Τεύχος 848

SEPTEMBER SAYS FR EE PR ES S

13 .0 3. 20 25

Α! ΟΛ Α ΓΙΑ ΤΗ Ν ΑΘ ΗΝ ΟΡ ΕΙ ΚΑ ΘΕ ΠΕ ΜΠ ΤΗ Σ ΠΟ ΛΗ Σ. ΚΥ ΚΛ ΟΦ ΤΗ ΟΣ ΔΩ ΡΕ ΑΝ ΟΔ ΗΓ

ME ΑΦΟΡΜΗ ΤΗΝ ΠΡΩΤΗ ΜΕΓΑΛΟΥ ΜΗΚΟΥΣ ΤΑΙΝΙΑ THΣ ΜΙΛΑΕΙ ΣΤΟΝ ΘΟΔΩΡΗ ΚΟΥΤΣΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟ

848

2

LiFO

13.03.25

6 ΣΤΗΛΕΣ

index848

βασιλική σιουτη

πολιτικο επταημερο γιάννησ πανταζόπουλοσ

talking points

γιάννησ παντελάκησ

akροβατωντασ

δεσποινα τριβολη

footnotes

ερωφιλη κοκκαλη

πο(ρ)νογραφια

ARIANE LABED

στο εξωφύλλο: Η Αriane Labed. Φωτογραφία: Εβίτα Σκουρλέτη.

16

20

Η ΕΙΡΉΝΗ ΦΡΕΖΆΔΟΥ ΕΙΝΑΙ Η ΑΘΗΝΑΙΑ ΤΗΣ ΕΒΔΟΜΑΔΑΣ

12

62 ΛΕΠΤΑ ΜΕ ΤOΝ ΑΝΈΣΤΗ ΙΩΆΝΝΟΥ

ΝΕΕΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ

24 38

www.lifo.gr ΔΥΟ ΔΕΚΑ ΕΚΔΟΤΙΚΗ Α.Ε. ΒOΥΛΗΣ 22, 105 63 ΑΘΗΝΑ T 210 3254 290 F 210 3249 785 info@lifo.gr

εκδοτης/διευθυντησ

Στάθης Τσαγκαρουσιάνος chief executive officer/editor in chief Μιχάλης Μιχαήλ chief operating officer/commercial director Θανάσης Χαραμής σύμβουλος σχεδιασμού Γιάννης Καρλόπουλος διευθυντής εντυπησ εκδοσησ Τάσος Μπρεκουλάκης διευθυντής mikropragmata.lifo.gr Άρης Δημοκίδης υπευθυνη πολιτικου ρεπορταζ - ερευνασ Βασιλική Σιούτη αρχισυνταξία Ζωή Παρασίδη, Γιάννης Πανταζόπουλος αρχισυνταξία podcasts Μερόπη Κοκκίνη συντονισμοσ υλησ Νινέττα Γιακιντζή –––––– εμπορικο τμημα advertising director Ξένια Στασινοπούλου direct sales director Κώστας Μαντάς head of digital advertising Άννα Λαπαρδάγια direct sales Γιώργος Λυκουργιώτης advertising manager Πωλίνα Κουτσοβίλη (pkoutsovili@lifo.gr) advertising coordinator Κατερίνα Κουρμούζη (kkourmouzi@lifo.gr) head of creative Βασίλης Καψάσκης branded content managers Φιλιώ Ράγκου, Ιωάννα Παναγοπούλου digital campaign manager Γιώργος Γιαννή advertising executive Χριστίνα Καλλή –––––– ψηφιακή ανάπτυξη/προγραμματισμός lifo.gr Άγγελος Παπαστεργίου –––––– συντακτικη ομαδα Θοδωρής Αντωνόπουλος, Λουίζα Αρκουμανέα, Γιάννης Βασιλείου, Ίωνaς Καλλιμάνης, Ντίνα Καράτζιου, Θοδωρής Κουτσογιαννόπουλος, Λασκαρίνα Λιακάκου, Τίνα Μανδηλαρά, Αργυρώ Μποζώνη, Μαρία Παππά, Χρήστος Παρίδης, Δημήτρης Πολιτάκης, Γιώργος Τσαγκόζης συνεργατεσ Τζούλη Αγοράκη, Έφη Ανέστη, Αλέξανδρος Βουρλάκος, Ειρήνη Γιαννάκη, Λίνα Ιντζεγιάννη, Χάρης Καλαϊτζίδης, Μίνα Καλογερά, Ερωφίλη Κόκκαλη, Υρώ Κολιακουδάκη, Δημήτρης Κυριαζής, Χρυσέλλα Λαγαρία, Στέλλα Λιζάρδη, Νίκος Γ. Μαστροπαύλος, Νίκη Μηταρέα, Αγιάτη Μπενάρδου, Παναγιώτης Ορφανίδης, Γιάννης Παντελάκης, Σταυρούλα Παπασπύρου, Νικόλας Σεβαστάκης, Δέσποινα Τριβόλη, Φώντας Τρούσας, Θοδωρής Τσάτσος, Φώφη Τσεσμελή, Νίκος Τσέφλιος, Κορίνα Φαρμακόρη αρχισυνταξία ειδησεων Σωτήρης Βαλάρης, Χρύσα Γρίβα, Μίλτος Τσεκούρας newsroom Αγάπη Βαρούνη, Μιχάλης Γιαννακίδης, Πέτρος Κράνιας, Πέννυ Μαστοράκου, Μαρία Μπαρλή, Λία Φασόλη social media Τατιάνα Τζινιώλη –––––– podcasts/vidcasts καμερα-μονταζ Ιωάννα Σπανού ηχοληψια Φαίδωνας Κτενάς, Αλέξανδρος Αντωνίου –––––– ατελιέ αrt director Βανέσσα Φερλέ, Μαργαρίτα Καμαριώτη αssistant art director Μπιάνκα Σαμαρά φωτογράφοι Σπύρος Στάβερης, Πάρις Ταβιτιάν, Freddie F., Γιώργος Ξανθινάκης, Νίκος Κατσαρός διαμόρφωση ψηφιακής εκδοσης Μαρούσα Θωμά, Ελπισία Σπαθάρη επιμελεια κειμένων Μαρία Δρουκοπούλου, Μυρτώ Αθανασοπούλου –––––– λογιστηριο οικονομική διεύθυνση Δημήτρης Τασιόπουλος λογιστήριο Βασίλης Κοτρωνάκης, Άκης Ιωάννου, Έφη Ηλιοπούλου γραμματεία Βιβίκα Ανδριανάτου –––––– κωδικος εντυπου 7639 –––––– μετοχος/νομιμοσ εκπροσωποσ Ευστάθιος Τσαγκαρουσιάνος ––––––

MET 230578

παρακαλουμε

ανακυκλωστε

LiFO 13.03.25

3

Feedback

Μέσα στην Κιβωτό, δύο χρόνια μετά το σκάνδαλο

ΟΠΤΙΚΗ ΓΩΝΙΑ

Πώς κυλά σήμερα η ζωή στον εθελοντικό οργανισμό; Οι οικονομικές ατασθαλίες, ο κίνδυνος για «λουκέτο», οι αλλαγές στους χώρους, τα ίχνη του πατρός Αντώνιου, οι αντιδράσεις των παιδιών και ο στόχος της αποϊδρυματοποίησης.

Πενήντα αποχρώσεις του μαύρου ΤΟΥ ΔΗΜΗΤΡΗ ΠΟΛΙΤΑΚΗ

«Όσα κερδίζεις φεύγοντας από την Αθήνα σού ανοίγουν ορίζοντες» ΤΟΥ ΔΗΜΗΤΡΗ ΚΥΡΙΑΖΗ

Αν απομονώναμε μερικά μόνο στοιχεία της ζωής της Χαράς, θα παρουσιαζόταν μπροστά μας μια κάπως περίεργη διαδρομή. Πολιτικός μηχανικός που φτιάχνει χειροποίητα σαπούνια, και ζει από αυτό, σε ένα μικρό χωριό έξω από την Τρίπολη, μετά από 15 χρόνια στην Αθήνα. Όταν μιλήσεις όμως μαζί της καταλαβαίνεις πως αυτά τα φαινομενικά αταίριαστα κομμάτια συνθέτουν ένα πολύ όμορφο και ενδιαφέρον παζλ. «Mένω στο Θάνα, ένα χωριό 5 χιλιόμετρα έξω από την Τρίπολη, που δεν έγινε προάστιο της πόλης γιατί μας έπιασε η κρίση και σταμάτησε η ανοικοδόμηση. Είναι ένα χωριό γεμάτο αμυγδαλιές, χτισμένο σε έναν λόφο, και βλέπει την πόλη και το οροπέδιο από ψηλά, τριγυρισμένο από βουνά, το Μαίναλο και το Αρτεμίσιο.

4

LiFO

pageviews

LiFO.gr

ΓΕΙΤΟΝΙΕΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ

podcasts που αξίζει να ακούσετε

ΤΟΥ ΓΙΑΝΝΗ ΠΑΝΤΑΖΟΠΟΥΛΟΥ

ti δ ι α β α σ α με αυ τη την εβ δομ α δ α σ το

Θα έπρεπε ίσως να διατηρηθεί ανέπαφος ο χώρος με τα συντρίμμια που άφησε πίσω του στην Εθνική Πινακοθήκη ο βουλευτής της Νίκης, Νίκος Παπαδόπουλος, όχι μόνο ως τόπος εγκλήματος αλλά και ως εικαστική εγκατάσταση. Ένα έργο απολύτως «εννοιακό» και βαθιά πολιτικό που θα μπορούσε να έχει τίτλο «Ο ύπνος της δημοκρατίας γεννάει τέρατα». Κατά «σατανικό» τρόπο, μάλιστα, το εξωφρενικά αποτρόπαιο performance βανδαλισμού που εκτέλεσε με μανία φαίνεται να ταιριάζει με το δελτίο τύπου της έκθεσης «Σαγήνη του αλλόκοτου - Ενδιάμεσος χώρος»: «Στην έκθεση περιλαμβάνονται έργα καλλιτεχνών που από διαφορετικές αφετηρίες εναγκαλίζονται και εικονίζουν το αλλόκοτο, το υβριδικό, και το γκροτέσκο…».

5

ΤΟ ΘΕΜΑ ΤΗΣ ΕΒΔΟΜΑΔΑΣ

Ήταν Νοέμβριος του 2022. Όλα ξεκίνησαν από την καταγγελία ενός 19χρονου, ο οποίος σχετιζόταν με την Κιβωτό του Κόσμου από το 2011, για ένα περιστατικό ξυλοδαρμού και σεξουαλικής παρενόχλησης. Η μη κερδοσκοπική οργάνωση με την πλούσια φιλανθρωπική δράση και στόχο την ένταξη των παιδιών στο κοινωνικό σύνολο βρέθηκε ξαφνικά στη δίνη αποκαλύψεων που αφορούσαν συστηματικά κακοποιητικές συμπεριφορές. Το σκάνδαλο συγκλόνισε την ελληνική κοινωνία που βρέθηκε σε κατάσταση σοκ. Οι καταγγελίες για ασέλγεια και βιαιοπραγία κατά ανηλίκων πυροδότησαν καταιγιστικές εξελίξεις και προκάλεσαν έντονες αναταράξεις στον ευαίσθητο τομέα της παιδικής προστασίας. Ο πατέρας Αντώνιος και άλλα στελέχη της Κιβωτού οδηγήθηκαν στις δικαστικές αίθουσες. Η κατάσταση περιπλέχθηκε όταν ξέσπασε και σκάνδαλο οικονομικών ατασθαλιών. Η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων ανακάλυψε έναν «περίεργο πλουτισμό» καθώς και «μαύρο» χρήμα και ποσά που δεν δικαιολογούνταν. Κολωνός, οδός Ζηνοδώρου 3. Έχουν περάσει ήδη δύο χρόνια και όταν περνώ το κατώφλι του οικήματος που στεγάζει την Κιβωτό του Κόσμου οι εικόνες που αντικρίζω είναι εντελώς διαφορετικές. Εκτός από το τεράστιο σύνθημα στον μεγάλο τοίχο που γράφει «Διεκδικώντας το ριμπάουντ της ζωής μας», τίποτα δεν θυμίζει την εποχή που ο πατήρ Αντώνιος Παπανικολάου, ο ακτιβιστής κληρικός που κέρδισε το Βραβείο του Ευρωπαίου Πολίτη 2018, κυριαρχούσε στον εθελοντικό οργανισμό. Για πολλά χρόνια η Κιβωτός θεωρούνταν παράδεισος. Υπήρχαν φωτογραφίες που έδειχναν χαρούμενα παιδιά να παίζουν, να γράφουν, να τραγουδούν και να καλλιεργούν τη γη. Όλοι μιλούσαν με τα καλύτερα λόγια για το «κουκούλι» με τις όμορφες δραστηριότητες, τους διαγωνισμούς μαγειρικής και χορού και τις προβολές ταινιών που ενίσχυαν τη δημιουργικότητα και δεν άφηναν τα παιδιά να πλήξουν. Ωστόσο, ήρθε στην επιφάνεια μια αθέατη και σκληρή πλευρά. Η Κιβωτός βρέθηκε στο επίκεντρο φρικτών καταγγελιών. Μαρτυρίες για ξυλοδαρμούς και πολύμηνες τιμωρίες, απομόνωση, ένα περιβάλλον φόβου, χειραγώγησης και ψυχολογικής πίεσης, παρενοχλήσεις, καταναγκαστικές αγροτικές εργασίες. Βασικός υπαίτιος ο άνθρωπος που αντιμετωπιζόταν ως σύγχρονος άγιος. Η προσωπικότητα που λειτουργούσε ως παράδειγμα προς μίμηση και πίστευε στα θαύματα της ζωής έμελλε να είναι το πρόσωπο που θα προσέθετε νέα κεφάλαια πόνου και θλίψης στην ήδη ταλαιπωρημένη ζωή των παιδιών της Κιβωτού. Ήταν το αγγελικό πρόσωπο με τις σκοτεινές πλευρές που πρωταγωνίστησε στο σκάνδαλο.

ΒΙΒΛΙΟ Η Νέα Σμύρνη έχει ένα καινούργιο βιβλιοπωλείο, το Penny Lane Ένα νέο, φιλόξενο και φωτεινό βιβλιοπωλείο φιλοδοξεί να γίνει στέκι για τους φίλους του βιβλίου, με την ιδιοκτήτριά του να δίνει έμφαση στις καλές μεταφράσεις. ΤΗΣ ΑΡΓΥΡΩΣ ΜΠΟΖΩΝΗ

Στην καρδιά της Νέας Σμύρνης, λίγο πιο πέρα από την πλατεία, άνοιξε ένα νέο βιβλιοπωλείο που φιλοδοξεί να γίνει στέκι, καταφύγιο για τους αναγνώστες που θέλουν να μείνουν στον χώρο για ώρα και να περιπλανηθούν ανάμεσα σε πάγκους και ράφια. Το όνομά του είναι Penny Lane από τον πρώτο δίσκο βινυλίου που αγόρασε η ιδιοκτήτριά του με το ταιριαστό με το τραγούδι των Beatles όνομα, Πέννυ Μοσχογιάννη. Το γαλάζιο βιβλιοπωλείο είναι φωτεινό και ολοκαίνουριο, το ισόγειό του είναι περίπου 70 ωφέλιμα τετραγωνικά μέτρα και το πατάρι του, που έχει διαμορφωθεί σαν καθιστικό με τραπεζάκι, καναπέ και βιβλιοθήκες, είναι άλλα 40 τ.μ. Μπορεί κανείς ανενόχλητος να διαβάσει και ολόκληρο βιβλίο αν θέλει. Η σχέση της Πέννυς με το βιβλίο άρχισε από μικρή ηλικία και έγινε μόνιμη, με τα πάνω της και τα κάτω της, όπως είναι όλες οι ζωντανές σχέσεις. Μεγάλωσε σε ένα σπίτι με βιβλία και γονείς που διάβαζαν και όταν αποφάσισε να σπουδάσει γραφιστική, δουλεύοντας παράλληλα, τι πιο φυσικό από το να αναζητήσει εργασία σε βιβλιοπωλείο. Η αρχή έγινε δουλεύοντας στο Λυχνάρι, ένα μικρό συνοικιακό βιβλιοπωλείο, έναν χώρο οικείο, που φώτισε τη ζωή της.

Ακολουθήστε τα podcasts της LiFO στην Apple, στο Spotify ή στο LiFO.gr

1

Μητρότητα και αλκοόλ: Αναγκαίο «διάλειμμα» ή εξάρτηση; «ΨΥΧΗ ΚΑΙ ΣΩΜΑ» ΜΕ ΤΗΝ ΤΖΟΥΛΗ ΑΓΟΡΑΚΗ

2

Η σκληρή αλήθεια για τον Νίκο Κούρκουλο «ΜΙΚΡΟΠΡΑΓΜΑΤΑ» ΜΕ ΤΟΝ ΑΡΗ ΔΗΜΟΚΙΔΗ

3

ΑΣΚΤ: Εδώ γεννήθηκαν οι μεγαλύτεροι Έλληνες καλλιτέχνες «ΙΣΤΟΡΙΑ ΜΙΑΣ ΠΟΛΗΣ» ΜΕ ΤΗΝ ΑΓΙΑΤΗ ΜΠΕΝΑΡΔΟΥ

4

Το θρίλερ με το καμένο αυτοκίνητο στον ξεροπόταμο του Άστρους «ΑΛΗΘΙΝΑ ΕΓΚΛΗΜΑΤΑ» ΜΕ ΤΟΝ ΝΙΚΟ ΤΣΕΦΛΙΟ

5

«Είμαι τυφλός και μπορώ να μένω μόνος, μην ξαφνιάζεστε!»

«ZOYME, ΡΕ» ΜΕ ΤΟΝ ΘΟΔΩΡΗ ΤΣΑΤΣΟ ΚΑΙ ΤΗ ΧΡΥΣΕΛΛΑ ΛΑΓΑΡΙΑ

13.03.25

LiFO 13.03.25

5

talkofthetown 13—19 ΜΑΡΤΙΟΥ 2025 Νο 848

Η Ζωή που τα λέει έξω από τα δόντια… p Μια κατάδυση στον μεγάλο, μαγικό κόσμο των συλλεκτών του Μικρού μου Πόνυ p Οι λεβάντες της Αθήνας ανθίζουν ακόμα p

6

LiFO

ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΕΠΤΑΗΜΕΡΟ

Πώς επηρεάζουν τα Τέμπη το πολιτικό σκηνικό Τα Τέμπη έχουν στριμώξει την κυβέρνηση, αλλά ούτε για το ΠΑΣΟΚ και τον ΣΥΡΙΖΑ τα πράγματα πάνε καλά, και υπάρχει λόγος.

απ ό τh βασιλ ικη σιουτη

Τα Τέμπη έχουν κυριαρχήσει ξανά στην πολιτική επικαιρότητα και έχουν επιβάλει τη δική τους ατζέντα εδώ και δύο περίπου μήνες. Κατά πόσο αυτή η επιρροή είναι προσωρινή ή θα διαρκέσει για πολύ ακόμα, θα φανεί το επόμενο διάστημα. Είναι βέβαιο ότι η κυβέρνηση θα κάνει ό,τι μπορεί για να αποσύρει τα Τέμπη από τον καθημερινό δημόσιο διάλογο. Αλλά κάτι τέτοιο δεν είναι εύκολο, γι’ αυτό και δεν το έχει καταφέρει ως τώρα. Η υπόθεση των Τεμπών κυριαρχεί, παρά τη θέλησή της, και η ίδια το αποδίδει εν πολλοίς στην εκμετάλλευσή της από την αντιπολίτευση και σε fake news. Αυτή η ερμηνεία θα μπορούσε να έχει κάποια απήχηση σε ένα ορισμένο κοινό, καθώς κυκλοφορούν πράγματι κατά καιρούς και ψευδείς ειδήσεις, εάν πριν η ίδια η κυβέρνηση δεν είχε χαρακτηρίσει ως fake news μερικά αδιαμφισβήτητα, πραγματικά γεγονότα. Δεν θα είναι εύκολο στο εξής να σταματήσει το τσουνάμι των Τεμπών, ούτε το επόμενο διάστημα, γιατί η Προανακριτική στη Βουλή θα το διατηρήσει στην επικαιρότητα. Από την ανάκριση και την παράλληλη έρευνα των τεχνικών συμβούλων των οικογενειών των θυμάτων δεν γνωρίζει κανείς ακόμα αν υπάρχει κάτι άλλο να βγει, δεδομένου ότι σχετικά με την πρόκληση του δυστυχήματος έχουν βρεθεί όλα (και πράγματα που δεν είναι ακόμα ευρύτερα γνωστά), αλλά αποκαλύπτουν την παρακμή της λειτουργίας του ελληνικού σιδηροδρόμου και την απουσία κάθε σεβασμού για τις διαδικασίες και τους κανονισμούς. Για τα υπόλοιπα που δεν γνωρίζουμε, όπως για την αιτία πρόκλησης της φωτιάς, λόγω της απώλειας στοιχείων με ευθύνη των αρμόδιων αρχών, δεν είναι εύκολο να μάθουμε τι πραγματικά συνέβη και μάλλον δεν θα μάθουμε ποτέ, εκτός αν παρουσιαστεί κάποιος μάρτυρας και προβεί σε αποκαλύψεις. Το θέμα της αλλοίωσης του χώρου του σιδηροδρομικού δυστυχήματος έχει εκθέσει αρκετά την κυβέρνηση, διότι τίποτα δεν έγινε βάσει των νόμων και του κανονισμού. Κι αν στην αρχή ήταν κάπως πιο εύκολο να το μαζέψει, τώρα πια αυτό μοιάζει αδύνατο. Το να εμφανίζεται η κυβέρνηση σαν να μη γνωρίζει ποιος έδωσε την εντολή στην εταιρεία χωματουργικών εργασιών να πάρει τα συντρίμμια και να τα μεταφέρει, χωρίς να προηγηθεί έρευνα και καταγραφή, την εκθέτει, ειδικά από τη στιγμή που πλήρωσε αποδεδειγμένα για αυτές τις εργασίες, ενώ ο υφυπουργός παρά τω πρωθυπουργώ τότε, Χρήστος Τριαντόπουλος, είχε εκδώσει δελτία Τύπου που φανερώνουν, αν όχι με ακρίβεια τον ρόλο του, σίγουρα τη συμμετοχή του και τη γνώση του. Θα δεχθεί ο πρώην περιφερειάρχης Κώστας Αγοραστός να γίνει «Ιφιγένεια» για να μην τρωθεί άλλο η ΝΔ; Όπως φαίνεται, αυτόν δείχνουν κάποιοι, παρότι δεν επιβεβαιώνεται ότι αυτενέργησε, χωρίς κεντρικές

13.03.25

ΔΕΗ 3x3 POWER TO THE HOOD

by Eurohoops Αναδεικνύοντας τους πρωταγωνιστές κάθε γειτονιάς μέσω του μπάσκετ

η μπασκετική γιορτή για μικρούς και μεγάλους κάνει την επόμενη στάση της στην πλατεία του Σταθμού Μετρό Αιγάλεω το Σάββατο 15 Μαρτίου. Μια ολόκληρη μέρα γεμάτη δράσεις, παιχνίδια και, φυσικά, 3x3 περιμένει τους μικρούς και μεγάλους κατοίκους του Αιγάλεω χάρη στη διοργάνωση ΔΕΗ 3x3 POWER TO THE HOOD by Eurohoops. Η μεγάλη μπασκετική γιορτή που αναδεικνύει τους καθημερινούς «πρωταγωνιστές» κάθε γειτονιάς μέσω της άθλησης και ενισχύει το αίσθημα της κοινότητας και του ευ αγωνίζεσθαι συνεχίζει το «ταξίδι» της σε γειτονιές της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης, με επόμενη στάση το Αιγάλεω. Από τις 10 το πρωί ως τις 7 το απόγευμα η πλατεία του σταθμού μετρό θα μετατραπεί στον ιδανικό προορισμό για τους λάτρεις του μπάσκετ με πολλές παράλληλες ψυχαγωγικές δραστηριότητες και, φυσικά, τουρνουά 3x3. Άλλωστε το 3x3, το δημοφιλές, γρήγορο και δυναμικό παιχνίδι που πέρασε από τους δρόμους στους Ολυμπιακούς Αγώνες, βρίσκεται στο επίκεντρο του ΔΕΗ 3x3 POWER TO THE HOOD by Eurohoops. Το τουρνουά θα είναι χωρισμένο σε παιχνίδια για τρεις μεικτές ηλικιακές κατηγορίες: 10-13, 14-17 και 18+. Η συμμετοχή στο τουρνουά θα είναι δωρεάν, έτσι όλοι και όλες θα μπορούν να δοκιμάσουν τις δυνάμεις τους. Ταυτόχρονα, σε όλη τη διάρκεια της ημέρας θα πραγματοποιούνται ψυχαγωγικές δραστηριότητες για τους/τις συμμετέχοντες/-ουσες και τους επισκέπτες πριν και μετά τους αγώνες. Μερικές από αυτές θα είναι το φουσκωτό γήπεδο για παιδιά, face painting, ένα 360° Photo Booth για να απαθανατιστούν οι στιγμές, arcade basketball games, διασκεδαστικά challenges αλλά και ένα θεαματικό Street Basketball Show από τον μοναδικό freestyler Dude K. Τη μέρα θα ντύνουν ανεβαστικές μουσικές από τον Kiss FM 92.9. Μέχρι τώρα, το ΔΕΗ 3x3 POWER TO THE HOOD by Eurohoops έχει φέρει τη μαγεία του 3x3 σε Κορυδαλλό, Βούλα, Λαύριο, Μεταμόρφωση, Αμπελόκηπους, Παλαιό Φάληρο, Εύοσμο και Πανόραμα, Μαρούσι, Μοναστηράκι, Νέα Παραλία, Νέα Ιωνία, Καλαμαριά, Κηφισιά, Πειραιά και Νέα Σμύρνη. Μέσα στο 2025 θα ακολουθήσουν πολλοί ακόμη «σταθμοί» τόσο σε Αθήνα όσο και σε Θεσσαλονίκη. Το ΔΕΗ 3x3 POWER TO THE HOOD by Eurohoops στην πλατεία Σταθμού Μετρό Αιγάλεω θα πραγματοποιηθεί υπό την αιγίδα του δήμου Αιγάλεω. ΔΕΗ 3x3 POWER TO THE HOOD by Eurohoops: Αναδεικνύοντας τους πρωταγωνιστές κάθε γειτονιάς μέσω του μπάσκετ.

Μάθετε περισσότερα: dei3x3.eurohoops.net

LiFO 13.03.25

7

ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΕΠΤΑΗΜΕΡΟ

TALKING POINTS

εντολές. Αναμφισβήτητα όμως στο θέμα αυτό προκύπτουν και ευθύνες της δικαστικής εξουσίας, η οποία όφειλε να περιφρουρεί την έρευνα, πολύ περισσότερο για ένα τόσο μεγάλο και τραγικό γεγονός που συγκλόνισε και συνεχίζει να συγκλονίζει την κοινή γνώμη. Θα συνεχίσει η κυβέρνηση να καλύπτει τον Χρήστο Τριαντόπουλο, όπως κάνει μέχρι τώρα; Άλλο ένα ερώτημα του οποίου η απάντηση θα επηρεάσει τις εξελίξεις. Ο Μάκης Βορίδης ωστόσο στη Βουλή προεξόφλησε τη στάση της ΝΔ, ισχυριζόμενος ότι δεν υπάρχουν στοιχεία εναντίον του.

