Τεύχος 808

FREE PRESS

28.03.2024

ΟΛΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΘΗΝΑ! ΔΩΡΕΑΝ ΟΔΗΓΟΣ ΤΗΣ ΠΟΛΗΣ. ΚΥΚΛΟΦΟΡΕΙ ΚΑΘΕ ΠΕΜΠΤΗ

808

SBARI • ΠΑ Ν ΑΔ

Σ ΤΟΙ Χ Ν • ΕΙ

CU

ΛΛ

FO

Ε C FO

US

BARI • ΕΒΔΟΜ

ΑΔ

ΧΕ

ΕΝ

ΔΙ

Σ

Κ

ΛΑ

ΤΗ ΚΑ

2024

Ο ΠΑΝΕΛ

Νο

ΤΥΠ

ΓΟΡΙΕΣ • ΣΤΟΙ

ΙΑ ΙΟ

ΙΑ

ΑΓ Α

•Σ

Λ Ε Σ Τ Ι Σ Η ΛΙ Κ ΙΑ ΕΟ Κ

Ε

Ω ΎΠ

2024

ΙΚΑ • ΑΝ

Νο

Ν

Α

AYTO ΤΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ ΘΑ ΓΙΝΕΙ ΧΑΜΟΣ

Ω

ΣΙ

Η ΜΌΤ ΤΕΣ Ε

Ν

Τ

2

LiFO

28.03.24

8 ΣΤΗΛΕΣ

index808

βασιλική σιουτη

πολιτικο επταημερο γιάννησ πανταζόπουλοσ

talking points

γιάννησ παντελάκησ

akροβατωντασ

άννα φραγκουδάκη

επικαιρα, αλλοτινα και μελλουμενα νικολασ σεβαστακησ

ασκησεισ αναπνοησ ερωφιλη κοκκαλη

πο(ρ)νογραφια

AYTO TO KA OKAIPI A INEI XAMO

στο εξωφύλλο: Οι Anohni and The Johnsons που εμφανίζονται στο Ωδείο Ηρώδου του Αττικού στις 13/6, στο πλαίσιο του Φεστιβάλ Αθηνών. Φωτο: Anton Tammi

22

30

Ο ΣΩΚΡΆΤΗΣ ΣΩΚΡΆΤΟΥΣ ΕΙΝΑΙ Ο ΑΘΗΝΑΙΟΣ ΤΗΣ ΕΒΔΟΜΑΔΑΣ

17

42 ΛΕΠΤΑ ΜΕ ΤΟΝ ΒΑΣΊΛΗ ΒΗΛΑΡΆ ΑΦΙΕΡΩΜΑ

SNEAKER 43 CULTURE

33

www.lifo.gr ΔΥΟ ΔΕΚΑ ΕΚΔΟΤΙΚΗ Α.Ε. ΒOΥΛΗΣ 22, 105 63 ΑΘΗΝΑ T 210 3254 290 F 210 3249 785 info@lifo.gr

