คูมือการใชงานโปรแกรมสําเร็จรูปทางสถิติ JAMOVI
ตอนที่ 4
การเปรียบเทียบคาเฉลี่ยของประชากร
T-test
โดย
ผูชวยศาสตราจารย ดร.มารยาท โยทองยศ
มหาวิทยาลัยกรุงเทพ
คูมือการใชงานโปรแกรม JAMOVI 1 ตอนที่ 4 การเปรียบเทียบคาเฉลี่ย t-test
1. การเปรียบเทียบคาเฉลี่ยของประชากรหนึ่งกลุม (T-Test: One sample)
เมื่อตองการทดสอบความแตกตางของคาเฉลี่ยของตัวแปรตอเนื่องกับคาเฉลี่ยของประชากร ดําเนินการดังนี้
1.1 เปดไฟลขอมูลที่ตองกา รเปรียบเทียบ คาเฉลี่ยของประชากรหนึ่งกลุม (T-Test: One sample) ซึ่งตองมีตัวแปรตอเนื่อง ( ) ที่มีมาตรวัดอันตรภาคชั้น (Interval scale) และมาตรวัดอัตราสวน (Ratio scale)
1.2 เรียกใ ชคําสั่ง One sample T-Test โดยคลิก Analyses T-Tests One sample T-Test ดังรูปภาพที่ 4.1 จะปรากฏสวน One sample T-Test
ภาพที่ 4.1 คําสั่ง One sample T-Test
คูมือการใชงานโปรแกรม JAMOVI 2 ตอนที่ 4 การเปรียบเทียบคาเฉลี่ย t-test
1.3 ลากตัวแปรตามที่ตองการเปรียบเทียบ คาเฉลี่ย เขาไป ในสวน Dependent Variables ดัง
รูปภาพที่ 4.2 ดังนี้ Dependent Variables: คลิกเลือกตัวแปรตามที่ตองการใสในชอง
ภาพที่ 4.2 การแสดง Option และผลลัพธคําสั่ง One sample T-Test
1.4 สวน Hypothesis ใชสําหรับเลือกประเภทของสมมติฐานที่ตองการทดสอบ ดังภาพที่ 4.3 ดําเนินการดังนี้
1. ระบุคาเฉลี่ยที่ตองการทดสอบ Test value
2. เลือกประเภทของการทดสอบอยางไดอยางหนึ่ง คือ
≠ Test value เมื่อสมมติฐาน H1: µ ≠ a เรียกวา การทดสอบสมมติฐานแบบ 2 ทาง
>Test value เมื่อสมมติฐาน H1: µ > a เรียกวา การทดสอบสมมติฐานแบบทางเดียวทางซาย
<Test value เมื่อสมมติฐาน H1: µ < a เรียกวา การทดสอบสมมติฐานแบบทางเดียวทางขวา
ภาพที่ 4.3 สวน Hypothesis คําสั่ง One sample T-Test
1.5 สวน Test ใชสําหรับกําหนดสถิติที่ใชในการทดสอบ ดังภาพที่ 4.4 โดยสามารถเลือกสถิติทดสอบ ได 2 แบบ
Student’s เปนการเลือกสถิติทดสอบเปน Student’s T-test
Wilcoxon rank เปนสถิติแบบนอนพารามิติกสําหรับขอมูลที่การแจกแจงไมเปนแบบปกติ
ภาพที่ 4 4 สวน Test คําสั่ง One sample T-Test
คูมือการใชงานโปรแกรม JAMOVI 3 ตอนที่ 4 การเปรียบเทียบคาเฉลี่ย t-test
1.6 เพิ่มเติม คาสถิติ เบื้องตน ในสวน Additional Statistics ดังภาพที่ 4.5 โดยสามารถเลือกสถิติ
ทดสอบไดดังนี้
Mean difference ความแตกตางของคาเฉลี่ย
Confidence interval % ชวงความเชื่อมั่น
Effect size ขนาดอิทธิพล
Confidence interval % ชวงความเชื่อมั่น
Descriptives สถิติพรรณนา
Descriptives plots กราฟสถิติ
ภาพที่ 4.5 สวน Additional Statistics คําสั่ง One sample T-Test
1.7
การตรวจสอบขอตกลงเบื้องตนเกี่ยวกับการแจกแจงปกติ จากสวน Assumption Checks ดังภาพ
ที่ 4 6 โดยสามารถเลือกได 2 การทดสอบ ไดแก
Normality (Shapiro-Wilk) เพื่อใชทดสอบสมมติฐานดวยสถิติ Shapiro-Wilk
Normality (Q-Q plot) เพื่อใชกราฟ Q-Q
ภาพที่ 4 6 สวน Assumption Checks คําสั่ง One sample T-Test
คูมือการใชงานโปรแกรม JAMOVI 4 ตอนที่ 4 การเปรียบเทียบคาเฉลี่ย t-test
