‬

‫ރޮހިންޔާގެ މުސްލިމުންނަށް އަދުލު އިންސާފު‬ ‫ހޯދައިދިނުމަށާއި ގަތުލުއާންމުގެ ކުށް ހުއްޓުވުމާއި އަދަބު‬ ‫ދިނުމާ ގުޅޭ މުއާހަދާ ތަންފީޒު ކުރުމަށް ބައިނަލްއަގުވާމީ‬

‫ތއްޖެހިފައިވާ‬ ‫މިހާރު ދިރިއުޅެމުން ދަނީ ބަންގްލަދޭޝްގެ ޮ‬ ‫ކޭމްޕްތަކުގައި ވަރަށް ނިކަމެތި ހާލުގަ އެވެ‪.‬‬ ‫ރާކައިން ސްޓޭޓްގައި ތިބި ކަމަށް ލަފާކުރެވޭ‬

‫ރހިންޔާ މުސްލިމުންނާ ދެކޮޅަށް‬ ‫މިއަންމާގައި ޮ‬

‫އފް އިންޓަވެންޝަން‬ ‫އެދި ހުށަހެޅި ޑެކްލެރޭޝަން ޮ‬

‫މައިދާނުގައި ކުރާ މަސައްކަތްތަކަށް އަބަދުވެސް‬

‫ރހިންޔާ މުސްލިމުންނަށް މިއަންމާ‬ ‫‪ 600،000‬އެއްހާ ޮ‬

‫ހިންގަމުންދާ އަނިޔާވެރި ލާ އިންސާނީ އަމަލުތަކާ‬

‫މިދިޔަ އަހަރުގެ ފެބުރުއަރީ މަހު އައިސީޖޭ އިން‬

‫އެއްބާރުލުން ދިނުމުގައި ސާބިތުކަމާ އެކު ދެމިއޮންނާނެ‬

‫ގނާތަކާއި އަނިޔާވެރިކަން ދަނީ‬ ‫ސަރުކާރުން ޯ‬

‫ގުޅިގެން އައީސީޖޭ އަށް ނޮވެމްބަރު ‪ 2019‬ގައި‬

‫ބަލައިގަނެފައިވެ އެވެ‪ .‬ރާއްޖެ އިން ތަދައްހުލުވާ‬

‫ކަމުގެ ޔަގީން ކަން ރާއްޖެ އިން ވަނީ ދީފަ އެވެ‪.‬‬

‫ކުރިމަތިވަމުންނެވެ‪ .‬ދަތުރުފަތުރު ކުރުމުގެ މިނިވަންކަން‬

‫ހުށަހެޅީ ގެމްބިއާ ސަރުކާރުންނެވެ‪.‬‬

‫އބްޒަވޭޝަންސް‬ ‫މައުލޫއުއާ ގުޅޭގޮތުން ލިޔުމުން ޮ‬

‫ރޮހިންޔާ މުސްލިމުންނާ ދެކޮޅަށް ހިންގަމުންދާ‬

‫ނެތް ކޭމްޕްތަކުގައި‪ ،‬އެކަށީގެންވާ ކާނާއާއި ސިއްހީ‬

‫ޖަރީމާތަކާ ގުޅިގެން ‪ 2017‬ވަނަ އަހަރު ރާއްޖެ އިން‬

‫ހދުމުގެ ފުރުސަތުތައް‬ ‫ފަރުވާއާއި ތައުލީމާއި އާމްދަނީ ޯ‬

‫ރޮހިންޔާ މުސްލިމުންނާ ދެކޮޅަށް ‪ 2016‬ވަނަ އަހަރުން‬

‫މައްސަލައަށް ތަދައްހުލުވާ ފަރާތެއްގެ ދައުރާ‬

‫ވަނީ އެ ގައުމާ އެކު ވިޔަފާރީގެ ހުރިހާ ގުޅުމެއް‬

‫ވަނީ ކަނޑާލައިފަ އެވެ‪.‬‬

‫ފެށިގެން އެ ގައުމުގެ ސިފައިންނާއި އެހެން ފަރާތްތަކުން‬

‫އބްޒަވޭޝަންސްގައި‬ ‫ގތްވާ ގޮތުގެ މަތިން‪ ،‬ރާއްޖޭގެ ޮ‬ ‫އެއް ޮ‬

‫ކަނޑާލައިފަ އެވެ‪ .‬މި މައްސަލައާ ގުޅޭ ގިނަ‬

‫އެ މައްސަލައިގައ‪ ި،‬މިއަންމާގެ ރާކީން ސްޓޭޓްގައި‬

‫ހުށަހަޅަން ދައުވަތު ދީފައި ވެ އެވެ‪.‬‬

‫ރާއް ޖޭ ގެ އެންމެ ހަލުވި ‪5‬ޖީ ނެޓްވޯކުގެ އެވޯޑު ދިރާގަށް‬

‫ވޑާ ހަވާލުވެވަޑައިގަތީ އެ ކުންފުނީގެ‬ ‫ފަރާތުން އެ ޯ‬

‫ކުންފުންޏާ އެކު ދެމިތިބި ކަސްޓަމަރުންނަށް‬

‫އ އަދި މެނޭޖިން ޑިރެކްޓަރު އިސްމާއިލް‬ ‫ސީއީ ޯ‬

‫އޭނާ ޝުކުރު އަދާކުރެއްވި އެވެ‪ .‬އެ ކުންފުނިން‬

‫ވކް ޓެސްޓްކުރާ އެކި އެޕްލިކޭޝަނާއި ޑޭޓާ‬ ‫ނެޓް ޯ‬

‫ލޖީ އެންޑް އިންފޮމޭޝަން‬ ‫ރަޝީދާއި ޗީފް ޓެކްނޮ ޮ‬

‫މަސައްކަތް ކުރާނީ މިހާރަށް ވުރެ ވެސް ހިދުމަތްތައް‬

‫އަދި އެނަލަސިސް ހެދުމުގައި ދުނިޔޭގެ ފެންވަރުގައި‬

‫އފިސަރު މުހައްމަދު މުސްއަދެވެ‪.‬‬ ‫ޮ‬

‫ފުރިހަމަކުރުމަށް ކަމަށް އިސްމާއިލް ވިދާޅުވި އެވެ‪.‬‬

‫ކށްލެވޭ ކުންފުންޏެކެވެ‪ .‬އޫކްލާގެ ފްލެގްޝިޕް‬ ‫ފާހަގަ ޮ‬

‫"އަޅުގަނޑުމެންގެ އަލްޓްރާ‪-‬ފާސްޓް ‪5‬ޖީއާ‬

‫ނެޓްވޯކް ޓެސްޓިން ޕްލެޓްފޯމް ކަމަށްވާ ސްޕީޑްޓެސްޓް‬

‫ވޑު ދިރާގަށް ދީފައި ވަނީ މި ދިޔަ‬ ‫އެ އެ ޯ‬

‫އިސްމާއިލް ވިދާޅުވީ އެއީ ދިރާގުން އެންމެ‬

‫އެކު‪ ،‬ފަރުދުންނާއި ވިޔަފާރިތަކަށް މަސައްކަތްތައް‬

‫އިން ކޮންމެ ދުވަހަކު‪ ،‬ދުނިޔޭގެ އެކި ސަރަހައްދުތަކުގައި‬

‫އަހަރުގެ ތިންވަނަ ކުއާޓަރުން ހަތަރުވަނަ ކުއާޓަރުގެ‬

‫ފުރިހަމަ ހިދުމަތާއި ފެންވަރު ރަނގަޅު ތަޖުރިބާ‬

‫ގސް‪ ،‬ކުރިއެރުމަށް އެހީތެރިވެގެން‬ ‫ފަސޭހަވެގެން ޮ‬

‫ކލިޓީއާ ބެހޭ ގޮތުން ގިނަ‬ ‫ނެޓްވޯކްތަކުގެ ޕާފޯމަންސާއި ޮ‬

‫ފމަންސަށް ބެލުމަށް ފަހު އެވެ‪.‬‬ ‫ޕާ ޯ‬

‫ކށްދިނުމަށް މުޅި ޓީމުން ކުރާ‬ ‫ކަސްޓަމަރުންނަށް ފޯރު ޮ‬

‫ދާނެ‪ .‬ދިރާގުން ދާނީ އަބަދުވެސް އެންމެ ފަހުގެ‬

‫މައުލޫމާތުތަކެއް އަންނަނީ އެއްކުރަމުންނެވެ‪.‬‬

‫ވޑް ދިރާގާ ހަވާލުކުރީ‬ ‫އޫކްލާއިން އެ އެ ޯ‬

‫މަސައްކަތާއި ދޭ ހާއްސަ އަހައްމިއްޔަތުގެ ސަބަބުން‬

‫ކށް ޑިޖިޓަލް އިނޮވޭޝަންގެ‬ ‫ލޖީ އަށް އިންވެސްޓް ޮ‬ ‫ޓެކްނޮ ޮ‬

‫ލނާގައި މިހާރު ކުރިއަށް ގެންދާ‬ ‫ސްޕެއިންގެ ބާސެ ޯ‬

‫ވޑެއް ކަމަށެވެ‪ .‬ރާއްޖޭގެ އެންމެ ހަލުވި‬ ‫ލިބުނު އެ ޯ‬

‫ގޮތުން ރާއްޖެ އެންމެ ކުރީ ސަފުގައި ދެމިތިބުމަށް‬

‫އޫކްލާއިން ދޭ ރާއްޖޭގެ އެންމެ ހަލުވި މޮބައިލް‬

‫ވލްޑް ކޮންގްރެސް ‪ 2025‬ގައެވެ‪ .‬ދިރާގުގެ‬ ‫މޯބައިލް ޯ‬

‫ގތުގައި ދިރާގު ބަލައިގަނެ‪،‬‬ ‫މޮބައިލް ނެޓްވޯކުގެ ޮ‬

‫މަސައްކަތްކުރަމުން‪ "،‬އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ‪.‬‬

‫ވޑު ވެސް ހޯދައިފަ އެވެ‪.‬‬ ‫ނެޓްވޯކުގެ އެ ޯ‬

‫އަ އި ޝަ ތު ޖަ ޒް ލީ‬ ‫‪mihaaru.com‬‬

‫އޫކްލާ އިން ދޭ "ރާއްޖޭގެ އެންމެ ހަލުވި ‪5‬ޖީ‬ ‫ވޑު ދިރާގަށް ލިބިއްޖެ އެވެ‪.‬‬ ‫މޯބައިލް ނެޓްވޯކް" އެ ޯ‬

‫ވޑާ ހަވާލުވެވަޑައިގަތުމަށް ފަހު‪ ،‬ސީއީއޯ‬ ‫އެ ޯ‬

‫ރޑްބޭންޑް އަދި މޯބައިލް‬ ‫އޫކްލާ އަކީ ފިކްސްޑް ބް ޯ‬

‫ދިރާގުން މިދިޔަ ތިން އަހަރު ވިދިވިދިގެން ވަނީ‬

8

)ަ‫ (ބުދ‬2025 ް‫ މާޗ‬05

mihaaru.com

‫‪mihaaru.com‬‬

‫ރަށްރަށުން‬

‫‪ 05‬މާޗް ‪( 2025‬ބުދަ)‬

‫‪9‬‬

‫ދާލުގެ ހިތުގައި މި ފަށަނީ ޓޫރިޒަމްގެ ވިންދު‬

‫މިކަމަކާ ނޫޅެ އެވެ‪ .‬މައިގަނޑު ސަބަބެއްގެ ގޮތުގައި‬

‫ޔޓު ފަހަރު މަޑުކޮށްލައިގެން ތިބެނީ‬ ‫ގވައިގެން ޮ‬ ‫މީހުން ޮ‬

‫ޝާފީ ވިދާޅުވީ‪ ،‬އިއްޔެއާ ހަމައަށް ވެސް‪ ،‬ވަޒީފާއެއް‬

‫އންނަ ރާޅު ޕޮއިންޓެއްގަ‬ ‫ވެސް ކުޑަހުވަދޫގެ ބޭރުން ޮ‬

‫ހދާ ޒުވާނެއް ނަމަ‪ ،‬ވަޒީފާ ނުލިބި ހުންނަން‬ ‫ޯ‬

‫ގތަކުން ބެލިޔަސް ރަނގަޅަށް‬ ‫އެވެ‪ .‬އެހެންވެ ކޮންމެ ޮ‬

‫ރަށުގެ ރައްޔިތުން ވެސް ގަބޫލުކުރާ ކަމަށެވެ‪.‬‬

‫އތުން އެކަންޏެއް‬ ‫ހިތެއްގެ ބައްޓަމަށް ކުޑަހުވަދޫ ޮ‬

‫ނުޖެހުމެވެ‪ .‬އެހެންވެ‪ ،‬އަމިއްލަ ފައިމައްޗަށް ތެދުވަން‬

‫ބޑު އިންގިލާބެއް‬ ‫ކުރެވިއްޖެ ނަމަ‪ ،‬މުޅި ރަށަށް ޮ‬

‫އެކަން ހާމަވާ ކަމަކީ ރަށުގައި ފެންވަރު ރަނގަޅު‬

‫ނޫނެވެ‪ .‬އެއީ ހަގީގަތުގައި ވެސް ދ‪ .‬އަތޮޅުގެ ހިތެވެ‪.‬‬

‫ވިސްނުމުގެ ބަދަލުގައި ވަޒީފާތަކަށް ބަރޯސާވީ އެވެ‪.‬‬

‫ގެނުވާނެ މަސައްކަތަކަށް މިކަން ވާނެ ކަމަށް ރަށު‬

‫ގެސްޓްހައުސްތައް އިތުރުވަމުން ދިއުން ކަމަށާއި‬

‫ޕޓާއި ގިނަ ހިދުމަތްތަކާ އެކު‬ ‫އަތޮޅުގެ ހަމައެކަނި އެއާ ޯ‬

‫އތުމާއި ކައިރީ ރިސޯޓުތައް‬ ‫"އެއާޕޯޓު ޮ‬

‫ކައުންސިލަށް ގަބޫލުކުރެވެ އެވެ‪.‬‬

‫ކންސެޕްޓަށް އިމާރާތްތައް އަޅައި އެކަމަށް‬ ‫ޓޫރިޒަމް ޮ‬

‫މާ އި ދާ މު ހަ އް މަ ދު ރަ ޝާ ދު‬ ‫‪mihaaru.com‬‬

‫އެވެ‪.‬‬ ‫ލކަލް ޓޫރިޒަމްގެ މުހިއްމުކަން‬ ‫އޭނާ ވިދާޅުވީ ޯ‬

‫މުޅި އަތޮޅު ރާއްޖެއާ ގުޅުވާލަދޭ ތަރައްގީގެ ހިތެވެ‪ .‬ރީތި‬

‫އޮތުމާއި އެކި ކަހަލަ ވަޒީފާތައް މިތަނުގައި އޮތީމާ‬

‫ޝާފީ ވިދާޅުވީ މިދަނޑިވަޅުގައި ޓޫރިޒަމް‬

‫މީހުން ވެސް މަޑުމަޑުން ތައްޔާރުވަމުން ދިއުމެވެ‪.‬‬

‫ދށެކެވެ‪ .‬އެކަމަކު އެ ހިތްގައިމުކަމާ‬ ‫މޫދަކާއި ގޮނޑު ޮ‬

‫އަޅުގަނޑުމެންނަށް ގަބޫލުކުރެވުނީ އެކަމާ ވިސްނާލާނެ‬

‫ދާއިރާއަށް ވަނުމަށް އަޅާ ފުރަތަމަ ފިޔަވަޅެއްގެ ގޮތުން‬

‫ރާއްޖޭގައި ދަތުރުފަތުރުގެ ނިޒާމަކީ ބޮޑު‬

‫އެކު ރާއްޖޭގެ އެހެން ރަށްތަކުގައި ފައްކާވާ ޓޫރިޒަމްގެ‬

‫ފުރުސަތެއް ކުދިންނަށް ނުލިބުނޭ‪ .‬މިސާލަކަށް‪،‬‬

‫ޕޒިއަމެއް ބާއްވަން ކުޑަހުވަދޫ‬ ‫އެކަމާ ގުޅޭ ސިމް ޯ‬

‫ގޮންޖެހުމަކަށް ވިޔަސް ކުޑަހުވަދޫއަށް ދަތުރުކުރެވޭނެ‬

‫ވިންދެއް މި ހިތަކު ނެތެވެ‪.‬‬

‫ވަޒީފާއެއް ނެތް އާބާދީއެއް ނަމަ އެގޮތް މިގޮތަށް ވެސް‬

‫ކައުންސިލުން ތައްޔާރުވަމުން އަންނަ ކަމަށެވެ‪.‬‬

‫ލުއި ގޮތްތަކެއް އެބަ އޮތެވެ‪ .‬ޖާދުﷲ ވިދާޅުވީ މިވަގުތު‬

‫ކންމެ ދުވަހަކު ކުޑަހުވަދޫ އެއާޕޯޓަށް ތިން ހަތަރު‬ ‫ޮ‬ ‫ކންމެ ފްލައިޓެއްގައި ވެސް ގިނަ‬ ‫ފްލައިޓު އޮންނައިރު ޮ‬

‫ކުދިން ވިސްނާނެ ސަވައިވްވާނެ ގޮތެއް ހޯދަން‪ "،‬އޭނާ‬ ‫ވިދާޅުވި އެވެ‪.‬‬

‫ހލްޑަރުންނާއި ބޭންކްތަކާއި އަދިވެސް‬ ‫"ސްޓޭކް ޯ‬

‫ޕޓަށް އިންޑިއާގެ ބެންގަލޫރުން ވެސް‬ ‫ކުޑަހުވަދޫ އެއާ ޯ‬

‫މި ދާއިރާތަކުގައި އުޅޭ ފަރާތްތައް ގެނެސްގެން‬

‫އންނަ ކަމަށާއި މިއަހަރުގެ‬ ‫ޑައިރެކްޓް ފްލައިޓުތައް ޮ‬

‫ގތްތައް ކިޔައިދީ ފުޅާ ދާއިރާއެއްގައި‬ ‫އިންވެސްޓްކުރާނެ ޮ‬

‫ތެރޭގައި އެއާ އޭޝިއާގެ ސީދާ ދަތުރުތައް އެ އެއާޕޯޓަށް‬ ‫ކުރުމަށް ތައްޔާރުވަމުން އަންނަ ކަމަށެވެ‪ .‬މިކަން‬ ‫ބޑު އެހީއަކަށް‬ ‫ވެގެންދާނީ ޓޫރިޒަމް ފުޅާކުރުމަށް ލިބޭ ޮ‬

‫އަދަދެއްގެ ޓޫރިސްޓުން ދަތުރުކުރެ އެވެ‪ .‬އެކަމަކު އެއީ‬

‫ބޑުކޮށް އޮތަސް ދެ‬ ‫"ކުޑަހުވަދޫއަކީ ބިން ޮ‬

‫ސޓަށް ޗުއްޓީ ހޭދަކުރަން‬ ‫އެ އަތޮޅުގައި ހިންގާ ‪ 11‬ރި ޯ‬

‫އތް ރަށަކަށްވެފައި‬ ‫ފަރާތުގައި ބޮޑު ދެ ބީޗު ޮ‬

‫ގތްތައް ބެލުމަށް ކައުންސިލުން މި‬ ‫މިކަން ކުރެވޭނެ ޮ‬

‫އަންނަ މީހުންނެވެ‪ .‬ޓޫރިސްޓުން ރަށަށް ފައިބައި ގޮތަށް‪،‬‬

‫ބިމުގެ ތިޔާގިކަމާއި ފަޅުގެ ތިޔާގިކަން އޮތް ރަށެއް‪.‬‬

‫ދަނީ ތައްޔާރުވަމުން‪"،‬‬

‫ގސް ފުރައިގެން‬ ‫އެއާޕޯޓުން ވެހިކަލެއްގައި ބަނދަރަށް ޮ‬

‫އެހެންނަމަވެސް މިއަދާ ހަމައަށް އައިއިރު ލޯކަލް‬

‫ދަނީ އެވެ‪.‬‬

‫ޓޫރިޒަމްގެ މަސައްކަތް އަޅުގަނޑުމެންނަށް މިއޮތީ‬

‫ލކަލް ޓޫރިޒަމް ދާއިރާގައި‬ ‫ސިމްޕޯޒިއަމްގައި ޯ‬

‫ނުކުރެވި‪"،‬‬

‫މަސައްކަތްކުރާ ފަރާތްތަކާއި ބޭންކްތަކުން ބައިވެރިވެ‪،‬‬

‫ތަޖުރިބާކުރަން އަންނަ ގިނަ ޓޫރިސްޓުންނަކީ‬

‫ފުރުސަތެއް އެ ޓޫރިސްޓުންނަކަށް ނުލިބެ އެވެ‪.‬‬

‫އެކަމަކު އޭނާ ވިދާޅުވީ ޒުވާން ޖީލަށް އިތުރު‬

‫ގތްތަކާއި މީހުންގެ ކާމިޔާބީގެ‬ ‫އިންވެސްޓްކުރާނެ ޮ‬

‫މެދުފަންތީގެ މީހުންނަށް ވާއިރު އޭގެ ތެރޭގައި ގިނައީ‬

‫ސޓްތަކާއި ޓޫރިސްޓުންނާ ގުޅުވާލަދޭ ފާލަމަކަށް‬ ‫ރި ޯ‬

‫ހދައިދޭން ބޭނުން ނަމަ‪ ،‬އިތުރު ދިމާލަކަށް‬ ‫ގޮތްތަކެއް ޯ‬

‫ވާހަކަތައް ހިއްސާކުރާނެ އެވެ‪ .‬މިއީ ޒުވާނުންނަށް‬

‫ޗައިނާ އާއި އިންޑިއާ އިން އަންނަ މީހުން ކަމަށެވެ‪.‬‬

‫ވިޔަސް ރަށަށް އެކަމުން ޓޫރިޒަމްގެ މަންފާއެއް ނެތެވެ‪.‬‬

‫ވެސް މިސްރާބު ޖަހަން ޖެހޭ ކަމަށެވެ‪.‬‬

‫އެކަމަށް ހިތްވަރުދީ‪ ،‬ފުރުސަތުތައް ހޯދައިދޭން އަޅާ‬

‫އެހެންވެ‪ ،‬އެތަންތަނަށް ސީދާ ދަތުރު ކުރެވުމަކީ ހުޅުވޭ‬

‫ފިޔަވަޅެކެވެ‪.‬‬

‫ތަނަވަސް މަގެއް ކަމަށް ވިދާޅުވި އެވެ‪.‬‬

‫އެކަމަކު މި ރީތި ރަށް ތަޖުރިބާކޮށްލުމުގެ‬

‫ރަށުގެ ރީތިކަން ޓޫރިޒަމާ ދިމާލަށް އަނބުރާލުމުގެ‬

‫ކުޑަހުވަދޫއަށް ހިޖުރަކުރާ އާބާދީ ބޮޑުވަމުންދާއިރު‬

‫ވިސްނުމެއް މިހާތަނަށް ނެތީ އެވެ‪ .‬ވަޒީފާގެ‬

‫ކށް ވަޒީފާ ތަނަވަސް‬ ‫ޕްރައިވެޓް ސެކްޓާ ވަރުގަދަ ނު ޮ‬

‫މިހާރު ބާއްވަން ތައްޔާރުވަމުން އަންނަ އެ‬

‫ލކަލް ޓޫރިޒަމަށް ބިން‬ ‫ސިމްޕޯޒިއަމަށް ފަހު ޯ‬

‫ކަމަށް އެ މީހުން ގަބޫލުކުރެ އެވެ‪.‬‬ ‫ގތުގައި ލޯކަލް ޓޫރިޒަމް‬ ‫ޖާދުﷲ ވިދާޅުވި ޮ‬