Α

talkofthetown

α πό τh βα σι λι κη σ ιου τη

8

LiFO

ποδείξεις για τον λόγο για τον οποίο έγινε αυτό όντως δεν υπάρχουν ως τώρα. Δεν αμφισβητείται όμως το γεγονός ότι έγινε, παρανόμως, και είχε ως αποτέλεσμα την απώλεια κρίσιμων στοιχείων. Όλα αυτά τεκμηριώνονται και από το επίσημο πόρισμα του Εθνικού Οργανισμού Διερεύνησης. Πρόσωπο που γνωρίζει καλά την υπόθεση και έχει παρακολουθήσει τις έρευνες από την πρώτη μέρα υποστηρίζει ότι η κυβέρνηση «μπάζωσε» τον χώρο για επικοινωνιακούς λόγους, αλλά αυτό ίσως να είναι χειρότερο και από το να έγινε για λόγους συγκάλυψης, κατά την άποψή του. Αυτή η εκδοχή, πάντως, δένει και με τις μαρτυρίες εργαζομένων που υπάρχουν από εκείνες τις ημέρες. Φαίνεται ότι κάποιοι στην κυβέρνηση είχαν άγχος να αποκατασταθεί άμεσα ο χώρος και να απομακρυνθούν τα συντρίμμια για επικοινωνιακούς λόγους. Παρ’ όλα αυτά, η επιμονή κυβερνητικών στελεχών να υποστηρίζουν την εκδοχή της Hellenic Train για τα έλαια σιλικόνης ως αιτία πρόκλησης της φωτιάς, αποκλείοντας ότι μπορεί να υπήρχε κάποιο φορτίο με εύφλεκτα υλικά, αν και αυτό αποτελεί έμμεση ανάμειξη σε ένα θέμα που ερευνά η Δικαιοσύνη και δεν θα έπρεπε να κάνουν δηλώσεις γι’ αυτό, και παρότι ο ισχυρισμός τους έρχεται σε σύγκρουση ακόμα και με το επίσημο πόρισμα του Εθνικού Οργανισμού Διερεύνησης, είναι αυτή που ενισχύει την καχυποψία όσων μιλούν για συγκάλυψη. Στο ερώτημα για ποιον λόγο η κυβέρνηση έφερε μόνη της τον εαυτό της σε τόσο δύσκολη θέση, τοποθετούμενη για κάτι που ερευνά και θα κρίνει η Δικαιοσύνη, δεν υπάρχει κάποια εύλογη και προφανής εξήγηση. Το κλίμα για την κυβέρνηση, λόγω του χειρισμού της υπόθεσης των Τεμπών, είναι πιο αρνητικό από ποτέ, ειδικά στους νέους. Αν η κυβέρνηση δεν το ανατρέψει αυτό, τότε πολύ δύσκολα θα καταφέρει να ανακάμψει, ακόμα και όταν τα Τέμπη δεν θα κυριαρχούν πια στην επικαιρότητα. Ούτε ο ΣΥΡΙΖΑ και το ΠΑΣΟΚ είχαν αντιληφθεί εγκαίρως το κύμα των Τεμπών που φούσκωνε, μέχρι που τους παρέσυρε όλους. Είναι ενδεικτικό ότι ούτε ο Σωκράτης Φάμελλος ούτε ο Νίκος Ανδρουλάκης είχαν καλέσει τους συγγενείς των θυμάτων για να τους ακούσουν, και μόνο μετά τις πρωτοφανούς μαζικότητας διαδηλώσεις κινητοποιήθηκαν. Ο Αλέξης Τσίπρας, πάντως, που αναμένει την κατάλληλη στιγμή για να επανεμφανιστεί στο προσκήνιο, είχε αντιληφθεί από την αρχή ότι τα Τέμπη μπορεί να προκαλέσουν πολιτική κρίση και άρα «ευκαιρία» για την αντιπολίτευση και είχε προσκαλέσει στα γραφεία του (ορισμένους) συγγενείς και πραγματογνώμονες, διαθέτοντάς τους και ως δικηγόρο τον διευθυντή του γραφείου του, Μιχάλη Καλογήρου. Υποσχέθηκε, μάλιστα, και οικονομική βοήθεια για τα έξοδα, που κάποιοι βάζουν από την τσέπη τους, αλλά αυτή δεν δόθηκε ποτέ, σύμφωνα με μαρτυρίες. Για το θέμα του «μπαζώματος», πάντως, παρά τα στοιχεία που έστειλε η Δικαιοσύνη στη Βουλή σε βάρος του Χρήστου Τριαντοπούλου τον Αύγουστο, ο ΣΥΡΙΖΑ, παρά την αρχική του αντίδραση, στη συνέχεια επέλεξε να το αποσιωπήσει και μόνο όταν το ΠΑΣΟΚ ανέσυρε τη δικογραφία με καθυστέρηση μηνών και μετά την πρώτη μαζική διαδήλωση αναγκάστηκε να συνταχθεί μαζί του. Κανένας από τους δύο όμως, ούτε ο ΣΥΡΙΖΑ ούτε το ΠΑΣΟΚ, δεν επιδοκιμάζεται από την κοινή γνώμη. Το ΠΑΣΟΚ στέκεται μάλλον αμήχανο απέναντι σε αυτό, αδυνατώντας να διαβάσει την κατάσταση, ενώ ο ΣΥΡΙΖΑ αναζητά τρόπους για να κατατροπώσει το κόμμα της Ζωής Κωνσταντοπούλου, που φαίνεται να πετυχαίνει αυτό που εκείνοι δεν μπορούν. Βέβαια, η Ζωή Κωνσταντοπούλου ήταν δίπλα στους συγγενείς των θυμάτων όλο το προηγούμενο διάστημα. Δεν ήταν από αυτούς που ξύπνησαν όταν ο κόσμος βγήκε στον δρόμο αλλά από αυτούς που προσπαθούσαν για να ανάψει η φωτιά. Η κυβέρνηση τελευταία μοιάζει να μπαίνει στον πειρασμό να σκεφτεί ότι ίσως τη βολεύει περισσότερο να έχει απέναντι και να προβάλλει ως φόβητρο στο κοινό της τη Ζωή Κωνσταντοπούλου, όπως τη βόλευε όσο υπήρχε στο προσκήνιο ο Αλέξης Τσίπρας, για να συσπειρώνει το κοινό της. Μέσα σε αυτό το κλίμα, κάποιοι, όπως ο πρώην υπουργός Εξωτερικών του ΣΥΡΙΖΑ, Νίκος Κοτζιάς, προτείνουν την κυρία Μαρία Καρυστιανού, παρότι δεν είναι ένα πολιτικό πρόσωπο, ως επόμενο πρωθυπουργό της χώρας, γιατί δεν βλέπουν, όπως λένε, να υπάρχει κάποιος καλύτερος.

ΙΩΑΝΝΗΣ ΠΟΛΙΤΗΣ «Για ποιους λόγους έχουν αυξηθεί τα τροχαία;» α π ό τ ο ν γ ι ά ν ν η π α ν τα ζ ό π ουλο

Τι πάει στραβά με την οδηγική κουλτούρα στην Ελλάδα; Ο αναπληρωτής καθηγητής Συγκοινωνιακού Σχεδιασμού του ΑΠΘ, Ιωάννης Πολίτης, εξηγεί.

Το κλίμα για την κυβέρνηση, λόγω του χειρισμού της υπόθεσης των Τεμπών, είναι πιο αρνητικό από ποτέ, ειδικά στους νέους. Αν η κυβέρνηση δεν το ανατρέψει αυτό, τότε πολύ δύσκολα θα καταφέρει να ανακάμψει, ακόμα και όταν τα Τέμπη δεν θα κυριαρχούν πια στην επικαιρότητα.

Γιατί έχουν αυξηθεί τα τροχαία; Ήταν κάτι που οι συγκοινωνιολόγοι αναμέναμε να συμβεί. Από το 2010 μέχρι και το 2020, η Ελλάδα ήταν η μοναδική ευρωπαϊκή χώρα που πέτυχε τον στόχο της μείωσης κατά 50% των νεκρών από τροχαία ατυχήματα. Οι λόγοι της μείωσης είναι πολλοί: ολοκλήρωση και χρήση των μεγάλων αυτοκινητοδρόμων της χώρας, μετανάστευση κινητικά ενεργού πληθυσμού και μείωση του μεταφορικού έργου λόγω οικονομικής κρίσης, περιορισμοί στη μετακίνηση λόγω πανδημίας από Έλληνες και τουρίστες. Μετά το έτος 2021, όμως, η χώρα επιστρέφει σε μια «κανονικότητα», οικονομική και κοινωνική. Η επάνοδος στην κανονικότητα επαναφέρει στον δημόσιο διάλογο και ζητήματα όπως είναι τα τροχαία ατυχήματα, για τα οποία –πέραν της ανάπτυξης των οδικών αξόνων που αναφέρθηκε προηγουμένως– λίγα πράγματα έγιναν από την ελληνική πολιτεία τα προηγούμενα 15 χρόνια. Φαίνεται ότι το «κατώφλι» των 584 νεκρών το 2020, που είναι η καλύτερη επίδοση της χώρας από την αρχή της καταγραφής των επιδόσεών της εδώ και πάνω από 50 χρόνια, δεν μπορεί εύκολα να μειωθεί ακόμα περισσότερο, αν δεν ενεργοποιηθούν επιπλέον μηχανισμοί ανάσχεσης του νοσηρού αυτού φαινομένου. Τα στατιστικά δεδομένα μάς δείχνουν τη στόχευση: αστικά οδικά δίκτυα (50% του συνόλου των ατυχημάτων στην Ελλάδα έναντι 39% στην Ε.Ε.) και δικυκλιστές (38% του συνόλου των ατυχημάτων στην Ελλάδα έναντι 19% στην Ε.Ε.) είναι δύο αποκλίνουσες από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο συνιστώσες οι οποίες χρήζουν άμεσης προσοχής. Πώς θα χαρακτηρίζατε την οδηγική κουλτούρα των Ελλήνων; Η ζοφερή ανάγνωση των δεικτών οδικής ασφάλειας της χώρας μας αφήνουν λίγα περιθώρια σχολιασμού για το ερώτημα αυτό. Παρά τις σημαντικές μειώσεις που πετύχαμε σε νεκρούς (π.χ. το 1990 είχαμε 2.050 νεκρούς) και τραυματίες, βρισκόμαστε ακόμα πολύ μακριά από το να θεωρούμε τη χώρα μας ως ένα καλό παράδειγμα εξάλειψης του φαινομένου. Δεν είναι όμως φυλετικό το ζήτημα. Κάθε άνθρωπος που αισθάνεται ότι υπάρχει ατιμωρησία της παραβατικότητας, χαλαρότητα στην εφαρμογή των νόμων αλλά και μια εν τέλει χρηματική «επίπτωση» σε περίπτωση βεβαίωσης μιας παράβασης συμβάλλει στη δημιουργία μια κουλτούρα δυνητικής υποβόσκουσας παραβατικότητας που κάποια στιγμή θα γίνει πράξη. Συνηθίζω να λέω ότι, τελικά, ο τρόπος που συμπεριφερόμαστε στον δρόμο είναι μια αποτύπωση του επιπέδου δημοκρατίας που θέλουμε να έχουμε ως κοινωνία: πόσο σεβόμαστε τον συνάνθρωπό μας; Τον ευάλωτο χρήστη; Τον παππού; Το παιδί; Το άτομο με αναπηρία; Τι πάει στραβά και τι πρέπει να αλλάξουμε; Είναι ο νέος ΚΟΚ μια καλή αρχή; Η απάντηση δεν μπορεί να είναι μονοδιάστατη σε ένα τόσο σύνθετο ζήτημα. Μια καλή αρχή για να ξετυλίξουμε τον μίτο της Αριάδνης είναι να σκεφτούμε τους τρεις παράγοντες που ευθύνονται για την εκδήλωση ενός ατυχήματος: το όχημα, η υποδομή και ο οδηγός. Τα οχήματα έχουν βελτιώσει σημαντικά τα τελευταία χρόνια τα συστήματα παθητικής και ενεργητικής ασφάλειάς τους. Δυστυχώς, όμως, η Ελλάδα βρίσκεται στην τελευταία θέση στην Ε.Ε. ως προς την ηλικία των οχημάτων (όλων των κατηγοριών), πολλά απ’ τα οποία μάλιστα έχουν χαμηλό επίπεδο συντήρησης.

Διαβάστε ολόκληρη τη συνέντευξη στο lifo.gr.

13.03.25

AKΡΟΒΑΤΩΝΤΑΣ

Η Ζωή που τα λέει έξω από τα δόντια…

Στη χώρα που οι πολιτικοί ορισμοί έχουν πάρει εντελώς διαφορετικό περιεχόμενο από αυτό που πραγματικά, και ιστορικά, έχουν, η Κωνσταντοπούλου, ο Βελόπουλος, η Λατινοπούλου και διάφοροι άλλοι μικρότερης εμβέλειας πολιτικοί θεωρούνται και ονομάζονται αντισυστημικοί.

α πό τον γ ιά ν ν η πα ν τελάκη

Ακόμα και φανατικοί επικριτές της έλεγαν πως εκείνες τις ημέρες η Ζωή Κωνσταντοπούλου έκανε ιδιαίτερη αίσθηση. Με θετικό ή αρνητικό τρόπο, σίγουρα σήκωσε πολλή σκόνη.

Π

ολλά στελέχη κομμάτων της αριστεράς για αρκετό καιρό είναι σχεδόν θλιμμένα και αυτό δεν συμβαίνει μόνο εξαιτίας των γνωστών και πολυσυζητημένων λόγων που αφορούν τις χαμηλές επιδόσεις τους στις δημοσκοπήσεις οι οποίες βλέπουν το φως της δημοσιότητας. Το ίδιο νομίζω συμβαίνει και με στελέχη του ΠΑΣΟΚ, το οποίο δεν αδυνατεί απλώς να εισπράξει ένα αξιοσημείωτο ποσοστό από τη μεγάλη φθορά της ΝΔ αλλά αγκομαχεί κάθε φορά για να μη χάσει τη δεύτερη θέση σε ό,τι αφορά την επιρροή του στην κοινωνία. Η θλίψη, ο φόβος και ο προβληματισμός μετατράπηκαν σε ανησυχία λίγες ημέρες πριν, όταν μια εταιρεία δημοσκοπήσεων (MRB) ανέδειξε την Πλεύση Ελευθερίας, πιο γνωστή ως «κόμμα της Ζωής», στην τρίτη θέση με ποσοστό 9%, μια ανάσα (μόλις 2,5 μονάδες) από το δεύτερο ΠΑΣΟΚ. Η Ζωή Κωνσταντοπούλου όμως δεν χαμογέλασε πλατιά εκείνη την ημέρα μόνο γι’ αυτόν τον λόγο. Οι πολίτες την έφερναν στην πρώτη θέση σε ό,τι αφορά τη στάση των πολιτικών αρχηγών για το έγκλημα (όπως εκτιμά το 72,5% των πολιτών ότι πρέπει να χαρακτηριστεί) των Τεμπών. Εκτίμησαν ιδιαίτερα την παρουσία της στη Βουλή όταν συζητήθηκε το θέμα, τις αντιπαραθέσεις που είχε σχεδόν με όλους, τη φωνή που ύψωνε και ακουγόταν δυνατά. Ακόμα και φανατικοί επικριτές της έλεγαν πως εκείνες τις ημέρες η Ζωή Κωνσταντοπούλου έκανε ιδιαίτερη αίσθηση. Με θετικό ή αρνητικό τρόπο, σίγουρα σήκωσε πολλή σκόνη. Τι λένε πολλοί γι’ αυτήν; Πως είναι μαχητική, έχει πολιτικό τσαμπουκά, τα λέει έξω από τα δόντια, χύμα και τσουβαλάτα, δεν ορρωδεί προ ουδενός, εμφανίζεται στα δικαστήρια, στη Βουλή, στα πρωινάδικα, στους δρόμους και στις διαδηλώσεις με περίσσιο δυναμισμό και μιλάει για όλα, κάνει φασαρία, οργίζεται και μιλάει σκληρά σε όσους βρίσκονται απέναντί της – αν γραφτεί ότι αρκετοί φοβούνται να αντιπαρατεθούν μαζί της γιατί δεν ξέρουν τι θα ακούσουν, δεν θα είναι υπερβολή. Η Ζωή είναι αυτό που με μια λέξη χαρακτηρίζεται τόσο εσφαλμένα στην εποχή μας «αντισυστημική». Το κομμάτι του εκλογικού σώματος που αυτοχαρακτηρίζεται έτσι, σύμφωνα με μια τελευταία δημοσκόπηση, αγγίζει το 37,4% (Φεβρουάριος 2025, GPO). Και η Πλεύση Ελευθερίας έχει και εκεί μια εξαιρετική επίδοση. Στη χώρα που οι πολιτικοί ορισμοί έχουν πάρει εντελώς διαφορετικό περιεχόμενο από αυτό που πραγματικά, και ιστορικά, έχουν, η Κωνσταντοπούλου, ο Βελόπουλος, η Λατινοπούλου και διάφοροι άλλοι με μικρότερη επιρροή και εμβέλεια πολιτικοί θεωρούνται και ονομάζονται αντισυστημικοί. Ένα μείγμα καθολικής απόρριψης και μέσα από αυτήν ισοπεδωτικής γενίκευσης των πάντων με έντονες και ισχυρές δόσεις λαϊκισμού και συχνά αγοραίες πολιτικές εκφράσεις ονομάζεται αντισυστημισμός. Μια εύθραυστη ισορροπία που λειτουργεί σαν πολιτικό εκκρεμές, απόλυτα ασαφής και με απροσδιόριστες ιδεολογικές αναφορές, ονομάζεται αντισυστημισμός. Μια πολιτική συμπεριφορά που στηρίζεται κατά βάση στη διαμαρτυρία χωρίς ιδεολογική θεώρηση του υποκειμένου, η οποία εκδηλώνεται και στηρίζεται κυρίως στο συναίσθημα, στην οργή, στο μίσος και στις ακατέργαστες αντιδράσεις που προκαλούνται από τις συχνά βίαιες συνθήκες επιβίωσης, ονομάζεται αντισυστημισμός. Μια ιδεολογική θολούρα η οποία λειτουργεί με έναν γκροτέσκο τρόπο και περισσή αυτοαναφορικότητα αυτόν τον χαρακτηρισμό παίρνει. Η Ζωή Κωνσταντοπούλου δεν είναι η μοναδική και σίγουρα όχι η κύρια υπεύθυνη γιατί κερδίζει πόντους και παγιώνει την παρουσία της στο πολιτικό σκηνικό. Βρήκε πολύτιμο ζωτικό χώρο, ένα κύμα δυσαρέσκειας, αποϊδεολογικοποίησης και απαξίωσης της αριστεράς όπως την εξέφρασε ο ΣΥΡΙΖΑ ιδιαίτερα τα χρόνια της εξουσίας του, το οποίο καβάλησε και πορεύεται με έναν επιτυχημένο και αποτελεσματικό τρόπο. Χωρίς το βάρος της ψήφισης ενός μνημονίου, πράγμα που θεωρήθηκε διαβατήριο «αριστεροσύνης», παράλληλα αγκαλιάστηκε με τη Ραχήλ Μακρή, στάθηκε απέναντι σε ό,τι πιο θετικό ψήφισε η κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ, τη Συμφωνία των Πρεσπών, έκλεισε το μάτι σε πολλούς από τους ακραίους απέναντι και μοιάζει με μια πολιτικά ταλαντευόμενη παρουσία που κινείται από τη μια άκρη ως την άλλη και μπορεί να ταιριάξει σε κάθε περίσταση. Έχει δημιουργήσει ένα πολιτικό μόρφωμα το οποίο προσφέρεται και είναι ελκυστικό για να υποδεχτεί την ψήφο όποιου θεωρεί τον εαυτό του αντισυστημικό. Η Κωνσταντοπούλου, που τα πάει τόσο καλά, είναι ίσως το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα μιας συνολικής πολιτικής παρακμής που δεν συναντάται μόνο στη χώρα μας, για την οποία ευθύνη έχουν όσοι την ανέδειξαν ως πολιτική περσόνα και τώρα βλέπουν την πλάτη της στις δημοσκοπήσεις…

LiFO 13.03.25

9

FOOTNOTES

Μια κατάδυση στον μεγάλο, μαγικό κόσμο των συλλεκτών του Μικρού μου Πόνυ

«Ο ελληνικός κινηματογράφος ταξιδεύει – Ταξίδεψε μαζί του» Η δεκαήμερη γιορτή ξεκίνησε!

απ ό τ η δεσπ ο ι να τ ρι β ολ η

Κινηματογράφος Έλλη, Ακαδημίας 64 ΠΕΜΠΤΗ – 13/3/25 17:45 - Χειροπαλαιστής 19:30 - Μαγνητικά πεδία 22:20 - Exotica, Erotica, etc… ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ – 14/3/25 17:45 - Μια οικογενειακή υπόθεση 19:45 - Οίκτος 21:50 - Μαχαιροβγάλτης ΣΑΒΒΑΤΟ – 15/3/25 17:30 - Η τελευταία παραλία 20:15 - Dolphin Man 22:00 - Digger ΚΥΡΙΑΚΗ - 16/3/25 17:30 - Obscuro Barroco 19:00 - Άδικος κόσμος 21:30 - Πίσω από τις θημωνιές

10

LiFO

ΔΕΥΤΕΡΑ – 17/3/25 17:30 - Άλλος δρόμος δεν υπήρχε 19:30 - Xenia 22:15 - Πρώτη ύλη ΤΡΙΤΗ – 18/3/25 17:45 - Ευτυχία 20:10 - Ο Γιος της Σοφίας 22:30 - Μέρες και νύχτες της Δήμητρας Κ. ΤΕΤΑΡΤΗ – 19/3/25 18:00 - Τα παιδία δεν παίζει 19:45 - Το αγόρι τρώει το φαγητό του πουλιού 21:40 - Η Βασίλισσα της Ν. Υόρκης * 20 Μαρτίου: Ανοιχτή συζήτηση για το παρόν και το μέλλον της 7ης Τέχνης στην Τεχνόπολη Δήμου Αθηναίων, Γκάζι (Αεριοφυλάκιο 1 - Αμφιθέατρο «Μιλτιάδης Έβερτ»)

talkofthetown

ΜΕΤA ΑΠO ΜΙΑ ΔΥΝΑΜΙΚH ΠΟΡΕIΑ που ξεκίνησε το καλοκαίρι του 2024, η πρωτοβουλία της Ελληνικής Ακαδημίας Κινηματογράφου με τίτλο «Ο ελληνικός κινηματογράφος ταξιδεύει – Ταξίδεψε μαζί του» φτάνει στην κορύφωσή της! Ο κινηματογράφος Έλλη φιλοξενεί 30 διακεκριμένες ελληνικές ταινίες μεγάλου μήκους που έχουν τιμηθεί με το βραβείο Ίρις Καλύτερης Ταινίας Μυθοπλασίας και Ντοκιμαντέρ, καλύπτοντας μια περίοδο 15 ετών (2010-2024). Έργα που καθόρισαν τη σύγχρονη ελληνική κινηματογραφική ταυτότητα, διακρίθηκαν σε διεθνή φεστιβάλ και συγκίνησαν το κοινό, επιστρέφουν στη μεγάλη οθόνη. Παράλληλα, το κοινό θα έχει την ευκαιρία να συναντήσει δημιουργούς και συντελεστές των αντίστοιχων ταινιών, οι οποίοι θα παρευρεθούν στις προβολές και θα συνομιλήσουν με το κοινό.

Εάν υπάρχει κάτι στο οποίο ειδικεύεται η γενιά μου, είναι σίγουρα η σχεδόν ηλίθια νοσταλγία – πέρα από τη γνωστή νεύρωση «τα παλιά, καλά χρόνια των ’90s και των ’00s».

Πoιος κάνει συλλογές αντικειμένων;

Υ

πάρχουν δύο ειδών άνθρωποι, αυτοί που πετάνε πράγματα και αυτοί που τα κρατάνε: εισιτήρια από συναυλίες, λαστιχάκια, διαφημιστικές μπλούζες από βενζινάδικα, κουτιά, αποκεφαλισμένα αρκουδάκια, 1 εκατομμύριο DVD χωρίς να έχουν πια DVD player. Ανήκω ξεκάθαρα στη δεύτερη κατηγορία. Σε μια μετακόμιση των γονιών μου βρήκα τα παλιά Μικρά μου Πόνυ, μαζί με το σπίτι-στάβλο των Πόνυ. Στη δεκαετία του ’80 τα Μικρά μου Πόνυ παράγονταν στην Ελλάδα από την εταιρεία παιχνιδιών El Greco. Ήταν η ίδια εταιρεία που έβγαζε και την κούκλα bibibo, την εθνική μας Μπάρμπι. Eίχε ένα πελώριο κεφάλι και παράξενα ματοτσίνορα, και τον μελαχρινό σύζυγό της τον έλεγαν Τζον-Τζον. Η Ελλάδα ήταν από τις λίγες χώρες που παρήγε μοντέλα για την τοπική αγορά των Πόνυ έως τα τέλη της δεκαετίας του ’80. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα τα ελληνικά Μικρά μου Πόνυ να θεωρούνται σπάνια και να πωλούνται ακριβά ανά τον κόσμο. Κάπως έτσι ξεκίνησε η κατάδυσή μου στον μεγάλο, μαγικό κόσμο των συλλεκτών του Μικρού μου Πόνυ. Σκέφτηκα να τα πουλήσω. Πρώτα έψαξα να βρω τα πόνυ που είχα σε διάφορα αλλόκοτα φόρουμ στο ίντερνετ –καθένα είχε και διαφορετική ονομασία: Χλόη, Λαμπαδίτσα Μελένια, Νεράιδα– και μετά έψαξα πόσο και πού θα μπορούσε να πωληθεί το καθένα online. Η έρευνα και η ταξινόμηση σχεδόν με συνεπήραν, όπως και τα παθιασμένα ποστ των συλλεκτών. Εκεί που ναυάγησε το σχέδιό μου ήταν στη φροντίδα. Τα ελληνικά πόνυ, έμαθα στα φόρουμ, ξεχώριζαν γιατί είχαν μια χαρακτηριστικη μυρωδιά – κάτι πολύ γλυκό, μεταξύ τσίχλας και βανίλιας. Τριάντα πέντε (οk, 40) χρόνια μετά, η μυρωδιά τους θύμιζε κάτι μεταξύ ξεθυμασμένου αρώματος και καμένου πλαστικού, ενώ τα περισσότερα ήταν ξεμαλλιασμένα και ταλαιπωρημένα. Είδα πολλά YouTube videos με όλους τους εναλλακτικούς τρόπους με τους οποίους μπορεί κανείς να φροντίσει ένα G1 (Generation 1) πόνυ: πλένεις πολύ μαλακά το πλαστικό του κορμάκι, με πανάκι ή οδοντόβουρτσα. Μετά λούζεις τη χαίτη του με μαλακτικό, τη χτενίζεις με προσοχή και της κάνεις μια μπουκλίτσα με μπικουτί. Βλέποντας ένα βίντεο που μια «παιδήλικας» με φλούο ρούχα έκανε ένα τελετουργικό το οποίο και αποκαλούσε «pony spa day», όπου χάιδευε τα πόνυ και τα έπλενε με αγάπη, κάτι έσπασε μέσα μου. Ίσως να μην ήμουν ακόμα έτοιμη για τον μεγάλο, μαγικό κόσμο των συλλεκτών του Μικρού μου Πόνυ, ίσως να μην ήθελα να τους κάνω μπουκλίτσες με μπικουτί. Εάν υπάρχει κάτι στο οποίο ειδικεύεται η γενιά μου, είναι σίγουρα η σχεδόν ηλίθια νοσταλγία – πέρα από τη γνωστή νεύρωση «τα παλιά, καλά χρόνια των ’90s και των ’00s, τότε που έβγαινε καλή μουσική», υπάρχει και η ασταμάτητη νοσταλγία για τη δεκαετία του ’80, την εποχή του ΠΑΣΟΚ, της Κάντυ-Κάντυ και της υποτιθέμενης ανεμελιάς. Η σύντομη κατάδυσή μου στον μεγάλο, μαγικό κόσμο των συλλεκτών του Μικρού μου Πόνυ με έκανε να προβληματιστώ πάνω στη νοοτροπία των συλλεκτών. Έχω συναντήσει ανθρώπους που μαζεύουν τα πιο παράξενα πράγματα, και δεν εννοώ ρολόγια, έργα τέχνης και κάρτες Panini αλλά πορσελάνινους νάνους και σκούπες Dyson. Τι μπορεί να παρακινήσει κάποιον να μαζεύει σκούπες Dyson ή πόνυ της δεκαετίας του ’80; Η αίσθηση κοινότητας; Η νοσταλγία; Μάλλον είναι όλα αυτά, μαζί με την πολύτιμη αίσθηση ταξινόμησης και οργάνωσης: oλα μοιάζουν ήρεμα όταν όλα τα Μικρά μου Πόνυ βρίσκονται παραταγμένα το ένα δίπλα στο άλλο.

13.03.25

ΠΟ(Ρ)ΝΟΓΡΑΦΙΑ*

Οι λεβάντες της Αθήνας ανθίζουν ακόμα

Από τα ποιήματα της Σαπφώς και τις γυναίκες με τις βιολετί τιάρες μέχρι τη συμβολική επανοικειοποίηση του λιλά χρώματος στην πορεία μετά το Stonewall το 1969, οι λεβάντες είναι ένα διαχρονικό σύμβολο queer ενδυνάμωσης.

από τη ν ερω φ ι λη κοκκα λη

Οι ταμπέλες επανέρχονται στους προβληματισμούς ως εργαλεία, ως επικοινωνία, ως αυτοπροσδιορισμός.

* Ιστορίες για τον εξευγενισμό της πόλης και της επιθυμίας.

Α

πό τα ποιήματα της Σαπφώς και τις γυναίκες με τις βιολετί τιάρες μέχρι τους πίνακες με τα υπόγεια βιολετί μηνύματα λεσβιακής επιθυμίας, το εργασιακό πογκρόμ εναντίον των γκέι ανδρών και των λεσβιών, γνωστό ως «lavender scare» στις ΗΠΑ το 1953, αλλά και τη συμβολική επανοικειοποίηση του λιλά χρώματος στην πορεία έναν μήνα μετά την εξέγερση του Stonewall το 1969, μπορούμε να συμπεράνουμε πως οι λεβάντες είναι ένα διαχρονικό σύμβολο queer ενδυνάμωσης. Ο Μ. Ευαγγελάτος, η Ε. Χατζή και ο Σ. Δάγκας έκαναν δύο χρόνια γυρίσματα και έναν χρόνο μοντάζ, και οι Λεβάντες της Αθήνας τελικά άνθισαν. Έλαβα το αρχείο με την ετικέτα «On Lavender - Εμπιστευτικό» στα dm του Ιnstagram και πάτησα το play. Όσο έστριβα ένα τσιγάρο διάβαζα τα δεκαέξι ονόματα των ατόμων που συμμετέχουν. Με αρκετά από αυτά γνωριζόμαστε από συνελεύσεις, πάρτι και queer trans παρέες. Είναι όλα queer, trans binary/non binary, millennials και zoomers καλλιτέχν@ και κατοικούν στην Αθήνα. Το Άλκη στην εισαγωγή προοικονομεί πως ό,τι ακολουθήσει «απέχει 20 χρόνια από τη mainstream αφήγηση της τηλεόρασης». Ανυπομονώ για τη συνέχεια… Καθώς οι ιστορίες και τα πρόσωπα εναλλάσσονται στην οθόνη, οι αφηγήσεις εστιάζουν στο πώς, πότε και με ποια εργαλεία και εμπόδια ανακάλυψαν/αποκάλυψαν και συγκρότησαν το φύλο και τη σεξουαλικότητά τους έξω από τα ετεροκανονικά δίπολα άντρας - γυναίκα και straight - gay. Οι ταμπέλες, ωστόσο, επανέρχονται στους προβληματισμούς ως εργαλεία, ως επικοινωνία, ως αυτοπροσδιορισμός.