εκδοτης/διευθυντησ

Στάθης Τσαγκαρουσιάνος chief executive officer Μιχάλης Μιχαήλ chief operating officer/commercial director Θανάσης Χαραμής σύμβουλος σχεδιασμού Γιάννης Καρλόπουλος editor in chief Αλέξανδρος Διακοσάββας διευθυντής εντυπου Τάσος Μπρεκουλάκης διευθυντής συνταξης εντυπου Γιάννης Πανταζόπουλος διευθυντής mikropragmata.lifo.gr Άρης Δημοκίδης διευθυντής ενημερωσησ Μάκης Πολλάτος υπευθυνη πολιτικου ρεπορταζ - ερευνασ Βασιλική Σιούτη αρχισυνταξία Ζωή Παρασίδη αρχισυνταξία podcasts Μερόπη Κοκκίνη συντονισμοσ υλησ Νινέττα Γιακιντζή –––––– ε μ π ο ρ ι κ ο τμ η μ α advertising director Ξένια Στασινοπούλου direct sales director Κώστας Μαντάς senior advertising manager Άννα Λαπαρδάγια direct sales Γιώργος Λυκουργιώτης, Ευθύμης Παχής advertising manager Δημήτρης Βουκελάτος (dvoukelatos@lifo.gr) advertising coordinator Κατερίνα Κουρμούζη (kkourmouzi@lifo.gr) head of creative Βασίλης Καψάσκης branded content manager Φιλιώ Ράγκου digital campaign manager Γιώργος Γιαννή advertising executive Χριστίνα Καλλή –––––– ψηφιακή ανάπτυξη/προγραμματισμός lifo.gr Άγγελος Παπαστεργίου –––––– σ υντα ξ η Θοδωρής Αντωνόπουλος, Λουίζα Αρκουμανέα, Γιάννης Βασιλείου, Μιχάλης Γελασάκης, Χάρης Καλαϊτζίδης, Ίωνaς Καλλιμάνης, Ντίνα Καράτζιου, Ερωφίλη Κόκκαλη, Βάνα Κράβαρη, Θοδωρής Κουτσογιαννόπουλος, Τίνα Μανδηλαρά, Νίκος Μπακουνάκης, Γλυκερία Μπασδέκη, Αργυρώ Μποζώνη, Γιάννης Παντελάκης, Σταυρούλα Παπασπύρου, Μαρία Παππά, Χρήστος Παρίδης, Δημήτρης Πολιτάκης, Νικόλας Σεβαστάκης, Φώτης Σεργουλόπουλος, Δέσποινα Τριβόλη, Γιώργος Τσαγκόζης, Κορίνα Φαρμακόρη ne ws r o om συντακτικη ομαδα Σωτήρης Βαλάρης, Αγάπη Βαρούνη, Κλειώ Καζάνα, Πέτρος Κράνιας, Πέννυ Μαστοράκου, Μίλτος Τσεκούρας social media Ιωάννα Ζέρβα, Τατιάνα Τζινιώλη –––––– ατελιέ αrt director Βανέσσα Φερλέ, Μαργαρίτα Καμαριώτη αssistant art director Μπιάνκα Σαμαρά φωτογράφοι Σπύρος Στάβερης, Πάρις Ταβιτιάν, Freddie F., Γιώργος Ξανθινάκης, Νίκος Κατσαρός διαμόρφωση ψηφιακής εκδοσης Μαρούσα Θωμά, Ελπισία Σπαθάρη επιμελεια κειμένων Μαρία Δρουκοπούλου, Μυρτώ Αθανασοπούλου –––––– λογιστηριο οικονομική διεύθυνση Δημήτρης Τασιόπουλος λογιστήριο Βασίλης Κοτρωνάκης, Άκης Ιωάννου, Έφη Ηλιοπούλου γραμματεία Βιβίκα Ανδριανάτου –––––– κωδικος εντυπου 7639 –––––– μετοχος/νομιμοσ εκπροσωποσ Ευστάθιος Τσαγκαρουσιάνος ––––––

MET 230578

παρακαλουμε

ανακυκλωστε

LiFO 28.03.24

3

Feedback

Γιατί πεθαίνουν τα πλατάνια στην Ελλάδα; Μια μεγάλη οικολογική καταστροφή βρίσκεται σε εξέλιξη σε όλη τη χώρα. Πολύτιμα οικοσυστήματα πλατάνων νεκρώνονται από μια μολυσματική ασθένεια, η οποία μέχρι στιγμής αποδεικνύεται ανίκητη και έχει αποδεκατίσει χιλιάδες δέντρα. Υπάρχει λύση;

Ρ Ε Π Ο Ρ ΤΑ Ζ

Τα ασυνόδευτα προσφυγόπουλα δεν είναι πια εντελώς «ξεκρέμαστα»

Η κόντρα για τα οικονομικά συμφέροντα ΤΗΣ ΒΑΣΙΛΙΚΗΣ ΣΙΟΥΤΗ

Στην ομιλία του για την κατάθεση της πρότασης δυσπιστίας κατά της κυβέρνησης στη Βουλή, ο Νίκος Ανδρουλάκης απάντησε και στις κατηγορίες της κυβέρνησης περί σύνδεσής του με συγκεκριμένα οικονομικά συμφέροντα που είχαν αναφερθεί από τον κυβερνητικό εκπρόσωπο και τον υπουργό Υγείας την προηγούμενη μέρα. «Άκουσα να συνδέουν με συμφέροντα την πρωτοβουλία μιας γνήσιας αγωνίας για τους θεσμούς, τη δημοκρατία μας, την αίσθηση της αξίας που έχει η Δικαιοσύνη για τον ελληνικό λαό. Θέλω να τους πω να μην κρίνουν εξ ιδίων τα αλλότρια», είπε.