‫ލކަލް ޓޫރިޒަމް ފުޅާކުރުމަކީ މި ރަށުގެ‬ ‫" ޯ‬

‫ބޑަށް ތިޔާގިވެ‪ ،‬މި ދާއިރާއަށް‬ ‫ފުރުސަތުތައް ރަށުގައި މާ ޮ‬

‫ނުކޮށްދެވޭނެ ކަމަށް އެ މީހުން ވެސް ގަބޫލުކުރެ‬

‫ދޫކުރުމާއި އަމިއްލަ ގޭގައި މި ވިޔަފާރި ކުރެވޭނެ‬

‫ބޑަށް ބޭނުންވާ ކަމެއް‪.‬‬ ‫ރައްޔިތުން ވަރަށް ޮ‬

‫އތުމަކީ މިހެން ވުމުގެ ބޮޑު‬ ‫އަޅާނުލައި ދޫކޮށްލެވިފައި ޮ‬

‫އެވެ‪ .‬އެހެންވެ ކުރެވޭނެ އިތުރު މަސައްކަތްތަކާ މެދު‬

‫ގަވާއިދުތަކާއި އުސޫލުތައް ކަނޑައަޅަން ވަނީ ނިންމައިފަ‬

‫ކައުންސިލުން މިކަމަށް ދެވޭނެ އެއްބާރުލުމާއި ރަނގަޅު‬

‫ސަބަކެކެވެ‪.‬‬

‫ވިސްނަމުން ކުރި މަޝްވަރާގައި ބެލެވުނީ ވިޔަފާރިތަކާއި‬

‫އެވެ‪.‬‬

‫މަގު ދައްކުވައިދޭން މަސައްކަތް ފަށާފައި މި ހުރީ‪"،‬‬

‫ގތުގައި ދެން ތިބެވޭކަށް ނެތެވެ‪.‬‬ ‫ނަމަވެސް މި ޮ‬

‫އާންމުންނަށް ވެސް އެންމެ ކުރިއަށް ދެވޭނެ ރޮނގަކީ‬

‫ތޅު ކައުންސިލްގެ ރައީސް އަހުމަދު ޝާފީ‬ ‫ދ‪ .‬އަ ޮ‬

‫ޓޫރިޒަމް ކަމެވެ‪.‬‬

‫ގތުގައި ޒުވާން ޖީލަށް‬ ‫"މިހާރު" އަށް ވިދާޅުވި ޮ‬

‫"ކުޑަހުވަދޫ ކައުންސިލުން ވިސްނީ ކޮން ގޮތަކުންތޯ‬

‫ހދައިދޭން ވިސްނާ ނަމަ‪،‬‬ ‫ވަޒީފާގެ ފުރުސަތުތައް ޯ‬

‫އިތުރު ވަޒީފާގެ ފުރުސަތު އުފެއްދޭނީ‪ .‬އެގޮތަށް‬

‫"އެ ހިސާބުން ބާރު ސްޕީޑެއްގައި ފުޅާވާނެ ކަމަށް‬ ‫ބެލެވޭ ސަބަބުތައް އެބަހުރި‪ .‬ފުޅާވެގެންދާނެ ކަމަށް‬

‫ޝާފީ ވިދާޅުވި އެވެ‪.‬‬ ‫ކުޑަހުވަދޫގައި މިހާރު ވެސް ބީޗުގައި‬

‫ބެލެވޭ ސަބަބުތަކަކީ ފަޅުތަކާއި ބީޗުތަކާއި ގިރިތައް‬

‫އަރާމުކޮށްލަން މީހުންނަށް ތިބެވޭނެ ގޮތަށް ހަޓުތަކާއި‬

‫އތީމަ‪ "،‬ޝާފީ ވިދާޅުވި އެވެ‪.‬‬ ‫ވެސް ޮ‬

‫ދލި އެބަ ހުއްޓެވެ‪ .‬މޫދަށް އެރޭ‬ ‫ގޮނޑިތަކާއި އުނ ޯ‬

‫ޓޫރިޒަމްގެ ދާއިރާއަށް ވަންނަން މަޖުބޫރުވެއްޖެ އެވެ‪.‬‬

‫ބެލިއިރު އެންމެންގެ މަޝްވަރާގެ ދަށުން ނިންމީ ލޯކަލް‬

‫ކުޑަހުވަދޫ ކައުންސިލްގެ ރައީސް ޖާދުﷲ‬

‫މީހުންނަށް ފެންވެރޭނެ އިންތިޒާމު ވެސް އެބަހުއްޓެވެ‪.‬‬

‫ރަށުގައި ދިރިއުޅޭ ‪ 5،600‬އެއްހާ މީހުންނާއި އެ‬

‫ޓޫރިޒަމޭ ދެން އެންމެ އަވަހަށް ކުދިންނަށާއި ވިޔަފާރި‬

‫ލކަލް ޓޫރިޒަމަށް ހާއްސަ‬ ‫ހަމީދު ވިދާޅުވީ ރަށުގައި ޯ‬

‫ރަށުގެ މި ގުދުރަތީ ރީތިކަން ދުނިޔެއަށް‬

‫ރަށަށް ހިޖުރަކުރަން ބޭނުންވާ މީހުންނާ މެދު ވިސްނާ‬

‫ފުރުސަތުތައް ފަހިކުރެވޭނީ‪ "،‬އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ‪.‬‬

‫ސަރަހައްދެއް ކަނޑައެޅުމުގެ ވިސްނުން ގެންގުޅުއްވާ‬

‫ވިއްކައިގެން ކުޑަހުވަދޫގެ އުއްމީދަކީ ޒުވާނުންނާއި‬

‫ނަމަ‪ ،‬މިއީ ކުރިއަރުވަން ވެއްޖެ ދާއިރާއެއް ކަމަށް އޭނާ‬

‫ޓޫރިޒަމާ ނުލައި ކުރިއަށް ދެވޭކަށް ނެތް!‬

‫ކަމަށެވެ‪.‬‬

‫އާންމުންނަށް އަދި ވިޔަފާރިވެރިންނަށް ވެސް ފައިދާވާނެ‬

‫ވިދާޅުވި އެވެ‪.‬‬

‫ގތެއްގައި ކުޑަހުވަދޫއަށް ޓޫރިޒަމް‬ ‫އަވަސް ޮ‬

‫"އަޅުގަނޑުމެންގެ ވިސްނުން ހުރީ ޕަބްލިކާ‬

‫ގޮތަށް ކުރިއަށް ދިއުމެވެ‪ .‬ހަމައެކަނި ވަޒީފާތަކަށް‬

‫ކށް ވަކިން ކުރިއަށް‬ ‫މީތި އެހާ ބޮޑަށް މިކްސް ނު ޮ‬

‫ބަރޯސާ ނުވެ ޓޫރިޒަމްގެ ވިޔަފާރީގެ ތެރެއަށް ވަދެ‬

‫ލކަލް ޓޫރިޒަމް ކުރިއަރުވަން‬ ‫ރަށްރަށުގައި ޯ‬

‫ޓޫރިޒަމަށް ތައްޔާރުވަމުންދާއިރު މުޅި އަތޮޅުގައި‬

‫ގެންދިއުން‪ "،‬ރަށުގެ ގިނަ ބަޔަކު ވެސް ލޯކަލް ޓޫރިޒަމް‬

‫ފުދުންތެރި ޒުވާން ޖީލެއް އުފެއްދުމަށް ދާލުގެ ހިތުގައި‬

‫މަސައްކަތްކުރިއިރު ކުޑަހުވަދޫން އެއްވެސް ވަރަކަށް‬

‫ސޓުތަކެވެ‪ .‬ރާޅު މޫސުމުގައި ރާޅާ އަޅާ‬ ‫ބަރިބަރިއަށް ރި ޯ‬

‫ފުޅާކުރަން އެދޭކަން ފާހަގަކުރައްވަމުން އޭނާ ވިދާޅުވި‬

‫ޓޫރިޒަމްގެ ވިންދު ޖަހަން ފަށާނެ ގޮތް ހެދުމެވެ‪.‬‬

‫ޓޫރިޒަމާ ނުލައި އުޅެވެން އޮތުމުން އަޅާނުލެވުނީ‬

‫ފުޅާކުރުމަކީ ކައުންސިލުގެ އަމާޒެވެ‪.‬‬

‫‪mihaaru.com‬‬

‫ދުނިޔެ‬

‫‪ 05‬މާޗް ‪( 2025‬ބުދަ)‬

‫‪10‬‬

‫ޣައްޒާ އަލުން ާއރާސްތުކުރަން ‪ 53‬ބިލިއަން ޑޮލަރު އަރަބި ީލގުން ހޭދަކުރަނީ‬

‫ކށް އިއްޔެ ބޭއްވި‬ ‫ގައުމުތަކުން ދެކޮޅު ހަދާފައި ވަނި ޮ‬

‫ބަދަލުކުރަން ކުރާ އެއްވެސް ކަމަކަށް އަރަބި ލީގުން‬

‫ފަލަސްތީނުގެ ޣައްޒާ އެމެރިކާގެ ބާރުގެ ދަށަށް‬ ‫ގެންދަން އެމެރިކާގެ ރައީސް ޑޮނަލްޑް ޓްރަމްޕް‬

‫އަރަބި ލީގުގެ ބައްދަލުވުމުގައި ނިންމާފައިވަނީ ޣައްޒާ‬

‫ތާއީދު ނުކުރާނެ ކަމަށެވެ‪.‬‬

‫ގައުމުތަކުގެ މެދުގައި ހިޔާލު ތަފާތުވުން އުފެދުނެވެ‪.‬‬ ‫އޮކްޓޫބަރު‪ 2023 ،‬ގައި ހަމާސްއިން އިޒްރޭލަށް‬

‫ހުށަހެޅުއްވި ހުށަހެޅުމާ ގުޅިގެން‪ ،‬ޣައްޒާއަށް އަލުން‬

‫އަލުން އާރާސްތު ކުރުމަށްޓަކައި ތިން މަރުހަލާއަކަށް‬

‫އަރަބި ލީގުގައި މަޝްވަރާކުރި ކަންކަމުގެ ތެރޭގައި‬

‫ދޭން ފެށި ކުއްލި ހަމަލާތަކުގެ ރައްދުގައި އިޒްރޭލުން‬

‫އާރާސްތު ކުރުމަށް ‪ 53‬ބިލިއަން ޑޮލަރު ހޭދަކުރަން‬

‫ބަހާލައިގެން ‪ 53‬ބިލިއަން ޑޮލަރު ހަރަދު ކުރުމަށެވެ‪.‬‬

‫ޣައްޒާގެ ވެރިކަން ހަމާސް އަތުން އަތުލުމަށްފަހު ފަތުހު‬

‫އަހަރަކަށް ވުރެ ގިނަ ދުވަސް ވަންދެން ޣައްޒާއަށް‬

‫ޖަމާއަތުގެ ސަރުކާރުގެ ދަށުން ހާއްސަ ކޮމެޓީއަކާ‬

‫ދިން ހަމަލާތަކުގެ އެތައް ހާސް ބަޔަކު މަރުވެ އަދި‬

‫އެމެރިކާގެ ބާރުގެ ދަށަށް ޣައްޒާ ގެންދިއުމަށް‬

‫އަރަބި ލީގުގެ ސެކެޓްރީ ޖެނެރަލް ވިދާޅުވީ ޣައްޒާގެ‬

‫ހަވާލު ކުރުން ވެސް ހިމެނެ އެވެ‪ .‬ނަމަވެސް‬

‫ދރު ވަނީ ގެއްލިފަ އެވެ‪.‬‬ ‫‪ 1.5‬މިލިއަން މީހުންގެ ގެ ޮ‬

‫ޓްރަމްޕް ހުށަހެޅުއްވި ހުށަހެޅުމަށް މެދު އިރުމަތީގެ ގިނަ‬

‫ރައްޔިތުން އެހެން ތަނަކަށް ފޮނުވާލުމަށް ނުވަތަ‬

‫ކށް ނައްތާލުމާ މެދު އަރަބި ބައެއް‬ ‫ހަމާސްގެ ބާރު އެއް ޮ‬

‫އަރަބި ލީގުން ނިންމައިފި އެވެ‪.‬‬

‫މިސްރުން ހުށަހެޅި އެ ހުށަހެޅުން ފާސްކުރުމަށްފަހު‬

‫ކާބުލް އެއާ ޕޯ ޓަށް ދި ްނ‬ ‫ހަމަލާ ރޭވި އައިއެސް މީހެއް‬ ‫ހައްޔަރުކޮށްފިން ‪ :‬ޓްރަމްޕް‬ ‫އަފްގާނިސްތާނުގެ ވެރިރަށް ކާބުލްގެ އެއާޕޯޓަށް‬ ‫ދިން ހަމަލާގެ ފަހަތުގައި ވާ އައިއެސް ގެ‬

‫‪ 13‬މީހުން ވަނީ މަރުވެފަ އެވެ‪.‬‬

‫"މިހާރު އޭނާ އެ އަންނަނީ އެމެރިކާގެ އެމެރިކާގެ‬

‫އޕަރޭޝަނާ ބެހޭ އެއްވެސް ތަފްސީލެއް‬ ‫ކުރުމުގެ ޮ‬ ‫ޓްރަމްޕް ނުދެއްވަ އެވެ‪.‬‬

‫ދެ ވަނަ ދައުރަކަށް ވައިޓް ހައުސްއަށް‬

‫ހަލުވި އަދުލު އިންސާފުގެ ކަނޑިއާ ކުރިމަތިލާން‪"،‬‬

‫ކށްފައިވާ ކަމަށް އެމެރިކާގެ‬ ‫ހަނގުރާމަވެރިއަކު ހައްޔަރު ޮ‬

‫ވަޑައިގަތުމަށްފަހު އަންގާރަ ދުވަހު ކޮންގްރެސްގައި‬

‫އަފްގާނިސްތާނުގެ އެމެރިކާގެ ސިފައިން ބޭލުމުގައި‬

‫ރައީސް ޑޮނަލްޑް ޓްރަމްޕް ވިދާޅުވެއްޖެ އެވެ‪ .‬މި ހަމަލާ‬

‫ދެއްވި ފުރަތަމަ ތަގުރީރުގައި ޓްރަމްޕް ވަނީ "އެ‬

‫ޖ ބައިޑެން އަމަލުކުރެއްވި ގޮތަށް‬ ‫ކުރީގެ ރައީސް ޯ‬

‫ޕޓަށް އެތަށް ހާސް ބަޔަކު އެއްވެފައި‬ ‫ކާބުލްގެ އެއާ ޯ‬

‫ދީފައިވަނީ އަފްގާނިސްތާނުގެ ވެރިރަށް ތާލިބާނުންގެ‬

‫އަނިޔާވެރިކަމުގެ ޒިންމާ އުފުލަންޖެހޭ އެންމެ އިސް‬

‫ބޑަށް ފާޑުވިދާޅުވަމުން ޓްރަމްޕް ވިދާޅުވި އެވެ‪.‬‬ ‫ވަރަށް ޮ‬

‫ކށް‪ ،‬އެމެރިކާ އިން އެންމެ ފަހުން އެގައުމުން‬ ‫ވަނި ޮ‬

‫ބާރުގެ ދަށަށް ގެންދިޔުމާއެކު ގިނަ ބަޔަކު ކާބުލް އިން‬

‫ޓެރަރިސްޓު" ހައްޔަރުކުރުމުގައި ޕާކިސްތާނުން‬

‫ހައްޔަރުކުރި އައިއެސް ގެ އޮޕަރޭޓަރު މިހާރު‬

‫ސިފައިން އަނބުރާ ގެންދިޔައީ އޮގަސްޓް ‪2021 ،31‬‬

‫ކށެވެ‪ .‬މި ހަމަލާގައި‬ ‫ފުރަން މަސައްކަތްކުރަމުންދަނި ޮ‬

‫ކށްދީފައިވާކަން ހާމަކުރައްވާ‬ ‫އެހީތެރިކަން ފޯރު ޮ‬

‫އެމެރިކާއަށް ގެނައުމުގެ މަސައްކަތް ކުރިއަށް‬

‫އަފްގާނިސްތާނުގެ ‪ 170‬މީހުންނާއި އެމެރިކާ ސިފައިންގެ‬

‫ޝުކުރުއަދާކުރައްވާފަ އެވެ‪.‬‬

‫ދިޔަނަމަވެސް ތުހުމަތު ކުރެވޭ މީހާ އާއި ހައްޔަރު‬

‫އަފްގާނިސްތާނުން ފުރައިގެން ދިއުމުގެ އުއްމީދުގައި‬

‫ގަ އެވެ‪.‬‬

‫‪mihaaru.com‬‬

‫ދުނިޔެ‬

‫‪ 05‬މާޗް ‪( 2025‬ބުދަ)‬

‫‪11‬‬

‫ރަމަޟާންމަހު ރޫ ހާ ނީ ތަރުބިޔަތު ވަރުގަދަ ކުރުން‬ ‫ޑރ‪ .‬ސަ ޢު ދުﷲ ޢަ ލީ‬ ‫‪mihaaru.com‬‬

‫ބއެ ހުރުމަކުން ﷲ ގެ ހަޒުރަތުގައި އެކަން ބަލައި‬ ‫ނު ޮ‬ ‫ނުގަނެވޭނެ ކަމަށެވެ‪( .‬ބުޚާރީ)‪.‬‬ ‫ނަމާދު އޭގެ ރޫހާނީ ބަޔާ އެކު ފުރިހަމަ ކުރުން‬