«I am just doing me», λέει παιχνιδιάρικα η Dolly Vara. Με το βλέμμα στην οθόνη και τη Σουσού στην αγκαλιά μου αναπολώ τις τρανς της προηγούμενης γενιάς να μου λένε «δεν είσαι δικιά μας γιατί δεν είσαι ντάνα». Τότε τρανς γυναίκα και σεξεργασία ήταν μια ταυτότητα κι εγώ ήμουν «ξένη» για την κοινότητα. Αντιλαμβάνομαι πως αυτή η προσέγγιση είναι μια απόφαση των δημιουργών να γυρίσουν σελίδα στην queer trans γενεαλογία και στα αρχεία των ντοκιμαντέρ, τέσσερα χρόνια μετά τις εμβληματικές Πικροδάφνες της Π. Ρεβενιώτη. Περιμένω τις αφηγήσεις για τη σκληρή βιοπάλη, τα ακριβά ενοίκια, την queer συγκατοίκηση, την ανεργία, τη σεξεργασία, το κόστος της ζωής και της φυλομετάβασης. Το reality check έρχεται από την πλευρά του Ίαν που αναφέρεται στις δυσκολίες της φυλομετάβασης αλλά και της Φένιας που δηλώνει πως όσο κι αν είναι συντηρητική η ελληνική κοινωνία, «στο κρεβάτι γίνεται το έλα να δεις». Ο Χρήστος αφηγείται το πώς η κοινωνία τον θεωρεί ασεξουαλικό λόγω της αναπηρίας του. Η Βάσω το ότι έπρεπε πρώτα να διαχειριστεί τη χοντρότητα και έπειτα το φύλο της. Η ταυτότητα φύλου, η σεξουαλικότητα, η επιτέλεση και η δυσφορία φύλου μπαίνουν στο μίξερ με τη ρευστότητα του φύλου και της σεξουαλικότητας, να μην είσαι κανένα φύλο και να είσαι όλα τα φύλα. Το αποτέλεσμα είναι μια μετα-τρανς ταυτότητα που για πρώτη φορά γίνεται τόσο ορατή ως κατάσταση αλλά και ως ανάγκη. Το animation των Μ. Αλεξιάδη και Δ. Αρμενάκη με βοήθησε να τριπάρω όσο χρειαζόμουν για να επεξεργαστώ όλες τις πληροφορίες καθώς άκουγα σε λούπα την ατάκα: «Θέλω να είμαι ένα κουρδιστό πορτοκάλι». Ένα κοκτέιλ αντίστασης ως αντίδοτο στην καταπίεση της πατριαρχίας, του καπιταλισμού και της ετεροκανονικότητας. «Antibinarism»: το περιγράφει με μια λέξη η Αρτεμισία, η οποία είναι και η casting director του πρότζεκτ. Ομολογώ ότι δεν είχα καταλάβει πως τα non binary άτομα βιώνουν τόσο επιθετικό binarism που χρειάζεται ο όρος antibinary για να συνεννοηθούμε, αλλά ίσως αυτό είναι ένα μέρος του binary προνομίου μου. Κάτι τέτοιες στιγμές μου λείπουν οι συνελεύσεις της ομάδας queer trans, που μαζευόμασταν και τα κουβεντιάζαμε όλα αυτά από κοντά. Σε ανύποπτο χρόνο η Λουίζα, μία από τις «ψυχοκόρες» της προηγούμενης δεκαετίας και make-up artist του πρότζεκτ, αφηγείται την πρώτη μας γνωριμία ένα βράδυ στα Εξάρχεια. Κι εγώ άρχισα να θυμάμαι όλα αυτά τα βράδια στη Θεμιστοκλέους, στην Ερεσού και στην Τσαμαδού. Οι trans millennials έχουμε επηρεαστεί από τον εξευγενισμό, τα gender studies, τις ΛΟΑΤΚΙ+ καμπάνιες, τα μη πολιτικά Pride, το pink washing και το χάσμα γενεών. Και το πόσο μας απασχολεί η ταυτότητά μας σε σχέση με το πόσο μας απασχολεί η επιβίωση είναι άκρως πολιτικό ζήτημα. Ειδικά όταν, εκτός από queer και trans, είμαστε εργατική τάξη. «Κι ας μη νικήσουμε ποτέ, θα πολεμάμε πάντα» τραγουδάει το Δαιμόνιο κι εγώ θυμάμαι μια φιλενάδα μου boomer που με συμβούλευε: «Μωρή, πρώτα η επιβίωση και μετά η πολιτική».

LiFO 13.03.25

11

TAL K OF THE TOWN

62' με τoν

Ανέστη Ιωάννου

συν εν τ ε υξη: α ργυρώ μποζώνη φ ω τ ο γ ραφιεσ : πα ρισ τα βιτια ν

Ο νεαρός εικαστικός ταξιδεύει από το skate και τη street culture στην ουτοπία των «Ορνίθων» και των τσαρουχικών ονείρων.

12

LiFO

13.03.25

LiFO 13.03.25

13

TAL K OF THE TOWN 62' με τον Ανέστη Ιωάννου στην ατομική του έκθεση «the seekers» στην γκαλερί Crux ο Ανέστης Ιωάννου συνδέει τη μελέτη των κοστουμιών και των σκηνικών του Γιάννη Τσαρούχη για τους Όρνιθες του Αριστοφάνη, σε σκηνοθεσία Κάρολου Κουν (1959), με τις Τρωάδες που σκηνοθέτησε ο Τσαρούχης σε υπαίθριο χώρο στάθμευσης στην οδό Καπλανών το 1977, αναζητώντας στις αλληγορικές προεκτάσεις των έργων μια αντιστοιχία ή μια απάντηση στο σύγχρονο αστικό τραύμα και στην αστική ζωή. Οι φιγούρες των σύγχρονων Ορνίθων απογειώνονται πάνω σε σανίδες του σκέιτ, ο καμβάς είναι τζιν ύφασμα –μία ακόμα σύνδεση με τη street culture–, ενώ η πλατφόρμα της αφήγησης επεκτείνεται, δίνοντας φωνή σε δεύτερους ρόλους πλην των πρωταγωνιστικών, σε αντικείμενα, υλικά και μορφές. Η νεανική ενέργεια που αγκαλιάζει την αστική εμπειρία συνδέεται με τον τρόπο που έχει βιώσει την πόλη ο νεαρός εικαστικός, ο οποίος, όπως οι άνθρωποι της γενιάς του, βρέθηκε μπροστά σε μεγάλες προκλήσεις που σχετίζονται με τη βαρύτητα, την ιδέα ότι δοκιμάζουμε να ξεφύγουμε μέσω της απογείωσης, ότι βρισκόμαστε σε συνεχή κίνηση, κατασκευάζοντας μια ουτοπική πολιτεία. Για να φτάσω στο εργαστήριό του περνάω από τον φούρνο του παππού του, τη σημερινή οικογενειακή τους επιχείρηση. Η μυρωδιά του φρεσκοψημένου ψωμιού με συνοδεύει ως το μεσοπάτωμα, που έχει κι αυτό μεγάλη ιστορία. Ο Ανέστης εγκαταστάθηκε σε αυτό μετά από μια περιπέτεια με την υγεία του που τον υποχρέωσε σχεδόν να φτιάξει αυτό το πατάρι –με τα χρόνια είχε γεμίσει παλιά πράγματα– και να το κάνει λειτουργικό, ενώ η μόνη θέα που είχε από εκεί ήταν ο ακάλυπτος που έμοιαζε με φαβέλα και στη μέση έχει μια πελώρια μπανανιά που φύτεψε ο παππούς του το ’70 και σήμερα έχει φτάσει στον δεύτερο όροφο. Πέρασε ένα μεγάλο διάστημα σαν να ήταν σε καραντίνα και μετά ακολούθησε η καραντίνα λόγω κορωνοϊού. Η πρώτη του ατομική έκθεση βασίστηκε ακριβώς σε αυτήν τη σχέση που ανέπτυξε με το μικρό οικοσύστημα που υπήρχε απέναντί του: ένα σύμπαν φτιαγμένο από στοιχεία άλλων ανθρώπων και ζωών, παλιά ή και άχρηστα πράγματα, βαρέλια, ποδήλατα, σίδερα, που τον προκαλούσε να το εξερευνήσει και περιείχε και τα δικά του βιώματα, αφού είχε μεγαλώσει στο ίδιο μέρος, ενώ έμοιαζε με αυτό που έβλεπε και έξω στην πόλη. Την εμπειρία αυτή την περιγράφει ως συμπαγή, ολοκληρωμένη αντίληψη για τα ίχνη που αφήνουμε στον χώρο, τόσο τον ατομικό όσο και αυτόν της πόλης. Γεννημένος στα Ιλίσια, εκεί όπου κάνουμε τη συνέντευξη, άρχισε να ανακαλύπτει την περιοχή του στο γυμνάσιο. Στο σπίτι δεν υπήρχε κανένα καλλιτεχνικό υπόβαθρο. «Πολλές φορές συζητώ σήμερα τι σημαίνει να έχει η οικογένεια σχέση με την τέχνη. Άλλοι προέρχονται από σπίτια όπου υπήρχε αυτή η σχέση, άλλοι όχι. Νομίζω ότι στην αρχή το ζήλευα αυτό, αλλά κατέληξα ότι αν συνέβαινε αυτό δεν θα είχα ανακαλύψει τόσα πράγματα μόνος μου. Η πορεία ήταν μαγική για μένα και πολύ σημαντική». Ανήκοντας σε μια γενιά που μεγάλωσε με κόμικς, όταν ήταν παιδί ήθελε να γίνει γραφίστας, αλλά από τα 13-14 ήθελε να γίνει ζωγράφος. Η σχέση του με τη ζωγραφική ξεκίνησε όταν ο μεγαλύτερος αδελφός του πήγε στη σχολή Βακαλό. «Αυτή ήταν η πρώτη μου επαφή με την ιστορία της τέχνης. Θυμάμαι την εντύπωση που μου έκαναν τα έργα του Γκογκέν, του Ματίς και του Πικάσο. Τότε άρχισα να κρατώ σημειώσεις για τα κινήματα της τέχνης. Εμένα, που στο σχολείο ζωγράφιζα όσο πιο τεχνικά και πιστά στο πρωτότυπο μπορούσα, μου έκανε μεγάλη εντύπωση η ελευθερία αυτών των καλλιτεχνών, τη ζήλευα, ήταν κάτι πολύ πιο πνευματικό από μια απεικόνιση. Και όταν είδα Ντισάν άλλαξαν όλα, άρχισα να αναρωτιέμαι γιατί αυτό το έργο είναι σε μουσείο και να ψάχνω τις απαντήσεις. Ο σουρεαλισμός ήταν το κίνημα που με είχε εντυπωσιάσει περισσότερο, είχε στοιχεία ονειρικά, δεν είναι τυχαίος ο αντίκτυπός του ακόμα και σήμερα. Αργότερα με εντυπωσίασε και ο νεο-εξπρεσιονισμός, ο Μπασκιά, όταν πια ήμουν πιο συγκεκριμένος όσον αφορά αυτό που ήθελα να κάνω». Ενώ οι πολύ υποστηρικτικοί γονείς του προσπαθούσαν να τον πείσουν να σπουδάσει τουλάχιστον Αρχιτεκτονική, για να μπορεί να βιοπορίζεται, τους έπεισε και ξεκίνησε κάπως αργά να κάνει σχέδιο. Δεν πέρασε στην Καλών Τεχνών στην Αθήνα, αλλά στα Γιάννενα, στην τότε Σχολή Πλαστικών Τεχνών και σαν από καλή μοίρα άνοιξε ένας άλλος δρόμος μπροστά του. «Στα Γιάννενα ανακάλυψα ότι ήμουν σε μια καταπληκτική σχολή, στην οποία δεν συνάντησα απλώς παιδιά με διαφορετικό υπόβαθρο και διαφορετικά ενδιαφέροντα. Από εκεί βγήκαν κάποιοι πολύ καλοί καλλιτέχνες που δεν θα είχαν μπει ποτέ στην Καλών Τεχνών, είχαν μια άλλη ελευθερία έκφρασης. Κάναμε Ιστορία της Τέχνης, βλέπαμε

περφόρμανς και βίντεο και κατάλαβα ότι όλα αυτά μπορούσαν να γίνουν με άλλο τρόπο. Ότι το βίντεο δεν είναι σινεμά, η περφόρμανς δεν είναι θέατρο, ότι δεν είναι ανάγκη να έχεις χέρι για να κάνεις σχέδιο ή να έχεις κάνει σπουδές χορού ή θεάτρου για να συμμετέχεις σε μια παράσταση και ότι μπορείς να τα συνδυάσεις όλα αυτά και να κάνεις κάτι. Δεν είχαμε εργαστήρια, όλοι οι καθηγητές ήταν προσιτοί, μιλάγαμε και με ζωγράφους και με γλύπτες και με χαράκτες. Αργότερα, όταν πήγα στις Βρυξέλλες για μεταπτυχιακό, είδα πώς ήταν μια σχολή δυτικού τύπου, πιο κοντά στο ευρωπαϊκό κομμάτι». Μπορεί η ελευθερία του «κάνε ό,τι θέλεις» να μοιάζει αρχικά εντυπωσιακή, είναι όμως αυτή που γεννά τα ερωτήματα όταν πρέπει να προχωρήσεις χωρίς το δίχτυ ασφαλείας των εργαστηρίων και την καθοδήγηση των καθηγητών. «Με βοήθησε αυτό. Έκανα στη σχολή πολλή ζωγραφική που με ενδιέφερε ως κατάσταση, το πώς ο θεατής μπορεί να γίνει μέρος της, πώς λειτουργεί, αν είναι επιλογή, τρόπος σκέψης, όχι απλώς κάτι απέναντι στο οποίο στέκεσαι παθητικά. Με ενδιέφεραν αυτές οι σχέσεις, πέραν της φόρμας, των ορίων και των χρωμάτων, έτσι η ζωγραφική στον χώρο ήταν ένα πρώτο απλό βήμα. Έφερνα στον χώρο αντικείμενα που έβρισκα πεταμένα στα σκουπίδια ή μεγάλες ρόδες, ακόμα και ένα κυπαρίσσι που είχα βρει κομμένο». Το επόμενο βήμα στην Αθήνα ήταν η κολεκτίβα Feast, που τη θεωρεί έναν τρόπο ενηλικίωσης: μια δουλειά για να συντηρείς με δυσκολία έναν χώρο, ώστε να πάρεις μια μικρή γεύση, να κάνεις συνεργασίες ή να λύσεις κάποια προβλήματα προτού μπεις ξανά στο ακαδημαϊκό περιβάλλον για να κάνεις το μεταπτυχιακό σου. Ο Ανέστης θεωρεί πολύ σημαντικό αυτό το διάστημα. Πήγε για μεταπτυχιακές σπουδές στο Σεντ Λούκας στις Βρυξέλλες, όπου έμεινε δυο χρόνια, έχοντας αφήσει το τελάρο. « Έκανα χώρους, περιβάλλοντα και όλες οι παρουσιάσεις μου ξεκινούσαν ως εξής: “Είμαι ζωγράφος και θα μιλήσουμε για το τι άλλο μπορεί να κάνει η ζωγραφική, εκτός από ένα τελάρο”. Άρχισα να ανακαλύπτω την πόλη και την κατάστασή της. Έκανα αποτοιχίσεις και μάζευα θραύσματα –χάραζα σημειώσεις, στίχους του Καβάφη– από διαφορετικά μέρη της πόλης, κάποια τα έβαζα πίσω, και άρχισα να τα δένω με τζιν». Έτσι προέκυψε τo υλικό που χρησιμοποίησε και στη σειρά έργων του «One man’s flags», που αποτελούνταν από προσωπικές σημαίες με τζιν. Αργότερα η επιμελήτρια Κατερίνα Νίκου τον συμπεριέλαβε στην πρώτη για εκείνον μεγάλη έκθεση, την «Ακρόπολη στο βυθό», που έγινε μετά την Documenta. «Σκέφτηκα να μείνω στο εξωτερικό, αλλά εμένα η Αθήνα μού δίνει έμπνευση και ενέργεια. Νομίζω ότι είναι ιδιαίτερος τόπος. Βλέπω πολλές πόλεις που θα μπορούσαν να υπάρχουν και σε άλλο μέρος του κόσμου, ακόμα και αν τις μετέφερες ατόφιες, με την Αθήνα όμως δεν μπορεί να γίνει αυτό, είναι δεμένη και ριζωμένη με τον τόπο, είναι ένα κολάζ πραγμάτων από διάφορες εποχές, εδραιωμένη σε μια ενδιάμεση κατάσταση, στα Βαλκάνια, ανάμεσα σε Νότο, Δύση και Ανατολή», λέει. Επιστρέφοντας στην Αθήνα, κάλεσε κάποιους φίλους στο μαγειρείο του αδελφού του και εκεί, ανάμεσα στα κουτιά του delivery, γεννήθηκε το πρότζεκτ «Deliverart»: ο εκθεσιακός χώρος ήταν το κουτί του delivery, οι καλλιτέχνες έκαναν έργα μέσα σε αυτά και τα έκαναν κατ’ οίκον διανομή. Το πείραμα πήγε περίφημα. Στη συνέχεια, έγραψε ένα ποίημα που η Κατερίνα Νίκου είχε την ιδέα να στείλει σε διάφορους ανθρώπους της τέχνης, περιμένοντας την απάντησή τους. Μία από αυτές ήταν ο κατάλογος της έκθεσης του Τσαρούχη στο Σικάγο που του έστειλε ο Άνταμ Σίμτσικ, τον οποίο άρχισε να μελετά. «Ανακάλυψα τον Τσαρούχη χωρίς το βάρος του, χωρίς ενοχή. Στη σχολή οι δάσκαλοί μας δεν μας έδειχναν ελληνική ζωγραφική, δεν υπήρχε Οικονόμου, Παπαλουκάς, όλοι αυτοί που θαυμάζω σήμερα και βλέπω την παλέτα τους σε νέους ζωγράφους που δεν τους ξέρουν κιόλας. Έτσι ξεκίνησε ένας μεγάλος κύκλος δουλειάς. Με ενδιαφέρουν οι μηχανισμοί μετάφρασης που χρησιμοποιεί ο Τσαρούχης, ο τρόπος που συνθέτει το παρελθόν, το ιστορικό ή το μυθικό, με το σύγχρονο ή ο τρόπος που αφηγείται καταστάσεις μέσα από τα αντικείμενα και τους χώρους που ζωγραφίζει, προσδίδοντάς τους συχνά μεγαλύτερη αφηγηματική βαρύτητα από τους ίδιους τους πρωταγωνιστές του», λέει. « Ήταν μια μεγάλη ανακάλυψη αυτή, ειδικά όταν άρχισα να διαβάζω για τα σκηνικά, πόσο δίνει η ζωγραφική στον χώρο και πόσο ο χώρος στη ζωγραφική, πράγματα που αναζητούσα απ’ όταν ήμουν στη σχολή. Για μένα ο Τσαρούχης και ο τρόπος του και στις Τρωάδες και στους Όρνιθες έχει κάτι επαναστατικό, χωρίς ενοχή, φέρει τη ρίζα μας που τελικά ελευθερώνεται».

Για μένα ο Τσαρούχης και ο τρόπος του και στις «Τρωάδες» και στους «Όρνιθες» έχει κάτι επαναστατικό, χωρίς ενοχή, φέρει τη ρίζα μας που τελικά ελευθερώνεται.

Ο Ανέστης Ιωάννου παρουσιάζει τη δεύτερη ατομική του έκθεση με τίτλο «The Seekers» («Αναζητητές») στην γκαλερί Crux, Σέκερη 4.

Διαβάστε ολόκληρη τη συνέντευξη στο lifo.gr.

14

LiFO

13.03.25

LiFO 13.03.25

15

ΣΙΝΕΜΑ

ARIANE ΔΕΝ ΜΕ ΕΝΔΙΑΦΕΡΕΙ ΝΑ ΣΚΙΣΩ ΤΟ

16

LiFO

ΓΥΝΑΙ

13.03.25

LABED ΚΕΙΟ ΣΩΜΑ ΣΤΙΣ ΤΑΙΝΙΕΣ ΜΟΥ, ΤΟ ΣΕΒΟΜΑΙ

ΜΕ ΑΦΟΡΜΉ ΤΗΝ ΚΥΚΛΟΦΟΡΊΑ ΤΗΣ ΠΡΏΤΗΣ ΤΗΣ ΜΕΓΆΛΟΥ ΜΉΚΟΥΣ ΤΑΙΝΊΑΣ -ΣΤΗΝ ΟΠΟΊΑ ΥΠΟΓΡΆΦΕΙ ΤΟ ΣΕΝΆΡΙΟ ΚΑΙ ΤΗ ΣΚΗΝΟΘΕΣΊΑ-, Η ΑΡΙΆΝ ΛΑΜΠΈΝΤ ΜΙΛΆΕΙ ΣΤΗ LIFO ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΔΙΚΑΣΊΑ ΔΗΜΙΟΥΡΓΊΑΣ ΤΗΣ ΤΑΙΝΊΑΣ ΚΑΙ ΓΙΑ ΤΗ ΔΥΝΑΤΌΤΗΤΑ ΠΟΥ ΣΟΥ ΔΊΝΕΙ Η ΥΠΟΚΡΙΤΙΚΉ ΝΑ ΠΕΡΝΆΣ ΑΠΌ ΤΟΝ ΈΝΑΝ ΚΌΣΜΟ ΣΤΟΝ άλλο, ΒΡΊΣΚΟΝΤΑΣ ΚΆΤΙ ΠΟΥ ΔΕΝ ΈΧΕΙΣ ΚΆΝΕΙ. ΑΠΟ

ΤΟΝ

ΘΟΔΩΡΗ

ΚΟΥΤΣΟΓΙΑΝΝΟΠΟΥΛΟ

/

ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ:

ΕΒΙΤΑ

ΣΚΟΥΡΛΕΤΗ

LiFO 13.03.25

17

ΣΙΝΕΜΑ

Ό

ταν την πρωτογνώρισα, μου έλεγε πόσο τη συναρπάζουν η Αθήνα και το χάος της, και δεν έχει μετακινηθεί, κυριολεκτικά και μεταφορικά, από τη θέση της· περιπλανιέται σε αχαρτογράφητα μονοπάτια, βρίσκοντας καθ’ οδόν τις «πινέζες» της. «Ισχύει ακόμα, αν και είναι κουραστικό, ομολογώ», συμφωνεί. Παρακολουθώντας το σκηνοθετικό ντεμπούτο μεγάλου μήκους της Αριάν Λαμπέντ, September Says, και χωρίς να έχω διαβάσει το βιβλίο στο οποίο βασίστηκε, ταξίδεψα σε μία από τις αγαπημένες μου ταινίες, το Innocents του Τζακ Κλέιτον, τη μεταφορά του Στριψίματος της βίδας του Χένρι Τζέιμς, ένα φιλμ τόσο τέλειο που κάνει το εξαιρετικό Οι άλλοι του Αμενάμπαρ να ωχριά, συγκρινόμενο. Κι ενώ υπάρχει και horror στοιχείο και goth ατμόσφαιρα, η Αριάν συνεχίζει να εξερευνά τη γυναικεία ψυχοσύνθεση, κάτι που ξεκίνησε από τη μικρού μήκους της, Olla – σαν να κάνει μια δική της ταινία πάνω στο θέμα που πραγματεύεται. Κι ενώ υπάρχει κάτι οδυνηρό στο Sisters, αυτό που η συγγραφέας Ντέιζι Τζόνσον όρισε για το πένθος πως μοιάζει με ένα σώμα κλεισμένο σε δωμάτιο χωρίς παράθυρα, χωρίς φως, χωρίς χρόνο, η Λαμπέντ διατηρεί το πνεύμα και το σασπένς και δραπετεύει σε μια εσωτερική ίντριγκα. «Σ’ ευχαριστώ, είναι ακριβώς αυτά που προσπάθησα να κάνω, το

γυναικείο βλέμμα και η θηλυκότητα. Διαβάζοντας τη νουβέλα, οι χαρακτήρες είναι αυτοί που με άγγιξαν πρώτα. Ένιωθα κοντά στην εφηβεία των κοριτσιών που δεν είχαν καμία σχέση με το κλισέ του οργισμένου teenager και των weirdos που κυριαρχεί, κατά τη γνώμη μου, στη λογοτεχνία, στο σινεμά και στην τηλεόραση. Με συγκίνησαν η πολυπλοκότητα, η ασυνθηκολόγητη αγάπη μέσα στην οικογένεια που είναι μεν πανέμορφη, αλλά μπορεί να γίνει πολύ επικίνδυνη. Το σουρεαλιστικό κομμάτι με εξιτάρισε και με φόβισε ταυτόχρονα. Υπάρχει και η τρέχουσα αντίληψη πως τα genres θεωρούνται ανδρική υπόθεση, εκτός από το body horror, που ειδικά στη Γαλλία γίνεται και από γυναίκες». Είναι αλήθεια πως η Ζιλιά Ντικουρνό, με το Raw και το Titane, καθώς και η Κοραλί Φαρζά, με το πρόσφατο Substance, σαρώνουν σε Κάννες και Όσκαρ, με προσεγγίσεις που παλιότερα περιορίζονταν σε masters, όπως ο Κρόνεμπεργκ, ατρόμητες και αποφασισμένες να δημιουργήσουν τη δική τους φρίκη, αντιστρέφοντας τον ρόλο του θύματος και τη φύση της μεταμόρφωσης. «Όντως» λέει, συμφωνώντας αρχικά με τον ισχυρισμό μου πως πηγαίνουν περισσότερο στα άκρα το στοίχημα που έχουν βαλθεί να κερδίσουν, ανακατεύοντας είδη και δυναμικές, και συνεχίζει «απλώς εγώ το βλέπω ως θυμό προς το γυναικείο σώμα, για το οποίο έχω πολύ σεβασμό και αγάπη, συνεπώς δεν με ενδιαφέρει καθόλου να το πάρω και να το σκίσω, ή να το ανοίξω, δεν με αφορά καθόλου». Έχοντας ανατραφεί κινηματογραφικά με τη γλώσσα του Κιούμπρικ και του Χίτσκοκ, προς τα εκεί ήθελε να κινηθεί, παρά τον εύλογο φόβο της, και αισθάνθηκε ανακούφιση όταν η Τζόνσον της επέτρεψε να διασκευάσει το βιβλίο της ελεύθερα. Η Λαμπέντ προτίμησε το στυλ του ψυχολογικού θρίλερ και τον γοτθικό τόνο για να πλαισιώσει δυο αδελφές που αλληλοσυμπληρώνονται μεταφυσικά, και να υπογραμμίσει το σασπένς ενός κρίσιμου, καθοριστικού γεγονότος που οδηγεί σε ένα ανοιχτό, αινιγματικό φινάλε. « Ήθελα να ξεφύγω από τον στενό ρεαλισμό και κάποιες φορές το ένστικτο λειτουργεί για έναν λόγο: αναλαμβάνει να σε καθοδηγήσει σε μια διασκευή». Χωρίς πρόθεση να προδώσουμε κάτι συγκεκριμένο από την πλοκή, η ταινία ισορροπεί συνεχώς στην κόψη της πραγματικότητας, δεν αφήνει τη φαντασία να εκτροχιάσει τον ανθρώπινο παράγοντα. Συμβαδίζοντας με το τέμπο και τις επιλογές της Αριάν, καταλαβαίνει κανείς γιατί ήθελε να σκηνοθετήσει: της αρέσει το σινεμά, επιθυμεί να το υπηρετήσει, να ρισκάρει, να ενθουσιαστεί και δεν διστάζει στο μοντάζ. Είχε την τύχη να φτιάξει έναν κόσμο δικό της από την πρώτη της ταινία, γιατί στοίχισε ελάχιστα και κανείς δεν την εμπόδισε να κάνει μόνο αυτό που της ταίριαζε, να δει τι λειτουργεί και τι όχι. Συνεχίζοντας τη συνεργασία με τον ίδιο διευθυντή φωτογραφίας, γύρισε και πάλι σε 16άρι φιλμ. Θυμάμαι μια παλιότερη κουβέντα που είχα με τον Ολιβιέ Ασαγιάς, για τα υπέρ και τα κατά του ψηφιακού και του σελιλόιντ. Διαρρήγνυε τα ιμάτιά του ο πρώην συνάδελφος (ως κριτικός κινηματογράφου ξεκίνησε) ότι το αποτέλεσμα σε φιλμ

SEPΤEMBER είναι απείρως ανώτερο και ορατά διαφορετικό. Μερικά χρόνια αργότερα, ο ίδιος άνθρωπος είχε εγκαταλείψει τις θέσεις του, λέγοντας πως η διαδικασία είναι τόσο δαπανηρή και χρονοβόρα που με την τεχνολογική πρόοδο του digital δεν αξίζει τον κόπο και, ειλικρινώς, διά γυμνού οφθαλμού δεν φαίνεται η ανώτερη ποιότητα. «Υπάρχει μεγάλη διαφορά», διαφωνεί χαμογελώντας η Αριάν. «Το φιλμ μυθοποιεί αυτό που βλέπεις, δημιουργεί μια απόσταση από την πραγματικότητα λόγω της υφής του. Ακόμη και μακαρόνια να κινηματογραφήσεις, προκύπτει κάτι physical, είναι προϊόν αισθήσεων το εξαγόμενο. Δεν εξιδανικεύω το φιλμ, δεν με ενδιαφέρει αυτό. Κι ενώ πολλοί έχουν άγχος γύρω από το φιλμ, εμένα με συναρπάζει ο τρόπος που σου επιβάλλει να γυρίζεις τις σκηνές σου. Επειδή οφείλεις να έχεις τις γωνίες λήψεις για να καλυφθείς στο post, πρέπει να διαλέξεις, γιατί είναι πολύτιμος ο χρόνος σου. Στο μοντάζ λες “αυτό έχω, άρα πρέπει να πάρεις αποφάσεις, καλές ή κακές”. Eμένα με βοηθάει να συγκεντρωθώ στο τι χρειάζεται, και όλοι στο πλατό το έχουν στο μυαλό τους. Κι επειδή έχω κάνει πολλά ως ηθοποιός, το γεγονός ότι στο digital ηθοποιοί κόβουν μόνοι τους τη λήψη και λένε “ξαναπάμε” είναι σκέτο δράμα. Εγώ ψάχνω να βρω την ποιότητα του χρόνου. Δεν είναι απλώς ιδέα αλλά κάτι πολύ ουσιαστικό, το ακούς να δουλεύει το φιλμ μέσα στην κάμερα, είναι εδώ, στο παρόν».