4

LiFO

pageviews

LiFO.gr ti δ ι α β α σ α με αυ τη την εβ δομ α δ α σ το

ΟΠΤΙΚΗ ΓΩΝΙΑ

podcasts που αξίζει να ακούσετε

ΤΗΣ ΝΤΙΝΑΣ ΚΑΡΑΤΖΙΟΥ

ΤΟΥ ΘΟΔΩΡΗ ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΥ

Κοντεύει μεσημέρι και οι αίθουσες του 1ου ορόφου του κτιρίου επί της οδού Μελετίου γεμίζουν ευδιάθετους νέους ανθρώπους από διάφορες εθνότητες. Θα μπορούσε να είναι ένα οποιοδήποτε κέντρο εκπαίδευσης – δεν υποψιάζεσαι καν ότι πρόκειται για πρώην ασυνόδευτα, κάποια από τα οποία έχουν ζήσει στην πραγματικότητα όσα δείχνει η πρόσφατη, συγκλονιστική ταινία του Ματέο Γκαρόνε, Io Capitano. Αποφεύγουν οι περισσότεροι να μιλήσουν με λεπτομέρειες για το πώς φτάσανε μέχρι εδώ, κάποιοι το έχουν σχεδόν διαγράψει από τη μνήμη τους, και το κατανοείς απόλυτα αυτό. «Μέχρι στιγμής 120 άτομα έχουν ωφεληθεί από τις υπηρεσίες μας, κυρίως από Υποσαχάρια Αφρική και Ασία – Γουινέα, Κονγκό, Μάλι, Σομαλία, Συρία, Παλαιστίνη, Υεμένη, Αφγανιστάν, Ιράν, Ιράκ, από Ουκρανία επίσης. Αγόρια κατά βάση που είτε είναι αναγνωρισμένοι πρόσφυγες είτε περιμένουν να εγκριθεί η αίτηση ασύλου τους.

