Goede Voornemens

MEDIAPLANET

Doelen, Discipline & Doen: goede voornemens volgens oud-commando Ray Klaassens

Uit onderzoek blijkt dat de meeste goede voornemens op 12 januari al stranden. Hoe vind je de wilskracht en het doorzettingsvermogen om nieuwe gewoontes wél vol te houden? Met deze hands-on tips van oud-commando, spreker en inspirator Ray Klaassens zorg je ervoor dat je 2024 niet ingaat als Sjaak Afhaak, maar juist met persoonlijk leiderschap.

HOE HOUD JE GOEDE VOORNEMENS VOL? “Het begint bij de allerbelangrijkste vraag als je iets gaat doen wat moeilijk is: wáárom wil ik dit? Daarbij moet je jezelf afvragen dat als je het niet zou doen, wat er dan erger wordt. Als je daar goed over nadenkt, kom je uit op zaken als een ziektebeeld, sociale moeilijkheden, of zelfs een zaak van leven of dood. Dat zorgt voor urgentie.

Als de urgentie groot genoeg is, zul je merken dat het de pijn waard is om door te zetten.”

KUN JE DAAR EEN CONCREET VOORBEELD VAN GEVEN? “Stel, je wil vijf kilo afvallen. Dat draait helemaal niet om een exact aantal kilo’s. Als je daar dieper over nadenkt, ligt er iets anders aan ten grondslag: een gezondheidsdoel. Het proces is dat je gezonder wordt: je bent meer gaan bewegen, anders gaan eten… Dat proces zou het doel moeten zijn. Dat je daardoor kilo’s afvalt, is daar een resultaat van.”

dat je 24/7 de sportschool in kan, want dan kun je ook veel afzeggen.

Als er een groepsles of personal trainer op je wacht, dan werkt dat stimulerend. Dat zijn allemaal trucjes om te zorgen voor een stok achter de deur.”

HOE PAS JIJ IN HET DAGELIJKSE LEVEN TOE WAT JE HEBT GELEERD BIJ DE SPECIAL FORCES? “Beschouw een doel als een obstakel - iets wat weerstand en energie kost. Het gedrag wat nodig is om dat te overwinnen, beschrijf ik als persoonlijk leiderschap. Want je hebt altijd de keuze om iets niet te doen of juist wel te doen. Als je het wél doet, neem je de leiding over je eigen gedachten en zet je dat om in acties. Dat is persoonlijk leiderschap.

Dat heb ik geleerd bij de commando’s. Als we iets niet deden, degradeerde de situatie waarin we zaten. Je moest in het hier en nu energie leveren om morgen een betere dag te hebben. Dat geldt ook voor goede voornemens.”

“Het proces zou het doel moeten zijn”

NIEMAND HEEFT NATUURLIJK CONSTANT EEN ‘RAY KLAASSENS’ NAAST ZICH OM ZICHZELF TE LATEN MOTIVEREN. HOE KUN JE DISCIPLINE AFDWINGEN BIJ JEZELF? “Voor discipline is geen pilletje of zalfje - het is een verandering van je mindset. Dat vinden veel mensen moeilijk. Dus je moet ervoor zorgen dat die discipline voor jou gaat werken. Dat kun je bijvoorbeeld doen door je sociaal te organiseren: streef samen met iemand een doel na. Maak een appgroep aan om elkaar gezamenlijk te motiveren. Spreek je doelen uit. Schrijf je waarom-doel uit om het concreet te maken. Neem een abonnement op de sportschool - niet

WAT IS VERDER BELANGRIJK BIJ HET INBOUWEN VAN NIEUWE GEWOONTES? “Het heeft niks te maken met wat je bedenkt, maar wat je moet doen.

Zodra je het niet doet, gaat het nooit lukken. Dan kun je honderd interviews zoals deze lezen, maar dan gaat het niet werken. Dat is de slogan die ik vaak gebruik: als je het niet doet dan wordt het niks.”

WAT ZIJN JOUW GOEDE VOORNEMENS? “Balans. Dat is bij mij redelijk doorgeslagen in het professionele.

Mijn streven is om dat meer in balans te brengen met mijn privéleven, vrije tijd en hobbies.”

Met deze vijf tips lukt het jou je sportdoel van 2024 te behalen!

2024 - Een jaar vol nieuwe kansen! Heb jij jezelf voorgenomen écht wat vaker te gaan sporten? Of het gevecht aan te gaan met de weegschaal? Met deze vijf tips behaal jij je sportdoelen gegarandeerd!

1. FORMULEER EEN HAALBAAR DOEL Tien kilo afvallen in één week tijd, de borstomvang krijgen van Arnold Schwarzenegger na een maand trainen en vijf kilometer rennen binnen tien minuten. We kennen allemaal wel iemand die met dit soort uitspraken strooit alsof het confetti is. Deze overdreven doelen zullen eerder tot frustratie dan tot motivatie leiden. Maak je doelen realistisch en haalbaar, zodat je op een gezonde manier jouw persoonlijke successen kan behalen!

2. MEERDERE WEGEN LEIDEN NAAR HET EINDDOEL Stel je voor: jouw doel is om twintig kilo af te vallen. Een mooie uitdaging die je niet in een paar weken voltooid. Om je doel behapbaar te maken en het behalen ervan makkelijker te maken, is het slim om dit grote doel op te splitsen in kleinere doelen. Richt je bijvoorbeeld eerst op het verliezen van twee kilo in de eerste maand. Het behalen van dit subdoel

voelt al als een overwinning en geeft je een dosis frisse motivatie.

3. VALLEN EN WEER OPSTAAN Hoe sterk je ook in je sportschoenen staat, een fout is snel gemaakt. Het is dan ook niet erg wanneer je na een avondje stappen in de kebabzaak op de hoek belandt of na een lange werkdag liever je bed induikt dan de sportschool onveilig maakt. Gezondheid draait om balans - af en toe genieten hoort daar ook bij.

Herpak jezelf en accepteer dat het gebeurd is.

Je vooruitgang gaat echt niet verloren na een kleine fout!

4. VOL VERWACHTING… Ken je dat: na een intensieve workout loop je vol zelfvertrouwen richting de spiegel om je progressie eens even goed te bekijken. Je verwacht op zijn minst een mooi resultaat, zoals een goed zichtbare fourpack, na dit harde werk, toch? Om de motivatie voor het behalen van je sportdoelen hoog te houden, is

het cruciaal om niet te snel te veel te verwachten. Geef niet op wanneer je binnen een paar dagen geen zichtbaar resultaat ziet. Rome is immers ook niet in een dag gebouwd!

5. EEN VOOR ALLEN, ALLEN VOOR EEN

JADEY SWINKELS

Roep je jaarlijks vol overtuiging dat je dit keer echt je doelen gaat verwezenlijken, maar merk je dat je goede voornemens nog sneller verdwijnen dan die schaal oliebollen op oudejaarsavond? Dan is een ervaren coach de uitkomst! Samen kunnen jullie strategieën ontwikkelen, obstakels overwinnen en successen vieren. Alleen is ook maar zo alleen.

MARKETEER

CREATIVE XXL NUTRITION

Win gratis supplementen van XXL Nutrition Wil jij ondersteund worden tijdens het behalen van je sportdoelen? Scan de QR-code en maak kans op een gratis voorraad hoogwaardige supplementen van XXL Nutrition. Go beyond your limits met XXL Nutrition!

Dit artikel is mede mogelijk gemaakt door XXL Nutrition.

Project Manager: Ruth Bon Associate Industry Manager Sustainability: Guido van Onlangs Business Developer: Daan van den Ende Managing Director: Britt Welters Head of Content & Digital: Daphne Mollema Web Editor & Designer: Machteld van Duijvenbode Credits cover: Dominique Egging Gedistribueerd door: de Telegraaf, december 2023 Dit is een bijlage bij de Telegraaf. De inhoud van deze bijlage valt niet onder de hoofdredactionele verantwoordelijkheid van de Telegraaf. Copyright Mediaplanet Publishing House: Volledige of gedeeltelijke verveelvoudiging, openbaarmaking of overname van deze publicatie is slechts toegestaan met toestemming van de uitgever, met bronvermelding. E-mail redactie: nl.info@mediaplanet.com

KELS

ON

MEDIAPLANET

Dit artikel is mede mogelijk gemaakt door Body&Fit.

LEES MEER OP WWW.PLANETLIFESTYLE.NL

Feiten en fabels: train je kennis over sport en eiwitten Het onderscheiden van waarheden en misvattingen over spieropbouw en het kiezen van de juiste eiwitrijke voeding kan een flinke uitdaging zijn.

Hoog tijd om de feiten en fabels naast elkaar te leggen met fitnesscoach, ‘natural bodybuilder’, en Body&Fit-ambassadeur Kaz van der Waard.

SPIEREN GROEIEN ALLEEN ALS JE ELKE DAG TRAINT Feit / fabel: “Spieropbouw bestaat uit verschillende aspecten. Rust is daar één van; je spieren hebben rust nodig om te groeien. Sterker nog: dagelijks trainen gaat het proces uiteindelijk tegen. Het is aan te raden niet vaker dan zes keer in de week te trainen. Echter, voor optimale spiergroei is het wel aan te raden om elke spiergroep twee keer per week te trainen. Dit kun je doen door bijvoorbeeld twee à drie dagen een full body schema te volgen. Of wanneer je vaker wilt trainen, kun je spiergroepen opsplitsen. Zo kun je bij vier tot zes dagen denken aan een upperlower schema of een push-pull-legs schema.”

HOE MEER JE TRAINT, HOE SNELLER JE SPIEREN GROEIEN Feit / fabel: “Meer is niet per definitie beter.

Het gaat ook om hóe je traint. Er zijn allerlei factoren die invloed hebben op je spiergroei, hierbij kun je denken aan: je voeding, de manier van trainen en je rust.”

LEEFTIJD HEEFT INVLOED OP SPIERGROEI Feit / fabel: “Ouderen hebben meer moeite met spiermassa opbouwen. Spierbehoud en gewenning voor je lichaam spelen daarbij een rol.

Als je vroeg begint met sporten, heb je daar op latere leeftijd veel profijt van. Dat sluit niet uit dat wanneer je op een latere leeftijd begint met sporten, het geen voordelen heeft. Het is zelfs juist aan te raden voor ouderen om veel te blijven bewegen.”

ALLEEN EIWITRIJK VOEDSEL IS VOLDOENDE VOOR SPIERGROEI Feit / fabel: “Dit is een veelgemaakte beginnersfout. Uit voeding haal je alles wat je lichaam nodig heeft. Dat gaat verder dan alleen maar

eiwitten. Het gaat om gebalanceerd eten, want de rest van de voedingsstoffen heb je nodig om de opname van de eiwitten zo efficiënt mogelijk te maken. Eiwitten zijn uiteraard wel essentieel voor spiergroei. Ik raad aan om iedere dag minimaal 1,6 gram eiwitten per kilo lichaamsgewicht binnen te krijgen. Eiwitpoeder, zoals Whey Perfection, kan daarbij helpen.”

