LiFO Good Business Directory 2022

2022

Μια ειδική έκδοση για όλες τις τάσεις που καθορίζουν το ελληνικό επιχειρείν

βιωσιμότητα εταιρική κοινωνική ευθύνη ανάπτυξη και υποδομές

καινοτομία συμπερίληψη και διαφορετικότητα

2 Επενδυτικοί κύκλοι και κερδοφορία, διαχείριση ανθρώπινου δυναμικού και προϋπολογισμοί, εταιρικές δαπάνες και αναπτυξιακή στρατηγική. Οφείλουμε να ομολογήσουμε πως είναι πολλές, πολύπλοκες, ενίοτε και ακαταλαβίστικες οι έννοιες που είναι συνυφασμένες με το επιχειρείν στο μυαλό του μέσου αναγνώστη.

Παρ’ όλα αυτά, στην καρδιά κάθε επιχείρησης βρίσκεται ένα κοινό και σαφώς πιο ανθρώπινο χαρακτηριστικό, η δημιουργία. Κάθε επιχειρηματίας, άλλωστε, αναλαμβάνει ένα ρίσκο με στόχο να κυνηγήσει ένα όραμα από το μηδέν, να γεννήσει ευκαιρίες και να παραγάγει οφέλη που θα ευνοήσουν τόσο την εταιρεία του όσο και την οικονομία, την κοινωνία και την ανάπτυξη. Στην πραγματικότητα, λοιπόν, υπάρχουν έννοιες πολύ πιο άμεσες και άρρηκτα συνδεδεμένες με τη σύγχρονη επιχειρηματικότητα: η αναζήτηση και η καινοτομία, η εξέλιξη και η προσαρμοστικότητα, ο ρεαλισμός αλλά και η φαντασία.

Αυτήν τη φιλοσοφία προσπαθήσαμε να αποτυπώσουμε στη δεύτερη ειδική έκδοση της LiFO για το επιχειρείν με τίτλο «Good Business Directory» την οποία κρατάτε στα χέρια σας, φιλοδοξώντας να σας φέρουμε ένα βήμα πιο κοντά στον θαυμαστό καινούργιο κόσμο των επιχειρήσεων. Πρόκειται για μια έκδοση που κυκλοφορεί σε ένα σημείο καμπής για τις ελληνικές εταιρείες, στον απόηχο μιας ασύλληπτα επιτυχημένης χρονιάς για το οικοσύστημα των ελληνικών start-ups που εκτόξευσε δεκάδες εταιρικά σχήματα στις παγκόσμιες αγορές, αλλά και μιας φουρτούνας οικονομικών προκλήσεων και ενός καλπάζοντος υπερπληθωρισμού που ταλαιπωρούν τον επιχειρηματικό κορμό της χώρας.

Ανάμεσα στη ζοφερή πραγματικότητα των ημερών, οι πολυμήχανες και ακούραστες ελληνικές επιχειρήσεις αποτελούν έναν φωτεινό φάρο ελπίδας για το μέλλον. Στις σελίδες του τεύχους μας θα συναντήσετε δεκάδες παραδείγματα που αποδεικνύουν περίτρανα γιατί το ελληνικό επιχειρείν συνοδεύεται από μια πνοή αισιοδοξίας: από Έλληνες startuppers που ξεκίνησαν από το σαλόνι του σπιτιού τους για να κατακτήσουν τα παγκόσμια επιχειρηματικά κέντρα μέχρι ιστορικές οικογενειακές ελληνικές επιχειρήσεις που εξακολουθούν να καινοτομούν ακόμα και έναν ολόκληρο αιώνα μετά την ίδρυσή τους. Ταυτόχρονα, επιχειρηματίες της πόλης μας που ενηλικιώθηκαν βγαίνοντας από μια κρίση μάς μιλούν για το πώς είναι να επιχειρεί κανείς μπαίνοντας σε μια άλλη, ενώ καθιερωμένοι Έλληνες entrepreneurs μοιράζονται μαζί μας τα μυστικά και τις δυσκολίες του επιχειρηματικού τους ταξιδιού.

Την ώρα που οι παγκόσμιες προκλήσεις ολοένα και πληθαίνουν και απαιτούν τη συστράτευση όλων μας για να λυθούν, ο ρόλος των επιχειρήσεων αποκτά σήμερα διττή σημασία που ξεπερνά την οικονομική και παραγωγική τους διαδικασία. Από την προστασία του περιβάλλοντος μέχρι την κοινωνική αλληλεγγύη, από τη βιωσιμότητα μέχρι την ισότητα, τα προβλήματα της εποχής μας περνούν μέσα από το γραφείο, τα προϊόντα και το αποτύπωμα των εταιρειών. Και εκεί, φυσικά, υπάρχει λόγος για να οπλιστεί κανείς με αισιοδοξία. Ολοένα και περισσότερο τα τολμηρά προγράμματα εταιρικής κοινωνικής ευθύνης που εφαρμόζουν οι επιχειρήσεις της χώρας μας χαράσσουν τον δρόμο προς ένα πράσινο και δίκαιο μέλλον.

Το «Good Business Directory», λοιπόν, είναι μια προσπάθεια να βουτήξουμε στα νερά του ελληνικού επιχειρείν. Να έρθουμε κι εμείς αντιμέτωποι με τη φιλοσοφία μιας σύγχρονης επιχείρησης, να μάθουμε περισσότερα για το οικοσύστημα νεοφυών επιχειρήσεων που αναπτύσσεται με ραγδαίους ρυθμούς στην Ελλάδα, να αναδείξουμε θετικά πρότυπα και βέλτιστες εταιρικές πρακτικές. Και, τέλος, να οραματιστούμε με τη σειρά μας πώς είναι να ξεκινάει κανείς από το μηδέν και να καταλήγει να δημιουργεί ευκαιρίες που ανατρέπουν την αγορά, που μεταμορφώνουν τη χώρα και καθορίζουν τον τρόπο ζωής του καθενός μας.

Καλή ανάγνωση

Νίκος Ευσταθίου

4 ΕΚΔΟΤΗΣ: Στάθης Τσαγκαρουσιάνος / CHIEF EXECUTIVE OFFICER: Μιχάλης Μιχαήλ / ΕΜΠΟΡΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ: Ρένα Κροκίδα / CONCEPT ΚΑΙ ΑΡΧΙΣΥΝΤΑΞΙΑ ΕΙΔΙΚΟΥ ΤΕΥΧΟΥΣ: Νίκος Ευσταθίου / ADVERTISING DIRECTOR: Ξένια Στασινοπούλου / ADVERTISING MANAGER: Δημήτρης Βουκελάτος / CREATIVE DIRECTOR ΕΙΔΙΚΟΥ ΤΕΥΧΟΥΣ: Γιάννης Καρλόπουλος / ΑΤΕΛΙΕ: Μαργαρίτα Καμαριώτη, Βανέσσα Φερλέ, Μπιάνκα Σαμαρά / ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΚΕΙΜΕΝΩΝ: Μαρία Δρουκοπούλου, Μυρτώ Αθανασοπούλου / ΣΥΝΤΑΚΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ: Ζωή Παρασίδη, Γιάννης Πανταζόπουλος, Μαρία Παππά, Άννα Κόκορη, Ελένη Δήμα, Ελίζα Γκρίτση / ΦΩΤΟΓΡΑΦΟΙ ΕΚΔΟΣΗΣ: Πάρις Ταβιτιάν, Ναταλία Τσάλλη, Γιάννος Πολυχρονιάδης

Χρίστος Δήμας: Η εξέλιξη της επιχειρηματικής και ερευνητικής δραστηριότητας στην Ελλάδα Παναγιώτης Καραμπίνης: Η μεγάλη ευκαιρία της Ελλάδας και η high-impact επανάσταση

10

Η εκθετική άνοδος του quiet quitting

18

Metaxa: Μια ελληνική οικογενειακή επιχείρηση που κατέκτησε τον πλανήτη

22

Eπιχειρώντας ανάμεσα σε δύο κρίσεις

26

Νίκος Μωραϊτάκης: «Οι δύσκολοι καιροί ευνοούν την επιχειρηματικότητα γιατί ξεβολεύουν ταλαντούχους ανθρώπους»

32

Οι Ευρωπαίοι ζητούν τη βιώσιμη ανάπτυξη

36

Τέσσερις Έλληνες startuppers μοιράζονται ιστορίες από τα επιχειρηματικά τους ταξίδια

38

εκδοτης

Στάθης Τσαγκαρουσιάνος

αρχισυνταξία podcasts Μερόπη Κοκκίνη

head of creative Βασίλης Καψάσκης

chief executive officer Μιχάλης Μιχαήλ

αρχισυνταξια newsroom Πάνος Σάκκας

digital campaign manager Γιώργος Γιαννή

εμπορικη διευθυνση Ρένα Κροκίδα

διευθυντρια ampa.lifo.gr Χριστίνα Γαλανοπούλου ––––––

commercial creative director Λευτέρης Κεφαλάς ––––––

ε μ π ο ρ ικ ο τμ η μ α advertising director Ξένια Στασινοπούλου

ψηφιακή ανάπτυξη/ προγραμματισμός lifo.gr Άγγελος Παπαστεργίου ––––––

σύμβουλος σχεδιασμού Γιάννης Καρλόπουλος διευθυντής lifo.gr Θανάσης Χαραμής

www.lifo.gr ΔΥΟ ΔΕΚΑ ΕΚΔΟΤΙΚΗ Α.Ε. ΒOΥΛΗΣ 22, 105 63 ΑΘΗΝΑ T 210 3254 290 F 210 3249 785 info@lifo.gr

8

διευθυντησ συνταξης Αλέξανδρος Διακοσάββας διευθυντής mikropragmata.lifo.gr Άρης Δημοκίδης διευθυντής εντυπης εκδοσης Τάσος Μπρεκουλάκης υπευθυνη πολιτικου ρεπορταζ ερευνασ Βασιλική Σιούτη βοηθος αρχισυντακτη Νίκος Ευσταθίου

direct sales director Κώστας Μαντάς senior advertising manager Άννα Λαπαρδάγια direct sales Γιώργος Λυκουργιώτης, Ευθύμης Παχής advertising manager Δημήτρης Βουκελάτος (dvoukelatos@lifo.gr) advertising coordinator Κατερίνα Κουρμούζη (kkourmouzi@lifo.gr)

σ υ ν τα ξ η συντακτικη ομαδα Θοδωρής Αντωνόπουλος, Λουίζα Αρκουμανέα, Γιάννης Βασιλείου, Ευτύχης Βαρδουλάκης, Μίνα Καλογερά, Ματίνα Καλτάκη, Ματούλα Κουστένη, Θοδωρής Κουτσογιαννόπουλος, Γιάννης Κωνσταντινίδης, Τίνα Μανδηλαρά, Νίκος Μπακουνάκης, Γλυκερία Μπασδέκη, Αργυρώ Μποζώνη, Γιάννης Πανταζόπουλος, Στεφανία Παπαδημητρίου, Σταυρούλα Παπασπύρου, Μαρία Παππά, Ζωή

Παρασίδη, Χρήστος Παρίδης, Δημήτρης Πολιτάκης, Αφροδίτη Σακκά, Νικόλας Σεβαστάκης, Φώτης Σεργουλόπουλος, Βίβιαν Στεργίου, Δημήτρης Π. Σωτηρόπουλος, Δέσποινα Τριβόλη, Κορίνα Φαρμακόρη, Γιώργος Ψωμιάδης newsroom Κατερίνα Αγριμανάκη, Ρούλα Βλασσοπούλου (βοηθοί αρχισυντάκτη), Ελισάβετ Δαπόντε, Σόφη Ζιώγου, Δημήτρης Μακκός, Ευτυχία Μιλέτση, Φιλιώ Ράγκου –––––– ατελιέ αrt director Βανέσσα Φερλέ, Μαργαρίτα Καμαριώτη

διαμόρφωση ψηφιακής εκδοσης Νινέττα Γιακιντζή, Μαρούσα Θωμά επιμελεια κειμένων Μαρία Δρουκοπούλου, Μυρτώ Αθανασοπούλου –––––– λογιστηριο οικονομική διεύθυνση Δημήτρης Τασιόπουλος λογιστήριο Βασίλης Κοτρωνάκης, Άκης Ιωάννου, Έφη Ηλιοπούλου γραμματεία Βιβίκα Ανδριανάτου –––––– κωδικος εντυπου 7639

αssistant art director Μπιάνκα Σαμαρά φωτογράφοι Σπύρος Στάβερης, Πάρις Ταβιτιάν, Freddie F., Γιώργος Αδάμος, Γιώργος Ξανθινάκης

παρακαλουμε ανακυκλωστε

8

Χρίστος Δήμας: Η εξέλιξη της επιχειρηματικής και ερευνητικής δραστηριότητας στην Ελλάδα

Η ελληνική πολιτεία έχει θέσει ως πρωταρχικό της στόχο τη σύνδεση του οικοσυστήματος καινοτομίας και Ο υφυπουργός Ανάπτυξης και Επενδύσεων, αρμόδιος για την Έρευνα και την Καινοτομία, και βουλευτής Κορινθίας μιλά στη LiFO για το οικοσύστημα καινοτομίας και επιχειρηματικότητας που οικοδομείται στην Ελλάδα.

της ερευνητικής κοινότητας με την πραγματική οικονομία και την επιχειρηματικότητα. Σε ένα διάστημα τρεισήμισι χρόνων διακυβέρνησης έχουμε προβεί σε σημαντικές δράσεις προκειμένου να καλλιεργήσουμε τις κατάλληλες συνθήκες και να παρέχουμε όλα τα απαραίτητα εργαλεία ώστε οι ταλαντούχοι νέοι επιχειρηματίες και επιστήμονες να νιώθουν σιγουριά πως μπορούν να είναι ανταγωνιστικοί σε παγκόσμια κλίμακα μένοντας στην Ελλάδα, σε καλά αμειβόμενες θέσεις εργασίας. Ενδεικτική είναι η θεαματική ετήσια αύξηση του δείκτη έντασης των δαπανών για Έρευνα & Ανάπτυξη (R&D) της τάξεως του 18%, που σηματοδοτεί την καλύτερη επίδοση των τελευταίων δέκα ετών.

Τα Κέντρα Ικανοτήτων (Competence Centers) και οι Συνεργατικοί Σχηματισμοί Καινοτομίας (Innovation Clusters) αποτελούν δράσεις τις οποίες προωθήσαμε μέσω ΕΣΠΑ, προκειμένου να αναδείξουμε περαιτέρω τις δυνατότητες της ελληνικής ερευνητικής κοινότητας στην καινοτομία. Πραγματοποιήσαμε, επίσης, για πρώτη φορά ολοκληρωμένη παρέμβαση για την ωρίμανση και τη λειτουργία των Γραφείων Μεταφοράς Τεχνολογίας στην Ελλάδα για τη βέλτιστη οικονομική αξιοποίηση των αποτελεσμάτων της έρευνας. Η ενίσχυση επιχειρήσεων και ερευνητικών φορέων θα επιτευχθεί και μέσω της εμβληματικής δράσης «Ερευνώ - Καινοτομώ», ύψους 300 εκατ. ευρώ, στο πλαίσιο της Εθνικής Στρατηγικής Έρευνας και Καινοτομίας για την Έξυπνη Εξειδίκευση.

Η αύξηση των υπερεκπτώσεων για δαπάνες σε R&D από το 130% στο 200% αποτελεί ένα σημαντικό φορολογικό κίνητρο προκειμένου να ωθήσουμε τις ελληνικές επιχειρήσεις να επενδύσουν περισσότερο σε έρευνα και ανάπτυξη αλλά και να προσελκύσουμε ακόμα περισσότερους επενδυτές από το εξωτερικό. Ήδη η χώρα μας αποτελεί έναν επενδυτικό προορισμό που προσελκύει το επιχειρηματικό ενδιαφέρον παγκόσμιων πρωταθλητών όπως οι Microsoft, EY, Applied Materials, Pfizer, Cisco, Amazon, Volkswagen κ.ά.

Ακόμη, πρόσφατα προχωρήσαμε στη σύναψη μια νέας σύμβασης με την Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων (ΕΤΕπ) για τη στήριξη της ερευνητικής δραστηριότητας που διεξάγεται στη χώρα. Έξι μεγάλα ερευνητικά κέντρα που υπάγονται στη Γενική Γραμματεία Έρευνας και Καινοτομίας (ΓΓΕΚ) του υπουργείου Ανάπτυξης πρόκειται να λάβουν συνολική χρηματοδότηση ύψους 119 εκατ. ευρώ από την ΕΤΕπ για την υποστήριξη της κατασκευής πολλαπλών ερευνητικών υποδομών, την αναβάθμιση και επέκταση υφιστάμενων εγκαταστάσεων καθώς και για την προμήθεια υπερσύγχρονου τεχνολογικού, εργαστηριακού και επιστημονικού εξοπλισμού. Εκτός από τη βελτίωση των υποδομών των ανωτέρω ερευνητικών κέντρων της χώρας, το επενδυτικό πρόγραμμα της ΕΤΕπ αναμένεται να αποφέρει και νέες –περισσότερες από 700– καλά αμειβόμενες και ποιοτικές θέσεις εργασίας πλήρους απασχόλησης, 525 εκ των οποίων απευθύνονται σε ερευνητικό δυναμικό υψηλής κατάρτισης.

Η χρηματοδότηση του εν λόγω επενδυτικού έργου κυμαίνεται στο 50% της επένδυσης, ενώ το υπόλοιπο ποσό για την επέκταση και αναβάθμιση των Ερευνητικών Κέντρων θα διατεθεί από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας και θα ξεπερνά τα 200 εκατ. ευρώ. Στόχος είναι να ενισχυθεί η ερευνητική ικανότητα των ερευνητικών κέντρων της χώρας και να συμβάλει στην προώθηση προγραμμάτων R&D σε τομείς αιχμής, καθώς και στην αντιστροφή του brain drain.

Προκειμένου να βελτιώσουμε, όμως, την αξιοποίηση της ερευνητικής δραστηριότητας που διεξάγεται στην Ελλάδα , ρυθμίσαμε, για πρώτη φορά με αναλυτικό και συνεκτικό τρόπο, τον θεσμό της εταιρείας-τεχνοβλαστού των ερευνητικών οργανισμών (spin-off). Το νέο νομοθετικό πλαίσιο προβλέπει τον εκσυγχρονισμό του πλαισίου λειτουργίας των εταιρειών-τεχνοβλαστών, δίνοντας σαφείς απαντήσεις σε καίρια ερωτήματα σχετικά με την ίδρυση, τη λειτουργία ή ακόμα και το κλείσιμό τους. Η εν λόγω πρωτοβουλία δίνει ώθηση ώστε να ενσωματωθούν στην πραγματική οικονομία η έρευνα και η επιστημονική γνώση που αναπτύσσεται στα πανεπιστήμια και στα ερευνητικά κέντρα με αμοιβαία οφέλη για όλους.

Τέλος, μια αξιοσημείωτη δράση στην οποία προχωρήσαμε είναι η ίδρυση του Elevate Greece, του πρώτου εθνικού μητρώου των νεοφυών επιχειρήσεων και εταιρειών-τεχνοβλαστών που δραστηριοποιούνται στην Ελλάδα. Σήμερα, ο αριθμός των εγγεγραμμένων start-ups ανέρχεται στις 717, με περισσότερους από 6.700 νέους ταλαντούχους επιχειρηματίες και επιστήμονες να καινοτομούν σε 21 τομείς δραστηριοποίησης. Πρωταρχικός ρόλος της πλατφόρμας είναι η υποστήριξη των νέων επιστημόνων και ταλαντούχων επιχειρηματιών, η εξωστρέφεια του εγχώριου οικοσυστήματος καινοτομίας και η σύνδεση της έρευνας και της καινοτομίας με την επιχειρηματικότητα. Μέσω της πλατφόρμας του Elevate Greece παρέχονται σημαντικά οικονομικά οφέλη, όπως φορολογικά κίνητρα για Επενδυτικούς Αγγέλους (Angel Investors), προαίρεση μετοχών (stock options) και παροχή ρευστότητας μέσω ΕΣΠΑ για την αντιμετώπιση των επιπτώσεων της πανδημίας, συνολικού ύψους περίπου 60 εκατ. ευρώ. Σημαντικές είναι, βέβαια, και οι δράσεις ανάδειξης και στήριξης των start-ups, όπως τα Εθνικά Βραβεία Νεοφυούς Επιχειρηματικότητας.

Η εξωστρέφεια που έχει αναπτύξει το τελευταίο διάστημα το οικοσύστημα καινοτομίας, σε συνδυασμό με το ελκυστικό επενδυτικό και επιχειρηματικό περιβάλλον που διαθέτει η χώρα μας, είναι μια συγκυρία που πρέπει να αξιοποιήσουμε με τον κατάλληλο τρόπο. Οι ιστορίες επιτυχίας ολοένα και αυξάνονται, ενώ υποχρέωση της πολιτείας είναι να συνεχίσει με αμείωτη ένταση να δίνει κίνητρα και ευκαιρίες σε νέους επιχειρηματίες ώστε να ξεδιπλώνουν το ταλέντο τους και να υλοποιούν τις ιδέες τους από την Ελλάδα. Στόχος μας είναι η χώρα μας να εξελιχθεί τα επόμενα χρόνια σε έναν κόμβο καινοτομίας, ανταγωνιστικό και ικανό να προσελκύει αφενός επενδύσεις μεγάλης εμβέλειας, αφετέρου επιστημονικά και επιχειρηματικά ταλέντα, συμβάλλοντας στην αντιστροφή του brain drain.

10

Ο Παναγιώτης Καραμπίνης, διευθύνων σύμβουλος της Endeavor Greece, τα τελευταία χρόνια ζει και αναπνέει μέσα στο εκκολαπτόμενο οικοσύστημα νεοφυών επιχειρήσεων της Ελλάδας. Με ρεαλισμό και συγκρατημένη αισιοδοξία μιλάει στη LiFO για τον μετασχηματισμό της Ελλάδας χάρη στις καινοτόμες ιδέες νέων επιχειρηματιών που την έχουν βάλει ήδη σε μια συναρπαστική τροχιά που μας αφορά όλους.

Παναγιώτης Καραμπίνης: Η μεγάλη ευκαιρία της Ελλάδας και η high-impact επανάσταση Η Ελλάδα καινοτομεί εδώ και χιλιάδες χρόνια. Εξάγει με μεγάλη εξωστρέφεια την καινοτομία της σε όλο τον κόσμο, αλλάζοντας και βελτιώνοντας ριζικά τον τρόπο και την ποιότητα ζωής ολόκληρου του πλανήτη. Δουλεύοντας δέκα χρόνια σε έναν παγκόσμιο οργανισμό που υποστηρίζει οικοσυστήματα καινοτομίας, μπορώ με σιγουριά να πω ότι, όταν ένας Έλληνας σήμερα καινοτομεί σε παγκόσμιο επίπεδο, ανακαλύπτει ή δημιουργεί κάτι που δεν είχε καταφέρει κανένας άλλος να δημιουργήσει, δεν προκαλεί καμία έκπληξη στους διεθνείς κύκλους της επιχειρηματικότητας.

Σε αυτή την παρακαταθήκη χτίζεται στη σύγχρονη Ελλάδα το δυναμικό και ελπιδοφόρο οικοσύστημα καινοτομίας της. Ο αντίκτυπος που μπορεί να έχει ένα ισχυρό οικοσύστημα καινοτομίας σε μια χώρα είναι εξαιρετικά ευρύς. Δημιουργεί χιλιάδες νέες θέσεις εργασίας υψηλής ποιότητας σε σύγχρονες εταιρικές κουλτούρες που βασίζονται στη διαφορετικότητα, στην ισότητα και στην εξωστρέφεια. Δημιουργεί νέο πλούτο για την οικονομία και ευημερία για ένα μεγάλο αριθμό πολιτών, μετασχηματίζει το εκπαιδευτικό σύστημα το οποίο αλλάζει τον τρόπο λειτουργίας του για να συνδεθεί πιο αποτελεσματικά με την αγορά εργασίας, προσελκύει μεγάλες ξένες επενδύσεις, διεθνές ταλέντο, συνεπώς δημιουργεί όλες τις προοπτικές ώστε να μετασχηματιστεί συνολικά η κοινωνία.

12

ΟΙ ΚΟΙΝΌΤΗΤΕΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΎ ΟΙΚΟΣΥΣΤΉΜΑΤΟΣ ΚΑΙΝΟΤΟΜΊΑΣ ΚΑΙ Η ΕΠΑΝΆΣΤΑΣΗ ΠΟΥ ΦΈΡΝΟΥΝ Τα παραγωγικά οικοσυστήματα και οι ισχυρές αγορές βασίζονται σε

μεγάλες, ενεργές και ποικιλόμορφες κοινότητες και στον τρόπο που αυτές συνεργάζονται και αλληλοϋποστηρίζονται μέσα σε αυτά. Αυτές τις κοινότητες δημιουργεί και ενεργοποιεί η Endeavor τα τελευταία δέκα χρόνια εντός και εκτός της χώρας με στόχο τη δημιουργική αλληλεπίδρασή τους που θα προσφέρει τεράστια αξία στο ελληνικό οικοσύστημα και στην ελληνική κοινωνία.

Η αλληλεπίδραση και η εξωστρέφεια των κοινοτήτων επιχειρηματικότητας και καινοτομίας στην Ελλάδα βρίσκονται σε πρωτοφανή επίπεδα. Μέσα σε λίγα μόλις χρόνια πραγματοποιούνται εξαγορές μεγάλων καινοτόμων ελληνικών εταιρειών, όπως η Chipita, η Pharmathen, η Vivartia, η Cosmos Sports και η Pet City, οι πρώτες μεγάλες εξαγορές ελληνικών start-ups, όπως η Instashop, η Βeat, η e-food, η Softomotive και η Pollfish, δημιουργείται μια νέα γενιά scaleups και ακμάζουν οι κορυφαίες εταιρείες τεχνολογίας της χώρας μας Viva Wallet, Skroutz, Blueground, Hellas Direct, Workable, Epignosis, Schoox, Orfium, Signal.

Τα αποτελέσματα αυτά δεν είναι τυχαία. Οι κοινότητες αλληλεπιδρούν πλέον μεταξύ τους, έρχονται περισσότερο από ποτέ σε επαφή με την ελληνική διασπορά, με δυνατούς επενδυτικούς οργανισμούς εντός και εκτός της χώρας, με τις μεγάλες εταιρείες τεχνολογίας που έχουν επενδύσει στην Ελλάδα τα τελευταία χρόνια. Επιπλέον, οι επιχειρηματίες νέας γενιάς έχουν μια έντονη κουλτούρα επανεπένδυσης των κεφαλαίων τους στην Ελλάδα, δημιουργίας νέων γραφείων και ομάδων εδώ και μεταφοράς του μηνύματος αυτού και στις επαφές που έχουν δημιουργήσει στο εξωτερικό.

Μέλη του ελληνικού οικοσυστήματος καινοτομίας είναι πλέον χιλιάδες νέοι Έλληνες επιχειρηματίες σε Ελλάδα και εξωτερικό, περισσότεροι από 90 start-up ξένοι founders και πάνω από 20 πολυεθνικές που έχουν δημιουργήσει ομάδες έρευνας και καινοτομίας εδώ. Συνολικά όλοι μαζί απασχολούν 30.000 υπαλλήλους στην Ελλάδα. Πρόκειται και για ξένους επενδυτές που έχουν κάνει επενδύσεις ύψους 15 δισ. τα τελευταία 5 χρόνια, για χιλιάδες ξένους ψηφιακούς νομάδες απ’ όλο τον κόσμο που έχουν μετακομίσει στη χώρα μας και για μεγάλες ελληνικές οικογένειες, επιχειρηματίες και επενδυτές που στηρίζουν τον μετασχηματισμό της χώρας. Όλο αυτό είναι τόσο εντυπωσιακό, διεθνές και εξωστρεφές όσο ακούγεται.

ΣΤΗΝ ΕΚΠΝΟΉ ΤΟΥ 2022

Το 2022 αποτελεί μια χρονιά-ορόσημο για το ελληνικό οικοσύστημα. Η επένδυση της JP Morgan στη Viva Wallet με 1 δισ. ευρώ για το 49% της εταιρείας μάς έδωσε τον πρώτο επίσημο μονόκερο της χώρας. Οι Flexcar και Spotawheel σήκωσαν μεγάλους γύρους 200+ και 100+ εκατομμυρίων ευρώ σε επενδυτικά και δανειακά κεφάλαια, ενώ έγιναν και τρεις εξαγορές ελληνικών start-ups, των Pollfish, Accusonus και Transifex, από εταιρείες των ΗΠΑ. Αυτή ήταν μάλιστα η τρίτη συνεχόμενη χρονιά ρεκόρ για την ελληνική καινοτομία.

ENDEAVOR, 10 ΧΡΌΝΙΑ ΣΤΗΝ ΕΛΛΆΔΑ

Η Endeavor είναι ένας διεθνής, ουδέτερος, μη κερδοσκοπικός οργανισμός με παρουσία σε 43 αγορές, συνεπώς η εξωστρέφεια είναι βαθιά ριζωμένη στο DNA της. Στην Endeavor Greece χρησιμοποιούμε την εξωστρέφεια αυτή και υποστηρίζουμε με μοναδικό τρόπο τους καινοτόμους επιχειρηματίες του σήμερα, οραματιζόμενοι μια Ελλάδα γεμάτη ευκαιρίες.

Στο χαρτοφυλάκιό μας βρίσκονται συνολικά 160 εταιρείες Ελλήνων επιχειρηματιών που είτε βρίσκονται στη χώρα είτε είναι Έλληνες της διασποράς. Υποστηρίζονται κατά κύριο λόγο μέσα από δικά μας προγράμματα (Endeavor Entrepreneur, ScaleUp) αλλά και μέσα από προγράμματα που πραγματοποιούμε με συνεργάτες μας. Με τη βοήθεια του διευρυμένου δικτύου μας, που αποτελείται από περισσότερους από 400 επενδυτές, μέντορες και υψηλόβαθμα στελέχη από Ελλάδα και εξωτερικό, έχουμε πραγματοποιήσει πάνω από 20.000 ώρες υποστήριξης για τους επιχειρηματίες όλα αυτά τα χρόνια με στόχο τη μεγιστοποίηση του αντίκτυπού τους στον μετασχηματισμό της ελληνικής οικονομίας και κοινωνίας.

Παράλληλα, σε συνεργασία με τους πρωταγωνιστές του ελληνικού οικοσυστήματος καινοτομίας έχουμε αρχίσει να δημιουργούμε πρωτοβουλίες που στόχο έχουν να βοηθήσουν το οικοσύστημα να μεγαλώσει και να του προσδώσουν ακόμα περισσότερη δυναμική και εξωστρέφεια. Η πλατφόρμα για προσέλκυση διεθνούς ταλέντου workintech.gr, η σειρά podcast Outliers.gr, το πρώτο Innovation Summit στο Ηρώδειο με τον Ted Sarandos, CEO του Netflix, το πρώτο Graduate Trainee Program για εταιρείες τεχνολογίας, η συνεργασία με το διεθνές μέσο Sifted για περισσότερη διεθνή δημοσιότητα είναι ορισμένες μόνο από αυτές.

ΤΑ ΕΠΌΜΕΝΑ 10 ΧΡΌΝΙΑ - GREECE 2030

Αυτήν τη στιγμή παρατηρείται παγκοσμίως μια σημαντική πτώση στις επενδύσεις και τα μηνύματα για την ανάπτυξη της παγκόσμιας οικονομίας τα επόμενα χρόνια δεν είναι καθόλου ενθαρρυντικά, ενώ δείγματα αυτής της νέας πραγματικότητας έχουμε αρχίσει να βλέπουμε και στην Ελλάδα. Παρ’ όλα αυτά, θεωρούμε ότι η ελληνική επιχειρηματικότητα έχει ανταγωνιστικό πλεονέκτημα σε σχέση με τις εταιρείες του εξωτερικού για δύο κύριους λόγους. Καταρχάς, οι Έλληνες επιχειρηματίες έχουν σφυρηλατηθεί σε αντίξοες συνθήκες και μακροχρόνιες προκλήσεις και είναι πιο προετοιμασμένοι, οξυδερκείς και ανθεκτικοί από ποτέ. Επιπλέον, οι κοινότητες που υποστηρίζουν το ελληνικό οικοσύστημα είναι μεγαλύτερες, πιο ενεργές, ποικιλόμορφες και εξωστρεφείς σε σχέση με οποιαδήποτε άλλη στιγμή τα τελευταία τουλάχιστον δέκα χρόνια.

Βάσει της δυναμικής που βλέπουμε και παρά τις προκλήσεις που έρχονται, πιστεύουμε ότι η Ελλάδα μπορεί να θέσει στόχο το οικοσύστημα καινοτομίας να αντιπροσωπεύει το 10-15% του ΑΕΠ της μέχρι το 2030. Ορμώμενοι από αυτό, το επόμενο διάστημα θα δημοσιεύσουμε έρευνα σχετικά με το ποιοι μπορεί να είναι οι στόχοι της χώρας για το 2030, ενώ θα σταθούμε και στα τρία σημεία-κλειδιά (μεγαλύτερες ενεργές κοινότητες, ουσιαστική υποστήριξη των εταιρειών, προβολή της χώρας στο εξωτερικό) που μπορούν να μας οδηγήσουν εκεί.

Κινούμενοι προς αυτή την κατεύθυνση, στην Endeavor Greece θα συνεχίσουμε να μεγαλώνουμε τις κοινότητές μας, να τους παρέχουμε τις κατάλληλες συνθήκες για να αλληλεπιδρούν και να τις φέρνουμε σε επαφή με νέα οικοσυστήματα. Επιπλέον, θα στοχεύσουμε σε γενικότερη εξωστρέφεια, δημιουργώντας μια εκστρατεία ενημέρωσης του εγχώριου και του διεθνούς ακροατηρίου για το ελληνικό οικοσύστημα ως προορισμό, δίνοντας τον χώρο στους επιχειρηματίες να πουν τις ιστορίες τους. Παράλληλα, θα καθιερώσουμε το ετήσιο συνέδριο καινοτομίας Innovation Summit, το οποίο διοργανώθηκε φέτος για πρώτη φορά στο Ηρώδειο και αποτέλεσε διεθνή προορισμό. Τέλος, θα επικεντρωθούμε σε μία από τις μεγαλύτερες προκλήσεις στον επιχειρηματικό κόσμο σήμερα, αυτή της εύρεσης ταλέντου, δημιουργώντας από τη μια ένα πρόγραμμα Re-skilling at Scale που θα αφορά σε εργαζομένους στην Ελλάδα και από την άλλη προσεγγίζοντας ταλέντο από το εξωτερικό μέσω του WorkInTech και της δημιουργίας μιας Greek Tech Visa.

Η επανάσταση για τον μετασχηματισμό της Ελλάδας είναι εδώ, στα χέρια των καινοτόμων νέων γενιών, και μας αφορά όλους.

Endeavor

14 Αισιόδοξο επενδυτικό τοπίο Η συγκέντρωση κεφαλαίων σημείωσε νέο ετήσιο ρεκόρ το 2021, ξεπερνώντας μάλιστα το 1 δισ. δολάρια σε μετοχές και χρηματοδότηση χρέους, και σημειώνοντας αύξηση της τάξεως του 110% σε σύγκριση με το 2020. Επιπλέον, σημειώθηκε αύξηση 30% στον αριθμό των γύρων χρηματοδότησης, από 65 το 2020 σε 85 το 2021.

Ταχύτερη ανάπτυξη Μια ενδιαφέρουσα παρατήρηση από τα στοιχεία του 2021 είναι ότι το μεγαλύτερο ποσοστό του συνολικού επενδυμένου κεφαλαίου διοχετεύθηκε σε ελληνικές νεοφυείς επιχειρήσεις που μετρούν 3-5 χρόνια ζωής. Πρόκειται για μια σημαντική διαφορά με το 2020, όταν οι πιο ώριμες start-ups πρωτοστάτησαν στο chart. Αυτό δείχνει ότι ολοένα και περισσότερες ελληνικές νεοφυείς επιχειρήσεις πλησιάζουν πιο ρήγορα το στάδιο της αναβάθμισης και της επέκτασης στον επιχειρηματικό τους κύκλο.

Χαρτογραφώντας το εκκολαπτόμενο ελληνικό επιχειρείν

15

* Τ α δεδομένα προέρχονται από την ετήσια έκθεση της Endeavor με τίτλο «Greek-Tech Ecosystem Insights», και αφορούν το 2021.

Aύξηση εργαζομένων στις ελληνικές start-ups

15 κορυφαίοι τομείς όσον αφορά την αύξηση της απασχόλησης

Από τους περίπου 13.000 νέους εργαζόμενους, τα 2/3 διατηρούν την έδρα τους στην Ελλάδα, ενώ οι υπόλοιποι εκμεταλλεύονται τις ευκαιρίες εξ αποστάσεως εργασίας και εδρεύουν κάπου αλλού. Οι νέες θέσεις εργασίας που δημιουργήθηκαν για ταλέντα με έδρα την Ελλάδα παρουσίασαν θεαματική ανάπτυξη, καθώς 2.304 νέες θέσεις εργασίας δημιουργήθηκαν μόνο το 2021.

•

Εμπόριο

•

Διοίκηση Επιχειρηματικών Διαδικασιών

•

Cloud Computing

•

Μάρκετινγκ και Διαφήμιση

•

Αυτοκίνηση

•

Τραπεζικός τομέας

•

Φαρμακοβιομηχανία και διαγνωστική

•

Utilities

•

Τουρισμός και φιλοξενία

•

Χώρος εργασίας

•

Ναυτιλία

•

Υγεία και τηλεϊατρική

•

Κατασκευή και τηλεπικοινωνίες

•

Ιατρικά λογισμικά

•

Αγροτεχνολογία

Τα στοιχεία που συλλέγει ετησίως η Endeavor αποτελούν ίσως την καλύτερη αποτύπωση των νεότερων εξελίξεων στο ελληνικό οικοσύστημα καινοτομίας και νεοφυούς επιχειρηματικότητας. Εν αναμονή της δημοσίευσης των φετινών της στοιχείων, που αναμένεται να πραγματοποιηθεί στις αρχές του επόμενου έτους, η LiFO παρουσιάζει τις τάσεις και τα στοιχεία που κατέστησαν το 2021 ίσως την πιο επιτυχημένη χρονιά για τον θαυμαστό καινούργιο κόσμο των ελληνικών start-ups.

Η ευκαιρία της διασποράς Οι Έλληνες της διασποράς μπορεί να καινοτομούν εκτός τους ελληνικού επιχειρηματικού οικοσυστήματος, ωστόσο πολλοί από αυτούς έχουν το βλέμμα στραμμένο στη χώρα μας. Η Endeavor εντόπισε 523 νεοφυείς επιχειρήσεις της διασποράς των οποίων η αξία εκτιμάται ότι ξεπερνά τα 100 δισ. δολάρια. Μια γέφυρα που θα ένωνε τους δύο κόσμους, δηλαδή το εγχώριο νεοφυές επιχειρείν και τις start-ups της διασποράς, θα είχε αναμφίβολα αμέτρητα και εκθετικά οφέλη.

Ο δρόμος για ένα καλύτερο αύριο χτίζεται μέσα από επενδύσεις στην κοινωνία, στην απασχόληση και στο περιβάλλον

Η Lidl Ελλάς χαρτογραφεί το μονοπάτι του μέλλοντος με καινοτόμα προγράμματα ESG που πραγματοποιήθηκαν από τον Μάρτιο του 2021 μέχρι τον Φεβρουάριο του 2022 και κυμάνθηκαν από την κοινωνική προσφορά και την προώθηση της εργασιακής ισότητας μέχρι την ευαισθητοποίηση για ζητήματα βιωσιμότητας.

Μ

πορεί η Lidl να είναι ευρέως γνωστή ως η αλυσίδα εκπτωτικών καταστημάτων σούπερ-μάρκετ στην οποία πάντοτε καταφεύγουμε για να συμπληρώσουμε το καλάθι των αγορών μας με τον πλέον οικονομικό και ποιοτικό τρόπο, ταυτόχρονα όμως είναι και μια εταιρεία που φροντίζει πάντοτε να διατηρεί τη βιωσιμότητα και την υπευθυνότητα ως αναπόσπαστα στοιχεία του DNA της. Οι άνθρωποι της Lidl Ελλάς αφουγκράζονται συνεχώς τις μεταβαλλόμενες ανάγκες της κοινωνίας, συνεισφέροντας με ένα πλούσιο πλέγμα δράσεων προσφοράς και αλληλεγγύης. Κυρίαρχοι πυλώνες σε αυτήν της την προσπάθεια είναι τα κριτήρια ESG, τα οποία καθορίζουν τόσο την εταιρική της στρατηγική όσο και τον τρόπο με τον οποίο η Lidl Ελλάς αναπτύσσεται βιώσιμα. Οι κατευθυντήριες αυτές γραμμές είναι σήμερα πιο σημαντικές από ποτέ, ειδικά έπειτα από μια ταραχώδη διετία ασταμάτητων προκλήσεων που επηρεάστηκε από την πανδημία και τις εμφανείς συνέπειες της κλιματικής αλλαγής. Φέτος η Lidl Ελλάς αναγνώρισε ακόμα περισσότερο τη σημασία των ενεργειών εταιρικής κοινωνικής ευθύνης και η δέσμευσή της έγινε πράξη και με το παραπάνω. Μονάχα την περσινή χρονιά, για πρώτη φορά το συνολικό ποσό που επένδυσε σε πρωτοβουλίες στήριξης της κοινωνίας και του περιβάλλοντος σε όλη την ελληνική επικράτεια ξεπέρασε συνολικά τα 1,6 εκατομμύρια ευρώ. Σε αυτά συμπεριλαμβάνονται 1,25 εκατομμύρια ευρώ άμεσων επενδύσεων σε κοινωνικές και περιβαλλοντικές δράσεις καθώς και η προσφορά δεκάδων χιλιάδων προϊόντων της αλυσίδας καταστημάτων σε ιδρύματα και κοινωνικά δίκτυα αξίας πάνω από 370 χιλιάδες ευρώ, ώστε να φτάσουν στα χέρια που τα έχουν περισσότερη ανάγκη.