‫އަށް ވަރުގަދަކަން ލިބުމެވެ‪.‬‬

‫ސަދަގާތް ކުރުމާއި އޯގާތެރިވުން‬

‫ޒިކުރުކުރުމާއި ފާފަ ފުއްސެވުމަށް އެދުން‬

‫ރަމަޟާން މަހަކީ ދީލަތިކަމާއި އޯގާތެރިކަމުގެ‬

‫މާތް ﷲ އަންގަވަނީ އެކަލާނގެ ޒިކުރު‬

‫މަހެވެ‪ .‬ކީރިތި ރަސޫލާ ﷺ އަކީ މީސްތަކުންގެ‬

‫ބަރަކާތްތެރި ރަމަޟާން މަހުގެ ރޯދައާއި ރޭ‬

‫ނަމާދަކީ ދީނުގެ ތަނބެވެ‪ .‬އެއީ އިންސާނާ އާއި‬

‫ކުރުމަށެވެ‪ .‬އެއީ މުއުމިނުންނަށް މަންފާ ކުރާނެ ކަމެއް‬

‫ތެރެއިން އެންމެ ދީލަތި ބޭފުޅާ އެވެ‪ .‬އަދި އެކަލޭގެފާނު‬

‫އަޅުކަމާއި އިޢުތިކާފަށް އިނުން ފަދަ ކަންކަމުން ހާސިލު‬

‫އންނަ އެންމެ ވަރުގަދަ ގުޅުމެވެ‪ .‬ﷲ‬ ‫އަޅާ އާ ދެމެދު ޮ‬

‫ކަމަށެވެ‪( .‬އައްރަޢުދު ‪ .)28‬އެހެންކަމުން ރަމަޟާން‬

‫ބޑަށް ދީލަތިވެ ވަޑައިގަންނަވަނީ ރަމަޟާން‬ ‫އެންމެ ޮ‬

‫ކުރަން ބޭނުންވާ މައިގަނޑު މަގުސަދަކީ ތަޤުވާވެރިކަން‬

‫އަންގަވަނީ އެކަލާނގެ ހަނދުމަ ކުރުމަށްޓަކައި ނަމާދު‬

‫މަހަކީ ޒިކުރު ކުރުމާއި އިސްތިޣުފާރު ކުރުމުގެ‬

‫މަހު އެވެ‪( .‬މުއްތަފަޤު)‪ .‬އެހެންކަމުން ފަގީރުންނަށް‬

‫ގތުން ނަފްސު‬ ‫އިތުރު ކުރުމެވެ‪ .‬މީގެ ނަތީޖާއެއްގެ ޮ‬

‫ކުރުމަށެވެ (ތަހާ‪ .)14 :‬ރަމަޟާންމަހު ރޭ އަޅުކަން‬

‫މަހަކަށް ހެދުން މުހިންމެވެ‪ .‬މިގޮތުން ﷲ އަށް‬

‫އެހީތެރިވުމަށް ޝައުގުވެރިކަން ރަމަޟާން މަހު‬

‫ތަޒުކިޔާ ކުރުމެވެ‪ .‬އެބަހީ ނަފްސުގައިވާ ހުރިހާ‬

‫އންނަ އިރު އީމާންތެރިކަމާއި ސަވާބު ލިބޭނެ‬ ‫ކުރުން ޮ‬

‫ޙަމްދު ކުރުމާއި ތަސްބީޙަ ކިޔުމާއި ތަކުބީރު ކިޔުމާއި‬

‫ވަރުގަދަ ކުރަން ޖެހެއެވެ‪ .‬ތިމާގެ އަތުގައި އެއްޗެއް‬

‫ފހެލައި އޭގެ ބަދަލުގައި ރިވެތި‬ ‫ނުބައި ސިފަތައް ޮ‬

‫ކަމުގެ އުންމީދުގައި އެކަން ކުރާ ނަމަ އެ މީހެއްގެ‬

‫ތަހުލީލު (ޝަހާދަތް) ކިޔުން ރަމަޟާން މަހު ގިނަ‬

‫ޔ ބަހަކުން ވިއަސް ސަދަގާތް ކުރެވިދާނެ‬ ‫ނެތިއްޔާ ހެ ޮ‬

‫ސިފަތަކުން ނަފްސު ޒީނަތް ކުރުމެވެ‪ .‬މިކަން ކާމިޔާބު‬

‫އިސްވެދިޔަ ފާފަތައް ފުހެވިގެން ދެއެވެ‪ .‬ނަމަވެސް‬

‫ކުރަން ޖެހެ އެވެ‪ .‬ޒިކުރު ކުރުމަކީ އެއާ އެކު ފިކުރު‬

‫އެވެ‪ .‬ކީރިތި ރަސޫލާ ﷺ އަންގަވަނީ ސަދަގާތުގެ‬

‫ބޑު ސަމާލުކަމެއް ދޭން ޖެހެނީ‬ ‫ކުރުމަށްޓަކައި އެންމެ ޮ‬

‫ނަމާދުގައި ވެސް އެންމެ މުހިންމީ އޭގެ ރޫހާނީ‬

‫ގތަށް ފިކުރު ކުރާނަމަ‬ ‫ކުރުން ބޭނުންވާނެ ކަމެކެވެ‪ .‬މި ޮ‬

‫ގޮތުގައި ކަދުރުފަޅި ވަރެއް ދީގެން ވިއަސް ނަރަކައިން‬

‫އިންސާނާގެ ރޫހާނީ ބައި ވަރުގަދަ ކުރުމަށެވެ‪ .‬ކީރިތި‬

‫ކންމެ ހަރަކާތަކުން ރަމްޒުކުރާ‬ ‫ބަޔެވެ‪ .‬ނަމާދުގެ ޮ‬

‫ރޫހާނިއްޔަތު ވަރުގަދަ ވާނެ އެވެ‪.‬‬

‫ރައްކާތެރި ވުމަށެވެ‪.‬‬

‫ޤުރްއާނާއި މާތް ނަބިއްޔާ ﷺ ގެ ސުންނަތަށް ބަލާއިރު‬

‫ކިޔަމަންތެރިކަން ތަސައްވުރު ކުރަން ޖެހެ އެވެ‪.‬‬

‫ދުޢާކުރުން އޭގެ ރޫހާނީ ވަންތަ ކަމާ އެކު‬

‫ﷲ ގެ ނިއުމަތްތަކާ މެދު ވިސްނައި ފިކުރުކުރުން‬

‫މިކަމަށް މަގުފަހިވާނެ ވަރަށްގިނަ ކަންކަން އެބަހުއްޓެވެ‪.‬‬

‫ނަމާދުގައި ކިޔާތަކެތިން ކަށަވަރު ކޮށްދޭ ކަންކަމާއި ﷲ‬

‫ދުޢާކުރުމަކީ ނޭދެވޭ ކަންކަމުން ސަލާމަތްވެ‬

‫ކައުނުގައިވާ ﷲ ގެ އުފެއްދެވުންތަކާ‬

‫މިގޮތުން ބައެއް ކަންކަން ފާހަގަ ކޮށްލާނަމެވެ‪.‬‬

‫ގެ ހަޒުރަތުން އެދޭ އެދުންތައް އޭގެ ރޫހާ އެކު ހިތުގެ‬

‫މިންޖުވާން ނުވަތަ އެދެވޭ ކަންކަން ހާސިލު ކުރަން‬

‫މެދު ވިސްނައި ފިކުރު ކުރުމަކީ އީމާންތެރިކަން‬

‫ރލު ކުރުމުގެ އަޒުމް‬ ‫ރޯދައިން ނަފްސު ކޮންޓް ޯ‬

‫އެންމެ ފުންމިނުން ތައުބީރު ކުރެވެން ޖެހޭނެ އެވެ‪.‬‬

‫ބޭނުން ކުރެވޭ ތަޅުދަނޑިއެއް ފަދަ ކަމެކެވެ‪ .‬އެއީ މާތް‬

‫އިތުރުވެގެންދާ ކަމެކެވެ‪ .‬އުޑުތަކާއި ބިން‬

‫ވަރުގަދަ ކުރުންއިސްލާމްދީނުގެ ހުރިހާ އަޅުކަމެއްގައި‬

‫ޤުރުއާން ކިޔެވުމާއި ތަދައްބުރު ކުރުން‬

‫ކށްދޭ ކަމެކެވެ‪ .‬ކީރިތި ރަސޫލާ‬ ‫ﷲ އާ ގުޅުން ބަދަހި ޮ‬

‫އުފެއްދެވުމުގައި އަދި ރޭގަނޑާއި ދުވާލު ތަފާތު‬

‫ވެސް މާއްދީ ބަޔަކާ އެކު ރޫހާނީ ބައެއް އެކުލެވެ‬

‫ޤުރުއާނަކީ ރަމަޟާން މަހުގައި ބާވާލެއްވުނު‬

‫ގތުގައި އެއީ އަޅުކަމެކެވެ‪.‬‬ ‫ﷺ ބަޔާން ކުރައްވާ ޮ‬

‫ވުމުގައި ވިސްނައި ފިކުރު ކުރާ ބަޔަކަށް ހެކިތަކެއް‬

‫ރދައިގައި ވެސް މިފަދަ އެވެ‪ .‬އެހެންކަމުން‬ ‫އެވެ‪ޯ .‬‬

‫ފޮތެކެވެ‪ .‬އެއީ ނަފްސުގެ ކާނާ އެވެ‪ .‬މީސްތަކުންނަށް‬

‫(އައްތިރުމިޛީ)‪ .‬ރަމަޟާންމަހަކީ ދުއާ އިޖާބަ ކުރެވޭ‬

‫ވާކަން ﷲ ބަޔާން ކުރައްވަ އެވެ‪( .‬އާލްޢިމްރާން‬

‫ރަމަޟާން މަހު ރޫހާނީ ތަރުބިޔަތަށް އެންމެ މުހިންމީ‬

‫އޮތް ހިދާޔަތެކެވެ‪ .‬ހައްގާއި ބާތިލު ވަކި ކުރަނިވި‬

‫ރދަ ފަރުޟު ކުރުމުގެ އާޔަތްތަކާ ވިދިގެން‬ ‫މަހެކެވެ‪ޯ .‬‬

‫‪ .)190‬ވީމާ ތިމާގެ އަމިއްލަ ނަފުސަށް އެކަހެރިވެ‬

‫ރދައިން ހާސިލު ކުރެވޭ ރޫހާނިއްޔަތެވެ‪.‬‬ ‫ޚުދު ޯ‬

‫ފޮތެކެވެ (އަލްބަޤަރާ‪. )185 :‬މި މަންފާތައް‬

‫ދުއާގެ ވާހަކަ ބަޔާން ކުރާ އާޔަތެއް އޮވެ އެވެ‪.‬‬

‫އިނދެ‪ ،‬ﷲ ގެ ނިއުމަތްތަކާ މެދު ވިސްނައި ފިކުރު‬

‫ލބިވުމެވެ‪ .‬ﷲ އެންގެވި‬ ‫އެންމެ ފުރަތަމަ ﷲ ދެކެ ޯ‬

‫ލިބިގަތުމަށްޓަކައި ރަމަޟާން މަހުގެ ކޮންމެ ދުވަހަކު‬

‫އެ އާޔަތުގައި ﷲ އަންގަވަނީ ދުއާ ކުރާ މީހާގެ‬

‫ކުރާށެވެ! އޭރުން ރޫހާނީވަންތަކަން އިތުރު ވެގެންދާނެ‬

‫އަމުރުތަކަށް ހިތުން ރުހުމުން ތަބާވުމުގެ އަޒުމް‬

‫ވެސް ޤުރުއާނުން މިންވަރެއް ކިޔެވުން މުހިންމެވެ‪.‬‬

‫ދުއާ އިޖާބަ ކުރައްވާނެ ކަމަށެވެ‪( .‬އަލްބަޤަރާ‪:‬‬

‫އެވެ‪ .‬ތަގުވާވެރިކަން ހާސިލު ކުރެވޭނެ އެވެ‪ .‬ވީމާ މި‬

‫ވޑިގެން ނުވާ އެންމެހާ‬ ‫ވަރުގަދަ ވުމެވެ‪ .‬އަދި ﷲ ރުހި ޮ‬

‫ކިޔެވޭ އާޔަތްތަކާ މެދު ތަދައްބުރު ކުރުން މުހިންމެވެ‪.‬‬

‫‪ .)186‬އެހެންކަމުން ހާރުދަމާއި އިރުއޮއްސޭ ވަގުތާއި‬

‫ފާހަގަ ކުރެވުނު ކަންކަމާއި މި ނޫން ވެސް މިފަދަ‬

‫ނުބައި އަޚުލާގު ތަކަށް ނަފުރަތު ކުރުމެވެ‪ .‬ﷲ‬

‫ތަދައްބުރު ކުރުމަކީ ކަމެއްގެ ފަހަތުގައި ފޮރުވިފައިވާ‬

‫ނަމާދުތަކުގެ ފަހުގައި ﷲ އަށް އާދޭހާއެކު ދެއަތް‬

‫ކަންކަމުން ތިމާގެ ރޫހާނިއްޔަތު ވަރުގަދަ ކުރަން މި‬

‫މަނާ ކުރައްވައިފި ނަމަ ކިތަންމެ ކުރާ ހިތްވާ ކަމެއް‬

‫ކަންކަން ނުވަތަ ހިކުމަތް ދެނަގަތުމަށް ވިސްނައިގެން‬

‫އުފުލައިގެން ދުއާ ކުރުން މުހިންމެވެ‪ .‬މިކަމުގައިވެސް‬

‫ރަމަޟާން މަހު މަސައްކަތް ކުރުން މުހިންމެވެ‪ .‬އޭރުން‬

‫ކށް ހުރުމުގެ އަޒުމް ވަރުގަދަ ވުމެވެ‪.‬‬ ‫ވިޔަސް ނު ޮ‬

‫ގތަށް ފިކުރު ކުރާ ނަމަ ﷲ‬ ‫ކުރާ ފިކުރު ކުރުމެވެ‪ .‬މި ޮ‬

‫އެއީ ހަމައެކަނި ދުލުން ބޭރުކުރާ އަޑުތަކަކަށް ނުހަދައި‬

‫ތަގުވާވެރިކަން އިތުރުވާނެ އެވެ‪.‬‬

‫ކީރިތި ރަސޫލާ ﷺ ހަދީސް ކުރައްވަނީ ދޮގު ހެދުމާއި‬

‫ގެ މަތިވެރިކަން ހާމަވެ އެކަލާނގެ އަށް އޮންނަ ލޯބި‬

‫މާނަތައް ހިތައް ގެނައުން މުހިންމެވެ‪ .‬ރޫހާނީ ބައި‬

‫ކށްނުލެވޭ ނަމަ ނުކައި‬ ‫އެ އަށް އަމަލު ކުރުން ދޫ ޮ‬

‫ވަރުގަދަ ވާނެ އެވެ‪ .‬ނަތީޖާ އަކީ ރޫހާނީ ގޮތުން ތިމާ‬

‫ވަރުގަދަ ވާނީ އޭރުންނެވެ‪.‬‬

‫‪mihaaru.com‬‬

‫ވާހަކަ‬

‫‪ 05‬މާޗް ‪( 2025‬ބުދަ)‬

‫ހަތަރު ވަނަ ބައި‬

‫ނުވަނީސް ގުރޭޝާވެސް އޭނާއަށް ޚާއްޞަ ނަޒަރަކުން‬

‫އެންމެ ފުނަށް ވަދެވުނީއެވެ‪ .‬ޝިއުނާގެ ފަރާތުން‬

‫އެއީ ވަށައިގެން އަނދާފައިވާ ކުޑަކުޑަ‬

‫ބަލައޭ އޭނާގެ ހިތް ބުނަން ފެށިއެވެ‪.‬‬

‫ލތްބާ އަޅާލުމުގެ ސަބަބުން ދާދި‬ ‫އޭނާއަށް ލިބެންފެށި ޯ‬

‫ކަރުދާސްކޮޅެކެވެ‪ .‬އެއީ މަންމަގެ ޑައިރީގެ އެތިކޮޅެއްކަން‬

‫އެވާހަކަ އޭނާގެ އެކުވެރި މުބީން ކައިރީގައި‬

‫‪12‬‬

‫އތް ބުޅާ ހަނީފުއަށް ފަރުދާވިއެވެ‪.‬‬ ‫ޮ‬ ‫ޙަނީފު އެތެރެއަށް އައި އިރު ޝިއުނާ ހުރީ‬

‫އަވަހަށް ގުރޭޝާގެ ފަރާތުން އޭނާއަށް ކުރިމަތިވި‬

‫ބށެވެ‪ .‬އޭރު އޭނާ ހުރީ އިތުރަށް ކަންބޮޑުވެފައެވެ‪.‬‬ ‫ފެން ޯ‬

‫ޝިއުނާއަށް ޔަގީންވިއެވެ‪' .‬މި ނިމުނީކަމަށް ހީނުކުރާތި!'‬

‫ދެއްކިއެވެ‪ .‬ޒިލާލު އޭނާއަށް ލޯބި ހުށަހަޅާނެ‬

‫ގސް އެ ހަނދާންތަކާއި ދުރަށް‬ ‫ހިތްދަތިކަން ހިތުން ފިލާ ޮ‬

‫އޭހާ ލަހުން ގެއަށް އައީމާ އޭނާގެ ބައްޕަ ހިތްހަމަ‬

‫އޭގާއި ލިޔެފައި ވަނީ އެހެންނެވެ‪.‬‬

‫ގޮތަކާއިމެދު ދެމީހުން މަޝްވަރާ ކުރުމަށްފަހު‪ ،‬މުބީން‬

‫ލބިވަނީ ހަމަ އެކަނި‬ ‫ޖެހެވެންފެށިއެވެ‪ .‬މިހާރު އޭނާ ޯ‬

‫ނުޖެހުނުކަން އެގުނީތީއެވެ‪.‬‬

‫ޝިއުނާ ހައިރާންވިއެވެ‪ .‬އޭތިކޮޅު އެހިސާބަށް‬

‫ރައްޓެހިވެގެން އުޅޭ ސަލްވާއާއި ގުރޭޝާއާއި ދެކުދިން‬

‫ޝިއުނާ ދެކެއެވެ‪ .‬އޭނާގެ ހަޔާތުގެ ދެން އޮތްބައި އޭނާ‬

‫އަންނަންވީ ކީއްވެގެން ބާވައެވެ؟ އޭގައިވާ ލިޔުންކޮޅާއި‬

‫ގވައިގެން އެދެމީހުން އެއްދުވަހަކު ފަޅު ރަށަށް ދަތުރު‬ ‫ޮ‬

‫ހޭދަކުރަން ބޭނުންވަނީ ޝިއުނާއާއި އެކީ މާލޭގައެވެ‪.‬‬

‫މެދު އޭނާ ވިސްނާލިއެވެ‪ .‬ޑައިރީ ކިޔަމުން ދިޔައިރު‬

‫ދިޔައީއެވެ‪.‬‬

‫ޝިއުނާގެ އެންމެ ގާތް އެކުވެރިޔާ އަޒީމާއާއި‬

‫އަސްލު ޙަނީފު ޖެހިލުންވަނީ އޭނާ ޒިލާލުއާއި‬ ‫އެކީ އެކަނި ބޭރަށް ދިޔައީތީއެއް ނޫނެވެ‪ .‬އެކަމަކު‬ ‫ތނެއްގެ ފަރާތުން ޝިއުނާއަށް‬ ‫ޖިންނި ޝައި ޯ‬

‫ކށްގެން ވަކިން ދިރިއުޅެން‬ ‫ނަޝީދުގެ ކައިވެނި ޮ‬

‫އަތުވެދާނެ ޙަމަލާއަކަށެވެ‪ .‬އެހެންނަމަވެސް އޭނާގެ‬

‫ކޅު ކިޔުނު ހަނދާނެއް އޭނާ ނުވިއެވެ‪ .‬އެވާނީ‬ ‫އެތަން ޮ‬

‫ލބީގެ ފެށުން އައީ އެ ކުޑަ‬ ‫ޒިލާލުއާއި ގުރޭޝާގެ ޯ‬

‫ދަރިފުޅު ހިތްބިރު ގަންނަވަން އެހެންބުނާކަށް އޭނާ‬

‫ކޅެއްކަމަށޭ އޭނާގެ‬ ‫އޭނާ ނުކިޔާ ދޫކޮށްލިބައިގެ ތަން ޮ‬

‫ފަޅުރަށުންނެވެ‪ .‬އޭރު އެއީ ޒިލާލުގެ މަދަރުސީ ހަޔާތުގެ‬

‫ހދީ މާފަންނުކޮޅުންނެވެ‪ .‬ނަޝީދުގެ‬ ‫އެޕާރޓުމެންޓެއް ޯ‬

‫ކޅުވެސް އަންދާލަން ހިތަށް‬ ‫ހިތަށްއެރިއެވެ‪ .‬އޭތި ޮ‬

‫އެންމެ ފަހު އަހަރެވެ‪ .‬ކިޔަވާ ނިމުމުން‪ ،‬އެރަށުގެ ގިނަ‬

‫އޮފީހާ ކައިރިންނެވެ‪ .‬ޝިއުނާ މެންގެ އާއި އެތަނާ‬

‫ބޭނުމެއްނުވިއެވެ‪ .‬އޭގޭބަދަލުގައި އޭހާ ދަންވަންދެން‬

‫އަރާފައި ޝިއުނާގެ ޙިޔާލު ބަދަލުވިއެވެ‪ .‬އެއީ އޭނާގެ‬

‫ގތަށް ޒިލާލުވެސް ނިންމީ ވަޒީފާ‬ ‫ޒުވާނުންނެކޭ އެއް ޮ‬

‫ދުރުކަމުން ޝިއުނާ ވަރަށް ޝަކުވާކުރިއެވެ‪ .‬އެހެން‬

‫ގތަކަށްވެސް ހިތްހަމައެއް‬ ‫ބޭރުގައި އުޅެން ބައްޕަ އެއް ޮ‬

‫އަސްލު މަންމަގެ އަތުލިޔުންކަމަށް ވީތީ މަންމަގެ‬

‫ސޓަކަށް ދާށެވެ‪ .‬އޭނާ ދިޔައީ ވަރަށް‬ ‫އަދާކުރަން ރި ޯ‬

‫ނަމަވެސް ކުދި ކިޔަމުންވެސް އޭނާ ޒިލާލު ގޮވައިގެން‬

‫ނުޖެހެއޭ ބުނެލާފައި ނިންމާލީއެވެ‪.‬‬

‫ފރުވަން އޭނާ ނިންމިއެވެ‪.‬‬ ‫ހަނދާނެއްގެ ގޮތުގައި ޮ‬

‫ފނި އުއްމީދާ އެކީގައެވެ‪ .‬ލާރި އެއްކޮށްގެން އޭނާގެ‬ ‫ޮ‬

‫ހިނގާފައި އެހިސާބަށް ދެއެވެ‪ .‬އެމީހުން އަވަދިނެތި‬

‫ބޑުތަކުރުފާނު‬ ‫ފުން ވިސްނުމެއްގައި ހުރެގެން ޮ‬

‫ލބިވާ ގުރޭޝާއަށް ރީތި ގަނޑުވަރެއް ފަދަ ކޮޓަރިއެއް‬ ‫ޯ‬

‫އެތަން ތައްޔާރު ކުރުމުގެ މަސައްކަތުގައި އުޅޭއިރު‬

‫އަޒީމާމެންގެ ކައިވެންޏާއި ބެހޭގޮތުން ޙަނީފު‬

‫މަގުންލާފައި ޒިލާލު ކުރިއަށް ދިޔައެވެ‪ .‬ޝިއުނާ‬

‫ހަދައިދޭން ނިޔަތް ގަނެގެންނެވެ‪ .‬އެއަށްފަހު ކައިވެނި‬

‫ޝިއުނާއާއި ޒިލާލުއާއި ދެމީހުންވެސް އެހީތެރިވެދީ‬

‫ސުވާލުކުރިއެވެ‪.‬‬

‫މެންގެއިން އޭނާ އުޅޭ ހިސާބަށް ދާން ފުދޭ ވަރަކަށް‬

‫ކށްގެން އުފަލުގައި ދިރިއުޅުމުގެ ހުވަފެން ދެކެމުންނެވެ‪.‬‬ ‫ޮ‬

‫ހަދައެވެ‪.‬‬

‫ދުރެވެ‪ .‬ޒިލާލު މަދުވެގެން ދުވާލަކު އެއްފަހަރު އެދަތުރު‬

‫އަހަރެއް ފަހުން‪ ،‬ގުރޭޝާ ކިޔަވާ ނިމިގެން‬

‫އެގޮތުން ބެޑްރޫމް ސެޓް ރާވަން އައި ރޭ ނަޝީދު‬

‫ގތް ކިޔައިދިނެވެ‪ .‬އެޔާއިއެކު‬ ‫ޝިއުނާ ލަސްވި ޮ‬

‫"ބައްޕައަށް ފެންނަނީ ދަރިފުޅުމެންވެސް ދެން‬ ‫ކށް ވިސްނާލާފައި ބުންޏެވެ‪.‬‬ ‫އިންނަން" ޙަނީފު ކުޑަ ޮ‬