5

ΤΟ ΘΕΜΑ ΤΗΣ ΕΒΔΟΜΑΔΑΣ

Στην Ελλάδα συντελείται μια μαζική καταστροφή των πλατάνων από έναν μύκητα, ο οποίος σκοτώνει τα πλατάνια και είναι εξαιρετικά μεταδοτικός. Η ασθένεια του μεταχρωματικού έλκους του πλατάνου, όπως λέγεται, προσβάλλει τις ρίζες, τον κορμό και τα κλαδιά τους και μετά από κάποιο διάστημα νεκρώνει τα αιωνόβια δέντρα. Ειδικά τα πλατάνια της Ελλάδας (Platanus orientalis) εμφανίζουν πολύ μεγάλη ευπάθεια στην ασθένεια και όποιο προσβληθεί από τον C. platani, όπως ονομάζεται ο μύκητας, δεν παίρνει θεραπεία. Η επικίνδυνη αυτή ασθένεια τα τελευταία χρόνια γνωρίζει τεράστια εξάπλωση σε περιοχές της Πελοποννήσου, της Ηπείρου, της Στερεάς Ελλάδας και της Θεσσαλίας. Σύμφωνα με το Ινστιτούτο Μεσογειακών Δασικών Οικοσυστημάτων, το ελληνικό ερευνητικό ίδρυμα που έχει ασχοληθεί εντατικά με την ασθένεια του μεταχρωματικού έλκους του πλατάνου, η ασθένεια έχει δημιουργήσει εκτεταμένες καταστροφές, νεκρώνοντας χιλιάδες πλατάνια κατά μήκος ποταμών και χειμάρρων και αλλοιώνοντας εμβληματικά τοπία σε όλη τη χώρα. Η καταστροφή της παρόχθιας βλάστησης εκτείνεται σε μήκος πολλών χιλιομέτρων σε όλη την Ελλάδα, ενώ έχουν καταστραφεί και αιωνόβιοι πλάτανοι, οι οποίοι έχουν χαρακτηριστεί φυσικά διατηρητέα μνημεία της πολιτιστικής μας κληρονομιάς. Το χειρότερο όμως είναι ότι το παθογόνο συνεχώς επεκτείνεται σε νέες περιοχές. Τα πιο πρόσφατα στοιχεία δείχνουν ότι το παθογόνο ανιχνεύτηκε και στην Κεντρική Μακεδονία, πλήττοντας πλατάνια στην Ημαθία και στην Πιερία. Ουσιαστικά αλώβητα έχουν μείνει κυρίως τα πλατάνια των νησιών, απ’ όπου δεν έχει περάσει ακόμη η ασθένεια, περιοχές με πλατάνια της Μακεδονίας και της Θράκης και το βουνό του Πηλίου, όπου ο πλάτανος είναι ένα από τα χαρακτηριστικά στοιχεία του οικοσυστήματος. Δεν συνέβη όμως το ίδιο σε άλλα εμβληματικά πλατανοδάση, όπως είναι αυτό του Σπερχειού στη Στερεά Ελλάδα, ένα από τα ομορφότερα και μεγαλύτερα δάση αυτού του είδους, όπως επίσης και με το πλατανόδασος της κοιλάδας των Τεμπών. Και τα δύο κινδυνεύουν με αφανισμό. Το ίδιο συμβαίνει και σε πολλά ακόμη εμβληματικά παραποτάμια τοπία στην Εύβοια και στην Ήπειρο. Στον Αχέροντα, στον Άραχθο, στον Καλαμά και στον Λούρο, μεγάλα και σημαντικά ποτάμια της Ηπείρου, έχουν χαθεί πάρα πολλά πλατάνια εξαιτίας της ασθένειας αυτής. Οι προσπάθειες που έχουν γίνει μέχρι σήμερα δεν αναχαίτισαν την ασθένεια που επελαύνει και καταστρέφει ένα είδος δέντρου που φυτρώνει από τη μία άκρη της Ελλάδας ως την άλλη και συνδέεται βαθιά με τον λαϊκό πολιτισμό, ενώ αρκετά από αυτά τα αιωνόβια πλατάνια έχουν χαρακτηριστικά φυσικού μνημείου.

DESIGN Οι τεχνίτες του Instagram που ανασταίνουν πεθαμένα αντικείμενα Τέσσερις λογαριασμοί που ξέρουν πολύ καλά πώς να δώσουν μια δεύτερη ζωή σε ρούχα, αξεσουάρ, ποδήλατα, μηχανές και παπούτσια, σε πράγματα που κάποιοι άλλοι θεωρούν τελειωμένη υπόθεση. ΤΗΣ ΜΙΝΑΣ ΚΑΛΟΓΕΡΑ

Πρέπει να πιάνουν τα χέρια σου σίγουρα για να φτιάξεις κάτι. Πρέπει να πιάνουν πολύ όμως για να δώσεις ζωή σε ένα αντικείμενο που έχει πεθάνει. Στη λογική της βιωσιμότητας έχουμε μπει αν όχι όλοι, οι περισσότεροι, πλέον σκεφτόμαστε «τίποτα δεν πάει χαμένο». Ψάχνουμε τρόπους να αναστήσουμε φθαρμένα ρούχα, παιχνίδια και παπούτσια, και πάνω σε αυτή την έρευνα προέκυψαν μερικές σούπερ κουλ ανακαλύψεις στο Instagram, δηλαδή άνθρωποι που είναι στην πραγματικότητα τεχνίτες, που ξέρουν πώς να δώσουν νέα πνοή σε πράγματα τα οποία κάποιος άλλος τα θεωρεί τελειωμένη υπόθεση. Η δική μου λίστα περιλαμβάνει τον Μάριο, έναν μηχανικό αυτοκινήτων, μηχανών και τα συναφή, την Kάσσυ, που παίρνει παλιά σακάκια εποχής ΠΑΣΟΚ και πίσω και τα κάνει ιδιαίτερα ταγέρ, τους Ω Να Shoe!, που παίρνουν παπούτσια αρχαία και τα κάνουν σαν καινούργια, και τη Μάρα, μια κοπέλα που τα χέρια της πιάνουν παλιά υφάσματα και κάνουν μικροσκοπικά Y2K τσαντάκια.