Συνεργατικές πρωτοβουλίες για την κοινωνία και τον άνθρωπο Κλειδί της επιτυχίας των οι διαχρονικές και στρααλληλεγγύης και της η ανανέωση της πρωΑγάπης» με το Δίκτυο το Κέντρο Υποδοχής (ΚΥΑΔΑ). Για δεύτερη νάμεις τους

δράσεων της Lidl Ελλάς για την κοινωνία είναι τηγικές συνεργασίες της με τον χώρο της προσφοράς. Σε αυτές συγκαταλέγεται τοβουλίας «Συνέργεια Προσφοράς και Κοινωνικής Αλληλεγγύης & Αρωγής και & Αλληλεγγύης του δήμου Αθηναίων συνεχή χρονιά οι φορείς ένωσαν τις δυγια το κοινό όφελος, αποδεικνύοντας έμπρακτα πως η αλληλεγγύη είναι αποτελεσματική μονάχα όταν είναι συλλογική υπόθεση. Αποτέλεσμα ήταν η δωρεάν προσφορά μηνιαίων προϊόντων από την εταιρεία για την κάλυψη βασικών αναγκών

16

340 οικογενειών που ζουν κάτω από το όριο της φτώχειας, καθώς και του πολυδύναμου κέντρου αστέγων, με την αξία της προσφοράς να ξεπερνά τα 200.000 ευρώ σε προϊόντα. Παράλληλα, για έβδομη συνεχόμενη χρονιά η Lidl Ελλάς έστρεψε το βλέμμα της στα παιδιά και συγκεκριμένα στο Κέντρο Στήριξης Παιδιού και Οικογένειας του Χαμόγελου του Παιδιού στη Νέα Μάκρη, το οποίο στεγάζεται σε ακίνητο που έχει παραχωρήσει η εταιρεία από το 2015. Για μια ακόμη φορά, η εταιρεία κάλυψε όλα τα έξοδα της εν λόγω δομής, χαρίζοντας φωτεινά χαμόγελα στα παιδιά και της οικογένειες του κέντρου.

Η ισότητα περνάει μέσα από την απασχόληση

Η αντιμετώπιση της κοινωνικής ανισότητας είναι, φυσικά, ένα ζήτημα που δεν περιορίζεται στη στήριξη των αδύναμων κοινωνικών στρωμάτων αλλά περνά και από τις δομές του εργασιακού περιβάλλοντος. Η Lidl Ελλάς, λοιπόν, εξελίσσει τις δράσεις της για την ενδυνάμωση των γυναικών στον εργασιακό χώρο με στόχο την οικοδόμηση ενός περιβάλλοντος με ίσες ευκαιρίες και την εξάλειψη κάθε διάκρισης και στερεοτύπου. Ήδη από το 2020 η εταιρεία δεσμεύτηκε να στηρίξει τη συμπερίληψη στο πλαίσιο της πρωτοβουλίας Women Empowerment Principles, ενώ τον Μάρτιο του 2021 προχώρησε στην υπογραφή της Χάρτας Διαφορετικότητας (Diversity Charter), μίας πρωτοβουλίας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την προώθηση των ίσων ευκαιριών και της διαφορετικότητας. Βασισμένη σε διεθνή πρότυπα και βέλτιστες πρακτικές, η Lidl Ελλάς συνεχίζει την προώθηση των ίσων ευκαιριών, ένα ταξίδι που υπόσχεται να μη σταματήσει προτού διασφαλίσει ένα εργασιακό περιβάλλον χωρίς διακρίσεις για όλες και όλους.

Το περιβάλλον ως αδιαπραγμάτευτη προτεραιότητα

Στην κορυφή της ατζέντας της Lidl Ελλάς, πλάι στην κοινωνική στήριξη και στην ισότητα στην απασχόληση, δεν θα μπορούσε να μη βρίσκεται το περιβάλλον. Χαρακτηριστικά, στον απόηχο των καταστροφικών πυρκαγιών που έπληξαν την Εύβοια το 2021 η Lidl Ελλάς προχώρησε στην ανάληψη συγκροτημένης πρωτοβουλίας στήριξης της πολιτείας με την προώθηση δέσμης σχετικών συνεργειών, ανακοινώνοντας επίσης τη χορήγηση 500.000 ευρώ για δράσεις αναδάσωσης, περιβαλλοντικής αποκατάστασης και διαχείρισης φυσικών πόρων ώστε να παράσχει μια ανάσα αναγέννησης στον τόπο. Επιπλέον, για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά η Lidl Ελλάς υλοποίησε την καμπάνια «Plastic Free Greece» σε συνεργασία με το Κοινωφελές Ίδρυμα Αθανάσιος Κ. Λασκαρίδης. Πρόκειται για την επέκταση της εξαιρετικά επιτυχημένης εναλλακτικής τουριστικής καμπάνιας περιβαλλοντικής ευαισθητοποίησης «Plastic Free Santorini», η οποία πλέον έχει ταξιδέψει σε νέους προορισμούς, από τα Χανιά και τη Χαλκιδική μέχρι τη Σαντορίνη και τη Ρόδο, ενημερώνοντας τους κατοίκους των γραφικών προορισμών ότι αξίζει να δοκιμάσουν να ζήσουν την καθημερινότητά τους με έναν πιο βιώσιμο τρόπο. Οι αριθμοί, για μια ακόμα φορά, σκιαγραφούν το μέγεθος του αντίκτυπου της Lidl Ελλάς: συνολικά συλλέχθηκαν 248 κιλά απορριμμάτων σε παράκτιους καθαρισμούς και άλλα 997,5 κιλά στους υποβρύχιους.

18 Η εκθετική άνοδος του quiet quitting

Γιατί οι νέοι εργαζόμενοι επιλέγουν τον δρόμο της ήσυχης παραίτησης; Και τι μπορούν να κάνουν οι σύγχρονες επιχειρήσεις ώστε να τους κρατήσουν παραγωγικούς και ευτυχισμένους στο περιβάλλον εργασίας; ΤΗΣ ΆΝΝΑΣ ΚΌΚΟΡΗ

20

Στις αρχές του 2022 ένας νέος όρος άρχισε να χρησιμοποιείται και να

Η ήσυχη παραίτηση είναι ένας τρόπος να φύγουν από το εργασιακό

τρεντάρει στις πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης, με πρώτο και κυριότερο το TikTok. Συγκεκριμένα, ο ΤikΤoker Zaidleppplin, που τότε εργαζόταν ως μηχανικός στη Νέα Υόρκη, ανέβασε ένα ολιγόλεπτο βίντεο στο οποίο εξηγούσε τον όρο «quiet quitting», συνοψίζοντας τη βασική φιλοσοφία του: «Η δουλειά δεν είναι η ζωή σας».

περιβάλλον όπου ήδη βρίσκονται, καθώς η ψυχολογική και πνευματική επιβάρυνση που νιώθουν δεν ακολουθείται από κάποια μισθολογική και βαθμολογική επιβράβευση. Η αποστασιοποίηση των εργαζομένων από το ωραιοποιημένο αφήγημα της επαγγελματικής επιτυχίας με την καριέρα και την απόκτηση μιας υψηλής θέσης που απαιτεί θυσίες και σχεδόν 24ωρη δέσμευση είναι η απάντηση στις επιχειρήσεις που δεν αφουγκράζονται τις ανάγκες τους. Σε πολλές περιπτώσεις είναι μια σιωπηλή αντίδραση στο τοξικό εργασιακό περιβάλλον ή τις ενίοτε παραβατικές συμπεριφορές των εργοδοτών που θέλουν η εργασία να εξουσιάζει κάθε πτυχή της ζωής του ανθρώπου.

Από εκείνη τη στιγμή εκατομμύρια σχόλια, likes και βίντεο συνοδεύτηκαν με το hashtag #quietquitting και άρχισαν να εμφανίζονται στο TikTok, τη μεγαλύτερη πλατφόρμα έκφρασης της Gen Z, ξεσηκώνοντας έτσι ένα από τα μεγαλύτερα debate παγκοσμίως: τι είναι, τελικά, αυτή η «ήσυχη παραίτηση»; Γιατί η νέα γενιά εργαζομένων υιοθετεί αυτήν τη στάση; Και τι μπορούν να κάνουν οι σύγχρονες επιχειρήσεις για να αποφύγουν το φαινόμενο;

Το «quiet quitting» δεν σημαίνει πραγματική παραίτηση, πέρασμα από το λογιστήριο και εκκωφαντικό κλείσιμο της πόρτας. Σημαίνει να δουλεύεις κάνοντας μόνο όσα ορίζει το job description της θέσης σου, τα απολύτως απαραίτητα, αυτά για τα οποία πληρώνεσαι, καταβάλλοντας ελάχιστη προσπάθεια, να μην αναλαμβάνεις νέα καθήκοντα και να φεύγεις αμέσως μόλις ολοκληρωθεί το οκτάωρο, να μην κάθεσαι ούτε λεπτό παραπάνω. Επίσης, να μην απαντάς σε επαγγελματικές κλήσεις και μηνύματα μετά το σχόλασμα.

«Απλώς εργάζεσαι, δεν παραιτείσαι», θα μπορούσε μπορεί να πει κανείς. Η φιλοσοφία του να κάνει ο εργαζόμενος μονάχα τα απαραίτητα, του «δεν ζω για να δουλεύω αλλά δουλεύω για να ζω» υπήρχε από πάντα. Ωστόσο, μετά την πανδημία, τα lockdowns και την τηλεργασία το ζήτημα ξεκίνησε να παίρνει τεράστιες διαστάσεις, με πρώτους και καλύτερους εκπροσώπους της καινούργιας τάσης τους νέους εργαζόμενους.

Παρόλο που οι απαιτήσεις στον σύγχρονο χώρο εργασίας αυξάνονται συνεχώς, όλα δείχνουν πως πολλοί νέοι έχουν αφήσει πίσω τους το όνειρο της καριέρας και της επαγγελματικής επιτυχίας εντός μίας εταιρείας. Πολλοί αλλάξαν τους στόχους και τις προτεραιότητές τους, εφόσον δεν ευθυγραμμίζονται με την προσωπική ζωή και τις αξίες τους. Η ψυχική υγεία και ο ποιοτικός χρόνος είναι αυτά που αποζητούν πλέον, καθώς είναι ευάλωτοι στην κατάθλιψη και το άγχος, αρκετά καταπονημένοι και επαγγελματικά εξουθενωμένοι.

Μια έρευνα της Microsoft σε 30.000 εργαζομένους έδειξε ότι το 54%, που ανήκει στο ηλικιακό γκρουπ της Gen Z, σκέφτεται να εγκαταλείψει την εργασία του. Το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ, σε πρόσφατη έρευνά του, κατατάσσει την απογοήτευση των νέων από την εργασία στην όγδοη θέση της λίστας με τους δέκα άμεσους κινδύνους για την ψυχική υγεία. Περίπου το 80% των νέων παγκοσμίως δηλώνει «ευάλωτο» απέναντι στο στρες και την εργασιακή απογοήτευση. Τα προβλήματα στο εργασιακό περιβάλλον όλο και πληθαίνουν.

Η ψυχική υγεία των εργαζομένων επιβαρύνθηκε τόσο διεθνώς όσο και στην Ελλάδα τους τελευταίους δώδεκα μήνες. Σύμφωνα με την έρευνα του ομίλου Adecco Global Workforce of the Future 2022, το 37% των Ελλήνων δηλώνει πως η ψυχική του υγεία έχει χειροτερέψει μετά την πανδημία. Οι εργαζόμενοι την περίοδο του εγκλεισμού βίωσαν, πέρα από υψηλά επίπεδα στρες, θυμού και μοναξιάς, και το ανεξέλεγκτο ωράριο της εργασίας από το σπίτι. Συγκεκριμένα, νεαρότερες ηλιακές ομάδες όπως οι millenials (42%) και η Gen Ζ (40%) επηρεάστηκαν σημαντικά και ένιωσαν σύγχυση μεταξύ επαγγελματικής και προσωπικής ζωής. Με πολλά μέτωπα ανοιχτά και ψυχοπιεστικά, και ανασφάλειες που φούντωσαν, έσκασε ένα μαζικό burn out το οποίο επηρέασε την παραγωγικότητα πολλών ανθρώπων, μειώνοντας παράλληλα τους ρυθμούς και την ενεργητικότητά τους.

Πέρα από τις ψυχολογικές επιπτώσεις των κρίσεων και της πανδημίας, η ήσυχη παραίτηση αποτελεί φυσικό επακόλουθο της ελαστικότητας στην αγορά εργασίας με τα ανεξέλεγκτα ωράρια, τις απλήρωτες υπερωρίες, τη χαμηλή προοπτική ανέλιξης. Το κίνητρο των νέων για επαγγελματική ανέλιξη έχει αποδυναμωθεί, δεν είναι διατεθειμένοι να προσφέρουν παραπάνω για να πετύχουν κάτι παραπάνω. Οι περισσότεροι εργαζόμενοι στην Ελλάδα αναθεωρούν και αλλάζουν εργασία λόγω υπερβολικού στρες και καταπόνησης.

Πολύ εύκολα θα μπορούσαν οι μεγαλύτερες γενιές και οι εργοδότες να χαρακτηρίσουν το quiet quitting ως μια ωδή στην τεμπελιά και στη μετριότητα. Ωστόσο οι νέοι εργαζόμενοι που ανήκουν στους millenials και στην Gen Z, ύστερα από πολλές κρίσεις, άρχισαν να ιεραρχούν διαφορετικά την καριέρα. Σε προηγούμενες δεκαετίες η δουλειά σου ήταν η ταυτότητά σου, σήμερα η επαγγελματική θέση και τα εργασιακά επιτεύγματα μοιάζουν να μην έχουν την ίδια σημασία στον αυτοπροσδιορισμό και στην αξιολόγηση ενός ανθρώπου. Δεν είναι ότι δεν έχουν όρεξη για δουλειά, απλώς η δουλειά που κάνουν δεν τους ικανοποιεί.

Ο 25χρονος Χρήστος συγκεκριμένα αναφέρει: « Έκανα quiet quitting λόγω burn out και μιας μικρής υπαρξιακής κρίσης, διότι δεν απολάμβανα καθόλου τη δουλειά μου. Έτσι αποφάσισα τις παραπάνω ώρες που αφιέρωνα στη δουλειά να τις διαθέσω κάπου αλλού. Μετά το οκτάωρο έφευγα και ασχολιόμουν με άλλα πράγματα. Δίνοντας χρόνο σε πράγματα που όντως μου άρεσαν άρχισαν να αλλάζουν και άλλα κομμάτια της καθημερινότητας προς το καλύτερο». «Θεωρώ πως αυτό, η ήσυχη παραίτηση, με έκανε να αποφύγω το ολοκληρωτικό burn out και το να χάσω εντελώς τον έλεγχο».

Ο Χρήστος είναι ένα ζωντανό παράδειγμα του πώς οι αλλεπάλληλες κρίσεις που έχουν βιώσει οι νέοι έχουν επιφέρει δομικές αλλαγές στον τρόπο που βλέπουν την επαγγελματική τους κατάσταση. Ουσιαστικά, δεν υπάρχει μια ξεκάθαρη φιλοσοφία πίσω από το quiet quitting, αλλά σίγουρα μπορούμε να πούμε πως δεν είναι μια απλή μόδα. Οι νέοι εργαζόμενοι αλλάζουν τρόπο και προτεραιότητες, θέτοντας αυστηρά όρια στην επαγγελματική τους ζωή και δηλώνοντας πως έχουν ανάγκες.

Αυτό, φυσικά, δεν σημαίνει πως οι επιχειρήσεις δεν έχουν στη διάθεσή τους όπλα και πολιτικές διαχείρισης ανθρωπίνου δυναμικού για να συγκρατήσουν τους νέους υπαλλήλους τους και να χτίσουν ένα περιβάλλον που θα τους κάνει πιο ευτυχισμένους και παραγωγικούς. Μία από τις πιο επιτυχημένες πρόσφατες συνταγές αφορά την καθιέρωση της τετραήμερης εργασίας, η οποία δοκιμάστηκε πειραματικά και παρουσίασε θεαματικά αποτελέσματα, τόσο για τις επιχειρήσεις όσο και για τους εργαζομένους τους.

Τρανό παράδειγμα η έρευνα της 4 Day Week Global που έγινε σε συνεργασία με ερευνητές του Boston College, του University College Dublin και του Cambridge. Μέσα σε έξι μήνες οι περισσότερες από τις 33 εταιρείες και οι περίπου 1.000 εργαζόμενοι που δοκίμασαν την τετραήμερη εργασία χωρίς μείωση αποδοχών δηλώνουν πως είναι πλέον απίθανο να επιστρέψουν στο πενθήμερο. Συγκεκριμένα, ούτε μία από τις εταιρείες που συμμετείχαν δεν δήλωσε ότι τείνει ή σχεδιάζει να επιστρέψει στην προηγούμενη πενθήμερη ρουτίνα της, ενώ το 97% των εργαζομένων δήλωσε ότι επιθυμεί να συνεχίσει την τετραήμερη εργασία, αναφέροντας χαμηλότερα επίπεδα άγχους, κόπωσης, αϋπνίας και επαγγελματικής εξουθένωσης, καθώς και βελτιώσεις στη σωματική και ψυχική υγεία. Η δοκιμή ήταν εξαιρετικά θετική και για τις ίδιες τις επιχειρήσεις που καθιέρωσαν την τετραήμερη εργασία, καθώς τα μέσα έσοδά τους αυξήθηκαν κατά 38% σε σύγκριση με την ίδια περίοδο πέρσι.

Η προσωπική ευεξία, ο σεβασμός και η ισορροπία μεταξύ προσωπικού και επαγγελματικού χρόνου γίνονται σταδιακά αδιαπραγμάτευτες αξίες για το εργασιακό περιβάλλον του μέλλοντος. Το quiet quitting σηματοδοτεί την τεράστια αλλαγή που συντελείται στον τομέα αυτό παγκοσμίως, με τους μελλοντικούς επαγγελματίες να δημιουργούν νέες αξίες. Ίσως, λοιπόν, δεν είναι παραίτηση αλλά η λύση για μια καλύτερη ποιότητα ζωής, εξίσου παραγωγική, μακριά από την ιδέα πως «η δουλειά είναι όλη μου η ζωή».

Η εκθετική άνοδος του quiet quitting

22

METAXA: Μια ελληνική οικογενειακή επιχείρηση που κατέκτησε τον πλανήτη

Πώς το διάσημο κεχριμπαρένιο ποτό παραμένει ένα από τα δημοφιλέστερα ελληνικά προϊόντα σε όλο τον πλανήτη μέχρι και σήμερα, 134 χρόνια μετά τη δημιουργία του. ΤΗΣ ΜΑΡΊΑΣ ΠΑΠΠΆ

Ο Σπύρος Μεταξάς, γεννημένος το 1848 και με καταγωγή από τα Ψαρά, είναι ο ιδρυτής της ιστορικής εταιρείας.

24

Για πάνω από έναν αιώνα, το Metaxa ή ΜΕΤΑΧΑ παραμένει ίσως ένα

από τα πιο διάσημα ελληνικά προϊόντα σε ολόκληρο τον πλανήτη. Για την ακρίβεια, εδώ και 134 χρόνια συνεχίζει την ίδια εκλεκτή και προσεγμένη παράδοση που εξελίσσεται συνεχώς, ανάλογα με τις συνθήκες της εποχής.

βρισκόταν πρωτύτερα η άλλη εταιρεία του, ιδρύει την κονιακοποιία-ποτοποιία Μεταξά. Στο ξεκίνημά της, εκτός από «κονιάκ» και αψέντι, παρήγε μαστιχάτο, σαρτρέζ, βενεδικτίνη, κερασό, κακάο και βερμούτ τύπου Τορίνο, ενώ είχε καταφέρει να προμηθευτεί τα είδη εμφιάλωσης των ποτών από τη Μασσαλία.

Η ιστορία του διάσημου ποτού, που δεν είναι ούτε κονιάκ ούτε μπρά-

Ο θρύλος λέει πως το σήμα-κατατεθέν του ποτού και του εργο-

ντι, είναι τόσο συναρπαστική που θυμίζει κινηματογραφική ταινία. Ένα εντυπωσιακό success story που ξεκινά από το 1888, όταν ο Σπύρος Μεταξάς δημιούργησε το δημοφιλές οινοπνευματώδες απόσταγμα, ένα μείγμα μπράντι και κρασιού που παράγεται από σταφίδες –για την ακρίβεια από σουλτανίνα, σαββατιανό και μαύρη κορινθιακή σταφίδα– και έπειτα συνδυάζεται με ένα ωριμασμένο κρασί από μοσχάτο σταφύλι Σάμου και Λήμνου. Το Metaxa αντλεί έμπνευση από πολλές γωνιές της Ελλάδας, ωστόσο δεν ανήκει σε καμιά κατηγορία ποτού: είναι ένα 100% αυθεντικό προϊόν.

στασίου, ο περίφημος σαλαμινομάχος, προήλθε από ένα αρχαίο νόμισμα που χρονολογείται από τη ναυμαχία της Σαλαμίνας το 480 π.Χ. και ανακαλύφθηκε κατά τη διάρκεια των εργασιών για το χτίσιμο του αποστακτηρίου.

Γεννημένος στη Χαλκίδα το 1848 και με καταγωγή από τα Ψαρά, ο Σπύρος Μεταξάς ανήκε σε μια μεγάλη οικογένεια εμπόρων μεταξιού. Το κανονικό του επίθετο ήταν Βρούλος, αλλά, λόγω της ενασχόλησής της με το μετάξι, η οικογένειά του υιοθέτησε το «Μεταξάς», με το οποίο όλοι μας έχουμε συνδέσει το κεχριμπαρένιο ποτό.

Στις αρχές του 1870, ο Μεταξάς αφήνει πίσω του την οικογενειακή επιχείρηση για να εγκατασταθεί στον Πειραιά, ένα από τα μεγαλύτερα βιομηχανικά κέντρα της εποχής, και να δοκιμάσει τις δυνάμεις του στο εμπόριο, ιδρύοντας μια εταιρεία για αποικιακά είδη, ενώ ταυτόχρονα γίνεται ιδιοκτήτης μιας ταβέρνας της περιοχής. Πολυταξιδεμένος άνθρωπος, με δημιουργικό πνεύμα, με τη βοήθεια του αδελφού του Ηλία Α. Μεταξά αγοράζει τα μηχανήματα ενός παλιού αποστακτηρίου και πολύ κοντά στην πλατεία Καραϊσκάκη, στην οδό Αριστείδου 7, όπου

Αργότερα στην επιχείρηση θα προστεθούν δύο ακόμη μέλη της οικογένειας, ο νεότερος από τα αδέλφια, Γεώργιος Α. Μεταξάς, και από το 1890 και ο Αλέξανδρος Α. Μεταξάς.

Ο Σπύρος Μεταξάς από την αρχή ήθελε να εξαγάγει το προϊόν του. Έτσι από πολύ νωρίς, στα τέλη του δέκατου ένατου αιώνα, κάνει ανοίγματα προς την Οθωμανική Αυτοκρατορία, τη Ρωσία, την Αίγυπτο και τη Ρουμανία. Μάλιστα, από τότε η εταιρεία φημίζεται για τις πρωτοποριακές διαφημιστικές καμπάνιες της στον Τύπο, σε θέατρα, λέσχες και αθλητικά γεγονότα, με αφίσες σε όλη την Ευρώπη, μπουκάλια-μικρογραφίες κ.λπ.

Οι πρώτες εξαγωγές σε Οθωμανική Αυτοκρατορία και Αίγυπτο ξεκινούν ήδη από το 1892, ενώ την ίδια χρονιά εμφανίζεται και η πρώτη διαφημιστική καταχώριση. Μερικά χρόνια αργότερα, το 1895, το METAXA κερδίζει το χρυσό μετάλλιο στη Διεθνή Έκθεση της Βρέμης, κατακτώντας πλέον μια διεθνή διάκριση.

metaxa

Οι πρώτες εξαγωγές σε Οθωμανική Αυτοκρατορία και Αίγυπτο ξεκινούν από το 1892, ενώ την ίδια χρονιά εμφανίζεται και η πρώτη διαφημιστική καταχώριση. Το 1895, το METAXA κερδίζει το χρυσό μετάλλιο στη Διεθνή Έκθεση της Βρέμης, κατακτώντας την πρώτη του διεθνή διάκριση.

25 Ο εικοστός αιώνας φέρνει καινούργιες προκλήσεις για την οικο-

Μέχρι σήμερα η συνταγή του ποτού παραμένει η ίδια με αυτήν

γένεια Μεταξά και το κεχριμπαρένιο ποτό τους. Τo 1900 εξάγεται για πρώτη φορά στις Ηνωμένες Πολιτείες και γίνεται το αγαπημένο ποτό των ομογενών της χώρας που το αγκαλιάζουν αμέσως και του δίνουν το χαϊδευτικό παρατσούκλι «ιπτάμενο μπράντι». Δεκαπέντε χρόνια αργότερα θα αποκτήσει άλλη μια διάκριση, το βραβείο Grand Prix στη Διεθνή Έκθεση του Σαν Φρανσίσκο. Δυστυχώς, ο Σπύρος Μεταξάς δεν πρόλαβε να δει τη συγκεκριμένη επιτυχία. Έφυγε από τη ζωή σε ηλικία εξήντα ενός ετών, το 1909, και τα ηνία του εργοστασίου ανέλαβε η σύζυγός του Δέσποινα.

που δημιουργησε ο Σπύρος Μεταξάς πριν από έναν ολόκληρο αιώνα: ωριμάζει σε χειροποίητα γαλλικά δρύινα βαρέλια των 3.500 λίτρων για χρονική περίοδο που μπορεί να διαρκέσει πολλές δεκαετίες, ανάλογα με το προϊόν, πριν αρωματιστεί με ένα blend από μεσογειακά βότανα που παραμένει μυστικό από το 1888.

Η επιχείρηση κατόρθωσε να ξεπεράσει αμέτρητα εμπόδια το επόμενο διάστημα: να αντεπεξέλθει στην εποχή της ποτοαπαγόρευσης στην Αμερική και να επιβιώσει από τους δύο παγκόσμιους πολέμους. Η παραγωγή σταμάτησε μονάχα κατά την περίοδο της γερμανικής κατοχής, αν και, παρά τους βομβαρδισμούς στο λιμάνι, το κτίριο του εργοστασίου παρέμεινε όρθιο. Τη δεκαετία του ’60 αναλαμβάνουν το προϊόν τα δυο εγγόνια του Σπύρου Μεταξά, ο Ηλίας και ο Σπύρος, ακολουθώντας πιστά και με επιτυχία τα χνάρια του παππού τους και απογειώνοντας το brand, χάρη στην απόφασή τους να το διαφημίσουν σε παγκόσμια αθλητικά γεγονότα.

Το 1968 το εργοστάσιο και οι εγκαταστάσεις παλαίωσης και αποθήκευσης της εταιρείας μεταφέρθηκαν στην Κηφισιά, όπου παραμένουν μέχρι και σήμερα. Το 1989 η οικογένεια Μεταξά παραχώρησε το brand της, το οποίο το 2000 έγινε μέλος της εταιρείας Rémy Cointreau.

Το μοναδικό αυτό ποτό σήμερα εξάγεται σε πάνω από σαράντα χώρες και συμπεριλαμβάνεται τακτικά στις λίστες υψηλού κύρους με τα 100 πιο δημοφιλή ποτά παγκοσμίως.

Οι πιο σημαντικές αγορές εκτός Ελλάδας παραμένουν οι χώρες της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης, όπως η Πολωνία, η Τσεχία και η Σλοβακία, και τα κράτη της Βαλτικής, αλλά και χώρες στη Δυτική Ευρώπη όπως η Γερμανία, η Αυστρία και η Αγγλία. Επίσης κυκλοφορεί στις ΗΠΑ και στον Καναδά, ενώ πρόσφατα λανσαρίστηκε στην ταχέως αναπτυσσόμενη αγορά της Ινδίας.

Το συναντάμε σε πέντε διαφορετικές ποιότητες: τριών αστέρων (τουλάχιστον τριών ετών), πέντε αστέρων (τουλάχιστον πέντε ετών) και επτά αστέρων (τουλάχιστον επτά ετών), δώδεκα αστέρων (τουλάχιστον δώδεκα ετών) και Private Reserve με αποστάγματα άνω των 30 ετών. Εξαιρούνται οι διάφορες επετειακές συλλεκτικές εκδόσεις του, όπως οι ΜΕΤΑΧΑ ΑΕΝ Three Generations αλλά και το METAXA 5 Stars Greek Orange.

Το νέο σπίτι του ΜΕΤΑΧΑ στη Σάμο.

Την παράδοση και τον αυθεντικό χαρακτήρα του ποτού συνεχίζει σήμερα ο Κωνσταντίνος Ράπτης, o πέμπτος Metaxa Master στην ιστορία της επιχείρησης. Η αφοσίωσή του στον Οίκο Μεταξά ξεκίνησε το 1985, όταν, έχοντας μόλις πάρει πτυχίο στη Χημεία και στην Οινολογία από το Πανεπιστήμιο Αθηνών, έφερε στον οίκο το απαράμιλλο πάθος του για το κρασί.

«Οι προκλήσεις που αντιμετωπίζει η εταιρεία τα τελευταία χρόνια αφορούν την προσπάθεια που κάνουμε ώστε να συνεχίσουμε να αναπτύσσουμε παγκοσμίως το προϊόν», εξηγεί ο κ. Ράπτης. «Ταυτόχρονα όμως προσπαθούμε να συνεισφέρουμε στη βιώσιμη ανάπτυξη με στόχο τη μείωση της έκλυσης διοξειδίου του άνθρακα που σχετίζεται με τις δραστηριότητές μας κατά 50% μέχρι το έτος 2030. Δεν μπορώ να μη μιλήσω για το νέο “σπίτι” του ΜΕΤΑΧΑ στη Σάμο, το ΜΕΤΑΧΑ LIKNON, που κρύβεται μέσα στον δικό μας οργανικό αμπελώνα με Μοσχάτο Σάμου και προσφέρει στους επιλεγμένους επισκέπτες του μια μοναδική εμπειρία που αναδεικνύει την κληρονομιά και τη δεξιοτεχνία του oίκου μας, προσφέρoντας αυθεντική ελληνική φιλοξενία», συμπληρώνει.

Εκατόν τριάντα τέσσερα χρόνια αργότερα, το κεχριμπαρένιο ποτό δεν συνδέεται πλέον μονάχα με την απόλαυση και την ποιότητα αλλά και με μια συναρπαστική ιστορία οικογενειακής επιχείρησης που από τα αποστακτήρια του Πειραιά έφτασε να ταξιδεύει σε κάθε γωνιά του κόσμου και να κατακτά αμέτρητες καρδιές ανά τον πλανήτη.

Εικόνα από το περίφημο αποστακτήριο του Πειραιά.

Ode to Socks Ξένια Βανικιώτη

26

Rizom

Vincent Theunissen και Θάλεια Παρασκευά

πιχειρώντας ανάμεσα σε δύο κρίσεις

Ανήκοντας στη γενιά που ενηλικιώθηκε βγαίνοντας από τη μία κρίση και μπαίνοντας στην άλλη, κάποιοι τόλμησαν να ανοίξουν τη δική τους επιχείρηση στην Αθήνα ακόμα και όταν στην πόλη δεν κυκλοφορούσε ψυχή. ΤΗΣ ΖΩΉΣ ΠΑΡΑΣΊΔΗ

ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ: ΠΑΡΙΣ ΤΑΒΙΤΙΑΝ

ΦΩΤΟ: ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΠΑΡΑΣΚΕΥΑ

27

Junior Does Wine Γιώργος Κατσαρός

Ένας νέος χώρος τέχνης, αυτό ήταν το σχέδιο του Ολλανδού Vincent Theunissen όταν μετακόμισε στην Αθήνα μισό χρόνο πριν εμφανιστεί η πανδημία, μερικούς μήνες πριν επιστρέψει εδώ και η Θάλεια Παρασκευά, με την οποία πρωτοσυναντήθηκαν στο Βερολίνο, ενώ εργάζονταν για ένα art project space. Μέχρι εκείνος να πάρει τον χρόνο του στην πόλη και να περιηγηθεί σε αυτήν, ο κορωνοϊός εμφανίστηκε αναπάντεχα και ο χώρος για το πρώτο του προσωπικό εγχείρημα δεν είχε βρεθεί. Μέσα στις καραντίνες άρχισαν να χτίζουν την προσωπική τους καταπράσινη συλλογή, ενώ είχαν τον χρόνο να συζητήσουν σχετικά με το αν θα μπορούσαν να συνδυάσουν την τέχνη που ήθελαν να αναδείξουν με ένα καθημερινό αντικείμενο, από τη στιγμή μάλιστα που η Θάλεια είχε ήδη σκεφτεί να φτιάξει ένα new age φυτοπωλείο, έστω και μόνη της. «Αν ανοίγαμε μόνο μια γκαλερί, θα απευθυνόμασταν σε ένα κοινό το οποίο στην Αθήνα δεν το γνωρίζαμε καν. Παράλληλα, εκείνη την περίοδο οτιδήποτε καλλιτεχνικό είχε παγώσει, αναρωτιόμασταν λοιπόν κατά πόσο ο κόσμος είχε τη διάθεση να δει και να αγοράσει τέχνη. Γι’ αυτό σκεφτήκαμε να την παντρέψουμε με ένα αντικείμενο που απευθύνεται σε ένα ευρύτερο, από οικονομικής άποψης, κοινό, τα φυτά, που μπορούν να επηρεάσουν θετικά την ψυχολογία εκείνων που θα τα αγοράσουν και θα τα φροντίσουν».

Λίγα βήματα από το μετρό της Ακρόπολης βρήκαν ένα μεγάλο ψηλοτάβανο μαγαζί που τους πήρε χρόνο να γεμίσει, αλλά χωράει και τις δυο αγάπες τους – εκεί πλέον συναντιούνται τόσο εκείνοι που ψάχνονται με τα εικαστικά όσο και οι plant parents αυτής της πόλης. Ούτε η Θάλεια Παρασκευά ούτε ο Vincent Theunissen είχαν επιχειρήσει ποτέ ξανά. «Με όσους Έλληνες μιλούσαμε μας έλεγαν “είστε με τα καλά σας; Θα ανοίξετε επιχείρηση για να πληρώνετε τόσους φόρους;”. Ήταν ένα ρίσκο για εμάς, το επιχειρείν δεν το γνωρίζουμε καλά ακόμα, με τα λογιστικά και με τα οικονομικά δυσκολευόμαστε, εννοείται ότι προσπαθούμε πάντα να ακολουθούμε τις σωστές συμβουλές. Γίνονται και λάθη, αλλά κάναμε αυτό το βήμα γιατί θέλαμε πολύ να δημιουργήσουμε κάτι δικό μας. Άλλωστε, κάποιος πρέπει να τις ανοίξει και αυτές τις επιχειρήσεις».

Στη δική τους περίπτωση, η πανδημία βοήθησε. Η συλλογή φυτών είναι ένα χόμπι που διαδόθηκε κατά τη διάρκειά της. Από τη στιγμή που ήμασταν κλεισμένοι στα σπίτια μας, ψάχναμε τρόπους για να κάνουμε την παραμονή μας σε αυτά πιο ευχάριστη, και τα φυτά μάς έδωσαν μια διέξοδο – αυτό το επιβεβαιώνουν οι νέες διευθύνσεις που εμφανίστηκαν τα τελευταία τρία χρόνια και είναι αφιερωμένες σε αυτά. «Ο κορωνοϊός δεν μας φόβισε, ίσα-ίσα μας έδωσε ώθηση να προχωρήσουμε στην υλοποίηση της ιδέας μας», θα μου πουν.

Όσο για το κομμάτι της τέχνης του Rizom, μέσα στην καραντίνα παρατήρησαν ότι πολλοί ήταν εκείνοι οι καλοτεχνίτες που ξεκίνησαν να ασχολούνται με τον πηλό, φτιάχνοντας κεραμικά τα οποία φέρνουν περισσότερο σε γλυπτά παρά σε χρηστικά αντικείμενα. Στόχος τους, λοιπόν, είναι να φιλοξενούν νεαρούς, ανερχόμενους καλλιτέχνες που δεν εκπροσωπούνται κάπου αλλού και δεν τους δίνεται χώρος στις μεγάλες γκαλερί. Ορισμένοι από αυτούς ήταν φίλοι τους, μερικούς τους γνώρισαν μέσω Instagram, κάποιοι περνούσαν έξω από το μαγαζί και είδαν το έργο ενός γνωστού τους, έτσι πήραν το θάρρος να περάσουν το κατώφλι του Rizom και να μιλήσουν με τους δημιουργούς του, με αποτέλεσμα ήδη από την επόμενη μέρα να φιλοξενείται εκεί και ένα δικό τους έργο.

Αγοράζει η Αθήνα τέχνη από πρωτοεμφανιζόμενους καλλιτέχνες; «Μπορεί να ξέρουμε κόσμο που παρακολουθεί τα εικαστικά, αλλά το αγοραστικό κοινό της τέχνης δεν το ξέρουμε καθόλου, ούτε καν πώς να το πλησιάσουμε. Χρειαζόμαστε δουλειά ακόμα σε αυτό το κομμάτι, οπότε συνήθως θα μπει κάποιος για να δει την έκθεση και τελικά θα φύγει με ένα φυτό» το οποίο μπορεί να ανήκει στην κατηγορία των αλοειδών, που τους αρέσει ιδιαίτερα, να είναι τροπικό, σπάνιο και με διαφορετικές υφές, και το έχουν τοποθετήσει έτσι στον χώρο, ώστε να επικοινωνεί χρωματικά με έναν πίνακα που έχουν κρεμάσει δίπλα του. «Μπορεί, λοιπόν, να μη διαθέτει κανείς τα χρήματα να αγοράσει το έργο, αλλά θα βρει την ίδια παλέτα σε ένα φυτό ακριβώς δίπλα του, το οποίο είναι πολύ πιο προσιτό». Έξυπνα το σκέφτηκαν.

« Έχω συνειδητοποιήσει ότι από τότε που ενηλικιώθηκα συνεχώς αντιμετωπίζω κάποιο “τέρας”. Έτσι έχει μάθει η γενιά μας, οπότε προσπαθώ να μετατρέψω όλη αυτήν τη φοβία σε κάτι δημιουργικό, να ανοίξω έναν διάλογο με άλλους, νέους επιχειρηματίες. Απλώς προσπαθώ να μην το βάζω κάτω» ΞΕΝΙΑ ΒΑΝΙΚΙΩΤΗ

ΦΩΤΟ: ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΠΑΡΑΣΚΕΥΑ

ΕΝΑ NEW AGE ΦΥΤΟΠΩΛΕΊΟ - ΓΚΑΛΕΡΙ

28

επιχειρώντας ανάμεσα σε δύο κρίσεις Περιγράφουν την ενεργειακή κρίση ως το μεγαλύτερο εμπόδιο που έχουν συναντήσει μέχρι τώρα: «Μετά τις πρώτες γιορτές, κατά τη διάρκεια των οποίων ήμασταν ανοιχτά και πήγαμε πολύ καλά, πέρσι τον Φεβρουάριο είδαμε τον κόσμο να μαζεύεται, να δυσκολεύεται οικονομικά». Τα φυτά αποτελούν αυτήν τη στιγμή πολυτέλεια ή συνώνυμο της καθημερινότητας για κάποιους Αθηναίους; «Σίγουρα υπάρχουν εκείνα που δεν απευθύνονται σε όλους, υπάρχουν όμως φυτά για κάθε τσέπη κι εμείς φιλοξενούμε μια μεγάλη γκάμα, από εκείνα που φτάνουν τα τρία μέτρα μέχρι εκείνα που είναι μόλις δέκα εκατοστά, έτσι ο καθένας θα προμηθευτεί εκείνο που τον βολεύει κάθε φορά. Η συμπεριφορά των πελατών διαφέρει μέσα στον μήνα: την πρώτη εβδομάδα όλοι κάνουν τα μεγάλα ψώνια και το τελευταίο Σαββατοκύριακο οι περισσότεροι

ζορίζονται οικονομικά, αλλά όλο και κάτι μικρό θα πάρουν για το σπίτι».

ΕΝΑ BRAND AΦΙΕΡΩΜΈΝΟ ΣΤΙΣ ΚΆΛΤΣΕΣ

Η Ξένια Βανικιώτη έχει περάσει από διάφορα επαγγέλματα, έχει υπάρξει γεωπόνος, γραμματέας, σερβιτόρα, «στυλίστρια με τεράστια αποτυχία», όπως μου είχε πει όταν την πρωτοσυνάντησα σε μια στοά της Παλλάδος, στην πρώτη έδρα του brand της που εμφανίστηκε το 2018 και είναι αφιερωμένο στις κάλτσες. Ο κορωνοϊός εμφανίστηκε όταν ακόμα ήταν στην αρχή της η εταιρεία της, «ένιωσα ότι θα είναι ένα τεράστιο χαστούκι, αρχικά φοβήθηκα, αλλά τελικά ήμουν από τους τυχερούς, αφού τα online shops άνθησαν, οπότε όλη αυτή η κατάσταση έφερε τελικά χρήματα στο brand κι έτσι κατάφερα να ανοίξω το πρώτο μου φυσικό κατάστημα. Από τη μια είχαμε μια νέα κρίση, λόγω της οποίας όλοι ζορίστηκαμε και υποφέραμε, ενώ την ίδια στιγμή ο κόσμος ψώνιζε διαδικτυακά. Προσωπικά, είδα νούμερα που δεν είχα ξαναδεί στην εταιρεία».