‫ކުރެއެވެ‪ .‬އެއްވެސް ޝަކުވާއެއް ނެތިއެވެ‪ .‬ޝިއުނާއަށް‬

‫ގަސްތުކުރީ ސްކޫލުގެ ޓީޗަރެއްގެ ވަޒީފާއަށް ވަންނާށެވެ‪.‬‬

‫އޮފީހުގެ ކަމަކު ބަޔަކާ ބައްދަލު ކުރަން ދާން ޖެހިގެން‬

‫އެވަގުތު ޝިއުނާއަށް ލިބުނު އުފަލެއް‬

‫ލޯތްބާއި އަޅާލުން ބޭނުންވެފައިވާ މި ދަނޑިވަޅުގައި‬

‫އޭރު ޒިލާލު އާއި ގުރޭޝާ މަޝްހޫރުވެފައިވަނީ ރަށުގެ‬

‫ދިޔައީ ޒިލާލުއާއި ޝިއުނާއާއި ދެމީހުން ބައިތިއްބާފައެވެ‪.‬‬

‫ބުނެދޭންވެސް ނޭނގުނެވެ‪ .‬އެއީ އޭނާވެސް މިހާރު‬

‫އޭނާ އަށް ކުރެވެން ހުރި ހުރިހާކަމެއް ކޮށްދޭން‬

‫ގތުގައެވެ‪ .‬އެދެމީހުންނަށް ލިބޭ‬ ‫އެންމެ ރީތި ޖޯޑުގެ ޮ‬

‫ކޮޓަރިތެރޭގައި ފަރުނީޗަރު ރާވާ މީހުން މަސައްކަތް‬

‫އެންމެ އެދިއެދި ހުރި ކަންތަކެވެ‪.‬‬

‫ތައްޔާރަށް ހުރިކަން ޝިއުނާގެ އާއިލާއަށްވެސް އޭނާ‬

‫ދަރިން ހާދަ ރީތި ވާނެޔޭ ކިޔާ މީހުން ދިމާކޮށް‬

‫ކުރަމުން ގެންދިޔައިރު ޝިއުނާއާއި ޒިލާލުއާއި ދެމީހުން‬

‫ދައްކަން ބޭނުމެވެ‪.‬‬

‫ހަދާނެއެވެ‪.‬‬

‫ކށްލައިގެން ތިބީއެވެ‪.‬‬ ‫ސިޓިން ރޫމް ސޯފާގައި މަޑު ޮ‬

‫ގުޅިއެވެ‪ .‬އެޚަބަރު ލިބުމުން އޭނާވެސް ވަރަށް‬

‫މަސައްކަތް ނިންމާލާފައި އެމީހުން ދިޔުމުންވެސް‬

‫އުފާވިއެވެ‪ .‬އޭނާ އެންމެ އުފާވީ މިހާރު އެ ދިރިއުޅޭ‬

‫ވެއްޖެކަން މުޅި ދުނިޔެއަށްވެސް އަންގަން އޭނާ‬

‫އެއްކުރެވުނު ހުރިހާ ލާރިއެއް ހިފައިގެންނެވެ‪ .‬ގުރޭޝާގެ‬

‫ޝިއުނާ ބޭނުންވީ ކުޑައިރުކޮޅަކު އެތަނުގައި‬

‫ކޓަރިގަނޑުން ނުކުމެވޭނެތީ ކަމުގައި އޭނާ‬ ‫ޮ‬

‫ބޭނުމެވެ‪ .‬މާލޭ މީހަކާ އިނދެގެން އުޅޭ ޒުވާނެއް‬

‫ކޮޓަރިން ވަދެވޭނެ ހެން އެޓޭޗް ފާޙާނާއެއް ހަދާށޭ‬

‫މަޑުކޮށްލާށެވެ‪ .‬އެކަމާ ޒިލާލުވެސް އެއްބަސް ވިއެވެ‪.‬‬

‫ޝިއުނާކައިރީގައި ބުނެލިއެވެ‪.‬‬

‫އެރަށަކު މިހާރަކު ނެތެވެ‪ .‬އޭނާ މާލޭ މީހަކު ހޯދާފައި‬

‫ކިޔާފައި ގުރޭޝާއަށް އެހުރިހާ ފައިސާއެއް ދިނެވެ‪.‬‬

‫ގތަށް މިނިވަންކަމާއި އެކީގައި‬ ‫އެއީ އެދެމީހުންނަށް އެ ޮ‬

‫ކޮންމެއަކަސް އަޒީމާމެންގެ ކައިވެނި ޕާޓީއަށް‬

‫ހުއްޓާލީ ނޫންކަމާއި އެނާއާއި ކައިވެނިކޮށްގެން އުފާވެރި‬

‫އެކަން އެނގުމުން ޒިލާލުގެ މައިން ބަފައިން ހިތްހަމަ‬

‫ބައްދަލުކޮށްލާނެ މާހައުލެއް ލިބުނު ފުރަތަމަ ފަހަރެވެ‪.‬‬

‫ދިޔައިރު ޝިއުނާއާއި ޒިލާލުގެ ކައިވެނީގެ ތާރީޚު‬

‫ދިރިއުޅުމެއްވެސް ފެށީކަން ރަށު މީހުންނަށް ދެއްކުމަކީ‬

‫ގތަށް ލިބޭހާ ލާރިއެއް ހިލޭ މީހަކަށް‬ ‫ނުޖެހުނެވެ‪ .‬އެ ޮ‬

‫ގހެއް!" ވަކި ހިސާބަކުން ޒިލާލު‬ ‫"ނޫން މީ ޯ‬

‫ކަނޑައެޅި ދެއާއިލާގެ ފަރާތުން އެކަމާ ވާހަކަ ދެކެވި‬

‫އޭނާ މިހާރު އެންމެ ބޭނުންވާ ކަންތަކެވެ‪ .‬ރަށު‬

‫ޚަރަދުކުރުން އެއީ އޭހާ ރަނގަޅުކަމެއް ކަމަކަށް‬

‫ބުނެލިއެވެ‪ .‬އަދި ދަމާ ހިނގާށޭ ކިޔާފައި ސޯފާއިން‬

‫ހުރިހާކަމެއް ނިމިއްޖެއެވެ‪ .‬އަޒީމާގެ ވެޑިން ޑުރެސް‬

‫މީހުންގެ ތެރެއިންވެސް ވަކިން ޚާއްޞަކޮށް އެކަކަށެވެ‪.‬‬

‫ނުފެނެޔޭ އޭނާގެ ބައްޕަ ބުންޏޭ ކިޔާފައި މަންމަ‬

‫ތެދުވިއެވެ‪ .‬އެވަގުތު ޝިއުނާގެ ހަނދާނަށް އައީ އޭނާ‬

‫ގސް ޝިއުނާގެ ހެދުން‬ ‫ފަހައިދިން މީހާ ކައިރިއަށް ޮ‬

‫ގުރޭޝާ އަށެވެ‪.‬‬

‫އައިސް ބުންޏެވެ‪.‬‬

‫އާއި ގުރޭޝާއާއި އެންމެ ގިނައިން ޖެހޭ މައްސަލަކަމަށް‬

‫ފަހަން މިންނަގާ ހެދީ އެދުވަހު ހެނދުނުއެވެ‪.‬‬

‫ހަމަ އެފަދައިން އެނާއަށް ވެސް މާލޭ ކުއްޖަކު‬

‫ގުރޭޝާއަކީ ކުޑައިރުއްސުރެ ޒިލާލުމެން ގޭތެރެއަށް‬

‫އެއަހަރު ޒިލާލު ޗުއްޓީއަށް ރަށަށް އައީ އޭނާއަށް‬

‫"އެއީ ހިލޭ މީހެއް ނޫނޭ ބައްޕަ ކައިރީގައި ބުނޭ‪...‬‬

‫އޭނާ ކިޔާދީފައިވާ ވާހަކައެވެ‪ .‬ޝިއުނާވެސް އެފާޑުގެ‬

‫ކޓަރިއަށް ވަދެ ވަގުތުން ޒިލާލުއަށް‬ ‫ޝިއުނާ ޮ‬

‫މެހެމާނުންނަށް ދަޢުވަތު ދީފައިވާ ގަޑިއަށްވުރެ‬

‫ބއެހަދާ އެހެން އުޅުނު އަންހެން‬ ‫އައިސް ކައި ޮ‬

‫އަންނަ އަހަރު ޗުއްޓީއަށް އައިސް އަހަރެން އޭނާއާއި‬

‫އަންހެން ކުއްޖަކަށް ވެގެން ޒިލާލު އޭނާ ދެކެ‬

‫ކުރިން އޭނާއާއި ޒިލާލުއާއި ދެމީހުން ޕާޓީ އޮންނަތަނަށް‬

‫ކ ޒުހުދާގެ ކުލާސް ކުއްޖެއްވީމާ‬ ‫ކުއްޖެކެވެ‪ .‬އޭނާގެ ކޮއް ޮ‬

‫ކައިވެނި ކުރާނަމޭ!" ޒިލާލު އެދުވަހު ޖަވާބު ދިނީ‬

‫ފޫހިވާކަށް އޭނާ ބޭނުމެއް ނޫނެވެ‪ .‬އެހެންކަމުން ޝިއުނާ‬

‫ދިޔައެވެ‪ .‬ޝިއުނާ ކަށިމައްޗާ ހަމައަށް އަންނަ މަޑު‬

‫ބޑު ސަމާލުކަމެއް އޭރަކު‬ ‫ޒިލާލުވެސް އޭނާއަކަށް މާ ޮ‬

‫އެގޮތަށެވެ‪.‬‬

‫އޅުވާލާފައި މާލަސްވެއްޖެ‬ ‫އަވަސް އަވަހަށް ތެދުވިއެވެ‪ޮ .‬‬

‫ފތީގެ ހެދުމެއް ލާފައި ހުރިއިރު ޒިލާލު‬ ‫ނުކޫލައިގެ ވިދާ ޮ‬

‫ދއޭ ބުނަމުންނެވެ‪.‬‬ ‫ޯ‬

‫ހުރީ އެއަށް ވުރެވެސް މަޑު ނޫކުލައެއްގެ އަތްދިގު‬

‫ނުދެއެވެ‪ .‬ގުރޭޝާ ހަވަނަ ކުލާހުގައި އުޅެނިކޮށް އޭނާގެ‬

‫އެހެންނަމަވެސް ދެން ޗުއްޓީ އައުމުގެ ކުރިން‬

‫ތޅު މީހަކާ އިނދެގެން އެމީހާގެ ރަށަށް‬ ‫މަންމަ ލ‪ .‬އަ ޮ‬

‫ގުރޭޝާއާއި މާލެއިން އައި ޒުވާނަކާއޭ ކިޔައިގެން މުޅި‬

‫އޭރު ދަންވަރު ބާރަ ޖަހައިފިއެވެ‪ .‬އެހެންކަމުން‬

‫ގަމީހަކާއި ކަޅު ފަޓުލޫނެއް ލާފައެވެ‪ .‬އެދެމީހުން‬

‫ބަދަލުވީއެވެ‪ .‬އެހެންނަމަވެސް ދެއަހަރުވެސް ނުވަނީސް‬

‫ރަށުގައި އަޑުތަކެއް ފެތުރިގަތީއެވެ‪ .‬ޒިލާލުއަށް ގުރޭޝާގެ‬

‫އެމީހުން ނިންމީ ޓެކްސީއެއްގައި ގެއަށް ދާށެވެ‪.‬‬

‫ފެންނައިރަށް މިހާރުވެސް ހީވަނީ ހަމަ ދެމަފިރިން‬

‫އެކައިވެނި ނިމުމަކަށް އައިސްގެން އެމީހުން އަނެއްކާ‬

‫ބަހަށް އިތުބާރު ކުރެވޭ ވަރަށްވުރެ ގާތްމީހުން އެދެމީހުން‬

‫ދށަށް ބާލާފައި އެގެއަށް ވަންނަން ނޫޅެ ހަމަ‬ ‫ޝިއުނާ ގޭ ޮ‬

‫ހެންނޭ ކިޔައިގެން އަޒީމާ ދިމާކުރަން ފެށިއެވެ‪.‬‬

‫ރަށަށް އެނބުރިއައީ އެވެ‪.‬‬

‫ލލުން ދެކި އަތުން ހިފި‬ ‫ގައިގޯޅިކޮށް އުޅެނިކޮށް ޮ‬

‫އެޓެކްސީގައި ޒިލާލު ހުންނަތަނަށް ދާންނައްޓާލީއެވެ‪.‬‬

‫އެފަހަރު ގުރޭޝާ ފެނުމުން ޒިލަލުއަށް އެންމެ‬

‫ގޭ ދޮރާށި ހުޅުވާލުމާއިއެކު ޝިއުނާއަށް ކޮންމެވެސް‬

‫ޒިލާލުއާއި ދެމީހުން އެއްކައިރިއަށް ޖެހިލިއެވެ‪.‬‬

‫ފުރަތަމަ ނުވެސް އިނގުނެވެ‪ .‬ކުރިން ހިކިހިކި‬

‫ދެރައިން އޭނާ ގުރޭޝާއާއި މުޅިން ގުޅުން ކަނޑާލާ‪،‬‬

‫ތރުފާލާ ކަހަލަ ފިންޏެއް‬ ‫ކަހަލަ އުނދަގުލެއްވިއެވެ‪ .‬ގައި ޮ‬

‫ބެލްކަނީގެ ރެއިލިންގ ގައި އަތް އަޅުވާލައިގެން‬

‫ކށް ހުރި ގުރޭޝާއަށް އައިސްފައިވާ‬ ‫ކޮށް ކުޑަކުޑަ ޮ‬

‫ވާހަކަ ދެއްކުންވެސް ހުއްޓާލީއެވެ‪ .‬ދެން ލިބުނު‬

‫ވެގެން ދިޔަ ހިނދު އޭނާ ބިރުގަތެވެ‪ .‬އަވަސް އަވަހަށް‬

‫ކށްލައިގެން ތިބީއެވެ‪.‬‬ ‫މަޑު ޮ‬

‫ކށް ފަލަވެ‪ ،‬ހަށިގަނޑުގެ ވަނާތަކަށް‬ ‫ބަދަލުންނެވެ‪ .‬ކުޑަ ޮ‬

‫ޗުއްޓީގައި އޭނާ ރަށަކަށް ނުވެސް ދެއެވެ‪.‬‬

‫އެތެރެއަށް ވަންނަން ހިނގައިގަތެވެ‪ .‬އޭރު އިރުދޭމާގަސް‬

‫ކޓު ލީމާ ވަރަށް ސްމާޓު ވާނެ!" ޝިއުނާ‬ ‫"ތީނަ ޯ‬

‫އތް ކަޅު ބުޅާ ޝިއުނާގެ ކައިރިއަށް ދާން‬ ‫ތެރޭ ބޮނދާ ޮ‬

‫ޒިލާލުއާއި ކައިރިއަށް ޖެހިލިއެވެ‪ .‬އެހެންހެއްޔޭ ބުނަމުން‬

‫ފަރިކުރަމުން ދާކަމެއް އޭނާ ނުދެނަހުއްޓެވެ‪.‬‬

‫ޒިލާލު ޝިއުނާގެ އުނަގަނޑުގައި ހިފާ އިހަށްވުރެވެސް‬

‫އައިސްފައިވާ ބަދަލުންނެވެ‪.‬‬ ‫ޒިލާލުގެ ހިތުގައި ގުރޭޝާއަށް ޓަކައި މުޅިން‬

‫ވާހަކަ ބުނީމާ ޒިލާލުއަށް އެކަން ގަބޫލުކުރެވުނީއެވެ‪ .‬ވީ‬

‫ޕާޓީއަށް މީހުން އަންނަން ފެށުމުން ޝިއުނާއާއި‬

‫ޒުހުދާއާއި އެކީގައި ޝިއުނާއަށް އެރަށަށް ދެވުނީ‬ ‫ކށްފައި ޗުއްޓީއަށް‬ ‫ޒިލާލުވެސް‪ ،‬އެތައް ދުވަހެއް ޮ‬

‫އެހެންކަހަލަ އިހުސާސްތަކެއް އުފެދެން ފެށީ އޭނާގެ‬

‫ކންނެވެ‪ .‬އޭނާ އެންމެ ފުރަތަމަ‬ ‫ރަށަށް އައިސް އުޅެނި ޮ‬

‫އެއްވެސް އިޚުތިޔާރަކާއި ނުލައެވެ‪ .‬ކުރިއެކޭވެސް‬

‫ޝިއުނާއާއި ގާތްވީ އޭނާއަށް ވެސް 'މާލޭ' މީހަކު‬

‫ދެވުނު ތަނާ އޭނާގެ ބައްޕަ އެތެރެއިން ދޮރު‬

‫ކއާއި އެކީގައި އެގެއަށް އައިސް‬ ‫އެއްގޮތަށް އޭނާގެ ކޮއް ޮ‬

‫ވެދާނެކަން ގުރޭޝާ އަށާއި ރަށު އެހެންމީހުންނަށް‬

‫ހުޅުވާލުމުން އޭނާ ދިޔައީ ސިއްސައިގެންނެވެ‪.‬‬

‫އުޅޭ އުޅުމުގައި ޒިލާލުއަށް ގުރޭޝާ ފެންނަ ހިސާބުގައި‬

‫ދެއްކުމުގެ ނިޔަތުގައެވެ‪.‬‬

‫ހުންނަން ހިތް އެދެން ފެށިއެވެ‪ .‬އޭނާއާއި މައްލަވަކޮށް‬ ‫ހީ ސަމާސާކުރާ ހިތްވާން ފެށިއެވެ‪ .‬މާގިނަދުވަހެއް‬

‫އެކަމަކު އިސާހިތަކު ޒިލާލުއަށް ނޭނގި ޝިއުނާގެ‬ ‫ދިރިއުޅުމުގެ ތެރެއަށް ވަންނަމުން ވަންނަމުން ގޮސް‬

‫ދރާއި ހަމައަށް‬ ‫ޝިއުނާއަށް ގޭތެރެއަށް ވަންނަ ޮ‬

‫"ދޮރާށި ތަޅުލިންތަ؟" ޙަނީފު ސުވާލުކޮށްލިއެވެ‪.‬‬ ‫ބ ހޫރާލުމުން ޙަނީފު‬ ‫ޝިއުނާ ނޫނޭކޭ ބުނަން ޯ‬ ‫އެދިމާލަށް ހިނގައިގަތެވެ‪ .‬އެޔާއިކު މަންޒަރު ބަލަން‬

‫ގާތްކޮށްލިއެވެ‪.‬‬ ‫"ދެން މާގިނަދުވަހެއް ނެތެއްނު!" ވަރަށް ލޯތްބާއެކު‬ ‫ޒިލާލު ބުނެލިއެވެ‪( .‬ނުނިމޭ)‬

‫‪mihaaru.com‬‬

‫‪ 05‬މާޗް ‪( 2025‬ބުދަ) ‪13‬‬

‫ވިޔަފާރި‬

‫ކުނިގޮނޑަކުން އުފަންވި "ކަދުރު ާޕކް" ގެ ވާހަކަ‬

‫އަ އި ޝަ ތު މި ހް ނާ ނާ ސި ހް‬

‫އެތައް ބަޔަކު އެބަތިއްބެވެ‪ .‬އެ މީހުންގެ ކެމެރާތަކުގައި‬ ‫އެ މަންޒަރުތައް ރައްކާކުރީ ފަހުރުވެރިކަމާ އެކުގަ‬

‫އާދިލް ވިދާޅުވި އެވެ‪.‬‬

‫"އަޅުގަނޑުމެންނަކީ ފަންނީ މީހުންނެއް ނޫން‪.‬‬

‫ބޅަ ދަނޑަކަށް ވުރެ ކުޑަ‬ ‫އާދައިގެ ފުޓު ޯ‬

‫އަހަރަކު ދެތިން ފަހަރު އެބަ އެދެން ކަމާ ގުޅޭ‬

‫އެވެ‪ .‬ހިތްގައިމު މަންޒަރުތަކަކަށް ވާތީ އެވެ‪ .‬ސޯޝަލް‬

‫މި ސަރަހައްދުގައި ރުއްތައް ހެދިފައި ހުރީ ވަކި‬

‫މިނިސްޓްރީތަކަށް މިކަމުގައި ލަފާ ދޭނެ މީހަކު‬

‫ޕސްޓުތަކުން އެ މަންޒަރުތައް ރައްޓެހިންނަށް‬ ‫މީޑިއާ ޯ‬

‫ތަރުތީބަކުންނެއް ނޫނެވެ‪ .‬ބައެއް ރުއްތަކުގެ މޫތަށް‬

‫ގެނެސްދިނުމަށް‪ "،‬ކައުންސިލްގެ ރައީސް އާދިލް‬

‫ދައްކައިދިނީ ހެދިފައިވާލެއް ޗާލު ކަމުންނެވެ‪.‬‬

‫ބޑުވާން ބޭނުންވާނެ ވަރުގެ ޖާގައެއް‬ ‫ހިންދެމިލާ ހެދި ޮ‬

‫ވިދާޅުވި އެވެ‪.‬‬

‫ލ ތަކަށް އާންމު‬ ‫ފެންނަނީ އަހަރެމެންގެ މި ދިވެހި ޯ‬

‫ތުޅާދޫގެ މި ކަދުރު ރުއްތައް ހެދެމުންދާ‬

‫ވެސް ނެތެވެ‪ .‬އެއީ ފަހަރުގައި މި ރުއްތައް ނުފޯދޭ‬

‫މަންޒަރެއް ނޫނެވެ‪ .‬ހީވަނީ އަރަބި ގައުމަކަށް ދެވިގެން‬

‫ސަރަހައްދަށް އެތައް ނަމެއް ދީފައި އެބަހުއްޓެވެ‪.‬‬

‫އެއް ސަބަބަށް ވުން ވެސް އެކަށީގެންވެ އެވެ‪.‬‬

‫އުޅޭހެންނެވެ‪ .‬ވަށައިގެން ހުރީ ހެދެމުން އަންނަ ‪200‬‬

‫"ބައެއް މީހުން މިތަނަށް ކަދުރު ޕާކޭ ކިޔައި‬

‫އެކަމަކު މީގެ މީގެ ދެތިން އަހަރު ކުރީގެ‬

‫ލިބުމުގެ ކުރިން މަރުވަނީ އެވެ‪ .‬އެއީ ކީއްވެގެން ކަމެއް‬

‫ވަރަކަށް ކަދުރު ރުއްތަކެވެ‪ .‬ކަދުރު ރުއްތައް އެއް‬

‫އުޅެ އެވެ‪ .‬ބައެއް މީހުން ކިޔަނީ ކަދުރުފަލެވެ‪ .‬އެއީ‬

‫ފޮޓޯތަކާއި މިހާރާ އަޅާ ބަލާއިރު ގިނަ ރުއްތައް‬

‫ކައުންސިލަކަށް ވެސް އަދި ރަށުގެ ރައްޔިތަކަށް ވެސް‬

‫ސަރަހައްދެއްގައި މިހާ ގިނަ އަދަދަކަށް ހެދިފައިވާ‬

‫ދިވެހި ގޮތެވެ‪ .‬ދިވެހިން ކިއިދާނެ އަނެއް ގޮތަކީ ކަދުރު‬

‫ބޑުވަމުންނެވެ‪ .‬ފެންނަން ހުރީ‬ ‫އަދިވެސް އަންނަނީ ޮ‬

‫ރދަމަސް ފެށުނު އިރު އެއް‬ ‫ނޭނގެ އެވެ‪ .‬އެކަމަކު މި ޯ‬

‫އންނާނެހެން ހީއެއް ނުވެ‬ ‫އެހެން ރަށެއް ރާއްޖޭގައި ޮ‬

‫ބާލެވެ‪ .‬ނުވަތަ ކަދުރު ރުއްގަނޑެވެ‪ .‬އަޅުގަނޑަށް ބޮޑަށް‬

‫ރކަމެވެ‪ .‬ދެރައީ އަދި މިހާތަނަށް ވެސް މި‬ ‫އާ ޯ‬

‫ދންވެފައި އެބައްހުޓެވެ‪.‬‬ ‫ރުކުގައި ކަދުރު ކުޑަކޮށް ޮ‬

‫އެވެ‪ .‬އެހާ ގިނަ އެވެ‪.‬‬

‫ހިތްގައިމީ ކަދުރުފަލެވެ‪ ".‬ސަގާފަތާ ބެހޭ މިނިސްޓަރު‬

‫ކޅެއް ރަހަ ބަލާލެވޭ ވަރެއް ނުވާތީ‬ ‫ރުއްތަކުން ކަދުރު ޮ‬

‫އާދަމް ނަސީރު ‪ 2022‬ގައި ފޭސްބުކްގައި ކުރެއްވި‬

‫އެވެ‪ .‬މިދިޔަ ‪ 11‬އަހަރު ވެސް ކަދުރު ރުއްތައް‬

‫ގިނައަދަދެއްގެ ކަދުރު ރުއްތަކެއް އަމިއްލަ އަށް ހެދިފައި‬

‫ޕސްޓެއްގައި ވިދާޅުވެފައި ވެ އެވެ‪.‬‬ ‫ޯ‬

‫ޓ ނަގައި ރައްކާ ކުރާށެވެ‪.‬‬ ‫ބޭނުންކުރީ ފޮ ޯ‬

‫ހުރި ކަމެއް އެނގޭކަށް ނެތެވެ‪ .‬އެހެން ވެއްޖެ ނަމަ‬

‫ބ‪ .‬ތުޅާދޫގެ އިރުއުތުރު ފަރާތު އަތިރިމަތީ‬ ‫ހޭޅިފަށުގައި ވަރަށް ރީއްޗަށް ހެދިފައި ހުއްޓާ އެ‬

‫ކަދުރު ރުކަކީ ރާއްޖޭގެ ވެއްޔާއި ފަހާއި ވެއްޓާ‬ ‫ވެސް ރަށްޓެހި ރުކެއް ނޫނެވެ‪ .‬އަހަރެމެން މި ތިބި‬ ‫ސަރަހައްދުގައި މީހަކު އިންދި ނުވަތަ މީހަކު ހައްދާ‬

‫ވަރު ފޯދުނެވެ‪ .‬ނަމަވެސް އިހާ އައުމަށް ފަހު ކަދުރު‬

‫ރާއްޖޭގެ އެހެން އެއްވެސް ރަށެއްގައި މިހާ‬

‫ގތަށް ނަމަ 'ކަދުރު ޕާކު'‬ ‫ތުޅާދޫގައި މަގުބޫލު ޮ‬

‫މިއީ ރާއްޖޭގައި ތާރީހީ މުހިންމު ސަރަހައްދަކަށް‬

‫ބަލަހައްޓާ ހަމަ އެންމެ ރުކެއް ވެސް ނެތެވެ‪ .‬އެއީ‬

‫"މިހާރު" އަށް ވިދާޅުވީ އެ ރުއްތައް ހެދެމުންދާތާ‬

‫ކށް‪ ،‬މި ސަރަހައްދު ރީތިކޮށް‬ ‫ސަރަހައްދު ހިމާޔަތް ޮ‬

‫ވާނެ އެވެ‪ .‬ތުޅާދޫ ރައްޔިތުންގެ އުންމީދަކީ މި‬

‫އެއްވެސް މީހެއްގެ އެހީތެރިކަމެއް ނެތި ހެދެމުން އަންނަ‬

‫މިހާރު ‪ 11‬އަހަރު ވެދާނެ ކަމަށެވެ‪.‬‬

‫ބެލެހެއްޓުމަށްޓަކައި ރަށު ފެންވަރުން ކުރެވޭނެ‬

‫ކަދުރު ރުއްތައް ހެއްދުމާ ގުޅޭ ފަންނީ ލަފާ ލިބި‪ ،‬މި‬

‫"އަޅުގަނޑަށް މައުލޫމާތު ލިބުނު ގޮތުގައި‪ ،‬މިއީ‬

‫ކންމެވެސް ވަރަކަށް ކައުންސިލުން‬ ‫މަސައްކަތްތައް ޮ‬

‫ގތެއް ވުމެވެ‪ .‬ޔަގީނުން‬ ‫ދަނޑުތަކުން ނަފާ ލިބޭނެ ޮ‬

‫ގތުން ކުނި ޖަމާކުރި ސަރަހައްދެއް‪.‬‬ ‫ކުރިން ވަގުތީ ޮ‬

‫ބޑު ތަރައްގީއެއް ނުލިބުނަސް‬ ‫އެބަ ކުރެ އެވެ‪ .‬މާ ޮ‬

‫ވެސް މިއީ މި ރަށުގެ ރީތި ކަމާ މިހާރު ގުޅިފައިވާ‬

‫ބޑަށް މަގުބޫލުވީ ‪ 2021‬ގަ އެވެ‪ .‬އެ ވާހަކަ އިވި މި‬ ‫ޮ‬

‫އޭރު ކުނި އުކާލުމުގެ ތެރެއިން އުކާލެވިފައި ހުރި‬

‫ކށައި ސާފުކޮށް‪،‬‬ ‫މި ސަރަހައްދުގައި ހެދޭ ވިނަތައް ޮ‬

‫ދަނޑެކެވެ‪.‬‬

‫ޓ ނަގައި‪ ،‬ހިތް އުފާކުރި‬ ‫ކަދުރު ރުއްތަކުގެ މެދުގައި ފޮ ޯ‬

‫ކަދުރު އޮށްތަކަކުން ހެދިފައި ހުރި ކަމަށް ލަފާކުރެވެނީ‪"،‬‬

‫ފަސޭހައިން ހިނގޭނެހެން މަގު ހުރީ ހަދައިފަ އެވެ‪.‬‬

‫ރުއްތަކެކެވެ‪.‬‬ ‫ތުޅާދޫ ކަދުރު ރުއްތަކުގެ ވާހަކަ މި ފަހުން އެންމެ‬

‫ތުޅާދޫ ކައުންސިލްގެ ރައީސް‪ ،‬އިބްރާހިމް އާދިލް‬

‫ގތުގައި‪ ،‬މިހާތަނަށް ދެ ރުކެއް‬ ‫އާދިލް ވިދާޅުވި ޮ‬

‫‪mihaaru.com‬‬

‫މީހުން‬

‫‪ 05‬މާޗް ‪( 2025‬ބުދަ)‬

‫‪14‬‬

‫މިއަށް ވުރެ ހިތްދަތިކަމެއް‬ ‫ނެތް؛ ލިބުނު ހުރިހާ‬ ‫ދަރިން މަރު‬ ‫އާ ސި މާ ނި ޒާ ރު‬ ‫‪mihaaru.com‬‬