2. การเปรียบเทียบคาเฉลี่ยของประชากร 2 กลุมสัมพันธกัน (T-Test: paired sample) เมื่อตองการทดสอบความแตกตางของคาเฉลี่ยของตัวแปรตอเนื่องระหวางประชากร 2 กลุมสัมพันธ กัน ดําเนินการดังนี้
2.1 เปดไฟลขอมูลที่ตองการเปรียบเทียบคาเฉลี่ยของประชากร 2 กลุมสัมพันธกัน (T-Test: paired samples) ซึ่งตองมีตัวแปรตอเนื่อง ( ) ที่มีมาตรวัดอันตรภาคชั้น (Interval scale) และมาตรวัด
อัตราสวน (Ratio scale) 2 ตัว
2.2 เรียกใชคําสั่ง Paired sample T-Test โดยคลิก Analyses T-Tests Paired samples
T-Test ดังรูปภาพที่ 4.7 จะปรากฏสวน Paired samples T-Test
ภาพที่ 4.7 คําสั่ง Paired sample T-Test
2.3 เลือกตัวแปรที่ตองการเปรียบเทียบ โดยลากตัวแปรตอเนื่องที่ตองการเปรียบเทียบเขาไปในสวน
Paired Variables ดังรูปภาพที่ 4.8 ดังนี้
Paired Variables: คลิกเลือกตัวแปรตอเนื่อง 2 ตัว ที่ตองการเปรียบเทียบคาเฉลี่ยระหวางกัน
ภาพที่ 4.8 เลือกตัวแปรที่ตองการเปรียบเทียบ คําสั่ง Paired sample T-Test
2.4 กําหนด Option สําหรับการ Paired sample T-Test ดังภาพที่ 4.9
คูมือการใชงานโปรแกรม JAMOVI 5 ตอนที่ 4 การเปรียบเทียบคาเฉลี่ย t-test
ภาพที่ 4.9 การแสดง Option และผลลัพธคําสั่ง Paired sample T-Test
2.5 สวน Test ใชสําหรับกําหนดสถิติที่ใชในการทดสอบ ดังภาพที่ 4.10 โดยสามารถเลือกสถิติ ทดสอบได 2 แบบ ดังนี้
Student’s เปนการเลือกสถิติทดสอบเปน Student’s T-test
Wilcoxon rank เปนสถิติแบบนอนพารามิติกสําหรับขอมูลที่การแจกแจงไมเปนแบบปกติ
ภาพที่ 4 10 สวน Test คําสั่ง Paired sample T-Test
2.6 กําหนดสวน Hypothesis ดังภาพที่ 4 11 เลือกประเภทของการทดสอบอยางไดอยางหนึ่ง คือ
Measure 1 ≠ Measure 2 เมื่อสมมติฐาน H1: µ1 ≠ µ2 เรียกวา การทดสอบสมมติฐานแบบ 2 ทาง
Measure 1 > Measure 2 เมื่อสมมติฐาน H1: µ1 > µ2 เรียกวา การทดสอบสมมติฐานแบบทางเดียว ทางซาย
Measure 1 < Measure 2 เมื่อสมมติฐาน H1: µ1 < µ2 เรียกวา การทดสอบสมมติฐานแบบทางเดียว
คูมือการใชงานโปรแกรม JAMOVI 6 ตอนที่ 4 การเปรียบเทียบคาเฉลี่ย t-test
ภาพที่ 4.11 สวน Hypothesis คําสั่ง Paired sample T-Test
2.7
เพิ่มเติมคาสถิติเบื้องตน ในสวน Additional Statistics ดังภาพที่ 4.12 โดยสามารถเลือกสถิติ
ทดสอบไดดังนี้
Mean difference ความแตกตางของคาเฉลี่ย
Confidence interval % ชวงความเชื่อมั่น
Effect size ขนาดอิทธิพล
Confidence interval % ชวงความเชื่อมั่น
Descriptives สถิติพรรณนา
Descriptives plots กราฟสถิติ
ภาพที่ 4 12 สวน Additional Statistics คําสั่ง Paired sample T-Test
2.8 การตรวจสอบขอตกลงเบื้องตนเกี่ยวกับการแจกแจงปกติ จากสวน Assumption Checks ดัง
ภาพที่ 4 13 โดยสามารถเลือกได 2 การทดสอบ ไดแก
Normality Test ทดสอบขอมูลปกติดวยสถิติทดสอบ Shapiro-Wilk
Normality (Q-Q plot) ทดสอบ Q-Q Plot
ภาพที่ 4 13 สวน Assumption Checks คําสั่ง Paired sample T-Test
คูมือการใชงานโปรแกรม JAMOVI 7 ตอนที่ 4 การเปรียบเทียบคาเฉลี่ย t-test
3. การเปรียบเทียบคาเฉลี่ยของประชากร 2 กลุมเปนอิสระตอกัน (T-Test: Independent sample) เมื่อตองการทดสอบความแตกตางของคาเฉลี่ยของตัวแปรตอเนื่องระหวางประชากร 2 กลุมที่เปน