Το Ode to Socks έχει όνομα εμπνευσμένο από ένα ποίημα του Πάμπλο Νερούδα, είναι ένα brand που προέκυψε τόσο για συναισθηματικούς λόγους όσο και για ρεαλιστικούς, επιχειρηματικούς. «Το έβλεπα ρομαντικά, ήθελα να μου αρέσει επιτέλους η δουλειά μου, με φανταζόμουν να έχω άπειρες ωραίες κάλτσες που θα αρέσουν πρώτα σε μένα, κάτι που μέχρι τότε έβρισκα μόνο στο εξωτερικό. Σκεφτόμουν ότι στην Αθήνα δεν υπήρχε ένα μαγαζί με πάρα πολλές επιλογές σε ποιοτικές και ιδιαίτερες ως προς τον σχεδιασμό τους κάλτσες, ότι θα κάλυπτα ένα κενό στην αγορά που θα έβρισκε το κοινό του». Πράγματι, το βρήκε.

Τη στιγμή που η Ξένια Βανικιώτη έκανε αυτό το βήμα, η στροφή του αγοραστικού κοινού στις μικρές επιχειρήσεις και τους νέους σχεδιαστές ήταν η νέα τάση. Παράλληλα, ήταν πολύ στα πάνω τους τα μη προβλέψιμα σουβενίρ, πόνταρε λοιπόν και στους τουρίστες από τη στιγμή που οι κάλτσες του Ode to Socks βγαίνουν σε σχέδια νοσταλγικά και με χιούμορ, τα οποία έχουν κάτι από Ελλάδα. Ξεκίνησε σχεδιάζοντας πάνω τους ναύτες και τσολιάδες, χρησιμοποιώντας εγχώριο βαμβάκι και φτιάχνοντας όλα της τα προϊόντα σε μια αθηναϊκή βιοτεχνία.

Στα σεμινάρια επιχειρηματικότητας που παρακολούθησε βρέθηκε ανάμεσα σε κόσμο που ήθελε να ανοίξει τουριστικό γραφείο ή κατάστημα με ρούχα, «πίστευα ότι αν τους έλεγα πως ήθελα να πουλάω κάλτσες θα γελούσαν. Παρ’ όλα αυτά, οι ειδικοί που ερχόντουσαν ως μέντορες σε αυτά τα σεμινάρια, ακούγοντας την ιδέα μου μού έδωσαν θάρρος, με εμψύχωσαν λέγοντάς μου ότι υπάρχει μέλλον σε αυτό που σκεφτόμουν και ότι ήταν αρκετά εξειδικευμένο».

GBD29

30

«Μια ιδέα για κάτι νέο, που πιθανόν να μην έχουμε δει, ακόμα και αν έχει ρίσκο, αν την πιστέψεις, θα αποκτήσει το κοινό της». ΓΙΩΡΓΟΣ ΚΑΤΣΑΡΟΣ

Η κίνησή της να επιλέξει για την πρώτη της επαγγελματική φωτογράφιση την Έφη Γούση, που με τον φακό της δημιουργεί κόσμους βγαλμένους από σουρεαλιστικά όνειρα και ψευδαισθήσεις, αποδείχθηκε ματ, αφού οι εικόνες αυτές αναπαράχθηκαν και έφεραν το πολυπόθητο following στα social media του brand. Σιγά-σιγά δημιουργήθηκε και ένα δίκτυο καταστημάτων με το οποίο άρχισε να συνεργάζεται, «μια κοινότητα από εκείνους που έμαθαν τις κάλτσες, ξέρουν την ποιότητά τους, τις αγάπησαν και θα τις πάρουν είτε για τους ίδιους είτε θα τις κάνουν δώρο γιατί είναι κάτι σχετικά οικονομικό το οποίο έχει και ένα μήνυμα που μπορεί να ταιριάζει στον αποδέκτη του και μάλλον θα τον κάνει να γελάσει». Γύρω από τον πρώτο της χώρο στην Παλλάδος υπήρχε μια άλλη κοινότητα, αφού στη στοά Ψυρρή είχαν συγκεντρωθεί ταυτόχρονα –και παραμένουν εκεί μέχρι σήμερα– πολλοί νέοι δημιουργοί με τα δικά τους ανεξάρτητα brands, οι οποίοι συνεργάζονταν και διοργάνωναν όλοι μαζί τα δικά τους μπαζάρ.

Το ενοίκιο στο συγκεκριμένο σημείο ήταν πολύ χαμηλό, όμως εκεί το Ode to Socks δεν είχε βιτρίνα ούτε την ίδια περατζάδα που έχει ο δρόμος της Ζωοδόχου Πηγής στον οποίο βρίσκεται από το 2022. «Καθώς συνεργαζόμουν με καταστήματα που είχαν τις βιτρίνες τους και έβλεπα πόσο καλά πάει εκεί το προϊόν, κατάλαβα ότι ήταν απαραίτητο να κάνω αυτό το βήμα. Διάλεξα συνειδητά τα Εξάρχεια γιατί έχουν την αίσθηση της γειτονιάς και καταστήματα αντίστοιχης φιλοσοφίας που μου αρέσουν πολύ, όπως και επειδή ήταν η μόνη περιοχή στο κέντρο της Αθήνας όπου έβρισκα ρεαλιστικά ενοίκια, κάτι που, όπως μαθαίνω, άλλαξε μέσα σε μόλις έναν χρόνο».

Εκτός από το δικό της flagship κατάστημα, οι κάλτσες της βρίσκονται αυτήν τη στιγμή σε άλλα σαράντα καταστήματα σε Ελλάδα και εξωτερικό, σε Κύπρο, Αμερική, Γερμανία, Ιαπωνία. Το νούμερο αυτό μεταβάλλεται συνεχώς, βέβαια, τα τελευταία χρόνια, «στην αρχή, όταν είχα κάνει το μπαμ, με πλησίασαν πάρα πολλοί για να δοκιμάσουν να βάλουν στο μαγαζί τους τις κάλτσες, αλλά δεν έπιασαν σε όλα, είτε γιατί δεν ταίριαζαν με το concept κάποιων είτε γιατί το κοινό τους δεν ενδιαφερόταν γι’ αυτές, οπότε, ενώ είχα φτάσει κάποια περίοδο να συνεργάζομαι με εξήντα-εβδομήντα καταστήματα, έγινε ένα ξεσκαρτάρισμα, ενώ με τον κορωνοϊό διακόπηκε η συνεργασία μου με κάποια μαγαζιά εκτός Ελλάδας, αφού αντιμετωπίσαμε μεγάλο θέμα με τις αποστολές και τα μεταφορικά αυξήθηκαν πολύ. Τώρα βρίσκω ξανά τον χρόνο να ενισχύσω αυτό το κομμάτι, αφού τα καταστήματα του εξωτερικού κάνουν πολύ μεγαλύτερες παραγγελίες σε σύγκριση με αυτά της Ελλάδας, αν ένα προϊόν τους πάει καλά».

Η Ξένια Βανικιώτη είναι ακριβώς η περίπτωση του ανθρώπου που επιχείρησε ανάμεσα σε δύο κρίσεις, ακούγοντας μάλιστα και για μια επικείμενη, για έναν δύσκολο χειμώνα που έρχεται και για την ενεργειακή κρίση που δεν ξέρουμε πώς θα μεταφραστεί στους επερχόμενους λογαριασμούς μας. « Έχω συνειδητοποιήσει ότι από τότε που ενηλικιώθηκα συνεχώς αντιμετωπίζω κάποιο “τέρας”. Έτσι έχει μάθει η γενιά μας, οπότε προσπαθώ να μετατρέψω όλη αυτήν τη φοβία σε κάτι δημιουργικό, να ανοίξω έναν διάλογο με άλλους, νέους επιχειρηματίες, να δούμε πώς μπορούμε να συσπειρωθούμε και να βοηθήσουμε ο ένας τον άλλον. Απλώς προσπαθώ να μην το βάζω κάτω».

ΕΝΑ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟ WINE BAR Ενώ η έξοδος και η νύχτα βρίσκονταν σε (δεύτερο) πολύμηνο lockdown, παρότι είχε περάσει ένας χρόνος κατά τον οποίο είχαμε ξεχάσει πώς είναι να πίνουμε ποτό ακουμπώντας σε μια μπάρα, αφού τα μέτρα για την αναχαίτιση της πανδημίας δεν μας επέτρεπαν κάτι τέτοιο, σε μέρες που στέλναμε μηνύματα με κωδικούς για να μετακινηθούμε εκτός σπιτιού, κάποιοι που έμοιαζαν πολύ αισιόδοξοι έστηναν το νέο τους μαγαζί. Τρεις φίλοι πήραν την απόφαση να δουν την αγάπη τους για το κρασί επαγγελματικά και να ανοίξουν το δικό τους wine bar το Πάσχα του 2020. Τον Ιούνιο νοίκιασαν τον χώρο τους, τον Σεπτέμβρη ξεκίνησαν τα πρώτα γκρεμίσματα σε ένα πρώην εκτυπωτάδικο για να στήσουν ένα μέρος με κατακόκκινη πρόσοψη, ρετρό αναφορές, ένα ζεστό πατάρι και μια καμπυλωμένη μπάρα. Όταν πλέον ήταν σχεδόν έτοιμοι να ανοίξουν τις πόρτες του Junior Does Wine στα Ιλίσια, η εστίαση είχε ξαναμπεί σε παύση.

Ο Γιώργος Κατσαρός, ο Νίκος Δούσης και ο Χρήστος Σπυρόπουλος δεν είχαν ανοίξει ξανά κάτι παρόμοιο, οι δύο είχαν και πρωινή δουλειά, ενώ ο πρώτος ήταν αποφασισμένος πως θα τρέξει την πρώτη τους επιχείρηση. Με πανδημία ή χωρίς, από την εμπειρία μου θα πω ότι σχεδόν κανένα μπαρ και εστιατόριο δεν καταφέρνει να ξεκινήσει τη λειτουργία του κοντά στην ημερομηνία που έχει βάλει ως στόχο γιατί όσο καλά και αν έχουν προγραμματίσει τις εργασίες που πρέπει να γίνουν όλο και κάποιος μάστορας ή τεχνικός θα καθυστερήσει. «Θα πω ότι είχε ενδιαφέρον ο συντονισμός των συνεργείων, το να είσαι εκεί και να προσπαθείς να καταλάβεις τι σου λένε, να σε στήνουν και εσύ να πρέπει να κάνεις υπομονή και να τους περιμένεις. Όσο για το ρεύμα, ενώ φάγαμε όλο τον Αύγουστο στα τηλέφωνα καλώντας από το κινητό μας σε πενταψήφιο αριθμό, κάτι που μας κόστισε αρκετά, τελικά ήρθαν να μας το συνδέσουν μια μέρα που δεν τους περιμέναμε. Μέσα σε όλα, από τη στιγμή που τα μαγαζιά ήταν κλειστά, δεν μπορούσαμε να αγοράσουμε τίποτε από κοντά, οπότε μπαίναμε στο ίντερνετ, πληκτρολογούσαμε “ξύλινες καρέκλες” και επιλέγαμε έπιπλα από φωτογραφίες», όπως περιγράφει ο Γιώργος Κατσαρός.

Η ιδέα τους στηρίχθηκε σε δύο πυλώνες: ο πρώτος ήταν ότι ήθελαν ένα μαγαζί αφιερωμένο στο κρασί, που όμως θα είχε περισσότερο τη φιλοσοφία ενός μπαρ, θα ήταν χαλαρό, θα μπορούσε να γίνει ορθάδικο, θα είχε μουσική που δεν συναντάμε συνήθως σε wine bars και θα τα έκανε όλα λίγο πιο comfort. O δεύτερος ήταν ότι θα προσέφεραν ποιοτικά κρασιά από τον εγχώριο και τον διεθνή αμπελώνα, από τον παλαιό και τον νέο κόσμο, όχι όμως από τα μεγάλα κτήματα και όχι ακριβά – οι φιάλες τους ξεκινάνε από τα 18 ευρώ και δεν ξεπερνούν τα 40. Όλα αυτά όμως θα μας τα παρουσίαζαν αναγκαστικά σταδιακά. «Ανοίξαμε το μαγαζί πριν τελειώσει η δεύτερη καραντίνα γιατί ήταν έτοιμο, το ενοίκιο το πληρώναμε έτσι κι αλλιώς, ενώ εγώ είχα βαλτώσει». Ξεκίνησαν να λειτουργούν προσφέροντας μετρημένες ετικέτες μικρών οινοπαραγωγών σε ποτηράκια οινογνωσίας, spritz veneziano, λίγες νόστιμες μπρουσκέτες και ένα kit με γραβιέρα, σαλάμι, ελιές, μέλι και κριτσίνια – όλα για take-away κατανάλωση. Μια και δεν μπορούσαν να βγάλουν τραπέζια, ο κόσμος μαζευόταν στο μικρό πάρκο που χωρίζει το Junior Does Wine από την κίνηση της Μιχαλακοπούλου. «Προφανώς

GBD31 και είχαμε αγωνία και άγχος για το αν θα ανταποκρινόταν ο κόσμος ή αν θα βαράγαμε μύγες, αλλά είδαμε ότι όποιος μπορούσε να φτάσει μέχρι εμάς στέλνοντας μήνυμα προκειμένου να πάρει ένα κρασί και να καθίσει έξω, ήρθε».

Μέχρι τώρα δεν έχουν έρθει αντιμέτωποι με κάποιον δυσβάσταχτο λογαριασμό ρεύματος, αλλά οι προμηθευτές τους στα ψωμιά, στα αλλαντικά και στα τυριά έκαναν αυξήσεις τις οποίες στην αρχή το μαγαζί απορρόφησε, μέχρι που αναγκάστηκε να τις μεταφέρει στον κατάλογο, αυξάνοντας τις τιμές του –οικονομικού βέβαια– φαγητού του κατά πενήντα λεπτά. «Κανείς δεν μπορεί να ξέρει πώς θα είναι οι επόμενοι λογαριασμοί, ωστόσο εδώ προσπαθούμε να προϋπολογίζουμε αυτά τα έξοδα. Το να κρατήσεις χίλια ευρώ στην άκρη, αντί για τα οκτακόσια που μπορεί να σου έρχεται το ρεύμα, είναι εφικτό». Ζήτησα από τον Γιώργο κάτι που μπορεί να είναι κλισέ, μια συμβουλή για εκείνους που σκέφτονται να επιχειρήσουν τώρα, σε μία ακόμα αβέβαιη εποχή. «Δεν θέλω να δώσω συμβουλή γιατί δεν αισθάνομαι ότι μπορώ, αλλά η πρότασή μου είναι να σας αρέσει πάρα πολύ αυτό που θα κάνετε γιατί απαιτεί πολύ από τον χρόνο σας, θα πρέπει να είστε εκεί και να το στηρίζετε. Μια ιδέα για κάτι νέο, που πιθανόν να μην έχουμε δει, ακόμα και αν έχει ρίσκο, αν την πιστέψεις, θα αποκτήσει το κοινό της. Θεωρώ ότι όλους μας πια μας ενδιαφέρει να γνωρίσουμε καινούργια πράγματα».

Το κρασί είναι ένας είδος επένδυσης, μια κάβα δεν χαλάει τόσο εύκολα, όπως το φαγητό που, αν μείνει πολύ, πρέπει να το πετάξεις – αυτό αναγκάστηκαν να κάνουν τα συνοικιακά αλλά και τα πιο επιδραστικά εστιατόρια του κόσμου εξαιτίας της πανδημίας. Μιλώντας πριν από μερικές μέρες με τον Δήμο Σαμουράκη, τον νεαρό σεφ που μόλις άνοιξε το δικό του fine dining εστιατόριο, δεν μπόρεσα να μην τον ρωτήσω πώς παίρνει κάποιος την απόφαση να κάνει το πρώτο του βήμα σε μια περίοδο που δισεκατομμυριούχοι σαν τον Τζεφ Μπέζος της Amazon προτρέπoυν τους καταναλωτές όχι απλώς να μην κάνουν κάποια μεγάλη επένδυση αλλά να μην αγοράσουν ούτε τηλεοράσεις ούτε καν ψυγείο, καθώς το ενδεχόμενο μιας νέας ύφεσης είναι ορατό. « Έτσι είναι τα πράγματα, πάντα θα υπάρχει μια κρίση, αλλά αν δεν πάρεις τα ρίσκα σου, δεν αλλάζει κάτι στη ζωή», απάντησε ο σεφ τη δεύτερη μέρα λειτουργίας του εστιατορίου του, «θα δούμε πώς θα πάνε τα πράγματα».

επιχειρώντας ανάμεσα σε δύο κρίσεις

INFO

Rizom Βούρβαχη 3, Νέος Κόσμος, 210 9229367 Ode to Socks Ζωοδόχου Πηγής 43, Εξάρχεια, 6938 984371 Junior Does Wine Μαιάνδρου 5, Ιλίσια, 210 7222883

32 ΝΊΚΟΣ ΜΩΡΑΪΤΆΚΗΣ: «Οι δύσκολοι καιροί ευνοούν την επιχειρηματικότητα γιατί ξεβολεύουν ταλαντούχους ανθρώπους»

Ο CEO της Workable και ένας από τους κορυφαίους Έλληνες startuppers μιλά στη LiFO για τους σταθμούς της επιτυχημένης διαδρομής του αλλά και για το μέλλον της επιχειρηματικότητας. ΤΟΥ ΓΙΆΝΝΗ ΠΑΝΤΑΖΌΠΟΥΛΟΥ

Workable

33

34

Με ποιους τρόπους μια δημιουργική σκέψη μπορεί να μετατραπεί

σε ένα επιτυχημένο επιχειρηματικό μοντέλο; Πώς μπορούν οι νέες, καινοτόμες επιχειρήσεις να προσφέρουν βιώσιμες λύσεις; Και γιατί οι έξυπνες και πρωτότυπες ιδέες αποτελούν την αναγκαία προστιθέμενη αξία έναντι των προκλήσεων της 4ης βιομηχανικής επανάστασης; Ο Νίκος Μωραϊτάκης, ως συνιδρυτής και διευθύνων σύμβουλος της Workable, της κορυφαίας πλατφόρμας προσλήψεων παγκοσμίως με έδρα τη Βοστώνη, ανήκει στους ανθρώπους που έχουν συμβάλει καταλυτικά στη διαμόρφωση του οικοσυστήματος των εταιρειών νέας τεχνολογίας. Με ακόρεστη περιέργεια, συνεχές ενδιαφέρον και φιλόδοξους στόχους, έχει καταφέρει να βρίσκεται ανάμεσα στα πιο λαμπρά μυαλά της Ελλάδας.

Σπούδασε προγραμματισμό υπολογιστών στο Imperial College του Λονδίνου και το 2012, μαζί με τον Σπύρο Μαγιάτη, ίδρυσε ένα διαδικτυακό λογισμικό διαχείρισης της διαδικασίας επιλογής και πρόσληψης ενός νέου στελέχους. Ουσιαστικά, η πλατφόρμα της Workable δίνει τη δυνατότητα σε εργοδότες να εξετάζουν αιτήσεις υποψηφίων, να προγραμματίζουν συνεντεύξεις και να προχωρούν στην τελική επιλογή των νέων εργαζομένων. Είναι ενδεικτικό ότι μέχρι σήμερα έχουν χρησιμοποιήσει τις υπηρεσίες της περισσότερες από 20.000 εταιρείες παγκοσμίως, ενώ περισσότεροι από ένα εκατομμύριο υποψήφιοι έχουν προσληφθεί μέσα από αυτή.

Στη συνέντευξη που ακολουθεί μιλά για την άνθηση της επιχειρηματικότητας και απαριθμεί τα συστατικά επιτυχίας της Workable. Αναφέρεται στην ψηφιακή ανάπτυξη δεξιοτήτων και υποστηρίζει ότι «όποιος έχει την όρεξη, την εφευρετικότητα και την επιμονή να ακολουθήσει διαφορετικές διαδρομές θα έχει και τις περισσότερες πιθανότητες να πετύχει». Τέλος, όσον αφορά τις περιόδους πολλαπλών κρίσεων, επισημαίνει ότι, κατά περίεργο τρόπο, αποτελούν βασική προϋπόθεση της καινοτομίας κι αυτό γιατί «έχουν μια ευεργετική παρενέργεια: αποδυναμώνουν το κατεστημένο και δημιουργούν μια ευκαιρία και έναν λόγο να βάλουμε κάτω το κεφάλι και να σκαρφιστούμε τρόπους». Αναμφίβολα, είναι ένας άνθρωπος που εμπνέεται από πτυχές της καθημερινότητας αλλά και την ιστορία της ανθρωπότητας προκειμένου να δίνει λύσεις, ενώ πιστεύει βαθιά ότι τα σημαντικότερα πράγματα στη ζωή είναι «όλα εκείνα που δεν αγοράζονται».

— Ποια είναι η μεγαλύτερη πρόκληση της εποχής μας; Η δημογραφική πτώση, κάτι που παρατηρείται παντού και θα τινάξει στον αέρα όλο το εργασιακό και ασφαλιστικό οικοδόμημα που έφερε ειρήνη και πρόοδο στη Δύση τον περασμένο αιώνα. Η παιδεία μας, σε όλα τα επίπεδα, γίνεται ολοένα και πιο παρωχημένη. Το κύκλωμα εκπαίδευσης, εργασίας, κοινωνικού κράτους και συνταξιοδότησης έχει διαρραγεί από παντού και το δημογραφικό θα

ασκήσει τεράστια πίεση. Η Δύση χρειάζεται επειγόντως ένα νέο αναπτυξιακό μοντέλο και έναν νέο τρόπο χρηματοδότησης του κοινωνικού κράτους. Και αντί να ασχολούμαστε ενδελεχώς με αυτό, τσακωνόμαστε για σαχλαμάρες στο Twitter.

— Πώς μπορεί να ευνοηθεί η επιχειρηματικότητα σε μια περίοδο πολλαπλών κρίσεων; Οι δύσκολοι καιροί ευνοούν την επιχειρηματικότητα. Ξεβολεύουν ταλαντούχους ανθρώπους, δημιουργούν κίνητρο για νέα ξεκινήματα. Το κυριότερο, «σκληραγωγούν» τις νέες επιχειρήσεις. Οι περισσότερες επιτυχημένες επιχειρήσεις, όπως τις ξέρουμε, έχουν ιδρυθεί σε περιόδους οικονομικής ύφεσης. Σε κανέναν δεν αρέσουν οι οικονομικές δυσκολίες, έχουν όμως μια ευεργετική παρενέργεια: αποδυναμώνουν το κατεστημένο και δημιουργούν μια ευκαιρία και έναν λόγο να βάλουμε κάτω το κεφάλι και να σκαρφιστούμε τρόπους να τις αντιμετωπίσουμε. Αυτή είναι μια διαδικασία που ιστορικά έχει υπάρξει καταλυτική για την καινοτομία.

— Τι ακριβώς κάνει η Workable και ποιο είναι το μυστικό της επιτυχίας της; Η Workable βοηθάει μικρές και μεγάλες επιχειρήσεις να βρουν, να προσλάβουν και να διαχειριστούν τους εργαζομένους τους. Χιλιάδες επιχειρήσεις σε 100 χώρες έχουν Workable στο HR τους και πάνω από 150 εκατομμύρια άνθρωποι έχουν ψάξει να βρουν την επόμενη δουλειά τους στο jobs.workable.com. Είναι το πιο εύκολο HR software όσον αφορά τη χρήση, μπορεί κάποιος που δεν είναι ειδικός να το εγκαταστήσει μόνος του σε ένα απόγευμα, είναι πολύ οικονομικό και έχει από πίσω του μια πολύ φιλική επιχείρηση με απίστευτα καλή υποστήριξη. Μέσα σε μία δεκαετία έχουμε γίνει το πιο δημοφιλές software στην κατηγορία μας παγκοσμίως. Νομίζω αυτό έγινε διότι πραγματικά καταλαβαίνουμε τη μικρομεσαία επιχείρηση και ειλικρινά σεβόμαστε και θέλουμε να βοηθήσουμε τον πελάτη να κάνει τη δουλειά του. Αυτό βγαίνει στον τρόπο που μιλάμε αλλά και στο πόσο λεπτοδουλειά γίνεται στο προϊόν ώστε να είναι αληθινά χρήσιμο. Είμαστε μια κερδοφόρα εταιρεία, που σημαίνει ότι ο πελάτης πληρώνει τον μισθό μας, άρα μόνο σε αυτόν λογοδοτούμε. Είμαστε ένας γενναιόδωρος όσο και απαιτητικός εργοδότης που έφερε πολλές καινοτομίες στον χώρο της εργασίας στην Ελλάδα και έτσι μπορέσαμε να φέρουμε στην ομάδα μας μερικούς από τους πιο ταλαντούχους ανθρώπους στη χώρα. Όταν βρίσκονται μαζί έξυπνα, εργατικά στελέχη με μια αποστολή διεθνούς βεληνεκούς και με τη δύναμη της τεχνολογίας στα χέρια τους, συμβαίνουν καλά πράγματα.

— Γιατί η κοινή γνώμη έχει τόση καχυποψία για τις ιδιωτικές επιχειρήσεις; Μιλώντας μόνο από αυτά που έχω δει και ακούσει από φίλους και συνεργάτες, πολλοί άνθρωποι έχουν όντως κακές εμπειρίες από ιδιωτικές επιχειρήσεις. Δεν είναι εύκολο να φτιάξει κανείς μια ομάδα που να λειτουργεί αρμονικά, δίκαια, με οικονομική επιτυχία ή με κοινές αξίες, όραμα. Στην Ελλάδα οι περισσότερες επιχειρήσεις είναι μικρές, ζορίζονται οικονομικά (η οικονομικά πίεση συχνά οδηγεί σε κακές επιλογές), δεν έχουν εμπειρία διοίκησης, δεν έχουν καλά (ή αρκετά) στελέχη, δεν έχουν βάθος για να χτί-

Νίκος Μωραϊτάκης/Workable

Ο χώρος εργασίας σε μεγάλο βαθμό καθρεφτίζει αυτό που είμαστε ως κοινωνία, ποιοι είμαστε και πώς έχουμε μάθει να φερόμαστε ο ένας στον άλλο.

GBD35 σουν καλές πρακτικές. Από την άλλη μεριά, έχουμε μια μάλλον ιδεολογική λόγω του σοσιαλιστικού παρελθόντος της χώρας απέχθεια για τις μεγάλες επιχειρήσεις. Οι μεγάλες επιχειρήσεις όμως είναι συνήθως καλύτεροι εργοδότες. Ακολουθούν πιο σταθερές και δοκιμασμένες πρακτικές διοίκησης, είναι ορατές από το κράτος, άρα αναγκάζονται να είναι πιο προσεκτικές και νομοταγείς, προσπαθούν να είναι ανταγωνιστικές σε μισθούς και παροχές και έχουν μια διοικητική πολυφωνία που δεν θα βρεις στο μικρό «μαγαζί», όπου αφεντικό είναι ο γιος του ιδιοκτήτη. Αν θέλουμε καλύτερους εργοδότες, πρέπει να θέλουμε να μεγαλώσουν οι επιχειρήσεις μας. Να έχουμε πιο ανταγωνιστική αγορά εργασίας ώστε οι κακοί εργοδότες απλώς να τιμωρούνται, χάνοντας τους καλούς εργαζόμενους. Αλλά θα χρειαστεί ο απαραίτητος χρόνος για να καλλιεργήσουμε νέα παιδιά σήμερα που θα γίνουν οι σοβαροί μάνατζερ αύριο. Η εικόνα που έχω εγώ είναι ότι τα νεότερα παιδιά πλέον είναι πιο υποψιασμένα, βλέποντας τι γίνεται, και την ίδια στιγμή στο εξωτερικό έχουν αρχίσει να χτίζουν τη δική τους κουλτούρα μάνατζμεντ με καλύτερες επιρροές από τους παππούδες τους. Ελπίζουμε να τα καταφέρουν καλύτερα απ’ ό,τι εμείς. Η κοινή γνώμη θα αλλάξει όταν φανεί η διαφορά.

— Η ψηφιακή ανάπτυξη δεξιοτήτων μπορεί να μειώσει τα υψηλά ποσοστά ανεργίας ή δημιουργεί αντίθετο αποτέλεσμα; Στο μέλλον θα έχουμε λιγότερους ανθρώπους (λόγω δημογραφικού) και διαφορετικές δουλειές. Η ανεργία δεν θα προέρχεται από έλλειψη θέσεων αλλά από το mismatch, όπως το λέμε, με τις δεξιότητες των εργαζομένων. Όταν η ανεργία είναι δομική, η μόνη αντιμετώπιση είναι η διαρκής μετεκπαίδευση με ταχύτητα. Νομίζω ότι το μοντέλο «σπουδάζω τέσσερα χρόνια κάτι και απασχολούμαι με αυτό μέχρι να βγω στη σύνταξη» έχει τελειώσει και πολύς κόσμος επιλέγει να συνδεθεί online ώστε να μάθει πώς να στραφεί στην επόμενη δουλειά του. Πολύ δύσκολο να κάνει κάποιος πρόβλεψη, το μόνο που θα πω είναι πως μάλλον καλό μού φαίνεται αυτό. Στον αντίποδα, αυτό, σε συνδυασμό με την εργασία από απόσταση, αναπόφευκτα θα ανοίξει την πόρτα σε αμέτρητους νέους ανθρώπους απ’ τον αναπτυσσόμενο κόσμο που θα μπορούν να αποκτήσουν τις ίδιες δεξιότητες και να μας ανταγωνιστούν στις ίδιες δουλειές. Για τον κόσμο αυτό είναι φανταστικό. Για εμάς, εδώ, στην Ευρώπη, θα είναι και λίγο δυσάρεστο, διότι δεν θα είμαστε τόσο προστατευμένοι.

— Ποιο θεωρείτε ότι είναι το πιο ισχυρό εφόδιο για έναν νέο την περίοδο αυτή; Οι γνώσεις, η προϋπηρεσία ή η εξειδίκευση; Νομίζω πως διανύουμε το τέλος μιας εποχής που μας κακόμαθε λιγάκι εμάς τους Δυτικούς. Πολλά πράγματα που λειτουργούσαν παλιότερα θα πάψουν πλέον να αποδίδουν. Όποιος έχει την όρεξη, την εφευρετικότητα και την επιμονή να ακολουθήσει διαφορετικές διαδρομές θα έχει και τις περισσότερες πιθανότητες για να πετύχει. Άρα δεν θα εστίαζα σε συγκεκριμένες δεξιότητες. Θα κοίταζα πιο πολύ την ωμή εγκεφαλική ιπποδύναμη, την αρετή, την εμμονή με την αριστεία, την εφευρετικότητα, την τεχνολογική αισιοδοξία, τα έργα που το αποδεικνύουν, την ευθυκρισία ώστε να αμφισβητήσει το κατεστημένο αλλά

και τη σοφία να το αντικαταστήσει με κάτι ρεαλιστικό.

— Έχουμε πολύ δρόμο να διανύσουμε στον εργασιακό χώρο όσον αφορά τον τομέα της ποικιλομορφίας και την αξιοποίηση ανθρώπων που αποκλείονται; Ο χώρος εργασίας σε μεγάλο βαθμό καθρεφτίζει αυτό που είμαστε ως κοινωνία, ποιοι είμαστε και πώς έχουμε μάθει να φερόμαστε ο ένας στον άλλο. Οι επιχειρήσεις ανακαλύπτουν σιγά-σιγά ότι η ποικιλομορφία είναι και επιθυμητή αλλά και εφικτή με λίγη προσπάθεια. Ωστόσο, έχει γίνει μεγάλη πρόοδος. Το γραφείο σήμερα δεν μοιάζει καθόλου με αυτό που θυμάμαι πριν από είκοσι πέντε χρόνια, όταν ξεκίνησα να εργάζομαι. Εμένα μου αρέσει αυτό και το θεωρώ ένα απ’ τα πράγματα που αξίζει να συνεχίσουμε να καλλιεργούμε. H Workable είναι γνωστή στην αγορά εργασίας για το μότο «come as you are», ίσως η μόνη παράγραφος στο site μας που δεν έχει αλλάξει εδώ και δέκα χρόνια.

— Τι σημαίνει για σας η λέξη «καινοτομία»; Το να κάνεις περισσότερα με λιγότερα, τουλάχιστον στην τεχνολογία μόνο έτσι νοείται.

— Ανατρέχοντας στο παρελθόν, καταφέρατε να κάνετε αυτό που επιθυμούσατε; Ο Σπύρος κι εγώ θέλαμε να φτιάξουμε μια εταιρεία software στην Ελλάδα που να είναι γνωστή για τρία πράγματα: για την ποιότητα του προϊόντος της, για το πώς φέρεται στους υπαλλήλους της και το πώς συμπεριφέρεται στους πελάτες της. Δέκα χρόνια αργότερα το προϊόν μας είναι γνωστό στην αγορά (και βάσει αντικειμενικών αξιολογήσεων) ως το πιο εύχρηστο και πλήρες στην κατηγορία του. Είμαστε ένας απ’ τους καλύτερους εργοδότες στην Ελλάδα και το ένα πράγμα που «φωνάζουν» όλοι οι πελάτες μας στα review sites είναι τι φανταστική ομάδα υποστήριξης έχουμε, με 98% CSAT και χρόνο απόκρισης που μετριέται σε δευτερόλεπτα. Αυτό όμως είναι μια καθημερινή μάχη, δεν τελειώνει ποτέ. Είναι όμως η μάχη που εμάς μας αρέσει να δίνουμε.

— Τι είναι αυτό που σας εμπνέει; Η ιστορία της ανθρωπότητας. Μαύρη και αιματηρή, όμως δες πόσα κατάφεραν κάτι τριχωτοί πίθηκοι από την κεντρική Αφρική σε λίγα μόλις χρόνια, άρα πόσα μπορούμε και αξίζει να κάνουμε ώστε τα εγγόνια μας να μας βρίσκουν αργότερα πρωτόγονους, τόσο στην τεχνολογία όσο και στην ηθική; — Τι θεωρείτε σημαντικό στη ζωή; Τα τρία πράγματα που λέει ο Νάβαλ Ραβικάντ: υγιές σώμα, υγιές μυαλό και ένα σπίτι γεμάτο αγάπη. Είναι και τα μόνα που δεν αγοράζονται.

Ο Νίκος Μωραϊτάκης με τον Σπύρο Μαγιάτη, συνιδρυτή της Workable.

36

Ολοένα και περισσότερο η στάση των Ευρωπαίων απέναντι στο περιβάλλον ωθεί τις επιχειρήσεις να ακολουθήσουν τον δρόμο της βιώσιμης ανάπτυξης, δημιουργώντας ευκαιρίες για την καινοτομία και την επιχειρηματικότητα και οδηγώντας σε δράσεις για την προστασία του περιβάλλοντος. ΤΗΣ ΕΛΈΝΗΣ ΔΉΜΑ

προβλήματα υγείας

καταστροφή του περιβάλλοντος

κλιματική αλλαγή

Οι Ευρωπαίοι ζητούν τη βιώσιμη ανάπτυξη

Μπορεί να φταίει το γεγονός ότι ζούμε στην εποχή της πληροφορίας,

Σε ανάλογη έρευνα από το 2019 για τη στάση των Ευρωπαίων απέ-

μπορεί να φταίνε οι καύσωνες και οι κακοκαιρίες που όχι μόνο έχουν ενταθεί αλλά συμβαίνουν και πολύ νωρίτερα ή αργότερα απ’ ό,τι τα προηγούμενα χρόνια. Μπορεί να ευθύνονται επίσης τα σλόγκαν του τύπου «το δάσος μάς δίνει οξυγόνο» και «κρατάμε τις ακτές μας καθαρές», που έχουν χαραχτεί στη μνήμη του καθενός μας.

ναντι στο περιβάλλον, το 53% των πολιτών της Ε.Ε. (και το 70% των Ελλήνων ερωτηθέντων) είπε πως η προστασία του περιβάλλοντος είναι «πολύ σημαντική για τους ίδιους προσωπικά». Στα περιβαλλοντικά ζητήματα που απασχολούν περισσότερο τους Έλληνες από τους υπόλοιπους Ευρωπαίους συγκαταλέγονται η μόλυνση του αέρα (55% έναντι 46%), η χρήση εντομοκτόνων, λιπασμάτων και άλλων χημικών στη γεωργία (42% έναντι 30%), η συχνότητα των φαινομένων ξηρασίας και οι πλημμύρες (41% έναντι 28%). Οι Έλληνες ανησυχούν επίσης για την κλιματική αλλαγή (56%), τη μόλυνση της θάλασσας και άλλων υδάτινων πόρων (40%), την καταστροφή οικοσυστημάτων και την εξαφάνιση των ειδών (38%), αλλά σε παρόμοια ποσοστά με την υπόλοιπη Ευρώπη.

Σε κάθε περίπτωση, ο μέσος συνειδητοποιημένος πολίτης που ανησυχεί για το περιβάλλον έχει πάψει να το κάνει πλέον γενικώς και αορίστως. Σύμφωνα με έρευνα του ευρωβαρόμετρου από το 2021, το 93% των Ευρωπαίων θεωρεί την κλιματική αλλαγή σημαντικό πρόβλημα. Στην ίδια δημοσκόπηση πάνω από το ένα τέταρτο των συμμετεχόντων δήλωσε πως η μεγαλύτερη πρόκληση που αντιμετωπίζει η ανθρωπότητα σχετίζεται με τη βιωσιμότητα: το 18% επέλεξε την κλιματική αλλαγή, το 7% την καταστροφή του περιβάλλοντος και το 4% τα προβλήματα υγείας με βασικό αίτιο την περιβαλλοντική μόλυνση.

ΟΙ ΕΥΡΩΠΑΊΟΙ ΑΣΠΆΖΟΝΤΑΙ ΤΗ ΒΙΩΣΙΜΌΤΗΤΑ ΚΑΙ ΑΥΞΆΝΟΥΝ ΤΙΣ ΑΠΑΙΤΉΣΕΙΣ ΤΟΥΣ

Η ΕΠΈΝΔΥΣΗ ΣΤΟ ΜΈΛΛΟΝ ΤΟΥ ΠΛΑΝΉΤΗ ΕΊΝΑΙ ΤΑΥΤΌΧΡΟΝΑ ΕΥΚΑΙΡΊΑ

σημαίνει όμως και μεγαλύτερες απαιτήσεις. Άλλωστε το 64% των πολιτών της Ε.Ε. κάνει ήδη συνειδητά βιώσιμες επιλογές στην καθημερινότητά του και ευαισθητοποιείται σε θέματα που παλιότερα θεωρούνταν πολύ ειδικά, όπως οι βιώσιμες διατροφικές συνήθειες. Θέλουν, λοιπόν, τόσο οι κυβερνήσεις και οι θεσμοί όσο και ο ιδιωτικός τομέας να κάνουν το ίδιο. Δεν είναι τυχαίο πως, όταν ρωτήθηκαν ποιος είναι υπεύθυνος για τη διαχείριση της κλιματικής αλλαγής το 2021, 63% των συμμετεχόντων ανέφερε τις κυβερνήσεις, το 58% τις επιχειρήσεις και τη βιομηχανία και το 57% την Ε.Ε. Δύο χρόνια νωρίτερα, όμως, η πλειοψηφία δήλωνε πως κανένας από τους τρεις δεν κάνει αρκετά για να προστατεύσει το περιβάλλον. Παράλληλα, ωστόσο, σε έρευνα της WWF για τις διατροφικές μας συνήθειες το 38% –και περίπου ένας στους δύο Έλληνες– θα ήθελε καθοδήγηση από την κυβέρνηση ή την Ε.Ε. στο πώς να κάνει φιλικές προς το περιβάλλον επιλογές.

οριστικές, όπως και η βιώσιμη ανάπτυξη δεν περιορίζει την καινοτομία ή την επιχειρηματικότητα. Αντίθετα, οκτώ στους δέκα Ευρωπαίους πολίτες θεωρούν πως, αναλαμβάνοντας δράση για την προστασία του περιβάλλοντος, οι ευρωπαϊκές επιχειρήσεις μπορούν να γίνουν πιο ανταγωνιστικές ή ακόμα και να προωθήσουν τις πρακτικές και την τεχνογνωσία τους εκτός Ευρώπης. Σε θέματα όπως η ενεργειακή ανεξαρτησία της Ένωσης, τα οποία έφερε στην επιφάνεια η εισβολή στην Ουκρανία, η μείωση της εισαγωγής ορυκτών καυσίμων θα ωφελούσε την Ευρώπη, σύμφωνα με επτά στους δέκα ερωτηθέντες. Τέλος, το 74% συμφωνεί πως η αντιμετώπιση των συνεπειών της κλιματικής αλλαγής είναι περισσότερο δαπανηρή από τις επενδύσεις που απαιτούνται για τη μετάβαση στη βιωσιμότητα.

Περισσότερη πρόσβαση σε ενημέρωση και μεγαλύτερη ανησυχία

Όσον αφορά τη χάραξη βιώσιμης πολιτικής, το 70% θα ήθελε να δει σύμπραξη των επιμέρους κυβερνήσεων με την Ε.Ε. και το 87% θεωρεί πως η Ένωση θα έπρεπε να έχει μεγαλύτερες βλέψεις όσον αφορά τη χρήση ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές. Οι Ευρωπαίοι πολίτες θα ήθελαν επίσης να δουν την παραγωγή καθαρής ενέργειας να λαμβάνει επιδοτήσεις και τις επενδύσεις στην ανάκαμψη της οικονομίας να αφορούν κυρίως την πράσινη ανάπτυξη. Σε θέματα όπως τα τροφικά συστήματα, η πλειοψηφία των συμμετεχόντων στην έρευνα της WWF στηρίζει τη θέσπιση πολιτικών μέτρων που θα στηρίξουν τόσο τις βιώσιμες προσωπικές επιλογές, για παράδειγμα την ενημέρωση των καταναλωτών ως προς τον αντίκτυπο που έχει η παραγωγή του φαγητού τους στο περιβάλλον. Η πλειοψηφία δηλώνει μάλιστα πως θα προτιμούσε ενθαρρυντικά μέτρα, όπως η μείωση των τιμών των φιλικών προς το περιβάλλον προϊόντων, έναντι τιμωρητικών πρακτικών, όπως η ολική απαγόρευση των μη βιώσιμα παραγόμενων τροφών.