‫ކންމެ ފަހަރަކު ޒުލެއިހާ އިސްމާއިލް‬ ‫ބޑުވާ ޮ‬ ‫ބަނޑު ޮ‬

‫ގތަކަށް ވެސް ރަނގަޅު ނުވާތި ދެއްކީ‬ ‫ޖެހި‪ ،‬އެއް ޮ‬

‫ދެރަވި‪ .‬ދެން ތިމަންނައަށް ކަމެއް ދިމާވެއްޖިއްޔާ‬

‫ވކަރަށް ކަމަށެވެ‪ .‬އިތުރު‬ ‫ރަށުގައި އުޅޭ ހެލްތު ޯ‬

‫މަންމައާ ބައްޕަ އެކަނިވީއޭ‪ .‬އެހެން އޭނާ ބުނީ‪ "،‬ދަލޭކަ‬

‫އފިސަރު ނުބުނެ‬ ‫މައްސަލައެއް އުޅޭ ކަމެއް އެ ހެލްތު ޮ‬

‫ބުންޏެވެ‪.‬‬

‫އަންހެނުން ވެސް ގަވައިދުން ގުޅަ އެވެ‪.‬‬ ‫"ވަރަށް ރަނގަޅު އެ ކުދިން ގުޅާ ހާލު ބަލާ‬ ‫ހަދާ‪ ".‬ދަލޭކަ ބުންޏެވެ‪.‬‬

‫އެވެ‪ .‬ދިވެހި ބޭސް ވެސް ކުރި އެވެ‪ .‬ރަނގަޅަށް‬

‫ކށް‪ ،‬ތިން ދަރިންނާއެކު އުޅުނީ‬ ‫ރިޒާ ކައިވެނި ޮ‬

‫ފނި ހުވަފެންތައް ދެކެ އެވެ‪ .‬ކުރީ‬ ‫(ދަލޭކަ) ވަރަށް ޮ‬

‫ހިނގައި‪ ،‬ދުވެ އުޅުނު ކުއްޖާ އެއްގޮތަކަށް ވެސް‬

‫މައިންބަފައިން ކައިރީގަ އެވެ‪ .‬އެ އާއިލާގެ ހުރިހާ‬

‫ކުރިމަތިވުމުން ދިރިއުޅުން މަތިން ފޫހިވެ‪ ،‬ކައިވެނިތައް‬

‫ފަހަރު އެހެންވިއަސް‪ ،‬މި ބުރު‪ ،‬ހެޔޮ ހާލުގައި ހުރި‬

‫ރަނގަޅު ނުވެ އެކަމުގެ ތެރޭގައި ނިޔާވީ އެވެ‪.‬‬

‫ކަމެއް ބަލަހައްޓަމުން ދިޔައީ ރިޔާޒުގެ ވެސް‬

‫ރޫޅޭ ހިސާބަށް ދެ އެވެ‪ .‬ދަލޭކަ ބަލައިދޭން އޭނާގެ‬

‫އެހީތެރިކަމާއެކު ރިޒާ އެވެ‪.‬‬

‫ކގެ ދަރިންތައް އެބަތިއްބެވެ‪.‬‬ ‫އެއްބަނޑުއެއްބަފާ ކޮއް ޮ‬

‫ބޑުކުރެވޭނެ ކަމަށް‪ ،‬ބަނޑުބޮޑުވި‬ ‫ކުއްޖަކު ބަލާ ޮ‬

‫ކުޑަކޮށް ވެސް ހަމަޖެހުމުގެ ނޭވާއެއް ލެވުނީ ތިން‬

‫ނުވަ ފަހަރު ވެސް އޭނާ އުއްމީދުކުރި އެވެ‪ .‬އެގޮތަށް‬

‫ވަނަ ދަރިފުޅު‪ ،‬އަލީ ރިޔާޒު އަދި އޭގެ ދެ އަހަރު‬

‫ރަޝީދު‪ ،‬އޭނާގެ އަންހެނުން ވާހަކަދައްކާއިރު‬

‫ނުވާންވީ ސަބަބެއް ދަލޭކައިގެ ޅަ ސިކުނޑިއަށް އޭރު‬

‫ފަހުން ލިބުނު އިސްމާއިލް ރިޒާއާ އެކުގަ އެވެ‪.‬‬

‫އަޑުއަހަނީ‪ .‬ކުދިން ވަކިވިތާ އަހަރުތަކެއް ވިއަސް އެ‬

‫ބޑުވެ ނުވަ މަސް ފުރޭއިރު‬ ‫ނުވިސްނެ އެވެ‪ .‬ބަނޑު ޮ‬

‫އޭގެ ފަހުން ލިބުނު ފަސް ކުދިން ވެސް‬

‫ދެމަފިރިންނަށް އެ ހިތާމަތަކުން ދުރަކަށް ނުދެވޭ‪--.‬‬

‫ވެސް އެއްވެސް އުނދަގުލެއް ނުވެ އެވެ‪ .‬އަދި‬

‫‪ 24‬ގަޑިއިރުގެ ތެރޭގައި މަރުވީ އެވެ‪ .‬އެއްފަހަރު‬

‫ކންމެ ފަހަރަކު ވެސް މާ‬ ‫ބަނޑުގައި ރިއްސައިގަތުމުން ޮ‬

‫އެއްމާބަނޑު ދެ ކުދިން ވެސް ލިބުނެވެ‪.‬‬

‫ބޑު އުނދަގޫތަކެއް ނުވެ ވިހެ އެވެ‪.‬‬ ‫ޮ‬

‫ކށްފައި އެ ދިރިއުޅުން ކުރިއަށް‬ ‫އެކަމަކު‪ ،‬ހިތްވަރު ޮ‬ ‫ގެންދަނީ އެވެ‪.‬‬ ‫"ދިރިއުޅުން ވަރަށް އެކަނިވެރި‪ .‬އެކަމަކު‪ ،‬ދަންދެން‬ ‫ކެތްތެރިވެ ހުންނާނީ‪ "،‬އޭނާ ބުންޏެވެ‪.‬‬ ‫"ދުއާއަކީ ދެ ދަރިން ގެންދެވި ފަދައިން މީހަކަށް‬

‫ޕލިސް ސްޓޭޝަނުގައި ހުއްޓާ‬ ‫ދަލޭކަ ބުނީ ރިޒާ ޮ‬ ‫ކުއްލިއަކަށް އުނދަގޫތަކެއްވާތީ ފުރަތަމަ ގެންދިޔައީ‬

‫ކށް އަހަރެން ވެސް ކަލާނގެ ހަޒްރަތަށް‬ ‫އުނދަގުލެއް ނު ޮ‬

‫އެކަމަކު‪ ،‬ވިހެއުމުގެ ތަދުތަކުގައި އުޅެނިކޮށް‪،‬‬

‫އާ ދެ މީހުންގެ ތެލެސީމިއާ ޓެސްޓު ވެސް ހެދި‬

‫ހސްޕިޓަލަށެވެ‪ .‬އިތުރު ފަރުވާ ދިނުމަށް މާލެ‬ ‫ރަށު ޮ‬

‫ގެންދެވުން‪ .‬މީހަކަށް އުނދަގުލެއް ނުކޮށް ކާކުތޯ‬

‫ކޮންމެ ފަހަރަކު ވެސް މި ލިބެނީ އެ އަށް ވުރެ ބޮޑު‬

‫ކަމަށެވެ‪ .‬އެ ޓެސްޓުގައި އިތުރު މައްސަލައެއް ހުރި‬

‫ފޮނުވާލަން ވެސް ތައްޔާރުވުމުން ހީލާފައި ސަލާމް‬

‫ބަލާނީ‪ .‬މިހެން ބުންޏަސް ބަލާނެ މީހުން ތިބޭނެތީ ﷲ‬

‫ހިތާމައެކެވެ‪ .‬ވިހެއިތާ ‪ 24‬ގަޑިއިރުގެ ތެރޭގައި އޭނާގެ‬

‫ކަމަކަށް ނުދައްކަ އެވެ‪.‬‬

‫އކްސިޖަން ލެވެލް‬ ‫ވެސް ކޮށްލި އެވެ‪ .‬އެކަމަކު‪ޮ ،‬‬

‫އަހަރެމެންނަށް އެހެން މިންވަރު ކުރެއްވީ‪"،‬‬

‫ހަ ދަރިން މަރުވި އެވެ‪.‬‬ ‫އެއް އަހަރާ ހަތަރު މަސް ތެރޭގައި ވެސް ކުއްޖަކު‬ ‫ނިޔާވި އެވެ‪.‬‬ ‫ދަލޭކަގެ ދެމަފިރިންނަށް ޖުމަލް ނުވަ ކުދިން‬

‫ދަލޭކަ‪ ،‬ބުނީ ކުދިންތައް މަރުވާތީ ރަޝީދު‪،80 ،‬‬

‫ފޮޓޯ‪ :‬ނިޝާން އަލީ‪ /‬މިހާރު‬

‫ބައެއް ފަހަރު މި ކަހަލަ ހިތްދަތި ހާލަތްތައް‬

‫ރަނެއް‪ ،‬މަލެއް ފަދަ ދެ ކުދިން‬

‫ބޓަށް ނޭރުވި އަނެއްކާ ގެންދަން‬ ‫ދަށްވާތީ މަތިންދާ ޯ‬

‫އެމްއެންޑީއެފްގެ މަސައްކަތެއްގައި އުޅެނިކޮށް‬

‫ބޑުވީ އެއްކޮށެވެ‪ .‬ދެ‬ ‫ރިޒާ އަދި ރިޔާޒް އުޅެ ޮ‬

‫ޖެހުނީ ހޮސްޕިޓަލަށެވެ‪ .‬އެހާ ހަމައަށް ވެސް އޭނާގެ‬

‫ނިޔާވެފައި ވާތީ ރިޔާޒުގެ ޕެންޝަން ފައިސާ އާއި‬

‫ސިއްހީ އިތުރު މައްސަލައެއް ނެތެވެ‪.‬‬

‫މެޑިކަލް ހަރަދުތައް އާއިލާ އަށް ލިބޭނެ ގޮތް‬

‫ބޑު ފަރަގެއް ނެތުމުން ހުރިހާ‬ ‫މީހުންގެ އުމުރުގައި މާ ޮ‬ ‫ކަމެއްގައި ވެސް ދެ މީހުންގެ އެންމެ ބޮޑު ހިތްވަރަކަށް‬

‫ބޓަށް އަރުވަން އުޅޭތީ ދަލޭކަ ވެސް‬ ‫ރިޒާ ޯ‬

‫ސަރުކާރުން ވަނީ ހަމަޖައްސައިދީފަ އެވެ‪ .‬އެ ޕެންޝަން‬

‫ބޑުވެ ވަޒީފާއާ ހަމައަށް ދެވޭވަރުވީ‬ ‫ލިބުނު އިރު ޮ‬

‫ހުރީ އެކަކު އަނެކަކެވެ‪ .‬ދަލޭކައިގެ އެންމެ ފޮނި‬

‫އަނބުރާ ގެއަށް ދިޔައީ އެވެ‪ .‬ފަތިސް ނަމާދު‬

‫ކށްލީ ރިޔާޒުގެ ދަރިފުޅަށެވެ‪.‬‬ ‫ފައިސާ ދަލޭކަ ދޫ ޮ‬

‫ދެ ފިރިހެން ކުދިންނަށެވެ‪ .‬އެ ކުދިން ވެސް ވަރަށް‬

‫ހަނދާނަކީ ވެސް އެ ދެ މީހުން އެއްފަހަރާ ގޭގައި‬

‫ކޮށްލައިގެން ހެނދުނުގެ ޒިކުރުތައް ކިޔަން އިންދައި‬

‫ފުލުހުންގެ ފަރާތުން ތިން ކުދިންގެ ތެރެއިން ކޮންމެ‬

‫ކންމެ ދަރިއަކު ވެސް‬ ‫ކައިރިކައިރީގައި ނިޔާވީ އެވެ‪ޮ .‬‬

‫ހިތާނުކުރެވުނު ދުވަހެވެ‪.‬‬

‫ހަގު ދަރިފުޅު ހާލު ދެރަވި ހަބަރު ދޭން ދިޔައީ‬

‫ކުއްޖަކަށް އަދި މައިންބަފައިންނަށް މަހަކު ‪2،100‬ރ‪.‬‬

‫އެއްބަނޑުއެއްބަފާ މީހެއްގެ ދަރިއެކެވެ‪.‬‬

‫ލިބެ އެވެ‪ .‬ދަލޭކަ ބުނީ ރިޒާ މަރުވިތާ އަހަރެއް‬

‫އުފަންވާއިރަށް ދަލޭކަގެ ދުއާއަކީ ކުރީގެ ހިތާމަ މިފަހަރު‬ ‫ކުރަން ނުޖެހޭނެ ކަމަށެވެ‪.‬‬

‫"ހިތާނުކުރި ދުވަހު ހިތަށް އެރީ ދައްތައަށް‬ ‫އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ ދެ ދަރިން ލިބުނިއްޔޭ މި‪ .‬މި ދެ‬

‫ރން ފެށީ‪ .‬ރޯން ފެށީމަ‬ ‫"އެހެންބުނި ބާރަށް އޭނާ ޯ‬

‫ކންމެ ފަހަރަކު ވެސް ހިތަށް އަރަނީ‬ ‫" ޮ‬

‫ގވައިގެން ކުރިއަށް ދާނީ‬ ‫ކުދިންނޭ ދެން ދައްތަމެން ޮ‬

‫ދެން ބުނީ ދައްތަގެ ދެން ހުރި ފުރާނަ ވެސް އެ‬

‫ރަނގަޅުވާނެއޭ‪ .‬ވިހާއިރު ވެސް އަނެއްކާ ކޮންމެ‬

‫ބޑުވެގެން‪ .‬ވަރަށް އުފަލުގައި އުޅުނީ‪ ،‬ލައްޗަށް ދިމާވީ‬ ‫ޮ‬

‫ގެންދެވީއޭ‪ .‬ﷲ މިއަޅާއަށް ކެތްތެރިކަން ދެއްވާށިއޭ‪"،‬‬

‫އންނަނީ ފޫޅުމައިންނަށް‬ ‫ކުއްޖަކު ވެސް ރަނގަޅު‪ .‬އޭރު ޮ‬

‫މި ކަންތައް‪ .‬ވަރަށް އުފަލުން ދެ ކުދިން އުޅުނީ‬

‫ދަލޭކަ ބުންޏެވެ‪.‬‬

‫ދެއްކުން‪ .‬އެ މީހުން ވެސް ބުނަނީ ބަރާބަރޭ‪ .‬ވިހާއިރު‬

‫ލބިވާނެ ދެ ކުދިން ދައްތަ‬ ‫ދައްތަމެންނާއެކު‪ .‬ވަރަށް ޯ‬

‫ދަލޭކަ ބުނީ ޒުވާން އުމުރުގައި ދެ ދަރިން‬

‫ވެސް ނުލާހިކު ރަނގަޅު‪ ،‬ބަރާބަރު‪[ .‬ވިހެއުމުގެ‬

‫ދެކެ‪ "،‬ދެމަފިރިން އެކުގައި ތިބެ‪ ،‬ދިން އިންޓަވިއުގައި‬

‫ވަކިވިއަސް މިހާރު ވެސް އޭނާއަށް ލިބޭ އެންމެ‬

‫ތެރޭގައި ވެސް އެއްވެސް މައްސަލައެއް ނުޖެހޭ]‪"،‬‬

‫ދަލޭކަ ބުންޏެވެ‪.‬‬

‫ބޑު ހިތްހަމަޖެހުމަކީ ދެ ކުދިން ރަނގަޅަށް‬ ‫ޮ‬

‫ދަލޭކަ‪ 64 ،‬ބުންޏެވެ‪.‬‬ ‫ދ‪ .‬ވާނީން މީގެ އަހަރުތަކެއް ކުރިން މި އަތޮޅު‬

‫ބޑުވެ‪ ،‬ވަޒީފާއަށް‬ ‫ބަސްއަހައިގެން ދެ ދަރިން ޮ‬

‫ތަރުބިއްޔަތުކުރެވި‪ ،‬ރަނގަޅަށް ކަންތައް ކުރެވުމެވެ‪.‬‬

‫ފަހުން އެ ފައިސާ ލިބެން ފެށީ ވެސް އާއިލާ މީހުން‬ ‫މަސައްކަތް ކޮށްގެން ކަމަށެވެ‪.‬‬ ‫މިހާރު އެ ދެމަފިރިންގެ ދިރިއުޅުން ހަމަޖައްސަނީ‬ ‫ރަޝީދަށް ލިބޭ ‪5،000‬ރ‪ .‬ގެ އެލަވަންސް އަދި‬ ‫ކށް ދަރިފުޅު މަރުވުމުން‬ ‫ފުލުހުންގެ ވަޒީފާގައި އުޅެނި ޮ‬ ‫ލިބޭ އެލަވަންސުންނެވެ‪.‬‬ ‫ރަޝީދުގެ މިހާރުގެ ދިރިއުޅުމަކީ ދީނީ‬ ‫ކށް ހިތްހަމަޖައްސާލަން ބޭރުތެރެއަށް‬ ‫ކަންތައްތައް އަދާ ޮ‬

‫ރަށުން ބޭރަށް ފުރައިގެން ދިއުމުން އެންމެ‬

‫މިއީ ތަގުދީރު‪ ،‬ޝުކުރުވެރިވަން‬

‫ނުކުމެ އުޅުމެވެ‪ .‬ގޭތެރޭގައި ކުރަންޖެހޭ ކަންކަން‬

‫ކުޑަހުވަދު އަށް ބަދަލުވެ‪ ،‬ދިރިއުޅުން އާރަސްތުކުރި‬

‫އިންތިޒާރުކުރަމުން ދިޔައީ‪ ،‬ދަލޭކަ ބުނިގޮތުގައި ދަރިންގެ‬

‫މި ފަހަކާ ޖެހެންދެން ވެސް ރަޝީދު މަހަށް‬

‫ހވައި އަވަށްޓެރިންނަށް‬ ‫ނިންމައި‪ ،‬ވަލަށް ވަދެ އޮށް ޮ‬

‫ގތިތެރޭގައި ހުރެ މި ވާހަކަތައް ކިޔައިދެން‬ ‫ފަހާގޭގެ ޯ‬

‫ކލަށެވެ‪ .‬ކިތައްމެ ބުރަކޮށް އުޅުނަސް އެ ދެ‬ ‫ފޯނު ޯ‬

‫ގޮސްގެން ރަނގަޅު އާމްދަނީއެއް ހޯދި އެވެ‪ .‬ގެ ހަދަން‬

‫ޒިޔާރަތްކުރުމަކީ ދަލޭކައިގެ ކޮންމެ ދުވަހެއްގެ އާދަ‬

‫ދަލޭކަ އަދި މުހައްމަދު ރަޝީދު‪ 80 ،‬އަށް އެއްގޮތަކަށް‬

‫ކުދިން މަދުވެގެން އެއް ފަހަރު ގުޅާލާނެ އެވެ‪ .‬ގަޑިން‬

‫ފަށައި‪ ،‬ދެފަހަރެއްގެ މަތިން އެ ދެމަފިރިން ހައްޖުގެ‬

‫އެވެ‪.‬‬

‫ވެސް ފަސޭހައެއް ނޫނެވެ‪ .‬ނަމަވެސް‪ ،‬ބަލައި ބޮޑުކުރަން‬

‫ގަޑިއަށް ކައިގެން އުޅޭތޯ ބަލަ އެވެ‪.‬‬

‫އަޅުކަން އަދާކުރި އެވެ‪ .‬އެހެންވެ‪ ،‬ދެ ކުދިންގެ‬

‫ޔ ވާހަކަތައް މީހުންނަށް‬ ‫ލިބުނު ދެ ދަރިންގެ ހެ ޮ‬ ‫އަންގަން އެ ދެމަފިރިން ބޭނުންވެ އެވެ‪.‬‬ ‫ގތުގައި އޭނާގެ އުމުރުން ‪17‬‬ ‫ދަލޭކަ ބުނި ޮ‬

‫ރަށު ސްކޫލުން ގްރޭޑު ‪ 10‬ނިންމައި ‪18‬‬ ‫އަހަރުވުމުން އެކަކު ވަނީ ފުލުހަށެވެ‪ .‬ދެން ހުރީ މީހާ‬ ‫ވަނީ ސިފައިންގެއަށެވެ‪.‬‬