อิสระตอกัน ดําเนินการดังนี้
3.1 เปดไฟลขอมูลที่ตองการเปรียบเทียบคาเฉลี่ยของประชากร 2 กลุม เปนอิสระตอกัน ซึ่ง
ประกอบดวยตัวแปร 2 ตัว ไดแก
1) ตัวแปรตอเนื่อง ( ) ที่มีมาตรวัดอันตรภาคชั้น (Interval scale) และมาตรวัดอัตราสวน
(Ratio scale) จํานวน 1 ตัว
2) ตัวแปรกลุมที่มีมาตราวัดนามบัญญัติ (Nominal scale: ) และมาตรวัดเรียงอันดับ
(Ordinal scale: ) จํานวน 1 ตัว
3.2 เรียกใชคําสั่ง Independent sample T-Test โดยคลิก Analyses T-Tests Independent samples T-Test ดังรูปภาพที่ 4.14 จะปรากฏสวน Independent samples T-Test
ภาพที่ 4.14 คําสั่ง Independent sample T-Test
3.3 เลือกตัวแปรที่ตองการเปรียบเทียบ โดยลากตัวแปรตามที่มีมาตรวัดอันตรภาคชั้น (Interval scale) และมาตรวัดอัตราสวน (Ratio scale) ที่ตองการเปรียบเทียบเขาไปในสวน Dependent Variables
ดังรูปภาพที่ 4.15 ดังนี้
Dependent Variables: คลิกเลือกตัวแปรตามที่ตองการเปรียบเทียบคาเฉลี่ยระหวางกลุม
Grouping Variable: ตัวแปรกลุม
ภาพที่ 4.15 เลือกตัวแปรที่ตองการเปรียบเทียบ คําสั่ง Independent sample T-Test
คูมือการใชงานโปรแกรม JAMOVI 8 ตอนที่ 4 การเปรียบเทียบคาเฉลี่ย t-test
3.4 กําหนด Option สําหรับการ Independent sample T-Test ดังภาพที่ 4.16
ภาพที่ 4.16 การแสดง Option และผลลัพธคําสั่ง Independent sample T-Test
3.5 สวน Test ใชสําหรับกําหนดสถิติที่ใชในการทดสอบ ดังภาพที่ 4.17 โดยสามารถเลือกสถิติ
ทดสอบได 2 แบบ ดังนี้
Student’s เปนการเลือกสถิติทดสอบเปน Student’s T-test
Wilcoxon rank เปนสถิติแบบนอนพารามิติกสําหรับขอมูลที่การแจกแจงไมเปนแบบปกติ
ภาพที่ 4.17 สวน Test คําสั่ง Independent sample T-Test 3.6 กําหนดสวน Hypothesis ดังภาพที่ 4.18 เลือกประเภทของการทดสอบอยางไดอยางหนึ่ง คือ
Group 1 ≠ Group 2 เมื่อสมมติฐาน H1: µ1 ≠ µ2 เรียกวา การ ทดสอบสมมติฐานแบบ 2 ทาง
Group 1 > Group 2 เมื่อสมมติฐาน H1: µ1 > µ2 เรียกวา การทดสอบ สมมติฐานแบบทางเดียวทางซาย
Group 1 < Group 2 เมื่อสมมติฐาน H1: µ1 < µ2 เรียกวา การทดสอบ สมมติฐานแบบทางเดียวทางขวา ภาพที่ 4.18 สวน Hypothesis คําสั่ง Independent sample T-Test
คูมือการใชงานโปรแกรม JAMOVI 9 ตอนที่ 4 การเปรียบเทียบคาเฉลี่ย t-test
3.7 เพิ่มเติมคาสถิติเบื้องตน ในสวน Additional Statistics ดังภาพที่ 4.19 โดยสามารถเลือกสถิติ
ทดสอบไดดังนี้
Mean difference ความแตกตางของคาเฉลี่ย
Confidence interval % ชวงความเชื่อมั่น
Effect size ขนาดอิทธิพล
Confidence interval % ชวงความเชื่อมั่น
Descriptives สถิติพรรณนา
Descriptives plots กราฟสถิติ
ภาพที่ 4.19 สวน Additional Statistics คําสั่ง Independent sample T-Test
3.8
การตรวจสอบขอตกลงเบื้องตนเกี่ยวกับการแจกแจงปกติ จากสวน Assumption Checks ดัง
ภาพที่ 4 20 โดยสามารถเลือกได 2 การทดสอบ ไดแก
Homogeneity test ทดสอบความเปนเอกพันธ
Normality Test ทดสอบขอมูลปกติดวยสถิติทดสอบ Shapiro-Wilk
Normality (Q-Q plot) ทดสอบ Q-Q Plot
ภาพที่ 4.20 สวน Assumption Checks คําสั่ง Independent sample T-Test