37

Δεν είναι, λοιπόν, όλες οι αλλαγές που οι πολίτες ζητούν ολικές ή περι-

Η κλιματική κρίση και ο αντίκτυπός της, λοιπόν, μας ανησυχούν τόσο που, έστω σε προσωπικό επίπεδο, έχουμε αλλάξει τις συνήθειές μας όσον αφορά το πώς τρώμε, μετακινούμαστε και ανακυκλώνουμε. Υπό αυτές τις συνθήκες, η οικολογία ως μόδα ή λογότυπο στη διαφήμιση οποιασδήποτε εταιρείας έχει σταματήσει εδώ και καιρό να μας καλύπτει. Το γεγονός ότι η κατάσταση είναι κρίσιμη, όμως, δεν σημαίνει πως οποιοδήποτε πολιτικό πλαίσιο, σε εθνικό ή ευρωπαϊκό επίπεδο, πρέπει να είναι απαραίτητα τιμωρητικό, αλλά οφείλει να είναι αποφασιστικό, να επιβραβεύει και να επιδοτεί τις βιώσιμες επιλογές και να στοχεύει στη δημιουργία περιβαλλοντικής συνείδησης σε βάθος χρόνου. Με άλλα λόγια, η αυστηρή ανακύκλωση μπορεί να ξεκινήσει ως νόμος και να γίνει συνήθεια.

Όσον αφορά την επιχειρηματικότητα, αν η βιώσιμη ανάπτυξη είναι επένδυση στο μέλλον του πλανήτη, η υιοθέτηση βιώσιμων πρακτικών στον ιδιωτικό τομέα είναι μια πολύ μεγάλη επενδυτική ευκαιρία. Σε μια αγορά που επιλέγει και βάσει αξιών, ο καταναλωτής δεν αγοράζει μόνο το προϊόν αλλά και την ηθική στάση κάθε εταιρείας, με τη μορφή της ανακυκλώσιμης συσκευασίας, της φιλικής προς το περιβάλλον παραγωγής ή εσόδων που διατίθενται για καλό σκοπό. Στο θέμα του περιβάλλοντος οι πολίτες έχουν συνειδητοποιήσει πως μπορούν και καλύτερα και πλέον περιμένουν από όσους ζητούν την εμπιστοσύνη τους να κάνουν το ίδιο.

Όσον αφορά τις μεγαλύτερες προκλήσεις της εποχής, το 18% επέλεξε την κλιματική αλλαγή, το 7% την καταστροφή του περιβάλλοντος και το 4% τα προβλήματα υγείας.

38

Ιδέες που ανατρέπουν τα δεδομένα. Καινοτομίες που μεταμορφώνουν τον τρόπο που ζούμε, που μαθαίνουμε, και που επιχειρούμε. Εταιρείες που ξεκινούν δειλάδειλά από αθηναϊκές γειτονιές, υπόγεια εργαστήρια, ή την άνεση του καναπέ, για να ξεπεράσουν τα σύνορα και να κατακτήσουν τις ξένες αγορές. Τέσσερις Έλληνες start-uppers που βρίσκονται σε διαφορετικά στάδια εξέλιξης μοιράζονται με τη LiFO ιστορίες και διδάγματα από τα συναρπαστικά επιχειρηματικά τους ταξίδια. ΤΟΥ ΝΊΚΟΥ ΕΥΣΤΑΘΊΟΥ

Hack the Box Blueground Sintali Blakbear

39

41 Εκπαιδεύοντας τους ηθικούς χάκερ του μέλλοντος

Πώς η διασκεδαστική πλατφόρμα εκμάθησης δεξιοτήτων κυβερνοασφάλειας που έχτισε από το σαλόνι του ο Χάρης Πυλαρινός κατέληξε να γίνει μια επιχείρηση με έδρα ένα παλιό φανοποιείο του Ελληνικού και σήμερα είναι ένας από τους κορυφαίους παίκτες της παγκόσμιας αγοράς.

ΦΩΤΟ: COURTESY OF HACK THE BOX

HACKTHE

42

Ακούγεται κάπως παράξενο, αλλά ο Χάρης Πυλαρινός ξεκίνησε να

Ο φιλομαθής Χάρης δεν ήταν ο μόνος που καταπιάστηκε με το ζήτημα

ασχολείται με την κυβερνοασφάλεια απ’ όταν ήταν μόλις δεκατριών χρονών. «Από παιδί μού άρεσε να εξερευνώ τα πράγματα για να καταλαβαίνω πώς δουλεύουν. Στον υπολογιστή, αυτό είναι παράδεισος, γιατί υπάρχει τέτοια πολυπλοκότητα, που συναντάς άπειρες ευκαιρίες να μάθεις πώς λειτουργεί κάτι», εξηγεί ο ιδρυτής και CEO της νεοφυούς επιχείρησης Hack The Box. « Έτσι, απ’ όταν ήμουν μικρός, καταπιανόμουν με τα λογισμικά για να μάθω πώς λειτουργούν, τι αδυναμίες έχουν, αλλά και πώς θα μπορούσα να παρακάμψω τους μηχανισμούς ασφαλείας που εκείνη την εποχή ήταν σχεδόν ανύπαρκτοι».

της καινοτομίας στον τρόπο εκμάθησης δεξιοτήτων κυβερνοασφάλειας, ωστόσο υπήρξαν δύο χαρακτηριστικά στην προσέγγισή του που την έκαναν να ξεχωρίσει. «Αρχικά έβαλα αρκετά κοινωνικά στοιχεία στην πλατφόρμα, επειδή βρισκόμουν ακόμα στη διαδικασία της στροφής προς τον χώρο και ήθελα να γνωρίσω κόσμο με παρόμοια ενδιαφέροντα και να φτιάξω τον κύκλο μου. Κυρίως έβαλα πάρα πολλά στοιχεία gamification, δηλαδή παιχνιδοποίησης. Όντας gamer στην παιδική μου ηλικία –και όχι μόνο, για να είμαστε ειλικρινείς–, είδα ότι αυτό το στοιχείο ταιριάζει πολύ στην επιθετική μορφή της κυβερνοασφάλειας, το λεγόμενο ethical hacking. Έτσι συνδύασα όλα αυτά τα στοιχεία, την ανάγκη για πρακτική εξάσκηση, τον παράγοντα της κοινότητας αλλά και το απαραίτητο κομμάτι του gaming και κάπως έτσι έφτιαξα την πρώτη εκδοχή της πλατφόρμας του Hack the Box».

Το πάθος του Χάρη να εξερευνά και να λύνει το «παζλ» της ασφάλειας των λογισμικών τον οδήγησε στον δρόμο της πληροφορικής, ωστόσο, όταν βγήκε στην αγορά εργασίας τη δεκαετία των ’00s η κυβερνοασφάλεια παρέμενε ένας αρκετά υπανάπτυκτος τομέας. Για πάνω από μια δεκαετία, λοιπόν, ακολούθησε μια πορεία που ξεκίνησε από το ΙΤ support και κατέληξε σε μια μεγάλη ναυτιλιακή εταιρεία όπου απασχολούνταν στο κομμάτι της μηχανικής συστημάτων.

Τα πράγματα άλλαξαν την τελευταία οκταετία, όταν μια σειρά εξελίξεων έφερε πλέον την κυβερνοασφάλεια στο προσκήνιο της οικονομικής δραστηριότητας. «Με τη σύσταση του GDPR οι εταιρείες αναγκάστηκαν πλέον να ασχοληθούν με το cybersecurity λόγω του προστίμου που επιβαλλόταν, χωρίς ακόμα να ξέρουν περί τίνος επρόκειτο», θυμάται ο Χάρης. «Λίγο αργότερα ξεκίνησαν πλέον να αναγνωρίζουν τον επιχειρηματικό και οικονομικό αντίκτυπο της κυβερνοασφάλειας. Έτσι κι εγώ άρχισα να στρέφομαι ξανά στο παλιό μου ενδιαφέρον. Έκανα κάποια μαθήματα, πήρα και μια πιστοποίηση αναγνωρισμένη στην αγορά. Αργότερα πιστοποιήθηκα και ως εκπαιδευτής για ένα από τα κορυφαία certifications, το λεγόμενο “certified Ethical Hacker”, το οποίο δίδασκα στην Ελληνοαμερικανική Ένωση παράλληλα με τη δουλειά μου».

Κάπου εκεί, στις αρχές του 2017, γεννήθηκε και το Hack The Box, παρότι δεν είχε ακόμα τη μορφή μιας επιχειρηματικής ιδέας αλλά ενός εγχειρήματος πιο προσωπικού και αφηρημένου. «Δεν ήμουν ευχαριστημένος με τον τρόπο που διδασκόταν το αντικείμενο», εξηγεί ο Χάρης. «Θυμόμουν τα παιδικά μου χρόνια, όταν μάθαινα “κάνοντας” και όχι διαβάζοντας μασημένη τροφή. Έχει να κάνει και με το αντικείμενο του hacking: όταν είσαι αντιμέτωπος με ένα σύστημα που έχει σχεδιαστεί για να σε κρατάει απ’ έξω, πρέπει να βρεις μόνος σου τις λύσεις, δεν υπάρχει κάποιο λυσάρι. Έτσι, θέλησα να φτιάξω μια πλατφόρμα εκμάθησης, από την οποία να μαθαίνεις έτσι όπως θα ήθελα να μαθαίνω εγώ. Δεν έκανα κάποια έρευνα αγοράς ούτε σκέφτηκα να φτιάξω μια επιχείρηση. Ήταν καθαρά για μένα», συμπληρώνει.

Η πλατφόρμα του Χάρη χτίστηκε για να εκπαιδεύσει τους «ηθικούς χάκερ» του αύριο, δηλαδή τους ανθρώπους που προσομοιώνουν τον τρόπο που θα κινούνταν ένας εγκληματίας ώστε να αποκτήσει ηλεκτρονική πρόσβαση σε κάποιο σύστημα ή οργανισμό και να κάνει ζημιά. «Πρακτικά είναι σαν να προσλαμβάνεις έναν “ληστή” για να προσπαθήσει να σου κλέψει το σπίτι και ύστερα να σου πει πώς το έκανε για να χτίσεις τις σχετικές ασφάλειες. Αυτό είναι απαραίτητο στον τομέα της κυβερνοασφάλειας γιατί όσο και να επενδύσεις σε κάποιο λογισμικό ασφαλείας, ο άνθρωπος παραμένει πιο έξυπνος και οι κυβερνοεγκληματίες βρίσκουν συνεχώς τρόπους να ξεπερνούν τους μηχανισμούς ασφαλείας», προσθέτει. « Έτσι έχτισα στην πλατφόρμα διάφορες προσομοιώσεις, προβλήματα με σενάριο και back-story, για παράδειγμα περιπτώσεις όπου ο εγκληματίας έχει χακάρει κάποιον οργανισμό και έχει κλειδώσει τους χρήστες απ’ έξω, και ο ηθικός χάκερ πρέπει να ξαναχακάρει τον λογαριασμό, να αναγνωρίσει το αποτύπωμα του εισβολέα και να τον πετάξει έξω».

Παρότι η πλατφόρμα Hack the Box χτίστηκε με πολύ πάθος και μεράκι, ο Χάρης δεν είχε σκεφτεί πώς θα μπορούσε να την εκμεταλλευτεί επιχειρηματικά. «Στην αρχή δεν υπήρχε κανένα monetization. Ήμασταν απλώς μια κοινότητα, μια πλατφόρμα για να παίζεις. Το μόνο marketing που έκανα, μάλιστα, ήταν να ποστάρω ένα λινκ σε ένα γκρουπάκι στο Facebook. Από κει και πέρα το Hack the Box πήρε τον δρόμο του, άρχισε να διαδίδεται από στόμα σε στόμα, να μπαίνουν ολοένα και περισσότεροι χρήστες και να μεγαλώνει εκθετικά. Στο μεταξύ εγώ ήμουν ακόμα μισθωτός και πλήρωνα για τη συντήρηση της πλατφόρμας γύρω στα εξήντα ευρώ τον μήνα. Όσο έμπαινε ο κόσμος, τόσο αυξάνονταν οι ανάγκες των υποδομών και μεγάλωνε το κόστος, ενώ η καθημερινή μου δουλειά συνέχιζε να μην έχει καμία σχέση με το Hack the Box. Έτσι ξεκίνησα να αναζητώ ιδέες για να χτίσω κάτι που θα μπορούσε να αυτοχρηματοδοτηθεί».

«Δεν έκανα κάποια έρευνα αγοράς, ούτε σκέφτηκα να φτιάξω μια επιχείρηση. Στην αρχή, ήταν μια πλατφόρμα καθαρά για μένα». hack the box

Όλα έγιναν μέσα σε ένα εξάμηνο. Έχοντας εντοπίσει πλέον τους δύο συνιδρυτές του, ο Χάρης προχώρησε στη σύσταση της εταιρείας Hack the Box και στη δημιουργία ενός κοστολογημένου premium προϊόντος που προοριζόταν για όλους εκείνους του ηθικούς χάκερ που δεν χόρταιναν να ασχολούνται με τις προκλήσεις της πλατφόρμας και επιθυμούσαν να πληρώσουν το κάτι παραπάνω. Στην αρχή, η ομάδα ξεκίνησε αρκετά συντηρητικά, «θυμάμαι πως όταν λανσάραμε την commercial πλατφόρμα, είχαμε ακόμα περιορισμούς στον αριθμό χρηστών που μπορούσε να στηρίξει η υποδομή και δεχόμασταν μονάχα τους πρώτους πενήντα», εξηγεί ο ιδρυτής της εταιρείας. «Καταφέραμε όμως να ξεπουλήσουμε μέσα σε ελάχιστες ώρες. Έτσι ξεκινήσαμε σιγά-σιγά να αναπτυσσόμαστε. Βάζαμε servers, βάζαμε χρήστες και αυτοί άρχισαν να το μοιράζονται με ολοένα και περισσότερους. Και κάπως έτσι, προτού το καταλάβουμε, φτάσαμε στο 2019 με συνεχή κερδοφορία, έχοντας πλέον ξεπεράσει τους 120.000 χρήστες».

Σε εκείνο το σημείο, η περίπτωση της συναρπαστικής και διασκεδαστικής πλατφόρμας που μετέδιδε γνώση για την κυβερνοασφάλεια καλύτερα από οποιοδήποτε εγχειρίδιο ή εκπαιδευτικό πρόγραμμα της αγοράς είχε αρχίσει πλέον να μαγνητίζει τα βλέμματα των επενδυτών. Παράλληλα, ο Χάρης και η ομάδα του είχαν αρχίσει να δέχονται κάποιες προτάσεις για εξαγορά, καθώς αρκετοί παίκτες της βιομηχανίας θέλησαν να επωφεληθούν από το πρώιμο στάδιο στο οποίο βρισκόταν η εταιρεία. Κάπου εκεί ήταν που προσέγγισε τη Hack the Box η Marathon, ένα ελληνικό VC fund που αναζητούσε καινοτόμες και ανατρεπτικές startups στο ελληνικό οικοσύστημα ώστε να επενδύσει σε αυτές – και η γνωριμία της με τον ιδρυτή της πλατφόρμας ήταν αρκετά ασυνήθιστη.

«Στην αρχή μάς έψαχναν και δεν μπορούσαν να μας βρουν!» θυμάται ο Χάρης και ξεκαρδίζεται στα γέλια. «Εμείς είχαμε ακόμα τη νοοτροπία του χάκερ και κρυβόμασταν, ακόμα και τα εταιρικά μέιλ μας δεν είχαν τα ονόματά μας αλλά ψευδώνυμα. Και εγώ δεν ήμουν καθόλου μπλεγμένος στο οικοσύστημα των start-ups, δεν ήξερα καν ότι μπορούσα να σηκώσω λεφτά. Βρεθήκαμε, τελικά, όταν πήγα να μιλήσω στους επενδυτές στα γραφεία της Marathon και θυμάμαι πως μου τα εξηγούσαν όλα λες και μιλούσαν σε δεκάχρονο. “Τι εννοείς”, ρώταγα, “θα μου δώσετε απλώς ένα εκατομμύριο;”. “Ναι, αλλά θα το βάλεις στην εταιρεία, όχι στην τσέπη σου”, απαντούσαν εκείνοι. “Και θα υπογράψεις πως παραιτείσαι από τη δουλειά σου, ώστε να έχεις την ελευθερία να εξελίξεις την πλατφόρμα με όποιον τρόπο νομίζεις”».

Η χρηματοδότηση ύψους 1,2 εκατ. ευρώ που έλαβε η εταιρεία από τη Marathon VC ήταν το σημείο καμπής για τους εγκεφάλους πίσω από το ανατρεπτικό Hack the Box. « Ήταν μια καλή εξασφάλιση που μας επέτρεπε να παραιτηθούμε από τα υπόλοιπα, γιατί δεν ήμασταν πια στα

είκοσί μας που μπορούσαμε να ψαχνόμαστε. Είχαμε πια οικογένειες και καλές δουλειές σε μεγάλες εταιρείες. Το Hack the Box ήταν ένα ρίσκο, αλλά αν σου δώσει κάποιος ένα εκατομμύριο, το ρίσκο αυτό μειώνεται», θυμάται ο Χάρης. «Οπότε αρπάξαμε την ευκαιρία. Ξεκινήσαμε full-time, κάναμε τις πρώτες μας προσλήψεις, οργανώσαμε το πλάνο και τη στρατηγική μας. Και όπως είθισται στις περιπτώσεις των startups, φτιάξαμε τα πρώτα μας γραφεία σε ένα γκαράζ στην περιοχή του Ελληνικού, σε ένα υπέροχο παλιό φανοποιείο που μετετράπη σε ένα όμορφο γραφείο».

Με την ταλαντούχα της ομάδα και την αυτοπεποίθηση της χρηματοδότησης, η εξέλιξη της νεοφυούς επιχείρησης που στεγαζόταν στο φανοποιείο του Ελληνικού ήταν πλέον μετεωρική. Οι χρήστες του Hack the Box συνέχισαν να αυξάνονται με έναν ρυθμό ανάπτυξής που ξεπέρασε το 350%, ενώ, χάρη στη δύναμη του word-of-mouth, σύντομα την πλατφόρμα άρχισαν να αποζητούν ακόμα και μεγάλες επιχειρήσεις, οι οποίες επιθυμούσαν να εκπαιδεύσουν τους εργαζομένους τους με ειδικά εταιρικά πακέτα. «Κάναμε τους πρώτους μας βηματισμούς σε αυτή την κατεύθυνση το 2019 και παράλληλα σηκώσαμε άλλη μια επένδυση 2 εκατομμυρίων από τη Marathon για να δημιουργήσουμε ένα πιο εμπεριστατωμένο B2B προϊόν», εξηγεί ο Χάρης. «Τα πράγματα πήγαιναν τόσο καλά που, παρότι μεγαλώναμε απότομα την ομάδα μας, ο τζίρος μάς έφτανε, οπότε πρακτικά τα χρήματα της επένδυσης μπορούσαν να μείνουν στην άκρη. Δεν ξοδέψαμε ούτε ευρώ, έτσι φτάσαμε να έχουμε 3 εκατομμύρια στην τράπεζα», συμπληρώνει. «Και μέσω της κοινότητάς μας είχαμε φτάσει πλέον να αποκτούμε μεγάλους πελάτες από το εξωτερικό».

Με τον τομέα της κυβερνοασφάλειας να βρίσκεται υπό τρομερή πίεση, καθώς παγκοσμίως οι θέσεις cybersecurity δεν μπορούν να καλυφθούν λόγω έλλειψης δεξιοτήτων, είχε φτάσει πια η στιγμή το Hack the Box να ξεπεράσει τα σύνορα της χώρας και να κατακτήσει τις μεγάλες αγορές. «Είδαμε πως η μεγάλη ευκαιρία υπήρχε στην

Χάρης Πυλαρινός

Το επιχειρηματικό success story της Hack the Box είναι αναμφίβολα εντυπωσιακό, όπως συναρπαστικός είναι και ο ρυθμός ανάπτυξης μιας εταιρείας που δεν ξεκίνησε ως επιχειρηματικό σχήμα αλλά ως ένα δημιουργικό και καλά δουλεμένο προσωπικό πρότζεκτ. hack the box Αμερική, επομένως στραφήκαμε προς τα εκεί. Στην αναζήτησή μας εμφανίστηκε και η Paladin, ένα αμερικανικό fund που εξειδικεύεται στην κυβερνοασφάλεια, έτσι τον Απρίλη του 2021 καταφέραμε να σηκώσουμε επένδυση ύψους 10,6 εκατ. δολαρίων. Τότε ξοδέψαμε και κάτι», δηλώνει γελώντας ο Χάρης. «Στις ΗΠΑ φεύγει πολύ χρήμα και είναι μια μεγάλη πρόκληση το βήμα στις αμερικανικές αγορές. Αλλά βγήκε τρομερή αξία από αυτή την κίνηση», συμπληρώνει.

Σήμερα η Hack the Box έχει εξελιχθεί σε έναν από τους πιο σημαντικούς παίκτες παγκοσμίως στο κομμάτι του reskilling στην κυβερνοασφάλεια. Πάνω από 800 εταιρείες χρησιμοποιούν τη διασκεδαστική πλατφόρμα για να εκπαιδεύσουν το προσωπικό τους, κολοσσιαίες επιχειρήσεις όπως η SIEMENS, η Toyota και η EA Sports, ενώ στους πελάτες της συγκαταλέγονται και κορυφαία ακαδημαϊκά ιδρύματα όπως το Πανεπιστήμιο της Νέας Υόρκης και το University College London. Και παρά το τεράστιο ήδη μέγεθός της, η start-up του Χάρη μεγεθύνεται διαρκώς. «Βρισκόμαστε σε ρυθμό αύξησης 100% τον χρόνο και αυτή είναι και η πρόβλεψή μας για τον επόμενο», εξηγεί. «Νομίζω ότι ένα από τα μυστικά είναι πως πάντοτε ήμασταν cash-efficient. Ήδη από από τη σύλληψη της ιδέας είχαμε κερδοφορία και δεν καίγαμε χρήματα. Αυτό συνεχίζεται και μας βοηθά πολύ στην τωρινή συγκυρία, που είναι δύσκολο να σηκώσει κανείς νέες επενδύσεις».

Το επιχειρηματικό success story της Hack the Box είναι αναμφίβολα εντυπωσιακό, όπως συναρπαστικός είναι και ο ρυθμός ανάπτυξης μιας εταιρείας που δεν ξεκίνησε ως επιχειρηματικό σχήμα αλλά ως ένα δημιουργικό και καλά δουλεμένο προσωπικό πρότζεκτ. Βέβαια, μεγαλύτερη επιτυχία για τον Χάρη είναι το ενθουσιώδες feedback που συνεχίζει να

λαμβάνει για τη διασκεδαστική του πλατφόρμα. «Είναι μια πλατφόρμα στην οποία περνάς καλά, “λιώνεις” κυριολεκτικά. Το ζεις, και γι’ αυτό ακριβώς μαθαίνεις. Πρόσφατα, μάλιστα, συνάντησα την κοπέλα ενός χρήστη μας που, αφού μου συστήθηκε, μου είπε περιπαικτικά: “Να ξέρεις σε μισώ γιατί ο φίλος μου έχει καεί στο Hack the Box και δεν βγαίνει πλέον τα Σαββατόβραδα», συμπληρώνει γελώντας δυνατά. «Αυτό που διαπιστώσαμε αργότερα σε έρευνες είναι πως το συναίσθημα βοηθά στο να απορροφάς τη γνώση καλύτερα. Εκεί νομίζω ότι βρίσκεται η μεγαλύτερη αξία».

Για την πορεία της Hack the Box η στροφή στο εξωτερικό ήταν απαραίτητη, καθώς «η ελληνική κοινότητα εταιρειών κυβερνοασφάλειας είναι πολύ μικρή και με τη μία αναγκαστήκαμε να στραφούμε έξω». Ωστόσο η νεοφυής επιχείρηση που κατακτάει τον κόσμο παραμένει συνειδητά ριζωμένη στην Ελλάδα και αυτό γιατί, σύμφωνα με τον Χάρη, από εκεί πηγάζει ολόκληρη η δημιουργικότητα και η καινοτομία της. «Το τεράστιο πλεονέκτημα που έχει η Ελλάδα είναι το ταλέντο. Η χώρα μας έχει τρομερά έξυπνο κόσμο στο κομμάτι της μηχανικής λογισμικών και συστημάτων και η έρευνα που μπορείς να αναπτύξεις από εδώ είναι πολύ καλύτερη από αυτήν που μπορείς να βρεις έξω. Αυτό που συνειδητοποιούμε συνεχώς, συγκρίνοντας τα διάφορα hubs που έχουμε πλέον ανά τον κόσμο, είναι πως τα παιδιά εδώ σκέφτονται outside the box, έχουν ευέλικτη σκέψη και τρομερή προσαρμοστικότητα, ίσως επειδή έτσι έχουμε μάθει ως λαός – πρέπει να μάθεις να ελίσσεσαι συνεχώς σε αυτήν τη χώρα για να τα καταφέρεις, πρέπει να μάθεις πώς να χακάρεις το σύστημα απλώς για να κάνεις τη δουλειά σου σωστά. Αυτό, λοιπόν, χαρακτηρίζει την ομάδα».

44

liFOgoOdbusiness directory

Ο Χάρης Πυλαρινός και η ομάδα του στα πρώτα γραφεία της εταιρείας στο παλιό φανοποιείο του Ελληνικού.

45

Η start-up που ξεκίνησε από τις αθηναϊκές γειτονιές και κατέκτησε τις μεγαλουπόλεις του πλανήτη

Ο Θάνος Γεραμάνης, COO της εταιρείας που αναπτύχθηκε όσο καμία άλλη ελληνική start-up κατά τη διάρκεια της τελευταίας δεκαετίας, εξηγεί πώς πλοήγησε την Blueground μέσα στην τρικυμία που δημιούργησαν η πανδημία και ο υπερπληθωρισμός, και μοιράζεται συμβουλές από το επιχειρηματικό του ταξίδι.

ΦΩΤΟ: COURTESY OF BLUEGROUND

BLUEGROUND

47

48 Η λογική του τραγουδιού του Σινάτρα «if you can make it there, you'll make it anywhere» μπορεί να ήταν τολμηρή, αλλά αποδείχτηκε εξαιρετικά προφητική για την εξέλιξη της Blueground. Το 2016, ο Θάνος Γεραμάνης αποφάσισε να αφήσει τη θέση του σε μεγάλη επιχείρηση ώστε να συμμετάσχει στην Blueground, μια νεοφυή επιχείρηση που μετρούσε τότε μόλις τρία χρόνια ζωής και στο πορτφόλιό της βρίσκονταν μονάχα λίγα διαμερίσματα στην Αθήνα. «Θυμάμαι που τότε με κοιτούσαν όλοι σαν τρελό, έλεγαν “αυτός μάλλον δεν ξέρει τι του γίνεται, πάει σε μια εταιρεία με είκοσι ανθρώπους, που δραστηριοποιείται μόνο στην Ελλάδα”», αναφέρει χαρακτηριστικά καθώς ανατρέχει στο διάστημα της μετάβασής του στην Blueground.

Εν έτει 2022, φυσικά, τα πράγματα έχουν αλλάξει ριζικά. Η εταιρεία που προσφέρει επιπλωμένα, υψηλής ποιότητας διαμερίσματα σε στελέχη εταιρειών για μεσαίο ή μεγάλο χρονικό διάστημα διαμονής μετράει περίπου 950 άτομα, εξυπηρετεί πάνω από τέσσερις χιλιάδες εταιρικούς πελάτες, όπως η Amazon, η Netflix και η Tesla, και την περσινή χρονιά τα έσοδά της υπερέβησαν τα 145 εκατ. δολάρια. Και όπως δηλώνει ο COO της εταιρείας, «σήμερα, αν πεις σε κάποιο υψηλό στέλεχος μιας μεγάλης εταιρείας πως ανοίγει μια καλή θέση στην Blueground, θα στείλει αμέσως το βιογραφικό του – όχι μονάχα σ’ εμάς αλλά και σε όλες τις υπόλοιπες νεοφυείς επιχειρήσεις της εποχής που σήμερα έχουν ανάλογο μέγεθος και προσφέρουν ευκαιρίες».

Η αστραπιαία εξέλιξη της Blueground από αθηναϊκή start-up σε παγκόσμιο παίκτη της αγοράς ξεκίνησε με το βλέμμα στραμμένο στην εξωστρέφεια και τις αγορές του εξωτερικού. «Ξεκινήσαμε από την Κωνσταντινούπολη και το Ντουμπάι, κυρίως για λόγους εγγύτητας και διαχείρισης, καθότι βρίσκονταν κοντά στην Αθήνα και εκεί μπορούσαμε να διαχειριστούμε την παρουσία μας πιο εύκολα», εξηγεί ο Θάνος. «Στη συνέχεια, αφού είδαμε πως και εκεί υπάρχει μεγάλη ζήτηση για το προϊόν μας, αποφασίσαμε να τολμήσουμε το βήμα στην αγορά της Αμερικής. Ήταν μια κομβική απόφαση που πήραμε για δύο βασικούς λόγους. Πρώτον, για να έχουμε μεγαλύτερη και καλύτερη πρόσβαση σε επενδυτικά κεφάλαια των ΗΠΑ και, δεύτερον, επειδή πιστεύαμε πως αν οι υπηρεσίες μας μπορούσαν να δουλέψουν στη Νέα Υόρκη, που είναι η μεγαλύτερη αγορά για ένα τέτοιο προϊόν, θα μπορούσαν να δουλέψουν παντού».

Η λογική του τραγουδιού του Σινάτρα «if you can make it there, you'll make it anywhere» μπορεί να ήταν τολμηρή, αλλά αποδείχτηκε εξαιρετικά προφητική για την εξέλιξη της Blueground. «Ξεκινήσαμε από τη Νέα Υόρκη και σιγά-σιγά επεκταθήκαμε σε άλλες πόλεις της Αμερικής αλλά και ευρωπαϊκές. Σήμερα βρισκόμαστε σε είκοσι επτά διαφορετικές πόλεις, έντεκα στις ΗΠΑ και δεκαέξι στην Ευρώπη, στη Μέση Ανατολή και στην Ασία, ενώ πρόσφατα ξεκινήσαμε τις δραστηριότητές μας στο Χονγκ-Κονγκ και τη Σιγκαπούρη», δηλώνει ο Θάνος, συνοψίζοντας την

επιτυχημένη πορεία της επιχείρησης. Παράλληλα, το 2019 η εταιρεία ολοκλήρωσε δύο εντυπωσιακούς γύρους χρηματοδότησης, ενώ μέχρι σήμερα η Blueground έχει κατορθώσει να σηκώσει 258 εκατομμύρια δολάρια σε επενδύσεις. Κάπως έτσι, η ελληνική start-up που ξεκίνησε από τις αθηναϊκές γειτονιές σήμερα έχει φτάσει πλέον ένα βήμα προτού η αποτίμησή της ξεπεράσει το φράγμα του ενός δισ. δολαρίων, ενώ, όπως σημειώνει ο Θάνος, «πλέον έχουμε μπει στο μονοπάτι κάποιων εξαγορών και συγχωνεύσεων με άλλες εταιρείες στον ίδιο τομέα, όπως είναι η Tabas στη Βραζιλία, την οποία πρόσφατα εξαγοράσαμε».

Ακόμα πιο εντυπωσιακή από την εκθετική άνοδο της Blueground είναι η αντοχή της στις αλλεπάλληλες κρίσεις που έπληξαν το τελευταίο διάστημα την ευρύτερη αγορά των βραχυπρόθεσμων μισθώσεων, με κυριότερη φυσικά αυτήν της πανδημίας, που οδήγησε στο ολοκληρωτικό πάγωμα του πλανήτη. «Αυτό που συνέβη στις αρχές του 2020 ήταν ένα σοκ για όλους μας», εξηγεί ο Θάνος. «Ρωτούσαμε τους επενδυτές και τους ειδικούς τι επρόκειτο να συμβεί και το βασικότερο συμπέρασμα ήταν η αβεβαιότητα. Γνωρίζαμε, βέβαια, πως είναι κάτι που θα διαρκούσε πολλούς μήνες, αλλά κανένας δεν μπορούσε να προβλέψει πώς θα κινούνταν η αγορά. Ωστόσο, μέσα από αυτές τις δύσκολες καταστάσεις μπορείς να βρεις τις νέες ευκαιρίες», συμπληρώνει. « Έτσι κι έγινε με την Blueground: ναι μεν σταμάτησαν να είναι πελάτες μας εκείνοι που ταξίδευαν για έναν ή δύο μήνες για να δουλέψουν σε κάποιο εταιρικό πρότζεκτ ή ειδική εργασία, αλλά ταυτόχρονα δημιουργήθηκε μια νέα και απροσδόκητη ζήτηση. Από δεκάδες χιλιάδες πελάτες που ήθελαν να επεκτείνουν τη διαμονή τους γιατί βρέθηκαν σε καθεστώς εγκλεισμού σε μια πόλη μέχρι διάφορα νέα segments όπως γιατροί που έπρεπε να μετακινηθούν στις μεγαλουπόλεις για να στηρίξουν τα νοσοκομεία ή υγειονομικοί υπάλληλοι που ήθελαν να απομονωθούν από τις οικογένειές τους για ασφάλεια. Και ύστερα ήρθαν και οι ψηφιακοί νομάδες ή οι άνθρωποι που θέλουν να συνδυάσουν την εργασία με τη διασκέδαση, καθώς το work from anywhere γίνεται παγκόσμια τάση».

Σήμερα οι ψηφιακοί νομάδες αποτελούν ένα βασικό κομμάτι του πορτφόλιο της εταιρείας, η οποία όχι μόνο κατάφερε να επιβιώσει από τις επιχειρηματικές αναταραχές της εποχής του κορωνοϊού αλλά και να επεκταθεί σε καινούργιες πόλεις και αγορές. «Προφανώς πρέπει να είσαι δυνατός για να αντέξεις ένα σοκ όπως η πανδημία και αν τα οικονομικά σου δεν είναι σε καλή κατάσταση και χωρίς υπόβαθρο ασφαλείας, κινδυνεύεις να κλείσεις», εξηγεί ο Θάνος, αναλογιζόμενος όσα τον δίδαξε η προσαρμοστικότητα της Blueground στις πρωτόγνωρες προκλήσεις της περασμένης διετίας. «Ωστόσο, αν παραμείνεις υγιής, μπορείς να αναζητήσεις τις ευκαιρίες που δημιουργούνται μετά από κάθε μεταβαλλόμενη κατάσταση και να τις εκμεταλλευτείς».

blueground Η ίδια προσέγγιση καθοδηγεί την ομάδα της Blueground και στη δεύτερη απανωτή κρίση που δημιουργεί το φαινόμενο του υπερπληθωρισμού που καλπάζει παγκοσμίως, κάνοντας εξαιρετικά δύσκολη την άντληση επενδυτικού κεφαλαίου. «Η τελευταία περίοδος που υπήρχαν αντίστοιχα φαινόμενα πληθωρισμού ήταν πριν από σαράντα χρόνια», αναφέρει ο Θάνος, «άρα υπάρχει και πάλι το ευρύτερο και παγκόσμιο κενό στο γνωστικό αντικείμενο. Πρέπει να ψάξεις μεγαλύτερους σε ηλικία για να μάθεις πώς να διαχειρίζεσαι τέτοιου είδους καταστάσεις ως επιχειρηματίας». Και εδώ, λοιπόν, το συστατικό της επιτυχίας της Blueground βρίσκεται στις ρίζες της ως νεοφυούς επιχείρησης και έχει να κάνει με την προσαρμοστικότητά της. «Το πρώτο βήμα, όταν ανοίγεις σε μια νέα πόλη, είναι το μεγαλύτερο κόστος και οι κρίσεις που ως συνήθως δημιουργούν στα start-ups ένα βασικό πρόβλημα στη χρηματοδότηση. Είναι μια συνθήκη που απλώς συμβαίνει και σε υπερβαίνει, άρα το πρώτο πράγμα που κοιτάς είναι πώς θα ξεπεράσεις το διάστημα που πιστεύεις πως θα διαρκέσει η κρίση με τους πόρους που έχεις, ώστε να ξαναποκτήσεις αργότερα πρόσβαση στις αγορές, αν και όταν χρειαστεί. Έτσι, λοιπόν, εμείς δεν θα ανοίξουμε πλέον σε πολλές καινούργιες πόλεις προσεχώς, αλλά δεν σταματάμε να μεγαλώνουμε», συμπληρώνει. «Προσθέτουμε συνεχώς ακίνητα στο πορτφόλιό μας, απλώς κοιτάμε πιο προσεκτικά σε ποιες περιοχές θα πάμε, τι τιμές θα δώσουμε στους ιδιοκτήτες, πώς θα προσαρμοστούμε σε αυτή την περίοδο που μπορεί να διαρκέσει έως δύο χρόνια».

Η κρίση δημιούργησε, φυσικά, και πάλι νέες ευκαιρίες για την Blueground και τη φετινή χρονιά αυτές παίρνουν τη μορφή της εξαγοράς της εξαιρετικά επιτυχημένης βραζιλιάνικης Tabas που δραστηριοποιείται ήδη σε τρεις πόλεις. «Το δύσκολο κομμάτι δεν είναι να πάρεις την απόφαση να επενδύσεις και να δώσεις χρήματα για μια εξαγορά αλλά να την εντάξεις στο δικό σου περιβάλλον και στον δικό σου επιχειρηματικό κορμό», αναφέρει χαρακτηριστικά ο Θάνος. «Αυτή θα είναι η πρόκληση από δω και πέρα, έχει γίνει αρκετή προεργασία με τα εξαιρετικά παιδιά της Tabas και σε αυτό θα επικεντρωθούμε το επόμενο διάστημα», συμπληρώνει.

Παράλληλα με τη νηφαλιότητα που έχει καλλιεργήσει μέσω της ακούραστης και δύσκολης πλοήγησης μιας εταιρείας που έχει κατακτήσει προσεκτικά τα μεγαλύτερα οικονομικά κέντρα της υφηλίου, ο Θάνος δεν μπορεί να κρύψει και έναν μετρημένο ενθουσιασμό. Άλλωστε, πολλοί είναι οι αναλυτές που θεωρούν πως αν η Blueground επιδίωκε μια αποτίμηση, η σημερινή αξία της θα ξεπερνούσε το 1 δισ., καθιστώντας τη μία από τους πρώτους ελληνικούς μονόκερους. «Ξεκάθαρα είναι κάτι εφικτό, πιθανότητα έχει συμβεί και ίσως να μην το γνωρίζουμε», δηλώνει

χαρακτηριστικά ο COO της εταιρείας. «Θα το ξέρουμε στον επόμενο γύρο χρηματοδότησης ή σε κάποιο μεγάλο επενδυτικό event, όταν έρθει κάποιος να μας πει “ξέρεις, η αξία σου είναι πλέον τόση”».

Κοιτώντας πίσω στο εκκολαπτόμενο ελληνικό οικοσύστημα των start-ups, απ’ όπου ξεκίνησε το success story της Blueground, ο Θάνος κοιτά το μέλλον της ελληνικής επιχειρηματικότητας με συγκρατημένη αισιοδοξία. «Η σημερινή Ελλάδα είναι αγνώριστη σε επίπεδο οικοσυστήματος σε σχέση πέντε ή έξι χρόνια πριν», αναφέρει. «Σε πολύ μικρό διάστημα η αλλαγή είναι τρομερή. Έχει δημιουργηθεί αξιοπιστία και έτσι είναι πολύ πιο εύκολο να προσεγγιστούν τα κεφάλαια και οι επενδύσεις. Πλέον οι start-ups ακούγονται, έχουν φωνή, είναι αρκετές και ακόμα και σε επίπεδο χάραξης πολιτικής υπήρχε συστηματική επικοινωνία με το ευρύτερο οικοσύστημα ώστε να υπάρξει αλληλοβοήθεια και καινοτομία. Αυτό από μόνο του είναι πολύ δυνατό γιατί στην Ελλάδα έλειπε εντελώς. Βέβαια, άλλες χώρες όπως το Ισραήλ, η Πορτογαλία και η Πολωνία παραμένουν πολύ μπροστά από εμάς, αρά δεν βρισκόμαστε στο τέλος του ταξιδιού. Πρέπει να γίνουν πολλά ακόμα, αλλά είμαστε στη σωστή κατεύθυνση», συμπληρώνει. «Και νομίζω πως η ιστορία της Blueground βοηθάει κι άλλους επενδυτές και επιχειρηματίες να μπουν σε αυτήν τη διαδικασία, να πάρουν αυτή την απόφαση και να δημιουργήσουν κάτι εξαιρετικό από το μηδέν».

Έχοντας πλήρη επίγνωση πως το συναρπαστικό και τρομερά επιτυχημένο ταξίδι της Blueground αποτελεί σήμερα παράδειγμα και πρότυπο για αμέτρητους Έλληνες startuppers, ο Θάνος μοιράζεται σήμερα ένα τρίπτυχο από συμβουλές για τους φιλόδοξους και νέους επιχειρηματίες. «Η πρώτη μεγάλη συμβουλή, αν κάποιος ξεκινάει από την αρχή, είναι να μη φοβάται να πάρει το ρίσκο. Η δεύτερη είναι να γνωρίζει πως δεν υπάρχει περίπτωση όλα να είναι τέλεια από την αρχή. Αυτό που συνέβη με τη δική μας περίπτωση είναι πως το προϊόν, με την πάροδο του χρόνου και την εμπειρία που αποκτάς, αλλάζει συνεχώς. Χρειάζεται να είσαι ευέλικτος και να προσαρμόζεσαι στις συνθήκες. Η τρίτη, φυσικά, είναι η ομάδα: πρέπει να διαλέξεις με πολλή προσοχή τους συνεργάτες σου, όχι μόνο για να πορευτείς στην αρχή αλλά για να συνεχίσεις να μεγαλώνεις και να δημιουργείς».