18

LiFO

13.03.25

Για το September Says προσπάθησε να ξεχάσει τις επιρροές της και συναποφάσισε με τον διευθυντή φωτογραφίας να ξεκινήσουν από το μηδέν, χωρίς τις αποσκευές των εκλεκτικών συγγενειών. Από τις νεότερες δημιουργούς, η Κέλι Ρέιχαρτ και η Αλίτσε Ρορβάχερ είναι εκείνες που ξεχωρίζει, που την εμπνέουν, που τη βοηθάνε να σκέφτεται πως μπορεί να δοκιμάσει ό,τι θέλει. «Από παλιά, ο Κασσαβέτης, ο Μπρεσόν, ο Γκλέιζερ ήταν ηλεκτροσόκ για μένα», συμπληρώνει. «Αλλά η θεά του σινεμά παραμένει η Σαντάλ Ακερμάν!». Σε πλήρη αντίθεση με τον θαυμασμό της Αριάν για τη Βελγίδα δημιουργό της Ζαν Ντιλμάν, την προσγειώνω σε μια αμφιλεγόμενη ταινία στην οποία πρωταγωνίστησε με τον Μάικλ Φασμπέντερ και τη Μαριόν Κοτιγιάρ – ξέρω πως πήρε μάλλον κακές κριτικές και ενδεχομένως τσάντισε τους purists του videogame που ούτως ή άλλως δεν θα έμεναν ποτέ ευχαριστημένοι με οποιαδήποτε μεταφορά, αλλά είμαι (ο μόνος) τρελός που μου άρεσε το Assassin’s Creed; «Να σου πω», απαντά γελώντας, «εγώ δεν την κατάλαβα καλά την ταινία, ούτε όταν την κάναμε ούτε όταν την είδα (εδώ γελάμε αμφότεροι), αλλά πέρασα πολύ ωραία στα φυσικά πλατό, στη Μάλτα, στο set και στον ρόλο. Μου άρεσε πολύ που έπαιξα μια δολοφόνο και μπορώ να πω πως ευχαριστήθηκα παίζοντας το παιχνίδι, που είναι και το μοναδικό που έχω δοκιμάσει να παίξω σε Playstation στη ζωή μου», συμπληρώνει για την αναπάντεχα θετική εμπειρία της ως στενής συμμάχου του Αγκιλάρ, παρά τις απανωτές αλλαγές σε ένα σενάριο που γραφόταν παράλληλα με το γύρισμα. Από την άλλη, η αγαπημένη της ερμηνεία στο σινεμά παραμένει η πρώτη, η Μαρίνα, που υποδύθηκε στο Άτενμπεργκ της Αθηνάς Τσαγγάρη, που της χάρισε το Coppa Volpi στο Φεστιβάλ Βενετίας. «Την ξαναείδα πρόσφατα σε μεγάλη οθόνη, είναι φανταστική ταινία», λέει, περιγράφοντας την αφορμή που της δόθηκε από ένα φεστιβάλ να προτείνει κάποιες δικές της ταινίες και βρήκε την ευκαιρία να ξαναδεί, και, απ’ ό,τι φαίνεται, να απολαύσει το ντεμπούτο της. Σύμφωνα με τη δική της παραδοχή, η πιο επίπονη εμπειρία της ήταν στις Άλπεις, καθώς έπρεπε να προπονηθεί επί μήνες στη ρυθμική, αλλά, παρατηρώντας τη διαδρομή μέσα στον χρόνο, η Λαμπέντ έχει εξελιχθεί από ηθοποιός-performer σε μια καλλιτέχνιδα που προσεγγίζει πιο δραματικά τους ρόλους της, ακόμα κι όταν ο χαρακτήρας της ορίζεται από σωματική πειθαρχία, όπως στη μίνι σειρά «Opera». «Αυτό έχει να κάνει κυρίως με τους σκηνοθέτες που επιλέγω. Αυτό που ζητούσαν τότε η Αθηνά και ο Γιώργος (σ.σ. Λάνθιμος) ήταν πιο κοντά στο μοντέλο του Μπρεσόν, περισσότερο performer παρά actor, και μου ταίριαζε στο ξεκίνημά μου στον κινηματογράφο, ήταν κάτι που γνώριζα και από το θέατρο και ένιωθα πιο κοντά του. Μετά γνωρίζεις άλλους σκηνοθέτες που δουλεύουν με ψυχολογικό ή ρεαλιστικό τρόπο. Πρόσφατα έκανα μια ταινία vampire, το Bourdalac, που είχε σωματική έκφραση, έντονη θεατρικότητα, που επίσης μου άρεσε πολύ. Αυτό είναι το ωραίο με την υποκριτική, περνάς από τον

SAYS έναν κόσμο στον άλλον, βρίσκεις κάτι που δεν έχεις κάνει». Όπως στο Brutalist, το έπος των τριών Όσκαρ, που η Αριάν εμφανίζεται στο τελευταίο του μέρος υποδυόμενη την ανιψιά του Λάζλο Τοθ, Ζόφια, και κυριαρχεί με το δεκάλεπτο speech της και τη φράση: «Σημασία έχει ο προορισμός, όχι το ταξίδι». Πώς προέκυψε η συνεργασία; «Γνωριζόμασταν με τον Μπρέιντι Κορμπέ από την εποχή της πρώτης του ταινίας, του Childhood of a leader, που μου άρεσε πολύ. Θαυμάζαμε ο ένας τη δουλειά του άλλου, ήξερα ότι ετοίμαζε το Brutalist για χρόνια, και μάλιστα δεν έβρισκε εύκολα χρηματοδότηση. Μου έστειλε το σενάριο, που ήταν wow, μου τηλεφώνησε και με ρώτησε αν μπορούσα σε δύο εβδομάδες να πάω στην Ουγγαρία να γυρίσω τη σκηνή σε ένα βράδυ, και φυσικά του είπα “ναι”». Η ταινία κλείνει με ένα πασίγνωστο italodisco των ’70s στους τίτλους τέλους, βαθιά ειρωνικό, σαν να λέει στο Χόλιγουντ και το κατεστημένο, «ένα για σας και ένα για μένα», όπως προδίδει ο τίτλος «One for you, one for me». «Ε, ναι, συμφωνώ απολύτως», λέει η Αριάν, σαν προφητική προέκταση της δικής της σκηνοθετικής περιπέτειας που μόλις ξεκινά.

Το «September Says» της Αριάν Λαμπέντ βγαίνει στις αίθουσες στις 20 Μαρτίου.

LiFO 13.03.25

19

νεοκλασικά με διπλές ελικοειδείς μαρμάρινες σκάλες, μεγάλες αυλές, υπέροχους βαθύσκιωτους κήπους με τεράστια δέντρα. Θυμάμαι έντονα και τις σιδερένιες στρογγυλές σκάλες που είχαν τα παλιά σπίτια πίσω στους ακάλυπτους. Σ’ αυτές κάθονταν, σαν σε σκηνή θεάτρου, οι κοπέλες που δούλευαν στα σπίτια. Εκεί ετοίμαζαν το φαγητό της ημέρας, καθάριζαν τα λαχανικά, γελούσαν, συζητούσαν. Οι γονείς μου γνωρίστηκαν στη δίκη του Μπελογιάννη. Η μητέρα μου ήταν η τολμηρή που πήρε την πρωτοβουλία και μίλησε στον πατέρα μου. Στη συνέχεια γεννήθηκε ένας μεγάλος έρωτας. Νιώθω ωραία που είμαι ο καρπός ενός μεγάλου έρωτα.

q Τα Πατήσια τα θυμάμαι ως μια γειτονιά μέσα στα λουλούδια και στο πράσινο. Θυμάμαι όμως μια καταχνιά που έπεσε στο σπίτι μας, στην οικογένειά μου, στις ζωές μας, όταν επιβλήθηκε η χούντα. Ήμουν κοριτσάκι έξι χρονών όταν ήρθαν οι αστυνομικοί στο σπίτι για να συλλάβουν τον πατέρα μου λόγω της αριστερής του ιδεολογίας. Είχαμε ένα «καρφί» στη γειτονιά, τον περιπτερά. Εγώ είχα ακούσει στο τηλέφωνο ότι ο μπαμπάς θα έμενε στη θεία μου γιατί ήξερε ότι θα τον κυνηγούσαν. Όταν χτύπησε το κουδούνι, βγήκα στην εξώπορτα και με ρωτήσαν οι αστυνομικοί που είναι ο πατέρας μου. Εκείνη τη στιγμή ήξερα ότι δεν έπρεπε να μιλήσω. Έχω πολύ συχνά αυτή την ανάμνηση, την οποία πάντα ενδυναμώνει ο στίχος από τον δίσκο «Καταχνιά» του Χρήστου Λεοντή, που αναφέρει ότι «μικρά παιδιά κουβαλάνε μεγάλα μυστικά».

q Δεν είπα ποτέ ότι θα γίνω κάτι άλλο εκτός από αρχιτέκτονας. Το είπα πρώτη φορά όταν ήμουν επτά χρονών. Υπήρχε μια αρχιτέκτων πολύ φίλη του πατέρα μου, ο σύζυγος της οποίας έκανε εξορία μαζί του. Ήταν η Δώρα Χατζηγώγου. Ο πατέρας μου, όταν ήταν στην εξορία, γνώρισε σημαντικούς ανθρώπους της διανόησης, όπως η Βάσω Κατράκη, ο Χρήστος Καπράλος, η Ρίτσα Παπαθεοφίλου, ο Δεσποτίδης του Θεμέλιου. Η Δώρα Χατζηγώγου μελετούσε το σπίτι μας και θυμάμαι πόση εντύπωση μου έκανε όταν την έβλεπα να επιβλέπει τις εργασίες του σπιτιού μας.

q Τελείωσα τη Γερμανική Σχολή Αθηνών. Τότε, στο γυμνάσιο, είχα έναν καταπληκτικό φιλόλογο, τον Παναγιώτη Στάμου από τη Λιβαδειά. Αυτός ο άνθρωπος διαμόρφωσε τον τρόπο που σκέφτομαι. Θυμάμαι ότι δεν παρέδιδε τα αρχαία κείμενα λέξη προς λέξη. «Αυτά», μας έλεγε, «θα τα διαβάσετε σπίτι σας. Εγώ θα σας πω το νόημα». Αυτός ο άνθρωπος με έμαθε να στοχάζομαι βαθιά. Τη φιλοπατρία, την ευγενή φιλοπατρία και όχι τον εθνικισμό, τον βαθύ στοχασμό, την αγάπη για τη ελληνική γλώσσα, τα έμαθα από αυτόν τον καθηγητή.

q Σπούδασα Aρχιτεκτονική στο Πολυτεχνείο του TH Darmstadt. Είχα καταπληκτικούς καθηγητές, τον Max Bächer, τον Günter Behnisch, τον Fritz Seelinger και τον Thomas Sieverts, στους οποίους οφείλω παρά πολλά. Με έπλασαν και με διαμόρφωσαν σε επιστημονικό, επαγγελματικό κοινωνικό και πνευματικό επίπεδο. Ήταν δάσκαλοι με όλα τα γράμματα κεφαλαία. Ο Max Bächer μας έμαθε να μην έχουμε τρακ και κόμπλα μπροστά σε μεγάλες διασημότητες χάρη στον θεσμό των διαλέξεων που εισήγαγε στο Darmstadt με διάσημους αρχιτέκτονες. Κάθε Τετάρτη, λοιπόν, είχαμε πάντα έναν διάσημο αρχιτέκτονα από το διεθνές στερέωμα. Η Zaha Hadid, ο Renzo Piano, ο Mario Botta και πολλοί άλλοι επισκέπτονταν το πανεπιστήμιο και παρουσίαζαν το έργο τους. Στη συνέχεια, ο Max Bächer καλούσε κάθε φορά μια διαφορετική ομάδα είκοσι φοιτητών στο σπίτι για κοκτέιλ κι εκεί συναντούσαμε τον εκάστοτε αρχιτέκτονα που έδινε διάλεξη και μετά υποβάλλαμε τις απορίες μας. Ήταν εκπληκτικό το ότι κοιτούσαμε, όπως λένε οι Γερμανοί, στο ύψος των ματιών, αρχιτέκτονες παγκόσμιας φήμης.

Αρχιτέκτων, πολεοδόμος, χωροτάκτης. Γεννήθηκε στα Πατήσια, ζει στου Μακρυγιάννη.

ΕΙΡΉΝΗ ΦΡΕΖΆΔΟΥ

q Γεννήθηκα και μεγάλωσα στα Πατήσια μέχρι τα 17 μου. Τα Πατήσια τότε ήταν μια πανέμορφη γειτονιά. Θυμάμαι

q Έκανα τις μεταπτυχιακές μου σπουδές στη χωροταξία και την πολεοδομία στο Πολυτεχνείο ΕΤΗ της Ζυρίχης, ως υπότροφος του ελβετικού κράτους. Στην Ελβετία έζησα τέσσερα χρόνια. Δύο χρόνια διήρκεσαν οι μεταπτυχιακές μου σπουδές και άλλα δύο χρόνια εργάστηκα ως πολεοδόμος στη Βασιλεία και στη Ζυρίχη. Δεν άντεξα άλλο τη ζωή εκεί. Ήθελα Ελλάδα, γι’ αυτό και επέστρεψα.

q Από την εποχή που σπούδαζα στη Γερμανία θυμάμαι με αγάπη και συγκίνηση την περίοδο που ως φοιτήτρια πήγα στη Νικαράγουα. Ήταν το 1982, όταν η Νικαράγουα είχε πληγεί από έναν φοβερό σεισμό. Με πρωτοβουλία του καθηγητή μου, Kosta Matei, μια διεθνής ομάδα φοιτητών στην οποία συμμετείχα κι εγώ πήγαμε στη Νικαράγουα για να βοηθήσουμε στην ανοικοδόμηση. Η καταστροφή ήταν συντριπτική. Στα 2,5 εκατομμύρια πληθυσμό που είχε όλη τη χώρα, οι άστεγοι ήταν 700.000. Η Μανάγκουα είχε ισοπεδωθεί, είχε μείνει όρθιο μόνο ένα ξενοδοχείο.

q Βρίσκομαι στη Νικαράγουα δύο χρόνια περίπου μετά την ανατροπή του δικτατορικού καθεστώτος του Α. Σομόσα,

ΟΙAΘΗΝΑΊΟΙ

με τους Σαντινίστας να έχουν καταλάβει την εξουσία. Ο Σομόσα έχει απομυζήσει τα πάντα. Όλοι οι αστοί που τον στήριζαν είχαν πάρει τα λεφτά τους και είχαν φύγει για την Αμερική. Η χώρα έμεινε χωρίς επιστημονικό προσωπικό. Πήγαμε να προσφέρουμε αρχιτεκτονική και πολεοδομική εργασία στους ανθρώπους αυτούς που δεν είχαν σπίτια, δεν είχαν πια πόλη. Ζούσαν μέσα στη λάσπη και σε κατασκευές από χαρτόκουτα και σκουπίδια. Ήταν μια τεράστια περιπέτεια το να φτάσουμε μέχρι εκεί. Περάσαμε στο Ανατολικό Βερολίνο και μετά από τρεις προσπάθειες καταφέραμε να πετάξουμε με Aerocubana σε μια πτήση με ρούμι και πούρα που προσφέρονταν αφειδώς από τις Κουβανές αεροσυνοδούς. Φτάσαμε στη Νικαράγουα και μας πήγαν στη Ciudad Sandino, ένα χωριουδάκι 11 χιλιόμετρα έξω από τη Μανάγκουα. Μέναμε σε ένα πέτρινο σπίτι, τα κρεβάτια μας ήταν κάποιοι σωροί από άχυρα. Θυμάμαι τα παιδιά έρχονταν σαν σμάρι πάνω μας.

20

LiFO

q Όσο δούλευα στις τάβλες που είχαμε στήσει για σχεδιαστήρια, στην πλάτη μου είχα πάντα ένα κοριτσάκι. Ερχόταν κάθε μέρα, καθόταν πάνω μου και έπαιζε, κάνοντας κοτσιδάκια τα μαλλιά μου. Ό,τι έκανα στη Νικαράγουα θεωρώ ακόμη και σήμερα ότι είναι έργο ψυχής, χάρη στο οποίο γεμίζω χαρά και υπερηφάνεια. Το δικό μου πρότζεκτ κατάφερε να υλοποιηθεί κι αυτό με συγκινεί βαθύτατα. Σχεδίασα δύο τύπους σπιτιών. Ένα μικρό, για τις ολιγομελείς οικογένειες, και ένα μεγάλο, στο οποίο θα μπορούσαν να στεγαστούν μεγαλύτερες οικογένειες. Τα ονόμασα μίνι φάλντα, δηλαδή μίνι φούστα. Τα σπίτια αυτά είχαν πέτρινη βάση 80 πόντων και η ανωδομή ήταν απ’ ό,τι ξύλα βρίσκαμε στην περιοχή. Σχεδίασα και όλη την αλυσίδα παραγωγής, τα ξύλα που έπρεπε να κοπούν, τους σωλήνες που κατασκευάστηκαν από μπαμπού. Δεν υπήρχε σίδερο, εξαιτίας του εμπάργκο των Αμερικανών. Όλα χτίστηκαν με ντόπια υλικά και συλλογική εργασία, με την προσέγγιση του self-help housing. Οι κάτοικοι οργανώθηκαν σε ομάδες, σύμφωνα με το σχέδιο αυτοοργάνωσης που τους είχα δώσει. Ένας ήταν ξυλουργός, άλλος είχε την ευθύνη των υδραυλικών, άλλος των σκεπών, του κοψίματος της πέτρας και ούτω καθεξής. Όλοι μαζί έχτιζαν το σπίτι του ενός και προχωρούσαν στο επόμενο. Έτσι όλη η κοινότητα απέκτησε σπίτια.

q Έφυγα από τη Νικαράγουα εσπευσμένα λόγω ασθένειας της μητέρας μου. Ήταν η εποχή που οι Κόντρας βομβάρδιζαν τη Νικαράγουα από Βορρά και Νότο. Πέταξα με μια ντακότα, ένα στρατιωτικό αεροπλάνο, μαζί με το Εθνικό Μπαλέτο της Κούβας, για Αβάνα. Σ’ εκείνο τον πάγκο του στρατιωτικού αεροπλάνου γνώρισα τη θρυλική Αλίσια Αλόνζο που ήταν η διευθύντρια του μπαλέτου και υπήρξε το μεγάλο μου ίνδαλμα. Δεν θυμάμαι πόσο έμεινα στην Κούβα μέχρι να αποφασίσει η Aerocubana να πετάξει για το Ανατολικό Βερολίνο. Λυπάμαι πάντα που έχασα την επαφή με τη Χουανίτα, η οποία τότε με γύρισε στα πιο απίστευτα κλαμπ της πόλης, σε μια Κούβα όπου οι Δυτικοί ήταν ακόμη μετρημένοι στα δάχτυλα. Όταν γύρισα τον Οκτώβριο του 1989 από την Ελβετία, προσγειώθηκα σε μια Ελλάδα που δεν αναγνώριζα. Ήταν η χειρότερη δεκαετία που έχω ζήσει, πολύ χειρότερη από την κρίση. Ήταν η δεκαετία που άρχιζε η μεγάλη παχυδερμία

απο τhν ντίνα καράτζιου φωτογραφιeσ: παρισ ταβιτιαν

13.03.25

απληστια Όλο αυτό που συμβαίνει στην Αθήνα και την Ελλάδα, που καταστρέφεται το αστικό και φυσικό περιβάλλον, είναι από την απληστία. Μια χαρά μπορούν να έχουν κέρδη, χωρίς να έχουν υπερκέρδη. Δεν χρειάζεται να χτίσουν το τέρας, να παρακάμψουν τους νόμους. Ας σεβαστούν ό,τι προϋπάρχει.

LiFO 13.03.25

21

q Όλη μου τη ζωή, από μικρή, διαθέτω ένα μέρος του χρόνου μου για να προσφέρω στην κοινωνία των πολιτών, η οποία είναι και η μόνη ιδεολογία στην οποία είμαι πιστή. Δεν ήθελα ποτέ και δεν επιδίωξα να δημιουργώ εξαρτήσεις από κόμματα και μικροσυμφέροντα. Δεν είμαι απολιτίκ, είμαι «ακοματίκ», όπως πολύ συχνά λέω, δημιουργώντας αυτόν τον νεολογισμό για να αυτοπροσδιοριστώ. Πάντα πίστευα ότι πρέπει να είμαστε ενεργοί πολίτες, ότι η απάθεια σκοτώνει τη δημοκρατία. Είμαι ενεργή, θέλω να συμβάλω και να αλλάξω ό,τι μπορώ, εκεί που χρειάζεται. Όταν, λοιπόν, μετακόμισα από το Κολωνάκι εδώ στου Μακρυγιάννη, βλέποντας το ξενοδοχείο στη Φαλήρου, συνειδητοποίησα τι μπορεί να χτιστεί σ’ αυτή την περιοχή. Και όταν κατάλαβα ότι ετοιμαζόταν να χτιστεί δίπλα στο σπίτι μου ένα ξενοδοχείο διπλάσιου μεγέθους από το ξενοδοχείο της Φαλήρου, τότε κατάλαβα ότι έπρεπε να κάνω κάτι για την περιοχή αυτή που λάτρεψα, που ήταν μια ωραία γειτονιά και με γρήγορους ρυθμούς έχανε τον χαρακτήρα της. Στην πορεία αυτή γνώρισα την Ελληνική Εταιρεία Περιβάλλοντος και Πολιτισμού (ΕΛΛΕΤ) και ξεκινήσαμε αυτόν τον τρομερό αγώνα για την περιοχή γύρω από την Ακρόπολη, όπου ήδη έχουμε καταγάγει μια σημαντική νίκη για τα ύψη. Και συνεχίζουμε, γιατί θέλουμε να αντιμετωπίσουμε το πρόβλημα του υπερτουρισμού στο ιστορικό κέντρο που διαλύει την πόλη, διαλύει τη συνοικία, διαλύει τη γειτονιά. Τώρα πια στη γειτονιά μου έχουμε χάσει όλα τα μαγαζιά τα οποία στηρίζουν τη χρήση της κατοικίας. Έκλεισαν βιβλιοπωλεία, έφυγαν δύο μοδίστρες, έκλεισαν τα μαγαζιά τους δυο υδραυλικοί, έφυγαν οι τσαγκάρηδες και το καθαριστήριό μας. Ποιος θα μπορούσε να αντέξει την πίεση των υψηλών ενοικίων; Σήμερα, υπάρχουν μόνο οι χρήσεις που στηρίζουν τον τουρισμό. Ό,τι κλείνει, ανοίγει στη θέση του ένα μπαρ ή ένα εστιατόριο. Για τον αγώνα μου που αφορούσε την ξενοδοχοποίηση του Μακρυγιάννη έχω στοχοποιηθεί και έχω δεχτεί πάρα πολλή λάσπη μέσω ανώνυμων δημοσιευμάτων. Στοχοποιήθηκα έντονα όταν ο πρώην δήμαρχος Κώστας Μπακογιάννης μου ζήτησε στις τελευταίες δημοτικές εκλογές να είμαι υποψήφια. Δέχτηκα μεγάλη επίθεση γιατί το επιχειρηματικό λόμπι των ξενοδόχων φοβήθηκε ότι θα αποκτήσω περισσότερη δύναμη από αυτή που θα ήθελαν. Παρά τη στοχοποίηση, δεν φοβήθηκα ποτέ, γιατί ξέρω ότι έχω δίκιο.

q Στους υφιστάμενους και επίδοξους ξενοδόχους της περιοχής θα έλεγα ότι η απληστία δεν είναι καλός σύμβουλος. Όλο αυτό που συμβαίνει στην Αθήνα και την Ελλάδα, που καταστρέφεται το αστικό και φυσικό περιβάλλον, είναι από την απληστία. Μια χαρά μπορούν να έχουν κέρδη, χωρίς να έχουν υπερκέρδη. Δεν χρειάζεται να χτίσουν το τέρας, να παρακάμψουν τους νόμους. Ας σεβαστούν ό,τι προϋπάρχει. Είτε είναι αρχαία ευρήματα, είτε φυσικό περιβάλλον, είτε αστικό περιβάλλον, πρέπει να το σεβαστούν. Αυτοί οι κύριοι που έχτισαν και θέλουν να χτίσουν δίπλα στο σημαντικότερο μνημείο του δυτικού πολιτισμού πρέπει να ταπεινώσουν τις βλέψεις τους και να δείξουν σεβασμό στο μνημείο.

ΟΙ ΑΘΗΝΑΙΟΙ Ειρήνη Φρεζάδου

της ελληνικής κοινωνίας. Όλα ήταν διαφορετικά. Δεν ήξερα πώς γίνονται οι φιλίες, δεν ήξερα πώς φλερτάρεις. Ήταν μια Ελλάδα του τζιπ και της μεζονέτας. Μια Ελλάδα με μάτι θολωμένο από το Χρηματιστήριο. Γύρισα για να δουλέψω στο γραφείο Τομπάζη και μετά έκανα το δικό μου γραφείο στο Κολωνάκι.

q Μέσα στην ΕΛΛΕΤ βρήκα την πνευματική μου οικογένεια. Ο τρόπος που λειτουργεί είναι αυτό ακριβώς που είμαι εγώ. Είναι σαν ένα πανέμορφο χειροποίητο χαλί που το έχουν υφάνει μυαλά και χέρια πενήντα τρία χρόνια τώρα. Η ΕΛΛΕΤ είναι η μοναδική οργάνωση που λέει ότι το περιβάλλον και ο πολιτισμός είναι οι δύο όψεις του ίδιου νομίσματος. Πρέπει να τα προστατεύσουμε και τα δύο. Και έχω τάξει τη ζωή μου στην υπηρεσία αυτού του αγώνα.

q Ένα από τα πρότζεκτ τα οποία συντονίζω και είναι το πνευματικό μου παιδί είναι η αναβίωση του ιστορικού τρένου του Χαρίλαου Τρικούπη στην Πελοπόννησο, το οποίο περιλαμβάνει την ανάταξη όλου του σιδηροδρομικού δικτύου που παραμένει ανενεργό από το 2011. Αυτό το πρότζεκτ το ξεκίνησα με το Πολυτεχνείο ΕΤΗ Ζυρίχης και με τον φιλέλληνα καθηγητή Bernd Scholl. Το Πολυτεχνείο έχει επενδύσει 500.000 ευρώ από ερευνητικά κονδύλια στον σιδηρόδρομο της Πάτρας και της Πελοποννήσου. Όταν, λοιπόν, μελετούσαμε την Πάτρα, ανακαλύψαμε ένα κρυμμένο διαμάντι, τον μετρικό σιδηρόδρομο. Το δίκτυο αυτό είναι σαν ένα περιδέραιο γύρω από την Πελοπόννησο. Ξεκινάει από την Κόρινθο και καταλήγει στην Πάτρα. Είμαι η γέφυρα ανάμεσα στο Πολυτεχνείο της Ζυρίχης, την ΕΛΛΕΤ και την ελβετική πρεσβεία – ο Ελβετός πρέσβης Stefan Estermann είναι από τους πιο σημαντικούς συμμάχους μας σ’ αυτή την πρωτοβουλία.

q Αυτό που με ενοχλεί βαθιά είναι η τρομερή απληστία με την οποία ξεπουλιέται η χώρα μου, αγνοώντας τον τρομερό πλούτο σε πολιτισμό και περιβάλλον που διαθέτει. Έχω γεννηθεί και μεγαλώσει σε μια χώρα όπου το μέτρο στα σπίτια, στα νησιά και στις πόλεις ήταν η ανθρώπινη κλίμακα. «Σπίτι όσο χωρείς και χωράφι όσο θωρείς», έλεγαν οι παλιότεροι. Το μέτρο… Αυτό χάνεται και με ενοχλεί. Με ενοχλεί βαθιά. Με ενοχλεί η απληστία με την οποία σχεδιάζουμε τον χώρο, η απληστία με την οποία θέλουμε να καταναλώσουμε και να κανιβαλίσουμε τον χώρο και τους φυσικούς μας πόρους, τον πλούτο μας.

q Η μεγαλύτερη δυσκολία που μπορεί να αντιμετωπίσει ένας αρχιτέκτονας στην Ελλάδα του 2025 είναι ηθικής φύσεως, το να ασκήσει αρχιτεκτονική ως κοινωνικό αγαθό. Το όποιο αρχιτεκτόνημα, είτε είναι κτίριο είτε είναι σχεδιασμός δημόσιου χώρου, πρέπει να περιλαμβάνει τον κοινωνικό παράγοντα. Αυτό που βλέπω γύρω μου τα τελευταία χρόνια είναι ότι παρακάμπτεται και αγνοείται ο κοινωνικός παράγοντας – ρίχνοντας λάδι στη φωτιά της απληστίας των επιχειρηματιών, του real estate. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι το γεγονός ότι σε πολλά ξενοδοχεία που χτίζονται κάποιοι αρχιτέκτονες προσπαθούν με όλα τα κόλπα να κάνουν τα πάντα για να παρακάμψουν τον νόμο. Δηλώνουν τα δίκλινα ως μονόκλινα για να μειώσουν το υποτιθέμενο δυναμικό του ξενοδοχείου, ξεζουμίζοντας κάθε τετραγωνικό από τον περιβαλλοντοκτόνο ΝΟΚ εις βάρος της πόλης και των κατοίκων της.

q Κατεδαφίζονται σωρηδόν οι υπέροχες κατοικίες του Μεσοπολέμου στην Αθήνα. Τα βουνά των Κυ-

Σήμερα, υπάρχουν μόνο οι χρήσεις που στηρίζουν τον τουρισμό. Ό,τι κλείνει, ανοίγει στη θέση του ένα μπαρ ή ένα εστιατόριο.