HYDRATATIE IS BELANGRIJK Feit / fabel: “Dat lijkt me duidelijk. Maar dat betekent niet dat het in de praktijk genoeg wordt toegepast… Voor sporters raad ik aan om meer dan twee liter water per dag te drinken, maar over het algemeen is het belangrijk om goed te hydrateren voor het functioneren van je lichaam, geest en organen. Veel krachttrainers nemen ook creatine zoals Creatine Creapure. Wil je dat dat goed werkt, dan heb je ook genoeg vocht nodig.”

SPIEREN BLIJVEN ALTIJD GROEIEN ALS JE BLIJFT TRAINEN Feit / fabel: “Ik ben daar een goed voorbeeld van: ik train al ruim twaalf jaar, maar pakweg de afgelopen zes jaar groei ik eigenlijk niet meer.

Ik weet ook niet of je het moet willen dat je voor altijd blijft groeien. Dat kan niet op een natuurlijke manier. Dat betekent niet dat je op een gegeven moment geen doelen meer kan stellen.

Je kan je dan gaan richten op prestaties, nieuwe uitdagingen of andere sportvormen.”

JE KUNT VET OMZETTEN IN SPIEREN Feit / fabel: “Als je net begint met sporten kun je enigszins afvallen terwijl je spieren opbouwt.

Vet wordt echter niet direct omgezet in spieren. Het kan wel zo zijn dat je spiermassa groeit waardoor je procentueel meer spiermassa hebt ten opzichte van vet in de periode daarvoor.

Het is overigens wel zo dat een lichaam met

veel spiermassa meer verbrandt in ruststand dan een lichaam met minder spiermassa. Dat gaat natuurlijk niet automatisch, daar moet je wel wat voor doen.”

EIWITINNAME IS ESSENTIEEL Feit / fabel: “Absoluut. Zowel voor sporters als voor niet-sporters. Je lichaam heeft het écht nodig. Bij sport is dat essentieel voor zowel spiergroei als spierherstel.”

VEGAN EIWITPOEDER IS MINDER EFFECTIEF DAN DIERLIJK EIWITPOEDER Feit / fabel: “Dat is een veelgehoorde misvatting, maar niet elke plantaardige eiwitbron bevat alle essentiële aminozuren. Het is daarom belangrijk dat wanneer je een vegan shake neemt, je kiest voor een poeder dat is opgebouwd uit meerdere plantaardige eiwitbronnen, zoals Vegan Protein.”

DIEET IS BELANGRIJK Feit / fabel: “Met een slecht dieet wordt het een stuk lastiger om goede resultaten te behalen.

Houd bijvoorbeeld eens drie willekeurige dagen nauwkeurig bij wat je eet en drinkt, met behulp van een app. In het begin is het ongetwijfeld heel confronterend hoe weinig voedingsstoffen, zoals eiwitten, je binnenkrijgt. Maar dat maakt het juist enorm inzichtelijk. Weet wat je eet. Daarna wordt het steeds eenvoudiger. Op een gegeven moment gaat het zowat vanzelf.”

KAZ VAN DER WAARD AMBASSADEUR BODY&FIT

WIL JIJ ER VOOR ZORGEN DAT JE ELKE DAG VOLDOENDE EIWITTEN BINNENKRIJGT? SCAN DE QR-CODE.

03

04 LEES MEER OP WWW.PLANETLIFESTYLE.NL

‘Beleggen is minder complex dan veel mensen denken’ Job Langeveld (25) begon zo’n vijf jaar geleden met beleggen. Sindsdien startte hij zijn eigen online platform, Koerstijgers, om jongeren te enthousiasmeren en bewust te maken over (de kracht van) beleggen. Hij licht toe.

WANNEER EN WAAROM BEN JE ZELF BEGONNEN MET BELEGGEN? “Ik realiseerde me dat je in het dagelijkse leven enorm veel in aanraking komt met beursgenoteerde bedrijven en bijdraagt aan hun succes: de telefoon die je uitkiest, de supermarkt waar je naartoe gaat, het streamingplatform waar je een film op kijkt… Je draagt dus bij aan het succes van die bedrijven zonder dat je ervan profiteert. Hoe mooi is het om daar vervolgens ook van te profiteren?”

WAT VOND JE VAN DE DREMPEL OM TE BEGINNEN MET BELEGGEN? “Beleggen is een stuk minder complex dan veel mensen denken. Ik kwam er al snel achter dat je niet veel geld, tijd of kennis nodig hebt om te beginnen met beleggen. Als je iedere maand inlegt wat je kan missen, dan kun je gelijk aan de slag. Met Scalable Capital kan je bijvoorbeeld al beginnen met investeren in een beleggingsplan vanaf €1 per maand.”

misvattingen over beleggen

Nu steeds meer mensen beleggen, is het tijd om misvattingen voor eens en altijd achter ons te laten. Expert Marc Braun helpt drie misverstanden over beleggen de wereld uit.

BELEGGEN IS ALLEEN VOOR RIJKE MENSEN

ker zoals Scalable Capital te beleggen, kan dat een paar procent rendement per jaar schelen.

Op lange termijn kan dat enorm oplopen. De bank rekent bijvoorbeeld kosten voor personeel en het kantoor. Die kosten heb je via een broker (een stuk) minder. Ander advies is om beleggingen te spreiden over verschillende sectoren en landen. Als er dan een crisis is, dan dekt dat je portefeuille. Tot slot: beleg alleen met geld dat je kan missen. Zorg voor een buffer voor jezelf.”

“Je hebt niet veel geld nodig om te beginnen met beleggen. Het instapbedrag is maar net wat je zelf kunt missen. Beleggen brengt nou eenmaal risico’s met zich mee. Het kost slechts een paar minuten en klikken om een ETF-beleggingsplan op te zetten. Daarbij: beleggen draait niet alleen om winst op korte termijn. Op lange termijn komt de notie van compound interest om de hoek kijken: het effect van ‘rente-op-rente.’ Met andere woorden: niet alleen rente over je beginkapitaal, maar ook over rente die je al hebt ontvangen. Daardoor is er veel meer te verdienen op de lange termijn, ook met een lager startkapitaal.”

WAAROM BELEG JE SPECIFIEK MET SCALABLE CAPITAL?

HET IS NOODZAKELIJK OM CONSTANT DE MARKT TE TIMEN

“Scalable Capital heeft een aantal voordelen die ik prettig vind. Het automatische beleggen bijvoorbeeld, waarmee je kan instellen hoeveel je per maand wil beleggen in een bepaalde asset. Dat bedrag wordt door Scalable Capital ingezet, ongeacht de koers van een ETF (exchange-traded fund).

Daarnaast is Scalable Capital’s rentepercentage bijzonder hoog als je het vergelijkt met Nederlandse banken. Op het moment is dat vier procent rente over de eerste vier maanden op tegoed tot 1 miljoen euro! Dat is ook een uitkomst voor mensen die willen sparen.”

“Je hoeft zeker niet constant de markt te monitoren om succesvol te beleggen. Er zijn zelfs geautomatiseerde beleggingsplannen die op de achtergrond doorlopen zodat je je met andere zaken bezig kan houden. Daarbij is het wel goed om op de hoogte te blijven van nieuws over de wereld en de economie, en om te leren begrijpen hoe deze met elkaar verbonden zijn. Begin klein en diversifieer, en bouw vanuit daar je kennis verder uit.

“Beleggen is minder complex dan veel mensen denken”

WAT IS JE ADVIES VOOR STARTENDE BELEGGERS?

Constante monitoring, minimumbedragen & ‘beating the market’:

“Het is goed om zo vroeg mogelijk te beginnen met beleggen, dan heb je een effect van rente-op-rente. Mensen begrijpen die kracht van compound interest vaak niet. Daardoor kun je over een periode van bijvoorbeeld dertig jaar een groot bedrag bij elkaar krijgen. Veel mensen betalen hoge kosten als ze via hun bank beleggen, wat heel zonde is. Door bij een bro-

JOB LANGEVELD EIGENAAR KOERSTIJGERS

SCAN DE QR-CODE EN DOWNLOAD DE APP!

“Je hoeft zeker niet constant de markt te monitoren om succesvol te beleggen” Het belangrijkste gedeelte van leren is niet de theorie. Het is over jezelf leren: hoe ga je om met risico’s? Hoe reageer je op een stijging of daling van tien procent? Daarom is het goed om vroeg en klein te beginnen. Zo raak je bekend en vertrouwd met je eigen reactiemechanisme.”

JE MOET ‘DE MARKT VERSLAAN’

Tijd is geld: het rente-op-rente-effect Ontwikkeling van een initiële investering van €5000 in combinatie met maandelijkse investeringen van €50 tegen een rendement van 5 procent per jaar over 30 jaar.

“Vaak horen we dat de markt gebruikt wordt als benchmark. Maar uiteindelijk is het doel van ‘beating the market’ niet het juiste. Vooral omdat het enorm ingewikkeld is om consequent de markt te blijven verslaan. Het S&P index vs. active (SPIVA) onderzoek laat zien dat na één jaar 60 procent van de Amerikaanse large-cap-fondsbeheerder slechter presteert dan hun benchmark. Dat percentage wordt na verloop van tijd steeds hoger. Na vijftien jaar presteert zelfs 92 procent onder de markt, als je de S&P 500 index in de Verenigde Staten als benchmark gebruikt. In plaats van ‘beating the market,’ zou beleggen juist moeten gaan over alternatieven verslaan: wat zou je doen als je niet zou beleggen?

Zou het geld dan op je eigen bankrekening staan?

Bij Scalable Capital – waar ik Country Manager ben – bieden we bijvoorbeeld vier procent rente over de eerste vier maanden tot 1 miljoen euro met PRIME+ Broker. Dat zijn vergelijkingen die je moet maken: vergeleken met andere opties is het rendement op de markt misschien behoorlijk goed.”

MARC BRAUN COUNTRY MANAGER SCALABLE CAPITAL Deze pagina is mede mogelijk

Totaal rendement: 38,473.02 Euro

Totaal maandelijkse stortingen: 18.000,00 Euro

Eenmalige inleg: 5.000,00 Euro

gemaakt door Scalable Capital.

LEES MEER OP WWW.PLANETLIFESTYLE.NL

MEDIAPLANET

Spaarkansen voor je portemonnee in 2024 De afgelopen jaren waren voor veel Nederlanders niet eenvoudig. Na de coronacrisis werd alles een stuk duurder dankzij inflatie. Extra zout in de geldwonden: de spaarrentes bleven laag en spaargeld smolt als sneeuw voor de zon.

G

elukkig ziet het er goed uit: het komende jaar biedt kansen voor je portemonnee. Eelco Habets, algemeen directeur van spaarplatform Raisin Nederland, legt uit: “De inflatie schommelt weer rond het streefniveau van twee procent, maar de rentes van de Europese Centrale Bank (ECB) zullen nog een tijdje een stuk hoger liggen. Een lage inflatie en hoge spaarrentes betekent: je spaarvarken kan al snel een paar pondjes erbij krijgen in 2024.”

SLIM (BE)SPAREN IN 2024 Maar hoe te besparen op uitgaven die niet snel zichtbaar zijn? Habets: “Over alles boven de tien of twintig euro denk je waarschijnlijk wel twee keer na. Maar een maand heeft dertig dagen, en zo wordt twee keer per dag een kopje koffie van drie euro al snel bijna tweehonderd euro!” Hetzelfde geldt voor abonnementen. “Negentien euro per maand is bijna 230 euro per jaar.”