50

Η start-up που ενδιαφέρεται για τα πράσινα κτίρια, όχι μόνο για το κέρδος

Η εταιρεία που ίδρυσε το 2020 η Ελένη Πολυχρονιάδου πιστοποιεί τα βιώσιμα κτίρια του μέλλοντος σε πάνω από 80 χώρες, επιχειρώντας να τοποθετήσει τον αντίκτυπο και όχι την κερδοφορία στην καρδιά της προσέγγισής της. ΦΩΤΟ: YANNOS POLYCHRONIADIS

Η ιδέα της Ελένης Πολυχρονιάδου και του συνεργάτη της να ακολουθήσουν το μονοπάτι μιας νεοφυούς επιχείρησης και να ιδρύσουν τη Sintali ξεκίνησε από έναν σπάνιο συλλογισμό: την επιθυμία τους να φτιάξουν μια start-up που στην καρδιά της δεν θα είχε μόνο το κέρδος αλλά και τον αντίκτυπο. «Στις αρχές του 2020 εργαζόμασταν σε μια συμβουλευτική εταιρεία βιωσιμότητας που ανέπτυσσε ένα πρωτοποριακό πρόγραμμα πιστοποίησης πράσινων κτιρίων», εξηγεί η 30χρονη επιχειρηματίας που μένει στο Λονδίνο. «Φτάσαμε ωστόσο σε ένα σημείο καμπής, όπου η επιχείρηση στην οποία δουλεύαμε εξαγοράστηκε και έστρεψε αλλού την προσοχή της. Ήταν μία από εκείνες τις στιγμές της ζωής που σε καλούν να πάρεις μια απόφαση γι' αυτό που πραγματικά πιστεύεις», συμπληρώνει.

«Η αλήθεια είναι πως μέχρι τότε δεν είχα σκεφτεί ποτέ το ενδεχόμενο να ιδρύσω μια εταιρεία. Είμαι το είδος του ανθρώπου που αφοσιώνεται ολοκληρωτικά στη δουλειά του, και υπέθετα ότι μια δική μου start-up θα με κατάπινε ολόκληρη, το φοβόμουν αρκετά. Αλλά με την παρότρυνση του συνιδρυτή μου αποφασίσαμε από κοινού πως άξιζε να το τολμήσουμε. Υπάρχει τεράστιο μέλλον στα πράσινα κτίρια, και είναι ελάχιστοι οι φορείς που πιστοποιούν με σωστό και αξιοκρατικό τρόπο τη μετάβαση σε αυτά. Μα πάνω απ’ όλα σκεφτήκαμε πως άξιζε να δοκιμαστούμε στην εξής πρόκληση: θα μπορούσαμε άραγε να δημιουργήσουμε μια κερδοσκοπική εταιρεία που να έχει τον αντίκτυπο και τη βιωσιμότητα στον πυρήνα της, που να είναι σε θέση να λαμβάνει αποφάσεις οι οποίες ίσως δεν έβγαζαν πάντα νόημα από τη σκοπιά της κερδοφορίας, αλλά έβγαζαν από τη σκοπιά της ηθικής;».

Άλλωστε, ακόμα και αν οι επιχειρήσεις θεωρούν την πράσινη μετάβαση των κτιρίων ένα ηθικά σωστό βήμα, ελάχιστοι είναι εκείνοι που είναι διατεθειμένοι να πληρώσουν επιπλέον γι' αυτό. Ευτυχώς, σύμφωνα με την Ελένη, δειλά-δειλά δημιουργούνται οι κατάλληλες προϋποθέσεις που κάνουν τα πράσινα κτίρια μια ολοένα και πιο δελεαστική επένδυση. «Από τη μια, υπάρχει μεγάλη ώθηση από τον τραπεζικό τομέα για απαλλαγή από τις εκπομπές άνθρακα, και έτσι οι τράπεζες δανείζουν χρήματα με προνομιακά επιτόκια στους πελάτες που επιδιώκουν να ολοκληρώσουν πράσινα έργα. Έπειτα, υπάρχουν οι κυβερνήσεις και οι δήμοι, που προσφέρουν άμεσα κίνητρα. Στην Ελλάδα, για παράδειγμα, οι οικοδόμοι μπορούν να χτίσουν σε 10% μεγαλύτερη έκταση εάν διαθέτουν πρώτα πιστοποίηση πράσινης δόμησης. Έτσι και εμείς από την πλευρά της Sintali μιλάμε με όλους τους παίκτες ώστε να τους ενημερώνουμε συνεχώς για τις νέες τάσεις και να δημιουργήσουμε τις συνθήκες της αγοράς που θα επιτρέψουν την “άνθηση” των πράσινων κτιρίων».

«Υπάρχουν, βέβαια, και πολλές διορατικές εταιρείες που σχεδιάζουν από μόνες τους πράσινα κτίρια, ακριβώς επειδή είναι καλύτερο για όλους», συμπληρώνει η Ελένη. « Ένα κτίριο που καταναλώνει λιγότερη ενέργεια είναι πολύ πιο ελκυστικό για εκείνον που θα το χρησιμοποιήσει γιατί οι λογαριασμοί του θα είναι χαμηλότεροι. Γι’ αυτό και πολλοί πελάτες μας χρησιμοποιούν την πιστοποίησή μας για να επιβεβαιώσουν και να επικυρώσουν την προσέγγισή τους. Ας μην ξεχνάμε, επίσης, πως έχουμε δεσμευτεί να μηδενίσουμε τις εκπομπές άνθρακα έως το 2050. Επομένως, η ανάγκη δεν είναι μόνο περιβαλλοντική, αλλά οικονομική και υπαρξιακή».

Η σκέψη της Ελένης να ακολουθήσει τον δρόμο του λεγόμενου impact

Γεννημένη στο Λονδίνο, μεγαλωμένη στην Ελλάδα, και με σπουδές στις

entrepreneurship ήταν αρκετά ελκυστική και ταυτόχρονα τη διευκόλυνε το γεγονός πως, σε αντίθεση με μια τυπική start-up, η προσπάθειά της δεν θα ξεκινούσε από το μηδέν αλλά θα λειτουργούσε ως spin-off μιας πρωτοβουλίας στην οποία είχε ήδη δουλέψει. Έτσι, την 1η Σεπτεμβρίου του 2020 έκανε το μεγάλο άλμα και έστησε τη Sintali. «Ο στόχος μας ήταν να παρέχουμε μια πιστοποίηση βιωσιμότητας, μια ποσοτική προσέγγιση στα οικολογικά οικοδομήματα, να λειτουργήσουμε ως “η φωνή της αλήθειας”, ώστε όταν κάποιος υποστηρίζει πως είναι βιώσιμος και έχει πράσινα κτίρια να μπορούμε να ερχόμαστε, να μετράμε και να το επιβεβαιώνουμε με αντικειμενικά κριτήρια», αναφέρει η Ελένη. «Δεν αργήσαμε να βρούμε έναν πολύτιμο συνεργάτη στην προσπάθειά μας, την Παγκόσμια Τράπεζα, και να συμμετάσχουμε μαζί της σε ένα πρόγραμμα πράσινης ανάπτυξης που ονομάζεται “Edge”, το οποίο ποσοτικοποιεί το διοξείδιο του άνθρακα που παράγει ένα κτίριο».

Ηνωμένες Πολιτείες, η νεαρή start-upper αυτοπροσδιορίζεται ως ένα «συνονθύλευμα πολιτισμών», ωστόσο παραμένει βέβαιη πως η χώρα μας την ακολουθεί σε κάθε βήμα του επιχειρηματικού της ταξιδιού. «Νιώθω τρομερά δεμένη με την Ελλάδα και ελπίζω να επιστρέψω το συντομότερο δυνατό, ώστε να έχω τη βάση μου εκεί», αναφέρει. «Νομίζω πως η στενή σχέση που έχουν οι Έλληνες με το φυσικό περιβάλλον έχει επηρεάσει τρομερά τον τρόπο με τον οποίο προσεγγίζω τη βιωσιμότητα. Έπειτα, η Sintali δραστηριοποιείται έντονα και στην Ελλάδα. Έχουμε πιστοποιήσει 229 πράσινα έργα στη χώρα, συμπεριλαμβανομένου και του πρώτου κτιρίου με μηδενική εκπομπή άνθρακα, που ανήκει στη Lidl Hellas και δείχνει τον δρόμο προς το βιώσιμο μέλλον. Ξέρεις, συγκινούμαι όταν βλέπω πόσο αξιοσημείωτη είναι η αλλαγή στην Ελλάδα την τελευταία διετία στο κομμάτι της βιωσιμότητας. Έχουμε το Ελληνικό, τη Λάμδα, παρατηρούμε πρωτοφανή ζήτηση για τα πράσινα κτίρια και δεκάδες εταιρείες που κάνουν ουσιαστικά πράγματα για την προώθηση της βιωσιμότητας», συμπληρώνει.

Οι συνεργασίες με φορείς ανά τον κόσμο αποδείχθηκαν μια εξαιρετικά αποτελεσματική στρατηγική για τη Sintali, και σύντομα η μικρή της ομάδα καταπιάστηκε με την πιστοποίηση δεκάδων χιλιάδων πράσινων κτιρίων σε κάθε γωνιά του πλανήτη. «Μεγαλώσαμε τρομερά γρήγορα και αυτήν τη στιγμή βρισκόμαστε σε 80 χώρες, κάτι που είναι εκπληκτικό και συνάμα ένας μικρός πονοκέφαλος στη διαχείριση», αναφέρει γελώντας η Ελένη. «Μόνο κατά τη διάρκεια του τελευταίου οικονομικού έτους, πιστοποιήσαμε πάνω από 63.000 κατοικίες και αρκετές χιλιάδες ακίνητα, ενώ αυξήσαμε και τα μέλη της ομάδας μας. Και αυτό ενώ παραμένουμε μια εξ ολοκλήρου αυτοχρηματοδοτούμενη start-up, επειδή ακόμα φοβόμαστε να προσεγγίσουμε τον κόσμο των επενδυτών, για να αποφύγουμε την πίεση για το κυνήγι της κερδοφορίας», συμπληρώνει. «Το κέρδος είναι φυσικά πολύ σημαντικό, αλλά θέλουμε να διατηρήσουμε τον αντίκτυπο και την ηθική στην πιστοποίηση».

Ο δρόμος μιας νεοφυούς εταιρείας που κυνηγάει τον αντίκτυπο περισσότερο από το χρήμα είναι ήδη δύσκολος και μοναχικός, και σαν να μην έφταναν αυτά η Sintali είχε να αντιμετωπίσει και την πρόκληση της πανδημίας. Παραδόξως, χάρη στην προσαρμοστικότητα της ομάδας της start-up, ο εγκλεισμός λειτούργησε ως επιταχυντής στην εξάπλωση των δράσεών της ανά την υφήλιο. « Ήμασταν τυχεροί γιατί μέσω των συνεργασιών μας οι πιστοποιήσεις μας μπορούσαν να πραγματοποιηθούν παγκοσμίως, επομένως ακολουθήσαμε τα κύματα της πανδημίας, ώστε να μετακινούμε την εστίασή μας εκεί που άνοιγαν οι αγορές. Όταν, για παράδειγμα, η Ασία ήταν ανοιχτή, η Ευρώπη ήταν κλειστή, όταν η Ευρώπη ήταν ανοιχτή, έκλεινε η Λατινική Αμερική. Έτσι αναπτύξαμε την παρουσία μας σε όλο τον κόσμο, και επειδή η υπηρεσία μας προσαρμόζεται σε κάθε είδος κτιρίου, μπορέσαμε να κινηθούμε ανάλογα με το πού βρισκόταν η εστίαση σε κάθε χώρα», εξηγεί η Ελένη. «Μα κυρίως, επειδή η πανδημία μας περιόρισε όλους στα σπίτια μας, οι άνθρωποι άρχισαν να συνειδητοποιούν τον μεγάλο ρόλο που παίζουν τα κτίρια στη ζωή μας. Σταδιακά, λοιπόν, συνειδητοποιήσαμε την ανάγκη για τα πράσινα κτίρια και τη μετάβασή μας σε αυτά», προσθέτει.

Μια βασική πρόκληση στον τομέα της πιστοποίησης των πράσινων κτιρίων βρισκόταν εξαρχής στα κίνητρα των πιθανών πελατών της Sintali.

«Στόχος μας είναι να βεβαιωθούμε πως το να χτίσει και να πιστοποιήσει κανείς πράσινα κτίρια είναι μια εύκολη και προσβάσιμη διαδικασία, ώστε να βοηθήσουμε τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις να τα υιοθετήσουν. Η αειφορία δεν είναι ένα αγαθό πολυτελείας, δεν πρέπει να χρειάζεσαι τρία πτυχία για να την καταλάβεις. Υπάρχει μια συγκεκριμένη λίστα 50 παρεμβάσεων που μπορεί να κάνει κανείς σε ένα κτίριο για να το “πρασινίσει” και η Sintali προσπαθεί να δείξει πως είναι μια μετάβαση εφικτή σε κάθε κλίμακα, φέρνοντας την ευελιξία στη διαδικασία της πιστοποίησης».

Ίσως ο πιο κομβικός παράγοντας της επιτυχίας της Sintali, σύμφωνα με την Ελένη Πολυχρονιάδου, είναι οι χαώδεις διαφορές μεταξύ των δύο συνιδρυτών της. Η Ελένη προέρχεται από τον χώρο της χάραξης περιβαλλοντικής πολιτικής, τη βιωσιμότητα και το εμπόριο και, όπως αναφέρει στη LiFO, «μπήκα στον κόσμο του επιχειρείν διατηρώντας την ιδιότητα του ακτιβιστή του κλίματος». Ο συνεργάτης της, Τόμας, έχει ένα καθαρά τεχνικό υπόβαθρο, έχοντας εργαστεί για πάνω από 20 χρόνια στη δημιουργία προτύπων για τα πράσινα κτίρια και τον σχεδιασμό συστημάτων επαλήθευσης. «Κάπως δουλεύει αυτό», εξηγεί η Ελένη. «Οι διαφορές μας συνδυάζονται και μας επιτρέπουν να οραματιζόμαστε ένα μέλλον το οποίο δεν θα μπορούσαμε να το οραματιστούμε μεμονωμένα, και να εφεύρουμε μια υπηρεσία που είναι πιο ενδιαφέρουσα και πιο πολύτιμη για τους δυνητικούς πελάτες ακριβώς επειδή ακολουθεί δύο διαφορετικές προσεγγίσεις για την επίλυση του ίδιου προβλήματος. Νιώθω τυχερή γιατί το να έχεις τους σωστούς ανθρώπους γύρω σου είναι απολύτως απαραίτητο για μια start-up», σημειώνει με ένα χαμόγελο ευγνωμοσύνης. «Χωρίς καλή ομάδα, κινδυνεύεις να χάσεις το μυαλό σου».

«Η επιχειρηματικότητα είναι, τελικά, ένα εξαιρετικό μέρος για να βρίσκεται κανείς σήμερα, γιατί οι άνθρωποι αναζητούν νέους τρόπους που αλλάζουν το πώς ζούμε προς το καλύτερο», καταλήγει η Ελένη. Το επιχειρείν είναι ένα τρομερά δύσκολο άλμα, γεμάτο εξάντληση και θυσίες. Αλλά όταν βλέπω το έργο της Sintali να συμβάλλει θετικά σε έναν τομέα που θα επηρεάσει ολόκληρο τον πλανήτη, βρίσκω την ενέργεια που απαιτείται για να συνεχίσω τη δουλειά μου».

51

sintali

52

Οι αυτοκόλλητοι αισθητήρες που μετρούν κυριολεκτικά τα πάντα Πώς οι μικροσκοπικοί αυτοκόλλητοι αισθητήρες που ανέπτυξαν ο Μιχαήλ Κασιμάτης και η ομάδα του στα εργαστήρια του Πανεπιστημίου Imperial κατέληξαν στα κινητά των Λονδρέζων και στα ράφια των βρετανικών σούπερ-μάρκετ. ΦΩΤΟ: ΝΑΤΑΛΙΑ ΤΣΑΛΛΗ

BLak

54 Ακριβώς επειδή ήμασταν μια ομάδα επιστημόνων, νομίζω ότι καταφέραμε να προσαρμόζουμε συνεχώς το προϊόν μας στις ανάγκες της αγοράς και των πελατών. Όπως συμβαίνει αρκετά συχνά με τις πιο συναρπαστικές και καινοτόμες ιδέες της εποχής, η σύλληψη του ανατρεπτικού προϊόντος της BlakBear προέκυψε στο ανήσυχο περιβάλλον ενός πανεπιστημίου. Στην προκειμένη περίπτωση, ήταν αποτέλεσμα του συλλογικού ακαδημαϊκού ταξιδιού μιας ομάδας φοιτητών βιοϊατρικής που για αρκετούς μήνες βρίσκονταν σχεδόν καθημερινά καταχωνιασμένοι στα εργαστήρια του Πανεπιστημίου Imperial για να ολοκληρώσουν την έρευνα των διδακτορικών τους.

«Δουλεύαμε πάνω στη δημιουργία αισθητήρων που θα μπορούσαν να τοποθετηθούν σε μέρη όπου δεν είχαν μπει ποτέ, κι αυτό γιατί προσπαθούσαμε να παίξουμε με τη χημεία και να τους φτιάξουμε με το χαμηλότερο δυνατό κόστος και σε μικρό μέγεθος», εξηγεί ο Μιχαήλ. «Η ιδέα για την εταιρεία ήρθε όταν καταπιαστήκαμε με το χαρτί, το οποίο είναι ένα από τα φτηνότερα υλικά για να κάνεις χημεία και το βρίσκεις παντού. Έτσι, λοιπόν, φτιάξαμε τον πρώτο περιβόητο αυτοκόλλητο αισθητήρα», συμπληρώνει χαμογελώντας περήφανα.

Τα διδακτορικά της ομάδας επικεντρώθηκαν στους μικρούς χάρτινους αισθητήρες, ωστόσο καταπιάστηκαν με μια ευρεία γκάμα εφαρμογών. Η δουλειά τους δεν άργησε να οδηγήσει στη δημιουργία των πρώτων μικροσκοπικών ηλεκτροχημικών αισθητήρων εντυπωσιακής ακρίβειας που μπορούσαν να τοποθετηθούν σε κομματάκια χαρτιού και να μετρήσουν κυριολεκτικά τα πάντα σε αέρια μορφή. «Αναπτύξαμε από την αρχή ένα τεράστιο εύρος εφαρμογών και μοντέλων ανάλυσης δεδομένων, όπως η δυνατότητα να μετρά κανείς την ποιότητα και την υγεία του εδάφους, τη φρεσκάδα των τροφίμων, τη διαδικασία της αποκατάστασης ενός ασθενούς, τη μόλυνση της ατμόσφαιρας», εξηγεί ο Μιχαήλ. «Συνειδητοποιήσαμε πως η τεχνολογία που είχαμε κατασκευάσει είχε αμέτρητες προεκτάσεις, γιατί είχαμε φτιάξει αισθητήρες τόσο φτηνούς και εύχρηστους που δεν χρειάζονταν φόρτιση και μπορούσαν να τοποθετηθούν σε διάφορα μέρη και να συλλέγουν ασταμάτητα χημικά δεδομένα», συμπληρώνει.

Τη σύλληψη της ανατρεπτικής ιδέας και τη δημιουργία στα εργαστήρια των πρώτων αισθητήρων δεν άργησε να ακολουθήσει ο ενθουσιασμός των καθηγητών και στελεχών του κορυφαίου βρετανικού πανεπιστημίου και χάρη στη στήριξή τους η BlakBear ξεκίνησε, δειλά δειλά, να παίρνει σάρκα και οστά ως μια start-up επιχείρηση. «Τα πρώτα μας χρήματα τα πήραμε μέσω ενός διαγωνισμού καινοτομίας του Imperial», θυμάται ο Μιχαήλ. «Μέχρι και σήμερα έχουμε κρατήσει αυτή την πρώτη επιταγή. Οι άνθρωποι του πανεπιστημίου μάς έκαναν παράλληλα και μερικά χρήσιμα μαθήματα σχετικά με το πώς να παρουσιάσουμε την ιδέα μας στην αγορά, πώς να πατεντάρουμε την τεχνολογία που εφηύραμε, πώς

να κινηθούμε νομικά στα πρώτα μας εταιρικά βήματα. Πρόκειται για μαθήματα ζωής των οποίων τη σημασία βλέπουμε μέχρι σήμερα, όταν κυνηγάμε τις επενδύσεις», συμπληρώνει.

Η BlakBear ξεκίνησε το επιχειρηματικό της ταξίδι με μια σειρά από μικρούς χάρτινους αυτοκόλλητους αισθητήρες, λίγο μικρότερους σε μέγεθος από μια πιστωτική κάρτα, οι οποίοι μετρούσαν με ακρίβεια τα επίπεδα της μόλυνσης του αέρα. Η ευφυΐα της κατασκευής τους ήταν η εξής: οποιασδήποτε μπορούσε να τους κολλήσει στο κινητό του κι έτσι να μετατραπεί αυτομάτως σε συλλέκτη δεδομένων, βολτάροντας απλώς στην πόλη του. Σχεδόν αμέσως οι αισθητήρες μαγνήτισαν τα βλέμματα του κόσμου.

«Βρεθήκαμε ξαφνικά σε αμέτρητα expositions και παρουσιάσεις, κληθήκαμε στο δημαρχείο του Λονδίνου για να μιλήσουμε για το πώς μπορούμε να μετρήσουμε τη μόλυνση στην πόλη, μέχρι και ο αμερικανικός στρατός έφτασε να μας παίρνει τηλέφωνο για να μάθει λεπτομέρειες», θυμάται ο Μιχαήλ γελώντας. «Αυτό οφείλεται κυρίως στην τεράστια και χρήσιμη προβολή που είχαμε σε βρετανικές εφημερίδες αλλά και σε διεθνή κανάλια, και εκεί ο ρόλος του Imperial ήταν κομβικός. Το ενδιαφέρον στον τομέα ήταν ήδη μεγάλο, αλλά το πανεπιστήμιο συνέβαλε τρομερά με το κύρος και το δίκτυό του, όπως και με την εσωτερική ομάδα δημοσιογράφων που έχει για να προωθεί την έρευνα και την τεχνολογία που παράγει», συμπληρώνει.

Η συμβολή του βρετανικού πανεπιστημίου στην ολοκλήρωση των διδακτορικών της ομάδας το 2020 υπήρξε πολύτιμη, όμως ο Μιχαήλ και η ομάδα του θέλησαν να ανεξαρτητοποιηθούν από αυτό και να δουλέψουν αυτόνομα στην BlakBear. «Όσο βοηθητικά και αν είναι τα πανεπιστήμια στην Αγγλία, οι ρυθμοί της αγοράς είναι πιο γρήγοροι», αναφέρει ο 30χρονος start-upper. «Ο στόχος, άλλωστε, δεν ήταν να πούμε απλώς πως καινοτομούμε αλλά να εισαγάγουμε κάτι στην αγορά, να το πουλήσουμε, ώστε να έχει μεγάλο αντίκτυπο».

Έτσι, λοιπόν, την τελευταία τριετία η BlakBear ακολουθεί το μονοπάτι της νεοφυούς επιχείρησης και, όπως συμβαίνει συχνά με τις start-ups, δεν άργησε να έρθει αντιμέτωπη με το απαραίτητο βήμα της μετάβασης. «Παρατηρήσαμε πως, παρότι υπήρχε μεγάλο ενδιαφέρον για τη μέτρηση της μόλυνσης, αυτό μας ωθούσε να δουλέψουμε πολύ με κυβερνητικούς οργανισμούς. Αποφασίσαμε πως δεν ήταν ο ευκολότερος τρόπος να χτίσεις μια εταιρεία. Ειδικά όταν η ζήτηση παραμένει χαμηλή, δεν βλέπεις το μέλλον σου ως εταιρεία πολύ φωτεινό», εξηγεί ο Μιχαήλ. «Αντίθετα, όποτε αναφερόμασταν στις εφαρμογές των αισθητήρων μας στον τομέα των τροφίμων, π.χ. στην ανάλυση του χώματος, στη μέτρηση της φρεσκάδας ή της αλλοίωσης του φαγητού, στην πρόβλεψη της καρποφορίας μιας

blakbear σοδειάς, η ζήτηση ήταν εκθετικά μεγαλύτερη. Δεν άργησαν να μας προσεγγίσουν εταιρείες όπως η Heinz ή μεγάλα βρετανικά σούπερ-μάρκετ που μας είπαν κατευθείαν “φέρτε τους αισθητήρες σας, τους θέλουμε όσο πιο γρήγορα γίνεται”. Αυτό, λοιπόν, ήταν που μας έκανε να αλλάξουμε πορεία και να στρέψουμε την BlakBear προς τα τρόφιμα».

Η στροφή της νεοφυούς επιχείρησης που εδρεύει στο Λονδίνο προς την κατεύθυνση του food industry αποδείχθηκε μια εύλογη και ιδιαίτερα προνοητική κίνηση. Από τις αλλαγές που προκάλεσε η πανδημία στον τομέα των σούπερ-μάρκετ μέχρι την επισιτιστική κρίση και τις αναταράξεις στην αλυσίδα τροφίμων που επέφερε η εισβολή στην Ουκρανία, η δυνατότητα να ποσοτικοποιεί κανείς εύκολα και άμεσα τη φρεσκάδα του φαγητού έγινε περιζήτητη. Έτσι, οι αισθητήρες της BlakBear ξεκίνησαν σταδιακά να βρίσκουν νέα εφαρμογή στα ράφια των σούπερ-μάρκετ και στις καλλιέργειες των αγροτών. «Βοήθησε και το γεγονός πως ακολουθούσαμε στενά τη ζήτηση των μεγάλων εταιρειών στον χώρο των τροφίμων αλλά και την τεχνολογική πρόοδο της εποχής που με τη σειρά της μας οδηγεί όλο και περισσότερο στην άνοδο του Internet of Things. Όλα αυτά μας δημιούργησαν την πεποίθηση πως το αυτοκολλητάκι μας μπορεί να κάνει ακόμα περισσότερα πράγματα απ’ ό,τι είχαμε αρχικά φανταστεί», αναφέρει ο Μιχαήλ. «Βλέπεις, πάντα, από τα πρώτα μας εργαστηριακά βήματα, ήμασταν ανοιχτοί σε αλλαγές κατευθύνσεων, δεν κλείναμε πόρτες».

Από αυτήν ακριβώς την ανοιχτότητα της BlakBear σε νέες ιδέες και νέες εφαρμογές προέκυψε και το νεότερο πειραματικό προϊόν της, ένα ταπεράκι για προσωπική χρήση εξοπλισμένο με αισθητήρα που ενημερώνει τον καταναλωτή για τη φρεσκάδα ή την αλλοίωση του φαγητού που περιέχει. «Το τάπερ προέκυψε από μια συνεργασία με μια μάρκα κουζινικών και ένα σούπερ-μάρκετ που ενδιαφέρθηκε και μας χρηματοδότησε ώστε να ασχοληθούμε ερευνητικά με αυτό το προϊόν. Μόλις το ολοκληρώσαμε», αναφέρει ο συνιδρυτής της εταιρείας. «Είμαι πολύ περήφανος γιατί η κακή διαχείριση των τροφίμων ή το λεγόμενο food waste είναι ένα γιγάντιο πρόβλημα, το 50% του φαγητού που αχρηστεύεται προέρχεται από το σπίτι των καταναλωτών. Δεν γνωρίζουμε τι συμβαίνει αφού το προϊόν φύγει από τα ράφια των σούπερ-μάρκετ, και προσπαθούμε να αλλάξουμε και αυτό με την BlakBear».

Η ακούραστη ομάδα της BlakBear αναζητά συνεχώς νέες εφαρμογές για τους αυτοκόλλητους αισθητήρες της, ωστόσο μαζί με την αδιάκοπη ερευνητική προσπάθεια έρχονται και οι συνήθεις προκλήσεις που αντιμετωπίζει ένας νέος επιχειρηματίας. Εν έτει 2022 παίρνουν τη μορφή του υπερπληθωρισμού και της χαμηλής αυτοπεποίθησης στην αγορά, συνθήκες που δημιουργούν δυσκολίες στην άντληση κεφαλαίου. «Βρισκόμαστε σε μια τρικυμία, μια παγκόσμια αβεβαιότητα που δημιουργεί

προβλήματα» αναφέρει ο Μιχαήλ, συμπληρώνοντας ωστόσο πως τόσο οι κρατικές χρηματοδοτήσεις του Ηνωμένου Βασιλείου όσο και ο επιτυχημένος πρώτος γύρος επενδύσεων που κλείνει σύντομα έχει εξασφαλίσει τη βιωσιμότητα και το εξελικτικό πλάνο της BlakBear για την επόμενη διετία. «Πάντοτε προχωρούσαμε επιχειρηματικά και ταυτόχρονα τεχνολογικά, εστιάζοντας πάντα στην έρευνα και στην ανάπτυξη. Αυτό αποδεικνύεται καλό, γιατί οι επενδυτές που μας προσεγγίζουν ενδιαφέρονται πρωτίστως για την τεχνολογία μας».

«Η μεγαλύτερη πρόκληση», συνεχίζει ο Μιχαήλ, «είναι ίσως πως ενώ οι αισθητήρες μας θα μπορούσαν να έχουν τεράστιο αντίκτυπο στο κίνημα της βιωσιμότητας, πολύ πιθανοί πελάτες ή οργανισμοί που αυτοπροωθούνται ως βιώσιμοι δεν ενδιαφέρονται πραγματικά για τους αριθμούς, δεν θεωρούν τη βιωσιμότητα ως κομμάτι της στρατηγικής τους, όπως άλλα ποσοτικά πράγματα, αλλά ως ένα κουτάκι που πρέπει να τσεκάρουν. Ευτυχώς, παρατηρούμε πως τα πράγματα αλλάζουν».

Το ταξίδι της BlakBear από τα εργαστήρια του Imperial στα ράφια των κορυφαίων βρετανικών σούπερ-μάρκετ είναι ήδη συναρπαστικό και πολλά υποσχόμενο, ένα τρανό παράδειγμα της απίθανης καινοτομίας που προκύπτει όταν η επιχειρηματικότητα και η ακαδημαϊκή έρευνα συναντιούνται και συνδυάζονται. Ως παράγοντες της επιτυχίας της start-up, που πλέον κλείνει τα πέντε χρόνια ζωής και δύο χρόνια λειτουργίας ως ανεξάρτητη επιχείρηση, ο Μιχαήλ ξεχωρίζει τη στήριξη που έλαβε από το οικοσύστημα του Ηνωμένου Βασιλείου σε επίπεδο χρηματοδότησης και επένδυσης, δεδομένου ότι το σύγχρονο βρετανικό πανεπιστήμιο λειτουργεί και ως επιταχυντής για τις νέες και ανατρεπτικές ιδέες. Ωστόσο, βασικά πλεονεκτήματα της BlakBear, σύμφωνα με τον συνιδρυτή της, είναι η ευελιξία και το μεράκι της ομάδας. «Ακριβώς επειδή ήμασταν μια ομάδα επιστημόνων, νομίζω ότι καταφέραμε να προσαρμόζουμε συνεχώς το προϊόν μας στις ανάγκες της αγοράς και των πελατών που ενδιαφέρονταν γι’ αυτό», καταλήγει ο 30χρονος start-upper. «Εάν δεν μπορείς εσύ να βρεις ολοένα και περισσότερες εφαρμογές για την τεχνολογία σου, δεν θα βρει κανένας άλλος. Αυτή είναι η σκληρή πραγματικότητα του επιχειρείν. Δεν αρκεί μονάχα η εφεύρεση, πρέπει να έχεις αναπτύξει τουλάχιστον είκοσι λύσεις και προτάσεις εφαρμογής, ώστε να δουλέψει τελικά η μία».

Βιωσιμότητα και ενέργεια, ψηφιακός μετασχηματισμός, εταιρική κοινωνική ευθύνη και συμπεριληπτικά εργασιακά περιβάλλοντα με ίσες ευκαιρίες για όλους. Παρουσιάζουμε τις βέλτιστες πρακτικές των εταιρειών που δραστηριοποιούνται στην Ελλάδα.

ΕΠΙΜΈΛΕΙΑ: ΝΙΚΟΣ ΕΥΣΤΑΘΙΟΥ, ΕΛΕΝΗ ΔΗΜΑ, ΕΛΙΖΑ ΓΚΡΊΤΣΗ

goOdbusinessdirectory

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

Η Τράπεζα Πειραιώς χαράζει την πορεία για την πράσινη μετάβαση

58

Σταυρούλα Καμπουρίδου: Το IRIS είναι το «messaging app» των πληρωμών

60

Eurolife FFH: Αξία έχει να βλέπεις την επιχείρησή σου να μεγαλώνει με ασφάλεια

62

Η κοινωνική αλληλεγγύη και η βιώσιμη ανάπτυξη, αναπόσπαστα κομμάτια της καθημερινότητας της KPMG

64

Netcompany - Intrasoft: Ψηφιοποίηση με επίκεντρο τον άνθρωπο

66

«Δώρο Αγάπης» από την AB Βασιλόπουλος

68

ΧΗΤΟΣ ΑΒΕΕ: Η βιωσιμότητα στο επίκεντρο της στρατηγικής της ανάπτυξης

70

COMBATT: Η ορθή διαχείριση των αποβλήτων μπαταριών αποτελεί παράδειγμα της κυκλικής οικονομίας

72

bluegr: Η επιτυχία μιας τουριστικής επιχείρησης είναι οι άνθρωποί της

74

Beegin: Πώς η Εndless EC στηρίζει έμπρακτα τους μελισσοκόμους της Β. Εύβοιας

76

«Μικρές Πράξεις, Μεγάλα Εγκλήματα»: Εντυπωσιακά αποτελέσματα στη μείωση των αποτσίγαρων

78

Ολυμπία Οδός: Η καινοτομία στην υπηρεσία της βιώσιμης ανάπτυξης

80

Συμπερίληψη και διαφορετικότητα στην καρδιά του ελληνικού μεταλλευτικού κλάδου

81

Woli: Πώς το πρώτο τραπεζικό app για παιδιά και νέους αλλάζει ριζικά τη διαχείριση των οικονομικών τους

82

ΕΥΔΑΠ: Ένα νέο μοντέλο ολοκληρωμένης ψηφιακής εξυπηρέτησης για κάθε πελάτη

83

Ηλίας Πίτσαβος: «Η Klarna κάλυψε μια ανάγκη στην ελληνική αγορά»

84

DEMO: Μια συμπεριληπτική φαρμακοβιομηχανία για τις γυναίκες και τους νέους

85

VERGOS Auctions: Η τέχνη στην καρδιά της κοινωνικής ευθύνης

87

57

Η Τράπεζα Πειραιώς έχει δεσμευτεί να υποστηρίζει έμπρακτα τη βιώσιμη οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη της χώρας.

Η Τράπεζα Πειραιώς χαράζει την πορεία για την πράσινη μετάβαση

πόλεμος στην Ουκρανία και η ενεργειακή κρίση που ακολούθησε έδειξε στην Ευρώπη ότι η ευημερία και η σταθερότητα είναι καταστάσεις ευμετάβλητες. Απέδειξε επίσης πως η πράσινη μετάβαση δεν αφορά μόνο το περιβάλλον αλλά και την ανθεκτικότητα κάθε χώρας, των ενεργειακών και χρηματοοικονομικών της συστημάτων. Η βιωσιμότητα και η αειφορία ήρθαν για άλλη μια φορά στο προσκήνιο των συζητήσεων στην Ευρωπαϊκή Ένωση, όχι όμως μόνο ως προσεγγίσεις για τον περιορισμό της κλιματικής κρίσης, αλλά και ως στρατηγικές και πολιτικές που διαπερνούν το σύνολο των οικονομικών και κοινωνικών δραστηριοτήτων. Η ολιστική αυτή προσέγγιση περιλαμβάνει αλληλένδετες πρωτοβουλίες που καλύπτουν το κλίμα, το περιβάλλον, την ενέργεια, τις μεταφορές, τη βιομηχανία, τη γεωργία και τη βιώσιμη χρηματοδότηση. Η πράσινη μετάβαση για την Ευρώπη απαιτεί, λοιπόν, έναν ευρύ και σε βάθος μετασχηματισμό του οικονομικού της μοντέλου, της λειτουργίας των αγορών, της επιχειρηματικότητας αλλά και ευρύτερα της κουλτούρας των κοινωνιών και της καθημερινότητας των πολιτών. Ο μετασχηματισμός αυτός απαιτεί μεγάλες επενδύσεις και σημαντικές αλλαγές στην οργάνωση και στη λειτουργία των επιχειρήσεων, γεγονός που δίνει στο τραπεζικό σύστημα καθοριστικό ρόλο. Άλλωστε, σημαντικό κομμάτι των ευρωπαϊκών κονδυλίων που θα κατευθυνθούν προς τη χρηματοδότηση της μετάβασης αυτής θα διοχετευθούν στον ιδιωτικό τομέα με τη μορφή τραπεζικών πιστώσεων και οι τράπεζες πρέπει να βρίσκονται σε ετοιμότητα, έχοντας ήδη αφομοιώσει όρους όπως το ESG και η αειφορία στις στρατηγικές τους. Αντιμέτωπη με τις προκλήσεις του σήμερα, η Τράπεζα Πειραιώς έχει ήδη δεσμευτεί στρατηγικά να υποστηρίζει έμπρακτα την προσπάθεια για την οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη της χώρας με όρους βιωσιμότητας. Επίσης, έχει θέσει ως στόχο να είναι η τράπεζα που θα ηγηθεί της πράσινης και ψηφιακής μετάβασης, στηρίζοντας πρωτίστως τις επιχειρήσεις στην προσπάθεια για την προσαρμογή τους. Δεν είναι άλλωστε τυχαίο πως για την περίοδο 20222025 η Πειραιώς θα προχωρήσει στη δημιουργία χαρτοφυλακίου δανείων και επενδύσεων ύψους 9 δισ. ευρώ με κριτήρια περιβαλλοντικά, κοινωνικά και εταιρικής διακυβέρνησης (ΕSG). Το πλαίσιο αυτό προσφέρει ολοκληρωμένη υποστήριξη στις ελληνικές επιχειρήσεις για επενδύσεις σε καθαρές τεχνολογίες μέσω εξειδικευμένων χρηματοδοτικών εργαλείων και συμβουλευτικών υπηρεσιών. Στόχος είναι κάθε επιχείρηση να έχει τη στήριξη που χρειάζεται ώστε να προσαρμοστεί στο νέο μοντέλο βιώσιμης ανάπτυξης και εξοικονόμησης ενέργειας. Στόχος είναι οι επιχειρήσεις να ενισχύσουν την ανταγωνιστικότητά τους στην αγορά, να μειώσουν τα λειτουργικά τους έξοδα και να εισέλθουν σε νέους, καινοτόμους τομείς.

59 ΕΤΑΙΡΙΚΕΣ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΕΙΣ ΜΕ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ESG

Η Τράπεζα Πειραιώς είναι η πρώτη τράπεζα στην Ελλάδα που εισήγαγε και ενσωμάτωσε στις εταιρικές χρηματοδοτήσεις της κριτήρια ESG (περιβαλλοντικά, κοινωνικά και εταιρικής διακυβέρνησης) που συνδυάζουν την ανάπτυξη και την οικονομική απόδοση με την κοινωνική και περιβαλλοντική βιωσιμότητα σε όλους τους κλάδους, από την ενέργεια και τη βιομηχανία μέχρι και τη ναυτιλία. Τα κριτήρια αυτά παίζουν επίσης καθοριστικό ρόλο στη δυνατότητα των επιχειρήσεων να απορροφήσουν τους πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης αλλά και να προσελκύσουν επενδυτικό ενδιαφέρον. Αξίζει επίσης να σημειωθεί πως η εταιρεία διαχείρισης αμοιβαίων κεφαλαίων του ομίλου ήταν η πρώτη που προσέφερε αμοιβαία κεφάλαια με κριτήρια ESG. Η πολύπλευρη ESG ατζέντα της Τράπεζας Πειραιώς εμπεριέχει αναγκαίες πρωτοβουλίες ως προς τις δραστηριότητες και τις επιχειρηματικές της επιλογές. Στο πλαίσιο των σχετικών συμφωνιών, οι ωφελούμενες επιχειρήσεις δεσμεύονται να στηρίξουν τη βιώσιμη ανάπτυξη, θέτοντας συγκεκριμένους και μετρήσιμους στόχους, όπως η εφαρμογή συστημάτων περιβαλλοντικής διαχείρισης, η βελτιστοποίηση της ενεργειακής τους αποδοτικότητας, η μείωση των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα, της κατανάλωσης νερού και των απορριμμάτων από την παραγωγική τους διαδικασία, αλλά και η αύξηση της χρήσης ανακυκλωμένων πρώτων υλών.

ΠΡΑΣΙΝΕΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ

Η Τράπεζα Πειραιώς διαθέτει την κατάλληλη τεχνογνωσία και τους αναγκαίους πόρους για να στηρίξει τη μετάβαση στις πράσινες επενδύσεις, έχοντας δώσει

πάνω από 2,2 δισ. ευρώ μέχρι σήμερα, και στις ανανεώσιμες πηγές ενέργειας, με χρηματοδοτήσεις που θα υπερβούν το 1 δισ. ευρώ την επόμενη διετία. Επίσης έχει υιοθετήσει κριτήρια ESG στην αξιολόγηση των επιχειρηματικών της χρηματοδοτήσεων.