‫ލތްބާއި އަޅާލުން ފިޔަވައި އިތުރު އެއްވެސް‬ ‫ފަރާތުން ޯ‬

‫ވަރުބަލިކަން އިހުސާސްވިއަސް‪ ،‬އޭނާ ބަލައި ބޮޑުކުރި‬

‫ކަމެއް އެ ދެ މީހުން ބޭނުމެއް ނުވި އެވެ‪.‬‬

‫ދެ ދަރިންގެ ހަނދާންތައް ސިކުނޑިއަކުން ނުދެ އެވެ‪.‬‬

‫އެކަމަކު‪ ،‬ރިޒާ ގޭގައި އުޅެން ފަށައި އޭނާގެ‬

‫ކށް‪ ،‬ފުރަތަމަ ދަރިފުޅު ލިބުނީ ‪22‬‬ ‫އަހަރުގައި ކައިވެނި ޮ‬

‫ސިފައިންގޭގެ ވަޒީފާގައި އުޅެނިކޮށް ‪38‬‬

‫ކޓަރިއަކާއެކު ގެ އިތުރަށް‬ ‫ދޮށީ އަންހެން ދަރިފުޅަށް ޮ‬

‫އަހަރުގަ އެވެ‪ .‬އޭރު އޭނާ އަށް އެއްވެސް ދައްޗެއް‬

‫އަހަރުގައި ރިޔާޒު މަރުވީ ތަމްރީނެއްގައި ހުޅުމާލޭގައި‬

‫ރަނގަޅަށް ހަދަން ފެށި އެވެ‪ .‬ކުރިން ހުރި ވަރަށް ވުރެ‬

‫ނުވެ އެވެ‪ .‬ވިހެއުމުން ތުއްތު އަންހެން ދަރިފުޅު ރޯން‬

‫އުޅެފައި ގިރިފުއްޓަށް ދިޔަތަނާ ހާޓް އެޓޭކެއް ޖެހިގެން‬

‫ކޓަރިއެއް ހަދަން ފެށި‬ ‫އުސްކޮށް‪ ،‬ސިޓިން ރޫމުގައި ޮ‬

‫ބޑު ކަމެއް ފާހަގަނުވެ‬ ‫ފެށި އެވެ‪ .‬އޭގެ ފަހުން މާ ޮ‬

‫އޮކްޓޯބަރު‪ 2019 ،‬ގަ އެވެ‪.‬‬

‫އެވެ‪ .‬ނަމަވެސް‪ ،‬މަސައްކަތް ނުނިމެނީސް ރިޒާ މަރުވި‬

‫ރއެލާފައި ވިހައިގެން ‪ 24‬ގަޑިއިރު‬ ‫ހުއްޓައި‪ ،‬ބާރަށް ޮ‬ ‫ނުވަނީސް ދަރިފުޅު މަރުވީ އެވެ‪.‬‬ ‫ދެ ވަނަ ދަރިފުޅު މަރުވީ އެއް އަހަރާއި ހަތަރު‬ ‫މަހުގަ އެވެ އެވެ‪ .‬ދަލޭކަ ބުނީ ގޮތް ނޭނގޭ ހުމެއް‬

‫ކށް ދުނިޔޭގައި އެ‬ ‫އެ ހިތްދަތިކަމުގައި އުޅެނި ޮ‬ ‫ދެމަފިރިންގެ ދެން ހުރި ހަމައެކަނި ދަރިފުޅު‪ ،‬ޕޮލިސް‬ ‫ސާޖަންޓް ރިޒާ އޭގެ ނުވަ މަސް ފަހުން މަރުވި އެވެ‪.‬‬ ‫"ބޭބެ ނިޔާވި ދުވަހު ވެސް [ރިޒާ] ވަރަށް‬

‫އެކަމަކު‪ ،‬ދުވަހުގެ ބުރަ މަސައްކަތުން ހަށިގަނޑަށް‬

‫ގތަށް ގެ ހުރީ އެގޮތުގަ އެވެ‪.‬‬ ‫ޮ‬ ‫އޭގެ ފަހުން‪ ،‬ރިޒާގެ އަންހެނުންނާއި ކުޑަކުދިންގެ‬

‫ގތާ މެދު އަދި ވެސް‬ ‫ޅަފަތުގައި ހަތް ދަރިން މަރުވި ޮ‬ ‫ވިސްނި‪ ،‬ރޭގަނޑު ހަމަ ނިދި ނުލިބެ އެވެ‪.‬‬ ‫ނަމަވެސް‪ ،‬އޭނާ ބުނީ މިއީ ތަގުދީރު ކޮށްފައިވާ‬ ‫ގތް ކަމަށެވެ‪ .‬އެކަމާ ޝުކުރުވެރި އެވެ‪.‬‬ ‫ޮ‬ ‫ގތަށް ބަލާ އަންނާނެއޭ‪ ،‬ކިރިޔާ‬ ‫"ކުދިން ގެންދިޔަ ޮ‬ ‫ކަމެއް ވާއިރަށް ހިތަށް އަރަނީ އެހެން‪"،‬‬ ‫"ﷲ ދައްތަމެން އިމްތިހާނުކުރި ގޮތް މިއީ‪.‬‬

‫ދިރިއުޅުން އެހެން ރަށަކަށް ބަދަލުކުރިއަސް‪ ،‬އެ‬

‫އިރާދަކުރެއްވިއްޔާ މި އިމްތިހާނުން ފާސްވާނެ‪ ".‬އޭނާ‬

‫ގުޅުމަކަށް ފަނޑުކަމެއް ނާދެ އެވެ‪ .‬ރިޔާޒުގެ ކުދިންނާއި‬

‫ބުންޏެވެ‪.‬‬

‫‪mihaaru.com‬‬

‫މުނިފޫހިފިލުވުން‬

‫‪ 05‬މާޗް ‪( 2025‬ބުދަ)‬

‫‪15‬‬

‫ބްލެކްޕިންކްގެ ޖެނީ‪ ،‬ޕްރިތަމްގެ ލަވައެއް ކޮޕީކުރިކަމުގެ ތުހުމަތު‬

‫ކރެއާގެ މަޝްހޫރު މިއުޒިކް ގްރޫޕް‬ ‫ދެކުނު ޮ‬ ‫ބްލެކްޕިންކްގެ ލަވަކިޔުންތެރިޔާ ޖެނީ‪ ،‬ބޮލީވުޑްގެ‬ ‫ޕސަރު ޕްރިތަމް ޗަކްރަބަތީގެ ލަވައެއް‬ ‫މިއުޒިކް ކޮމް ޯ‬ ‫ކޕީކުރި ކަމަށް ތުހުމަތުކޮށްފި އެވެ‪.‬‬ ‫ޮ‬ ‫ޖެނީ މިފަހުން ވަނީ އޭނާގެ ސޯލޯ އާ ލަވަ‬

‫ދުވަހު ނެރޭ އެ ލަވައިގެ ކުރު ޓީޒާއެއް މީގެ ފަސް‬ ‫ދުވަސް ކުރިން ވަނީ ގެނެސްދީފަ އެވެ‪.‬‬ ‫ނަމަވެސް‪ ،‬އެ ޓީޒާ އާންމުކުރުމާ އެކު އެއީ ކޮޕީ‬

‫"ރޮކީ އޯރް ރާނީ ކީ ޕްރޭމް ކަހާނީ"ގައި އާލިއާ ބަޓްގެ‬

‫ސޝަލް މީޑިއާގައި އާންމުންގެ‬ ‫ޯ‬ ‫ލަވައެއް ކަމަށް ބުނެ‪،‬‬

‫އެންޓްރީ އަށް ބޭނުންކުރި ލަވައާ ކަމަށް ގިނަ ބަޔަކު‬

‫ކޕީކުރާ ކަމުގެ‬ ‫ތުހުމަތުކުރާ އިރު‪ ،‬ޕްރީތަމްއަކީ ވެސް ޮ‬

‫ފާޑުކިޔުން ވަނީ ބޮޑުވެފަ އެވެ‪.‬‬

‫ދަނީ ބުނަމުންނެވެ‪ .‬އެހެންވެ‪ ،‬ޖެނީގެ އާ ލަވައަކީ‬

‫ތުހުމަތު އަބަދުމެ އަމާޒުވާ ފަންނާނެކެވެ‪.‬‬

‫ކޕީއެއް ކަމަށް ވަނީ ތުހުމަތުކޮށްފަ އެވެ‪.‬‬ ‫ޮ‬

‫ކައިވެނިކުރަން އުޅުނު ވިޖޭ‬ ‫އާއި ތަމަން ާނ ވަކިވެއްޖެ‬ ‫ބލީވުޑްގެ އެކްޓަރު‬ ‫ކައިވެނިކުރަން ވެސް ތައްޔާރުވި ޮ‬

‫ސްޓާރުންނެވެ‪.‬‬ ‫އޭގެ ފަހުން‪ ،‬އެ ދެމީހުން އެކުގައި ވަރަށް ގިނަ‬

‫ވިޖޭ ވަރްމާ އާއި އެކްޓްރެސް ތަމަންނާ ބާޓިއާގެ ގުޅުން‬

‫އިވެންޓުތަކުގައި ބައިވެރިވާން ފެށުމުން އެއީ ހާއްސަ‬

‫ނިމުމަކަށް ގެނެސްފި އެވެ‪.‬‬

‫ގުޅުމެއްކަން މީޑިއާއަށް ކަށަވަރުވި އެވެ‪ .‬އަދި އެ‬

‫ބޮލީވުޑްގެ ޚަބަރުތައް ގެނެސްދޭ "ޕިންކް ވިލާ"‬

‫މީހުން ޑޭޓްކުރާ ކަމުގެ އަޑުތައް އެންމެ ފުރަތަމަ‬

‫ގތުގައި‪ ،‬ވިޖޭ އާއި ތަމަންނާގެ‬ ‫އިން ރިޕޯޓްކުރި ޮ‬

‫ފެތުރުނީ ‪ 2023‬ވަނަ އަހަރު އާ އަހަރު ފާހަގަކުރަން‬

‫ގުޅުން ނިމުމަކަށް ގެނައިތާ މިހާރު ދުވަސްކޮޅެއް‬

‫ގއާގައި ބޭއްވި ޕާޓީއަކުން ދެމީހުން އެކުގައި‬ ‫އިންޑިއާގެ ޯ‬

‫ލބީގެ ގުޅުން ނިމުމަކަށް ގެނައި ސީދާ‬ ‫ވެއްޖެ އެވެ‪ޯ .‬‬

‫ފެނުމުންނެވެ‪.‬‬

‫ސަބަބެއް ނޭނގު ނަމަވެސް‪ ،‬އެ ދެމީހުންގެ މެދުގައި‬

‫މިދިޔަ އަހަރު ޖޫން މަހު ފިލްމް ކޮމްޕޭނިއަން‬

‫ރަހުމަތްތެރިކަމުގެ ގުޅުން އަދިވެސް ބާއްވާ ކަމަށް‬

‫ނޫހަށް ދިން އިންޓަވިއުއެއްގައި ތަމަންނާ ވަނީ އެ‬

‫ޕިންކް ވިލާ އިން ބުންޏެވެ‪.‬‬

‫ދެމީހުން ޑޭޓްކުރާކަން ޔަގީން ވެސް ކޮށްދީފަ އެވެ‪.‬‬

‫ގތުން ވިޖޭ ވެސް އަދި ތަމަންނާ‬ ‫އެކަމާ ބެހޭ ޮ‬

‫ވިޖޭ ވެސް ވަނީ އިންޓަވިއުއެއްގައި އެ މީހުންގެ ގުޅުމާ‬

‫ވެސް މިހާތަނަށް އެއްވެސް އެއްޗެއް ނުބުނެ އެވެ‪.‬‬

‫ގތުން ވާހަކަދައްކައިފަ އެވެ‪ .‬އަދި އެ މީހުން މި‬ ‫ބެހޭ ޮ‬

‫ވިޖޭ އާއި ތަމަންނާގެ ގުޅުން ފެށުނީ ‪2023‬‬

‫އަހަރު ކައިވެނިކުރަން ތައްޔާރުވަމުން އަންނަ ކަމަށް‬

‫ވަނަ އަހަރު ގެނެސްދިން ނެޓްފްލިކްސްގެ އެންތޮލޮޖީ‬

‫ކޅު މީޑިއާތަކުން ރިޕޯޓްކުރި އެވެ‪.‬‬ ‫މިދިޔަ އަހަރު ފަހު ޮ‬

‫ފިލްމު "ލަސްޓް ސްޓޯރީސް ‪"2‬ގެ ޝޫޓިން ނިމުނު‬ ‫ދުވަސްވަރު އެވެ‪ .‬އެ ފިލްމުގައި އެ ދެމީހުންނަކީ ކޯ‪-‬‬

‫ކށްދިން ކަރަން ޖޯހަރުގެ ފިލްމު‬ ‫މިއުޒިކް ކޮމްޕޯސް ޮ‬

‫މީހަކު ބުންޏެވެ‪.‬‬ ‫ކޕީކުރި ކަމަށް‬ ‫ޖެނީ‪ ،‬ޕްރީތަމްގެ ލަވައެއްގެ ޮ‬

‫ކށްފަ އެވެ‪ .‬އަންނަ ހުކުރު‬ ‫"ލައިކް ޖެނީ" އިއުލާން ޮ‬

‫ގތުން ގުޅިގެން އުޅުމަށް ފަހު‪ ،‬މި އަހަރު‬ ‫ލޯބީގެ ޮ‬

‫ޖެނީގެ އާ ލަވައިގެ ރާގު ވައްތަރީ ޕްރިތަމް‬

‫"އަޑާއި ރާގާއި ކިޔުން ވެސް ހަމަ އެއްގޮތް‪"،‬‬

‫‪mihaaru.com‬‬

‫ކުޅިވަރު‬

‫‪ 05‬މާޗް ‪( 2025‬ބުދަ)‬

‫‪16‬‬

‫ނައިބް ރަ ީއސް މި އަހަރު‬ ‫ވެސް ވެޓްރަންސްގައި‬ ‫ކުޅުއްވާ‬ ‫ބޅަ ކުޅުންތެރިންނަށް‬ ‫ކުރީގެ މަޝްހޫރު ފުޓް ޯ‬

‫ވެޓެރަންސް ޓީމަށެވެ‪ .‬އެމަނިކުފާނަކީ އެ ޓީމުގެ‬

‫މެޗުގެ ދެ ވަނަ ހާފުގައި ދަ ގްރާންޑޭގެ އިބްރާހިމް‬

‫އަޝްފާން ކުޅެނީ ދަ ގްރާންޑޭއަށެވެ‪.‬‬

‫ކންމެ އަހަރެއްގެ ރޯދަ މަހު ބާއްވާ‬ ‫އަމާޒު ކޮށްގެން ޮ‬

‫ކެޕްޓަނެވެ‪ .‬އެ ޓީމާ އެކު ނައިބު ރައީސް ވަނީ މިދިޔަ‬

‫ޒައީމް ވަނީ ޕެނަލްޓީއަކުން ލަނޑެއް ޖަހައި ލީޑު‬

‫މުބާރާތުގެ ގުރޫޕް ބީގައި ހިމެނެނީ މުއިވެޔޮ‬

‫އެފްއޭއެމް ވެޓެރަންސް ލީގުގައި‪ ،‬ރާއްޖޭގެ ނައިބު‬

‫އަހަރުގެ ފައިނަލުގައި ކުޅުއްވައިފަ އެވެ‪.‬‬

‫ނަގައިފަ އެވެ‪ .‬އޭގެ ދެ މިނިޓު ފަހުން މުއިވެޔޮ އަށް‬

‫ފްރެންޑްސް އާއި ދަ ގްރާންޑޭގެ އިތުރުން ސްޓެލްކޯ‪،‬‬

‫ކށްދިނީ އަހުމަދު ނިޔާޒް އެވެ‪.‬‬ ‫ނަތީޖާ އެއްވަރު ޮ‬

‫ޕލިސް ކްލަބެވެ‪ .‬ގުރޫޕް އޭގައި‬ ‫ކްލަބް އީގަލްސް އަދި ޮ‬

‫މުބާރާތުގެ ގުރޫޕް ބީގަ އެވެ‪ .‬އެ ޓީމުގެ ފުރަތަމަ‬

‫މިހާރުގެ އިމިގްރޭޝަންގެ ޑެޕިއުޓީ ކޮންޓްރޯލާ‬

‫ހިމެނެނީ ހުޅުމާލެ‪ ،‬ވިލިމާލެ‪ ،‬ދިވެހި ސިފައިންގެ ކްލަބް‬

‫ގތަށް ނައިބު ރައީސް‬ ‫މިދިޔަ އަހަރެކޭ އެއް ޮ‬

‫ޕޓްސްއާ ދެކޮޅަށް‬ ‫މެޗުގައި އިއްޔެ ދަ ގްރާންޑޭ ސް ޯ‬

‫ޖެނެރަލް‪ ،‬ކުރިން ގައުމީ ޓީމަށް ކުޅުނު އަހުމަދު‬

‫ޔ ފްރެންޑްސް‬ ‫މި އަހަރު ވެސް ކުޅުއްވަނީ މުއިވެ ޮ‬

‫ކުޅުނު މެޗު ނިމުނީ ‪ 1-1‬އިން އެއްވަރު ވެގެންނެވެ‪.‬‬

‫އަޝްފާން (އަޝްކޮ) ވެސް މި މުބާރާތުގައި ކުޅެ އެވެ‪.‬‬

‫ރައީސް ހުސައިން މުހައްމަދު ލަތީފް މި އަހަރު ވެސް‬ ‫ބައިވެރިވެ ވަޑައިގެންފި އެވެ‪.‬‬

‫ޔ ފްރެންޑްސް މި އަހަރު ހިމެނެނީ‬ ‫މުއިވެ ޮ‬

‫ލޓް އަދި ހުއްރިއްޔާ އެވެ‪.‬‬ ‫(ޑީއެސްސީ)‪ ،‬ޒެ ޮ‬

‫އެތުލެޓިކޯގެ މައްޗަށް ރެ ާއލުން ހަނި އެޑް ާވންޓޭޖެއް ނަގައިފި‬

‫ކ މެޑްރިޑް އަތުން ‪1-2‬‬ ‫ވާދަވެރި އެތުލެޓި ޯ‬

‫އެމްބާޕޭ އާއި‪ ،‬ވިނީޝިއަސް ޖޫނިއާ ހިފެހެއްޓުމުގައި‬

‫ހުރި ޖޫޑް ބެލިންހަމްގެ ބަދަލުގައި އެޓޭކިން‬

‫އިން މޮޅުވެ ޔުއެފާ ޗެމްޕިއަންސް ލީގުގެ ގަދަ ‪16‬‬

‫ހދި އެވެ‪ .‬އެކަމަކު އެވަރުން ވެސް ފުދޭ‬ ‫ކާމިޔާބު ޯ‬

‫މިޑްފީލްޑަރަކަށް ކުޅުނު ބްރަހިމް ޑިއާޒް އެވެ‪.‬‬

‫ޓީމުގެ ބުރުގެ ފުރަތަމަ ލެގުން ރެއާލް މެޑްރިޑް ހަނި‬

‫ގޮތެއް ނުވި އެވެ‪.‬‬

‫އެޑްވާންޓޭޖެއް ހޯދައިފި އެވެ‪.‬‬

‫ގލް ހަތަރު ވަނަ މިނެޓުގައި‬ ‫ރެއާލުގެ ފުރަތަމަ ޯ‬

‫ފުރަތަމަ ހާފުގައި އެޓޭކްކުރި އެތުލެޓިކޯ އިން ދެ‬ ‫ބޑަށް ކުޅުނީ އިތުރު ގޯލެއް‬ ‫ވަނަ ހާފުގައި ފަހުން ޮ‬

‫އިތުބާރު އެބައޮތް ކަމަށެވެ‪.‬‬ ‫ލ އަންޗެލޮޓީ ބުނީ އެ ޓީމުގެ‬ ‫ރެއާލުގެ ކޯޗު ކާ ޯ‬ ‫އަމާޒަކަށްވީ ހަނި އެޑްވާންޓޭޖެއް ނެގުން ކަމަށާއި‪،‬‬ ‫އެކަން ހާސިލްވުމުން ހިތްހަމަޖެހޭ ކަމަށެވެ‪.‬‬

‫އަމިއްލަ ދަނޑުގައި ރެއާލުން ހޯދި މި މޮޅުގެ‬

‫ފވާޑް ރޮޑްރިގޯ އެވެ‪.‬‬ ‫ކާމިޔާބުކޮށްދިނީ ބްރެޒިލް ޯ‬

‫ތ އެވެ‪ .‬އެއީ އެޓޭކަށް އަރައިގެން‪،‬‬ ‫ވަނަނުދީ ވޭ ޯ‬

‫ސަބަބުން‪ ،‬އަންނަ ހަފުތާގައި އެތުލެޓިކޯގެ ދަނޑުގައި‬

‫ކ އިން އެއްވަރުކުރީ ‪ 32‬ވަނަ މިނެޓުގައި‬ ‫އެތުލެޓި ޯ‬

‫ގލުތަކެއް ޖަހައިފި ނަމަ‬ ‫ރެއާލުން ކައުންޓާގައި އިތުރު ޯ‬

‫ކށް ކުޅުންތެރިން މަސައްކަތްކުރި‪.‬‬ ‫ރަނގަޅު‪ .‬ވަރަށް ބުރަ ޮ‬

‫ކށްލައިގެން ވެސް ރެއާލަށް‬ ‫ކުޅޭ ދެ ވަނަ ލެގު އެއްވަރު ޮ‬

‫ހޫލިއަން އަލްވަރޭޒް އެވެ‪ .‬މެންޗެސްޓާ ސިޓީ ދޫކޮށް‬

‫މާ އުނދަގޫވާނެތީވެ އެވެ‪.‬‬

‫ރަނގަޅަށް ޑިފެންސްކުރި‪ "،‬އަންޗެލޮޓީ ބުންޏެވެ‪.‬‬

‫ކުއާޓާ ފައިނަލުން ޖާގަ ހޯދޭނެ އެވެ‪.‬‬

‫އެތުލެޓިކޯ އަށް ބަދަލުވި އާޖެންޓީނާ ފޯވާޑް މި ގޯލް‬

‫ކ އިން މުޅި މެޗުގައި ވެސް ރެއާލުގެ‬ ‫އެތުލެޓި ޯ‬ ‫ފވާޑުން ކަމަށްވާ‪ ،‬ކީލިއަން‬ ‫އެންމެ ނުރައްކާތެރި ދެ ޯ‬

‫ވައްދާލީ ދުރުން ޖަހައި‪ ،‬ހަނި އޭންގަލަކުންނެވެ‪.‬‬ ‫ރެއާލުން އަލުން ލީޑު ނެގީ ސަސްޕެންޝަނުގައި‬

‫އަލްވަރޭޒް ވެސް މެޗަށް ފަހު ބުނީ އަމިއްލަ‬ ‫ޕޓަރުންގެ ކުރިމަތީގައި އަންނަ‬ ‫ދަނޑުގައި އަމިއްލަ ސަ ޯ‬ ‫ގލުގެ ފަރަގު ނައްތާލެވުމުގެ‬ ‫ހަފުތާގައި ކުޅޭއިރު އެއް ޯ‬

‫"ފުރަތަމަ ހާފަށް ވުރެ ދެ ވަނަ ހާފުގައި ކުޅުން‬

‫‪mihaaru.com‬‬

‫ކުޅިވަރު‬

‫‪ 05‬މާޗް ‪( 2025‬ބުދަ)‬

‫‪17‬‬

‫ރެކޯޑް މޮޅަކާ އެ ުކ‬ ‫ާއސެނަލް ކުއާޓާއާ‬ ‫ގާތަށް‬ ‫ނެދަލެންޑްސްގެ ޕީއެސްވީ އެއިންދޯވެން އަތުން‬