Slim sparen werkt met hetzelfde principe: kleine beetjes maken een enorm verschil. Verschuif tienduizend euro van je betaalrekening naar een spaarrekening met twee procent en dit levert begin 2025 maar liefst 200 euro meer rente op. Habets favoriete tip: knip spaargeld op. “Leg wat je een poos niet nodig gaat hebben opzij op een spaardeposito. Zo krijg je al snel weer een extra procent rente: nog eens 100 euro op iedere tienduizend euro. Ieder jaar weer!”

PENSIOENPLANNING De nieuwe aanstaande pensioenwet maakt het belangrijker om ook zelf te sparen en beleggen voor een pensioen. Habets geeft de volgende tips mee:“Heb je nog minstens tien jaar de tijd en jaarruimte en/of reserveringsruimte? Dan is pensioenbeleggen met belastingvoordeel waarschijnlijk de beste keuze. Heb je minder lang? Dan kan pensioensparen slimmer zijn.”

Wanneer het belangrijk is om altijd bij het geld te kunnen of als er niet meer belastingvrij ingelegd kan worden, dan moet er in box 3 belasting betaald worden zodra boven de vrijstelling uitkomt.

Beleggingen worden voorlopig een stuk zwaarder belast dan spaargeld. Habets vat samen. “Of je nu spaart of belegt voor je pensioen: belastingvrijstelling pakt altijd voordelig uit en helpt om mogelijke schommelingen in je pensioen onder het voorgestelde stelsel op te vangen. Maar dan kun je in beginsel niet bij je geld tot je de AOW-leeftijd bereikt.”

Wie meer uit z’n spaargeld wil halen, kan terecht op de website raisin.nl/2024 Dit artikel is mede mogelijk gemaakt door Raisin.

Geld moet (niet te veel) rollen:

het nut van een digitaal huishoudboekje Aan het einde van je geld nog een stukje maand over? Je bent niet de enige. Janneke (41) ging dit jaar aan de slag met een digitaal huishoudboekje. “We hebben eindelijk meer inzicht én grip op onze financiën.”

GESCHREVEN DOOR: LISETTE JONGERIUS

WAAROM BEN JE GESTART MET EEN DIGITAAL HUISHOUDBOEKJE? “Vanuit een behoefte om meer inzicht in onze financiën te krijgen. Mijn man en ik verdienen beiden goed, maar we merkten dat we eigenlijk weinig grip hadden op ons geld. En soms zelfs een stukje maand overhielden na het salaris. Geen prettig gevoel. Zeker niet gezien de huidige energieprijzen en andere grote, onverwachte uitgaven. Bovendien komen er over een paar jaar hogere kosten aan, als onze kinderen willen gaan studeren. Dan is sparen en helder hebben waar je je geld aan besteedt wel zo prettig. Begin 2023 besloten we dan ook om aan te slag te gaan met een digitaal huishoudboekje via Spendle.”

WELK INZICHT HEEFT HET JE GELEVERD? “Dat we best veel geld uitgaven aan zaken waarop je makkelijk kunt besparen.

Denk aan eten thuis laten bezorgen en koffiedrinken of lunches buiten de deur.

1.

Bankrekening koppelen

Op jaarbasis tikt dat echt behoorlijk aan.

Verder hebben we meer inzicht gekregen waar we wél geld aan willen uitgeven. Zoals het maken van een mooie reis, sparen voor de studie van de kinderen en een nieuwe auto.”

“Op dagelijkse basis vraag ik me nu regelmatig af: is deze uitgave het waard?”

HOE HEEFT HET BIJHOUDEN VAN JE INKOMSTEN EN UITGAVEN GEHOLPEN ANDERS MET JE FINANCIËN OM TE GAAN? “We overleggen veel meer bij grotere uitgaven.

Verder zorgt het voor een bepaalde mate van bewustwording. Regelmatig vraag ik me nu af: is deze uitgave het waard? Laten we een pizza bezorgen of kan ik ook gewoon even naar de supermarkt fietsen voor een verse maaltijd?

Het is heus niet zo dat we nooit meer iets leuks doen of niet meer buiten de deur eten. Maar

2.

Uitgaven indelen

3.

Budget instellen

we zijn ons meer bewust waaraan we ons geld spenderen.”

IS DIT AAN TE RADEN VOOR MENSEN DIE BEWUSTER WILLEN WORDEN QUA GELD? “Absoluut! Je krijgt veel meer inzicht qua je inkomsten en uitgaven. Daarbij kun je concreet aan de slag met spaardoelen. Bovendien is de app heel toegankelijk en simpel in gebruik. Het is heel prettig om al je financiën in één handig overzicht te hebben, juist als je rekeningen bij verschillende banken hebt.

Ook het inladen van de gegevens is een fluitje van een cent. Toegegeven, het rubriceren van al je uitgaven is eventjes monnikenwerk.

Maar daarna wijst het zich vanzelf. Ook fijn: je kunt via de app makkelijk leren budgetteren.

Ja, voor ons werkt een digitaal huishoudboekje enorm. We hebben nu echt meer grip op ons geld. Dat geeft een veel geruster gevoel!”

Dit artikel is mede mogelijk gemaakt door

4.

www.spendle.nl

Bewuste keuzes maken

SCAN DE QR-CODE EN START MET SPENDLE

05

LEESMEER MEEROP OPWWW.PLANETLIFESTYLE.NL WWW.PLANETLIFESTYLE.NL 06 LEES 06

MEDIAPLANET MEDIAPLANET

Gezond haar?

Pak de haarbehoefte aan!

Als je haar maar goed zit. Voor velen een dagelijkse en heel belangrijke routine. Maar wat als je haar niet meer zo zit? Wat als je haar beschadigd, vervaagd van kleur of dun en broos is? Dat kan een behoorlijke impact hebben, maar met de juiste haarverzorging die inspeelt op specifieke haarbehoeften is een goede haargezondheid eenvoudig binnen ieders handbereik.

GESCHREVEN DOOR: SANDRA ZUIDERDUIN

ie wel eens last heeft gehad van haaruitval, broos of beschadigd haar of een kleur die helemaal vervaagd is, weet er alles van. Als je haar niet goed zit, dan kan dat een behoorlijke impact hebben. “Je kapsel is nu eenmaal bepalend in hoe jij eruit ziet”, vindt ook Bastiaan van Lammeren. “Zit haar om wat voor reden dan ook niet goed, dan heeft dat direct impact op iemands zelfvertrouwen. Daarnaast is het ook bepalend voor hoe anderen je zien. Het is tenslotte de eerste indruk die ze van je krijgen.”

Verwend door het goede gevoel als hij bij de kapper wegliep, maar gefrustreerd dat hij het daarna zelf nooit zo kreeg, besloot hij zich nog verder te verdiepen. Haar is tenslotte emotie. Mensen moeten met een goed gevoel van de kapper vandaan gaan en dit ook de weken erna nog hebben.” Van Lammeren vond dit echter niet en besloot zijn horizon te verbreden om uiteindelijk bij het Australische haarverzorgingsmerk KEVIN.MURPHY uit te komen.

grediënten, omdat juist deze mild, rijk en niet verzwarend zijn voor het haar en de hoofdhuid. Ook bevat iedere haarverzorgingslijn één of meerdere unieke ingrediënten die inspelen op een specifieke haarbehoefte, zoals haverextract voor krullend haar. Hierdoor ontstaan gewichtloze en vriendelijke haarproducten die langdurig presteren, het haar stevigheid geven en bovendien parabeen- en sulfaatvrij zijn.”

‘BEHANDELPLAN’ “Een professioneel consult bij een kapper is belangrijk, omdat deze de behoefte van het haar en de producten die daarbij passen, kan bepalen. Als je je haar gezond wilt krijgen en houden, raden wij aan om gebruik te maken van goede producten en goede routines. Voor het reinigen, verzorgen en stylen heb je over het algemeen vaak een routine van maar vijf producten nodig: een detox wash die je haar en hoofdhuid mild maar grondig reinigt, een shampoo specifiek afgestemd op de haarbehoefte, een voedend masker, een verzorgende conditioner en een stylingproduct zoals een styling crème, spray of hittebeschermer.”

“Haar is tenslotte emotie”

Vooral het verhaal van de oprichter Kevin Murphy inspireerde hem hierin. Bij het werk van Kevin op modellen is het belangrijk dat haar snel en veel moet kunnen veranderen.

“Als hij dat met de verkeerde producten had gedaan, dan had hij letterlijk met zijn haar in zijn handen gestaan en had hij zijn carrière wel kunnen vergeten. Maar dat deed hij dus niet.” In plaats daarvan nam Kevin de beste gezichtsverzorging nauwkeurig onder de loep, vandaar Skincare for your Hair. Want waarom zouden al die mooie ingrediënten voor goede gezichtsverzorging, zoals haverextract, bergamot, zwarte peper, antioxidanten en vitamines niet kunnen werken voor je haar?

DE SHAMPOOS, CONDITIONERS EN MASKERS ZIJN GEÏNSPIREERD OP DE FILOSOFIE VAN DE SKINCARE Reinigen, verzorgen & voeden. “De basis voor alle producten zijn natuurlijke ingrediënten zoals vitamines, essentiële oliën, antioxidanten en plantenextracten gecombineerd met innovatieve skincare technologie. Vitamines hebben als voordeel dat ze het haar versterken en specifieke problemen aanpakken, terwijl antioxidanten helpen om het haar jong en gezond te houden. Daarnaast werken we zoveel mogelijk met natuurlijke in-

Waar vaak verwarring over ontstaat, is dat je je haar niet elke dag kunt wassen, omdat dit schadelijk is voor je hoofdhuid. Hoewel het niet nodig is om je haar elke dag te wassen, zijn de producten van KEVIN.MURPHY zeker geschikt voor dagelijks gebruik. “Dit omdat wij gebruik maken van rijke en voedende producten, die zo vol en rijk zijn dat je er echt maar een klein beetje van hoeft te gebruiken.” Maar welk product is dan geschikt voor mij? Dat is helemaal afhankelijk van de behoefte van jouw haar. Zo is er haarverzorging voor bijvoorbeeld chemisch behandeld- of door hitte uitgedroogd haar, ouder wordend- en afbrekend haar of juist een haarkleur die helemaal vervaagd is. “Ieder product heeft weer andere ingrediënten specifiek afgestemd op een bepaalde haarbehoefte.” Het mooie van KEVIN.MURPHY is dat we een weightless technology hebben die geschikt is voor alle soorten haartypes. Je kunt KEVIN.MURPHY dus gebruiken voor alle soorten haartypes en -texturen.

SCAN DE QR-CODE OM MEER TE LEREN OVER HAARVERZORGING

Dit artikel is mede mogelijk gemaakt door

BASTIAAN VAN LAMMEREN CEO KEVIN.MURPHY

LEES MEER OP WWW.PLANETLIFESTYLE.NL

MEDIAPLANET

De tanden én feiten op een rijtje Je glimlach is je visitekaartje, luidt het bekende credo. Het is dan ook begrijpelijk dat velen streven naar rechte tanden en een goede mondgezondheid.