ΠΡΑΣΙΝΕΣ ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΕΞΟΙΚΟΝΟΜΗΣΗ ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ

Η Τράπεζα Πειραιώς έχει σχεδιάσει και προσφέρει εξειδικευμένα χρηματοδοτικά προγράμματα και ολοκληρωμένες λύσεις συγκεκριμένα για μικρομεσαίες επιχειρήσεις, στηρίζοντας την προσπάθειά τους να πραγματοποιήσουν την πράσινη μετάβαση, να εξοικονομήσουν ενέργεια και να μειώσουν τα κόστη και τις δαπάνες τους. Με το «Πειραιώς Green Επιχειρείν 360ο » η Τράπεζα Πειραιώς δίνει τη δυνατότητα σε μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις να βελτιώσουν το ενεργειακό και περιβαλλοντικό τους αποτύπωμα. Το πρόγραμμα καλύπτει τις δαπάνες έργων και παρεμβάσεων εξοικονόμησης ενέργειας και την εγκατάσταση φωτοβολταϊκών συστημάτων με στόχο την αυτοπαραγωγή, τη μείωση του ενεργειακού κόστους και τη μηδενική καθαρή κατανάλωση ενέργειας. Αντίστοιχες καινοτόμες λύσεις παρέχονται και για τους αγρότες και τις αγροτικές επιχειρήσεις, προκειμένου η αγροτική παραγωγή να παραμείνει αποτελεσματική και βιώσιμη, χωρίς όμως να αυξηθεί το κόστος. Αξίζει να αναφερθεί ότι η Τράπεζα προσφέρει και χρηματοδότηση για την αγορά επαγγελματικού ηλεκτρικού ή υβριδικού αυτοκινήτου. Σε μια εποχή ανακατατάξεων σε παγκόσμιο επίπεδο, το ESG, η αειφορία και η πράσινη μετάβαση είναι πλέον επιτακτικές ανάγκες. Η Τράπεζα Πειραιώς αφουγκράζεται τον παλμό της εποχής και επενδύει στη βιώσιμη ανάπτυξη για το περιβάλλον, τους πολίτες και την επιχειρηματικότητα.

Η διευθύνουσα σύμβουλος των διατραπεζικών συστημάτων ΔΙΑΣ Α.Ε. μιλά για το success story του συστήματος πληρωμών στην Ελλάδα.

Σταυρούλα Καμπουρίδου: Το IRIS είναι το «messaging app» των πληρωμών

— Συνηθίζετε να λέτε ότι η ΔΙΑΣ είναι, πρωτίστως, μια εταιρεία τεχνολογίας. Πώς συμβάλλει στον εκσυγχρονισμό των πληρωμών στη χώρα μας; Όσο και αν ακούγεται παράξενο, η ΔΙΑΣ για εμένα είναι η πρώτη fintech που ιδρύθηκε στην Ελλάδα πριν από 33 χρόνια! Είμαστε μια αμιγώς τεχνολογική εταιρεία, το 70% του προσωπικού μας να είναι ηλεκτρολόγοι μηχανικοί και πληροφορικοί, όπως κι εγώ. Με τις λύσεις που αναπτύσσουμε συμβάλλουμε στον εκσυγχρονισμό των πληρωμών για ακόμα μεγαλύτερη ασφάλεια, ταχύτητα και ευκολία στις καθημερινές μας συναλλαγές. Θα λέγαμε ότι η «τελευταία λέξη» της τεχνολογίας στις πληρωμές είναι οι άμεσες πληρωμές. Ουσιαστικά πρόκειται για μεταφορά χρημάτων από τον έναν λογαριασμό στον άλλον μέσα σε λίγα μόλις δευτερόλεπτα, ανεξαρτήτως τράπεζας. Το όραμα πίσω από τις άμεσες πληρωμές είναι να κάνουμε τις πληρωμές μας όπως κάνουμε texting, εύκολα, γρήγορα και διαισθητικά. Από τον Δεκέμβριο του 2021 η ΔΙΑΣ παρέχει στις ελληνικές τράπεζες την πρόσβαση στην ευρωπαϊκή υποδομή TIPS πάνω στην οποία «κουμπώνουν» οι άμεσες πληρωμές. Αποτέλεσμα αυτού είναι ότι η χώρα μας βρίσκεται στο Top 10, συγκεκριμένα στην 8η θέση, της ευρωπαϊκής κατάταξης με βάση τον αριθμό των τραπεζών που προσφέρουν άμεσες πληρωμές. Η συνταγή της επιτυχίας μας περιλαμβάνει τρία βασικά συστατικά: συνεργασία, εγρήγορση και εξωστρέφεια. Χάρη στη συνεργασία με τις ελληνικές τράπεζες και την Τράπεζα της Ελλάδος εξασφαλίσαμε πρόσβαση στο 98% των τραπεζικών λογαριασμών της χώρας. Δείξαμε εγρήγορση όταν «κουμπώσαμε» τη δική μας τεχνολογία με την ευρωπαϊκή πριν γίνει υποχρεωτική, κάτι που αναμένεται να γίνει σύντομα με ευρωπαϊκή οδηγία. Τέλος, δείξαμε εξωστρέφεια όταν επεκτείναμε τις άμεσες πληρωμές στο εξωτερικό, με το 15% των άμεσων εμβασμάτων να πραγματοποιείται πλέον από και προς ξένες τράπεζες.

— Πώς αλλάζουν οι συνήθειες των Ελλήνων στις πληρωμές τα τελευταία χρόνια; Ποιες είναι οι τάσεις και οι προκλήσεις στον τομέα των πληρωμών διεθνώς; Οι συνήθειες των Ελλήνων δεν διαφέρουν από τις τάσεις που επικρατούν διεθνώς. Πρόσφατες έρευνες δείχνουν ότι σε λιγότερο από μία δεκαετία από σήμερα το 93% των πελατών των τραπεζών θα πραγματοποιούν όλες τις συναλλαγές τους από το κινητό, τον υπολογιστή του ή όποιο άλλο απομακρυσμένο μέσο είναι διαθέσιμο τότε. Τα τελευταία χρόνια το βιώνουμε όλοι, πολλοί περισσότερο οι νέοι: το κινητό, εκτός από μέσο επικοινωνίας, ψυχαγωγίας και πλοήγησης στα social media και το Internet, γίνεται εργαλείο και για αγορές, πληρωμές, εργασία. Στη χώρα μας οι εγγεγραμμένοι χρήστες στο mobile banking έχουν ξεπεράσει ήδη τα 4 εκατομμύρια και αυξάνονται διαρκώς.

Οι προκλήσεις που αναφέρετε απορρέουν από την ταχύτητα. Μεταφορά χρημάτων εντός λίγων δευτερολέπτων σημαίνει ότι δεν υπάρχουν περιθώρια λάθους για τον αποστολέα. Για τον λόγο αυτό, η ΔΙΑΣ μαζί με τις τράπεζες υλοποιούμε το διατραπεζικό IBAN Verification, μια δικλείδα ασφαλείας που θα δώσει στον χρήστη τη δυνατότητα να βλέπει μέρος του ονόματος του αποδέκτη ώστε να μηδενιστεί κάθε πιθανότητα λάθους. Η νέα λειτουργικότητα θα είναι διαθέσιμη το 1ο τρίμηνο του 2023, μία ακόμη πρωτοβουλία που δείχνει εγρήγορση, καθώς εφαρμόζεται πριν γίνει υποχρεωτική στην Ε.Ε.

— Εξηγήστε μας το μυστικό της επιτυχίας του IRIS. Πώς εξελίχθηκε σε success story του συστήματος πληρωμών στην Ελλάδα; Ας πούμε πρώτα δυο λόγια για το IRIS και τις καινοτομίες που προσφέρει. Η πιο διαδεδομένη υπηρεσία, η οποία είναι ιδιαιτέρως δημοφιλής στους μεγαλύτερους της γενιάς GenZ και στους νεότερους millennials, είναι η μεταφορά ποσών έως 500 ευρώ μεταξύ φίλων από το κινητό. Η υπηρεσία είναι πολύ εύχρηστη και έχει μηδενικό ή ελάχιστο κόστος, ανάλογα με την τράπεζα. Έχει σημασία να πούμε ότι δεν χρειάζεται να κάνεις καμία επιπλέον εγκατάσταση νέας εφαρμογής, είναι ήδη εκεί, μέσα στο mobile banking app σου, και απλώς πρέπει να την ενεργοποιήσεις! Ας μεταφερθούμε τώρα σε ένα εστιατόριο όπου ο χρήστης θέλει να μοιραστεί τον λογαριασμό με μια φίλη του, επίσης χρήστρια του IRIS. Μπαίνει στο mobile app της τράπεζάς του, επιλέγει το IRIS από το μενού, επιλέγει τη φίλη του από τον κατάλογο των επαφών και πληκτρολογεί μόνο το ποσό που θέλει να μεταφέρει.

Η συναλλαγή ολοκληρώνεται σε ελάχιστα δευτερόλεπτα, χρησιμοποιώντας την υποδομή άμεσων πληρωμών TIPS, και η φίλη λαμβάνει ειδοποίηση ότι τα χρήματα μπήκαν στον λογαριασμό της, τόσο απλά. Μάλιστα, τα ποσά που συνήθως ανταλλάσσονται με IRIS είναι κατά μέσο όρο 40 ευρώ, δηλαδή είναι προϊόν που έρχεται να αντικαταστήσει τα μετρητά. Ομολογώ ότι έχω εντυπωσιαστεί με τη διείσδυση του IRIS στους μεγαλύτερους της GenZ, όχι μόνο επειδή το χρησιμοποιούν φανατικά αλλά επειδή το έχουν οικειοποιηθεί σε τέτοιο βαθμό που το αποκαλούν «Ίριδα»! Θα σας δώσω μερικά νούμερα που αποτυπώνουν τη δυναμική ανάπτυξη του IRIS την τελευταία διετία. Τον Νοέμβριο του 2020 είχαμε 17.000 μηνιαίες εγγραφές νέων χρηστών, τον Νοέμβριο του 2021, 20.000, και τον φετινό Νοέμβριο οι νέοι χρήστες άγγιξαν τους 50.000. Τον Νοέμβριο του 2022 το προϊόν έκανε τόσες συναλλαγές όσες ολόκληρο το 2020! Αντιλαμβανόμαστε, λοιπόν, ότι η χρήση της υπηρεσίας δεν οφείλεται στην πανδημία, που έδωσε γενικότερη ώθηση στις ηλεκτρονικές συναλλαγές. Οφείλεται στο ότι με την κοινή ονομασία που υιοθετήθηκε από το οικοσύστημα των τραπεζών και την εξωστρέφειά μας το μαθαίνουν πρώτοι οι νέοι, το αγκαλιάζουν και στη συνέχεια μυούν σε αυτό και τους γονείς, τους φίλους, τα αδέλφια τους. Σήμερα έχουμε περισσότερους από 1,3 εκατ. εγγεγραμμένους χρήστες και πιστεύω ότι θα δούμε πολύ μεγαλύτερη διείσδυση το επόμενο διάστημα. Είμαι βέβαιη ότι το 2023 θα είναι η χρονιά του IRIS!

61

Τα ασφαλιστικά προγράμματα της Eurolife FFH προσφέρουν ευέλικτες λύσεις για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, τις εταιρείες που αποτελούν τη ραχοκοκαλιά του ελληνικού επιχειρηματικού οικοσυστήματος.

Eurolife FFH: Αξία έχει να βλέπεις την επιχείρησή σου να μεγαλώνει με ασφάλεια

ι μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις συνθέτουν, αναμφίβολα, τη ραχοκοκαλιά του ελληνικού επιχειρείν. Την κομβική σημασία της μικρομεσαίας επιχειρηματικότητας στη χώρα μας αντιπροσωπεύουν δεκάδες οικονομικοί δείκτες, λαμβάνοντας υπόψη τη συμβολή της τόσο στην απασχόληση, που ξεπερνά το 80%, όσο και στη συμβολή της στην εθνική ακαθάριστη προστιθέμενη αξία που, σύμφωνα με στοιχεία του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης, αγγίζει το 60%. Με άλλα λόγια, οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις αποτελούν το άλφα και το ωμέγα του ελληνικού κόσμου της επιχειρηματικότητας και με τη λειτουργία τους συνδράμουν καθημερινά την ελληνική οικονομία και ανάπτυξη. Πρόκειται για μια πραγματικότητα που σαφώς αναγνωρίζει και στηρίζει έμπρακτα η Eurolife FFH, μια ασφαλιστική εταιρεία με ηγετική θέση στην ελληνική ασφαλιστική αγορά. Η επιχείρηση αποτελεί μέλος της Fairfax Financial Holdings Limited και διατηρεί ως συνεπή και διαχρονικό στόχο της την ενθάρρυνση των ανθρώπων ώστε να καταφέρνουν καθημερινά ολοένα και περισσότερα. Μέσα από την ανάπτυξη πρωτοποριακών και ευέλικτων προϊόντων και υπηρεσιών ασφάλισης που ανταποκρίνονται στις σύγχρονες ανάγκες των ιδιωτών αλλά και των εταιρειών, η Eurolife FFH φιλοδοξεί να σταθεί στο πλάι των μικρών και μεσαίων ελληνικών επιχειρήσεων, βοηθώντας τες να συνεισφέρουν ακόμα περισσότερο στην οικονομική δραστηριότητα της χώρας. Σε αυτό το πλαίσιο, η ασφαλιστική εταιρεία έχει δεσμευτεί να βρίσκεται καθημερινά στο πλευρό των ιδιοκτητών τους, προσφέροντας προϊόντα και υπηρεσίες που ανταποκρίνονται στις ανάγκες τους και διευκολύνουν την καθημερινότητά τους. Η δέσμευση της Eurolife FFH έχει απτά αποτελέσματα μέσα από μια σειρά ασφαλιστικών προγραμμάτων προσαρμοσμένων στην επιχειρηματική πραγματικότητα που αντιμετωπίζουν οι μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις. Τα ειδικά σχεδιασμένα πακέτα και προγράμματα καλύπτουν ένα ευρύ φάσμα των αναγκών των μικρομεσαίων επιχειρηματιών για προστασία, από την αστική ευθύνη έναντι τρίτων μέχρι την ομαδική ασφάλιση υγείας και σύνταξης των εργαζομένων τους. Με μια ολιστική και ευέλικτη προσέγγιση στα πακέτα ασφαλείας που προσφέρει, η Eurolife FFH υποστηρίζει έμπρακτα τους ιδιοκτήτες ώστε να καταφέρουν να κάνουν τις επιχειρήσεις τους να μεγαλώσουν με σιγουριά, υπευθυνότητα, πάντοτε διατηρώντας ένα ασφαλές περιβάλλον για το προσωπικό τους. Προκειμένου να έχουν τη σιγουριά πως η επιχείρησή τους θα είναι θωρακισμένη και προστατευμένη από απρόοπτες καταστάσεις ανά πάσα στιγμή, η Eurolife FFH διαθέτει το My Business First. Πρόκειται για ένα ευέλικτο

63 πρόγραμμα ασφάλισης, ο κορμός του οποίου αποτελείται από ένα πακέτο 14 καλύψεων που, μεταξύ άλλων, περιλαμβάνει τον κίνδυνο της πυρκαγιάς, της έκρηξης, των εξόδων φύλαξης, της απώλειας ενοικίων και των εξόδων αποκομιδής συντριμμάτων. Παράλληλα, η Eurolife FFH πλαισιώνει τις υπηρεσίες της με τη διάθεση έξι επιπρόσθετων πακέτων προαιρετικών καλύψεων που έρχονται να προσαρμοστούν στις ανάγκες του μικρομεσαίου επιχειρηματία και να συμπληρώσουν το πλέγμα της ασφάλειας που επιθυμεί η εκάστοτε επιχείρηση. Οι κάτοχοι έχουν τη δυνατότητα να επιλέξουν ένα ή περισσότερα προαιρετικά πακέτα, εφόσον το επιθυμούν, αυξάνοντας την προστασία της επιχείρησής τους. Έτσι η ολοκληρωμένη ασφαλιστική κάλυψη συναντά την προσαρμοστικότητα και την ευελιξία. Φυσικά, στο πλαίσιο της καθημερινής και ακούραστης λειτουργίας μιας επιχείρησης πάντοτε ελλοχεύει ο κίνδυνος να συμβούν απρόοπτα γεγονότα που δημιουργούν απαιτήσεις από τρίτους. Έτσι, λοιπόν, η Eurolife FFH διαθέτει επιπλέον πακέτα αστικής ευθύνης, προσφέροντας κατ’ αυτόν τον τρόπο ασφαλιστική κάλυψη σε ένα μεγάλο εύρος επιχειρήσεων, από εμπορικά καταστήματα, γραφεία-ιατρεία και γυμναστήρια μέχρι σχολές χορού, εκπαιδευτήρια, εστιατόρια και ζαχαροπλαστεία. Παρέχοντας και πάλι μια ευελιξία στις επιλογές καθώς και διευρυμένα όρια κάλυψης, τα προγράμματα αστικής ευθύνης της ασφαλιστικής εταιρείας απαντούν στις ανάγκες μιας σύγχρονης επιχείρησης, εξασφαλίζοντας παράλληλα ολοκληρωμένη προστασία στους ιδιοκτήτες. Ταυτόχρονα, η Eurolife FFH αναγνωρίζει πως δεν υπάρχει σημαντικότερο κεφάλαιο για μια επιχείρηση από τους ίδιους τους ανθρώπους της. Μετατρέποντας και πάλι τη δέσμευσή της σε πράξη, η ασφαλιστική εταιρεία έχει σχεδιάσει ένα σύγχρονο πρόγραμμα ομαδικής ασφάλισης υγείας και σύνταξης.

Χάρη σε αυτό οι ελληνικές επιχειρήσεις μπορούν να παρέχουν ένα ασφαλές περιβάλλον για τους εργαζομένους τους, με εύκολες και γρήγορες διαδικασίες αποζημίωσης και σε κόστος που προσαρμόζεται στον οικονομικό τους σχεδιασμό, χτίζοντας έτσι ένα εργασιακό πλαίσιο που εμπνέει εμπιστοσύνη και σταθερότητα. Μέσα από τη διαχρονική παρουσία της στην ελληνική ασφαλιστική αγορά η Eurolife FFH παρουσιάζει μια σταθερή και υψηλή κερδοφορία, ωστόσο για την ασφαλιστική εταιρεία η μεγαλύτερη αξία είναι να αφουγκράζεται τις ανάγκες των επιχειρήσεων και να υποστηρίζει έμπρακτα τους ιδιοκτήτες τους. Στόχος της είναι να τους βοηθά να χτίσουν το μέλλον της επιχείρησής τους ακριβώς όπως το έχουν ονειρευτεί. Με τις ολοκληρωμένες αλλά και ευέλικτες προτάσεις της για την ασφάλιση των επιχειρήσεων, η Eurolife FFH τηρεί τη δέσμευσή της να επενδύει σε λύσεις και προϊόντα που ανταποκρίνονται με συνέπεια στις ανάγκες των μικρομεσαίων επιχειρηματιών, ενθαρρύνοντάς τους να καινοτομούν, να δημιουργούν και να κάνουν πραγματικότητα ολοένα και περισσότερα οράματα και επιτεύγματα.

Με μια πολυδιάστατη βεντάλια δράσεων εταιρικής κοινωνικής ευθύνης, η KPMG επενδύει συστηματικά στην έννοια της προσφοράς, στηρίζοντας τις ασθενείς κοινωνικές ομάδες, τη διά βίου μάθηση και τη βιωσιμότητα του πλανήτη μας.

Η κοινωνική αλληλεγγύη και η βιώσιμη ανάπτυξη, αναπόσπαστα κομμάτια της καθημερινότητας της KPMG πό την υγειονομική κρίση που έφερε η πανδημία έως την ενεργειακή, οικονομική και ανθρωπιστική που προκάλεσε η εισβολή στην Ουκρανία, η τελευταία τριετία υπογραμμίζει όσο ποτέ άλλοτε τη σημασία της αλληλεγγύης. Αν υπάρχει ένα δίδαγμα από τη συλλογική εμπειρία των αλλεπάλληλων κρίσεων είναι πως οι κοινές προκλήσεις απαιτούν κοινές προσπάθειες. Δημόσια υγεία, βιώσιμη ανάπτυξη, κοινωνικές ανισότητες: τα κομβικότερα ζητήματα της ατζέντας του αύριο μάς αφορούν όλους, από την πολιτεία και την κοινωνία των πολιτών μέχρι τις εταιρικές δομές και τις επιχειρήσεις. Αυτή ακριβώς είναι η φιλοσοφία που ασπάζεται η KPMG, μια εταιρεία που από το ξεκίνημά της δεν έχει σταματήσει να επενδύει στην έννοια της προσφοράς. Παρότι οι περισσότεροι τη γνωρίζουμε μονάχα ως μια κολοσσιαία επιχείρηση στον τομέα της παροχής ελεγκτικών, φορολογικών και συμβουλευτικών υπηρεσιών, η KPMG έχει παράλληλα και μια εξαιρετικά πολυεπίπεδη βεντάλια πρωτοβουλιών εταιρικής κοινωνικής ευθύνης (ΕΚΕ), διατηρώντας πάντοτε την αλληλεγγύη χαραγμένη στο DNA της. Στόχος της η δημιουργία θετικού αντίκτυπου στην κοινωνία και το περιβάλλον και η διαρκής αφοσίωση στις εταιρικές αξίες με τρόπο που να διέπει κάθε πτυχή της καθημερινότητας. Η στρατηγική κοινωνικής ευθύνης της KPMG μπορεί να είναι πολυδιάστατη, ωστόσο αυτό δεν σημαίνει πως κατευθύνεται δίχως πυξίδα. Αντιθέτως, καθοδηγείται και εναρμονίζεται πλήρως με τους στόχους βιώσιμης ανάπτυξης που έχει θέσει ο ΟΗΕ και βασίζεται σε τέσσερις πυλώνες: τους ανθρώπους, την κοινότητα, τη διά βίου μάθηση και το περιβάλλον.

Κοινωνική και ανθρώπινη αλληλεγγύη

Δεν υπάρχει χαρακτηριστικότερο παράδειγμα των δράσεων κοινωνικής αλληλεγγύης της KPMG από τη συνεπή συνεργασία της με τα Γενναία Παιδιά της ΕΛΕΠΑΠ, το πρώτο φιλανθρωπικό, μη κερδοσκοπικό σωματείο στην Ελλάδα το οποίο παρέχει υπηρεσίες αποκατάστασης σε ανάπηρα παιδιά από το 1937. Την τελευταία επταετία, κάθε Σεπτέμβριο, με την έναρξη της σχολικής χρονιάς οι εργαζόμενοι της KPMG συλλέγουν πυρετωδώς βιβλία και είδη χειροτεχνίας και τα δωρίζουν στα Γενναία Παιδιά και τους εκπαιδευτικούς της ΕΛΕΠΑΠ σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη, χάρη στη δράση Back to School. Η δέσμευση για προσφορά συνεχίζεται καθ' όλη τη χρονιά, καθότι σε κάθε εταιρικό συνέδριο η KPMG φροντίζει να παρέχει δωρεάν χώρο για το στήσιμο του περιπτέρου με υλικό της ΕΛΕΠΑΠ, ενώ τα Χριστούγεννα και το Πάσχα τα γραφεία της επιχείρησης πλημμυρίζουν με χειροποίητα προϊόντα που έχουν φτιάξει τα παιδιά και οι δάσκαλοι της ΕΛΕΠΑΠ για τα ετήσια εορταστικά μπαζάρ, με τα έσοδα από τις πωλήσεις να προσφέρονται στον οργανισμό. Παράλληλα, η KPMG δεν ξεχνά πως οι γιορτές συχνά είναι μια μοναχική

Race for the Cure

65 Cook for Good

ΑΘΗΝΑ ΕΛΕΠΑΠ 2022

εμπειρία για τους συνανθρώπους μας που έχουν περισσότερο ανάγκη τη συντροφικότητα. Κάθε Χριστούγεννα, μια ομάδα εθελοντών της εταιρείας φροντίζει να επισκέπτεται τη μονάδα φιλοξενίας ηλικιωμένων με άνοια ΑΚΤΙΟΣ καθώς και τη Στέγη Γερόντων στην Αγία Παρασκευή. Σε ένα κλίμα ιδιαίτερης συγκίνησης οι εργαζόμενοι της KPMG τραγουδούν τα κάλαντα και χαρίζουν τη συντροφιά τους στους μοναχικούς ηλικιωμένους των οίκων ευγηρίας. Η προσφορά της KPMG συνεχίζεται και στον δρόμο, καθώς φέτος η εταιρεία συμμετείχε για δεύτερη χρονιά στη διοργάνωση Greece Race for the Cure για τη στήριξη του έργου του Πανελλήνιου Συλλόγου Γυναικών με Καρκίνο του Μαστού «Άλμα Ζωής». Οι δρομείς της εταιρείας έδωσαν το «παρών» και στον πρώτο αγώνα δρόμου Lifeline Run, με σκοπό την ενίσχυση του Αττικού Νοσοκομείου με νέες θερμοκοιτίδες και τη στήριξη των παιδιών της Ουκρανίας. Τον αγώνα δρόμου συνδιοργάνωσαν ο ανθρωπιστικός οργανισμός Lifeline Hellas, η Marathon Team Greece και το Ολυμπιακό Στάδιο Αθήνας. Η συνεργασία με τον ανθρωπιστικό οργανισμό Lifeline Hellas, μάλιστα, οδήγησε στη δωρεά θερμοκοιτίδας στη Μονάδα Εντατικής Νοσηλείας Νεογνών του Πανεπιστημιακού Γενικού Νοσοκομείου «Αττικόν».

Εκπαίδευση και διά βίου μάθηση

Παράλληλα με την κοινωνική προσφορά, η KPMG φροντίζει να ανανεώνει συνεχώς τη δέσμευσή της να προωθεί τα οχήματα της εκπαίδευσης και της διά βίου μάθησης, δύο αναφαίρετων δικαιωμάτων των πολιτών που ζουν σε μια σύγχρονη συμπεριληπτική κοινωνία. Μέσα από τη στενή συνεργασία με τη ΜΚΟ Μπορούμε, η εταιρεία στηρίζει το εκπαιδευτικό πρόγραμμα «Μπορούμε στο Σχολείο», ενημερώνοντας με τη δράση της δεκάδες μαθητές ανά την Ελλάδα σχετικά με τις επιπτώσεις της σπατάλης τροφίμων, τη συλλογική προσπάθεια που απαιτείται

για τη μείωση του φαινομένου και τη σημασία της στήριξης συνανθρώπων που βρίσκονται σε ανάγκη. Παράλληλα, σε συνεργασία με την Ελληνική Λέσχη Βιβλίου, η KPMG συνεχίζει να δημιουργεί και να εμπλουτίζει δανειστικές βιβλιοθήκες σε όλη την Ελλάδα. Η δράση, μάλιστα, αναπτύσσεται με αξιοθαύμαστους ρυθμούς, καθώς η πρώτη πρωτοβουλία που ξεκίνησε το 2018 από το 5ο Δημοτικό Σχολείο Περάματος με στόχο την υποστήριξη της τοπικής κοινότητας έχει πλέον εξελιχθεί στην προσφορά βιβλίων και επίπλων βιβλιοθήκης σε 10 σχολεία, περισσότερους από 2.150 μαθητές και 241 εκπαιδευτικούς.

Η δέσμευση για έναν βιώσιμο πλανήτη

Τόσο στην κορυφή των παγκόσμιων προκλήσεων όσο και στην καρδιά της ατζέντας της KPMG βρίσκονται το περιβάλλον και η βιωσιμότητα του πλανήτη μας. Παράλληλα με τη δέσμευσή της να πετύχει μηδενικό ισοζύγιο άνθρακα έως το 2030, η KPMG πραγματοποιεί ένα πλέγμα δράσεων με στόχο την ενημέρωση και ευαισθητοποίηση της κοινωνίας. Φέτος, συμμετείχε ξανά στον Παγκόσμιο Εθελοντικό Καθαρισμό Ακτών του Ocean Conservancy που συντονίζει για την Ελλάδα η HELMEPA, καθαρίζοντας την παραλία Εδέμ στο Παλαιό Φάληρο και συγκεντρώνοντας πάνω από 40 κιλά απορριμμάτων και 20 κιλά ανακυκλώσιμων υλικών. Παράλληλα, οι εθελοντές της KPMG συνέβαλαν στη φύτευση 1.000 δέντρων στις πυρόπληκτες περιοχές της Αττικής και της Εύβοιας, σε συνεργασία με τον οργανισμό We4all. Όμως η δέσμευση της KPMG για ένα πράσινο μέλλον δεν περιορίζεται μονάχα στις εξωτερικές της δράσεις αλλά επεκτείνεται και στο ίδιο της το γραφείο, όπου τα πλαστικά μίας χρήσης έχουν απαγορευτεί και κάθε εταιρικό κτίριο έχει εξοπλιστεί με έναν ειδικό χώρο ανακύκλωσης και με πληροφορίες για τον σωστό τρόπο ανακύκλωσης των διαφορετικών υλικών.

Δωρεά θερμοκοιτίδας στη ΜΕΝΝ του Πανεπιστημιακού Γενικού Νοσοκομείου «Αττικόν».

Παράλληλα με τα εντυπωσιακά έργα ψηφιακού μετασχηματισμού στον δημόσιο και ιδιωτικό τομέα, η NetcompanyIntrasoft χρησιμοποιεί την πληροφορική και τις νέες τεχνολογίες για να συμβάλει στη δημιουργία βιώσιμων κοινωνιών.

Netcompany -Intrasoft: Ψηφιοποίηση με επίκεντρο τον άνθρωπο

ηφιακός μετασχηματισμός, νέες τεχνολογικές υποδομές, δεκάδες διαδικτυακές πλατφόρμες που μας εξυπηρετούν, παρέχοντας ηλεκτρονική πρόσβαση σε προϊόντα και εξειδικευμένες υπηρεσίες. Ο αντίκτυπος της ψηφιοποίησης που βιώνει τα τελευταία χρόνια η Ελλάδα αλλά και η υφήλιος είναι τεράστιος και εξακολουθεί να ξεδιπλώνει τις προεκτάσεις του. Στον θαυμαστό αυτό καινούργιο κόσμο του ψηφιακού μετασχηματισμού, που ξεκλειδώνει νέες δυνατότητες, όπως η εξ αποστάσεως παροχή υπηρεσιών και οι νέες ευκαιρίες επιχειρηματικότητας και καινοτομίας, υπάρχει μια σημαντική παραδοχή: η ψηφιοποίηση οφείλει να πραγματοποιείται πάντοτε έχοντας στην καρδιά του εγχειρήματος τον άνθρωπο και τις κοινωνικές ανάγκες. Είναι μια φιλοσοφία που διέπει πλήρως την προσέγγιση της NetcompanyIntrasoft, της Νο. 1 εταιρείας πληροφορικής στην Ελλάδα που ταυτόχρονα συμπεριλαμβάνεται στα κορυφαία επιχειρηματικά σχήματα στην Ευρώπη στον τομέα της. Η εταιρεία που δραστηριοποιείται από το 1996, συμβάλλοντας έμπρακτα στη βιώσιμη ανάπτυξη και στη βελτίωση της ζωής των πολιτών, ξανασυστήθηκε στο ευρύ κοινό της στις αρχές του 2022, ούσα πλέον μέλος του δανέζικου ομίλου Netcompany. Μπορεί να έχει πλέον νέο όνομα και μια καινούργια εταιρική ταυτότητα, ωστόσο διατηρεί κοινή κουλτούρα και αξίες με τον μητρικό όμιλο, καθώς και το ίδιο απαράλλαχτο όραμα, να διατηρεί τον άνθρωπο στο επίκεντρο των δράσεων και πρωτοβουλιών της. Έτσι, η Netcompany-Intrasoft συνεχίζει με μεγαλύτερη εξωστρέφεια να επιδιώκει τον φιλόδοξο στόχο της να χρησιμοποιεί την πληροφορική και την τεχνολογία για τη δημιουργία βιώσιμων κοινωνιών, παρέχοντας ίσες ευκαιρίες και δυνατότητες για όλες και για όλους. Η φιλοσοφία της εταιρείας αναδεικνύεται καθημερινά μέσα από την υλοποίηση ιστορικών έργων ψηφιακού μετασχηματισμού στον δημόσιο τομέα, τόσο εντός όσο και εκτός των ελληνικών συνόρων, δημιουργώντας έναν τεράστιο αντίκτυπο στις ζωές εκατομμυρίων πολιτών στη χώρα μας, στην Ευρώπη και στον κόσμο. Ανάμεσα στις αμέτρητες ψηφιακές λύσεις που έχει υλοποιήσει η Netcompany-Intrasoft τα τελευταία χρόνια στην Ελλάδα συναντά κανείς δεκάδες δράσεις και διαγωνισμούς που εφάπτονται με τους τομείς της κοινωνικής ασφάλισης, της υγείας και της δικαιοσύνης αλλά και συστήματα που διασφαλίζουν την ομαλή λειτουργία της Τελωνειακής Ένωσης της Ευρώπης. Τα ψηφιακά της προϊόντα χρησιμοποιούνται καθημερινά από χιλιάδες πολίτες, αναβαθμίζοντας την ποιότητα της ζωής και την καθημερινότητά τους και διευκολύνοντας την ψηφιακή αλληλεπίδραση των πολιτών με το Δημόσιο, μετατρέποντας την παροχή υπηρεσιών σε μια πιο απλή, προσβάσιμη και λειτουργική διαδικασία.

Στην ιστοσελίδα

https://www. netcompanyintrasoft.com/ talent συναντά κανείς τις επαγγελματικές ευκαιρίες που προσφέρει η NetcompanyIntrasoft για νέους αλλά και έμπειρους εργαζόμενους.

Ρεκόρ συμμετοχής με 150+ εργαζομένους στον Αυθεντικό Μαραθώνιο του 2022.

67 Οι άνθρωποι της Netcompany-Intrasoft στο Athens Race for the Cure 2022.

Το ετήσιο ραντεβού της εταιρείας με τα HR Awards.

Ωστόσο, η ανθρωποκεντρική προσέγγιση της Netcompany-Intrasoft δεν περιορίζεται μονάχα στις εξωτερικές της δράσεις, αντιθέτως επιβεβαιώνεται καθημερινά μέσα από την έμφαση που δίνει στην επαγγελματική ανάπτυξη του ίδιου του ανθρώπινου δυναμικού της. Η εταιρεία παρέχει στους 2.800 εργαζομένους της ένα αναλυτικό πρόγραμμα training το οποίο ξεκινάει από την πρώτη μέρα της πρόσληψής τους με το πολυβραβευμένο πρόγραμμα onboarding «Netcompany-Intrasoft Internal Academies» το οποίο προσφέρει δεξιότητες στους νέους υπαλλήλους από τη στιγμή της άφιξής τους στο γραφείο. Παράλληλα, η Netcompany-Intrasoft εξακολουθεί να επενδύει στους εργαζομένους της με διαρκείς εκπαιδεύσεις σε soft και hard δεξιότητες που απαιτεί η ραγδαία εξελισσόμενη πραγματικότητα, παρέχοντας μια εξειδικευμένη στρατηγική για τη δημιουργία μονοπατιών καριέρας για τον κάθε εργαζόμενο ξεχωριστά. Μόνο την περσινή χρονιά η εταιρεία πραγματοποίησε σχεδόν 40.000 ώρες εκπαίδευσης, εκ των οποίων η συντριπτική πλειονότητα, δηλαδή το 82%, αφορούσε την ανάπτυξη τεχνικών δεξιοτήτων. Ειδικά για μια εταιρεία που δραστηριοποιείται στις νέες τεχνολογίες και την πληροφορική, η απορρόφηση νέων ταλέντων με ανατρεπτικές ιδέες και σύγχρονες προτάσεις είναι εξαιρετικά σημαντική. Μόνο τη φετινή χρονιά η NetcompanyIntrasoft δέχτηκε 100 θέσεις πρακτικής άσκησης, με περίπου το 65% αυτών να εξελίσσεται σε μόνιμη απασχόληση μετά το πέρας του internship. Παράλληλα, το 2022 η εταιρεία προχώρησε σε 600 νέες προσλήψεις, αποτέλεσμα τόσο της υγιούς ανάπτυξής της όσο και της έμφασης που δίνει στην προσέλκυση ταλαντούχων εργαζομένων. Μεταξύ των λόγων για τους οποίους το εργασιακό περιβάλλον της Netcompany-Intrasoft είναι αρκετά δελεαστικό για τους νέους εργαζομένους βρίσκεται σαφώς η κουλτούρα συμπερίληψης που καλλιεργεί συστηματικά η

εταιρεία. Σεβόμενη το well-being αλλά και την ισορροπία μεταξύ εργασίας και προσωπικής ζωής, η Netcompany-Intrasoft προσφέρει ανταγωνιστικά μισθολογικά πακέτα καθώς και ένα υβριδικό μοντέλο που επιτρέπει σε συγκεκριμένες συνθήκες την επιλογή της remote εργασίας. Στην εταιρεία εργάζονται άτομα από 50 διαφορετικές εθνικότητες που μιλούν 30 διαφορετικές γλώσσες, συνθέτοντας ένα πολυπολιτισμικό περιβάλλον εξωστρέφειας, ενώ οι γυναίκες αποτελούν το 34% των εργαζομένων, ποσοστό σημαντικά υψηλότερο από τον ελληνικό μέσο όρο του 21% στον παραδοσιακά «ανδροκρατούμενο» χώρο της τεχνολογίας. Εκτός των κομβικών έργων ψηφιακού μετασχηματισμού αλλά και της επένδυσης στο εργασιακό της περιβάλλον, η ανθρωποκεντρική προσέγγιση της Netcompany-Intrasoft συμπληρώνεται με μια αναλυτική στρατηγική εταιρικής κοινωνικής ευθύνης (ΕΚΕ). Τη χρονιά που μας πέρασε, μάλιστα, η εταιρεία υλοποίησε 37 διαφορετικές δράσεις με κοινωνικό αντίκτυπο, μια αύξηση της τάξεως του 60% συγκριτικά με το προηγούμενο έτος, ενώ παράλληλα δραστηριοποιήθηκε σε πάνω από 50 έργα καινοτομίας τα οποία υποστηρίζουν τους 15 από τους 17 στόχους βιώσιμης ανάπτυξης των Ηνωμένων Εθνών. Ξεχωριστή θέση στην ατζέντα ΕΚΕ της Netcompany-Intrasoft διατηρεί το περιβάλλον, με ένα πλέγμα τολμηρών δράσεων, όπως η κατάργηση των πλαστικών σε όλα της τα γραφεία με το πρόγραμμα «Say goodbye to plastic», η αντικατάσταση των συμβατικών λαμπτήρων με ενεργειακά βιώσιμους αλλά και με μια σειρά από εθελοντικές δράσεις δενδροφύτευσης, αναδάσωσης και καθαρισμού παραλιών. Εξίσου φιλόδοξος είναι και ο στόχος της για το ενεργειακό και περιβαλλοντικό της αποτύπωμα. Παρότι σήμερα στα γραφεία της Ελλάδας το ποσοστό κάλυψης των ενεργειακών αναγκών της εταιρείας με καθαρή ενέργεια ξεπερνά ήδη το 80%, η Netcompany-Intrasoft φιλοδοξεί να αγγίξει το 100% μέσα στο επόμενο έτος.

Ένα από τα πολλά out of office events της Netcompany-Intrasoft.

«Δώρο Αγάπης» από την AB Βασιλόπουλος

Χάρη στην πρωτοβουλία της ΑΒ Βασιλόπουλος, ο αλτρουισμός και η προσφορά γίνονται κομμάτι του εορταστικού μας καλαθιού.

Κάθε χρόνο, όταν πλησιάζουν οι γιορτές, ο αλτρουισμός και η συλλογικότητα βρίσκουν, ευτυχώς, τη θέση τους στην καθημερινότητά μας. Μαζί με τους στολισμούς και τα εορταστικά τραπέζια, το αίσθημα της προφοράς και οι έμπρακτες χειρονομίες αγάπης συμπληρώνουν την εικόνα της χαράς και της ζεστασιάς των Χριστουγέννων. Για έβδομη συνεχή χρονιά, αν κάποιος επισκεφτεί ένα από τα 185 επιλεγμένα καταστήματα ΑΒ καθώς και το AB Eshop, το βλέμμα του θα μαγνητίσει ένα γνώριμο μπλε κουτί με έναν λευκό τίτλο στην καρδιά του: «Δώρο Αγάπης». Πρόκειται για την ομώνυμη πρωτοβουλία της αλυσίδας ΑΒ Βασιλόπουλος η οποία μας καλεί όλους, μαζί με τα ψώνια των εορτών, να κάνουμε τη δική μας πράξη αγάπης, προσφέροντας σε όσους το έχουν ανάγκη. Κάθε «Δώρο Αγάπης» περιλαμβάνει βασικά είδη διατροφής, όπως πένες και τριμμένες τομάτες, μαρμελάδα φράουλα και μπισκότα πτι-μπερ, φαρίνα και σοκολάτα γάλακτος. Έτσι, μόνο με 3,55 ευρώ, μπορούμε όλοι να συμμετάσχουμε σε μια κίνηση αγάπης και συλλογικότητας και να προσφέρουμε οι ίδιοι το Δώρο Αγάπης σε κάποιον που το έχει ανάγκη, ή να το τοποθετήσουμε στο ειδικό καλάθι συγκέντρωσης τροφίμων του καταστήματος ΑΒ, ώστε η ίδια Ο αντίκτυπος και η ΑΒ Βασιλόπουλος να φροντίσει να μεταφερθεί στο τραπέζι και τα χέρια εκείνων που πραγματικά το χρειάζονται. η προσφορά της πρωτοβουλίας, ωστόσο, δεν σταματούν εκεί. Για κάθε Δώρο Αγάπης που αγοράζουμε, η ΑΒ προσφέρει το αντίστοιχο ποσό στην Ένωση «Μαζί για το Παιδί». Η Ένωση ξεκίνησε την ακούραστη λειτουργία της το 1996 και από τότε εργάζεται ασταμάτητα για την ευημερία παιδιών, νέων και οικογενειών που Έτσι, μόνο με 3,55 αντιμετωπίζουν τη φτώχεια, την αναπηρία, την κακοποίηση και την αρρώστια. Υπολογίζεται πως σήμερα η ευρώ μπορούμε όλοι να Ένωση και τα μέλη της προσφέρουν υπηρεσίες σε περισσότερα από 30.000 παιδιά στην Ελλάδα ετησίως. συμμετάσχουμε σε μια κίνηση Έτσι, λοιπόν, χάρη στα Δώρα Αγάπης οι γιορτινές πράξεις αγάπης και φροντίδας συνδυάζονται και μεγεθύαγάπης και συλλογικότητας. νονται. Και είναι βέβαιο πως για έβδομη συνεχόμενη χρονιά η πρόσκληση της ΑΒ Βασιλόπουλος να κάνουμε τη δική μας πράξη αγάπης θα οδηγήσει σε άλλο ένα συγκινητικό κύμα στήριξης και προσφοράς.