‫ބޑު ތަފާތަކުން މޮޅުވެގެންނެވެ‪.‬‬ ‫ކުޅޭ ދެ ވަނަ ލެގުން ޮ‬

‫ބސްކާލީ ބުންޏެވެ‪" .‬އެ‬ ‫ފްރާންސް ޑިފެންޑަރު އޮލިވިއޭ ޮ‬

‫ގލް ޖެހިއިރު އަނެއް ދެ ގޯލް ޖެހީ‬ ‫އޮޑެގާޑް ދެ ޯ‬

‫ރަށުން ބޭރުގައި ފަސޭހަކަމާ އެކު‪ 1-7 ،‬އިން މޮޅުވެ‬

‫އެކަމަކު‪ ،‬ދެ ޓީމުގެ ފެންވަރާއި‪ ،‬މިހާރުގެ ހާލަތަށް‬

‫ޓީމުން އަހަރެމެންގެ އޭރިއާ ތެރެއަށް ވަދެ ނުރައްކާކުރި‬

‫ޑ ކަލަފިއޯރީ އެވެ‪.‬‬ ‫ލެއަންދްރޯ ޓްރޮސާޑް އާއި‪ ،‬ރިކާ ޯ‬

‫އާސެނަލުން ޗެމްޕިއަންސް ލީގުގެ ކުއާޓާ ފައިނަލުގެ‬

‫ބަލާއިރު އެއީ ވުމަށް ވުރެ ނުވުން ގާތް ކަމެއް ކަމަށް‬

‫ކންމެ ވަގުތެއްގައި ގޯލް ޖެހި‪".‬‬ ‫ޮ‬

‫ޖާގައެއް ގާތްގަނޑަކަށް ކަށަވަރުކޮށްފި އެވެ‪.‬‬

‫ތަޖުރިބާކާރުން ދެކެ އެވެ‪.‬‬

‫ކޗު މިކޭލް އާޓެޓާ ބުނީ މި މޮޅާ‬ ‫އާސެނަލްގެ ޯ‬

‫އާސެނަލުން މި މެޗުގެ ފުރަތަމަ ހާފުގައި‬

‫އެކު ކުޅުންތެރިންނަށް އުފަލާއި‪ ،‬އިތުބާރު ލިބިއްޖެ‬

‫މިއީ ނެދަލެންޑްސްގެ ޗެމްޕިއަން ޕީއެސްވީ‬

‫ގލްތައް ޖަހައިދިނީ ޑޭވިޑް‬ ‫ތިން ގޯލް ޖެހި އެވެ‪ޯ .‬‬

‫ކަމަށެވެ‪ .‬އެކަމަކު ޓީމުގެ ޓާގެޓް އަދި ހާސިލްނުވާ‬

‫ނކްއައުޓް ބުރުގައި ރަށުން ބޭރުގައި އެންމެ‬ ‫ލީގުގެ ޮ‬

‫ޔޫރަޕުގެ މުބާރާތެއްގައި އެންމެ ތަފާތު ބޮޑުކޮށް ބަލިވި‬

‫ޓިމްބާ‪ ،‬އީތަން އެންވަނޭރީ‪ ،‬އަދި މިކޭލް މަރީނޯ‬

‫ބޑެތި ކާމިޔާބީ‬ ‫ކަމަށާއި‪ ،‬އުއްމީދަކީ މިއަށް ވުރެ ޮ‬

‫ބޑުކޮށް މޮޅުވި ޓީމަށެވެ‪.‬‬ ‫ތަފާތު ޮ‬

‫މެޗެވެ‪.‬‬

‫ގލަކީ ހާފުގެ ފަހުކޮޅު‬ ‫އެވެ‪ .‬ޕީއެސްވީގެ ހަމައެކަނި ޯ‬

‫ހދުން ކަމަށް އޭނާ ބުންޏެވެ‪.‬‬ ‫ޯ‬

‫މި މެޗާ އެކު އާސެނަލްވެފައި ވަނީ ޗެމްޕިއަންސް‬

‫ޕީއެސްވީ އަށް ފުރުސަތެއް އޮންނާނީ އަންނަ‬ ‫ހަފުތާގައި އާސެނަލްގެ އެމިރޭޓްސް ސްޓޭޑިއަމުގައި‬

‫"އަހަރެމެންނަށް ވާދަކުރެވޭ ވަރަށް ވުރެ މާ މަތީ‬ ‫ފެންވަރެއްގައި (އާސެނަލް) ކުޅުނީ‪ "،‬ޕީއެސްވީގެ‬

‫ނއާ ލޭންގް ޖެހި ގޯލެކެވެ‪.‬‬ ‫ޕެނަލްޓީއަކުން ޮ‬ ‫ދެ ވަނަ ހާފުގައި އާސެނަލްގެ ކެޕްޓަން މާޓިން‬

‫އޮސްޓްރޭލިއާ ބަލިކޮށް އިންޑިއާ ފައިނަލަށް‬

‫ވިރާތު ކޯލީ ހެދި ‪ 84‬ލަނޑާ އެކު‪ ،‬އޮސްޓްރޭލިއާ‬

‫ތެރޭގަ އެވެ‪.‬‬

‫އެ ޓީމުން އެންމެ ރަނގަޅަށް ކުޅުނީ ‪ 73‬ލަނޑު ހެދި‬

‫ފަހުން އިޔާރް ނުބައިވުމުން ކޯލީ ވަނީ ކޭއެލް‬

‫ކށް އިންޑިއާ އިން އައިސީސީ‬ ‫ހަތަރު ވިކެޓުން ބަލި ޮ‬

‫މުބާރާތުގެ ފައިނަލުގައި އިންޑިއާ ބައްދަލުކުރާނީ‬

‫ރފީގެ ފައިނަލުން އިއްޔެ ޖާގަ ހޯދައިފި‬ ‫ޗެމްޕިއަންސް ޓް ޮ‬

‫ޕާކިސްތާނުގެ ލާހޫރުގައި މިއަދު ކުޅޭ ދެ ވަނަ ސެމީ‬

‫އެވެ‪.‬‬

‫ފައިނަލުގައި ދެކުނު އެފްރިކާ އާއި ނިއުޒީލެންޑް‬

‫އިންޑިއާގެ އިނިންސްގައި މައްސަލަތަކެއް ދިމާވީ‬

‫މޅުވާ ޓީމަކާ އެވެ‪ .‬އާދީއްތަ ދުވަހު‬ ‫ބައްދަލުކޮށް ޮ‬

‫ރހިތު ޝަރްމާ އާއި‪ ،‬ޝުމްބަން‬ ‫ކޅު ކެޕްޓަން ޯ‬ ‫ކުރީ ޮ‬

‫ރާހުލް އާއި ހަރްދިކް ޕަންޑަޔާ އެވެ‪ .‬ހާއްސަކޮށް‬

‫އސްޓްރޭލިއާ ކުޅެން އަރައި‬ ‫މެޗުގައި ޓޮސް ދިމާވުމުން ޮ‬

‫އންނާނީ ދުބާއީގަ އެވެ‪ .‬ޕާކިސްތާނުން‬ ‫ފައިނަލް މެޗު ޮ‬

‫ގިލް ނުބައިވުމުންނެވެ‪ .‬އެކަމަކު ދެން އެރި ކޯލީ‬

‫ހަރްދިކް ނުބައިވުމުން ރާހުލް ފަހު ވަގުތު މޮޅަށް‬

‫‪ 49.3‬އޯވަރުގެ ތެރޭގައި ‪ 264‬ލަނޑު ހެދި އެވެ‪.‬‬

‫ހޯސްޓް ކުރި ނަމަވެސް އިންޑިއާގެ ހުރިހާ މެޗެއް‬

‫އާއި ޝްރެޔަސް އިޔާރް ވަނީ އިންޑިއާ ސަލާމަތުގެ‬

‫މޅުވީ ރާހުލް ހަޔަކަށް ޖެހި‬ ‫ކުޅުނެވެ‪ .‬އިންޑިއާ ޮ‬

‫އޮންނަނީ ދުބާއީގަ އެވެ‪.‬‬

‫ގސްދީފަ އެވެ‪ .‬ވިރާތު ‪ 84‬ލަނޑު‬ ‫އައްސޭރިއަކަށް ގެން ޮ‬

‫ބޯޅައިންނެވެ‪.‬‬

‫ދުބާއީ އިންޓަނޭޝަނަލް ސްޓޭޑިއަމުގައި ކުޅުނު‬

‫ޖަވާބުގައި އިންޑިއާ ކުޅެން އަރައި ‪ 267‬ލަނޑު‬ ‫ހެދީ ހަ ކުޅުންތެރިން ނުބައިވެގެން ‪ 48.1‬އޯވަރުގެ‬

‫އސްޓްރޭލިއާގެ އިނިންގްސްގައި‬ ‫އިއްޔެގެ މެޗުގައި ޮ‬

‫ކެޕްޓަން ސްޓީވް ސްމިތު އާއި‪ 61 ،‬ލަނޑު ހެދި‬

‫ރާހުލްއާ އެކު ރަނގަޅު ޕާޓްނާޝިޕެއް ހަދައިފަ އެވެ‪.‬‬

‫އެލެކްސް ކެރީ އެވެ‪.‬‬

‫ކލީ ސައްތައެއް ހެދުމާ ދިމާލަށް ދަނިކޮށް‪،‬‬ ‫އެކަމަކު ޯ‬

‫ހެދިއިރު‪ ،‬ޝްރެޔަސް ‪ 45‬ލަނޑު ހެދި އެވެ‪.‬‬

‫ނުބައިވީ އެވެ‪ .‬އޭގެ ފަހުން އިންޑިއާ ސަލާމަތްކޮށްދިނީ‬

‫‪mihaaru.com‬‬

‫ހަބަރު‬

‫‪ 05‬މާޗް ‪( 2025‬ބުދަ)‬

‫ވާހެދިފައި ވިޔަސް މިއީ‬ ‫އަގުހުރި ތަރިކައެއް‬ ‫ތޅުތަކުގެ ތެރެއިން އެއް‬ ‫ރާއްޖޭގެ އެންމެ ރީތި އަ ޮ‬ ‫ތޅު ކަމަށްވާ ބ‪ .‬ކުޑަރިކިއްޔަށް ޒިޔާރަތް ކުރާ‬ ‫އަ ޮ‬

‫ފުރިހަމަ އަށް ފެތި‪ ،‬ހުރިހާ ދިމާލަކަށް އެނބުރޭ‬ ‫ގޮތަށެވެ‪.‬‬

‫ނަމަ އެ ރަށުގެ ތާރީހީ ހުކުރު މިސްކިތަކީ ހަމަގައިމު‬

‫އވެއެވެ‪ .‬އެއް ބަޔަކު‬ ‫މި ގަލާ މެދު ދެ ހިޔާލެއް ޮ‬

‫ވެސް ބަލާލުން މުހިއްމު ތަނެކެވެ‪ .‬ފެންނަ ފެނުމަށް‬

‫ގތުގައި މިއީ ހިރިގަލުގެ މަސައްކަތެކެވެ‪ .‬އަނެއް‬ ‫ދެކޭ ޮ‬

‫ބޑު އަގެއް ނެތް ތަނެއްގެ‬ ‫މިއީ ވާހެދިފައިވާ‪ ،‬އޭގެ މާ ޮ‬

‫ގތުގައި މިއީ އުވަ ގަލެކެވެ‪ .‬މި ގާ‬ ‫ބަޔަކު ދެކޭ ޮ‬

‫ގޮތުގައި ހީވެދާނެ އެވެ‪ .‬އެކަމަކު ހަގީގަތުގައި މިއީ‬

‫ގތުން‪ ،‬މިސްކިތް ރާނާ ނިމުމަށް ފަހު‬ ‫ބެހެއްޓުމާ ގުޅޭ ޮ‬

‫މުޅި ރާއްޖެ އަށް ބެލި ނަމަވެސް އިމާރާތް ކުރުމުގެ‬

‫ތ ނުވަތަ ގާ ބަހައްޓާފައި ދެން ރޭނީތޯ އާ‬ ‫ގާ ބެހެއްޓީ ޯ‬

‫ކށްލެވޭ ފަދަ ތަނެކެވެ‪ .‬މިހާރު މި‬ ‫ފަންނުގައި ފާހަގަ ޮ‬

‫މެދު ވެސް ހިޔާލު ތަފާތުވުންތަކެއް އުފެދިފައިވެ އެވެ‪.‬‬ ‫މި ހާއްސަ ގަލުގެ ފަރުމާއިން ގެފުޅުގެ‬

‫މިސްކިތުގައި ނަމާދު ނުކުރިޔަސް އަދި ބާ މިސްކިތޭ‬ ‫މީހުން ކީ ނަމަވެސް މިއީ ސަގާފީ ގޮތުންނާއި‬

‫ހަޖަރުލްއަސްވަދުގެ ސިފަ ފެންނަ ކަމަށް ބައެއް‬

‫ގތުން ނުހަނު އަގުހުރި ތަރިއެކެވެ‪" .‬މިހާރު"‬ ‫ތާރީހީ ޮ‬

‫މީހުން ފާހަގަކުރެ އެވެ‪ .‬ބައެއް މީހުންގެ ނަޒަރުގައި‪،‬‬

‫ގެ ފޮޓޯގްރާފަރު ނިޝާން އަލީގެ ކެމެރާ ލެންސުން‬

‫ގސް ހަޖަރުލްއަސްވަދު ދެކެ‪ ،‬އޭގެ‬ ‫މިއީ ހައްޖަށް ޮ‬

‫ކށްދެނީ މި މިސްކިތުގެ‬ ‫ކިޔުންތެރިންނަށް މި ފޯރު ޮ‬

‫ކށްފައިވާ ގަލެކެވެ‪.‬‬ ‫ފަރުމާ އަށް ތައްޔާރު ޮ‬

‫ވާޗުއަލް ޓުއާއެކެވެ‪.‬‬ ‫ކށްފައިވަނީ ހިޖުރީ ސަނަތުން‬ ‫މިސްކިތް އިމާރާތް ޮ‬

‫ކުޑަރިކިލު އަރުތަ އިބްރާހީމް އަބޫބަކުރުފުޅުގެ‬ ‫ގތުގައި އެނބުރޭ ގާ ރާނާފައިވަނީ ހަތާ ގާ‬ ‫ވިދާޅުވާ ޮ‬

‫‪( 1325‬މީލާދީން ‪ )1907‬ގަ އެވެ‪ .‬މިސްކިތް‬

‫ކށްގެން‪ ،‬އޭގެ ބޭރުން އުވަ ޖަހައިގެންނެވެ‪.‬‬ ‫ބޭނުން ޮ‬

‫ފަރުމާކުރެއްވީ ކުޑަރިކިލު ނައިބު މުހައްމަދު ކަލޭފާނު‬

‫ކށްފައިވަނީ ސާގާއި ދިޔާ ހަކުރުފެން‬ ‫އުވަ ތައްޔާރު ޮ‬

‫ނުވަތަ "ހުދު ކަތީބު" އެވެ‪ .‬އޭނާއަކީ ކުޑަރިކިލުގެ‬

‫ކށްގެންނެވެ‪ .‬އުވައިގެ ތެރެއަށް ބްލޫނީ‬ ‫ބޭނުން ޮ‬

‫ތޅުގެ އެހެން ބައެއް ރަށްރަށުގެ‬ ‫ކަތީބުކަމާއި އަ ޮ‬

‫އަޅާފައިވާ ކަމަށާއި ގަލަށް އަރާފައިވާ ނޫ ކުލައަކީ‬

‫ނާއިބުކަން ކުރައްވާފައިވާ ބޭފުޅެކެވެ‪.‬‬

‫ބްލޫނީގެ އަސަރު ކަމަށް އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ‪.‬‬

‫ކުޑަރިކިލު ނައިބު މުހައްމަދު ކަލޭފާނު އިދާރީ‬

‫އެނބުރޭ ގަލާ އެއްވަރަށް މިސްކިތުގެ ފާރު ވެސް‬

‫އަދި ޝަރުއީ ދާއިރާގެ ގާބިލު ބޭފުޅެއްގެ އިތުރުން‪،‬‬

‫ރާނަމުން ދިޔަ ކަމަށާއި ގަލުގެ ލޮއިގެ ދެ ރޮޑު‬

‫އުވައިން އިމާރާތްކުރުމުގެ މަސައްކަތުގައި ވެސް މުޅި‬

‫ޖަހާފައި ހުންނާނެ ކަމަށާއި އެނބުރެނީ އެހެންވެ‬

‫ރާއްޖޭގައި އޭރު ހުރި އެންމެ ކުޅަދާނަ އެކެކެވެ‪.‬‬

‫ކަމަށް ވެސް އޭނާ ވިދާޅުވި އެވެ‪ .‬މި މައުލޫމާތު‬

‫އޭނާގެ އެހެނިހެން މަޝްހޫރު މަސައްކަތްތަކުގެ‬

‫އިބްރާހީމްފުޅަށް ލިބިވަޑައިގެންފައިވަނީ މުހައްމަދު‬

‫ތޅު ފިހާރަ ބަރި އާއި ބ‪ .‬ކެންދޫ‬ ‫ތެރޭގައި މާލޭ އަ ޮ‬

‫ކަލޭފާނުގެ އަރިހުންނެވެ‪.‬‬

‫މަގާމުފުޅު އަދި މާލޭ މެދުޒިޔާރަތުގެ އުވައިގެ‬ ‫މަސައްކަތް ހިމެނެ އެވެ‪.‬‬ ‫ކުޑަރިކިލު ހުކުރު މިސްކިތުން ފެންނަ‬

‫މި ގަލުގެ ނަމޫނާއެއް ދިވެހިބަހުގެ އެކެޑަމީގެ‬ ‫ރިސެޕްޝަނުގައި ބަހައްޓާފައި ހުރެ އެވެ‪.‬‬ ‫މިއީ ދިވެހިރާއްޖޭގެ އިމާރާތްކުރުމުގެ ފަންނުގެ‬

‫ފަންނުވެރިކަމުގެ ތެރޭގައި ލަކުޑިން ބިންވަޅު ކަނޑައި‬

‫މާސްޓާޕީސްއެއް ކަމުން‪ ،‬މި ނަމޫނާ އިން ވެސް އެ‬

‫ވފަނަގައި ކުރެހުން އަޅާފައިވާ ބޮޑެތި އަދި ކުދި‬ ‫ޮ‬

‫ގަލުގެ ހާއްސަ ކަމާއި އަޖާއިބުކަން ފާހަގަކުރެވޭނެ‬

‫ދޮރުތައް ފާހަގަކޮށްލެވެ އެވެ‪ .‬ޖާލިތައް ވެސް ލަކުޑިން‬

‫އެވެ‪.‬‬

‫ޔ ގަނޑު އަޅާފައިވާކަން‬ ‫ބިންވަޅު ކަނޑައި ވެ ޮ‬

‫ނަމަވެސް ހިތާމައަކީ ‪ 1993‬ވަނަ އަހަރު‬

‫ފާހަގަކުރެވެ އެވެ‪ .‬މިސްކިތުގެ ދޮރުތައް ތައްޔާރު‬

‫ކުޑަރިކިލުގައި އާ މިސްކިތެއް ބޭނުންކުރަން ފެށުމާ‬

‫ކޮށްފައިވަނީ ކާނި އާރާއި ހައިވަކަރު ލަކުޑިން ކަމަށް‬

‫އެކު‪ ،‬މި ތާރީހީ މިސްކިތް ބޭނުންކުރުން ހުއްޓާލައި‪،‬‬

‫ވުމަކީ ވެސް ހާއްސަ ސިފައެކެވެ‪.‬‬

‫އޭގެ ފަހުން މިސްކިތް ބާވެ ހަލާކުވާން ދޫކޮށްލާފައިވާ‬

‫އެކަމަކު މި މިސްކިތުގެ އެންމެ ފާހަގަކޮށްލެވޭ‬

‫ކަމެވެ‪ .‬ސަރުކާރުން ‪ 2019‬ވަނަ އަހަރު މިސްކިތުގެ‬

‫ހާއްސަ ސިފަތަކުގެ ތެރޭގައި ހިމެނެނީ މިސްކިތަށް‬

‫މަތީ ފުރާޅު ބަދަލުކުރި ނަމަވެސް މިހާރު މިސްކިތް‬

‫ދރުމަތީގައި ހުރި ދެ ދާލަ އާއި ވަށައިގެން‬ ‫ވަންނަ ޮ‬

‫ވަނީ ވާހެދި‪ ،‬ބާވެ‪ ،‬ގެއްލުން ލިބިފައިވާ ހާލަތެއްގަ‬

‫ގތަށް ނަމާދު ވަގުތުތައް ލިޔެ ވަގުތު ކަށި‬ ‫އެނބުރޭ ޮ‬

‫އެވެ‪ .‬މިސްކިތުގެ ހަރިންމަގެ ތެރޭގައިވާ މަހާނަ‬

‫ހަރުކޮށްފައިވާ ބުރު‪ ،‬އަދި ހަމައެފަދައިން ވަށައިގެން‬

‫ގާތަކަށް ވެސް ވަނީ ގެއްލުން ވެފަ އެވެ‪.‬‬

‫ގތަށް ބަންގި ލިޔެ ކުރެހުން އަޅާފައިވާ‬ ‫އެނބުރޭ ޮ‬ ‫ބުރެވެ‪.‬‬ ‫ކުކުޅު ބިހެއްގެ ސިފައިގައި ފެންނަ މި ގާ‬

‫މި ފަދަ ތާރީހީ އަދި ސަގާފީ އަގުހުރި ތަރިކައެއް‬ ‫ކށް ދެމެހެއްޓުމަކީ އަޅުގަނޑުމެންގެ ގައުމީ‬ ‫ހިމާޔަތް ޮ‬ ‫ކށް‪ ،‬އޭގެ އަސްލު‬ ‫ޒިންމާއެކެވެ‪ .‬މި މިސްކިތް މަރާމާތު ޮ‬

‫ބަހައްޓާފައިވަނީ‪ ،‬އޭގެ ބައްޓަމަށް ހާއްސަކޮށް‬

‫ސިފަ ދަމަހައްޓައި‪ ،‬ޓޫރިޒަމްގެ ވަސީލަތެއްގެ ގޮތުގައި‬

‫ކަނޑާފައިވާ ޖާގައެއްގަ އެވެ‪ .‬މި ގާ އެ ޖާގައިގައި‬

‫ބޭނުންކުރުމަކީ ވިސްނާލަންޖެހޭ ކަމެކެވެ‪.‬‬

‫ހަރުކޮށްފައިވަނީ ފެންނަ ފެނުމަށް އިތުރު އެއްވެސް‬ ‫ކށް‪ ،‬ނަމަވެސް އެ ޖާގަ އަށް‬ ‫އާލާތެއް ބޭނުންނު ޮ‬

‫‪18‬‬

‫‪mihaaru.com‬‬

‫ނޫރު‬

‫‪ 05‬މާޗް ‪( 2025‬ބުދަ)‬

‫‪19‬‬

‫ﷲ ސުބްހާނަ ހޫ ވަތައާލާ އަށް ލަދުވެތިވުން‬

‫އަ ހު މަ ދު އަ ބު ދުﷲ ސަ އީ ދު‬

‫އަނދިރީގައި ވިޔަސް‪ ،‬މަހުލޫގުން ކުރާ އެއްވެސް ކަމެއް‪،‬‬

‫އެ މީހެއްގެ ހިތުގައި މާތް ﷲއާ މެދު ލަދުވެތިކަން‬

‫ލަދުވެތިވަމެވެ‪ .‬ދެން އެކަލޭގެފާނު ހަދީސް ކުރެއްވި އެވެ؛‬ ‫ْس َذلِكَ َولَك َِّن َم ِن ا ْستَحْ يَى مِ نَ َّ ِ‬ ‫للا َح َّق ْال َحيَاءِ فَ ْليَحْ فَظِ‬ ‫(لَي َ‬

‫ވޑިގެން ނުވާ ރަސްކަލާނގެ ޙަޟްރަތުން‪،‬‬ ‫ވަންހަނާވެ ޮ‬

‫އުފެދިފައިވާ ނަމަ ބަދު އަހުލާގީ އަމަލުތަކާ ދުރުހެލިވާނެ‬

‫އިންސާނާގެ ކިބައިގައި ލައްވަވާފައިވާ ސިފަ އެވެ‪.‬‬

‫އެވެ‪ .‬ހަޑިހުތުރު މުއާމަލާތްތައް ދޫކޮށްލާނެ އެވެ‪ .‬ހާރާމް‬

‫ޞަޙާބީ ބޭކަލެއް ކަމަށްވާ އަޝައްޖު ޢަބްދުލް‬

‫ނަމަވެސް އިންސާނާގެ ކިބައިގައި އެ ސިފަ ހުންނަ‬

‫ކަންތަކުން ނަފުސު ރައްކާތެރި ކުރާނެ އެވެ‪ .‬އޭގެ‬

‫ޤައިސްއާ މުހާތަބު ކުރައްވައި‪ ،‬ކީރިތި މާތް ނަބިއްޔާ‬ ‫سلَّ َم) ހަދީސް ކުރެއްވި‬ ‫صلَّى َّ‬ ‫للاُ َ‬ ‫علَ ْي ِه َو َ‬ ‫މުހައްމަދު ( َ‬