Slotjesbeugels bieden al decennia lang uitkomst, maar zijn weinig populair op latere leeftijd. Aligners zijn de modernste vorm van tandcorrectie en kunnen tevens verschillende tandheelkundige problemen aanpakken.

Desalniettemin heersen er vele misvattingen. Dr. Lan Huong Timm van DR SMILE wordt aan de tand gevoeld en scheidt de zin van de onzin.

ALIGNERS KOMEN NIET IN DE BUURT VAN (DE WERKING VAN) TRADITIONELE BEUGELS “Aligners kunnen voor veel orthodontische problemen net zo effectief zijn als een traditionele beugel. Aligners worden gemaakt op basis van een geavanceerd behandelplan en materiaalwetenschap om tanden geleidelijk te verplaatsen. Ze zijn vooral effectief voor milde tot matige gevallen. Er wordt vooruitgang geboekt door voortdurende innovatie en een patiëntgerichte aanpak. Door nauw samen te werken met tandheelkundige professionals wordt ervoor gezorgd dat het traject van elke patiënt op maat wordt gemaakt en nauwlettend wordt opgevolgd voor de beste resultaten.”

MET ALIGNERS KUN JE ALLEEN ESTHETISCHE AANPASSINGEN MAKEN “Hoewel aligners de tanden weer recht kunnen zetten, kunnen ze ook functionele gebitsproblemen aanpakken.

Ze zijn ontworpen om verschillende misvormingen te corrigeren, niet alleen voor cosmetische doeleinden.”

ALIGNERS ZIJN ONCOMFORTABEL OM TE DRAGEN TIJDENS HET PRATEN OF ETEN “Aligners zijn ontworpen voor comfort en minimale spraakverstoring. Tijdens het eten of tandenpoetsen draag je ze niet, wat het makkelijker maakt in vergelijking met een traditionele beugel.”

ALIGNERS ZIJN ENKEL VOOR JONGE MENSEN GESCHIKT “Aligners zijn geschikt voor volwassenen. De effectiviteit wordt niet beperkt door leeftijd, maar door de aard en complexiteit van de beetanomalie (niet goed op elkaar passende tanden). Volwassen tanden kunnen nog steeds worden verplaatst en gecorrigeerd, in tegenstelling tot de misvatting dat orthodontie alleen effectief is tijdens de kindertijd of adolescentie. Bovendien zijn volwassenen zich meer bewust van het belang van een gezond gebit en de invloed ervan op het algehele welzijn en de esthetiek.”

ALIGNERS ZIJN ENKEL EFFECTIEF VOOR LICHTE GEBITSCORRECTIES “Aligners kunnen een breed scala aan tandheelkundige problemen behandelen, niet alleen kleine correcties.

De geschiktheid hangt echter af van het individuele geval. Hoewel ernaar gestreefd wordt om patiënten zoveel mogelijk te helpen, wordt er altijd prioriteit gegeven aan de gezondheid van de patiënt en de geschiktheid voor behandeling. Het selectieproces omvat een grondig tandheelkundig onderzoek om er zeker van te zijn dat de aligners geschikt zijn voor de specifieke orthodontische behoeften van de patiënt en dat de patiënt binnen het behandelbereik valt. Als onderdeel van het selectieproces wordt ongeveer 10 tot 15 procent van de patiënten afgewezen en doorverwezen naar orthodontische specialisten als ze buiten ons behandelbereik vallen.”

Dat kan weer door de beugel:

Stéphanie over haar onzichtbare aligners Als volwassene (opnieuw) een beugel? Steeds meer mensen doen het. Stéphanie Krijnen (28) vertelt over haar ervaringen met transparante aligners van DR SMILE. “Met tegenzin op de foto gaan, dat doe ik niet meer!”

GESCHREVEN DOOR: LISETTE JONGERIUS

EEN BEUGEL, HAD JE DAAR AL ERVARINGEN MEE? “Zeker. Als 13-jarige kreeg ik een blokbeugel, gevolgd door een slotjesbeugel. Drie jaar lang was dat eindeloos gehannes en vaak ook pijn lijden. Dat gedraai aan je slotjes en getrek in je mond, vréselijk. Daarbij duurde het hele proces ook erg lang. Telkens weer hoorde ik de orthodontist zeggen: ‘nog heel eventjes en je beugel mag eruit’. Maar dat gebeurde maar niet. Op een gegeven moment was ik het zat en eiste dat mijn beugel er eerder uit kon. Dat gebeurde. In eerste instantie was mijn gebit beter uit dan voorheen, maar mijn snijtanden stonden nog steeds iets te ver naar voren. Dat werd met de jaren alleen maar erger. Ook de rest van mijn gebit verschoof.”

WANNEER DACHT JE: MISSCHIEN MOET IK TOCH WEER EEN BEUGEL? “Als ik in de spiegel keek, merkte ik dat ik me steeds vaker aan mijn scheve tanden stoorde. En als er een foto van me werd genomen, deed ik dat met mijn mond dicht. Of zorgde dat ik van de zijkant werd gefotografeerd. Begin dit jaar stond ik voor de spiegel en schrok. Het leek wel alsof ik een tand miste! Dat was niet zo, maar het was wel duidelijk dat mijn gebit erg was verschoven. Tijd voor actie! Al googelend stuitte ik op de transparante aligners via DR SMILE. Dat leek me wel wat. Ik kreeg een 3D-scan waarna een behandelplan werd gemaakt waarin ik kon zien hoe mijn gebit eruit zou komen te zien. Daarvan was ik onder de indruk en ik wist meteen, ik ga ervoor!”

“Als er een foto van me werd genomen, deed ik dat vaak met mijn mond dicht” HOE ZIJN JE ALIGNERS BEVALLEN? “Goed! In totaal heb ik vijftien aligners gehad. De eerste paar dagen na een nieuw setje had ik daar wel een klein beetje last van, maar gelukkig werd dat vanzelf minder. Ook dat je de aligners uit moet doen met eten en daarna je tanden moet poetsen, was in het begin wennen. Maar dat weegt niet op tegen de voordelen. De aligners zijn onzichtbaar, dus de beugel zie je nauwelijks. En het is vooral fijn dat je zo snel resultaat hebt. Ik ben in februari 2023 begonnen en nu zo goed als klaar!”

EEN AANRADER? “Ik ben erg tevreden met het eindresultaat. Mijn scheve snijtanden zijn nu eindelijk verleden tijd! Het kost weliswaar wat, maar dan heb je ook wat. Ik zie het vooral als een mooie investering in mezelf. En met tegenzin op de foto gaan, dat doe ik niet meer. Ik durf mijn lach en gebit eindelijk weer te laten zien!”

DR. LAN HUONG TIMM CHIEF MEDICAL OFFICER DR SMILE

Deze pagina is mede mogelijk gemaakt door DR SMILE.

07

ADVERTORIAL

Strijd voor gelijkheid

DOE JIJ OOK MEE? SCAN DE QR-CODE

Oxfam Novib staat achter mensen die opstaan voor gelijkheid. Mensen die op hun eigen manier strijden tegen de groeiende verschillen. Tegen onrecht. Tegen klimaatverandering, dat de meest kwetsbaren het hardst raakt. Mensen die opkomen voor eerlijke lonen. Voor het recht zichzelf te kunnen zijn.

O

xfam Novib staat achter mensen die opstaan voor gelijkheid. Mensen die op hun eigen manier strijden tegen de groeiende verschillen. Tegen onrecht.

Tegen klimaatverandering, dat de meest kwetsbaren het hardst raakt. Mensen die opkomen voor eerlijke lonen. Voor het recht zichzelf te kunnen zijn. Dat doen we door te werken aan een wereld die in-

Met de Oxfam Novib cadeaukaart

clusief, veilig, rechtvaardig en duurzaam is. Samen met miljoenen mensen strijden we voor een wereld waarin iedereen gelijke kansen heeft, ongeacht gender, afkomst of huidskleur. Want alleen met elkaar pakken we ongelijkheid aan bij de wortel. Om zo de systemen die daarachter zitten voor eens en altijd te veranderen.

Afgelopen jaar werden Turkije, Syrië en Marokko getroffen door verwoestende

aardbevingen, met talloze doden en gewonden als gevolg. Wij kwamen zo snel als het kon in actie en zorgden samen met onze partnerorganisaties voor onder meer onderdak, eten en water. Ook zetten we ons in voor een einde aan het geweld tegen onschuldige burgers in Israël en Gaza. Verder streden we voor eerlijke belastingen, werkten we samen met jonge klimaatactivisten en versterkten we de stem van vrouwen wereldwijd.

LEES MEER OP WWW.PLANETLIFESTYLE.NL 09

Bouwen aan een eerlijke toekomst voor boeren en werknemers wereldwijd: de verhalen van Salina en Thomas

Wereldwijd leven er in Azië, Afrika en Latijns-Amerika talloze kleinschalige boeren en werknemers op plantages voortdurend in onzekerheid over hun inkomsten. Ze worden geconfronteerd met de schommelende wereldmarktprijzen, waardoor de opbrengst van hun oogst vaak ontoereikend is om hun gezin te onderhouden. Dit gebrek aan financiële stabiliteit weerhoudt hen ervan te investeren in hun bedrijven, de toekomst van hun kinderen, de lokale gemeenschap en het milieu. Klimaatverandering en de vergrijzing maakt de situatie nog uitdagender.

Hoe kunnen we dit doorbreken? Salina en Thomas delen hun verhaal.

SALINA EN THOMAS MARINDANY Salina en Thomas Marindany zijn koffieboeren uit Kenia. De familie Marindany woont met hun zes kinderen hoog in de bergen aan de rand van een bos. “Door de hoogte van 1.800 meter boven de zeespiegel valt er vaak meer regen dan in de lagergelegen gebieden. Maar door de klimaatverandering heeft ook dit gebied nu te kampen met het uitblijven van de regen en vrezen wij het ergste voor onze koffie oogst. Vorig jaar hadden we een oogst van 5 kilo bessen per koffieplant. We mogen blij zijn met een kilo per plant dit jaar, maar ik denk niet dat we dat halen”, vertelt Thomas.

Klimaatverandering is een van de grootste uitdagingen voor koffieboeren. Omdat de koffieplant extreem gevoelig is voor temperatuurschommelingen, loopt de productie ervan gevaar. In 2017 startte Fairtrade de eerste Fairtrade Climate Academy in Kenia. De Climate Academy is een programma dat boeren leert weerbaar te worden tegen klimaatverandering. Ook Salina heeft deelgenomen aan de Climate Academy.

Salina een maaltijd te koken op het biogas kookstel. “Ik voel me nu ook echt veel gezonder.”

GOED VOORNEMEN? LET OP HET FAIRTRADE KEURMERK! De feestdagen zijn net achter de rug en 2024 staat voor de deur. Heb je al nagedacht over je goede voornemens? Wat dacht je ervan om in 2024 meer Fairtrade producten te kopen? Fairtrade heeft als missie om de wereld eerlijker te maken, met gelijke kansen voor iedereen. Ze zetten zich al 35 jaar in om het leven van miljoenen boeren en werknemers op plantages wereldwijd te verbeteren, terwijl ze tegelijkertijd ons milieu beschermen. Dit is cruciaal, want vaak worden de boeren aan het begin van de keten over het hoofd gezien. En juist zij zijn degenen die zich keihard inzetten voor ons dagelijkse kop koffie of de cacao in onze favoriete chocoladereep.