•••

68

Με στοχευμένες δράσεις και γνώμονα τη βιωσιμότητα σε όλα τα στάδια της παραγωγικής διαδικασίας και λειτουργίας της, η ΧΗΤΟΣ ΑΒΕΕ θέτει ως στόχο της το μηδενικό περιβαλλοντικό αποτύπωμα.

ΧΗΤΟΣ ΑΒΕΕ: Η βιωσιμότητα στο επίκεντρο της στρατηγικής της ανάπτυξης

ο νερό, η πηγή της ζωής, βρίσκεται στον πυρήνα της βιώσιμης ανάπτυξης. Πρόκειται για ένα συστατικό εξαιρετικά σημαντικό τόσο για την παραγωγή ενέργειας και τροφίμων όσο και για τη δημιουργία υγιών οικοσυστημάτων, την κοινωνική ανάπτυξη και, φυσικά, την ίδια την ανθρώπινη επιβίωση. Έτσι, λοιπόν, δεν πρέπει να μας προκαλεί έκπληξη το γεγονός πως η κορυφαία ελληνική εταιρεία στον κλάδο των εμφιαλωμένων νερών τοποθετεί τη βιώσιμη ανάπτυξη στην καρδιά της λειτουργίας της. Ο λόγος για τη ΧΗΤΟΣ ΑΒΕΕ, μια πρωτοπόρο ελληνική εταιρεία που μετράει πάνω από 65 χρόνια εμπειρίας στον χώρο, επενδύοντας με συνέπεια στη βιώσιμη ανάπτυξη και συνεισφέροντας διαχρονικά στην εθνική και τοπική οικονομία. Τα τελευταία χρόνια η ελληνική επιχείρηση σημειώνει αξιοσημείωτη ανάπτυξη στα μεγέθη της ως αποτέλεσμα της σταθερής εμπορικής στρατηγικής που ακολουθεί, καθώς και των στρατηγικών συνεργασιών και ενεργειών που επιτυγχάνει στην εγχώρια και διεθνή αγορά. Πιο συγκεκριμένα, η ΧΗΤΟΣ ΑΒΕΕ εμφιαλώνει και διακινεί τόσο στην εγχώρια όσο και στη διεθνή αγορά το πολυαγαπημένο φυσικό μεταλλικό νερό ΖΑΓΟΡΙ, το οποίο βρίσκεται στην κορυφή της λίστας των πωλήσεων εμφιαλωμένου νερού στην Ελλάδα, σύμφωνα με την υπηρεσία μέτρησης της AC Nielsen για τη λιανική. Παράλληλα, η εταιρεία εμφιαλώνει και διακινεί το φυσικό μεταλλικό νερό Ζήρεια, ενώ από τις αρχές του χρόνου ανέλαβε και την αποκλειστική εμπορία και διακίνηση του φυσικού μεταλλικού νερού Evian και του φυσικώς αεριούχου φυσικού μεταλλικού νερού Ferrarelle, καθώς και την εμπορία και διακίνηση του συνόλου του προϊοντικού χαρτοφυλακίου της Green Cola Hellas A.E. Η ΧΗΤΟΣ ΑΒΕΕ έχει ενσωματώσει τις αρχές της εταιρικής υπευθυνότητας στην επιχειρηματική της λειτουργία και δραστηριότητα, αναγνωρίζοντας πως η μακρόχρονη ανάπτυξή τους και η ευημερία του κοινωνικού συνόλου μπορούν να επιτευχθούν μόνο μέσω της βιώσιμης ανάπτυξης. Για αυτό επενδύει συνεχώς στον τομέα της πράσινης οικονομίας με στόχο να μειώνει συνεχώς το περιβαλλοντικό της αποτύπωμα και να εξελίσσεται σε συνάρτηση με την προστασία της βιοποικιλότητας και των πολύτιμων οικοσυστημάτων του πλανήτη μας. Πρόκειται για μια δέσμευση που αποδεικνύεται έμπρακτα και διαφαίνεται από το γεγονός πως η ΧΗΤΟΣ ΑΒΕΕ ήταν η πρώτη εταιρεία στον κλάδο της που λάνσαρε την επιστρεφόμενη γυάλινη φιάλη για την αγορά HoReCa. Με στόχο την προστασία του περιβάλλοντος, η ΧΗΤΟΣ ΑΒΕΕ επενδύει στη βιώσιμη ανάπτυξη τόσο μέσα από τη λειτουργία των εγκαταστάσεών της, όσο και μέσα από τα ίδια τα προϊόντα της.

Η παρουσίαση των προϊόντων ΖΑΓΟΡΙ GO GREEN αποτελεί την έμπρακτη δέσμευσή της για τη μείωση του περιβαλλοντικού αποτυπώματος και τη μείωση χρήσης νέου πλαστικού στις συσκευασίες της. Πρώτη στον κλάδο των εμφιαλωμένων νερών, παρουσίασε τη σειρά ΖΑΓΟΡΙ GO GREEN, από 30% ανακυκλωμένο πλαστικό, ενώ προχώρησε σε αυτή την πρωτοβουλία 5 χρόνια νωρίτερα από αυτό που επιβάλλει η ευρωπαϊκή νομοθεσία, αποδεικνύοντας την ευθύνη που έχει αναλάβει απέναντι στους πελάτες και στο περιβάλλον. Πρόκειται για την αρχή της δέσμευσής της για συνεχή μείωση του πλαστικού στο σύνολο των προϊόντων ΖΑΓΟΡΙ. Επίσης είναι η πρώτη εταιρεία στον κλάδο της πανελλαδικά που έχει πιστοποιήσει το Σύστημα Περιβαλλοντικής Διαχείρισης για την παραγωγική διαδικασία των υλικών συσκευασίας r-PET, με τον κορυφαίο Φορέα Επιθεωρήσεων-Πιστοποιήσεων στην Ελλάδα TÜV HELLAS (TÜV NORD), χρησιμοποιώντας πιστοποιημένο ανακυκλωμένο πλαστικό r-PET υψηλής ποιότητας, διαθέτοντας ταυτόχρονα πιστοποιήσεις για το σύνολο των ανακυκλώσιμων υλικών συσκευασίας για όλα τα προϊόντα της.

H XHTOΣ ABEE είναι μέλος των εθνικών συλλογικών συστημάτων ανακύκλωσης υλικών συσκευασίας, ενώ το σύνολο των υλικών συσκευασίας που χρησιμοποιεί είναι πλήρως, 100%, ανακυκλώσιμα υλικά. Επίσης μέρος των πλαστικών βιομηχανικών απορριμμάτων της το προωθεί στην πλατφόρμα αναβαθμιστικής ανακύκλωσης πλαστικών απορριμμάτων «In the loop», και τα απορρίματα αυτά στη συνέχεια επαναχρησιμοποιούνται για την παραγωγή νέων, βιώσιμων προϊόντων, όπως οι σακούλες απορριμμάτων. Παράλληλα, η εταιρεία λαμβάνει συνεχώς μέτρα για τη μείωση του ενεργειακού της αποτυπώματος και την ελαχιστοποίηση των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα, ενώ δεσμεύεται για την αειφόρο χρήση πόρων και την προστασία της βιοποικιλότητας και των οικοσυστημάτων. Στο πλαίσιο του στρατηγικού της πλάνου για τη μείωση του περιβαλλοντικού της αποτυπώματος, από το 2020 εφαρμόζει τεχνολογία χρήσης υβριδικών καυσίμων στο 50% του μεταφορικού της στόλου, μειώνοντας έτσι το ανθρακικό αποτύπωμα της δραστηριότητας μεταφοράς, ενώ σχεδιάζει και τη χρήση ηλεκτροκίνητων οχημάτων για τον στόλο εταιρικών επιβατικών αυτοκινήτων του προσωπικού. Επίσης έχει αντικαταστήσει το σύνολο του φωτισμού της με λάμπες τεχνολογίας LED, ενώ το 100% της ηλεκτρικής ενέργειας που χρησιμοποιεί προέρχεται από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας. Για τη ΧΗΤΟΣ ΑΒΕΕ η επίτευξη της κυκλικότητας στην οικονομία και η συνολική μείωση του ανθρακικού της αποτυπώματος είναι μια παρακαταθήκη για το μέλλον. Και είναι η δική της επένδυση και πρόταση για ένα βιώσιμο μέλλον για όλους, κυρίως όμως για τις επόμενες γενιές.

71

Χάρη σε μια ολιστική και αποτελεσματική διαδικασία ανακύκλωσης, οι μπαταρίες που χρησιμοποιούμε καθημερινά στα αυτοκίνητά μας αλλά και στη βιομηχανική παραγωγή μπορούν να μεταμορφωθούν σε ένα αναπόσπαστο κομμάτι της κυκλικής οικονομίας.

COMBATT: Η ορθή διαχείριση των αποβλήτων μπαταριών αποτελεί παράδειγμα της κυκλικής οικονομίας ρίσκονται στην καρδιά των αυτοκινήτων και των οχημάτων μας, παρέχοντάς τους την απαραίτητη ηλεκτρική ενέργεια ώστε να λειτουργούν αρμονικά τα συστήματα και οι εφαρμογές τους. Εμπεριέχονται σχεδόν σε κάθε μέσο μεταφοράς, από τα λεωφορεία των πόλεων μέχρι τα επιβατικά και φορτηγά πλοία που διασχίζουν καθημερινά τις θάλασσες. Ταυτόχρονα τις συναντά κανείς σε εκατοντάδες χιλιάδες εργοστάσια και βιομηχανικούς χώρους ανά τον κόσμο, καθώς είναι από τους συχνότερους μοχλούς τροφοδότησης των μηχανισμών παραγωγής της σύγχρονης οικονομίας. Οι μπαταρίες είναι πράγματι ένα αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινότητάς μας, από την εφοδιαστική αλυσίδα και την αυτοκινητοβιομηχανία μέχρι τις τηλεπικοινωνίες και τις μεταφορές. Υπολογίζεται πως πάνω από ένα δισεκατομμύριο οχήματα παγκοσμίως κινούνται χάρη σε αυτές. Συνήθως, η αλληλεπίδρασή μας με αυτές περιορίζεται στα συνεργεία των αυτοκινήτων, καθώς, όταν ο κύκλος ζωής τους φτάσει στο τέλος του, τα επισκεπτόμαστε για να τις αλλάξουμε. Τι συμβαίνει, όμως, με τις παλιές μπαταρίες μολύβδου που αφήνουμε πίσω μας; Μπορούν άραγε να γίνουν κομμάτι της κυκλικής οικονομίας που απαιτούν τα πρότυπα ενός βιώσιμου μέλλοντος; Η απάντηση είναι ένα τρανταχτό «ναι», καθώς, αν τις διαχειριστούμε σωστά, οι μπαταρίες μολύβδου αποτελούν την επιτομή της κυκλικής οικονομίας και μπορούν να ανακυκλωθούν 100 %. Εκεί είναι, λοιπόν, που αναλαμβάνει δράση το πανελλαδικό δίκτυο της COMBATT. Από το 2014, που ξεκίνησε τις δραστηριότητές της, η COMBATT λειτουργεί ως ένα συλλογικό σύστημα αποβλήτων μπαταριών οχημάτων και βιομηχανίας, έχοντας οικοδομήσει ένα εκτεταμένο δίκτυο με περισσότερους από 60 αδειοδοτημένους συνεργάτες που καλύπτει το σύνολο της χώρας. Σε αυτούς περιλαμβάνονται συλλέκτες, που επισκέπτονται αδιάκοπα συνεργεία και ηλεκτρολογεία αυτοκινήτων, λιμάνια και βιομηχανικούς χώρους για να συγκεντρώσουν τις παλιές μπαταρίες, αποθηκευτές που διαχειρίζονται προσωρινά τα επικίνδυνα απόβλητα, και φυσικά μονάδες ανακύκλωσης που τις επεξεργάζονται ώστε να ανακτήσουν τα υλικά που θα δημιουργήσουν νέες μπαταρίες. Σκοπός όλων των συνεργατών της COMBATT είναι η προώθηση της αποτελεσματικής, σύννομης και περιβαλλοντικά βέλτιστης διαχείρισης των αποβλήτων μπαταριών για την επίτευξη των εθνικών στόχων στο πλαίσιο του οράματος ενός πράσινου και βιώσιμου αύριο.

Από πολλές απόψεις, η ανακύκλωση της μπαταρίας είναι η επιτομή της κυκλικής οικονομίας, πόσο μάλλον όταν, χάρη στη μέθοδο της COMBATT, ο κύκλος ζωής τους μπορεί να είναι απεριόριστος.

73 Ο μόλυβδος είναι εξαιρετικά χρήσιμος σε αμέτρητες παραγωγικές διεργασίες και εφαρμογές και παράλληλα έχει τη δυνατότητα να ανακυκλώνεται συνεχώς αλλά από την άλλη, αν δεν τον διαχειριστεί κανείς με τις κατάλληλες διαδικασίες και δεδομένου ότι είναι βαρύ και ιδιαίτερα τοξικό μέταλλο, θα μπορούσε να είναι ιδιαίτερα επικίνδυνος για το περιβάλλον και τον ανθρώπινο οργανισμό. Αφού λοιπόν μεταφερθούν με ασφάλεια στα εργοστάσια ανακύκλωσης από τους συνεργάτες της COMBATT, οι παλιές μπαταρίες μολύβδου διαχωρίζονται στα πλαστικά και μολύβδινα τμήματά τους και έπειτα τα πλέγματα, η ενεργή ύλη και οι πόλοι της μπαταρίας ανακυκλώνονται και επαναχρησιμοποιούνται για την παραγωγή νέων μπαταριών και μολύβδινων υλικών. Όλες οι απαραίτητες εργασίες πραγματοποιούνται με βάση τα διεθνή και εθνικά πρότυπα και τις επιταγές της ευρωπαϊκής και ελληνικής νομοθεσίας. Οι αριθμοί μιλούν από μόνοι τους και είναι εντυπωσιακοί: μόλις τα τελευταία οκτώ χρόνια το δίκτυο της COMBATT έχει διαχειριστεί περισσότερους από 150.000 τόνους αποβλήτων μπαταριών μολύβδου-οξέος. Ταυτόχρονα, όλα αυτά τα χρόνια με σύνθημα «Η συμβολή σου μετράει» η COMBATT έχει πραγματοποιήσει δεκάδες δράσεις ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης πολιτών και επαγγελματιών του κλάδου για τους εθνικούς στόχους και τα οφέλη της ανακύκλωσης. Το έργο της COMBATT, λοιπόν, είναι ένα συναρπαστικό case study των αρχών της κυκλικής οικονομίας. Στις μέρες μας η ανάγκη για παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από ανανε-

ώσιμες πηγές αυξάνεται. Ταυτόχρονα η ηλεκτροκίνηση γίνεται επιτακτική επιλογή. Για την κάλυψη αυτών των νέων αναγκών εκτός από τις μπαταρίες μολύβδου-οξέος στην αγορά μπαίνουν πλέον δυναμικά οι μπαταρίες ιόντων λιθίου που αποτελούν την καρδιά των ηλεκτρικών αυτοκινήτων και των συστημάτων αποθήκευσης ενέργειας. Προβλέπεται ότι η παγκόσμια ανάγκη για μπαταρίες θα αυξηθεί 14 φορές το 2030 σε σχέση με το 2018. Και ταυτόχρονα οι ποσότητες των αποβλήτων μπαταριών λιθίου από 465.000 τόνους το 2020 εκτιμάται ότι θα αυξηθούν σε 1.344.000 τόνους το 2025 και σε 2.619.000 τόνους το 2030. Η COMBATT έχει ήδη εντάξει στις δραστηριότητές της τις μπαταρίες λιθίου, παρακολουθεί από κοντά τις εξελίξεις και συνεργάζεται στενά τόσο με τον Ελληνικό Οργανισμό Ανακύκλωσης και το υπουργείο Περιβάλλοντος όσο και με τους αρμόδιους φορείς της αγοράς μπαταριών για την προετοιμασία και εφαρμογή όλων των απαραίτητων διαδικασιών και πρακτικών που θα επιτρέψουν την ορθή, ασφαλή και αποτελεσματική διαχείριση του νέου αποβλήτου. Οι μπαταρίες είναι το κλειδί για ένα μέλλον με χαμηλές εκπομπές άνθρακα και συμβάλλουν σημαντικά στην προσπάθεια για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής. Η ορθή διαχείριση των αποβλήτων μπαταριών που βασίζεται στις αρχές της κυκλικής οικονομίας συμβάλλει στην εξοικονόμηση των φυσικών πόρων, στην προστασία του φυσικού περιβάλλοντος, στη διασφάλιση της δημόσιας υγείας και στηρίζει τη βιώσιμη ανάπτυξη. Οι μπαταρίες μπορούν να «φορτίσουν» ένα βιώσιμο μέλλον και η COMBATT εργάζεται για την αποτελεσματική ανακύκλωσή τους.

Η ορθή διαχείριση των αποβλήτων των μπαταριών μολύβδου δεν συμβάλλει απλώς στην εξοικονόμηση των πόρων αλλά και στην προστασία του φυσικού περιβάλλοντος και στη διασφάλιση της δημόσιας υγείας.

Έχοντας υπηρετήσει την ελληνική φιλοξενία για περισσότερο από 50 χρόνια, η εταιρεία επενδύει συνεχώς στους νέους εργαζομένους, φιλοδοξώντας να ενδυναμώσει μια νέα γενιά ξενοδοχοϋπαλλήλων που θα πάρουν τη σκυτάλη με προορισμό ένα πιο βιώσιμο μέλλον.

bluegr: Η επιτυχία μιας τουριστικής επιχείρησης είναι οι άνθρωποί της

εν υπάρχει πιο αντιπροσωπευτικό μέτρο αξιολόγησης μιας υγιούς επιχείρησης από ένα χαρούμενο και διαρκώς εξελισσόμενο ανθρώπινο δυναμικό. Και δεν υπάρχει τομέας που να αναδεικνύει περισσότερο τη σημασία αυτής της φιλοσοφίας από τον τουρισμό, ίσως τον σημαντικότερο πνεύμονα του ελληνικού επιχειρείν. Βασικό συστατικό της φιλοξενίας είναι η ανθρώπινη επαφή και ένας ευχαριστημένος από τις εργασιακές συνθήκες ξενοδοχοϋπάλληλος συμβάλλει σε μεγάλο βαθμό στην άνοδο της ποιότητας αυτής της επαφής με τον πελάτη και συνεπώς του τουριστικού προϊόντος. Στον απόηχο δύο τουριστικών σεζόν, κατά τη διάρκεια των οποίων η έλλειψη προσωπικού –αποτέλεσμα μιας πολυπαραγοντικής συνθήκης– έλαβε παγκόσμιες διαστάσεις, αποτελώντας πρόκληση, η ανάδειξη θετικών προτύπων στον χώρο του ελληνικού τουρισμού είναι διπλά σημαντική. Ένα από αυτά είναι η bluegr Hotels and Resorts, η οποία για διάστημα μεγαλύτερο των πενήντα χρόνων υπηρετεί τον ελληνικό τουρισμό μέσα από παγκόσμιας κλάσης ξενοδοχεία και μια πιστή και αφοσιωμένη ομάδα υπαλλήλων που προσφέρουν υψηλό επίπεδο φιλοξενίας. Τα τρία θέρετρα που διαθέτει στην Κρήτη, το Minos Beach Αrt Ηotel, το Minos Palace Hotels & Suites και το Candia Park Village, βρίσκονται σε μια μοναδική τοποθεσία στον γραφικό κόλπο του Μιραμπέλο, κοντά στον Άγιο Νικόλαο και στην Ελούντα, και είναι παγκοσμίως γνωστά για τις ανέσεις που προσφέρουν στους επισκέπτες τους απ’ όλο τον κόσμο. Παράλληλα, το Life Gallery Athens, το κομψό boutique design ξενοδοχείο πέντε αστέρων που βρίσκεται στην Αθήνα, και το Sunprime Miramare Park Suites & Villas στη Ρόδο προσφέρουν με τη σειρά τους δυο διαφορετικές, αλλά εξίσου ασυναγώνιστες εκδοχές άνεσης και υψηλής αισθητικής. Στην καρδιά της επιτυχίας της bluegr Hotels and Resorts, ωστόσο, βρίσκεται το ανθρώπινο δυναμικό της κι αυτό γιατί, όπως εξηγούν τα ηγετικά της στελέχη, «οι άνθρωποί μας είναι η ψυχή της εταιρείας μας, οι πρεσβευτές της αποστολής και του οράματός μας για άριστες υπηρεσίες φιλοξενίας. Η μακρόχρονη αφοσίωσή τους είναι για εμάς η μεγαλύτερη επιβράβευση που παίρνουμε ως τουριστική επιχείρηση». Πρόσφατα, μάλιστα, η εταιρεία απέκτησε και την πιστοποίηση Great Place 2 Work, τεκμηριώνοντας το υψηλό επίπεδο του εργασιακού περιβάλλοντος και της επαγγελματικής κουλτούρας που καλλιεργεί στα καλαίσθητα ξενοδοχεία της. Στην προσέγγιση ανθρώπινου δυναμικού που φιλοδοξεί να ακολουθεί πιστά η bluegr Hotels and Resorts δεν υπάρχει σημαντικότερο χαρακτηριστικό από την επένδυση στους νέους ανθρώπους. Η εταιρεία δίνει έμφαση

Εξελισσόμαστε και βελτιωνόμαστε ακολουθώντας το ρητό των Στωικών: Αν είμαστε αυτό που κάνουμε επανειλημμένα, τότε η αριστεία δεν είναι πράξη, αλλά συνήθεια.

PHOTO: ©GIORGOS SFAKIANAKIS

Οι πιο μεγάλες αρετές δεν μπορεί παρά να είναι οι πιο χρήσιμες στους άλλους.

-Αριστοτέλης

στην εξέλιξη των ανθρώπων που απασχολεί, γεγονός που αποδεικνύεται και από τη μακροχρόνια συνεργασία της με την πλειοψηφία των εργαζομένων. Ταυτόχρονα επιδιώκει να προσελκύει συνεχώς νέους ανθρώπους που εμπλουτίζουν το εργασιακό περιβάλλον με το ταλέντο και το μεράκι τους. Πρόσφατα, η επιχείρηση θέσπισε τον θεσμό του «Rising Star», αναγνωρίζοντας νέα παιδιά με όραμα, που διαπρέπουν, ενώ παράλληλα, μέσω προγραμμάτων πρακτικής άσκησης, προσφέρει κάθε χρόνο ευκαιρίες σε φοιτητές που θέλουν να αποκτήσουν εμπειρία στον χώρο των ξενοδοχείων. Παράλληλα, η bluegr Hotels and Resorts επιβραβεύει την πρωτοβουλία και την καλή προσπάθεια με δεκάδες ευκαιρίες ανέλιξης. Μερικές από τις πρακτικές που εφαρμόζει είναι, μεταξύ άλλων, διαγωνισμοί ιδεών στα διάφορα τμήματά της που αναζητούν καινοτόμες λύσεις, τα βραβεία του «υπαλλήλου» και της «ομάδας του μήνα» που ανταμείβουν την καλή δουλειά, αλλά και αναβαθμίσεις σύμφωνα με το αξιοκρατικό σύστημα αξιολόγησης και απόδοσης που εφαρμόζει κάθε χρόνο στο προσωπικό της. Στόχος είναι να αποδεικνύει συνεχώς πως ο τουρισμός δεν προσφέρει μόνο εποχική απασχόληση αλλά αποτελεί έναν τομέα καριέρας και έναν βασικό πυλώνα της εθνικής μας οικονομίας που έχει ανάγκη από τις φρέσκες ιδέες και τις καινοτόμες προτάσεις των νέων, ανταμείβοντάς τους με μακροχρόνιες ευκαιρίες για απασχόληση και εξέλιξη.

Ολοκληρώνοντας την προσέγγισή της στο ανθρώπινο δυναμικό, δίπλα στην επένδυση στους νέους και τις ευκαιρίες ανέλιξης η bluegr Hotels and Resorts φροντίζει πάντα να τοποθετεί την αλληλεγγύη. Φέτος τον Οκτώβριο, σε συνεργασία με το Ίδρυμα Γεωργίου & Αριστέας Μαμιδάκη, η εταιρεία διοργάνωσε την πρωτοβουλία «Εβδομάδα Εθελοντισμού», ενθαρρύνοντας το προσωπικό της να συμμετάσχει σε δράσεις αγάπης και προσφοράς. Από τη συνεργασία με το We4All, χάρη στην οποία πραγματοποιήθηκαν ενημερώσεις σε σχολεία και καθαρισμοί δασικών εκτάσεων, μέχρι το κοινό έργο με την εθελοντική ομάδα We Dive We Clean, κατά την οποία συλλέχθηκαν τόνοι σκουπιδιών από τον βυθό της μαρίνας του Αγίου Νικολάου, οι δράσεις του εθελοντισμού των ανθρώπων της πραγματικά προκαλούν συγκίνηση. Στον κατάλογο των πρωτοβουλιών εταιρικής κοινωνικής ευθύνης προστίθεται και η εθελοντική αιμοδοσία που πραγματοποιήθηκε για δεύτερη συνεχόμενη χρονιά με εντυπωσιακή προσέλευση των ανθρώπων της bluegr Hotels and Resorts, χάρη στους οποίους συλλέχθηκαν περίπου 70 φιάλες αίμα. «Στόχος μας είναι να δημιουργήσουμε και να ενδυναμώσουμε μια νέα γενιά ξενοδοχοϋπαλλήλων που θα πάρουν τη σκυτάλη για ένα βιώσιμο μέλλον», εξηγούν τα στελέχη της bluegr Hotels and Resorts. «Να αφήσουμε, μέσα από τις δράσεις μας και τους ανθρώπους μας, ένα αποτύπωμα βιωσιμότητας σε όλα τα επίπεδα: περιβαλλοντικό, κοινωνικό, και οικονομικό».

75

Μια πρωτοβουλία για τις μέλισσες με σύνθημα «Κάνε την αρχή» φέρνει ελπίδα και αποτέλεσμα μετά την καταστροφική πυρκαγιά.

Beegin: Πώς η Εndless EC στηρίζει έμπρακτα τους μελισσοκόμους της Β. Εύβοιας

κόσμος των μελισσών εξακολουθεί μέχρι σήμερα να συναρπάζει τους ερευνητές, αλλά παράλληλα και να τους ανησυχεί. Η εύθραυστη ισορροπία του οικοσυστήματος εντείνει τους φόβους για τη βιωσιμότητα του σημαντικότερου επικονιαστή στον πλανήτη. Το ότι είναι απαραίτητη η προσπάθεια όλων για την προστασία και την υποστήριξη των πληθυσμών τους θεωρείται δεδομένο. Στην Ελλάδα, ειδικά σε περιοχές όπως η βόρεια Εύβοια που έχουν πληγεί, η οποιαδήποτε πρωτοβουλία μπορεί να αντισταθμίσει τη ζημιά είναι εξαιρετικά σημαντική. Το Beegin είναι μια από τις πιο ξεχωριστές πρωτοβουλίες που ξεκίνησε χάρη στην εταιρεία Endless EC και έχει ήδη αρχίσει να αποδίδει καρπούς αειφορίας.

Η ιδέα και τα πρώτα αποτελέσματα

Η Endless EC αποφάσισε αρχικά να αναδείξει το μέγεθος της καταστροφής στη βόρεια Εύβοια και στη συνέχεια να κάνει την πρώτη έμπρακτη κίνηση υποστήριξης με αποδέκτες τους μελισσοκόμους. Σε συνεργασία με ειδικούς από το Ινστιτούτο Οικολογικής Γεωργίας ΔΗΩ δημιουργήθηκε το beegin.gr, το οποίο έβαλε στόχο να προσφέρει στρατηγική υποστήριξη με αισιόδοξη διάθεση, ώστε η προσπάθεια να έχει αποτέλεσμα. Τα στοιχεία δείχνουν πως από την πυρκαγιά χάθηκαν τουλάχιστον 10.000 μελισσοσμήνη και μαζί τους φυτικά είδη που θρέφουν τις μέλισσες, μια έλλειψη που τα επόμενα δύο χρόνια θα είναι ορατή. Πέρα από την απώλεια των μελισσών, η πυρκαγιά ήταν καταστροφική και για εκατοντάδες μελισσοκόμους που έχασαν χιλιάδες τόνους παραγωγής και πολύτιμο εξοπλισμό. Αυτοί οι αριθμοί είναι από μόνοι τους ενδεικτικοί του πόση προσπάθεια πρέπει να καταβληθεί. Έτσι προέκυψε ο στόχος του Beegin, που είναι να γίνει μια συντονισμένη προσπάθεια για προσφορά ολοκληρωμένης βοήθειας σε μελισσοκόμους, ώστε να ανακάμψει η μελισσοκομία στη βόρεια Εύβοια. Μέσω αυτού έχουν εξασφαλιστεί καινούργιες κυψέλες για τους μελισσοκόμους που υπέστησαν τις μεγαλύτερες ζημιές, ενώ το σχέδιο περιλαμβάνει αποκατάσταση του πληθυσμού των μελισσών, μελισσοτροφές που θα καλύψουν την έλλειψη φυσικής τροφής και τις πολύ σημαντικές βασίλισσες που θα εξασφαλίσουν το μέλλον για τα μελίσσια.

«Ο στόχος μας είναι τριπλός: να στηρίξουμε τους ανθρώπους της περιοχής, τις μέλισσες και, τελικά, τη φυσική αναγέννηση των δασών».

Εύη Οικονόμου, Head Of Marketing & Modern Trade της Endless EC.

77 Κάνε την αρχή - Γίνε μέρος της λύσης

Το Beegin είναι μια προσπάθεια εξ ολοκλήρου αφιερωμένη στη φύση με στόχο να ενισχυθεί μεθοδικά η ανάκαμψή της, χωρίς ωστόσο να παρεμποδιστεί η αρμονική λειτουργία της. «Ο στόχος μας είναι τριπλός: να στηρίξουμε τους ανθρώπους της περιοχής, τις μέλισσες και, τελικά, τη φυσική αναγέννηση των δασών, για την οποία είναι υπεύθυνες οι μέλισσες! Όσο περισσότερες μέλισσες δραστηριοποιηθούν ξανά στο φυσικό περιβάλλον της βόρειας Εύβοιας τόσο συντομότερα θα μπορέσει η φύση να ισορροπήσει από μόνη της και να “ανθίσει” και πάλι, που είναι και ο τελικός στόχος του Beegin», εξηγεί η Εύη Οικονόμου, Head Of Marketing & Modern Trade της Endless EC. Ο σκοπός αυτός μπορεί να δυναμώσει ακόμη περισσότερο με τη συμμετοχή όλων. Στην ιστοσελίδα beegin.gr μπορεί ο καθένας να γίνει μέρος της λύσης μέσω του button «Δράσε τώρα!». Η πρωτοβουλία απέκτησε πρόσφατα και δικό της προϊόν, μέσω του οποίου το καταναλωτικό κοινό μπορεί εύκολα και άμεσα να δείξει την υποστήριξή του. Η ειδική οικολογική συσκευασία Giant Love «ντύθηκε» στα έντονα χρώματα του Beegin, άλλαξε το όνομά της σε «Bee Love» και με κάθε αγορά από τα σούπερ-μάρκετ και άλλα σημεία πώλησης προσφέρει μέρος των εσόδων της στη δράση για την αποκατάσταση της μελισσοκομίας της βόρειας Εύβοιας. Το Beegin έκανε έτσι την αρχή για να επιστρέψουν οι μέλισσες στην περιοχή και μαζί τους ένας πιο πράσινος κόσμος! «Μέχρι στιγμής βλέπουμε μεγάλη ανταπόκριση του κόσμου, κάτι που μας κάνει χαρούμενους και αισιόδοξους για το μέλλον της πρωτοβουλίας και της βοήθειας που μπορούμε να προσφέρουμε. Το site του Beegin έχει όλο και πιο πολλούς επισκέπτες, οι δωρεές αυξάνονται και είμαστε χαρούμενοι που οι συνάνθρωποί μας ευαισθητοποιούνται, θέλουν να στηρίξουν τον σκοπό και το κάνουν έμπρακτα. Και δεν σταματάμε εδώ! Σχεδιάζουμε πολλές πρωτότυπες και αποτελεσματικές ενέργειες που θα φέρουν ακόμη πιο πολλούς συμμάχους στο πλευρό μας. Πιστεύουμε πολύ στον σκοπό του Beegin, βλέπουμε το αποτέλεσμα της βοήθειας που έχουμε προσφέρει μέχρι στιγμής και θα συνεχίσουμε πραγματικά και σταθερά να στηρίζουμε τη βόρεια Εύβοια και τους ανθρώπους της με κάθε τρόπο. Και γι’ αυτό χρειαζόμαστε την υποστήριξη όλων!», λέει η Εύη Οικονόμου.

Η πρωτοποριακή πρωτοβουλία που ξεκίνησε στη Ραφήνα σε συνεργασία με την BAT Hellas, την Aegean Rebreath, τον δήμο Ραφήνας-Πικερμίου και τον Οργανισμό Λιμένος Ραφήνας κατάφερε να περιορίσει τα αποτσίγαρα κατά 64% μέσα σε έναν χρόνο.

«Μικρές Πράξεις, Μεγάλα Εγκλήματα»: Εντυπωσιακά αποτελέσματα στη μείωση των αποτσίγαρων

να από τα πιο σύνθετα και επίμονα προβλήματα στις παραθαλάσσιες περιοχές αφορά, αναμφίβολα, τη συστηματική απόρριψη των αποτσίγαρων στο φυσικό περιβάλλον. Πόσοι από εμάς δεν έχουμε επισκεφτεί κάποια μαγευτική παραλία μονάχα για να εκπλαγούμε από τον αριθμό των γοπών που συναντάμε κρυμμένες στην άμμο που μας περιβάλλει. Αυτή την πρόκληση θέλησε να αντιμετωπίσει κατά μέτωπο η BAT Hellas, υιοθετώντας για πρώτη φορά το περιβαλλοντικό πρόγραμμα «Μικρές Πράξεις, Μεγάλα Εγκλήματα» στην περιοχή της Ραφήνας, σε συνεργασία με τον οργανισμό Aegean Rebreath, τον δήμο Ραφήνας-Πικερμίου, τον Οργανισμό Λιμένος Ραφήνας και την κοινωνία των πολιτών. Τα αποτελέσματα της δράσης της εταιρείας, μάλιστα, ξεπέρασαν κάθε προσδοκία: η εφαρμογή του προγράμματος συνέβαλε στη μείωση-ρεκόρ των αποτσίγαρων που βρέθηκαν στο έδαφος της περιοχής μέσω της χρήσης υψηλής τεχνολογίας δορυφορικών συστημάτων και αλγορίθμου τεχνητής νοημοσύνης, σε ποσοστό που άγγιξε το 64% σε διάστημα μόλις ενός έτους. Πιο συγκεκριμένα, το διάστημα Οκτωβρίου 2021-Οκτωβρίου 2022, οι δορυφορικές μετρήσεις έδειξαν αξιοσημείωτες ποσοστιαίες μεταβολές σε κομβικά σημεία της Ραφήνας, στην κεντρική πλατεία της πόλης, στο λιμάνι, και στην κεντρική παραλία. Παράλληλα, στο πλαίσιο του προγράμματος που υιοθέτησε η BAT Hellas υλοποιήθηκαν ποικίλες συμπληρωματικές δράσεις, όπως η ειδική σηματοδότηση για την ευαισθητοποίηση των κατοίκων και των επισκεπτών της περιοχής. Εξίσου σημαντική ήταν και η τοποθέτηση ειδικά σχεδιασμένων συλλεκτήρων, η οποία συντέλεσε στη συλλογή περισσοτέρων από 70.000 αποτσίγαρων. Έπειτα από την εξαιρετικά επιτυχημένη εφαρμογή του προγράμματος στη Ραφήνα, η BAT Hellas έστρεψε την προσοχή της στην επέκταση της αποτελεσματικής πρωτοβουλίας. Σήμερα, η πρωτοβουλία «Μικρές Πράξεις, Μεγάλα Εγκλήματα» επεκτείνεται στη νησιωτική Ελλάδα, πιο συγκεκριμένα στη Νάξο, ενώ αξίζει να σημειωθεί πως η εφαρμογή της στις Κυκλάδες βρίσκεται πλέον υπό την αιγίδα του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας.

Το πρόγραμμα της BAT Hellas πλέον επεκτείνεται και στις Κυκλάδες, με περιοχή εφαρμογής το νησί της Νάξου.

79 Μέσα σε λίγους μήνες το πρωτοποριακό και διαδραστικό πρόγραμμα εταιρικής κοινωνικής ευθύνης κατόρθωσε να αποσπάσει μια σειρά από σημαντικές διακρίσεις που αναγνωρίζουν τον αντίκτυπό του και ταυτόχρονα προάγουν τη σημασία των συνεργειών καθώς και το μήνυμα πως η περιβαλλοντική προστασία μάς αφορά πλέον όλους, τόσο τις εταιρείες όσο και τους καταναλωτές. Συγκεκριμένα, η Aegean Rebreath και η BAT Hellas διακρίθηκαν με τρία χρυσά βραβεία στα Hellenic Responsible Business Awards 2022, ενώ παράλληλα το πρόγραμμα έλαβε βραβείο για την προστασία του περιβάλλοντος στο πλαίσιο των Green Awards που απονεμήθηκαν στο Thessaloniki Metropolitan Summit, καθώς και το βραβείο Περιβαλλοντικής Αριστείας στα Environmental Awards 2022. «Είμαστε εξαιρετικά υπερήφανοι για το πρόγραμμα “Μικρές Πράξεις, Μεγάλα Εγκλήματα”», δηλώνει με περηφάνια ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της BAT Hellas, κ. Vitalii Kochenko. «Αποτελεί έμπρακτο παράδειγμα βιωσιμότητας, αφού έχει καταφέρει με την εφαρμογή του να δημιουργήσει σημαντικό θετικό αντίκτυπο στο περιβάλλον και ταυτόχρονα με αυτόν τον τρόπο να συμβάλει στο όραμα της ΒΑΤ Hellas για ένα καλύτερο αύριο». Έτσι, λοιπόν, η ΒΑΤ δεσμεύεται να δημιουργήσει ένα καλύτερο αύριο για τους ενήλικους καταναλωτές, για την κοινωνία και για τους ανθρώπους της εταιρείας μέσα από την επιχειρηματική δραστηριότητά της, διασφαλίζοντας ότι η βιωσιμότητα βρίσκεται πάντα στην πρώτη γραμμή και στο επίκεντρο των ενεργειών της.

Χάρη στους ειδικά σχεδιασμένους συλλεκτήρες, τουλάχιστον 70 χιλιάδες αποτσίγαρα δεν κατέληξαν στο φυσικό περιβάλλον.