‫ގތާއި މިންވަރު ބިނާވެފައިވަނީ އޭނާގެ އީމާންކަމުގެ‬ ‫ޮ‬

‫ބަދަލުގައި އޭނާގެ ނަފުސު އެދި ގޮވާނީ‪ ،‬މާތް ﷲ‬

‫فَقَ ِد ا ْستَحْ يَى مِ نَ َّ ِ‬ ‫للا َح َّق ْال َحيَاءِ ) މި ނަބަވީ ބަސްފުޅުގެ‬

‫މައްޗަށެވެ‪.‬‬

‫ވާޖިބު ކުރެއްވި ކަންކަމާއިގެން މަޝްއޫލުވުމަށެވެ‪ .‬އޭނާގެ‬

‫ތަފްސީރަކީ؛ މާތް ﷲ ދެކެ ލަދުވެތިވުމަކީ ތިޔަ‬

‫ނަފުސު ދައުވަތު ދޭނީ މަކާރިމުލް އަހުލާގުގެ ސިފައިން‬

‫އތް ކަމެއް ނޫނެވެ‪ .‬އަދި ކިއެއްތަ‪،‬‬ ‫ހީކުރާ ފަދައިން ޮ‬

‫ޒީނަތްތެރިވުމަށެވެ‪.‬‬

‫މާތް ﷲ އަށް ލަދުވެތިވުން ހަގު ވެގެންވާ ގޮތުގައި‬

‫‪mihaaru.com‬‬

‫އެވެ؛ ހަމަކަށަވަރުން ތިބާގެ ކިބައިގައި‪ ،‬މާތް ﷲ‬ ‫ވޑިގަންނަވާ ދެ ސިފައެއް ވެ އެވެ‪ .‬އެއީ‬ ‫ލޯބިވެ ޮ‬ ‫ހިލްމުވެރިކަމާއި ލަދުވެތިކަމެވެ‪.‬‬ ‫އިސްވެ ދެންނެވި ހަދީސުން އެނގެނީ މީހެއްގެ‬

‫ އެ މީހެއްގެ ހިތުގައި މާތް ﷲ އަށް‬‫ލަދުވެތިކަން އުފެދިފައިވާ ނަމަ‪:‬‬ ‫ވޑިގެންނުވާ އަޑެއް އޭނާގެ‬ ‫‪ -1‬މާތް ﷲ ރުހި ޮ‬

‫ލަދުވެތިވާ މީހަކު ނަމަ‪ ،‬ފަހެ އެ މީހެއްގެ ބޮލާއި އެ‬

‫ނަމަ މާތް ﷲއަށްޓަކައި އޭނާ ވަރަށް މަތީ މިންވަރަކަށް‬

‫ބޮލާ ގުޅިފައިވާ އެހެން ގުނަވަންތައް ރައްކާތެރިކުރާށެވެ!‬

‫ލަދުވެތިވާނެ އެވެ‪ .‬އެ ލަދުވެތިކަމުގެ ސަބަބުން‪ ،‬އެ‬

‫އަދި އެ މީހެއްގެ ބަނޑާއި އެ ބަނޑާ ގުޅިފައިވާ އެހެން‬

‫މީހެއްގެ ކިބައިން ދެން ފެންނަމުން ދާނީ އެންމެހައި‬

‫ގުނަވަންތައް ރައްކާތެރިކުރާށެވެ! އަދި މަރާއި މަރާ‬

‫ޔ ކަންކަމެވެ‪ .‬އޭނާގެ ބަސްމަގުގައި ހުންނާނީ‬ ‫ހެ ޮ‬

‫ގުޅިފައިވާ އެންމެހައި ކަންތައް ހަނދުމަ ކުރާށެވެ!‬

‫އީމާންކަމުގެ ތެރެއިންކަން ބަޔާން ކުރައްވައި އިތުރު‬

‫މށުން ފަދަ ކަންކަމުން ދޫ‬ ‫ކުރުމާއި ނެތި ޮ‬

‫ތެދުވެރިކަމާއި ރިވެތި ވަޢުޡެވެ‪ .‬އޭނާގެ އަމަލުތަކުގައި‬

‫އަދި އާހިރަތް އެދޭ މީހާ‪ ،‬ދުނިޔޭގެ ޒީނަތްތެރިކަން‬

‫އެކަލޭގެފާނު ހަދީސް ކުރައްވާފައިވަނީ؛ އީމާންކަން‬

‫ރައްކާތެރިކުރާނެ‪ .‬އެއީ ތިމާގެ ކަންފަތުން އަހާ ކޮންމެ‬

‫ހުންނާނީ އިހުލާސާތެރިކަމާއި ސީދާ ކަމެވެ‪.‬‬

‫ދޫކޮށްލާހުށި ކަމެވެ‪ .‬ފަހެ‪ ،‬މި ކަންކަން މި ގޮތަށް‬

‫ހަތްދިހަ އެތައް ބަޔަކަށް ބެހިގެންވެ އެވެ‪ .‬ލަދުވެތިކަމަކީ‬

‫ކންމެ މަންޒަރަކާއި‬ ‫އަޑަކާއި ތިމާގެ ލޮލުން ދެކޭ ޮ‬

‫އީމާންކަމުގެ ބައިތަކުގެ ތެރެއިން އެއް ބައެވެ‪.‬‬

‫ކންމެ ލަފްޒެއްމެ އައްސަވައި‬ ‫ތިމާގެ ދުލުން ބޭރުކުރާ ޮ‬

‫ނުކުރެވޭހާ ގިނަ ނިއުމަތްތަކެއް އަޅުގަނޑުމެންނަށް‬

‫ވޑިގެންވާ ﷲ ސުބްހާނަހޫ ވަތައާލާ އަށް‬ ‫ބައްލަވާ ޮ‬

‫ދެއްވައިފަ އެވެ‪ .‬މި ކައުނުގައި ވާހައި އެއްޗެއް‬

‫މި ނަބަވީ ބަސްފުޅުން ލިބޭ އިރުޝާދަކީ‪،‬‬

‫ވޑިގެންވާނެތީ އެކަމަށް އޭނާ ލަދުވެތިވާތީ‪.‬‬ ‫އެނގި ޮ‬

‫އިންސާނާގެ ހިދުމަތުގައި ލެއްވެވި އެވެ‪ .‬އިންސާނާ‬

‫މައިގަނޑު ހަތަރު ކަމެއް ފުރިހަމަވެގެން މެނުވީ‪ ،‬ﷲ‬

‫އަޅުގަނޑުމެން އެންމެ ފުރަތަމަ ލަދުވެތިވާން‬

‫ގތުން‪ ،‬އެ ނިއުމަތްތަކުގެ‬ ‫އިމްތިހާން ކުރެއްވުމުގެ ޮ‬

‫ސުބްޙާނަހޫ ވަތަޢާލާއާ މެދުގައި އެ މީހެއްގެ ހިތުގައި‬

‫ޖެހެނީ‪ ،‬އެކަލާނގެ އަޅުގަނޑުމެންގެ މައްޗަށް‬

‫ބޭނުން ހިފުމުގައި އިހުތިޔާރާއި ބާރު ދެއްވި އެވެ‪ .‬މާތް‬

‫ލަދުވެތިކަމެއް ނުއުފެދޭނެ ކަމެވެ‪.‬‬

‫އެހީމެވެ؛ ْ‬ ‫(ال َحيَا ُء الَ يَأْتِي ِإالَّ ِب َخي ٍْر) ލަދުވެތިކަމުގެ‬

‫ބައްލަވާވޮޑިގެންވާތީ އެވެ‪ .‬އެކަލާނގެ އަޅުގަނޑުމެންގެ‬

‫ގތަށް އެ ނިއުމަތްތަކުގެ ބޭނުން‬ ‫ﷲ ހުއްދަ ކުރެއްވި ޮ‬

‫އޭގެ ތެރެއިން ފުރަތަމަ ކަމަކީ‪ ،‬ބޮލާއި އެ ބޮލާ‬

‫ވޑިނުގަންނަވާ އެންމެ ހިނދުކޮޅެއް‪،‬‬ ‫މައްޗަށް ބައްލަވާ ޮ‬

‫ކުރުމާއި އެކަލާނގެ ނަހީ ކުރެއްވި ކަންކަމުގައި އެ‬

‫ގުޅިފައިވާ އެހެން ގުނަވަންތައް ރައްކާތެރިކުރުމެވެ‪ .‬މި‬

‫ޔ ކަމެއް މެނުވީ ނުލިބޭ ހުއްޓެވެ‪ .‬އިމާމް‬ ‫ސަބަބުން ހެ ޮ‬

‫ކޅެއްގެ ބިލިއަން ބައިކުޅަ ބައިގެ‬ ‫ނުވަތަ ހިނދު ޮ‬

‫ނިއުމަތްތަކުގެ ބޭނުން ހިފުމުގެ އިހުތިޔާރު ދެއްވި އެވެ‪.‬‬

‫އިރުޝާދުގެ މުރާދަކީ‪ ،‬މާތް ﷲ އަށް ކިޔަމަންތެރިކަން‬

‫ކިބައިގައި ހިލްމުވެރިކަމާއި ލަދުވެތިކަމުގެ ސިފަ ހުރެއްޖެ‬ ‫ނަމަ އެ މީހަކު ދެކެ ﷲ ސުބްހާނަހޫ ވަތައާލާ‬ ‫ލޯބިވެވޮޑިގަންނަވާނެ ކަމެވެ‪ .‬އަދި ލަދުވެތިކަން ހިމެނެނީ‬

‫ލަދުވެތިކަމުގެ މާތްކަމާއި މަތިވެރިކަމާ ބެހޭ ގޮތުން‬ ‫ޞަޙީޙް ބުޚާރީ އާއި މުސްލިމްގައި ރިވާވެގެންވެ‬ ‫އެވެ‪ .‬ޢިމްރާން ބްނު ޙުޞައިން ރިވާކުރެއްވި އެވެ‪.‬‬

‫صلَّى‬ ‫ހަމަކަށަވަރުން ކީރިތި މާތް ނަބިއްޔާ މުޙައްމަދު ( َ‬ ‫سلَّ َم) މިފަދައިން ހަދީސް ކުރެއްވި އަޑު‬ ‫َّ‬ ‫للاُ َ‬ ‫علَ ْي ِه َو َ‬

‫ކަންފަތަކުން ނާހާނެ‪.‬‬

‫މި ތިން ސިފަ އެ މީހެއްގެ ހިތުގައި އަށަގެންފައިވާ‬

‫عى َو ْليَحْ فَظِ ْالبَ ْ‬ ‫طنَ َو َما َح َوى َو ْليَ ْذ ُك ِر ْال َم ْوتُ‬ ‫َّ‬ ‫س َو َما َو َ‬ ‫الرأْ َ‬ ‫َو ْال ِبلَى َو َم ْن أ َ َرا َد ْالخِ َرة َ ت َ​َركَ ِزينَةَ ال ُّد ْنيَا فَ َم ْن فَعَ َل َذلِكَ‬

‫‪ -2‬މާތް ﷲ ނަހީ ކުރައްވާފައިވާ ތަންތަން އޭނާގެ‬ ‫ލލަކުން ނުބަލާނެ‪.‬‬ ‫ޮ‬ ‫އޑުވުމާއި އާޑަފުރައްސާރަ‬ ‫‪ -3‬ދޮގުހެދުމާއި ދެބަ ޮ‬

‫ﷲ ސުބްޙާނަހޫ ވަތަޢާލާ ވަނީ ގުނައި އަދަދު‬

‫ކޮށްފި މީހާ މާތް ﷲ އަށް ލަދުވެތިވުން ހަލްގު‬ ‫ގތުގައި ލަދުވެތިވެއްޖެ އެވެ‪.‬‬ ‫ވެގެންވާ ޮ‬

‫މުސްލިމްގެ އެހެން ރިވާޔަތެއްގައި ވަނީ‪ ،‬ލަދުވެތިކަމުގައި‬

‫މިންވަރު ވެސް ނުދެ އެވެ‪ .‬އެހެންކަމުން‪ ،‬އަޅުގަނޑުމެން‬

‫އެ މީހެއްގެ ހިތުގައި މާތް ﷲއާ މެދު ލަދުވެތިކަން‬

‫ގތުން މެނުވީ ތިމާގެ ބޮލާއި އެ ބޮލާ‬ ‫އަދާކުރުމުގެ ޮ‬

‫މުޅިން ވެސް ވަނީ ހެޔޮ ކަމެވެ‪.‬‬

‫ލަދުވެތިވާން ޖެހެނީ‪ ،‬އެކަލާނގެ ރުހިވޮޑިނުގެންނަވައިފާނެ‬

‫އުފެދިފައިވާ ނަމަ ބަދު އަހުލާގީ އަމަލުތަކާ ދުރުހެލިވާނެ‬

‫ގުޅިފައިވާ އެހެން ގުނަވަންތައް ބޭނުން ނުކުރުމެވެ‪.‬‬

‫ފަދަ ކިތަންމެ ކުޑަ ކަމެއް ވިޔަސް ކުރެވިދާނެތީ އެވެ‪.‬‬

‫އެވެ‪ .‬ހަޑިހުތުރު މުއާމަލާތްތައް ދޫކޮށްލާނެ އެވެ‪ .‬ހާރާމް‬

‫އެކަލާނގެ ފިޔަވައި އެހެން ފަރާތަކަށް ސަޖިދަ‬

‫ކބައި ހެއްޔެވެ؟ ލަދުވެތިކަމަކީ‬ ‫މާތް ލަދުވެތިކަމަކީ ޮ‬

‫އެކަމާ މެދު ލަދުވެތި ވާނީ‪ ،‬އީމާންތެރިކަމުގައި ސާބިތުވެ‬

‫ކަންތަކުން ނަފުސު ރައްކާތެރި ކުރާނެ އެވެ‪ .‬އޭގެ‬

‫ނުޖެހުމެވެ‪ .‬ﷲ ފިޔަވައި އެހެން ފަރާތަކަށް‬

‫ވޑިގަންނަވާ ސިފައެއް ކަމުގައި ވަނީ‬ ‫މާތް ﷲ ލޯބިވެ ޮ‬

‫ހުންނަ މީހާ އެވެ‪.‬‬

‫ބަދަލުގައި އޭނާގެ ނަފުސު އެދި ގޮވާނީ‪ ،‬މާތް ﷲ‬

‫އަޅުވެތިވުމަށް ކުރުނީސް ނުކުރުމެވެ‪ .‬ބޮލާ ގުޅިފައިވާ‬

‫ވާޖިބު ކުރެއްވި ކަންކަމާއިގެން މަޝްއޫލުވުމަށެވެ‪ .‬އޭނާގެ‬

‫ގުނަވަންތަކަކީ‪ ،‬ދެ ކަންފަތާއި ދެ ލޮލާއި އަނގަޔާއި ދެ‬

‫ބައިތަކުގެ ތެރެއިން ބައެއް ކަމުގައި ވަނީ ކީއްވެ‬

‫ހުންނާނީ ތިން ކަމެއް އެ މީހެއްގެ ކިބައިގައި‬

‫ނަފުސު ދައުވަތު ދޭނީ މަކާރިމުލް އަހުލާގުގެ ސިފައިން‬

‫ތުންފަތާއި ނޭފަތެވެ‪.‬‬

‫ހެއްޔެވެ؟‬

‫ފުރިހަމަވެގެންނެވެ‪.‬‬

‫ޒީނަތްތެރިވުމަށެވެ‪.‬‬

‫ނަމަވެސް އުފެދޭ ސުވާލަކީ‪ ،‬އެހައި މަތިވެރި އެހައި‬

‫ކީއްވެ ހެއްޔެވެ؟ އަދި ލަދުވެތިކަމަކީ އީމާންތެރިކަމުގެ‬

‫އެންމެ މަތިވެރި‪ ،‬އެންމެ މަތީ ދަރަޖައިގެ‪ ،‬އަދި‬

‫އެ މިންވަރަށް ހިތުގައި އީމާންތެރިކަން ހަރުލައި‬

‫ފުރަތަމަ ކަމަކީ‪ ،‬މާތް ﷲ ތިމާއަށް ދެއްވި‬

‫މާތް ﷲ އަށް ލަދުވެތިވުމަކީ ދުލުން ބުނެލާ‬

‫އެ މީހެއްގެ ހިތުގައި މާތް ﷲ އަށް ލަދުވެތިކަން‬ ‫ވޑިގެންނުވާ އަޑެއް‬ ‫އުފެދިފައިވާ ނަމަ މާތް ﷲ ރުހި ޮ‬

‫ބޑަށް ސަމާލުކަން ދޭންޖެހޭ ލަދުވެތިކަމަކީ‬ ‫އެންމެ ޮ‬

‫ނިއުމަތްތަކާއި އެކަލާނގެ ދީލަތިވަންތަކަމާއި‬

‫ބަހެއް ނޫނެވެ‪ .‬އެހެނެއް ކަމަކު އެއީ‪ ،‬މުއުމިނު‬

‫އޭނާގެ ކަންފަތަކުން ނާހާނެ އެވެ‪ .‬މާތް ﷲ ނަހީ‬

‫ﷲ ސުބްޙާނަހޫ ވަތަޢާލާގެ ޙަޟްރަތަށްޓަކައި ވާންޖެހޭ‬

‫އގާވަންތަކަން ތިމާގެ ހިތުގައި ސާބިތުވެފައިވުމެވެ‪.‬‬ ‫ޯ‬

‫އިންސާނާގެ ހިތުގައި ސާބިތުވެ‪ ،‬އޭނާގެ އަމަލުތަކުން‬

‫ލލަކުން ނުބަލާނެ އެވެ‪.‬‬ ‫ކުރައްވާފައިވާ ތަންތަން އޭނާގެ ޮ‬

‫ލަދުވެތިވުމެވެ‪ .‬އެންމެހައި މަހުލޫގުން ހަލްގު ކުރެއްވި‬

‫ދެ ވަނަ ކަމަކީ‪ ،‬އެކަލާނގެ އަޅުގަނޑުމެންނަށް‬

‫ފައުޅުވާ ސިފައެކެވެ‪ .‬މި ކަމާ ބެހޭ ގޮތުން‪ ،‬ޢަބްދުﷲ‬

‫އޑުވުމާއި އާޑަފުރައްސާރަ ކުރުމާއި‬ ‫ދޮގުހެދުމާއި ދެބަ ޮ‬

‫އިލާހަށްޓަކައި ވާން ޖެހޭ ލަދުވެތިވުމެވެ‪ .‬ތިބާ އަށް‬

‫އަމުރު ކުރެއްވި ކަންކަން ކުރުމުގަޔާއި އެކަލާނގެ މަނާ‬

‫އެކަލާނގެ ޒާތުފުޅު ނުފެނުނަސް‪ ،‬ތިބާ ވީ ކޮންމެ‬

‫ކުރެއްވި ކަންކަމުން ދުރުހެލިވުމުގައި އެންމެ ފުރިހަމަ‬

‫ބްނު މަސްޢޫދުގެ އަރިހުން ރިވާވެގެންވެ އެވެ؛‬ ‫علَ ْي ِه‬ ‫صلَّى َّ‬ ‫للاُ َ‬ ‫ކީރިތި މާތް ނަބިއްޔާ މުޙައްމަދު ( َ‬

‫މށުން ފަދަ ކަންކަމުން ދޫ ރައްކާތެރިކުރާނެ‬ ‫ނެތި ޮ‬

‫ކންމެ ހާލެއްގައި ތިބާގެ ހުރިހާ ކަމެއް‬ ‫ތަނެއްގައި ޮ‬

‫އަށް އަމަލު ނުކުރެވޭ ކަމުގެ ދެރަޔާއި މޮޅިވެރިކަން‬

‫ވޑިގެންވާ ކަލާނގެއަށްޓަކައި ވާން ޖެހޭ‬ ‫ދެކެދެނި ޮ‬

‫އިހުސާސް ކުރެވުމެވެ‪.‬‬

‫ކންމެ އަޑަކާއި‬ ‫އެވެ‪ .‬އެއީ ތިމާގެ ކަންފަތުން އަހާ ޮ‬

‫سلَّ َم)‪ ،‬އެކަލޭގެފާނުގެ އަޞްޙާބުންނަށް އެއް ދުވަހަކު‬ ‫َو َ‬ ‫ޙަދީޘްކުރެއްވިއެވެ؛ (ا ْستَحْ يُوا مِ نَ َّ ِ‬ ‫للا َح َّق ْال َحيَاءِ ) މާތް‬

‫ކންމެ ލަފްޒެއްމެ އައްސަވައި‬ ‫ދުލުން ބޭރުކުރާ ޮ‬

‫ލަދުވެތިވުމެވެ‪ .‬ފައުޅުގައި ކުރާ ކަންކަމާއި ސިއްރުން‬

‫ތިން ވަނަ ކަމަކީ‪ ،‬ތިބާ ވީ ކޮންމެ ހާލެއްގައި‬

‫ގތުގައި‪ ،‬ތިޔަބައިމީހުން‬ ‫ﷲ އަށް ލަދުވެތިވުން ހައްގު ޮ‬

‫ވޑިގެންވާ ﷲ ސުބްހާނަހޫ ވަތައާލާ އަށް‬ ‫ބައްލަވާ ޮ‬

‫ކުރާ ކޮންމެ ކަމެއްމެ އެންމެ މޮޅަށް ދެނެވޮޑިގެންވާ‬

‫ވީ ކޮންމެ ތަނެއްގައި‪ ،‬ފައުޅުގަޔާއި ސިއްރުގައި ތިބާ‬

‫އެކަލާނގެ އަށް ލަދުވެތިވާށެވެ‪ .‬ދެން އެ ބޭކަލުން‬

‫ވޑިގެންވާނެތީ އެކަމަށް އޭނާ ލަދުވެތިވާތީ އެވެ‪.‬‬ ‫އެނގި ޮ‬

‫ކަލާނގެއަށްޓަކައި ވާން ޖެހޭ ލަދުވެތިވުމެވެ‪.‬‬

‫ކުރާ ހުރިހާ ކަމެއް އެކަލާނގެ ދެކެދެނެވޮޑިގެންވާކަން‬

‫ދެންނެވި އެވެ‪ .‬މާތް ﷲ އަށް ހަމްދުކުރަމެވެ‪ .‬އޭ ﷲ‬

‫(ނުނިމޭ)‬

‫ތާއަބަދުމެ ހަނދާނުގައި ހުރުމެވެ‪.‬‬

‫ގެ ނަބިއްޔާ އެވެ! ތިމަންބޭކަލުން މާތް ﷲ އަށް‬

‫ލަދުވެތިކަމަކީ‪ ،‬ސިއްރާއި ފައުޅުގައި އަލިކަމާއި‬

‫ކންމެ މަންޒަރަކާއި ތިމާގެ‬ ‫ތިމާގެ ލޮލުން ދެކޭ ޮ‬

05 March 2025

2025 ް‫ މާ ޗ‬05

ް‫އިއުލާނ‬

mihaaru.com

05 March 2025

2025 ް‫ މާ ޗ‬05

www.edition.mv

ް‫އިއުލާނ‬

mihaaru.com

‫‪mihaaru.com‬‬

‫ކުޅިވަރު‬

‫އެތުލެޓިކޯގެ މައްޗަށް ރެއާލުން ހަނި އެޑްވާންޓޭޖެއް ނަގައިފި‬

‫ރެކޯޑް މޮޅަކާ އެކު ާއސެނަލް ކުއާޓާއާ ގާތަށް‬