“Ik voel me heel trots nu ik een eigen inkomen heb”

Maar wat doet Fairtrade precies? Door betere prijzen en eerlijke handelsafspraken krijgen Salina boeren de kans om zelf de regie te nemen. Fairtrade werkt uitsluitend samen met kleinschalige “We moeten bezuinigen maar we kunnen via de boeren in coöperaties, zodat ze sterker staan bij Fairtrade coöperatie rentevrij lenen voor maximaal onderhandelingen, hun boerderijen kunnen verbeteren en kunnen zes maanden. Daarnaast leren we over betere landbouwtechnieken, het investeren in kwaliteit. Lokale Fairtrade teams ondersteunen boeplanten van bomen en natuurlijk bemesten. Dat scheelt geld omdat we ren en werknemers op verschillende gebieden, zoals management, dan geen kunstmatige bemesting hoeven te kopen, wat ook nog eens duurzaamheid en veilige werkomstandigheden. Ze voeren ook heel slecht blijkt te zijn voor de aarde op de langere termijn.” diverse impactprogramma’s uit, gericht op klimaatverandering, gendergelijkheid, jongeren en het bestrijden van kinderarbeid. En Fairtrade zet zich tevens in voor gelijke kansen en rechten voor vrouwenee, Fairtrade producten hoeven niet per se duurder te zijn! Telijke boeren. Door training en educatie worden vrouwen sterker, zodat genwoordig zijn er ook veel huismerkproducten beschikbaar. Dus, ze gelijkwaardig kunnen meebeslissen in hun gemeenschap en thuis. wil je gemakkelijk een positieve impact maken in het nieuwe jaar?

Kies dan voor producten met het groen-blauwe Fairtrade keurmerk.

Salina: “Ik voel me heel trots nu ik een eigen inkomen heb. We delen Herkenbaar op meer dan 12.000 producten, zoals koffie, thee, choalles en bepalen samen waar we het aan uitgeven. Onze volgende colade, bananen en katoen. Doe je mee? Want samen maken we de investering wordt een koe. Via de Fairtrade Climate Academy hebwereld pas écht eerlijk. ben we namelijk een biogas installatie gekregen.” Stralend staat

De weg die jouw eten aflegt

Boer

Handelaar

Fabrikant

Deze pagina is mede mogelijk gemaakt door Fairtrade.

Supermarkt

Consument

10

LEES MEER OP WWW.PLANETLIFESTYLE.NL

De natuur door hun lens: het verhaal van wildlife fotografen en broers Joren en Casper Joren en Casper de Jager zijn broers én beide wildlife fotograaf. Ze gaan graag samen op pad om wilde dieren vast te leggen. Waar de broers verschillende voorkeuren kennen, is er één gemene deler: ze proberen de natuur zo mooi mogelijk in beeld te brengen.

oren heeft altijd al interesse gehad in wilde dieren. “Als kind heb ik samen met een buurmeisje onze voortuin omgedoopt tot ‘natuurgebied’. Er leefden allerlei insecten en zelfs salamanders. Dat vond ik erg interessant.” Jaren later kocht Joren zijn eerste camera en ging hij op reis naar onder meer Afrika. “Hier ontwikkelde ik echt mijn passie voor wildlife fotografie.” Joren fotografeert inmiddels ruim tien jaar en Casper is bijna vijf jaar geleden aangehaakt.

Hoewel Joren in het begin voornamelijk op reis fotografeerde, ging hij ook wel eens op pad in Nederland. “Ik wilde ook in mijn vrije tijd fotograferen en niet alleen op vakantie”, vertelt Joren. “Daarom ging ik op zoek naar wilde dieren in Nederland.” Zodoende haakte Casper een keer aan en samen gingen ze naar de Amsterdamse Waterleidingduinen.

Casper: “Ik had gelijk de smaak te pakken.”

VERRASSENDE MOMENTEN ÉN VERHALEN De afgelopen jaren hebben de broers veel verschillende dieren voor hun lenzen gehad. Joren’s favoriete foto neemt hem terug in de tijd. “Het is misschien niet de mooiste foto die ik ooit gemaakt heb, maar het is wel een moment dat me het meeste bijgebleven is. Ik mocht namelijk via iemand van de dassenwerkgroep en de lokale boswachter fotograferen in de buurt van een dassenburcht. Vele uren en tientallen muggenbulten later kwamen eindelijk de dassen naar buiten. Ik stond natuurlijk op een afstandje, maar toch kwamen de jonge dassen steeds dichterbij en eentje stond bijna aan mijn

schoenen te snuffelen. Dat moment zal ik nooit vergeten én het leverde een prachtige foto op.” Jorens favoriete foto kostte tijd en voorbereiding, terwijl Casper zijn favoriete foto eigenlijk per toeval schoot.

“Mijn favoriete foto is van een haas in een geel bloemenveld”, vertelt Casper. “Tijdens een avondwandeling in de buurt van Goerree-Overflakkee liep ik langs een haas die weggedoken in een veld zat. Ik maakte snel een foto, maar ik dacht niet dat het een heel bijzonder beeld was. Toen ik de foto zag, viel me pas op hoe goed gelukt die eigenlijk was.”

4. Fotografeer op ooghoogte. “Wanneer je

betere wildlife foto’s wil maken, is het aan te raden om de dieren op ooghoogte te fotograferen. Ga dus door je knieën of ga op de grond liggen, want op die manier creëer je een betere compositie.”

5. Blijf oefenen. “Het ligt misschien voor

de hand, maar ga eropuit en onderzoek wat je leuk vindt om te fotograferen. Je leert alleen maar van foto’s die mislukken.”

Benieuwd naar het werk van Joren en Casper?

Instagram: @jorendejager en @casperdejager

5X: VAN KIEKJE NAAR FOTO

Dit artikel is mede

Wil jij in het nieuwe jaar ook meer herinneringen maken én vastleggen? Lees dan de tips van Joren en Casper!

gemaakt door

mogelijk

1. Ga gewoon op pad. “Je kunt overal na-

Net als Joren en Casper ook de mooiste foto’s of video’s vastleggen? Dit is waarom de Canon R6II de ideale camera is voor jou.

2. Doe onderzoek naar de dieren die je wil

o Schiet tot 40 beelden per seconde en mis geen enkel moment o Bezit over de perfecte combinatie van resolutie en lichtgevoeligheid dankzij de 24,2 MP full-frame CMOS-sensor o Volg automatisch mensen, dieren en voertuigen dankzij de snelle en slimme autofocus o Leg evenementen ononderbroken vast met een maximale tijdslimiet van maar liefst 6 uur o Schiet haarscherpe video’s in 4Kresolutie

tuur en wilde dieren vinden. Je hoeft echt niet per se met zonsondergang op de Veluwe te staan om wat moois te zien.”

vastleggen. “Als je een bepaald diersoort op de foto wil zetten, is het verstandig om eerst wat onderzoek te doen naar het gedrag en de leefomgeving van het dier. Hoe meer je weet, des te groter de kans is dat je een mooie foto kunt maken.”

3. Apparatuur is je beste vriend. “Als je wilde dieren wilt fotograferen, heb je wel echt een zoomlens nodig van minimaal 200mm.

Dit geeft jou de mogelijkheid om ver in te zoomen, waardoor je de dieren niet onnodig hoeft te storen. Ook is het wijs een camera te gebruiken die een groot aantal beelden per secondes kan vastleggen en dieren automatic kan volgen.

Scan de QR-code en profiteer nog tot en met 31 januari 2024 van extra veel voordeel op de Canon R6II bij Kamera Express.

LEES MEER OP WWW.PLANETLIFESTYLE.NL

MEDIAPLANET

COPD: niet iets om luchtig over te doen

Chronic obstructive pulmonary disease. Oftewel: COPD. Ruim een miljoen Nederlanders lijden hieraan, maar lang niet iedereen weet hoe groot de impact van deze longziekte is. Bovendien is deze dodelijke longaandoening de meest vermijdbare volksziekte. Longarts dr. Wanda de Kanter vertelt.

GESCHREVEN DOOR: LISETTE JONGERIUS

COPD, WAT HOUDT DAT IN? “Het is een chronische longziekte, die wordt veroorzaakt door vernauwde luchtwegen en de aftakeling van de longblaasjes. De ademcapaciteit neemt daardoor geleidelijk af, met als gevolg dat je ademhalingsproblemen en uiteindelijk longfalen ontwikkelt.”

WAT ZIJN DE MEEST VOORKOMENDE SYMPTOMEN VAN COPD? “Het begint vaak met een ‘rokershoestje’, oftewel een chronische ontsteking van de slijmvliezen van de luchtwegen. Daarbij ontstaan er klachten door een vernauwing van de luchtwegen en een aftakeling dan wel afname van de longblaasjes. Hierdoor krijg je bij inspanning klachten. Denk aan (ernstig) kortademig, piepende longen en vaak ook verzwakte spieren.

Iets simpels als de trap oplopen? In een later stadium van de ziekte kan dat serieus voelen alsof je bijna stikt. COPD is een sluipende ziekte, waarvan de symptomen soms pas in een laat stadium zichtbaar worden. Waarmee de diagnose vaak te laat wordt vastgesteld.”

WAT IS DE IMPACT VAN DEZE LONGAANDOENING? “Jaarlijks sterven bijna 10.000 Nederlanders met COPD aan de gevolgen van hun ziekte.

Maar bovenal in het dagelijks leven is de lijdensweg groot. Zo ken ik het verhaal van een vrouw die in haar huis letterlijk om de 2 meter een krukje had staan om uit te rusten. Daarbij komt ze nauwelijks meer haar huis uit, vanwege haar kortademigheid. Een schrijnend voorbeeld, maar helaas niet uniek. Op termijn maakt COPD je vaak invalide. Veel mensen zijn zorgbehoevend en/of aan huis gekluisterd, met eenzaamheid tot gevolg. Maar liefst 40 procent

van de COPD-patiënten heeft last van depressies. Ook hebben velen ‘winterangst’. Men ziet op tegen de koudere maanden, vanwege alle virussen die consequenties kunnen hebben op je COPD. Jaarlijks leidt dat zelfs tot 20.000 ziekenhuisopnames.”

IS DEZE ZIEKTE TE VOORKOMEN OF TE BEPERKEN? “Voor 80 procent van de patiënten is roken de oorzaak van hun COPD. Doe er dan ook alles aan om daarmee te stoppen. Ook goed om je te realiseren: wat weg is aan longblaasjes, is weg.

Het is niet zo dat deze door rust of met medicatie weer kunnen herstellen. Stoppen met roken is echt essentieel, evenals blijven bewegen en gezonde voeding. Verder: schakel op tijd hulp in. Wacht niet tot het te laat is, totdat je al extreem kortademig bent en nauwelijks meer de deur uitkomt.”

“Voor 80 procent van de patiënten is roken de oorzaak van hun COPD” WAT KAN PREVENTIEF GEDAAN WORDEN OM COPD AAN TE PAKKEN? “Er kan veel leed bespaard worden als we ervoor kunnen zorgen dat de jeugd niet gaat roken. Iedere dag beginnen ongeveer 70 Nederlandse kinderen met roken of vapen. Dat laatste is nu erg populair, maar is zeker niet zonder risico’s.