Ολυμπία Οδός: Η καινοτομία στην υπηρεσία της βιώσιμης ανάπτυξης Φροντίζεις να ανακυκλώνεις. Δεν αφήνεις το νερό να τρέχει όταν πλένεις τα δόντια σου. Αποφεύγεις τις πτήσεις, όποτε μπορείς. Έχεις διαλέξει το αυτοκίνητό σου με βασικό κριτήριο την κατανάλωση και είσαι έτοιμος για το επόμενο οδικό σου ταξίδι, γνωρίζοντας πως έχεις κάνει ό,τι μπορείς για να γίνουν οι διαδρομές σου όσο πιο πράσινες γίνεται. Έχεις σκεφτεί όμως ποτέ πόσο μεγάλη διαφορά μπορεί να κάνει η διαδρομή που θα επιλέξεις;

Με υπευθυνότητα και σεβασμό προς το περιβάλλον και την προσπάθειά σου, και στόχο την ενεργειακή ουδετερότητα έως το 2025, η Ολυμπία Οδός καινοτομεί, αλλάζοντας τα δεδομένα στη βιώσιμη κινητικότητα. Μέσα από ένα πολυεπίπεδο πλάνο βιώσιμης ανάπτυξης που διέπει το εύρος των λειτουργιών της έχει καταφέρει ήδη να μειώσει την κατανάλωση ενέργειας στην Κακιά Σκάλα κατά 60% και στην Περιμετρική Πατρών κατά 80%. Το ανθρακικό της αποτύπωμα παράλληλα έχει μειωθεί κατά 60%, με 4.000 τόνους διοξειδίου του άνθρακα να μην καταλήγουν πλέον στην ατμόσφαιρα κάθε χρόνο. Η πρώτη καινοτομία που έκανε την Ολυμπία Οδό να ξεχωρίσει ήταν η εφαρμογή του συστήματος χιλιομετρικών χρεώσεων HYBRID. Το σύστημα, το οποίο εφαρμόστηκε για πρώτη φορά στη χώρα, βελτιώνει την οδηγική εμπειρία και συμβάλλει στη μείωση των εκπομπών αέριων ρύπων. Έπειτα, ήδη από το 2018 τα συμβατικά φωτιστικά σε 17 σήραγγες του αυτοκινητόδρομου αντικαταστάθηκαν με νέα φώτα τεχνολογίας LED, ενώ το 2021 πραγματοποιήθηκε και μέτρηση του ανθρακικού αποτυπώματος της οδού, ώστε ο περιβαλλοντικός σχεδιασμός των επόμενων χρόνων να γίνει βάσει δεδομένων. Αξίζει να σημειωθεί ότι, εκτός από την εντυπωσιακή μείωση της ενεργειακής κατανάλωσης και του αποτυπώματος του άνθρακα, η ηλεκτρική ενέργεια που η Ολυμπία Οδός καταναλώνει προέρχεται από 100% ανανεώσιμες πηγές. Μάλιστα, επόμενος στόχος είναι να εγκατασταθούν φωτοβολταϊκά πάρκα κατά μήκος της Οδού, ώστε ο αυτοκινητόδρομος να καταστεί ως έναν βαθμό και ενεργειακά ανεξάρτητος. Ταυτόχρονα, βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη η επόμενη φάση της αντικατάστασης των συμβατικών φωτιστικών με LED στα ανοιχτά τμήματα του αυτοκινητόδρομου. Υιοθετώντας τις τελευταίες τεχνολογικές εξελίξεις στον τομέα της, η Ολυμπία Οδός έχει αναπτύξει και υλοποιεί πιλοτικά από το 2019 το πρόγραμμα Smart Tunnel, βάζοντας το Ιnternet of Τhings στην υπηρεσία διαχείρισης του αυτοκινητόδρομου. Το πρόγραμμα χρησιμοποιεί αισθητήρες για να συλλέξει δεδομένα ώστε να εξοπλίσει τις σήραγγες αλλά και τις περιβαλλοντικές και ατμοσφαιρικές συνθήκες στο εσωτερικό τους, τις οποίες έπειτα διαβιβάζει στο cloud. Από εκεί προκύπτουν αναλυτικές αξιολογήσεις για τη συντήρηση του εξοπλισμού, τη θερμοκρασία, την υγρασία ή την ποιότητα του αέρα. Με αυτό τον τρόπο μπορούν να εντοπιστούν και να επιλυθούν προβλήματα πριν γίνουν αντιληπτά από το ανθρώπινο μάτι. Το Smart Tunnel, το οποίο αναμένεται να επεκταθεί σε 4 ακόμη σήραγγες, βελτιώνει την ασφάλεια των χρηστών και των εργαζομένων στην Οδό. Παράλληλα, αναβαθμίζει το επίπεδο εξυπηρέτησης, εξοικονομώντας πόρους και εξασφαλίζοντας ότι ο εξοπλισμός των σηράγγων συντηρείται σωστότερα και δεν Μέσα από ένα πολυεπίπεδο πλάνο θα χρειαστεί αντικατάσταση πριν κλείσει τον πραγματικό κύκλο ζωής του. Με το βλέμμα στραμμένο σε βιώσιμης ανάπτυξης που διέπει ένα μέλλον πιο βιώσιμο για τις οδικές μεταφορές, η Ολυμπία Οδός συνεχίζει να καινοτομεί, υιοθετώντας το εύρος των λειτουργιών της τις πιο σύγχρονες τεχνολογίες, και να επενδύει σε έργα προστιθέμενης αξίας, όχι μονάχα για τον άνθρωπο έχει καταφέρει ήδη να μειώσει και την κοινωνία, αλλά και για τον ίδιο τον πλανήτη μας. Με στόχο την ενεργειακή ουδετερότητα έως το την κατανάλωση ενέργειας στην 2025, το μοντέλο του πράσινου αυτού αυτοκινητόδρομου μάς υπενθυμίζει πως η βιώσιμη ανάπτυξη, όπως Κακιά Σκάλα κατά 60% και στην άλλωστε και η προστασία του περιβάλλοντος, δεν αφορά μόνο τις εταιρείες αλλά μας συμφέρει όλους. Περιμετρική Πατρών κατά 80%.

•••

Με γνώμονα την ενεργειακή ουδετερότητα έως το 2025, η Ολυμπία Οδός βάζει τον δρόμο του πράσινου μέλλοντος στον χάρτη.

Της Ελένης Δήμα

80

Ο Νίκος Μπίρης, Senior HR Business Partner της Hellas Gold και υπεύθυνος Εκπαίδευσης του παραρτήματος Βορείου Ελλάδος του Συνδέσμου Διοίκησης Ανθρώπινου Δυναμικού Ελλάδας, μιλά για το πώς η διαφορετικότητα και η συμπεριληπτικότητα αποτελούν σήμερα βασικούς πυλώνες μιας μέχρι πρότινος ανδροκρατούμενης βιομηχανίας.

81

Συμπερίληψη και διαφορετικότητα στην καρδιά του ελληνικού μεταλλευτικού κλάδου Σε σχέση με μερικά χρόνια πριν, η διαφορετικότητα, η ισότητα και η ασφάλεια βρίσκονται πλέον στο προσκήνιο και οι επιχειρήσεις έχουν στρέψει το ενδιαφέρον τους προς αυτή την κατεύθυνση. Στο πλαίσιο αυτό, δομούν αποτελεσματικές πολιτικές προκειμένου να διασφαλίσουν αφενός την επιχειρηματική τους συνέχεια και αφετέρου την ουσιαστική προστασία του ανθρώπινου δυναμικού τους. Αυτοί ακριβώς είναι οι κεντρικοί πυλώνες της φιλοσοφίας της Ελληνικός Χρυσός. H στρατηγική της εταιρείας είναι να παρέχει ένα ασφαλές, συμπεριληπτικό και καινοτόμο περιβάλλον εργασίας που εκτιμά τη διαφορετικότητα, την προσωπική ανάπτυξη και την καινοτομία. Γι’ αυτόν τον σκοπό η εταιρεία επενδύει διαχρονικά στη μακροπρόθεσμη ανάπτυξη των εργαζομένων, στη διαρκή εκπαίδευση και εξέλιξή τους και στη βελτίωση των πρακτικών απασχόλησης, διασφαλίζοντας ένα θετικό εργασιακό περιβάλλον που καλλιεργεί μια κουλτούρα υψηλής απόδοσης και αξιοκρατίας. Είναι ιδιαίτερα σημαντικό μια εταιρεία που απασχολεί σήμερα περισσότερους από 1.500 εργαζόμενους να αναλαμβάνει δράση ώστε να προάγει την ίση μεταχείριση, να σέβεται το δικαίωμα στη διαφορετικότητα ως βασικό κριτήριο για την επαγγελματική ευημερία και εξέλιξη των ανθρώπων και να αξιολογεί εκ του αποτελέσματος, ανεξαρτήτως φύλου, θρησκείας και οποιουδήποτε άλλου είδους διάκρισης. Είναι βέβαιο πως η ύπαρξη στερεοτύπων εντός ενός οργανισμού αποτελεί εμπόδιο για την ανάπτυξή του. Έτσι, για να εξαλείψει αυτούς τους κινδύνους η Ελληνικός Χρυσός έχει αναβαθμίσει όλες τις διαδικασίες πρόσληψης και ανάπτυξης των ανθρώπων της σε θέματα συμπεριληπτικότητας και διαφορετικότητας, επιλέγοντας τους ανθρώπους της με ανταγωνιστικά κριτήρια. Μέσω αυτής της προσέγγισης, η εταιρεία συμμετέχει στην αναβάθμιση του επαγγέλματος, ακολουθώντας μια σειρά δράσεων και εκπαιδεύσεων των ανθρώπων εντός και εκτός οργανισμού. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η πρωτοβουλία «Share Ρroject», η οποία στοχεύει στη διαφοροποίηση των παραδοσιακών και ενίοτε αναχρονιστικών ρόλων των φύλων στο κοινωνικό και εργασιακό περιβάλλον, όπως και στην προώθηση της ισορροπίας μεταξύ επαγγελματικής και οικογενειακής ζωής. Ταυτόχρονα, μέσω της συμμετοχής σε διεθνή προγράμματα ενδυνάμωσης των γυναικών στον κλάδο, όπως το International Women in Mining, η Ελληνικός Χρυσός συμβάλλει στην ανάδειξη και στην πρόοδο των γυναικών που απασχολούνται στη μεταλλευτική βιομηχανία. Ακολουθώντας αυτό το μονοπάτι, η εταιρεία μπορεί να αποτελέσει παράδειγμα προς μίμηση για όλα τα μέχρι πρότινος παραδοσιακά «ανδροκρατούμενα» επαγγέλματα, συμβάλλοντας στον εκσυγχρονισμό και την ανάπτυξη του μεταλλευτικού κλάδου συνολικά, ώστε η μεταλλευτική του μέλλοντος να ανοίγει ίσες πόρτες σε όλους. Στο πλαίσιο των προσπαθειών συνεχούς βελτίωσης, σημαντικό ρόλο διαδραματίζει και η χρήση νέων τεχνολογιών που δίνουν τη δυνατότητα στους εργαζομένους να ολοκληρώσουν τις εργασίες τους με μεγαλύτερη ασφάλεια. Η τεχνολογία αλλάζει την εξόρυξη και τη μεταλλευτική και το γεγονός αυτό με τη σειρά του ξεκλειδώνει καινοτόμους ορίζοντες και πολλαπλές νέες δυνατότητες. Για παράδειγμα, η απομακρυσμένη εξόρυξη και η ρομποτική μελλοντικά θα εξαλείψουν την παραδοσιακή τροχοπέδη που αποτελεί η χειρωνακτική δύναμη, η οποία θεωρείται H πρωτοβουλία «Share προνόμιο των ανδρών. Τέλος, πολλαπλή αξία Ρroject» στοχεύει στη αποκτά το πρότυπο εκπαιδευτικό κέντρο που θα αναπτυχθεί, καθώς όχι μόνο θα εφοδιάσει το υπάρχον διαφοροποίηση των εργατικό δυναμικό με τις ικανότητες του μέλλοντος αλλά θα ανοίξει την πόρτα σε ακόμα περισσότερα παραδοσιακών και ενίοτε άτομα ώστε να μπουν στον μεταλλευτικό κλάδο τα επόμενα χρόνια. Το τελευταίο επίσης έχει ευρύτερα αναχρονιστικών ρόλων των οφέλη, καθώς το επενδυτικό σχέδιο της Ελληνικός Χρυσός για την ανάπτυξη των Μεταλλείων Κασσάνδρας φύλων στο κοινωνικό και θα κινητοποιήσει νέες επενδύσεις άνω του 1 δισ. ευρώ, δημιουργώντας παράλληλα 3.000 νέες και καλά εργασιακό περιβάλλον. αμειβόμενες θέσεις εργασίας.

•••

WOLI: Πώς το πρώτο τραπεζικό app για παιδιά και νέους αλλάζει ριζικά τη διαχείριση των οικονομικών τους

Ο συνιδρυτής και διευθύνων σύμβουλος της Woli, Βασίλης Ζούπας, μιλά για τη φιλόδοξη προσπάθεια της εταιρείας να προσαρμόσει την τραπεζική εμπειρία στις ανάγκες ενός εφήβου.

— Ποιο είναι το ταξίδι της Woli, από τη σύλληψη της ιδέας και τη σύσταση της νεοφυούς επιχείρησης μέχρι και σήμερα; Η Woli είναι μια πρωτοποριακή υπηρεσία διαχείρισης χρημάτων, σχεδιασμένη αποκλειστικά για τις ανάγκες της σύγχρονης οικογένειας. Έχουμε δημιουργήσει την πρώτη τραπεζική εφαρμογή και prepaid Mastercard για νέους 10-18, συνδιαχειριζόμενη από τους γονείς. Σε μια εποχή που η χρήση πλαστικού χρήματος αυξάνεται ραγδαία, το Woli ψηφιοποιεί πλήρως το χαρτζιλίκι, ενώ παράλληλα βοηθά τα παιδιά να αναπτύξουν δεξιότητες διαχείρισης χρημάτων με έναν Η ιδέα μας γεννήθηκε το 2020, όταν διαπιστώσαμε το εξής παράδοξο: παρότι διασκεδαστικό και απολύτως ασφαλή τρόπο. η νέα γενιά μεγαλώνει με διαρκώς αυξανόμενη σχέση με τον ψηφιακό κόσμο και το internet, τα χρήματά τους παραμένουν σε μετρητά. Επειδή δεν έχουν μια σωστή τραπεζική λύση για τον δικό τους κόσμο, φτάνουν στην ενηλικίωση με εξαιρετικά χαμηλά επίπεδα κατάρτισης στην οικονομική διαχείριση. Ξεκινήσαμε λοιπόν το ταξίδι της Woli με μια ομάδα φίλων με εκτενή εμπειρία στον χώρο της τεχνολογίας και των ψηφιακών πληρωμών και με στόχο να δημιουργήσουμε μια μοναδική τραπεζική εμπειρία για τους νέους. Δύο χρόνια μετά, η Woli δραστηριοποιείται πλήρως στην ελληνική αγορά και πρόσφατα ξεπέρασε τις 1.000 οικογένειες που την εμπιστεύονται. Συνεργάζεται με σημαντικά ονόματα του τραπεζικού χώρου όπως η VISA και η Mastercard, είναι μέλος του Elevate Greece, ενώ έχει αδειοδοτηθεί από την Κεντρική Τράπεζα της Λιθουανίας — Σε ποιες ανάγκες ανταποκρίνονται τα προϊόντα για να παρέχει την υπηρεσία της σε όλη την ευρωπαϊκή αγορά. της Woli αναφορικά με την οικονομική ανεξαρτησία των παιδιών; Η φιλοσοφία της Woli είναι να αποδομήσει την τραπεζική εμπειρία και να την προσαρμόσει στις ανάγκες ενός teenager, ώστε να την κάνει εκπαιδευτική και παράλληλα διασκεδαστική. Στα παιδιά παρέχουμε οικονομική ελευθερία, με τον πρώτο λογαριασμό και prepaid card με το όνομά τους! Όσον αφορά τα έσοδα του παιδιού, παρέχουμε αυτόματο χαρτζιλίκι από τον γονέα, δυνατότητα για επιπλέον χρήματα μέσω ολοκλήρωσης εργασιών, αλλά και μια νέα υπηρεσία για να δέχονται δώρα από συγγενείς και φίλους, το Woli Gift! Παράλληλα, διευκολύνουμε τα παιδιά στην κατανόηση των εξόδων τους και τον καλύτερο προγραμματισμό τους. Τα βοηθάμε να δημιουργούν στόχους ώστε να κατανοήσουν την αξία της αποταμίευσης και παρέχουμε έξυπνα μαθήματα και quiz οικονομικών μέσω της εκπαιδευτικής μας υπηρεσίας Woli Academy.

— Ποια είναι τα σχέδια της εταιρείας για το άμεσο μέλλον και ποιες οι τάσεις στο κομμάτι του χρηματοοικονομικού κόσμου για μικρούς και μεγάλους; Στο άμεσο μέλλον θέλουμε να επεκτείνουμε τη δραστηριότητά μας στην ελληνική αγορά και να βοηθήσουμε πολύ περισσότερα παιδιά να πάρουν στα χέρια τους τη διαχείριση των χρημάτων τους. Ετοιμάζουμε πολλές συνεργασίες και πολλές σημαντικές υπηρεσίες, Ξεκινήσαμε, λοιπόν, το όπως η δυνατότητα δωρεάς αλλά και η υποστήριξη του περιβάλλοντος μέσα από δράσεις που θα επιλέγουν και ταξίδι της Woli με μια θα υποστηρίζουν έμπρακτα οι νέοι χρήστες της Woli. Παράλληλα, εντός του 2023 στοχεύουμε να ανοίξουμε ομάδα φίλων, με εκτενή τα φτερά μας και σε άλλες ευρωπαϊκές αγορές. Παγκοσμίως, βλέπουμε ότι ο χρηματοοικονομικός κόσμος εμπειρία στον χώρο της τεχνολογίας και των ψηφιακών προσπαθεί να καταλάβει και να προσεγγίσει την Gen Z, την πρώτη γενιά που μεγάλωσε με το κινητό τηλέφωνο πληρωμών και με στόχο να και το internet ως βασική ανάγκη και που στιγματίστηκε σε πολύ νεαρή ηλικία από την οικονομική κρίση – μια δημιουργήσουμε μια μοναδική γενιά που επικοινωνεί με emoji και νιώθει εξίσου άνετα να χτίζει σχέσεις online όσο και offline. Οι παραδοσιακές τραπεζική εμπειρία για τους τράπεζες διαπιστώνουν ότι αυτό είναι ένα πολύ δύσκολο εγχείρημα γιατί οι συνήθειες είναι τόσο διαφορετικές νέους. από εκείνες όλων των προηγούμενων γενιών. Πιστεύουμε, λοιπόν, ότι μόνο με ένα σύνθετο επιχειρηματικό DNA όπως αυτό της Woli μπορούν να δημιουργηθούν σύγχρονες τραπεζικές λύσεις για αυτό το κοινό.

•••

Βασίλης Ζούπας CEO της εταιρείας Woli

82

Οι ολοένα αυξανόμενες ψηφιακές λύσεις της ΕΥΔΑΠ παρέχουν εύκολη, γρήγορη και ασφαλή πρόσβαση στις υπηρεσίες της.

ΕΥΔΑΠ: Ένα νέο μοντέλο ολοκληρωμένης ψηφιακής εξυπηρέτησης για κάθε πελάτη Μια νέα, καινοτόμα τάση στον χώρο της παροχής υπηρεσιών βρίσκεται σήμερα στα χείλη όλων. Πρόκειται για τη λέξη phygital, δηλαδή το πάντρεμα του οnline και του offline περιβάλλοντος με στόχο την παροχή μιας πιο πλήρους και ικανοποιητικής εμπειρίας για τον πελάτη. Από την ψηφιακή εμπειρία η προσέγγιση του phygital δανείζεται τα συστατικά της αμεσότητας, της ταχύτητας και της απορρόφησης, συνδυάζοντάς τα με την ευκαιρία της ζωντανής αλληλεπίδρασης με τους ανθρώπους και τα προϊόντα. Έτσι, το αποτέλεσμα που δημιουργείται είναι μια ολοκληρωμένη εξυπηρέτηση που ισορροπεί μεταξύ των δύο κόσμων. Πρόκειται για μια φιλοσοφία που έχει ασπαστεί στον μέγιστο βαθμό η ΕΥΔΑΠ, εμπλουτίζοντας το εύρος των ηλεκτρονικών της υπηρεσιών με γνώμονα την άμεση και αποτελεσματική εξυπηρέτηση. Επιταχυντής σε αυτή την προσπάθεια είναι οι δεκάδες ψηφιακές λύσεις που αναπτύχθηκαν κατά την περίοδο της πανδημίας και του εγκλεισμού για να προσαρμοστούν στις πρωτοφανείς και μεταβαλλόμενες ανάγκες των πελατών και που σήμερα εξακολουθούν να εξασφαλίζουν την αδιάλειπτη ανταπόκριση της εταιρείας στα αιτήματά τους. Σήμερα το ηλεκτρονικό κατάστημα της ΕΥΔΑΠ, δηλαδή η πλατφόρμα eΕΥΔΑΠ, μετράει εκατοντάδες χιλιάδες καταναλωτές που πραγματοποιούν πλήθος συναλλαγών και ικανοποιούν πολλά αιτήματα από την άνεση του σπιτιού τους, εύκολα, γρήγορα και με ασφάλεια. Με την εγγραφή τους στην πλατφόρμα, οι χρήστες αποκτούν έλεγχο και πρόσβαση στη διαχείριση των παροχών των ακινήτων τους και μπορούν να προχωρήσουν άμεσα και εύκολα σε πληρωμή των λογαριασμών τους ή διακανονισμού των οφειλών τους και εξόφληση των δόσεων. Εξίσου εύκολη και άμεση είναι και η ενημέρωση των στοιχείων τους σε περίπτωση μεταβολής, η ηλεκτρονική παρακολούθηση των αιτημάτων τους για υπαγωγή στα ειδικά τιμολόγια της Φυσικά, ΕΥΔΑΠ, καθώς και η δυνατότητα ενεργοποίησης εξατομικευμένων ενημερώσεων μέσω sms σε περίπτωση υψηλών καταναλώσεων. η ψηφιοποίηση των υπηρεσιών γίνεται με γνώμονα όχι μόνο την ευκολία αλλά ταυτόχρονα και τη βιωσιμότητα και την περιβαλλοντική συνείδηση. Έτσι, λοιπόν, η ΕΥΔΑΠ παρέχει στους ευσυνείδητους χρήστες που το επιΣτην πορεία εκσυγχρονισμού θυμούν την ευκαιρία ενεργοποίησης της αποστολής ηλεκτρονικού λογαριασμού, καταργώντας κατ’ επέκταση των υπηρεσιών, οι τρόποι τον έντυπο και μειώνοντας το περιβαλλοντικό τους αποτύπωμα. Μάλιστα, στο πλαίσιο της καμπάνιας «Μαζί θα πληρωμής υποστηρίζονται κάνουμε το χαρτί οξυγόνο» η εταιρεία κάνει ένα επιπλέον βήμα, παρέχοντας περαιτέρω κίνητρα για την ψηφιακή από τη ΔΙΑΣ, και έτσι οι και πράσινη μετάβαση των χρηστών, καθώς για κάθε 5 λογαριασμούς που καταργούνται η ΕΥΔΑΠ φυτεύει χρήστες μπορούν να εξοφλούν ένα δέντρο σε συνεργασία με τη we4all. Φυσικά, στην καρδιά μιας εταιρείας παροχής βασικών τους λογαριασμούς χωρίς υπηρεσιών βρίσκονται η προσβασιμότητα και η ευελιξία κι έτσι, στο πλαίσιο των ψηφιακών της δράσεων, η να απομακρύνονται από το ΕΥΔΑΠ φροντίζει να παραμένει συμπεριληπτική. Στους πελάτες για τα αιτήματα των οποίων δεν είναι δυνατή η περιβάλλον της εφαρμογής ηλεκτρονική διεκπεραίωση παρέχεται η επιλογή να κλείσουν ραντεβού με την ΕΥΔΑΠ μέσα από το ηλεκτρονικό EYDAPP. ημερολόγιο κρατήσεων που βρίσκεται αναρτημένο στο eydap.gr, επιλέγοντας 2ωρα ραντεβού, την ημερομηνία καθώς και την ώρα που επιθυμούν. Εναλλακτικά, οι καταναλωτές της ΕΥΔΑΠ μπορούν να κλείσουν ραντεβού καλώντας στο 24ώρο Κέντρο Εξυπηρέτησης 1022 ή να επικοινωνήσουν μέσω της υπηρεσίας Click2Call για να εξυπηρετηθούν για οποιοδήποτε ζήτημα. Ένα ακόμη βήμα της εταιρείας προς την ολοκληρωμένη ψηφιακή εξυπηρέτηση για κάθε πελάτη αποτελεί και η νέα αναβαθμισμένη εφαρμογή EYDAPP που λειτουργεί σε smartphones και tablet και παρέχει τη δυνατότητα στους καταναλωτές να απολαύσουν μια νέα, εύχρηστη πλατφόρμα. Εξοπλισμένη με τη λειτουργία barcode scanning, η εφαρμογή παρέχει στους χρήστες την επιλογή να σκανάρουν τον αριθμό παραστατικού τους χωρίς να χάνουν χρόνο πληκτρολογώντας. Τέλος, η εφαρμογή διατίθεται και στα αγγλικά, με νέες διαδραστικές οδηγίες, ενώ για να ολοκληρώσει την απαραίτητη προσέγγιση της συμπερίληψης το minisite της εφαρμογής πληροί τις προδιαγραφές για ΑμεΑ, όπως ορίζονται από τις οδηγίες προτύπου WCAG.

•••

Οι ψηφιακές υπηρεσίες συμπεριλαμβάνουν το ηλεκτρονικό κατάστημα eΕΥΔΑΠ, την εφαρμογή EYDAPP καθώς και το άλμα στην ψηφιοποίηση των λογαριασμών.

83

Ηλίας Πίτσαβος: «Η Klarna κάλυψε μια ανάγκη στην ελληνική αγορά» — Η Klarna μετράει πλέον 17 χρόνια λειτουργίας και ασταμάτητης καινοτομίας. Πώς, τελικά, καταφέρνει μια εταιρεία να διατηρήσει τη φιλοσοφία και την ενέργεια μιας start-up, ενώ μεγαλώνει; Η Klarna ιδρύθηκε πριν από 17 χρόνια στη Στοκχόλμη και είναι πλέον η κορυφαία παγκόσμια υπηρεσία πληρωμών και αγορών με τη διαχρονική αποστολή να κάνει τις πληρωμές όσο το δυνατό πιο απλές, ασφαλείς και ομαλές. Πώς διατηρούμε αυτήν τη δυναμική και φέρνουμε συνεχώς ανατρεπτικά προϊόντα και χαρακτηριστικά στην αγορά; Όλα έχουν να κάνουν με το μοντέλο λειτουργίας ή το DNA της Klarna, αν θέλετε. Η Klarna αποτελείται από περισσότερες από 400 ομάδες που λειτουργούν ως ανεξάρτητες start-ups, ευθυγραμμισμένες με το όραμα και την αποστολή μας. Αυτό βελτιστοποιεί την ταχύτητα, τη ροή και την ποιότητα, γεγονός που επιτρέπει σε κάθε ομάδα να λύσει ένα πρόβλημα με τον καλύτερο δυνατό τρόπο και όσο πιο αυτόνομα γίνεται. Αυτό το σύστημα μάς δίνει τη δυνατότητα να εργαζόμαστε ταυτόχρονα σε πολλαπλά πρότζεκτ. Ως εκ τούτου, το μοντέλο λειτουργίας μας επιτρέπει ευελιξία και γρήγορη ανάπτυξη καθώς και πειραματισμό και επέκταση σε νέους τομείς και νέους χώρους με στόχο την επίλυση προβλημάτων. Έτσι είναι επίσης πιο εύκολο να κατανοήσουμε τι λειτουργεί και τι όχι, κι αυτό μας επιτρέπει να διαθέτουμε τους πόρους μας με τον πιο αποτελεσματικό τρόπο.

— Ύστερα από 5 μήνες ενεργής παρουσίας της Klarna στην ελληνική επικράτεια, ποια είναι τα συμπεράσματα από τη δραστηριότητα της εταιρείας στη χώρα; Μετά από 5 μήνες λειτουργίας στην Ελλάδα είναι φανερό ότι η Klarna ήρθε να καλύψει μια μεγάλη ανάγκη στην αγορά. Είμαστε ήδη διαθέσιμοι σε μεγάλες ελληνικές αλυσίδες λιανικής, όπως Public και MediaMarkt, αλλά και σε παγκόσμιες εταιρείες όπως η H&M και About You. Συνολικά, έχουμε περισσότερους από 300 εμπόρους συμβεβλημένους με την Klarna που καλύπτουν όλες τις κατηγορίες προϊόντων, από τη μόδα και την ομορφιά έως τα οικιακά και ηλεκτρονικά Την ίδια στιγμή οι Έλληνες εμφανίζονται έτοιμοι να εντάξουν την Klarna είδη και από μικρούς εμπόρους έως μεγάλες αλυσίδες. στην καθημερινότητά τους. Περισσότεροι από 30.000 πελάτες χρησιμοποιούν ενεργά την Klarna για τις αγορές τους. Επιπλέον, όπως φαίνεται σε έρευνα που παρουσιάσαμε πρόσφατα, τρεις φορές περισσότεροι αγοραστές θα προτιμούσαν τις υπηρεσίες «Αγοράστε Τώρα, Πληρώστε Αργότερα» (63%) από τις πιστωτικές κάρτες (22%). Ο κύριος λόγος που οι Έλληνες στρέφονται τώρα στις επιλογές «Buy Now, Pay Later» έχει να κάνει με το χαμηλό επίπεδο εμπιστοσύνης στις τράπεζες και στις πιστωτικές κάρτες ως μέσο πληρωμής. Το BNPL είναι μια δίκαιη μέθοδος πληρωμής, χωρίς επιπλέον χρεώσεις και με ένα Γενικά, πιστεύω ότι οι Έλληνες είναι έτοιμοι να αγκαλιάσουν κάθε είδους υπηρεσία σαφές σχέδιο αποπληρωμής. που θα κάνει τη ζωή τους πιο εύκολη, ειδικά όσον αφορά τα οικονομικά τους. Υπάρχουν πολλά σπουδαία παραδείγματα ελληνικών εταιρειών και start-ups που χρησιμοποιούν την τεχνολογία για να εστιάσουν Μια βασική τάση στο fintech στην εξατομίκευση, στην ταχύτητα και στην απρόσκοπτη εμπειρία των πελατών του τραπεζικού τομέα. είναι το λεγόμενο «embedded — Ποια είναι τα επόμενα πρότζεκτ που φιλοδοξεί να κυκλοφορήσει η Klarna εντός του επόμενου έτους; Οι υπηρεfinance», δηλαδή η ενσωματωμένη σίες BNPL παραμένουν μία από τις ταχύτερα αναπτυσσόμενες τάσεις στο fintech. Μόλις τον περασμένο χρηματοδότηση. Πρόκειται για την μήνα η Klarna παρουσίασε στην αγορά των ΗΠΑ μια νέα «σουίτα» προϊόντων που θα είναι διαθέσιμη στην τοποθέτηση χρηματοοικονομικών Ελλάδα εντός του 2023 και περιλαμβάνει τη δημιουργία και προώθηση περιεχομένου βίντεο μέσα στην προϊόντων και υπηρεσιών σε μια μη εφαρμογή της Klarna με προϊόντα που μπορεί κανείς να αγοράσει επί τόπου, μια πλατφόρμα που συνδέει χρηματοοικονομική πλατφόρμα, όπως brands και content creators, μια μηχανή αναζήτησης χιλιάδων προϊόντων με βάση πολλαπλά κριτήρια σε ιστότοπους ή σε εφαρμογές που αναζήτησης, όπως χρώμα και μέγεθος, και τέλος τη δυνατότητα δημιουργίας δωρεών σε ελεγμένους μη δεν ανήκουν σε χρηματοπιστωτικά ιδρύματα. κερδοσκοπικούς οργανισμούς.

•••

Αφού απέκτησε πολύτιμη εμπειρία στα κεντρικά γραφεία της Klarna, της κορυφαίας σουηδικής εταιρείας fintech με έδρα τη Στοκχόλμη, ο Ηλίας Πίτσαβος επέστρεψε πρόσφατα στην Ελλάδα. Ως επικεφαλής της εταιρείας στην Ελλάδα, επιβλέπει πλέον όλες τις δραστηριότητες του κορυφαίου παρόχου πληρωμών παγκοσμίως στη χώρα μας.

Ηλίας Πίτσαβος Επικεφαλής της εταιρείας Klarna στην Ελλάδα

84

Η DEMO έχει αξιοσημείωτα ποσοστά συμμετοχής γυναικών και νέων ανθρώπων στο ερευνητικό της περιβάλλον, δείχνοντας τον δρόμο για το εργασιακό μέλλον του αύριο στον κλάδο της επιστήμης.

85

DEMO: Μια συμπεριληπτική φαρμακοβιομηχανία για τις γυναίκες και τους νέους Παρά τα ενθαρρυντικά σημάδια των τελευταίων ετών, το πρόβλημα φαίνεται πως επιμένει: σύμφωνα με στοιχεία της UNESCO, οι γυναίκες που ασχολούνται με την έρευνα και την επιστήμη δεν αποτελούν καν το 30% των ανθρώπων που δραστηριοποιούνται στον χώρο. Τα ποιοτικά στοιχεία της έρευνας του οργανισμού φανερώνουν την αλήθεια που ήδη γνωρίζαμε, δηλαδή πως παρότι οι γυναίκες έχουν τη γνώση, το ταλέντο και τη διάθεση για να διαπρέψουν στον χώρο της επιστήμης, τα πολλαπλά εμπόδια για την ανέλιξή τους τις αποτρέπουν από το να ακολουθήσουν Επομένως η ανάδειξη θετικών προτύπων συμπεριληπτικών εταιρειών, ειδικά στη χώρα μια καριέρα σε αυτούς τους τομείς. μας, που παραμένει ουραγός σε ζητήματα εργασιακής ισότητας, γίνεται πιο σημαντική από ποτέ. Υπάρχουν, άλλωστε, παραδείγματα επιχειρήσεων που βρίσκονται σε εντυπωσιακή αναπτυξιακή πορεία, ανοίγοντας δρόμους και δημιουργώντας καινούργιες ευκαιρίες απασχόλησης και εξέλιξης για τις νέες γυναίκες που δραστηριοποιούνται στον χώρο της επιστήμης στην Ελλάδα. Μία εξ αυτών είναι και η DEMO, μια ελληνική φαρμακοβιομηχανία που διαπρέπει στην περιοχή της νοτιοανατολικής Ευρώπης, ενώ ταυτόχρονα ξεχωρίζει για το σύγχρονο και συμπεριληπτικό εργασιακό περιβάλλον της. Σήμερα, η DEMO υλοποιεί ένα εξαετές επενδυτικό πλάνο ύψους 365 εκατομμυρίων ευρώ, το οποίο περιλαμβάνει τη δημιουργία νέων παραγωγικών εγκαταστάσεων στην Τρίπολη και το Κρυονέρι, ένα νέο κέντρο RnD στη Θεσσαλονίκη, που βρίσκεται ήδη σε λειτουργία, καθώς και το πρώτο κέντρο Βιοτεχνολογίας στην Ελλάδα, στον Άγιο Στέφανο Αττικής. Χάρη στη ραγδαία ανάπτυξή της, η εταιρεία σήμερα απασχολεί πάνω από 90 επιστήμονες στον τομέα της έρευνας και της ανάπτυξης. Όμως το πιο αξιοσημείωτο χαρακτηριστικό βρίσκεται στην ποσόστωση των εργαζομένων, καθώς ένα εντυπωσιακό 80% των επιστημόνων που εργάζονται στα εργαστήρια της είναι γυναίκες. Φυσικά, σημασία δεν έχει μονάχα η συμμετοχή των γυναικών στην επιστήμη αλλά και η δυνατότητα ανέλιξής τους σε ηγετικές θέσεις με αντίκτυπο και δυνατότητες να πραγματώσουν το όραμά τους. Και εκεί η DEMO αποδεικνύει πως η δέσμευσή της για την προώθηση της ισότητας στον εργασιακό χώρο γίνεται πράξη, καθώς το 43% των θέσεων αυξημένης ευθύνης στην εταιρεία εκπροσωπείται από γυναίκες. Αντίστοιχες είναι και οι επιδόσεις της εταιρείας στο κομμάτι της προσέλκυσης νέων ανθρώπων, αποτέλεσμα της συντονισμένης προσπάθειάς της να αξιοποιηθεί το επιστημονικό δυναμικό που ξεκινά από τα ελληνικά πανεπιστήμια και συχνά διαπρέπει σε εταιρείες του εξωτερικού. Ένας στους πέντε εργαζομένους της DEMO, άλλωστε, δεν έχει κλείσει ακόμα τα 30 κι αυτό είναι το αποτέλεσμα της διαχρονικά θερμής σχέσης της εταιρείας με το ελληνικό ακαδημαϊκό οικοσύστημα, ιδίως με το ΑΠΘ, το οποίο συμβάλλει στην ενίσχυση της έρευνας και της παροχής τεχνογνωσίας στους φοιτητές. Παράλληλα, χάρη στο ετήσιο πρόγραμμα πρακτικής άσκησης και υποτροφιών Start Your Journey, η DEMO τοποθετεί τα νέα παιδιά στην καρδιά του φαρμακευτικού κλάδου, παρέχοντας τη δυνατότητα σε τελειόφοιτους και απόφοιτους Χημείας, Το πιο αξιοσημείωτο Βιολογίας, Φαρμακευτικής, Χημικών Μηχανικών, Μηχανολόγων Μηχανικών, Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και χαρακτηριστικό βρίσκεται Ηλεκτρονικών Μηχανικών / Μηχανικών Αυτοματισμού να αποκτήσουν εμπειρία και να ξεκινήσουν την καριέρα στην ποσόστωση των Σε μια τους στην ταχύτερα αναπτυσσόμενη ελληνική φαρμακοβιομηχανία. εργαζομένων, καθώς εποχή που τόσο η ισότητα και η συμμετοχικότητα στην παραγωγική οικονομία όσο και η αναστροφή του brain ένα εντυπωσιακό 80% drain είναι σημαντικές προτεραιότητες για τη χώρα μας, η DEMO χαράσσει τον δρόμο που αλλάζει τις ισορροπίες των επιστημόνων που εργάζονται στα εργαστήρια στα δεδομένα της Ελλάδας, παρέχοντας ίσες ευκαιρίες, μονοπάτια ανέλιξης και ένα επιστημονικό περιβάλλον της DEMO είναι γυναίκες. προσβάσιμο προς όλες και όλους.

•••

Έτσι η τέχνη, για μία ακόμα φορά, θα λειτουργήσει ως μια γέφυρα προσφοράς για τον άνθρωπο.

VERGOS Auctions: Η τέχνη στην καρδιά της κοινωνικής ευθύνης Η αγορά ενός έργου τέχνης είναι μια οικονομική και αισθητική επένδυση, ο συλλέκτης αντλεί ευχαρίστηση από τα έργα της συλλογής του, τα οποία αποτελούν παράλληλα παρακαταθήκη για το μέλλον. Όταν μάλιστα ο κόσμος της τέχνης συναντά τη φιλανθρωπία, η αγορά κάθε έργου αποκτά ακόμα μεγαλύτερη σημασία: ο συλλέκτης δεν επενδύει πλέον μόνο στη συλλογή του αλλά και σε έναν σκοπό, στο κοινό καλό και σε ένα καλύτερο αύριο. Στα 30 και πλέον χρόνια πορείας του στην ελληνική αγορά, ο ιστορικός οίκος δημοπρασιών VERGOS Auctions έχει συμβάλει ενεργά σε δράσεις πολιτισμικού ενδιαφέροντος που στόχο έχουν την προσφορά στο κοινωνικό σύνολο. Οι φιλανθρωπικές δημοπρασίες αποτελούν το σημαντικότερο κομμάτι του πλάνου κοινωνικής ευθύνης της εταιρείας. Δίνοντας έμφαση σε ευπαθείς ομάδες και παιδιά, καθώς και στην προβολή και στη διαφύλαξη της πολιτιστικής κληρονομιάς, η VERGOS Auctions ενώνει κοινωφελή σωματεία, καλλιτέχνες Η επιτυχία των φιλανθρωπικών δημοπρακαι το φιλότεχνο κοινό για καλό σκοπό. σιών έγκειται, μεταξύ άλλων, στους καλλιτέχνες, που συχνά προσφέρουν τα έργα τους αφιλοκερδώς, και στους συλλέκτες, που δωρίζουν μεγάλο μέρος των συλλογών τους σε σωματεία και μη κυβερνητικές οργανώσεις ώστε να δημοπρατηθούν. Τα χρηματικά ποσά που συγκεντρώνονται χρησιμοποιούνται για τη στήριξη του έργου και των δράσεων σωματείων, οργανώσεων και διάφορων άλλων φορέων. Με αυτόν τον τρόπο, τόσο οι καλλιτέχνες όσο και οι συλλέκτες χρησιμοποιούν την τέχνη ως φορέα κοινωνικής αλλαγής και επενδύουν σε ένα καλύτερο αύριο για όλους. Στο πλαίσιο αυτό, η VERGOS Auctions διοργανώνει μία ακόμη φιλανθρωπική δημοπρασία στις 8 Δεκεμβρίου, στο φουαγέ του Πολεμικού Μουσείου, με ωφελούμενο φορέα την Εταιρεία Προστασίας Σπαστικών / Πόρτα Ανοιχτή. Τα έργα που θα δημοπρατηθούν ανήκουν στη συλλογή της Χριστίνας Πρέκα και αποτελούν δωρεά της Μερόπης και του Γιώργου Πρέκα προς την Εταιρεία Προστασίας Σπαστικών. Ο οίκος δημοπρασιών και το σωματείο έχουν συνεργαστεί και στο παρελθόν πολλές φορές για τη διοργάνωση φιλανθρωπικών δημοπρασιών, με πιο ιδιαίτερη αυτή των συλλεκτικών κρασιών με πρωτοβουλία του Κτήματος Σκούρας. Η δημοπρασία, η οποία είχε ως αφορμή την επέτειο 200 χρόνων από την Ελληνική Επανάσταση του 1821, αποτέλεσε σημείο αναφοράς για τον χώρο, καθώς ήταν η πρώτη φορά που δημοκρατήθηκαν κρασιά στην Ελλάδα, Όπως δήλωσε και ο Ανδρέας Βέργος, managing director του και μάλιστα για καλό σκοπό. οίκου, μιλώντας για τη σχέση της VERGOS Auctions με τους ωφελούμενους των δημοπρασιών, «είναι πραγματικά συγκινητικοί οι δεσμοί που έχουμε αναπτύξει με τα σωματεία που έχουμε υποστηρίξει στο «Θέλουμε να πιστεύουμε πέρασμα των χρόνων αλλά και το πώς έχει αγκαλιάσει το κοινό τις φιλανθρωπικές μας δημοπρασίες. ότι οι δημοπρασίες για Θέλουμε να πιστεύουμε ότι οι δημοπρασίες για καλό σκοπό ενημερώνουν τον κόσμο για το σπουδαίο καλό σκοπό αποδεικνύουν έργο των σωματείων, ευαισθητοποιούν όσους ασχολούνται με τον κόσμο της τέχνης, ενώ παράλληλα εμπράκτως ότι η τέχνη αποδεικνύουν εμπράκτως ότι η τέχνη μπορεί να λειτουργήσει ως γέφυρα προσφοράς προς τον άνθρωμπορεί να λειτουργήσει πο». Η επόμενη φιλανθρωπική δημοπρασία του οίκου ως γέφυρα προσφοράς θα πραγματοποιηθεί τον ερχόμενο Μάρτιο και έχει ως στόχο την υποστήριξη του οργανισμού TAGMA προς τον άνθρωπο».

21. Πρόκειται για μια πλατφόρμα τεχνών που δημιουργήθηκε για να προασπίσει και να φέρει σε πρώτο - Ανδρέας Βέργος, πλάνο τις δεξιότητες και την καλλιτεχνική έκφραση ατόμων με σύνδρομο Down. Η δημοπρασία θα managing director πραγματοποιηθεί 21 Μαρτίου 2023 με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα για το Σύνδρομο Down.

•••

87

συμπερίληψη και διαφορετικότητα

καινοτομία

ανάπτυξη και υποδομές

εταιρική κοινωνική ευθύνη

βιωσιμότητα