κλάδων ξεκοιλιάζονται για να γίνουν υπόσκαφα. Τα υπόσκαφα της παλιάς εποχής στις Κυκλάδες ήταν εντός οικισμού πάντα, μικρά μονόχωρα κτισματάκια που δημιουργούσαν ένα καταπληκτικό πλέγμα δημόσιου και ιδιωτικού χώρου. Γιατί η ταράτσα του ενός ήταν η αυλή του άλλου. Υπήρχε μια τρομερή κοινωνική συνοχή την οποία υπέβαλε αυτή η αρχιτεκτονική δομή. Αυτά τα υπόσκαφα της παλιάς εποχής δυνάμωναν τη συνοχή του οικισμού. Τα νέα υπόσκαφα κάνουν ακριβώς το αντίθετο. Διαλύουν υπέροχες παρθένες περιοχές, εκτός σχεδίου, εκτός οικισμών, ξεκοιλιάζουν βουνά χωρίς γεωτεχνικές μελέτες και δημιουργούν τεράστια ανοίγματα που είναι σαν τα σαγόνια του καρχαρία, τα οποία κατασπαράζουν το υπέροχο κυκλαδίτικο τοπίο.

q Ό,τι χειρότερο έχω ακούσει το τελευταίο διάστημα ήταν το σχόλιο βουλευτή της ΝΔ προς τη Ζωή Κωνσταντοπούλου. Εκτός από τη χυδαιότητα, διέκρινα έναν πολύ βαθύ μισογυνισμό. Πιστεύω ότι η κοινωνία μας είναι εμποτισμένη με έναν μισογυνισμό, κρυφό πολλές φορές, που εκτοξεύεται σαν δηλητήριο όταν δημιουργηθούν οι συνθήκες. Άκουσα πρόσφατα σε ένα ταβερνάκι που έτρωγα να σχολιάζουν τη Μαρία Καρυστιανού, και της χρέωναν ότι δεν είναι αρκετά πενθούσα μάνα επειδή είναι δυναμική, παρεμβατική και έχει προσεγμένη εμφάνιση. Έβγαλαν έναν οχετό. Δυστυχώς, στην Ελλάδα, όταν όταν μια γυναίκα είναι δυναμική και καλή στον συντονισμό και στην προώθηση ιδεών και στόχων, κάποιοι άνδρες αισθάνονται απειλή. Βγάζουν έναν κρυμμένο μισογυνισμό με λεκτική βία, όπως συνέβη με τη Ζωή Κωνσταντοπούλου, ή με τη χλεύη σε πρόσωπα όπως η Μαρία Καρυστιανού. Λυπάμαι γι’ αυτούς που σκέπτονται έτσι και ελπίζω να γίνονται όλο και λιγότεροι με το πέρασμα του χρόνου. Γιατί «η γυναίκα είναι το άλλο μισό του ουρανού», όπως λέει και ο αγαπημένος μου ποιητής, Οδυσσέας Ελύτης. Διαβάστε ολόκληρη τη συνέντευξη στο lifo.gr.

22

LiFO

13.03.25

LiFO 13.03.25

23

ΑΦΙΕΡΩΜΑ

848

51

ΒΙΒΛΙΑ ΠΟΥ ΞΕΧΩΡΙΣΑΜΕ ΑΠΟ ΤΙΣ ΝΕΕΣ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΕΣ Α Π Ο ΤΗ ΜΑΡΙΑ ΔΡΟΥΚΟΠΟΥΛΟ Υ Ε Ι Κ ΟΝΟΓΡΑΦΗΣH: BIANKA

ΝΕΕΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ 24

LiFO

13.03.25

LiFO 13.03.25

25

01

WILLIAM H. GASS

Καρτεσιανή σονάτα και άλλες νουβέλες Μτφρ.: Αποστόλης Πρίτσας Σελ.: 493

01

05

ΟΒΙΔΙΟΣ

Μεταμορφώσεις

Μτφρ.: Θόδωρος Παπαγγελής Σελ.: 557

ΕΚΔΟΣΕΙΣ GUTENBERG

ΕΚΔΟΣΕΙΣ GUTENBERG

Τέσσερις αλληλένδετες νουβέλες του «γίγαντα της αμερικανικής λογοτεχνίας» Ουίλιαμ Γκας που εξερευνούν τα όρια ανάμεσα στο καλό και το κακό, τη σκέψη και τη δράση, τη λύτρωση και την εξουσία. Ιστορίες με το χαρακτηριστικό ύφος, την ευφυΐα και τη φιλοσοφική διάθεση ενός από τους «πιο υπέροχους μεταπολεμικούς συγγραφείς», που θα καθηλώσουν κάθε αναγνώστη.

Διακόσιες πενήντα, περίπου, ιστορίες, που ενέπνευσαν γενιές καλλιτεχνών και στοχαστών. Η πιο διάσημη και ευπώλητη μυθολογική εγκυκλοπαίδεια της Δύσης όπου θεότητες που άλλοτε αυθαιρετούν και άλλοτε αποδίδουν δικαιοσύνη γράφουν τον μεταμορφωσιακό επίλογο σε ιστορίες ερωτικής έξαψης, στοργικής αλληλεγγύης, αστόχαστης αλαζονείας και ακραίων αισθησιασμών, ενώ ο αφηγηματικός τόνος κάνει «κβαντικά άλματα» σε όλο το φάσμα από το γνήσια τραγικό και επικό μέχρι το μπουρλέσκ και την παρωδία.

02

05

ΤΖΟΧΑ ΑΛΧΑΡΘΙ

Νεραντζιά

Μτφρ.: Ελένη Καπετανάκη Σελ.: 201

ΕΚΔΟΣΕΙΣ GUTENBERG

Η Ζουχούρ από το Ομάν, φοιτήτρια στην Αγγλία, αισθάνεται εγκλωβισμένη ανάμεσα στην επιθυμία να ενταχθεί στο καινούργιο της περιβάλλον και στις αναμνήσεις από την οικογενειακή της ζωή στη μακρινή της πατρίδα. Κυρίως αισθάνεται ενοχές για τη γιαγιά της που πέθανε λίγο μετά τη δική της αναχώρηση. Μέσα από περιστατικά της ζωής αυτής της φτωχής, βασανισμένης και εξαιρετικά γενναιόδωρης γιαγιάς θα αρχίσει να κατανοεί τις ρίζες της και να χτίζει μια νέα, ευτυχισμένη ζωή.

03

NORMAN DOIDGE

Ο εγκέφαλος αυτομεταβάλλεται

Μτφρ.: Βαρβάρα Σπυροπούλου Σελ.: 463

ΕΚΔΟΣΕΙΣ GUTENBERG

Το βιβλίο περιλαμβάνει αληθινές ιστορίες ασθενών που υπέστησαν εγκεφαλικό επεισόδιο και έπρεπε να ξαναμάθουν να μιλούν, μέχρι την απίστευτη ιστορία μιας γυναίκας που γεννήθηκε με μισό εγκέφαλο, δηλαδή μόνο με δεξί ημισφαίριο, το οποίο έπρεπε να προσαρμοστεί ώστε να λειτουργεί και για τα δύο, προσφέροντάς μας μια βαθύτερη κατανόηση του πολυτιμότερου οργάνου μας που θα αλλάξει ριζικά τον τρόπο που αντιλαμβανόμαστε τον ανθρώπινο εγκέφαλο, την ανθρώπινη φύση και τις απεριόριστες δυνατότητές μας.

02

Κόραξ

Μτφρ.: Ορφέας Απέργης Σελ.: 205

ΕΚΔΟΣΕΙΣ GUTENBERG

Ο Τεντ Χιουζ, ένας από τους μεγαλύτερους Βρετανούς ποιητές του 20ού αιώνα, μπόρεσε να δημοσιεύσει το 1970 μια επιλογή από τα ποιήματά του με τίτλο Από τη ζωή και τα τραγούδια του Κόρακα, η οποία θεωρήθηκε το καλύτερο έως τότε βιβλίο του, προαναγγέλλοντας μια νέα φιλόδοξη περίοδο συγγραφικής δημιουργίας. Ο ίδιος θεωρούσε αυτή την ποιητική συλλογή του αριστούργημα.

06

07

ΠΑΠΑΣ ΦΡΑΓΚΙΣΚΟΣ

Ελπίδα

Μτφρ.: Άννα Παπασταύρου Σελ.: 350

ΕΚΔΟΣΕΙΣ GUTENBERG

Αφηγούμενος τις αναμνήσεις του (χωρίς διόλου να αμελεί να αναφερθεί και στα πάθη του), ο Πάπας Φραγκίσκος σχολιάζει με θάρρος και παρρησία πολλά σημαντικά και πολυσυζητημένα ζητήματα της εποχής μας: τον πόλεμο (συμπεριλαμβανομένων και των συγκρούσεων στην Ουκρανία και τη Μέση Ανατολή), τις μεταναστεύσεις, την περιβαλλοντική κρίση, την κοινωνική πολιτική, τη σεξουαλικότητα, την τεχνολογική ανάπτυξη, το μέλλον της Εκκλησίας και των θρησκειών.

07

ΝΕΕΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ

08

04

SUSAN SONTAG

Ο εραστής του ηφαιστείου

Μτφρ.: Μαρία Σ. Μπλάνα Σελ.: 667

ΕΚΔΟΣΕΙΣ GUTENBERG

04

03

26

06

TED HUGHES

LiFO

Με φόντο τη Νάπολη του 18ου αιώνα και μέσα από μια διάσημη αληθινή ερωτική ιστορία η Σούζαν Σόνταγκ εντρυφά με τη δική της διαπεραστική ματιά σε κοινωνικές, ηθικές και αισθητικές αξίες και ζωντανεύει μια έντονη περίοδο της ευρωπαϊκής ιστορίας. Παράλληλα, σκιαγραφεί εξαιρετικά πορτρέτα ιστορικών προσωπικοτήτων, βασιλιάδων, πολιτικών, αλλά και διανοουμένων όπως ο Γκαίτε ή ο Ντε Σαντ.

BILL SCHUTT

Η καρδιά

Μτφρ.: Κατερίνα Χαλμούκου Σελ.: 293

ΕΚΔΟΣΕΙΣ GUTENBERG

Ο Bill Schutt, ανθρωπολόγος του Αμερικανικού Μουσείου Φυσικής Ιστορίας, εξερευνά με γραφή γεμάτη ζωντάνια και επιστημονικό κύρος την καρδιά πολλών ειδών. Μαζί του ξεκινάμε ένα ταξίδι για να ανακαλύψουμε την καταγωγή του κυκλοφορικού συστήματος, μαθαίνουμε για τις πεποιθήσεις των αρχαίων Ελλήνων και Αιγυπτίων, που πίστευαν ότι η καρδιά είναι η έδρα της ψυχής, και φτάνουμε έως τις μέρες μας που οι επιστήμονες χρησιμοποιούν τις καρδιές ζώων για καινοτόμες θεραπείες.

08

13.03.25

LiFO 13.03.25

27

13

FREIDA MCFADDEN

Τα δαρβινικά δεινά Σελ.: 488

ΕΚΔΟΣΕΙΣ Δ Ι Ο Π Τ Ρ Α

Από τον ομότιμο καθηγητή του Πανεπιστημίου Πατρών και πολυγραφότατο συγγραφέα Γιάννη Μανέτα, ένα βιβλίο που αναλύει μια σειρά καίριων ζητημάτων. Τι είπε πραγματικά ο Δαρβίνος; Γιατί μια κατά βάση βιολογική θεωρία κίνησε το ενδιαφέρον τόσο διαφορετικών ως προς την ιδεολογία και τη συγκρότηση φιλοσόφων, οικονομολόγων και κοινωνιολόγων; Τι βρήκαν εκεί ο υπέρμαχος των αγορών Χέρμπερτ Σπένσερ, ο συγγραφέας του Κομμουνιστικού Μανιφέστου Καρλ Μαρξ και ο αναρχικός ακτιβιστής Πιοτρ Κροπότκιν;

Μτφρ.: Κίκα Κραμβουσάνου Σελ.: 368

ΝΕΕΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ

09

ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΑΝΕΤΑΣ

Το μυστικό της καμαριέρας ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΔΙΟΠΤΡΑ

Η Μίλι αισθάνεται ευγνωμοσύνη για τη νέα της δουλειά στο ρετιρέ των Γκάρικ, οι οποίοι δεν τη ρωτούν πολλά για το παρελθόν της. Ωστόσο η εργοδότριά της δεν βγαίνει στιγμή από το δωμάτιό της, κάτι που η Μίλι βρίσκει εξαιρετικά περίεργο. Η συγγραφέας δίνει τον εκρηκτικό παλμό της ιστορίας μέσω της θυελλώδους γραφής και των δημιουργικών ανατροπών της. Η συνέχεια του best seller των «New York Times» και «Wall Street Journal», Η αγγελία.

09

14

ALI HAZELWOOD

Αγάπη, θεωρητικά

10

Μτφρ.: Νοέλα Ελιασά Σελ.: 464

HERMAN HESSE

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΔΙΟΠΤΡΑ

Σιντάρτα

Τι είναι μια «ψευτο-φιλενάδα»; Εν προκειμένω, η δεύτερη δουλειά της θεωρητικής φυσικού Έλσι Χαναγουέι. Και μπορεί να ακούγεται εύκολη, αλλά στην πραγματικότητα δεν είναι. Η Ali Hazelwood, με το μοναδικό της ταλέντο να δίνει μια διαφορετική τροπή σε πλοκές που μπορεί να φαίνονται συνηθισμένες, δημιουργεί και σε αυτό το μυθιστόρημα ένα μοναδικό μείγμα «enemies-to-lovers» ρομάντζου, ακαδημαϊκών κλίσεων και ψεύτικων σχέσεων.

Μτφρ.: Μαρία Αγγελίδου Άγγελος Αγγελίδης Σελ.: 200

ΕΚΔΟΣΕΙΣ Δ Ι Ο Π Τ Ρ Α

Το κλασικό μυθιστόρημα του νομπελίστα Έσε αγαπήθηκε σε όλο τον κόσμο, ενέπνευσε γενιές αναγνωστών, συγγραφέων και στοχαστών, και «ανακαλύφθηκε» ξανά από την επαναστατημένη νεολαία της δεκαετίας του 1960, που είδε στον Σιντάρτα το απόλυτο σύμβολο της δικής της πνευματικής αφύπνισης.

14

15

FARO - KYLIAN MBAPPÉ

11

Με λένε Κίλιαν

Μτφρ.: Τατιάνα Γαλάτουλα Σελ.: 224

J. M. COETZEE

Βίος και πολιτεία του Μάικλ Κ

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΔΙΟΠΤΡΑ

Ξεκινώντας από τα παιδικά του χρόνια του Kylian Mbappé, η πλοκή διατρέχει στιγμές της επαγγελματικής του καριέρας και της προσωπικής του ζωής που καθόρισαν και διαμόρφωσαν τον ποδοσφαιριστή και τον άνθρωπο στον οποίο εξελίχθηκε. Όμως, μέσα από την εξιστόρηση ενός πραγματικού βίου δημιουργείται μια ιστορία-ύμνος στην αξία της προσπάθειας, που μας ενθαρρύνει να κυνηγάμε τα όνειρά μας και να παλεύουμε γι' αυτά, όσο κι αν, κάποιες φορές, μοιάζουν απλησίαστα.

Μτφρ.: Χριστίνα Σωτηροπούλου Σελ.: 248

ΕΚΔΟΣΕΙΣ Δ Ι Ο Π Τ Ρ Α

Σε μια Νότια Αφρική που σπαράσσεται από τον εμφύλιο πόλεμο, ο Μάικλ Κ αφήνει το Κέιπ Τάουν αποφασισμένος να πάει την άρρωστη μητέρα του στο χωριό της. Στον δρόμο όμως εκείνη πεθαίνει. Παγιδευμένος σε μια σύγκρουση που δεν καταλαβαίνει, θα κάνει τα πάντα για να αποδράσει και να ζήσει τη ζωή του με τους δικούς του όρους. Ένα βιβλίο που αγγίζει τον πυρήνα της ανθρώπινης εμπειρίας, την ανάγκη για εσωτερική ζωή και ουσιαστικούς δεσμούς με τον κόσμο μας.

10

15

16

JAMES NORBURY

Ακολουθώντας το Φεγγάρι

12

SEBASTIAN FITZEK

Μίμικ

Μτφρ.: Βαγγέλης Γιαννίσης Σελ.: 184

Μτφρ.: Ειρήνη Γεούργα Σελ.: 376

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΔΙΟΠΤΡΑ

ΕΚΔΟΣΕΙΣ Δ Ι Ο Π Τ Ρ Α

Η Χάνα Χερμπστ, ως σύμβουλος της Αστυνομίας, έχει βοηθήσει να συλληφθούν πολλοί επικίνδυνοι εγκληματίες. Αλλά τώρα, καθώς παλεύει με την απώλεια μνήμης μετά από μια εγχείρηση, έρχεται αντιμέτωπη με μια τρομερή περίπτωση: μια μέχρι πρότινος άμεμπτη γυναίκα ομολογεί ότι δολοφόνησε βάναυσα την οικογένειά της. Η Χάνα έχει μόνο το σύντομο βίντεο της ομολογίας της για να βγάλει τα συμπεράσματά της. Αλλά υπάρχει ένα πρόβλημα: η δολοφόνος στο βίντεο είναι η ίδια…

28

13

LiFO

12

11

Ο συγγραφέας του best seller Το Μεγάλο Πάντα και ο Μικρός Δράκος υπογράφει μια νέα συγκινητική ιστορία για ένα μικρό κουτάβι που χάνει τον δρόμο του. Προστάτης και οδηγός στο πλευρό του θα βρεθεί ο Λύκος, για να το οδηγήσει, μαζί με τον αναγνώστη, σε ένα ταξίδι εμπιστοσύνης και ελπίδας. Οι δυο χαρακτήρες περνούν μέσα από εντυπωσιακά τοπία, φιλοτεχνημένα με τον μοναδικό τρόπο του συγγραφέα, ο οποίος καταθέτει ένα βαθιά ειλικρινές και προσωπικό έργο.

16

13.03.25

LiFO 13.03.25

29

17

ΘΟΔΩΡΗΣ ΓΕΩΡΓΑΚΟΠΟΥΛΟΣ

Μια ελληνική κλιματική κρίση Σελ.: 400

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΨΥΧΟΓΙΟΣ

Ο δημοσιογράφος Θοδωρής Γεωργακόπουλος ζήτησε από τους αναγνώστες του να του θέσουν τις βασικές τους απορίες σχετικά με την κλιματική κρίση και ξεχώρισε πενήντα. Στη συνέχεια, έψαξε να βρει τις απαντήσεις. Το βιβλίο που κρατάτε είναι μια καταγραφή όσων ξέρουμε, όσων δεν ξέρουμε, όσων συμβαίνουν και όσων πιστεύουμε ότι θα συμβούν στη μεγαλύτερη πρόκληση που αντιμετωπίζει η ανθρωπότητα. Με απλά λόγια, χωρίς υστερίες και υπερβολές.

17

18

ΜAΡΓΚΑΡΕΤ AΤΓΟΥΝΤ

Γηραιές μωρές παρθένες

Μτφρ.: Αύγουστος Κορτώ Σελ.: 304

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΨΥΧΟΓΙΟΣ

Μια εκθαμβωτική συλλογή διηγημάτων από τη διεθνούς φήμης βραβευμένη συγγραφέα, που διερευνούν τον πυρήνα της οικογένειας, των σχέσεων, του γάμου, της απώλειας και της μνήμης, δίνοντας της τη δυνατότητα να ξετυλίξει το κουβάρι της ανθρώπινης εμπειρίας συνομιλώντας με την εποχή μας, με το χαρακτηριστικό διεισδυτικό της πνεύμα και το ανατρεπτικό της χιούμορ.

19

ΣΑΛΜΑΝ ΡΟΥΣΝΤΙ

Η πόλη της νίκης

Μτφρ.: Γιώργος Μπλάνας Σελ.: 416

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΨΥΧΟΓΙΟΣ

Την παραμονή μιας ασήμαντης μάχης ανάμεσα σε δυο ξεχασμένα από καιρό βασίλεια, ένα εννιάχρονο κορίτσι, η Πάμπα Καμπάνα, θα έχει ένα θεϊκό συναπάντημα που θα αλλάξει τον ρου της Ιστορίας. Η μικρή γίνεται το όργανο μιας θεάς, που της αναθέτει κομβικό ρόλο στην ανάπτυξη της σπουδαίας Μπισνάγκα, της Πόλης της Νίκης. Η Πάμπα Καμπάνα θα ζήσει διακόσια πενήντα χρόνια, και η πορεία της θα είναι συνυφασμένη με αυτήν της Πόλης.

18

ΝΕΕΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ

20

KΩΣΤΑΣ ΕΞΑΡΧΕΑΣ

Το μήλο δεν έπεσε κάτω από τη μηλιά Σελ.: 256

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΨΥΧΟΓΙΟΣ

20

Στις αρχές της δεκαετίας του ’80, σε μια εποχή που η Ελλάδα αλλάζει, ένα αγόρι από την Αθήνα παλεύει με τους άγραφους κανόνες του οριακά πρωτόγονου χωριού του στη Μάνη. Στη βαριά σκιά ενός φονικού, που καλείται να εξιχνιάσει ο πιο ακατάλληλος χωροφύλακας της χώρας, άνθρωποι, μήλα και κατσίκες πλάθουν καθημερινές ιστορίες παράνοιας, σε μια Μηλιά γεμάτη φασκόμηλα. Μια νοσταλγική ιστορία, γεμάτη μυστήριο και χιούμορ, για το παρελθόν που πάντα μένει μέσα μας.

21

ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΠΑΠΑΔΗΜΗΤΡΙΟΥ

Η σφαγή των αθώων Σελ.: 160

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΨΥΧΟΓΙΟΣ

Με μια πρωτότυπη οπτική πάνω στα θέματα της παιδικής κακοποίησης, του bullying και της εφηβικής παραβατικότητας, η Σφαγή των αθώων εξερευνά τη φύση της βίας αλλά και την έννοια της δημιουργικότητας.

22

21

MARY BEARD

Οι Ρωμαίοι Αυτοκράτορες

Μτφρ.: Γιώργος Μπλάνας Σελ.: 512

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΨΥΧΟΓΙΟΣ

Το βιβλίο εντρυφά σε γεγονότα αλλά και σε φήμες που σχετίζονται με τους Ρωμαίους αυτοκράτορες. Εξετάζει τι ακριβώς έκαναν, γιατί το έκαναν, καθώς και το γιατί συχνά οι σχετικές αφηγήσεις είναι γεμάτες με πράξεις ακραίες, ενίοτε φρικιαστικές. Πρωταγωνιστές στο βιβλίο είναι περίπου τριάντα αυτοκράτορες και οι συμβίες τους, που κυβέρνησαν τη Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία, από τον Ιούλιο Καίσαρα, που δολοφονήθηκε το 44 π.Χ., μέχρι τον Αλέξανδρο Σεβήρο, ο οποίος επίσης δολοφονήθηκε το 235 μ.Χ.

22

23

ΜΑΡΑ ΚΑΡΑΓΙΑΝΝΗ

Μεταμόρφωση ζωής Σελ.: 270

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ANUBIS

Ένας πρακτικός οδηγός αυτοβελτίωσης που συνδυάζει βασικές αρχές life coaching και αληθινές ιστορίες ανθρώπων που έχουν ζήσει τη δική τους προσωπική αλλαγή. Αν επιθυμείτε να βελτιώσετε τη ζωή, την καθημερινότητα και την ψυχική σας υγεία, αυτό το βιβλίο θα σας καθοδηγήσει βήμα βήμα προς την αλλαγή.

23

24

ΣΤΙΒΕΝ ΧΟΚΙΝΓΚ - ΛΟΥΣΙ ΧΟΚΙΝΓΚ

Ο Τζορτζ και το ταξίδι στον χρόνο Μτφρ.: Εβίτα Λύκου Σελ.: 408

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ANUBIS

Η συναρπαστική κατάληξη της διεθνούς best seller σειράς παιδικών βιβλίων που δημιούργησε ο κορυφαίος φυσικός και κοσμολόγος Στίβεν Χόκινγκ και η κόρη του Λούσι Χόκινγκ με επίκεντρο τις περιπέτειες του Τζορτζ, μεταφράστηκε σε περισσότερες από 40 γλώσσες και σύστησε τη μαγεία της επιστήμης σε εκατομμύρια παιδιά από όλον τον κόσμο!

24

19

30

LiFO

13.03.25

LiFO 13.03.25

31

DR JOE DISPENZA

Εσύ είσαι το placebo Μτφρ.: Xρήστος Καψάλης Σελ.: 408

ΕΚΔΟΣΕΙΣ K E Y B O O K S

Χρησιµοποιώντας εργαλεία και πρακτικές από την πιο σύγχρονη απεικόνιση του εγκεφάλου µέχρι ασκήσεις, ο Dr Joe Dispenza δείχνει πώς η δύναµη του νου µπορεί να επηρεάσει την υγεία και τη ζωή µας, παρέχοντας πρακτικές τεχνικές για προσωπική µεταµόρφωση και θεραπεία. Συνδυάζει τις τελευταίες έρευνες στη νευροεπιστήµη, τη βιολογία, την ψυχολογία, την ύπνωση, τη συµπεριφορική µάθηση και την κβαντική φυσική για να αποκαλύψει τη λειτουργία του φαινοµένου του placebo και να δείξει πώς το φαινοµενικά αδύνατο µπορεί να γίνει δυνατό.

ΝΕΕΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ

25

29

DR. FAITH - G. HARPER

Ξεκόλλα το μυαλό σου Μτφρ.: Γεωργία Οικονομοπούλου Σελ.: 216

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΚΛΕΙΔΑΡΙΘΜΟΣ

Με χιούμορ, υπομονή και αρκετό βρισίδι, η δρ. Χάρπερ μας αποκαλύπτει τι συμβαίνει μέσα στο κεφάλι μας και μας εξηγεί πώς μπορούμε να επανεκπαιδεύσουμε τον εγκέφαλό μας ώστε να αντιμετωπίζει με τον κατάλληλο τρόπο τις δυσκολίες της καθημερινότητας. Αυτό το βιβλίο θα σας βοηθήσει να ενώσετε τα κομμάτια του παζλ και να ανακτήσετε τον έλεγχο του μυαλού και της ζωής σας.

25

29

30

ΒΙΚΥ ΚΛΕΦΤΟΓΙΑΝΝΗ

Λιώνουν οι πάγοι Σελ.: 38

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΒΑΚΧΙΚΟΝ

Η Θάλεια, η Ράνια και η Ερατώ είναι τρεις αδελφές μπροστά σε μια σημαντική απόφαση που θα αλλάξει τη ζωή τους. Το οικονομικό αδιέξοδο και οι ισορροπίες που διαταράσσονται, η κλιματική κρίση και το φαινόμενο του θερμοκηπίου – φυτά και άνθρωποι σε μια γυάλα. Ισχυροί δεσμοί και η μνήμη που δίνει δύναμη απέναντι στην αναπόφευκτη αλλαγή.

26

SUN TZU

Η τέχνη του πολέμου Σελ.: 136

ΕΚΔΟΣΕΙΣ K E Y B O O K S

Η Τέχνη του πολέµου δεν έγινε απαραίτητο ανάγνωσµα τους τελευταίους αιώνες µόνο για όσους ενδιαφέρονται για στρατιωτικά θέµατα αλλά και ο απόλυτος οδηγός στρατηγικής σε επιχειρήσεις, πολιτική, µάνατζµεντ, µάρκετινγκ, οικονοµικά, ακόµα και στα αθλήµατα, ιδίως εκείνα που εξαρτώνται πολύ από τη στρατηγική και την τακτική όπως, για παράδειγµα, είναι το ποδόσφαιρο ή το µπάσκετ.

30

31

ΧΡΥΣΑ ΣΤΑΥΡΟΠΟΥΛΟΥ

Ρεγγίνα

Σελ.: 388

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΒΑΚΧΙΚΟΝ

Η νεαρή Ρεγγίνα θα κλέψει την καρδιά του καθηγητή Νικολαΐδη που θα την ακολουθήσει στην Αμερική, αφήνοντας πίσω την οικογένειά του. Τα δίδυμα, αγνοώντας ότι εκείνη ευθύνεται που η ζωή τους αναποδογύρισε, πολύ σύντομα θα τη βρουν στον δρόμο τους. Πέντε χρόνια μετά, εκείνη επιστρέφει, αμετανόητη. Χωρίς να καταλαβαίνει κανείς αν η ίδια κινεί τα νήματα στο παρασκήνιο, θα οδηγήσει την αστυνομία στην πλαγιά του βουνού όπου θα βρεθούν τα πειστήρια της εξαφάνισής της.

27

ΔΙΟΝΥΣΗΣ ΜΠΟΥΓΑΣ

Αυτό είναι! Σελ.: 296

ΕΚΔΟΣΕΙΣ K E Y B O O K S

Το Αυτό είναι! είναι ένα βιβλίο-κάλεσμα να ζήσουμε τη ζωή στο μέγιστο, με θάρρος, ειλικρίνεια και αγάπη. Είτε βρισκόμαστε σε αναζήτηση αλλαγής είτε θέλουμε να εμβαθύνουμε στην κατανόηση του εαυτού μας, το βιβλίο μάς διδάσκει πως έχουμε πάντα τη δυνατότητα να απελευθερωθούμε από τα βάρη του παρελθόντος και να δώσουμε νέο νόημα στη ζωή μας.