Onderzoeken laten zien dat er bij vapen een ontsteking in de longen kan ontstaan, plus een minder goede afweer. Jongeren lopen daarmee kans om later COPD te ontwikkelen. Bovendien is vapen vaak een opstapje naar sigaretten. Zo’n

PM-2023-12032

STOP COPD Teken de petitie voor een rookvrije generatie

tweederde van de vapende kinderen rookt ook sigaretten, aldus het Trimbos-instituut. Werk aan de winkel dus!”

HOE ZIT HET MET HET CREËREN VAN EEN ROOKVRIJE GENERATIE? “Eind 2018 sloten verschillende partijen het Nationaal Preventieakkoord. Dit met als doel om in 2040 een rookvrije generatie te hebben. In het akkoord zijn maatregelen vastgelegd voor een gezondere toekomst. Denk aan het sluiten van rookruimtes in horecagelegenheden en weerzinwekkende plaatjes op tabaksverpakkingen of juist merkloze verpakkingen. An sich allemaal goede stappen, maar het is niet voldoende om de gezondheid van onze toekomstige generatie te waarborgen. En het kan sneller. Waarom wachten tot 2040, wat we in 2030 ook kunnen realiseren? Ook daarom moeten we zorgen dat de tabaksindustrie niet in gesprek gaat met de overheid en lokale gemeentes. Door die intensieve lobby worden effectieve anti-rookmaatregelen nu steeds uitgesteld.

Verder moet er een structurele en jaarlijkse accijnsverhoging komen, evenals een vermindering van het aantal tabaksverkooppunten.

Hopelijk kunnen we met dit alles COPD flink terugdringen!”

Een rookvrije generatie vanaf 2030? Het burgerinitiatief Nicotinee.nl pleit ervoor dat vanaf dat jaar aan kinderen geboren vanaf 2012 nooit meer sigaretten verkocht mag worden. www.nicotinee.nl

DR. WANDA DE KANTER LONGARTS

Wij gaan voor een rookvrije generatie pmper 2030

11

ADVERTORIAL

Zien in de Zaanstreek

10x

TOP 10 ZEKER ZIEN EN DOEN: 1. Trappend langs de iconische molens voor een onvergetelijke fietservaring.

2. Een bezoek aan de papiermolen De Schoolmeester in Westzaan is een absolute aanrader.

O

ntdek de unieke Zaanstreek, waar een betoverend landschap harmonieert met eigentijdse architectuur en industriële erfgoedgebouwen. De streek ademt geschiedenis, met een welvarend industrieel en ambachtelijk verleden dat nog steeds tastbaar aanwezig is.

De Zaanstreek werd niet voor niets beschouwd als de voorraadkamer van Nederland, waar diverse producten zoals olie, papier, houtproducten,

3. Maak een wandeling door het authentieke Verkade-koekjes en Lassie-rijst hun oorsprong vonden. Verken de charmante, karakteristieke dorpen langs de oevers van de rivier de Zaan, elk met een eigen authentiek karakter. Naast het historische erfgoed is de Zaanstreek ook een broedplaats voor innovatie en kunst. Het is niet alleen een bestemming voor geschiedenisliefhebbers, maar ook voor levensgenieters die op zoek zijn naar een unieke mix van traditie, cultuur en moderne ontdekkingen.

Oud Zaandijk.

4. Laat je inspireren door de indrukwekkende expositie 'Stroom' in het Zaans museum.

5. Bezoek de unieke chocoladefabriek experience.

6. Ontdek diverse boeiende musea op het historische Hembrugterrein.

7. Geniet van een hapje en drankje op de levendige Dam in Zaandam.

8. Ontdek de geschiedenis bij het Czaar Peterhuisje, het op één na oudste museum van Nederland.

9. Leg het kleurrijke Inntel hotel in het bruisende stadshart van Zaandam vast.

10. Ontdek de oude ambachten op de Zaanse Schans.

Ken je klant: feedback als drijvende kracht voor succes in 2024

Uit grondig onderzoek blijkt dat 61 procent van de Europese consumenten meer vertrouwen heeft in merken met goede reviewscores. Maar het gaat niet alleen om vertrouwen: 62 procent is eerder geneigd om bij een bedrijf te kopen met een goede score. Het bewijs is duidelijk - het analyseren en reageren op feedback is een waardevolle strategie voor bedrijfsgroei. Maar hoe kun je feedback goed analyseren en effectief gebruiken om de groei van een organisatie te bevorderen?

NEGATIEVE FEEDBACK ALS GROEIKANS

DIRECTE COMMUNICATIE NA NEGATIEVE FEEDBACK

In plaats van kritiek te vermijden, moeten bedrijven het omarmen. Analyseer negatieve feedback nauwkeurig om specifieke pijnpunten te identificeren. Dit leidt tot productaanpassingen, verbeteringen in klantenserviceprocessen en duidelijkere communicatie om herhaling van negatieve ervaringen te voorkomen.

Ga direct in gesprek met klanten die negatieve feedback hebben gegeven. Zoek naar oplossingen en streef naar het herstellen van het klantvertrouwen, wat betrokkenheid en positieve klantrelaties bevordert.

POSITIEVE FEEDBACK ALS GIDS Lof is niet slechts een compliment, maar een waardevol leermiddel. Het is belangrijk om positieve reacties te onderzoeken om te begrijpen wat klanten waarderen. Hierdoor worden succesvolle elementen in producten of diensten behouden of verbeterd.

LOKALE EN AFDELINGSGERICHTE INZICHTEN Analyse van feedback op locatie- of afdelingsniveau onthult specifieke trends. Dit stelt bedrijven in staat gerichte verbeteringen door te voeren op lokale schaal en specifieke training te bieden aan achterblijvende teams.

FEEDBACK ALS STURENDE KRACHT Benut feedback voor strategische besluitvorming. Dit leidt tot aanpassingen van marketingstrategieën, nieuwe productontwikkelingen of zelfs herstructurering van operationele processen, gebaseerd op waardevolle klantinzichten.

Feedback is niet slechts een reactie, maar een essentieel instrument voor groei. Door feedback te analyseren, te omarmen en erop te reageren, kun je met je bedrijf een brug slaan naar succes in 2024 en de jaren daarna.

OOK MET TRUSTPILOT-REVIEWS AAN DE SLAG?

Dit artikel is mede mogelijk gemaakt door

Vergelijk reviews bijvoorbeeld van verzekeraars, energieleveranciers en webshops

89% van alle consumenten leest reviews voordat ze een aankoop doen

23% Hogere websiteconversie op hun website en in hun marketingcampagnes

LEES MEER OP WWW.PLANETLIFESTYLE.NL

MEDIAPLANET

13

Goede voornemens op de werkvloer: Ben Tiggelaar over autonomie, cultuur en leiderschap Het nieuwe jaar komt eraan. Een moment van reflectie voor velen en een periode waarin goede voornemens geboren worden. Deze omvatten tegenwoordig niet enkel privé-doelstellingen, dromen en wensen, ook professioneel wordt de balans opgemaakt. Gedragswetenschapper en auteur Dr. Ben Tiggelaar studeert al ruim 30 jaar soortgelijke vraagstukken en vertelt hoe je hier als werkgever op kan anticiperen.

WELKE ONTWIKKELINGEN ZIE JIJ IN DE MANIER WAAROP MENSEN WERKEN? EN HOE KUNNEN WERKGEVERS DAAROP INSPELEN IN 2024?

“Medewerkers claimen steeds meer autonomie. Ze willen bijvoorbeeld zélf de balans tussen werk en privé vormgeven. Thuiswerken.

Werken aan hun eigen ontwikkeling. Voor werkgevers betekent dit dat je moet nadenken over de vraag: waar bied ik vrijheid en waarover wil ik graag duidelijke afspraken maken? Wanneer vind je het bijvoorbeeld echt belangrijk dat iedereen op kantoor is? En wat doe je dan om te zorgen dat het ook echt de moeite waard is om te komen?”

WAT KUNNEN WERKNEMERS DOEN OM DEZE TOENEMENDE BEHOEFTE IN GOEDE BANEN TE LEIDEN? “Nou, autonomie klinkt mooi. Maar dat vergt wel skills op het gebied van zelfsturing. Lang niet iedereen is even handig in het plannen van zijn eigen werk. Of in het overwinnen van zijn uitstelgedrag. Het aanbieden van training op dat gebied lijkt me bijzonder nuttig.”

WELKE ROL SPELEN LEIDERS HIERBIJ? “Met name de rol van teamleiders is cruciaal.

Dat hebben we de laatste jaren behoorlijk on-

derschat. Zij of hij moet de werk- én de menskant van het team in de gaten houden.”

HOE KUNNEN TEAMLEIDERS HET VERSCHIL MAKEN? “Een van de belangrijkste redenen om te blijven bij een bedrijf is dat je je echt gezien voelt.

Dat betekent bijvoorbeeld dat je weet dat jouw teamleider er voor je is. Dat je je kunt uitspreken. Dat die teamleider jou rugdekking geeft als dat nodig is. Samen met jou kijkt naar je toekomst. En - heel gewoon - een luisterend oor biedt als het eens wat minder gaat. Alleen veel teamleiders hebben daar geen tijd voor.

Dat is echt een probleem. Veel teamleiders hebben te veel mensen in hun team zitten en ook nog eens te veel eigen taken. Daar moeten we echt kritisch naar kijken.”

WERKNEMERS HECHTEN STEEDS MEER WAARDE AAN EEN GEZONDE EN INSPIRERENDE WERKCULTUUR. HOE KUNNEN WERKGEVERS DIT FACILITEREN? “Je kunt pas aan cultuur bouwen als je weet wat je met die term bedoelt. Voor mij is het heel eenvoudig: cultuur is gedrag. Abstracte waarden als ‘integriteit’ of ‘vertrouwen’ zijn zinloos als je ze niet vertaalt naar concrete gedragingen: wat dóe je als je integer bent?”

HOE KOM JE TOT DAT SOORT AFSPRAKEN? “Gedrag moet je niet van bovenaf voorschrijven. Het is belangrijk om samen met je medewerkers te zoeken naar de dilemma’s in het dagelijkse werk. Wanneer staat bijvoorbeeld zo’n waarde als integriteit onder druk? Wanneer is het moeilijk om te kiezen wat je moet doen? Voor die momenten-van-de-waarheid moet je samen heldere afspraken maken. Hoe handelen we in die gevallen?”

WAT ZOU JE WERKGEVERS WILLEN MEEGEVEN VOOR 2024?

“De vraag is vaak: wát wil ik bereiken in het komende jaar? Maar ik denk dat het veel belangrijker is om te vragen: wie wil ik zijn? Wie wil ik zijn in de markt? Wie wil ik zijn in de relatie met mijn medewerkers? Wie wil ik zijn voor mijn dierbaren?”

Het eerlijke verhaal vertellen Het vinden van geschikte kandidaten in een krappe arbeidsmarkt is een uitdaging op zich, maar Manon Gosler gaat deze uitdaging in de dynamische pensioensector met volle overtuiging aan. “Het gaat erom dat je een eerlijk verhaal vertelt. Mensen kunnen bij AZL écht het verschil maken en hun stempel drukken”, aldus de Corporate Recruiter van AZL.

I

langrijk dat er een match is tussen het type persoon, de heersende organisatiecultuur en -waarden van en hoe AZL naar de toekomst het verschil wil maken. “Bij AZL zijn wendbaar, openheid, transparantie, eerlijkheid, en klantgerichtheid belangrijke criteria voor het passen binnen de organisatie.”

DYNAMIEK, VITALITEIT EN PRIVÉ-WERKBALANS

Gosler legt daarom in de gesprekken ook veel nadruk op feit dat kandidaten zich zullen begeven in een werkomgeving waarin ze zich volop kunnen ontwikkelen én hun stempel kunnen drukken. “Je kunt als individu echt het verschil maken. Daarnaast is er voldoende dynamiek, zijn er met de omvangrijke transitie richting de Wet toekomst pensioenen (Wtp, red.) vele uitdagingen en hecht AZL veel waarde aan een vitaliteit en een gezonde privé-werkbalans. We waren in 2022 de vitaalste werkgever van Limburg!

n een tijd waarin de arbeidsmarkt steeds krapper wordt en mensen kritisch kijken naar wat ze willen en wat de buren bieden, is het van groot belang om een eerlijk verhaal te vertellen, aldus Gosler.

“Ik geloof in transparantie en wil voorkomen dat nieuwe medewerkers verrast worden door onverwachte situaties na hun start bij onze organisatie.”

Daarom investeert ze tijd in het leren kennen van de afdelingen, het doen van onderzoek naar wat AZL onderscheidt in de markt, en het vertellen van een ‘eerlijk’ en ‘realistisch’ verhaal over zowel de goede aspecten als de uitdagingen van werken bij AZL.

Bij het selecteren van kandidaten kijkt de Corporate Recruiter niet alleen naar harde skills, die volgens haar het beste door leidinggevenden kunnen worden beoordeeld, maar ook naar soft skills. “Het is hierbij be-

“Je kunt als individu echt het verschil maken”

Allemaal aantrekkelijke aspecten voor potentiële medewerkers.”

ZEGGEN WAT WE DOEN, DOEN WAT WE ZEGGEN Wat betreft het omgaan met de krappe arbeidsmarkt, erkent de Corporate Recruiter dat het soms een uitdaging is, maar ze heeft het afgelopen jaar succesvol kandidaten weten aan te trekken. “Dat heeft er onder meer mee te maken dat we zeggen wat we doen, en doen wat we zeggen. Je komt terecht in een dynamische organisatie die zich momenteel begeeft in een sector die een historische verschuiving meemaakt. Daar wil je toch onderdeel van zijn en gaat je hart sneller van kloppen.”

MANON GOSLER CORPORATE RECRUITER AZL

Zoek jij een nieuwe uitdaging en wil jij samen met ons het verschil maken? Kom dan werken bij AZL! Scan de QR-code voor meer informatie.

Dit artikel is mede mogelijk gemaakt door AZL.

e Business Resolutions

MEDIAPLANET

Wet bescherming klokkenluiders: nu ook veilig melden voor werknemers in MKB De recent ingevoerde Wet bescherming klokkenluiders markeert een belangrijke mijlpaal in de juridische bescherming van werknemers binnen MKB-bedrijven (bedrijven met 50 tot 249 werknemers). Neem het verhaal van Jan*. Hij bevond zich in een positie, die door de uitbreiding van de Wet bescherming klokkenluiders sterker en veiliger is dan voorheen.

GESCHREVEN DOOR: WILBERT TOMESEN, VOORZITTER HUIS VOOR KLOKKENLUIDERS.

Jan, werkzaam op contractbasis in een bedrijf met gevaarlijke stoffen, vermoedde veiligheidsovertredingen voor productieverhoging.

Het bedrijf hanteert strenge veiligheidsvoorschriften en Arbowetregels, maar heeft geen meldprocedure. Nadat Jan de directie informeerde over mogelijke inbreuken, werd zijn contract zonder reden beëindigd, ondanks zijn goede functioneren.

het belang van hun meldregelingen. Maar MKB-organisaties hebben vaak geen eigen compliance officers en het reguliere werk gaat voor. Het Huis adviseert MKB-ondernemingen om vooral samen te werken. Maak regelingen op branche- of regionaal niveau bijvoorbeeld, of deel een vertrouwenspersoon met meerdere organisaties.

De preventieafdeling van het Huis denkt graag mee met werkgevers.

VERPLICHTE MELDREGELING VOOR MKB

Ook Jan klopte bij het Huis aan voor advies. Met zijn toestemming benaderde een adviseur zijn werkgever om te vragen naar de afhandeling van de melding. Ook wees de adviseur op het benadelingsverbod. De werkgever nam de waarschuwing ter harte en de melding nu wel serieus. Er kwam extra aandacht voor veiligheid in het bedrijf. En het contract van Jan? Dat werd alsnog verlengd.

Jan is geen uitzondering. Vaak hoort het Huis voor Klokkenluiders dat werknemers overgeplaatst of ontslagen worden na het doen van een melding. Terwijl dat volgens de Wet bescherming klokkenluiders verboden is. Volgens diezelfde wet moeten organisaties met 50 tot 249 werknemers (MKB-bedrijven) sinds 17 december van dit jaar een regeling voor veilig intern melden hebben. Voor grotere organisaties gold dit al.

51 procent van de MKB-ondernemingen heeft nog geen regeling. En dat is zorgelijk. Niet zozeer omdat het verplicht is, maar vooral vanwege het belang van een goede meldregeling. Iedereen heeft er baat bij. Een integriteitskwestie is niet alleen intern van belang, maar kan – net als in het bedrijf waar Jan werkt - een grote maatschappelijke impact hebben. Door werknemers veilig te kunnen laten melden, kunnen misstanden juist worden voorkomen.

SAMENWERKING OP BRANCHENIVEAU Het MKB is goed voor 75 procent van de werkgelegenheid. Ziedaar

Werknemers die een misstand vermoeden op hun werkvloer, kunnen bij het Huis voor Klokkenluiders terecht voor gratis, vertrouwelijk en onafhankelijk advies. Ongeacht de branche waarin ze werken. Het Huis kan onderzoek doen naar een vermoedelijke misstand of de mogelijke benadeling van iemand die meldt. * De naam van Jan is uit bescherming gefingeerd

WILBERT TOMESEN FOTOCREDITS: JURGEN HUISKES

Hoe om te gaan met de Wet bescherming klokkenluiders?

De EU-directive Wet bescherming klokkenluiders zorgt voor betere bescherming van medewerkers die misstanden binnen de werkomgeving melden. Software kan het MKB en grote organisaties helpen om te voldoen aan de nieuwe wetgeving en om HR-managers te ontlasten.

H

et melden van overtredingen en misstanden op de werkvloer is van cruciaal belang. Niet alleen omdat klokkenluiders een verschil kunnen maken. Het faciliteren van een goed functionerend meldingsproces draagt ook bij aan sterk werkgeverschap.

“Zeker in deze economische tijd is retentie en behoud van medewerkers cruciaal”, schetst Koen Stam. “Dat betekent dat je moet blijven investeren in je medewerkers. Niet alleen in skillontwikkeling, maar zeker ook - vooral in deze huidige tijden van een hybride en remote werkcultuur - in het veilig kunnen voelen van je medewerkers. Je moet vrijuit kunnen spreken om je werk goed uit te kunnen voeren. Het is daarmee niet alleen een plicht, maar ook essentieel om te blijven investeren in HR als werkgever. Hoe minder administratieve lasten voor HR, hoe meer hij/zij een strategische rol kan invullen.”

ONTLASTEN VAN HR-MANAGERS Ondanks de nieuwe wetgeving die het verplicht, wordt daar nog niet overal genoeg aan gedaan. Uit onderzoek van HR-software-ontwikkelaar Personio in samenwerking met onderzoeksbureau Appinio bleek medio 2023 dat slechts de helft van de werkgevers bekend was met de nieuwe Wet bescherming klokkenluiders. Daar tegenover wist 38,6 procent van de medewerkers niet of hun organisatie beleid rondom klokkenluiders heeft. “Daar zie je een grote discrepantie in,” zegt Stam, “wat aantoont waarom bewustwording, educatie en begeleiden tot beleid zo essentieel is.”

Business Resolutions

Ruim driekwart van de werknemers doet nog melding bij een HRmanager of de wettelijke vertegenwoordiger van een organisatie.

Stam: “De vraag is echter of het wel op het bordje van HR moet komen. HR-managers zijn al met zoveel bezig zijn - denk alleen al aan alle HR-wijzigingen voor 2024. Software kan helpen om HR-managers te ontlasten. Klokkenluiden zou onderdeel moeten zijn van een compleet HR-platform dat HR-processen automatiseert en digitaliseert.

GECENTRALISEERD Software kan klokkenluiden op een simpele, anonieme manier faciliteren, op een manier die laagdrempelig en toegankelijk is voor medewerkers. Een gecentraliseerde tool kan bijdragen aan de efficiëntie daarvan, waarbij alle gegevens ook veilig en volstrekt anoniem worden opgeslagen. “Voor elk probleem is wel software bedacht om iets te versimpelen,” illustreert Stam, “dat maakt al die verschillende tools al snel onoverzichtelijk. Uiteindelijk wil je een totaalsysteem aanbieden en versnippering voorkomen. Daarmee kom je weer uit op de HR-manager die al veel op zijn bord heeft: door efficiënt te werk te gaan, ontlast je HR juist met slimme geautomatiseerde processen.”

LEES DE GRATIS KLOKKENLUIDERS WHITEPAPER VIA DE QR CODE Dit artikel is mede mogelijk gemaakt door Personio.

KOEN STAM HEAD OF BENELUX PERSONIO

LUX

LEES MEER OP WWW.PLANETBUSINESS.NL

MEDIAPLANET

15

Nieuwe wet klokkenluiders

biedt organisaties kans op meer kwaliteit, veiligheid en integriteit Sinds deze maand geldt de nieuwe Wet bescherming klokkenluiders. Hoewel de aangescherpte wetgeving betekent dat ondernemers aan strengere eisen moeten voldoen, biedt het ook kansen. Mits goed geregeld kan dit een flinke impuls geven aan de kwaliteit, veiligheid en integriteit binnen het bedrijf.

GESCHREVEN DOOR: SANDRA ZUIDERDUIN

O

rganisaties zijn zelf verantwoordelijk voor een goede meldprocedure die aan de eisen voldoet. Toch hebben veel organisaties dit nog niet op orde. “Ondernemers hebben te veel op hun bordje en hebben hier vaak geen tijd voor”, begint consultant Joeri van der Linden van SpeakUp. “En voor ons is dit al 20 jaar dagelijkse kost”, aldus CEO Maurice Canisius. “De kennis die we hebben opgedaan bij grote, beursgenoteerde ondernemingen vertalen we nu naar het MKB. Iets waarvoor we de samenwerking met de professionals van Compliability hebben gezocht.”

anonieme dialoog kunnen voeren. Iets waarmee ondernemers snel en eenvoudig aan de juridische eisen voldoen én zij het belang van een veilig werk- en meldklimaat bekrachtigen. “Daarnaast verhindert een meldregeling dat interne problemen direct op straat belanden, zoals we bij me-too zagen. Als zoiets via media naar buitenkomt, is de reputatieschade enorm. Schandalen beginnen namelijk met het negeren van kleine signalen en ons platform biedt de mogelijkheid hier vroegtijdig op in te spelen en het intern op te lossen.”