26

32

ΚΥΡΙΟΣ ΤΑΝ

Αντέλ η τρομερή Επιστροφή στα θηρία της τάξης

28

Μτφρ.: Πετρούλα Γαβριηλίδου Σελ.: 80

ΔHΜΗΤΡΑ ΚΑΡΑΠEΤΣΑ ΒΑΣIΛΗΣ ΝΑΝΟYΡΗΣ

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΚΛΕΙΔΑΡΙΘΜΟΣ

Ο φίλος μου ο μπάμπουρας

28

Σελ.: 40

ΕΚΔΟΣΕΙΣ K E Y B O O K S

Ενδυνάμωση της συναισθηματικής νοημοσύνης και αυτοπεποίθησης, αποδοχή της διαφορετικότητας, ενίσχυση της ικανότητας δημιουργίας υγιών σχέσεων, καλλιέργεια της ενσυναίσθησης και διαμόρφωση οικολογικής συνείδησης: σε αυτούς τους τομείς και στην ενδυνάμωσή τους εστιάζει το βιβλίο που κρατάτε στα χέρια σας.

32

LiFO

31

Η τρομερή Αντέλ έχει επιτέλους κίνητρο για να σηκώνεται κάθε πρωί και να πηγαίνει στο σχολείο: Αποφάσισε να ορθώσει το ανάστημά της απέναντι στη Ζαντ και στις φίλες της που νομίζουν ότι είναι οι βασίλισσες του προαυλίου! Με την επιστροφή στα θρανία δεν άργησαν να σκάσουν μύτη τα αληθινά προβλήματα. Γιατί, για την Αντέλ, επιστροφή στα θρανία σημαίνει... επιστροφή στα θηρία!

32

27

13.03.25

Η οβάλ κυρία & άλλα διηγήματα

Μτφρ. Μυρσίνη Γκανά, Κλεοπάτρα Ελαιοτριβιάρη, Μαρία Φακίνου

ΝΕΕΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ

33

ΛΕΟΝΟΡΑ ΚΑΡΙΝΓΚΤΟΝ

33

ΕΚΔOΣΕΙΣ Α I Ο Λ Ο Σ

H έκδοση αυτή συγκεντρώνει για πρώτη φόρα όλα τα διηγήματα της υπερρεαλίστριας συγγραφέως και ζωγράφου Λεονόρα Κάρινγκτον. Η υπερβατική φαντασία, η καυστική σάτιρα και το ανυπότακτο πνεύμα που χαρακτηρίζουν τη γραφή της συμπυκνώνονται ιδανικά στα σύντομα αυτά κείμενα που γράφτηκαν σε τρεις διαφορετικές γλώσσες.

34

ΟΚΤΑΒΙΑ Ε. ΜΠΑΤΛΕΡ

Η παραβολή του σπορέα

Mτφρ.: Βαγγέλης Πούλιος

ΕΚΔOΣΕΙΣ Α I Ο Λ Ο Σ

Καλιφόρνια, 2025. Ο νέος Πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών προκαλεί μια πρωτοφανή κρίση. Κοινωνικοί αποκλεισμοί και κλιματικό χάος, επιδημίες, φτώχεια, βία. Η κόρη ενός μαύρου πάστορα, μετά τον χαμό της οικογένειάς της, ξεκινά μια επικίνδυνη πορεία προς τον Βορρά, αναζητώντας μια νέα αρχή με οδηγό το όραμά της για μια κοινωνία όπου «ο Θεός είναι η αλλαγή».

35

34

Πάμε στη Χονολουλού Κώστας Μπέζος (1905-1943)

Έρευνα - επιμέλεια: Δημήτρης Κούρτης

ΕΚΔOΣΕΙΣ ΑIΟΛΟΣ

Μουσικές από τη Χαβάη, σλάιντ, κιθάρες, σκίτσα, μεταμεσονύχτια καμπαρέ, περιηγήσεις στην Ελλάδα, στα Βαλκάνια, στην Αίγυπτο και στην Τουρκία: αυτή ήταν η ζωή του Κώστα Μπέζου, σκιτσογράφου και μουσικού, που αποτυπώνεται για πρώτη φορά σε αυτή την έκδοση, εμπλουτισμένη με πρωτογενές υλικό έρευνας καθώς και CDs με τις σημαντικότερες ηχογραφήσεις του.

35

LiFO 13.03.25

33

36

ΧΑΒΙΕΡ ΜΑΡΙΑΣ

Μπέρτα Ίσλα

Μτφρ.: Χριστίνα Θεοδωροπούλου Σελ.: 640

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΠΑΤΑΚΗ

Το Μπέρτα Ίσλα είναι η ιστορία ενός ζευγαριού που δέθηκε από πολύ νωρίς για πάντα, με ορμή και αποφασιστικότητα. Είναι επίσης μια ιστορία για ανθρώπους που, ενώ θέλουν να σώσουν τον κόσμο, βρίσκονται τελικά εξορισμένοι από αυτόν. Ένα συναρπαστικό μυθιστόρημα ανατροπών, μια ιστορία κατασκοπείας, για τις χαμένες ευκαιρίες, που ταυτόχρονα βάζει στο μικροσκόπιο έναν γάμο βασισμένο στην τέχνη της προσποίησης και της αποσιώπησης.

ΝΕΕΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ

36

37

ΑΛΑΝΑ Σ. ΠΟΡΤΕΡΟ

Κακή συνήθεια

Μτφρ.: Μαρία Παλαιολόγου Σελ.: 232

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΠΑΤΑΚΗ

Δεκαετία του 1980, Μαδρίτη. Ένα κορίτσι, παγιδευμένο σε ένα σώμα που το νιώθει ξένο, μεγαλώνει στο εργατικό προάστιο Σαν Μπλας. Σε κάθε της βήμα έρχεται αντιμέτωπη με τον κοινωνικό συντηρητισμό, τις προκαταλήψεις και τη βία, απειλές που δεν ξέρει ακόμα πώς να αντιμετωπίσει. Η Κακή συνήθεια είναι ένα μυθιστόρημα σκληρό, αλλά ταυτόχρονα ποιητικό και συγκινητικό, μια σαγηνευτική ιστορία αυτοπραγμάτωσης που μιλάει στον «ξένο» μέσα μας.

38

KΡΙΣΤΙΝΑ ΟΛΣΣΟΝ

Πριν ξεσπάσει η καταιγίδα

Μτφρ.: Αντώνης Καλοκύρης Σελ.: 560

37

40

ΑΜΑΝΤΑ ΜΙΧΑΛΟΠΟΥΛΟΥ

Το μακρύ ταξίδι της μιας μέσα στην άλλη Σελ.: 400

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΠΑΤΑΚΗ

Στο Μακρύ ταξίδι της μιας μέσα στην άλλη η μητρότητα γίνεται μια εύπλαστη έννοια, μια ριζοσπαστική υπόθεση ελευθερίας και συμφιλίωσης — ένας γιγάντιος ομφάλιος λώρος που συνδέει και τρέφει όλες τις γυναίκες που υπήρξαν κόρες της μητέρας τους, μητέρες της κόρης τους, αλλά και μητέρες της μητέρας τους, κόρες της κόρης τους, και όλους τους άντρες.

40

41

ΖΑΝ-ΜΠΑΤΙΣΤ ΑΝΤΡΕΑ

Να την προσέχει

Μτφρ.: Μήνα Πατεράκη- Γαρέφη Σελ.: 520

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΠΑΤΑΚΗ

Ο Μίµο και η Βιόλα δεν θα έπρεπε να συναντηθούν ποτέ. Ωστόσο, µε την πρώτη µατιά αναγνωρίζονται ως «συµπαντικοί δίδυµοι» και ορκίζονται να µην εγκαταλείψει ποτέ ο ένας τον άλλον. Δεν µπορούν ούτε να ζήσουν µαζί ούτε να υπάρχουν πολύ καιρό χωριστά. Δεµένοι µε µια δύναµη έλξης ακλόνητη, διασχίζουν εποχές ταραχώδεις, τα χρόνια που η Ιταλία βυθίζεται στον φασισµό.

41

42

ΟΛΓΑ ΜΕΡΙΝΟ

Εδώ δεν συμπαθούν τους ξένους Μτφρ.: Μαρία Παλαιολόγου Σελ.: 264

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΠΑΤΑΚΗ

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΠΑΤΑΚΗ

Ο Άουγκουστ Στρίντμπεργκ, μακρινός απόγονος του σπουδαίου συγγραφέα, μετακομίζει στο Χουβενέσετ, ένα ήσυχο γραφικό χωριό στην ανεμοδαρμένη δυτική ακτή της Σουηδίας μια βραδιά του Αυγούστου που ξεσπάει μια ισχυρή καταιγίδα. Το ίδιο βράδυ κυκλοφορεί η είδηση της εξαφάνισης μιας ντόπιας δασκάλας. Η αστυνομία την αναζητάει μέρα νύχτα. Καθώς οι μέρες κυλούν, οι ελπίδες να βρεθεί ζωντανή λιγοστεύουν.

Το µυθιστόρηµα αυτό, που έχει χαρακτηριστεί σύγχρονο λογοτεχνικό γουέστερν, γεννηµένο στο τραχύ τοπίο µιας ξεχασµένης Ισπανίας, είναι µια παράξενη και συγκινητική ιστορία για την ελευθερία και την ικανότητα αντίστασης του ανθρώπινου όντος.

42

43

ΕΥΓΕΝΙΑ ΜΑΚΑΡΙΑΔΗ

39

ΕΛΕΝΟΡ ΚΑΤΤΟΝ

Οι κηπουροί του Μπέρναμ Γουντ

Μτφρ.: Κατερίνα Σχινά Σελ.: 512

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΠΑΤΑΚΗ

39

Ένα συναρπαστικό λογοτεχνικό θρίλερ από τη βραβευμένη με Booker Έλενορ Κάττον, σαιξπηρικό ως προς το πνεύμα, τη δραματική πλοκή και την ολοκληρωμένη σκιαγράφηση των χαρακτήρων. Μια έξοχα δομημένη αφήγηση για τις προθέσεις, τις πράξεις και τις συνέπειές τους, και κυρίως γι’ αυτό το ακατανίκητο ένστικτο του ανθρώπου για επιβίωση.

Το γέλιο των σκύλων Σελ.: 110

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΒΑΚΧΙΚΟΝ

Μια νεαρή που τρέχει ολόγυμνη στη λεωφόρο, ένα κορίτσι που ονειρεύεται να κοιμηθεί εκατό χρόνια και να μην έρθει ποτέ κανένας πρίγκιπας να τη φιλήσει, η δεσποινίς Αλίκη που βαδίζει ολοταχώς προς την υπόγεια είσοδο των θαυμάτων και μια γυναίκα με βρόμικο δαντελένιο φόρεμα σε ερωτικό ραντεβού είναι λίγα μόνο απ’ όσα πραγματεύονται οι αφηγητές των διηγημάτων.

43

38

34

LiFO

13.03.25

LiFO 13.03.25

35

48

ΔΗΜΟΣ ΧΡΥΣΟΣ

MICHAEL BENNETT

Καλύτερα το αίμα

Μτφρ.: Χριστίνα Ριζοπούλου Σελ.: 304

ΕΚΔΟΣΕΙΣ B E L L

Ο βραβευμένος Νεοζηλανδός σεναριογράφος, σκηνοθέτης και συγγραφέας Μάικλ Μπένετ, παρουσιάζει ένα συναρπαστικό, ατμοσφαιρικό βιβλίο με αυθεντική γνώση του πολιτισμού των Μαορί. Ένας σίριαλ κίλερ που διψάει για εκδίκηση 160 χρόνια μετά τη δολοφονία ενός Μαορί αρχηγού καταδιώκεται από τη ντετέκτιβ Χάνα Γουέστερμαν σ’ αυτή την ασυνήθιστη, καθηλωτική ιστορία, που υπόσχεται να είναι το πιο εντυπωσιακά ξεχωριστό αστυνομικό θρίλερ που θα διαβάσετε φέτος.

ΝΕΕΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ

44

Ο ερημίτης του Ραχμαντάν και άλλες ιστορίες Σελ.: 152

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΙΩΛΚΟΣ

Μέσα από τις ποικίλες εμφανίσεις αγγέλων και δαιμόνων, ο δημιουργός προσφέρει έναν καθρέφτη της ζωής που αποκαλύπτει την εύθραυστη ισορροπία ανάμεσα στο καλό και το κακό, το πραγματικό και το φανταστικό. Το κείμενό του θυμίζει παραμύθι, αλλά την ίδια στιγμή εισβάλλει στα χωράφια της λογοτεχνίας τρόμου, δημιουργώντας μια εμπειρία που είναι ταυτόχρονα μαγευτική και ανατριχιαστική.

44

48

49

MONICA WOOD

Πώς να διαβάσεις ένα βιβλίο Μτφρ.: Βάσια Τζανακάρη Σελ.: 408

45

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΚΛΕΙΔΑΡΙΘΜΟΣ

TOMASZ JEDROWSKI

Τρεις αλησµόνητοι χαρακτήρες αναµετριούνται µε τον θάνατο, τη λύτρωση, τη συγχώρεση και τις αποφάσεις που καθορίζουν τη ζωή τους. Ένα µυθιστόρηµα που φωτίζει τη δύναµη της ποίησης και της λογοτεχνίας στη ζωή µας, ενώ παράλληλα γεννά την ελπίδα, την αγάπη και τη συγχώρεση που λυτρώνει την καρδιά.

Κολυμπώντας στο σκοτάδι

Μτφρ.: Μαρία Παπανδρέου Σελ.: 240

ΕΚΔΟΣΕΙΣ B E L L

Τοποθετημένο στην Πολωνία των αρχών της δεκαετίας του ’80, με φόντο τη βίαιη παρακμή του κομμουνισμού, το Κολυμπώντας στο σκοτάδι είναι ένα δυνατό μείγμα ιστορίας αγάπης, μεταπολεμικής πολιτικής, ίντριγκας και ιστορίας. Το βιβλίο του Γεντρόφσκι είναι ένα αλησμόνητο λογοτεχνικό ντεμπούτο, ένα λυρικό και σπαρακτικό μυθιστόρημα για τη νιότη, την αγάπη και την απώλεια, και τις θυσίες που κάνουμε για να έχουν οι ζωές μας νόημα.

49

50

STEPHEN KING

Πιο σκοτεινό και από το σκοτάδι

Μτφρ.: Μιχάλης Μακρόπουλος Σελ.: 704

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΚΛΕΙΔΑΡΙΘΜΟΣ

Από τον θρυλικό παραμυθά και μετρ του τρόμου Στίβεν Κινγκ έρχεται μια ολοκαίνουρια συλλογή δώδεκα ιστοριών, ανάμεσά τους και κάποια από τα καλύτερα που έχει γράψει. Η ικανότητά του να ξαφνιάζει, να καταπλήσσει και ταυτόχρονα να μας γεννά τρόμο και να μας χαρίζει παρηγοριά παραμένει αξεπέραστη. Καθένα απ’ αυτά τα διηγήματα κρύβει αγωνίες, χαρές και μυστήρια, και όλα μοιάζουν εμβληματικά.

46

ΚΙΚΗ ΤΣΙΛΙΓΓΕΡΙΔΟΥ

Η καλύβα στο δάσος Σελ.: 360

ΕΚΔΟΣΕΙΣ B E L L

Μια πόλη που δεν μιλάει, ένα μικροσκοπικό νησί μέσα στους βάλτους, γεμάτο θανάσιμες απειλές, που κρύβει ένα συγκλονιστικό μυστικό. Η Στέλλα Άνταμς θα ριχτεί ορμητικά στην υπόθεση, χωρίς να έχει ιδέα πού θα καταλήξουν όλα αυτά και σε τι αδιανόητο κίνδυνο θα βρεθεί, την ίδια στιγμή που το παρελθόν της δεν παύει ποτέ να τη στοιχειώνει. Ένα καθηλωτικό, βίαιο αστυνομικό θρίλερ γεμάτο ανατροπές και νέους ήρωες, που διαδραματίζεται στον άγριο Νότο της Αμερικής.

50

45

51

ΜΑΡΙΑ ΧΑΤΖΗΣΤΕΦΑΝΗ

Πώς να ζήσεις μια καλύτερη ζωή

Μτφρ.: Χριστίνα Σωτηροπούλου Σελ.: 166

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΚΛΕΙΔΑΡΙΘΜΟΣ

47

JULIE MAE COHEN

Κακοί άντρες

Μτφρ.: Βασιλική Κουρή Σελ.: 352

ΕΚΔΟΣΕΙΣ B E L L

To πιο έξυπνο, συναρπαστικό, αιχμηρό, και ταυτόχρονα αστείο, απολαυστικό και πρωτότυπο crime μυθιστόρημα που θα διαβάσετε φέτος. Ένα σκανδαλωδώς προκλητικό μυθιστόρημα που σε βάζει να εξερευνήσεις ζητήματα ισχύος και ηθικής, και να σκεφτείς μέχρι πού μπορείς να φτάσεις για όποιους αγαπάς.

36

LiFO

47

Η επιτυχημένη επιχειρηματίας, ιδρύτρια της διεθνούς φήμης Rodial Group και επενδύτρια της σειράς του ΑΝΤ1 «Dragons’ Den» στο τρίτο της βιβλίο μοιράζεται με απλό και πρακτικό τρόπο όλα της τα μυστικά προς την ευτυχία. Αναλύει τις προσωπικές της εµπειρίες και παρουσιάζει τις στρατηγικές που είναι απαραίτητες για να αντιµετωπίσουµε τις δικές µας προκλήσεις στη δουλειά και στη ζωή. Με διορατικότητα, εξαιρετικές συµβουλές και σαφείς οδηγίες, γίνεται οδηγός στο ταξίδι προς την ευτυχία και τελικά προς την επιτυχία.

51

46

13.03.25

Ελληνική λογοτεχνία από τις

ΕΚΔΌΣΕΙΣ ΒΑΚΧΙΚΌΝ

Ρεγγίνα Χρύσα Σταυροπούλου Μυθιστόρημα Η νεαρή Ρεγγίνα θα κλέψει την καρδιά του καθηγητή Νικολαΐδη που θα την ακολουθήσει στην Αμερική, αφήνοντας πίσω την Αναστασία και τα δυο παιδιά τους. Τα δίδυμα, αγ νοώντας ότι εκείνη ευθύνεται που η ζωή τους αναπο δογύρισε, πολύ σύντομα θα τη βρουν στον δρόμο τους. Πέντε χρόνια μετά η γυναίκα-θύελλα επιστρέφ ει αμε ταν όητ η γ ια το αμάρτημά της. Χωρίς να καταλαβαίνει κανείς αν η ίδια κινεί τα νήματα στο παρασκήνιο, θα οδηγήσει την αστυνομία στην πλαγιά του βουνού όπου θα βρεθούν τα πειστήρια της εξαφάνισής της. Φόνος, αυτοκτονία ή σκηνοθετημένο δράμα;

Κακώς μας ήρθες, κυρ σατιρικέ... Συλλογικό Ποίηση

Βακχικόν Βιβλιοπωλείο Πατησίων 14, Αθήνα (Στοά Φέξη), 210 3637867, info@vakxikon.gr, ekdoseis.vakxikon.gr

Μια πολυσυλ λεκτική και ευρεία ανθολογία σατιρικής ποίησης που περιλαμβάνει από παλαιότερους έως και σημερινούς /-ές ποιητές και ποιήτριες. Η Ευσ ταθία Δ ήμου αν θο λογεί πάνω από ογδόντα ποιητές και προλογίζει την έκδοση, δίνοντας βαρύτητα και ιστορική διάσταση στη σατιρική ποίηση.

Το γέλιο των σκύλων Ευγενία Μακαριάδη

γάμπαρη Αμβρακικού Γεωργία Τάτση

Διηγήματα

Νουβέλα

Μια νεαρή που τρέχει ολόγυμνη στη λεωφόρο, ένα κορίτσι που ονειρεύεται να κοιμηθεί εκατό χρόνια και να μην έρθει ποτέ κανένας πρίγκιπας να τη φιλήσει, η δεσποινίς Αλίκη που βαδίζει ολοταχώς προς την υπόγεια είσοδο των θαυμάτων και μία γυναίκα με βρόμικο δαντελένιο φόρεμα σε ερωτικό ραντεβού. Η Μάινα, με το άσεμνο λεξιλόγιό της, ένας serial killer αγοριών, το καπέλο που δίνει χώρο άφεσης στον γέροντα πατέρα από τον υιοθετημένο γιο του, είναι λίγα μόνο από τα όσα πραγματεύονται οι αφηγητές των διηγημάτων.

Οι άγνωστες πληροφορίες από τον ιατρικό φάκε λο του πεθαμένου πατέρα της και τα έργα τέχνης στους επτά σταθμούς του μετρό πυροδοτούν τη μνήμη της ηρωίδας και την κατεβάζουν στα υπόγεια του εαυτού της. Διατρέχει τη ζωή της ανάποδα και θυμάται ό,τι μέχρι τώρα προσπαθούσε να ξεχάσει. Ένα ταξίδι από το τέλος προς την αρχή, από το πένθος στη ζωή, από την εμπλοκή στην απόσταση, από τη βεβαιότητα στην αμφιβολία, από το προσωπικό στο συλλογικό, από την ιστορία στην Ιστορία.

Αδιέξοδο Μιχάλης Σκολιανός

Εννιά Δημήτρης Τσεκούρας Θέατρο

Μυθιστόρημα O Κώστας, ένας νέος δικηγόρος από τη Θεσσαλονίκη, αγωνίζεται να αντεπεξέλθει στις απαιτήσεις και τις δυσκολίες της σύγχρονης μνημονιακής Ελλάδας. Στην ιστορία αυτή, μέσω της κατακερματισμέ νης αφήγησης, ξεδιπλώνεται η πορεία της ζωής του νεαρού, από την αποφοίτησή του από τη Νομική Σχολή μέχρι το επαγγελματικό, προσωπικό και ε ν τέ λ ει υπαρξιακό του αδιέξοδο.

Ένας συγγραφέας νεκρός. Ένα χαμένο χειρόγραφο και ένας άλυτος γρίφος. Δύο γυναίκες, κλεισμένες σε έναν απροσδιόριστο τόπο, καταδικασμέ νες σ χεδόν εσαεί σε μια αναζήτηση που δεν θα τελειώσει παρά μόνο όταν μάθουν τι είναι το Εν νιά. Κάπου μακριά ακούγεται έ νας λύκος... Στο νέο του θεατρικό έργο ο Δημήτρης Τσεκούρας επιστρέφει με ένα παράδοξο θρίλερ που ακροβατεί μεταξύ πραγματικότητας και φαντασίας, ζωής και θανάτου.

Το Μαριουλάκι Μαργαρίτα Κοντού Νουβέλα Η Μαρία, ή αλλιώς το Μαριουλάκι, είναι μια νέα κοπέλα που από την εφηβεία της αναγκάστηκε να καταφύγει στην πρωτεύουσα, ψυχοκόρη σ το σπίτι της κυρίας Θάλειας. Εκεί θα τη βρει ο πόλεμος, η κατοχή και ο Εμφύλιος. Σ’ αυτά τα χρόνια το Μαριουλάκι με γαλώνει και ωριμάζει μέσα από τις δυσκολίες της εποχής, διατηρώντας ωστόσο τη φρεσκάδα της ηλικίας της. Θα καταφέρει στα σκληρά αυτά χρόνια να αν τεπεξέ λθει και να επιβιώσει; Κι αν ναι, με τι κόστος;

Λιώνουν οι πάγοι Βίκυ Κλεφτογιάννη Θέατρο Η Θάλεια, η Ράνια και η Ε ρ α τ ώ, τ ρ ε ι ς α δ ε λ φ έ ς μπροστά σε μια σημαντική απόφαση που θα αλλάξει τη ζωή τους. Το οικονομικό αδιέξοδο και οι ισορροπίες που διαταράσσονται, η κλιματική κρίση και το φαινόμενο του θερμοκηπίου – φυτά και άνθρωποι σε μια γυάλα. Ισχυροί δεσμοί και η μνήμη που δίνει δύναμη απέναντι στην αναπόφευκτη αλλαγή.

LiFO 13.03.25

37

848

the week

1 ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ Η σιωπηλή γλώσσα των φυτών

Τριάντα καταξιωμένοι εικαστικοί εμπνέονται από την ομορφιά και τη μαγεία του φυσικού κόσμου και ανοίγουν έναν δημιουργικό διάλογο της τέχνης με τη δημόσια επιστήμη των φυτών. Oι συμμετέχοντες καλλιτέχνες, μέσα από τα έργα τους που συνδυάζουν ζωγραφική, γλυπτική, φωτογραφία, βίντεο και εγκαταστάσεις, επιχειρούν να αναδείξουν τον απαράμιλλο ρόλο των φυτών και τη διαρκή προσφορά τους στην ισορροπία της φύσης, καθώς και να ενισχύσουν την αίσθηση της ευθύνης για την προστασία του φυσικού μας κόσμου.

17/3-14/4, Ελληνοαμερικανική Ένωση, Mασσαλίας 22, Κολωνάκι, Δευτ.-Παρ. 12:00-20:00, Σάβ. 10:00-14:00

2 ΟΠΕΡΑ Ο πεθαμένος και η ανάσταση

13 -19 μα ρτιο υ 2025

ΠΑΡΤΙ

Sara Landry

39

THE WEEK Όσα ξεκινάνε αυτή την εβδομάδα

40

ΣΙΝΕΜΑ Οι νέες ταινίες της εβδομάδας

Ένα από τα πολυαναμενόμενα events της χρονιάς. Από την αρχή της σεζόν ακουγόταν ότι θα ερχόταν η Sara Landry στην Ελλάδα για πρώτη φορά. Πολλά και συχνά αντιφατικά έχουν γραφτεί για την Τεξανή DJ που κατάφερε να επιμελείται μεγάλα techno parties στο Tέξας, μια πόλη δίχως τέτοιες μουσικές ανησυχίες. Το ’24 έλαβε και το βραβείο του DJ Mag ως η καλύτερη hard techno DJ.

14-23/3, 20:30, Εναλλακτική Σκηνή Εθνικής Λυρικής Σκηνής-ΚΠΙΣΝ, λεωφ. Ανδρέα Συγγρού 364, είσοδος: 10-20 ευρώ

3 ΜΟΥΣΙΚΗ The Handover

15/3, 23:30, Universe, λεωφ. Κηφισού 87, Αιγάλεω

42

ΜΟΥΣΙΚΗ H Lady Gaga ξαναγίνεται ο παλιός, καλός εαυτός της

43

ΚΡΙΤΙΚΉ ΤΗΛΕΌΡΑΣΗΣ This is going to be great television… απο τη μαρια παππα

38

LiFO

Η νέα φιλόδοξη παραγωγή σε λιμπρέτο του Νικόλα Τζώρτζη, βασισμένο στο ομώνυμο πεζογράφημα του Νίκου-Γαβριήλ Πεντζίκη, που αποτελεί έργο-σταθμό για την ελληνική λογοτεχνία, σε σκηνοθεσία της έμπειρης Αναστασίας Κουμίδου, μιλάει για έναν συγγραφέα που ετοιμάζεται να γράψει ένα βιβλίο για έναν νέο ο οποίος αγωνιά, ερωτεύεται, απελπίζεται, αυτοκτονεί και τελικά ανασταίνεται. Το κείμενο του Πεντζίκη καταπιάνεται με τον έρωτα, την απογοήτευση, τη θρησκευτικότητα, την αναζήτηση του εαυτού καθώς και την πορεία προς την καλλιτεχνική δημιουργία μέσα από τη σχέση του παλιού με το νέο.

Οι Handover, ένα από τα πιο καινοτόμα σχήματα που αναδεικνύουν τη σύγχρονη αιγυπτιακή μουσική σκηνή, έρχονται στην Αθήνα για μια μοναδική συναυλία. Το τρίο συνδυάζει με δεξιοτεχνία την αραβική παράδοση με τον σύγχρονο ήχο, αξιοποιώντας το ούτι, το βιολί και τα πλήκτρα σε συνθέσεις που μεταβαίνουν από μινιμαλιστικά μελωδικά περάσματα σε εκρηκτικές κλιμακώσεις, προσφέροντας μια αυθεντικά καθηλωτική εμπειρία. Πριν από την έναρξη της συναυλίας ο ιστορικός τέχνης και πολιτισμολόγος Θανάσης Μουτσόπουλος θα παρουσιάσει μια σύντομη διάλεξη με θέμα τις «υβριδικές» διαδρομές της μουσικής στον 21ο αιώνα.

15/3, 21:00, Ρομάντσο, Αναξαγόρα 3-5, Ομόνοια, είσοδος: 10 ευρώ

13.03.25

4 ΜΟΥΣΙΚΗ Bill Frisell Trio

ΘΕΑΤΡΟ

Ένα από τα πιο αναγνωρίσιμα και επιδραστικά σχήματα της σύγχρονης τζαζ με επικεφαλής τον θρυλικό Αμερικανό Bill Frisell στην ηλεκτρική κιθάρα, τον Thomas Morgan στο κοντραμπάσο και τον Rudy Royston στα ντραμς, ζωντανά στα St Paul’s Sessions 7. Γεννημένος το 1951 στη Βαλτιμόρη των Ηνωμένων Πολιτειών, ο Bill Frisell έχει καθιερωθεί εδώ και δεκαετίες ως ένας από τους πιο πρωτοποριακούς και πολυσχιδείς καλλιτέχνες, γεφυρώνοντας με μαεστρία ποικίλα μουσικά είδη, από την τζαζ και την americana έως την ambient και την πειραματική μουσική.

the week

EKΔΗΛΩΣΕΙΣ

Φάουστ Ο μεσαιωνικός θρύλος που ο Γκαίτε επεξεργάστηκε με μοναδικό τρόπο και για 60 ολόκληρα χρόνια έμελλε να αποτελέσει ένα από τα αριστουργήματα του παγκόσμιου ρεπερτορίου. Ένα συναρπαστικό έργο για τη δριμεία σύγκρουση μεταξύ σώματος και πνεύματος, βιώματος και γνώσης, απολλώνιου και διονυσιακού, αλλά και της αγωνιώδους προσπάθειας του ανθρώπου να βρει το νόημα της ύπαρξης και τη λύτρωση. Μια «εμπύρετη» παράσταση, όπου η μουσικότητα παίζει κυρίαρχο ρόλο, με τη σκηνοθετική σφραγίδα του Άρη Μπινιάρη.

13/3-25/5, Εθνικό Θέατρο - Κεντρική Σκηνή, Αγ. Κωνσταντίνου 22-24, Ομόνοια, Πέμ.-Σάβ.

21:00, Κυρ. 18:00, είσοδος: 10-25 ευρώ

15/3, 21:00, Ωδείο Αθηνών, Ρηγίλλης & Βασιλέως Γεωργίου Β’ 17-19, είσοδος: 27-45 ευρώ

5 ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ Erratic Patterns Ο Brian Rochefort ζει και εργάζεται στο Λος Άντζελες και ασχολείται με την κατασκευή εφυαλωμένων κεραμικών γλυπτών. Μέσα από απρόβλεπτες φόρμες, τραχιές υφές και χαοτικές επιφάνειες, οι συνθέσεις του ισορροπούν μεταξύ αταξίας και αρμονίας. Τα κεραμικά του είναι το αποτέλεσμα ενός επαναλαμβανόμενου κύκλου δημιουργίας, καύσης και καταστροφής που οδηγεί σε οργανικές παραμορφώσεις, βραχώδεις υαλώσεις και εκρηκτικές κηλίδες. Στα γλυπτά του οι άγριες και ακανόνιστες επιφάνειες εναλλάσσονται με λείες γυαλιστερές σταγόνες, αντλώντας από τον αφηρημένο εξπρεσιονισμό και τη μη αναπαραστατική τέχνη.

ΜΟΥΣΙΚΗ

Ξεχάστε το συνηθισμένο και γευθείτε το εξαιρετικό.

Alphaville

13/3-26/4, Bernier/Eliades Gallery, Επταχάλκου 11, Θησείο, Τρ.-Παρ. 11:00-18:30, Σάβ. 12:0016:00

6 ΠΑΡΤΙ Laure Croft & Stephanie Sykes Το COMA έχει για δεύτερη φορά καλεσμένες τη Βρετανή Stephanie Sykes και τη Γερμανίδα Laure Croft.

H δεύτερη δεν έχει παίξει ένα ίδιο set και όταν βρίσκεται on stage μεταφέρει αδιάκοπα ενέργεια και ρυθμό στο κοινό – σίγουρα της αξίζει μεγαλύτερη δημοτικότητα και αναγνώριση.

15/3, 23:00, Smut Athens, Βατσαξή 4, Αθήνα, είσοδος: 18-22 ευρώ

Ετοιμαστείτε να απολαύσετε μεγάλες επιτυχίες τους, όπως το «Forever Young», το «Big in Japan» κ.ά. σε μια βραδιά που θα μείνει αξέχαστη. Το συγκρότημα, από τα πιο εμβληματικά της δεκαετίας του ’80, είναι γνωστό για τον ξεχωριστό συνδυασμό synth-pop ήχων και συναισθηματικών στίχων.

15/3, 20:00, Floyd, Κεραμεικού 4 & Περικλεούς, Χολαργός, είσοδος: 45 ευρώ

Το Ελληνικό Ελαιόλαδο Ellopia δεν είναι απλώς ένα προϊόν. Είναι μια ξεχωριστή εμπειρία που συνδυάζει παράδοση, πλούσια γεύση και θρεπτική αξία, δημιουργώντας μια μοναδική εμπειρία. Κάθε σταγόνα Ellopia Greek Oil είναι ένα ταξίδι στην ποιότητα της ελληνικής φύσης.

ellopia-oliveoil.gr • sales@ellopia-oliveoil.gr

LiFO 13.03.25

39

ΠΡΩΤΗ ΠΡΟΒΟΛΗ

Σινεμά

Σάουντρακ για ένα πραξικόπημα SOUNDTRACK TO A COUP D’ÉTAT

ΣΚΗΝΟΘΕΣIΑ: Γιόχαν Γκριμονπρέζ

ΣΥΝΟΨΗ: Το 1960, η εκπομπή «Jazz Hour» με-

ταδίδει Λούι Άρμστρονγκ και Ντίζι Γκιλέσπι πίσω από το Σιδηρούν Παραπέτασμα, ενώ τα κινήματα αποαποικιοποίησης μεσουρανούν στην Αφρική και ο αντιρατσιστικός αγώνας συνεχίζεται στις ΗΠΑ. Στο Κονγκό, ο Πατρίς Λουμούμπα, ηγέτης των κινημάτων ανεξαρτησίας της χώρας, γίνεται ο πρώτος δημοκρατικά εκλεγμένος πρωθυπουργός. Όμως, εταιρικά και αποικιακά συμφέροντα και μηχανορραφίες στα Ηνωμένα Έθνη συνωμοτούν για τη δολοφονία του.

Σκιές στο σκοτάδι Η Κέιτ Μπλaνσέτ και ο Μάικλ Φασμπέντερ ως ζευγάρι κατασκόπων στο νέο θρίλερ του Σόντερμπεργκ.

απο toν θοδωρη κουτσογιαννοπουλο

ΣΥΝΟΨΗ: Όταν μια πράκτορας των μυστικών υπη-

ρεσιών κατηγορείται ότι πρόδωσε τη χώρα, ο σύζυγός της, επίσης κατάσκοπος, καλείται να επιλέξει ανάμεσα στον γάμο και στην πατρίδα του.

Ο

Αριστούργημα Πολύ Καλό Καλό Ικανοποιητικό Μέτριο Κακό

40

LiFO

Μάικλ Φασμπέντερ παίζει τον Τζορτζ και η Κέιτ Μπλανσέτ την Κάθριν, ένα παντρεμένο ζευγάρι κατασκόπων που εργάζονται μαζί, αν και σε διαφορετικές αποστολές, στη βρετανική μυστική υπηρεσία ασφάλειας (ας την πούμε ΜΙ6, γιατί έτσι την έχουμε μάθει). Ο κύριος και η κυρία Σμιθ έρχονται αμέσως στον νου, αλλά περισσότερο μοιάζουν με μια παιγνιώδη (πλήρη) αντίστιξη του Τζορτζ και της Μάρθα από το Ποιος φοβάται τη Βιρτζίνια Γουλφ;: οι δυο όμορφοι, καλοδιατηρημένοι, αεράτοι τύποι είναι αξιοζήλευτα ερωτευμένοι σε έναν μικρόκοσμο βουτηγμένο στην ίντριγκα και την καχυποψία, διατηρώντας τα υψηλά επαγγελματικά τους στάνταρ και ταυτόχρονα τη συνενοχή των ανθρώπων που γουστάρουν βαθιά ο ένας τον άλλο. Η κλοπή μιας συσκευής απειλητικής για την παγκόσμια ασφάλεια ονόματι Severus, σαν τον αυτοκράτορα ή τον αείμνηστο Σνέιπ του Άλαν Ρίκμαν, αλλά σε συσκευασία αόρατου χιτσκοκικού μαγκάφιν, φέρνει τον Τζορτζ στην άχαρη θέση του ανακριτή: θα πρέπει να αποτρέψει τη φονική χρήση της αλλά και να εντοπίσει τον προδότη, κάτι που μάλλον τον «ανάβει» περισσότερο. Στη λίστα των πέντε συναδέλφων που του παραδίδεται, μαζί με έναν ανερχόμενο αναλυτή που κάποτε απέρριψε από πιθανή προαγωγή (Τομ Μπερκ, αστείος και πάντα ενδιαφέρων στις επιλογές του), την ευέξαπτη επόπτρια με την οποία έχει δεσμό (Μαρίσα Αμπέλα), την άτεγκτη ψυχαναλύτρια της υπηρεσίας (Ναόμι Χάρις) και τον τζεϊμσμποντικό νεοφερμένο (Πέιτζ), βρίσκεται και η Κάθριν! Μετά τον πρώτο γύρο ενδοσυζυγικής συνωμοτικότητας, με ένα αναγνωριστικό τραπέζι και φα-

γητό ποτισμένο με ναρκωτικό (που μπορεί να αποκαλύψει την αλήθεια) και μια σειρά από fun and games για ενήλικους θεατές, οι Σκιές στο σκοτάδι μοιάζουν αυστηρές και άκαμπτες, αλλά με το υποδόριο χιούμορ και τις λαμπερές ερμηνείες να κρατούν πάντα το σασπένς, χωρίς να το παρατραβάνε. Επιπλέον, ανατρέπουν, κομψά και διακριτικά, τις πολλαπλές προσδοκίες. Δεν συγγενεύουν καθόλου με τη σειρά Ocean's, πάντα του μετρ της οικονομικής, συγκεντρωτικής κινηματογράφησης Σόντερμπεργκ, αφού η παρέα δεν προσπαθεί να κολλήσει αλλά κινείται φυγόκεντρα. Ο Φασμπέντερ είναι και πάλι ψυχαναγκαστικός, δυνάμει δολοφόνος, όχι όμως ο Killer του Ντέιβιντ Φίντσερ. Παρά την cool χροιά και τις γυαλισμένες επιφάνειες που σχεδιάζονται για να αποσπούν και να αποσυντονίζουν, το Black Bag (ο πρωτότυπος τίτλος αναφέρεται σε μια τυπική έκφραση υπεκφυγής και στην κωδικοποιημένη αποσιώπηση της πραγματικότητας) προσποιείται το κατασκοπικό θρίλερ, και μάλιστα το κάνει μια χαρά, με πολλούς διαλόγους και δράση που συχνά εξισώνεται με σκέψη, αλλά στην ουσία είναι μια οικογενειακή περιπέτεια δυο έξυπνων ανθρώπων που βασίζουν τον δεσμό τους στην αλήθεια και την εμπιστοσύνη, αλλά λόγω επαγγέλματος και ποιος ξέρει ποιας άλλης διαστροφής η πιθανότητα του ψέματος ξυπνάει την αληθινή τους φύση και πυροδοτεί μια τρέλα στο βλέμμα τους – η Μπλανσέτ και ο Φασμπέντερ απολαμβάνουν τα λόγια του σεναριογράφου Ντέιβιντ Κεπ και την προοπτική της έκπληξης σαν να παίζουν σε θεατρικό περιωπής.

VILLAGE RENTI 5,7,8 - VILLAGE MALL - 2,5,7,11,13,14 - VILLAGE PAGRATI 2,5 - VILLAGE AG.DIMITRIOS 1,3,5 - OPTIONS ILION 1 - OPTIONS GLYFADA 1 ΝΑΝΑ CINEMAX 1,4 - ΝΙΡΒΑΝΑ CINEMAX 1 - ΑΕΛΛΩ CINEMAX 1 - ΚΗΦΙΣΙΑ CINEMAX 1 - ΑΘΗΝΑΙΟΝ 1 ΑΙΓΛΗ 1 - ΒΑΡΚΙΖΑ 1,2 - CINOBO OPERA 1 - WEST CITY 4 ΚΙΝΗΜΑΤΟΘΕΑΤΡΑ ΚΩΝΣΤΑΝΤΑΡΑΣ-ΒΛΑΧΟΠΟΥΛΟΥ 1 - ΜΙΚΡΟΚΟΣΜΟΣ - ΣΠΟΡΤΙΓΚ 1 - ΤΡΙΑ ΑΣΤΕΡΙΑ 1 - ΑΛΙΚΗ - ΑΡΤΕΜΙΣ - ΣΙΝΕΑΚ

INFO BLACK BAG ΣΚΗΝΟΘΕΣIΑ:

Στίβεν Σόντερμπεργκ ΠΡΩΤΑΓΩΝΙΣΤΟYΝ:

Μάικλ Φασμπέντερ, Κέιτ Μπλανσέτ, Τομ Μπερκ, Ρέγκε-Ζαν Πέιτζ

Ο πολιτογραφημένος Ανδριώτης Γιόχαν Γκριμονπρέζ υπογράφει ένα ζαλιστικό, αποκαλυπτικό ντοκιμαντέρ που είδαμε για πρώτη φορά στην Ελλάδα στο περσινό Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης και διεκδίκησε το Όσκαρ στην κατηγορία του, χάνοντας τελικά από το No οther land. Στο Σάουντρακ για ένα πραξικόπημα η Ιστορία κινείται σε πολλές κατευθύνσεις, καταγράφοντας τραγικά γεγονότα με τους πιο απολαυστικούς ήχους που θα μπορούσαμε να φανταστούμε. Η μοναδική εθνική αμερικανική μουσική, που δεν είναι άλλη από την τζαζ, χρησίμευσε ως δούρειος ίππος για τον ρόλο των ΗΠΑ στην ανατροπή του νόμιμα εκλεγμένου καθεστώτος του Κονγκό στις αρχές της δεκαετίας του ’60 και διάσημοι, κοσμαγάπητοι μουσικοί, όπως ο Λούι Άρμστρονγκ, ως βιτρίνα για μια δήθεν πολιτιστική γέφυρα την εποχή που η σημασία της αφρικανικής ηπείρου διογκωνόταν, όπως και τα παγκόσμια συμφέροντα για τον περαιτέρω βιασμό της. Μουσικοί όπως ο ντράμερ Μαξ Ρόουτς και η ακτιβίστρια σύζυγός του, τραγουδίστρια Άμπι Λίνκολν, η ποιήτρια Μaya Angelou και λίγοι ακόμη θαρραλέοι καλλιτέχνες δεν φάνηκαν και τόσο πρόθυμοι να γίνουν ανώδυνοι αντιπερισπασμοί στους γεωπολιτικούς μηχανισμούς της CIA και να λειτουργήσουν ακριβώς ως ιδανικοί πρέσβεις του cool war που θα αντικαθιστούσε τον Ψυχρό Πόλεμο που έβραζε σ’ εκείνη τη φάση. Ο Γκριμονπρέζ, εικαστικός παθιασμένος με τη μη γραμμική αφήγηση, ενσωματώνει εικόνες, ιδέες, μαρτυρίες και σπάνιο φιλμικό υλικό σε ένα συναρπαστικό χρονικό της χειρότερης όψης της αποικιοκρατίας και της εκμετάλλευσης με ένα σχεδιαστικό πακετάρισμα που καλύπτει όλες τις αποχρώσεις του γαλάζιου ενός κλασικού άλμπουμ της Blue Note. Το Σάουντρακ για ένα πραξικόπημα, από τον τρομερό τίτλο του και το ρυθμικό πάντρεμα της τζαζ με την πολιτική ως το συγκλονιστικό φινάλε της εισβολής στον δολοφονικά κίβδηλο ΟΗΕ υπό τους ήχους του ανατριχιαστικού «We insist», είναι μια συναρπαστική, syncopated κραυγή για την ελευθερία, που δεν πρέπει να χάσετε.

CINOBO ΠΑΤΗΣΙΩΝ

13.03.25

Η πτώση των δικτατοριών και η άνθιση του νέου κινηματογράφου: Ελλάδα - Ισπανία - Πορτογαλία 13-19 ΜΑΡΤΙΟΥ, ΤΑΙΝΙΟΘΗΚΗ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ

«Η ΠΤΩΣΗ ΤΩΝ ΔΙΚΤΑΤΟΡΙΩΝ ΚΑΙ Η ΑΝΘΙΣΗ ΤΟΥ ΝΕΟΥ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΥ / ΕΛΛΑΔΑ – ΙΣΠΑΝΙΑ -ΠΟΡΤΟΓΑΛΙΑ». Οι Ταινιοθήκες της Ελλάδος, της Πορτογαλίας και της

Ισπανίας γιορτάζουν τα 50 χρόνια από την αποκατάσταση της Δημοκρατίας με ένα μεγάλο αφιέρωμα 13-19 Μαρτίου 2025 στην Ταινιοθήκη της Ελλάδος. Θα προβληθούν 24 εμβληματικές ταινίες μυθοπλασίας και ντοκιμαντέρ από τις τρεις χώρες, ταινίες σπουδαίων δημιουργών όπως ο Θόδωρος Αγγελόπουλος, ο Κάρλος Σάουρα, ο Πέδρο Κόστα, ο Μανοέλ ντι Ολιβέιρα, ο Ζοάο Σεζάρ Μοντέιρο και ο Πέδρο Αλμοδόβαρ, που γυρίστηκαν μετά την πτώση των δικτατοριών (κάποιες από αυτές και πριν), σηματοδοτώντας μια νέα εποχή στον κινηματογράφο και στην κοινωνία. Το πλούσιο πρόγραμμα περιλαμβάνει συζητήσεις, εκλεκτούς καλεσμένους που θα προλογίσουν τις προβολές και ένα στρογγυλό τραπέζι. Το αφιέρωμα πραγματοποιείται σε συνεργασία με το Μορφωτικό Ίδρυμα της Εθνικής Τραπέζης, τις πρεσβείες της Ισπανίας και της Πορτογαλίας στην Αθήνα, το Ινστιτούτο Καμόες και την Ισπανική Υπηρεσία Διεθνούς Συνεργασίας για την Ανάπτυξη, με την υποστήριξη του ΕΚΚΟΜΕΔ και του Ινστιτούτου Θερβάντες. ΠΕΝΗΝΤΑ ΧΡΟΝΙΑ ΜΕΤΑΠΟΛΙΤΕΥΣΗ, ΠΕΝΗΝΤΑ ΧΡΟΝΙΑ ΕΛΕΥΘΕΡΟΣ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΣ / ΕΛΛΑΔΑ, ΙΣΠΑΝΙΑ, ΠΟΡΤΟΓΑΛΙΑ Στην Ελλάδα, η πτώση της χούντας το 1974 συνέπεσε με την Επανάσταση των Γαριφάλων στην Πορτογαλία που ανέτρεψε το καθεστώς του Estado Novo. Μόλις έναν χρόνο αργότερα, το 1975, πεθαίνει ο Φράνκο, τερματίζοντας μια πολύχρονη, αμείλικτη δικτατορία στην Ισπανία. Το κινηματογραφικό αφιέρωμα εξετάζει το αποτύπωμα αυτών των σημαντικών πολιτικών αλλαγών σε ταινίες τόσο μυθοπλασίας όσο και τεκμηρίωσης στην Ελλάδα και στις δύο χώρες της Ιβηρικής Χερσονήσου. Μέρος του προγράμματος θα προβληθεί στην Ταινιοθήκη της Ισπανίας (Filmoteca Espanola) και στην Ταινιοθήκη της Πορτογαλίας (Cinemateca Portuguesa). Το Σάββατο 15 Mαρτίου, στις 12:30 μ.μ., στην Ταινιοθήκη, θα διοργανωθεί συζήτηση στρογγυλής τράπεζας. Συνομιλούν οι: Μαρία Κομνηνού, πρόεδρος του Δ.Σ. της Ταινιοθήκης της Ελλάδος, Αθηνά Καρτάλου-Αντούκου, Γενική Διευθύντρια Κινηματογράφου ΕΚΚΟΜΕΔ, Valeria Camporesi, διευθύντρια της Ταινιοθήκης της Ισπανίας, José Manuel Costa, πρώην διευθυντής της Ταινιοθήκης της Πορτογαλίας, καθηγητής και ιστορικός κινηματογράφου, και Κωστής Κορνέτης, επίκουρος καθηγητής Σύγχρονης Ιστορίας στο Αυτόνομο Πανεπιστήμιο της Μαδρίτης. Συντονισμός: Ιουλία Μέρμηγκα, Δρ. Πολιτισμικών και Κινηματογραφικών Σπουδών.

LiFO 13.03.25

41

NEEΣ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΕΣ

Μουσική

H Lady Gaga ξαναγίνεται ο παλιός, καλός εαυτός της Στο «Mayhem», το εξαιρετικό νέο της άλμπουμ, επιστρέφει στις synth-pop ρίζες της και συγχρονίζεται απόλυτα με την εποχή που διανύουμε μουσικά.

Τ

INFO Το Mayhem κυκλοφορεί στην Ελλάδα από τη MINOS ΕΜΙ.

απο τη μαρια παππα

42

LiFO

ο «Mayhem» κανονικά είναι το έβδομο άλμπουμ της Lady Gaga, όλων των side-projects, των σάουντρακ και άλλων συναφών πραγμάτων εξαιρουμένων. Η αλήθεια είναι ότι έχω χάσει το μέτρημα από τότε που το «Fame Monster» πλασαρίστηκε ως επανέκδοση του ντεμπούτου της, «The Fame», αλλά ήταν τελικά ένα διαφορετικό άλμπουμ. Τέλος πάντων, ούτε και η Wikipedia μετρά τους δίσκους της, αλλά αυτό δεν έχει και πολλή σημασία. Αυτό που έχει σημασία είναι ότι η Gaga τώρα κάνει μια βουτιά στα πρώτα χρόνια της καριέρας της, και πιο συγκεκριμένα στα δύο άλμπουμ που την καθιέρωσαν. Για τους φαν της είναι τα καλύτερα νέα αυτή η επιστροφή της στις synth-pop ρίζες της, επειδή κάνει αυτό που ξέρει καλύτερα: σουρεαλιστικά, camp και larger than life hits που στην πλειοψηφία τους στιχουργικά δεν βγάζουν κανένα απολύτως νόημα, αλλά κάπως λειτουργούν μέσα στη συνολική παράνοια που βιώνουμε. Ας πάρει κανείς το δεύτερο σινγκλ του δίσκου, το «Abracadabra», και ας αναρωτηθεί πότε κόλλησε με μουσικό βίντεο στο YouTube το τελευταίο διάστημα. Τα θεοπάλαβα viral χορευτικά, το ακαταλαβίστικο, σαχλό ρεφρέν, τα over-the top κοστούμια, το οπερατικό πέρασμα αλά Malcolm McLaren από το πουθενά –αν και ηχητικά σαμπλάρει το «Spellbound» των Siouxsie and the Banshees–, η κραυγή, το θέαμα, όλα αυτά είναι στοιχεία που, αν μη τι άλλο, έχουμε ανάγκη αυτή την περίοδο. Και υπάρχουν κάμποσες απολαυστικές στιγμές στο άλμπουμ, στο οποίο δεν παίζει σχεδόν το skip και άνετα χαρακτηρίζεται ως η πιο συμπαγής δουλειά της εδώ και μια δεκαετία. Το «Mayhem», αν και φέρνει στον νου περισσότερο το όνομα του διαβόητου νορβηγικού συγκροτήματος και όχι τη λέξη «μακελειό», προήλθε από «ένα σημείο ευτυχίας» για την 37χρονη ποπ σταρ, που το τελευταίο διάστημα φαίνεται ότι είχε κουραστεί και είχε κουράσει. Από το «Chromatica» έμοιαζε σαν κάτι να μην πήγαινε καλά. Αν δει κανείς το βίντεο του «Rain on me» σήμερα, φαίνεται να λείπει κάτι, σαν να λειτουργεί εντελώς διεκπεραιωτικά. Είναι λίγο αστείο να το λες αυτό για την Gaga που η θεατρικότητα και η υπερβολή στις εμφανίσεις της, ώρες ώρες, την κάνει να μοιάζει ψεύτικη, ότι προσποιείται πάντα. Ως ηθοποιός δεν κατάφερε να επαναλάβει την τεράστια επιτυχία του A star is born. Κανείς δεν θυμάται την ερμηνεία της στο House of Gucci. Ακόμα χειρότερα, το πολυαναμενόμενο Joker 2 πάτωσε εισπρακτικά και καλλιτεχνικά και σε αυτή την κατρακύλα παρασύρθηκε και το περσινό της άλμπουμ «Harlequin» με κομμάτια-διασκευές από το φιλμ. Επιπλέον, το δεύτερο τζαζ άλμπουμ που έκανε με τον Tony Benet δεν είχε καλύτερη τύχη. Γενικά, νομίζω ότι ο κόσμος είχε κάπως βαρεθεί

να τη βλέπει παντού. Ευτυχώς, στην προσωπική της ζωή δεν συνέβη κάτι ανάλογο. Πρόσφατα αρραβωνιάστηκε τον καλό της Michael Polansky και ήταν αυτή η αλλαγή που της έδωσε έναν αέρα αισιοδοξίας που είναι εμφανής και στη μουσική. Ήταν δική του ιδέα να κάνει έναν δίσκο με μουσική που της έφερνε χαρά. Δεν έχω καταλάβει τι δουλειά κάνει ο Polansky, αλλά στο «Mayhem» εκτελεί χρέη παραγωγού μαζί με τον Andrew Watt και με τον Γάλλο μουσικό παραγωγό Gesaffelstein – γι’ αυτό σε ένα σημείο ακούγεται σαν Daft Punk, υποθέτω.

H Gaga δανείζεται διάφορα στοιχεία από διαφορετικούς καλλιτέχνες, έχει όμως το σπάνιο χάρισμα να τα προσαρμόζει στα μέτρα της και να τα κάνει αποκλειστικά δικά της. Στο «Vanish into you», π.χ., ακούγεται σαν την Blondie, στο «Killah» κάνει μια μείξη David Bowie και Prince (στα φωνητικά), αλλά το αποτέλεσμα και στα δύο είναι εντελώς Gaga. Σε άλλα σημεία δεν καταλαβαίνεις πού αρχίζει η αναφορά και πού τελειώνει, όπως στο «How bad do you want me» που ξεκινάει σαν Yazoo και καταλήγει κάπως άδοξα, σαν να κοπιάρει την Taylor Swift – όχι ότι έχει ανάγκη να ακολουθήσει κάποιο σύγχρονο trend, όπως γράφουν στην «Guardian». Στο «Zombieboy», από την άλλη, κυριεύεται από την Gwen Stefani, ενώ στο «Die with a smile», με τον Bruno Mars, που σιγά μην έλειπε από τον δίσκο, φλερτάρει με το AOR. Όλα αυτά γίνονται μέσα σε ένα εντελώς αυτοαναφορικό πλαίσιο, δεν υπάρχει ούτε ένα κομμάτι στο άλμπουμ που να μη συνομιλεί άμεσα με το παρελθόν της. Στο «Shadow of a man» είναι ξεκάθαρο ότι ξεσηκώνει τη συνεργασία της στο «Telephone» με την Beyoncé, όπως στο «Disease» το «Judas» ή ακόμη και το «Bad Romance», που παίζει σε διάφορες παραλλαγές μέσα στο άλμπουμ, όπως μου γράφει ένας φίλος στα σόσιαλ. Παρ’ όλα αυτά, δεν ακούγεται καθόλου ρετρό αλλά απόλυτα συγχρονισμένη με την εποχή της, όπως γράφει ο Petridis στην «Guardian». «Κάτσε στην πρώτη σειρά, παρακολούθησε την πριγκίπισσα να πεθαίνει», τραγουδά στο «Perfect Celebrity» – ούτε η εμμονή με τη φήμη την έχει αφήσει. Μπορεί να έχουν περάσει ανεπιστρεπτί οι μέρες που σόκαρε το κοινό με τις αιματηρές εμφανίσεις της, από το φόρεμα που ήταν φτιαγμένο με κρέας μέχρι όταν, ντυμένη στα λευκά, με την κοιλιά γεμάτη αίματα, ερμήνευε το «Paparazzi» στα βραβεία MTV το 2009, αλλά στην ουσία δεν χρειάζεται πλέον κάτι τέτοιο. Δεν χρειάζεται καν να μεταμορφωθεί σε κάτι άλλο, όπως γίνεται διαχρονικά στην ποπ, ή να πειραματιστεί για να γνωρίσει επιτυχία. Τελικά το μόνο που χρειάζεται είναι απλώς να είναι ο εαυτός της και να γυρίσει στα πράγματα που την έκαναν εξαρχής μοναδική και σπουδαία.

13.03.25

Α

ΦΩΝΤΑΣ ΤΡΟΥΣΑΣ CULT ΟΨΕΙΣ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΚΟΥ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΟΥ

ΚΛ ΝΕ ΟΦ Α ΟΡ Ι

πολιτικής ελίτ, οι οποίοι είχαν πάντα και μια παιδαγωγική διάσταση, δίνοντας στους ανθρώπους κριτήρια για να ονειρευτούν μια καλύτερη ζωή και να βάλουν στόχο έναν ανώτερο εαυτό. Πέφτουμε από τα σύννεφα; Όχι πλέον, γιατί τους κανόνες του πολιτισμού της ευγένειας και της ειρηνικής συνύπαρξης τους είχε προ πολλού καταργήσει το τηλεοπτικό ριάλιτι: ακραία ξεσπάσματα στα τηλεοπτικά σαλονάκια, απελευθέρωση ερεθισμένων ενστίκτων on camera, κυριαρχία του πιο επιθετικά χαμερπούς ή και πιο γελοία σαχλαμαρίζοντος. Όπως η Αμερική με τον Jerry Springer και τις αρένες του, έτσι κι εμείς, τηρουμένων των αναλογιών, νομίζαμε ότι τα ’χαμε δει όλα με τους εγχώριους «μικρούτσικους» αντιγραφείς του Springer και τα αλήστου μνήμης μεταμεσονύχτια καβγατζίδικα τοκ σόου με πολιτικούς που έκαναν καριέρα σαν μαινόμενοι ταύροι στα τηλεπαράθυρα. Ήταν οι ίδιοι που έρχονταν πρώτοι κατά κανόνα σε εκλογικά ψηφαλάκια. Μήπως έχουμε ξεχάσει στην εγχώρια τηλεόραση τα απρεπή ξεσπάσματα σε τηλεσαλονάκια ή τηλεπαράθυρα, στα οποία οδηγούσε πάντα ένας προσεκτικά σχεδιασμένος συνδυασμός καλεσμένων; Αξέχαστη τηλεοπτική στιγμή το τραυματικό για την εγχώρια δημόσια σκηνή επεισόδιο που ο Κασιδιάρης πέταξε ένα ποτήρι νερό στη Ρένα Δούρου και μετά χαστούκισε τη Λιάνα Κανέλλη, ενώ ο Γιώργος Παπαδάκης του ΑΝΤ1 υποδυόταν άριστα τον έκπληκτο οικοδεσπότη. Δυστυχώς, είμαστε εθισμένοι, εγχώριο και παγκόσμιο κοινό, στη βία της τηλεοπτικής απρέπειας. Απλώς δεν μπορούσαμε να φανταστούμε ότι ένας ηγέτης δημοκρατικής χώρας θα επιστράτευε τεχνικές shock on camera στις κρίσιμες για τη διεθνή ειρήνη συναντήσεις του με άλλους ηγέτες – όχι με όλους βέβαια. Με τον Μακρόν και τον Στράμερ ήταν όλο χαμόγελα και θωπείες, εμφανώς κολακευμένος. Αντιθέτως, με τον Ζελένσκι έκανε επίδειξη των απολυταρχικών του αντιλήψεων, παρουσιάζοντάς τον ως υποδεέστερο. Η Ιστορία μάς λέει ότι η απρεπής, επιθετική συμπεριφορά που αποστομώνει τον συνομιλητή υπήρξε χαρακτηριστικό των ηγετών ολοκληρωτικών καθεστώτων (ένθεν κακείθεν). Η ιστορία της τηλεόρασης μάς διδάσκει, με τη σειρά της, ότι οι όροι της υψηλής τηλεθέασης αφορούν μια εξόχως συντηρητική κοινωνία τηλεθεατών με αλλοιωμένα κριτήρια, παραδομένη στις συγκινήσεις και με σκέψη που συρρικνώνεται σε εύηχα συνθήματα. Εδώ ακριβώς βρισκόμαστε οι πολίτες-τηλεθεατές.