“Wil je in 2024 serieus ondernemen, dan kun je de nieuwe Wet bescherming klokkenluiders niet negeren”

SERIEUZE ZORGEN UITEN EN UITSPREKEN “Wil je in 2024 serieus ondernemen, dan kun je de nieuwe Wet bescherming klokkenluiders niet negeren”, stelt Steef de Vries, partner bij Compliability. “Procedures bij fraude, discriminatie of wangedrag zijn erg kostbaar. Een laagdrempelige meldregeling voorkomt dit, omdat je problemen vaker zelf kunt oplossen. Daarnaast heeft een goede meldregeling ook een preventief effect.

Overal waar mensen samenwerken komen misstanden voor en mensen moeten hierover hun zorgen kunnen uiten”.

PLATFORM VOOR DE ANONIEME DIALOOG SpeakUp is een gecertificeerd platform waarin mensen veilig een

HOOR EN WEDERHOOR Ons platform lost ook praktische dilemma’s op. “Veel ondernemers hebben moeite met de wet omdat ze geen hoor en wederhoor kunnen toepassen. Ook was het voorheen stressvol voor medewerkers om een melding te doen. Met SpeakUp Totaal kun je die drempel juist verlagen, omdat je bij lastige kwesties anoniem een dialoog kunt voeren. Dit draagt bij aan een veiligere meldcultuur. Regel je dit als organisatie goed, dan laat je zien dat integriteit en risicobeheersing belangrijk voor je zijn”.

MAURICE CANISIUS CEO SPEAKUP

STEEF DE VRIES PARTNER COMPLIABILITY

Dit artikel is mede mogelijk gemaakt door SpeakUp en Compliability.

HR-wetgeving in 2024: de drie impactvolle veranderingen Het arbeidsrecht is constant in beweging. Met de nieuwe HR-wetgeving in 2024, staat er (weer) een hoop te veranderen.

Hoe zorg jij dat de organisatie deze in het vizier heeft. Mr. Maarten van Gelderen (advocaat arbeidsrecht) en Frank Klein (directeur XpertHR) lichten hieronder de drie meest impactvolle veranderingen uit.

VERSCHIL TUSSEN WERKNEMER EN ZZP’ER Een drieledige toetsing beoordeelt straks of iemand als werknemer (in loondienst) of als zzp’er mag werken. Ten eerste: mag je werkinstructies geven? Dan is dat een indicatie dat het gaat om een werkgever-werknemerrelatie. Ten tweede: zijn de werkzaamheden ingebed in een organisatie? Denk bijvoorbeeld aan verpleegkundigen of docenten als zzp’ers die meedraaien met collega’s in loondienst.

Tot slot: een contra-indicator. Gedraagt iemand zich als ondernemer? Plus: als het uurtarief lager dan €32,24 is, ontstaat een wettelijk vermoeden dat iemand geen zelfstandig ondernemer kan zijn. “De nieuwe wetgeving is behoorlijk ingrijpend,” licht Maarten van Gelderen toe. “Daar moet je als HR wat mee, na ook de Hoge Raad al gewezen heeft op het inbeddingscriterium. Met name dit criterium kan wel eens een grote impact hebben op zzp’ers in sectoren als onderwijs en zorg.”

XpertHR ondersteunt daarbij op de inhoud en context van de nieuwe HR-wetgeving. “Jurisprudentie gaat deze wetgeving inkleuren,” vult Frank Klein aan. “Zodra dat concreet op tafel komt, ondersteunen wij HR-professionals met de duiding hiervan.”

FLEXIBELE SCHIL Bekend onder HR-professionals is de ketenbepaling met de 3x3x6regel: drie contracten in drie jaar met een tussenpoos van minimaal zes maanden. Een radicale maatregel verandert die periode van zes maanden naar vijf jaar. Klein: “Dat brengt niet alleen een hele nieuwe dynamiek met zich mee maar ook administratieve, contractuele verantwoordelijkheid. Hier biedt XpertHR zowel strategisch-organisatorische duiding van de verandering als handzame, juridisch getoetste

voorbeelddocumenten en templates.” Daar bovenop gaat er een streep door oproepcontracten. In plaats daarvan wordt het basiscontract in het leven geroepen, om werkgevers flexibiliteit te bieden – maar mét stringentere voorwaarden.

FRANK KLEIN

DIVERSITEIT, INCLUSIVITEIT EN RESPONSIBLE AI

DIRECTEUR

Gelijke kansen staan centraal binnen de nieuwe HR-wetgeving. De Europese CSRD-richtlijn verplicht bedrijven om te rapporteren over de impact op mens en klimaat. Klein: “Wat daar heel interessant bij is, is de verplichting om te rapporteren over salaris en gelijke beloning.

Naast wetgeving als driver van sociaal verantwoord gedrag, is het natuurlijk goed voor het eigen bedrijf om dit soort zaken snel te implementeren, bijvoorbeeld vanuit talent retentie en aquisitie.”

XPERTHR

Kortom: nieuwe wetgeving en trends gaan op het vlak van HR-compliance en arbeidscultuur veel in beweging brengen. Ook ver voorbij het nieuwe jaar. Klein illustreert: “Naast onder meer responsible AI, is ook AI in relatie tot workforce planning een hot topic in strategisch HR. In Nederland heeft dat ook te maken met vergrijzing. AI is daar heel erg in de mix gekomen. Daar zul je ook veel van gaan zien in XpertHR: best practices, strategieën en tools.”

MAARTEN VAN GELDEREN ADVOCAAT ARBEIDSRECHT

WIL JIJ ALLE VERANDERENDE HR-WETGEVINGEN BEKIJKEN? SCAN DE QR-CODE Dit artikel is mede mogelijk gemaakt door XpertHR.

Business Resolutions

MEDIAPLANET

Dit artikel is mede mogelijk gemaakt door Exact.

LEES MEER OP WWW.PLANEBUSINESS.NL

Software

als sleutel tot veerkracht en goed werkgeverschap in 2024 De MKB-markt staat voor veel uitdagingen. Bedrijven en accountants krijgen onder meer nieuwe HRwetgeving, een krapte op de arbeidsmarkt en de druk op duurzaamheid komt op hun bord. Joep Hoeks licht toe hoe onder andere software kan helpen om deze aandachtspunten te vereenvoudigen en structureren, om veerkrachtig het nieuwe jaar in te gaan.

U

itdagingen zijn er om opgelost te worden. Dat sijpelt door de woorden van Joep Hoeks. Trends die de MKB-markt en accountants in 2024 gaan beïnvloeden zijn niet de minste; laat staan op een achtergrond van aanhoudende financiële onzekerheid. Toch ziet de Chief Product Officer van business software-ontwikkelaar Exact genoeg manieren om de uitdagingen in het nieuwe jaar aan te pakken. “Zeker als het gaat om economische tijden zoals nu, is het belangrijk om de kosten te beheersen”, aldus Hoeks. “Om te weten wat er speelt, hoe je kostenstructuren zich ontwikkelen en om ervoor te zorgen dat je daarin kunt bij- en afschalen. Dat maakt je als bedrijf flexibel.”

AUTOMATISERING VOOR GOED WERKGEVERSCHAP

BEHOUD VAN KWALITEIT Door in te zetten op automatisering en nieuwe technologieen, kan efficientie gewaarborgd worden. Daarbij moet het behoud van kwaliteit echter niet uit het oog verloren worden.

“Als je kosten beheert, is het behouden van kwaliteit heel relevant”, licht Hoeks toe. “Neem als voorbeeld een ontwikkeling als generative AI. Dat maakt een grote stap richting menselijkheid en een persoonlijke touch terwijl je kosten bespaart. Maar het échte verschil wordt uiteindelijk gemaakt door mensen en onderlinge relaties. Dat maakt goed werkgeverschap.”

“Als je kosten beheert is het behouden van kwaliteit heel relevant”

Automatisering en investeren in goed werkgeverschap zijn strategieen die helpen bij de aandachtspunten voor mkb’ers en accountants in 2024. Ook om gekwalificeerde mensen met de juiste skillset te vinden, wat een enorme uitdaging is met de krapte op de arbeidsmarkt. Hoeks: “Ondernemers moeten durven te investeren in goed werkgeverschap. Daarmee ben je niet alleen aantrekkelijk voor een nieuwe generatie medewerkers, maar dat maakt je ook sterk om de bestaande generatie van ervaren krachten te werven.”

Software kan helpen om een aantrekkelijkere werkgever te zijn. Door het repetitieve werk te automatiseren, blijft er voor medewerkers meer tijd over voor persoonlijke ontwikkeling. Daarnaast wordt een goede balans tussen werk en privé gewaarborgd, en is er ruimte voor leuke en creatieve werkzaamheden. “Doordat je software inzet om te automatiseren, kun je voor werknemers ruimte creëren in hun eigen doen en laten; de kwaliteit van hun werk staat daarbij centraal”, schetst Hoeks.

Business Resolutions

zijn kosten te beheersen, wat zorgt voor de juiste inzichten en data om goede bedrijfsbesluiten te kunnen nemen. “Het is natuurlijk goed om beslissingen te valideren met datapunten”, licht Hoeks toe. “Dat kan alleen maar als je dat op een goede en gestructureerde manier vastlegt. Software kun je op- en afschalen: de kosten veren mee met het volume waarvoor je het wil gebruiken. Het schaalt als het ware mee met het succes van je bedrijf. Dat geldt niet voor medewerkers in dienst: of het nou goed of slecht gaat met een bedrijf - ze zijn altijd in dienst. Automatisering zorgt er dus voor dat je als bedrijf veerkrachtiger bent.”

AAN DE SLAG MET DUURZAAMHEID De druk op duurzaamheid is komend jaar ook een essentieel aandachtspunt. “Ik adviseer iedereen om intrinsiek gemotiveerd aan de slag te gaan met duurzaamheid in plaats van te wachten op CSRD-verplichtingen”, raadt Hoeks aan.

“Ik spreek veel ondernemers en merk dat ze duurzaam ondernemen heel belangrijk vinden, maar niet weten waar te beginnen. Het is nobel om ondernemers af te dwingen om goed te rapporteren op het vlak van duurzaamheid, maar de komende CSRD-regelgeving is dermate complex dat het ondernemers nu nog afschrikt. Dat is juist onze boodschap aan MKB’ers: begin morgen en begin klein. Start met iets dat dichtbij je ligt en waarvan je het gevoel hebt dat je een verschil kan maken als organisatie.”

MEESCHALEN MET HET SUCCES VAN JE BEDRIJF

SCAN DE QR-CODE

Anderzijds ondersteunt de juiste bedrijfssoftware-implementatie de flexibiliteit van een onderneming. Met automatisering

EN REFLECTEER OP HET JAAR MET EEN SPECIALIST

JOEP HOEKS CHIEF PRODUCT OFFICER EXACT

16