ΚΥ

Ο

Πρόεδρος των ΗΠΑ επιτίθεται με καθηλωτική αγένεια στον καλεσμένο του, Ζελένσκι, μέσα στο Οβάλ Γραφείο. Η απίστευτη σκηνή θα μείνει στην ιστορία της τηλεόρασης, όπως όλα τα τραυματικά live που σφράγισαν τον σύγχρονο πολιτισμό, παράγοντας πολιτική, αλλά και τα ήθη, βαρβαρικά πλην όμως πολύ τηλεοπτικά. Ήταν φωτογενές το θράσος του Τραμπ όταν προσπαθούσε να εκβιάσει τον Ουκρανό Πρόεδρο να εκχωρήσει στις ΗΠΑ τον ορυκτό πλούτο της χώρας του ως απόδειξη της υποχρεωτικής ευγνωμοσύνης που οφείλει στους Αμερικανούς. Αδιανόητο; Με όρους τηλεθέασης κάθε άλλο. Τηλεπαρουσιαστής ο Τραμπ για πολλά χρόνια (οι λεπτομέρειες στο ντοκιμαντέρ «Trump: An American Dream» του Channel 4, που κάνει διεθνή καριέρα μέσω Netflix), έχει την αυτοπεποίθηση της ικανότητάς του να καθηλώνει το κοινό με το αδιανόητο, χωρίς να υπακούει σε κανένα από τα οικεία σενάρια της πολιτικής διαπραγμάτευσης είτε με τον λαό είτε με τους άλλους ηγέτες. Θεωρεί προφανώς ότι δεν χρειάζεται τη γλώσσα της διπλωματίας, γιατί γνωρίζει πολύ καλά την τηλεοπτική. Γνωρίζει να αξιοποιεί την αμεσότητα της τηλεοπτικής κάμερας όχι με τη χολιγουντιανή γοητεία ενός Κένεντι, ή την προσεκτικά σκηνοθετημένη ενός Ρίγκαν, ή την εκλεπτυσμένη ενός Ομπάμα, αλλά με την μπρουταλιτέ των τηλεοπτικών ριάλιτι. Ο Τραμπ ξέρει να κερδίζει το πλάνο, να κυριαρχεί στο πλατό και να αφοπλίζει τους αντιπάλους, διαμορφώνοντας το δικό του πεδίο δράσης, όπου το παλιό «παραδοσιακό» οπλοστάσιο επιχειρημάτων και τρόπων άσκησης διπλωματίας με ευγένεια και επιχειρήματα μοιάζει να ’χει ξεπεραστεί. Μέχρι να θυμώσουμε και να βρούμε, τουλάχιστον οι Ευρωπαίοι των παλιών δημοκρατικών αξιών, νέους όρους για τις νέες συνθήκες που διαμορφώνει η εκθαμβωτικά αγενής τηλεόραση του Τραμπ, η ιστορία μοιάζει να προχωράει κεφάλαια ή, μάλλον, να τα προσπερνάει. Το μέλλον γίνεται δυσδιάκριτο πίσω από τις κάμερες ενός τηλεοπτικά πολύ «διασκεδαστικού» παρόντος. Τα ’λεγε ο Χάξλεϊ έναν αιώνα πριν, αλλά ακόμα και στο πιο εντυπωσιακό κρεσέντο της ευφυΐας και του χιούμορ του δεν θα μπορούσε να εμπνευστεί ένα δίδυμο σαν τους Τραμπ και Μασκ. Σχεδόν, όμως, τους προφήτευσε. Γιατί σαν δυσοίωνη προφητεία ήταν η βραδιά της «great television» στο Οβάλ Γραφείο με τις αγοραίες τραμπικές προσβολές που κατέρριψαν με πάταγο τον πολιτισμό της ευγενούς γλώσσας του καθήκοντος. Γλώσσα στην οποία ομνύουν αιώνες τώρα ηγέτες κρατών, πολιτικοί και διπλωμάτες, υπηρετώντας ένα τελετουργικό της επισημότητας το ίδιο ανακουφιστικό για τους πολίτες με εκείνα των θρησκειών ή των κοινωνικών παραδόσεων. Πρόκειται για τον σεβασμό σε κανόνες συμπεριφοράς μιας πνευματικής και

Κριτική τηλεόρασης

ΕΠΙΚΑΙΡΟΤΗΤΑ

ΥΓ.: Ευτυχώς, το χιούμορ θυμίζει ακόμα τον παλιό, οικείο κόσμο. Αμέσως μετά το σόου του τρόμου Τραμπ κατά Ζελένσκι ανέλαβε η σάτιρα του «Saturday Night Live», σε μια σπαρταριστή παρωδία της συνάντησης.

This is going to be great television… Το μέλλον γίνεται δυσδιάκριτο πίσω από τις κάμερες ενός τηλεοπτικά πολύ «διασκεδαστικού» παρόντος. Κείμενα για ουκ ολίγες υποτιμημένες ταινίες, κυρίως από τη δεκαετία του ’70.

LIFO BOOKS απο την πόπη διαμαντάκου

Στα βιβλιοπωλεία & στo www.lifoshop.gr

LiFO 13.03.25

43

good LiFO THE

PERS O N A L S H OP P E R õ

Katerina Psoma Κρεμαστά σκουλαρίκια με κρυστάλλους. katerinapsoma.com

î

ö

ΕΜΣΤ

MoMa Φωτογραφικό λεύκωμα «Our Selves: Photographs by women artists».

Τ-shirt της έκθεσης «What if women ruled the world?» από οργανικό βαμβάκι.

hyperhypo.gr

eshop.emst.gr

ò

Diptyque Αρωματικό κερί χώρου με άρωμα που αποκαλύπτει τις πτυχές ενός δέντρου. atticadps.gr

ó

Huawei Smartwatch Band 9 με νέες λειτουργίες ύπνου και άθλησης.

Plaisio.gr

î

ΑΠΟ

ΤΗ

LIFO

TEAM

ö

44

LiFO

Converse Trainers «Run Star» σε χρώμα ματζέντα.

Danae Ceramics Κανάτα ζωγραφισμένη στο χέρι με σχέδιο Les Etoiles. danae-ceramics.com

converse.gr

î

Maje Πλεκτό μάξι off shoulder φόρεμα. goldenhall.gr

13.03.25

ΑΠΟ ΤΗ ΜΙΝΑ ΦΩΤΟ: ΠΑΡΙΣ

ΚΑΛΟΓΕΡΑ ΤΑΒΙΤΙΑΝ

ΕΧΕΙΣ ΓΟΥΣΤΟ Μοσχούλα Λιόντου Τ ΈΩ Σ Δ Ι Κ Η Γ Ό Ρ ΟΣ , Η ΜΑΜΆ ΤΗΣ Ε Μ ΊΛ Ι Α Σ & Τ Ο ΉΜ Ι Σ Υ Τ ΟΥ G R E E K MAMA SAYS

Emilia Rejec COMMUNICATION & PR SPECIALIST & ΤΟ Ή ΜΙΣΥ ΤΟ Υ GREEK MAMA SAYS

Ποια είσαι και με τι ασχολείσαι: Είμαι η Emilia, μισή Ελληνίδα - μισή Ιταλίδα και λάτρης της επικοινωνίας. Ως communication & PR specialist, τον τελευταίο χρόνο έχω ρίξει όλη μου την ενέργεια στο Greek Mama Says, ένα project που μεγαλώνει συνεχώς και με γεμίζει χαρά: μαθαίνουμε ελληνικά στους Ιταλούς, αλλά μαζί τους ανακαλύπτουμε ξανά κι εμείς την ομορφιά της ελληνικής γλώσσας και του πολιτισμού!

Ποια είσαι και με τι ασχολείσαι; Είμαι η Μοσχούλα! Γεννήθηκα, μεγάλωσα και σπούδασα στην Αθήνα, όπου ξεκίνησα να δουλεύω ως δικηγόρος, πριν η ζωή με φέρει στο Μιλάνο για οικογενειακούς λόγους. Έχω πάθος με τις λέξεις, λατρεύω να ανακαλύπτω την ιστορία τους και να ταξιδεύω μέσα από την ετυμολογία τους και να μοιράζομαι αυτήν τη μαγεία με άλλους. Η πρώτη με την οποία τη μοιράστηκα είναι η κόρη μου. Μαζί ξεκινήσαμε το Greek Mama Says, με στόχο να μοιραστούμε με τους Ιταλούς τις γνώσεις μας για την Ελλάδα. Πώς διαλέγεις τα ρούχα σου; Εδώ και χρόνια, που δεν πηγαίνω στο δικαστήριο ή σε επαγγελματικά ραντεβού, μου αρκούν τα άνετα ρούχα: παντελόνι, φαρδιά πουκάμισα ή Τ-shirt και κυρίως άνετα παπούτσια. Αυτό που φοράς τώρα σε τι mood σε βάζει; Ό,τι πιο casual! Άνετο για έναν πρωινό γύρο στην πόλη.

Aν μπορούσες να αλλάξεις τη δική σου ντουλάπα με κάποιου άλλου, ποιο πρόσωπο θα διάλεγες; Αγαπούσα πάντοτε την κομψότητα της Inès de la Fressange. Δανείζομαι συχνά πολλά ρούχα από την ντουλάπα της κόρης μου... όσα μου κάνουν, εννοείται.

Πώς διαλέγεις τα ρούχα σου; Ντύνομαι σαν να μπαίνω σε ρόλους. Κάθε μέρα μπορώ να γίνω κάποιος διαφορετικός, το μόνο που μένει σταθερό είναι η δική μου αισθητική, άλλες φορές πιο κλασική, άλλες πιο street, άλλες πιο girly. Μου αρέσει να παίζω και να πειραματίζομαι. Αυτό που φοράς τώρα σε τι mood σε βάζει; Χαρούμενο και pop! Τον τελευταίο καιρό αγαπώ τα outfits που είναι άνετα αλλά και cool. Και, πίστεψέ με, αυτό είναι το πιο δύσκολο αλλά και το πιο ικανοποιητικό.

Aν μπορούσες να αλλάξεις τη δική σου ντουλάπα με κάποιου άλλου, ποιο πρόσωπο θα διάλεγες; Τη Vivienne Westwood, τον Mick Jagger ή τον παππού μου. Τι έχεις στις τσέπες σου; Σακούλες σκύλου. Τι φοράς και πόσο κοστίζει; Τζιν Levi’s 501 από το Ναπολεόνε, όταν το πήρα είχε όλα τα Levis 25 ευρώ, T-shirt Jonathan Anderson x Uniqlo (€40), αγαπημένα texan boots από το Vestiaire Collective και κοσμήματα της γιαγιάς μου. Πού πας τώρα; Για φαγητό στην Κυψέλη με αγαπημένα πρόσωπα. @greekmama.says & @emiliarejec

Τι έχεις στις τσέπες σου ή στο τσαντάκι σου; Αυτό που θα βρεις πάντα στις τσέπες μου είναι κλειδιά και λίστα για ψώνια. Τι φοράς και πόσο κοστίζει; Τζιν Levi’s (€125), πουκάμισο από το East Market, μια μεγάλη vintage αγορά στο Μιλάνο, και παπούτσια από το Contigo (€165). Πού πας τώρα; Έχω ραντεβού με φίλους για φαγητό στην παλιά μου γειτονιά, την Κυψέλη. @greekmama.says & @moslion

LiFO 13.03.25

45

ΚΑΡΚΙΝΟΣ [22.6/22.7] Τα φώτα της δη-

ΣΚΟΡΠΙΟΣ [23.10/22.11] Ο Ήλιος κινείται

κών ζητημάτων σάς προκαλεί άγχος και ανασφάλεια, με αποτέλεσμα να είστε επιρρεπείς σε λήψη εσφαλμένων αποφάσεων και ανάληψη επίφοβων ρίσκων. Από τις 20/3 που εισέρχεται ο Ήλιος στον Κριό και πραγματοποιείται η εαρινή ισημερία, θα έχετε κάποια καλά νέα για τα επαγγελματικά και τα οικονομικά σας. Ίσως ένας παλιός συνάδελφος σας στείλει ένα mail για μια νέα ευκαιρία εργασίας ή θέλει να συνεργαστείτε ξανά. Θα μπορούσατε, επίσης, να αποπληρώσετε κάποιο χρέος και να αισθανθείτε ξανά ότι είστε σε καλό δρόμο με τον προϋπολογισμό σας. Στις 21/3 το εξάγωνο Αφροδίτης - Πλούτωνα δίνει ευκαιρίες για αύξηση εσόδων μέσω μυστικών διαπραγματεύσεων, ενώ στις 23/3 η σύνοδος Ήλιου - Αφροδίτης θα εντείνει την ανάγκη σας για μια ακριβή αγορά. Μη βιαστείτε, μπορεί πολύ σύντομα να βρείτε κάτι καλύτερο σε τιμή ευκαιρίας και τελικά να μετανιώσετε για το απόκτημά σας.

μοσιότητας πέφτουν πάνω σας από τις 20/3 που εισέρχεται ο Ήλιος στον Κριό και η εαρινή ισημερία σηματοδοτεί την επίσημη έναρξη της άνοιξης. Έως τις 19/4 θα κερδίζετε εύκολα αναγνώριση και προσοχή και η πρόοδός σας θα είναι αξιοσημείωτη. Αν θέλετε να κάνετε αίτηση για δουλειά, να γίνετε viral στο διαδίκτυο, να ξεκινήσετε μια επιχείρηση ή να τραβήξετε την προσοχή, κάντε το τώρα. Τα οικονομικά σας βελτιώνονται μέσω κοινών πόρων μεταξύ 21 και 23/3, καθώς ο Πλούτωνας ενισχύει τον συγκεκριμένο τομέα. Οι αρμονικές όψεις με Αφροδίτη και Ήλιο αντίστοιχα θα ευνοήσουν τις επαφές με ανώτερα στελέχη και πρόσωπα εξουσίας και οι προοπτικές να κλείσετε μια δυνατή συμφωνία με μακροπρόθεσμα οφέλη θα είναι πολύ καλές. Στις 23/3, επίσης, η σύνοδος Ήλιου - Αφροδίτης φέρνει έναν νέο έρωτα με άτομο μεγαλύτερης ηλικίας.

στον Κριό και η εαρινή ισημερία πραγματοποιείται στις 20/3, φέρνοντας κάποια αναγνώριση στον δρόμο σας. Εάν εξυπηρετείτε τα αγαπημένα σας πρόσωπα και κάνετε θυσίες για να βοηθήσετε τους άλλους, έρχεται η αναγνώριση που καθυστερούσε πολύ. Θα μπορούσατε επίσης να μάθετε για μια πιθανή αύξηση ή προαγωγή. Έως τις 19/4 δώστε έμφαση στην προώθηση των δεξιοτήτων σας, στείλτε βιογραφικά και αξιοποιήστε τις γνωριμίες σας. Στις 21/3 το εξάγωνο Αφροδίτης - Πλούτωνα προμηνύει αίσιες εξελίξεις στον τομέα της οικογένειας και θα αναθερμανθούν οι σχέσεις με τα αγαπημένα σας πρόσωπα. Ενδεχομένως να συναντηθείτε με συνεργάτες από το παρελθόν και να έχετε μια νέα πρόταση στις 23/3 που πραγματοποιείται η σύνοδος Ήλιου - Αφροδίτης. Την ίδια ημέρα, θα είναι εξαιρετική στιγμή για αναμόρφωση του σπιτιού ή της επιχείρησής σας.

starfax

ΙΧΘΥΣ [20.2/20.3] Η αργοπορία οικονομι-

ΚΡΙΟΣ [21.3/20.4] Έπειτα από ένα μεγάλο

1 7 - 23 μα ρ τιου 2 0 25

διάστημα επιβράδυνσης, η σεζόν σας ξεκινά στις 20/3, αναζωογονώντας σας. Ο Ήλιος εισέρχεται στο ζώδιό σας και η εαρινή ισημερία θα σημάνει την επίσημη έναρξη της άνοιξης. Τώρα είναι η ώρα να τραβήξετε τα φώτα της δημοσιότητας, καθώς θα έχετε την τύχη με το μέρος σας και είτε πρόκειται για ραντεβού είτε για νέες επαγγελματικές ευκαιρίες, ο μαγνητισμός σας θα είναι στα ύψη. Άλλωστε, Αφροδίτη και Ερμής, επίσης στο ζώδιό σας, σας σιγοντάρουν και θα έχουν επιτυχή αποτελέσματα οι προσπάθειές σας. Στις 21/3, με το εξάγωνο Αφροδίτης - Πλούτωνα, θα κάνετε μια καινούργια γνωριμία που δεν αποκλείεται να εξελιχθεί σε ερωτική σχέση. Στις 23/3 πραγματοποιείται η σύνοδος Ήλιου - Αφροδίτης και θα είναι ιδανική στιγμή για αναθέρμανση της σχέσης σας. Ταυτόχρονα, το εξάγωνο Ήλιου - Πλούτωνα δείχνει ότι οι ιδέες σας θα εκτιμηθούν.

ΤΑΥΡΟΣ [21.4/20.5] Το προηγούμενο διάστημα δώσατε μια μεγάλη ώθηση στην καριέρα σας και σας επαίνεσαν για τη δουλειά σας. Τώρα θα χρειαστεί να κάνετε ένα βήμα πίσω και να αφιερώσετε περισσότερο χρόνο στην αναψυχή. Στις 20/3, που εισέρχεται ο Ήλιος στον Κριό, σηματοδοτώντας το επίσημο ξεκίνημα της άνοιξης, έρχεται για εσάς η εποχή που ανακτάτε τις δυνάμεις σας. Με τρεις προσωπικούς πλανήτες στον τομέα της θεραπείας θα αναθεωρήσετε συνήθειες και συμπεριφορές που είστε έτοιμοι να αλλάξετε. Αυτό μπορεί επίσης να σας βοηθήσει να επεξεργαστείτε συναισθήματα που έχετε αγνοήσει και να κλείσετε κύκλους και σχέσεις που έχετε ξεπεράσει. Στις 21/3 το εξάγωνο Αφροδίτης - Πλούτωνα θα ευνοήσει τις μυστικές επαφές με δυνητικούς εργοδότες, ενώ στις 23/3 θα προσελκύσετε το ενδιαφέρον ενός προσώπου σε θέση εξουσίας.

ΔΙΔΥΜΟΣ [21.5/21.6] Με την είσοδο του

από τη μα ρ ιβ ίκυ καλλέ ρ γ η (s tar f ax@ li f o. g r )

46

LiFO

Ήλιου στον Κριό στις 20/3 πραγματοποιείται η εαρινή ισημερία σηματοδοτώντας την επίσημη έναρξη της άνοιξης, που για εσάς σημαίνει ότι θα αφιερώσετε περισσότερο χρόνο στην κοινωνικοποίηση. Όχι μόνο θα σας φανεί διασκεδαστικό το να επανασυνδεθείτε με αγαπημένους σας φίλους αλλά θα διαπιστώσετε ότι η κοινωνικοποίηση θα σας βοηθήσει να προχωρήσετε και επαγγελματικά. Να είστε ανοιχτοί στο να γνωρίσετε νέα άτομα σε διάφορα περιβάλλοντα γιατί εκεί θα συμβεί η μεγαλύτερη προσωπική σας ανάπτυξη. Ένα ταξίδι μεταξύ 21 και 23/3 υπό τη θετική επίδραση του Πλούτωνα σε αρμονικές όψεις με Αφροδίτη και Ήλιο αντίστοιχα φέρνει νέες ευκαιρίες για υλοποίηση ιδεών και πιθανή επανασύνδεση με παλιούς συνεργάτες. Κάποιος από το δίκτυό σας θα μπορούσε να εμφανιστεί με μια ευκαιρία ή μια προσφορά που θα σας βοηθήσει να έρθετε πιο κοντά σε έναν από τους στόχους σας.

ΛΕΩΝ [23.7/23.8] Είστε σε φάση ιδεών και

ΤΟΞΟΤΗΣ [23.11/21.12] Η γοητεία και ο μα-

έχετε διάθεση να μάθετε και να απορροφήσετε νέες πληροφορίες και εμπειρίες. Ο κυβερνήτης σας, ο Ήλιος, εισέρχεται στις 20/3 στον Κριό και η εαρινή ισημερία θα σημάνει την επίσημη έναρξη της άνοιξης. Πλέον νιώθετε πιο επεκτατικοί και θα είστε απασχολημένοι με τη μελέτη και την απόκτηση μιας νέας δεξιότητας, μπορεί να κάνετε κράτηση για ταξίδια ή ακόμα και να πραγματοποιήσετε μερικά από τα όνειρά σας. Στις 21/3 το εξάγωνο Αφροδίτης - Πλούτωνα φέρνει έναν νέο έρωτα με άτομο από τον χώρο των σπουδών ή διαφορετικής κουλτούρας. Εξαιρετική στιγμή για να μοιραστείτε την τεχνογνωσία σας, να εκδώσετε ή να παρουσιάσετε ένα βιβλίο θα είναι στις 23/3 που πραγματοποιείται η σύνοδος Ήλιου - Αφροδίτης. Την ίδια ημέρα ακολουθεί και το εξάγωνο Ήλιου - Πλούτωνα που φέρνει μια νέα συνεργασία σε μακρινό προορισμό.

γνητισμός σας είναι στα ύψη με τη συγκέντρωση τριών προσωπικών σας πλανητών στον τομέα της δημιουργικότητας και του έρωτα. Στις 20/3, που εισέρχεται και ο Ήλιος στον Κριό, ακολουθώντας τον Ερμή και την Αφροδίτη, πραγματοποιείται η εαρινή ισημερία και η άνοιξη σας βρίσκει γεμάτους αισιοδοξία και αυξημένη έμπνευση. Έως τις 19/4 θα είναι ιδανική εποχή για να μοιραστείτε τις ιδέες σας με άλλους, να ζητήσετε υποστήριξη και να αναζητήσετε όποιον και ό,τι επιθυμείτε. Μπορείτε να σημειώσετε μεγάλη πρόοδο σε ορισμένες από τις τρέχουσες επιθυμίες σας που μπορεί να αφορούν μια νέα ερωτική σχέση ή την απόκτηση παιδιού. Ο Πλούτωνας, σε εξάγωνο με την Αφροδίτη στις 21/3, φέρνει αποκαλύψεις που σχετίζονται με τα συναισθήματα ενός ατόμου που γνωρίσατε πρόσφατα. Στις 23/3 η σύνοδος Ήλιου - Αφροδίτης ευνοεί τα ερωτικά σας, ενώ την ίδια ημέρα το εξάγωνο Ήλιου - Πλούτωνα προμηνύει αίσιες εξελίξεις στα οικονομικά.

ΠΑΡΘΕΝΟΣ [24.8/22.9] Οικονομικά ζητήματα θα συνεχίσουν να σας απασχολούν, καθώς στον τομέα των κοινών σας πόρων, εκτός από τον Ερμή και την Αφροδίτη, εισέρχεται και ο Ήλιος στις 20/3. Η άνοιξη σάς βρίσκει ανήσυχους επειδή θα πρέπει να διευθετηθούν σημαντικά ζητήματα και θα μπείτε σε διαδικασία αναζήτησης χρηματοδότησης ή μιας νέας πηγής εσόδων. Το εξάγωνο Αφροδίτης - Πλούτωνα στις 21/3 θα ενισχύσει το εισόδημά σας μέσω της εργασίας ή ενός επιδόματος. Ενδεχομένως να προκύψει κι ένας νέος έρωτας με άτομο από τον εργασιακό σας χώρο. Μια καλή ημερομηνία για διαπραγματεύσεις και συμφωνίες είναι στις 23/3 που πραγματοποιείται η σύνοδος Ήλιου - Αφροδίτης. Την ίδια ημέρα θα έχετε και κάποια καλά νέα σχετικά με τα επαγγελματικά σας ή τα οικονομικά του συντρόφου σας. Η ερωτική σας ζωή θα βελτιωθεί.

ΑΙΓΟΚΕΡΩΣ [22.12/19.1] Ο Ήλιος εισέρχεται στον Κριό και η εαρινή ισημερία πραγματοποιείται στις 20/3, φωτίζοντας ακόμα περισσότερο τον τομέα της οικιακής σας ζωής. Επειδή η Αφροδίτη και ο Ερμής, επίσης στον Κριό, είναι ανάδρομοι, η παρουσία του Ήλιου θα εξομαλύνει τις σχέσεις σας και θα επαναφέρει τις ισορροπίες. Έως τις 19/4 θα αισθάνεστε πιο σίγουροι για τις αποφάσεις που θέλετε να πάρετε σχετικά με τις στενότερες σχέσεις σας. Επίσης, θα περνάτε περισσότερο ποιοτικό χρόνο με την οικογένειά σας, θα λάβετε κάποια αναγνώριση στη δουλειά ή θα πετύχετε ορόσημα στα οποία έχετε επικεντρωθεί. Τα οικονομικά σας βελτιώνονται καθώς έχετε αύξηση εσόδων μέσω της ακίνητης περιουσίας στις 21/3 που πραγματοποιείται το εξάγωνο Αφροδίτης - Πλούτωνα και θα κάνετε κάποιες αλλαγές στη διακόσμηση του χώρου σας. Στις 23/3 η σύνοδος Ήλιου - Αφροδίτης και το εξάγωνο Ήλιου - Πλούτωνα θα ευνοήσουν τις αγοραπωλησίες ακινήτων.

ΖΥΓΟΣ [23.9/22.10] Φρέσκια και υποστηρικτική ενέργεια στις σχέσεις σας φέρνει ο Ήλιος με την είσοδό του στον Κριό στις 20/3 και καθώς πραγματοποιείται η εαρινή ισημερία, μπαίνουμε πλέον και επίσημα στην άνοιξη. Οι επόμενες εβδομάδες θα μπορούσαν να αποκαλύψουν σημαντικές πληροφορίες ή συναισθήματα σχετικά με ορισμένες από τις πιο στενές σας σχέσεις. Αυτό μπορεί επίσης να σας φέρει περισσότερες ευκαιρίες συνεργασίας ή συμβάσεων. Λόγω του ότι υπάρχουν αυτή την εποχή τρεις προσωπικοί σας πλανήτες στον τομέα των σχέσεων πολλά μπορεί να συμβούν. Κάποιοι μπορεί να αποφασίσουν να χωρίσουν, ενώ άλλοι βρίσκουν πιο υγιείς τρόπους επικοινωνίας. Ενδεχομένως να συμβούν αναταράξεις σε όλες τις σχέσεις σας, από πελάτες μέχρι φίλους και μέλη της οικογένειας. Πολύ καλές ημερομηνίες για δημιουργία ερωτικής σχέσης με διάρκεια είναι στις 21 και 23/3. Ήλιος, Αφροδίτη και Πλούτωνας υπόσχονται ευχάριστες εξελίξεις.

Sudoku No 848 3 4

ΥΔΡΟΧΟΟΣ [20.1/19.2] Μπορεί ο τομέας

7

6

5 9

7 5 7 1

6 9 3

4 7 4

5 8 9 3 4 6

6

2 1

Η λύση του προηγούμενου 1 8 5 9 3 2 6 7 4

4 3 9 1 7 6 8 2 5

6 2 7 5 4 8 1 3 9

8 1 6 3 5 7 9 4 2

2 5 4 6 1 9 7 8 3

7 9 3 2 8 4 5 6 1

9 4 2 7 6 5 3 1 8

3 7 8 4 9 1 2 5 6

5 6 1 8 2 3 4 9 7

της επικοινωνίας να παρουσιάζει προβλήματα και καθυστερήσεις εξαιτίας της Αφροδίτης και του Ερμή που είναι σε ανάδρομη πορεία, όμως από τις 20/3 που εισέρχεται και ο Ήλιος, αρχίζουν κάπως να υποχωρούν οι προκλήσεις. Ο Ήλιος στον Κριό σηματοδοτεί την έναρξη του ζωδιακού έτους και η εαρινή ισημερία την επίσημη έναρξη της άνοιξης. Έως τις 19/4 η έμπνευσή σας θα είναι στα ύψη και μπορεί να έχετε πολλές ιδέες. Αυτή είναι επίσης μια καλή εποχή για κοινωνικοποίηση και ανάπτυξη δεξιοτήτων. Ο Πλούτωνας στο ζώδιό σας σε εξάγωνο με την Αφροδίτη στις 21/3 σας παρακινεί να βγείτε από τη ζώνη της άνεσής σας, ενώ στις 23/3 η σύνοδος Αφροδίτης - Ήλιου φέρνει μια δυνατή εμπορική συμφωνία ή αύξηση εσόδων μέσω της προώθησης προϊόντων ή υπηρεσιών.

13.03.25

LiFO 13.03.25

47