Ακολουθήστε τα podcasts της LiFO στην Apple, στο Spotify ή στην Google.

1

H σκληρή αλήθεια για τον Φουσέκη «ΜΙΚΡΟΠΡΑΓΜΑΤΑ» ΤΟΥ ΑΡΗ ΔΗΜΟΚΙΔΗ

2

Αντώνης Καραμπατζός: «Με έλκει ο μυθιστορηματικός κόσμος του Καραγάτση» «THE BOOK LOVERS» ΜΕ ΤΟΝ ΝΙΚΟ ΜΠΑΚΟΥΝΑΚΗ

3

Τι σήμαινε να είσαι ασθενής στο Αιγινήτειο στις αρχές του 20ού αιώνα; «ΙΣΤΟΡΙΑ ΜΙΑΣ ΠΟΛΗΣ» ΜΕ ΤΗΝ ΑΓΙΑΤΗ ΜΠΕΝΑΡΔΟΥ

4

Saske, πες μας για εκείνο το live που σε είχαν απειλήσει με γκάνια «ΡΩΤΑ ΜΕ Ο,ΤΙ ΘΕΣ» ΜΕ ΤΟΥΣ ΓΙΩΡΓΟ ΤΣΑΓΚΟΖΗ ΚΑΙ ΒΑΝΑ ΚΡΑΒΑΡΗ

5

«Μόνο με επιστολική ψήφο θα ψηφίσουν οι εκτός Ελλάδας» «LIFO POLITICS» ΜΕ ΤΗ ΒΑΣΙΛΙΚΗ ΣΙΟΥΤΗ

28.03.24

LiFO 28.03.24

5

iLoveAthens 6

LiFO

28.03.24

LiFO 28.03.24

7

alexandru chira, house of the geometer – study for tele-poem, 1989 - 1996 / courtesy of the estate of alexandru chira and fitzpatrick gallery, paris

The Intermission, Πολυδεύκους 37A, Πειραιάς, μέχρι 13/4 Τετάρτη-Σάββατο 12:00-20:00

The Intermission, μέχρι 13/4

the intermission x fitzpatrick gallery: alexandru chira gestural temples

ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ

Το The Intermission και η Fitzpatrick Gallery παρουσιάζουν την έκθεση «Gestural Temples», την πρώτη έκθεση έργων τέχνης του Ρουμάνου καλλιτέχνη Alexandru Chira στην Ελλάδα. Ο Chira αφιερώθηκε από νωρίς στη συγχώνευση του επιστημονικού και του θεωρητικού μέσα από την έρευνά του για την αρχετυπική μεταρρύθμιση της περιβάλλουσας πραγματικότητας. Η συμβολική σκέψη προέκυψε ταχύτατα από αυτές τις περίπλοκες διαδικασίες, οι οποίες έπαιρναν το κάθε τι ορατό και το αναδιαμόρφωναν σε φωτεινό δοχείο αθέατων, σκοτεινών θεμάτων. Μια από αυτές τις κρίσιμες μορφές εναλλακτικής, σημειωτικής έρευνας πάνω στην αθέατη πλευρά της πραγματικότητας είναι η εξερεύνηση του μυστικού κώδικα των χειρονομιών. Ο Chira αφιερώθηκε από νωρίς στη συγχώνευση του επιστημονικού και του θεωρητικού μέσα από την έρευνά του για την αρχετυπική μεταρρύθμιση της περιβάλλουσας πραγματικότητας. Τα χέρια διαμορφώνουν και εργαλειοποιούν την αδρανή ή απερίσκεπτη ύλη στα χρήσιμα πράγματα που έχουμε ανάγκη.

talkofthetown

ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΕΠΤΑΗΜΕΡΟ

Τακτικές, άμυνες και καχυποψία Επικοινωνιακές μάχες και πολιτικές ζυμώσεις χωρίς κάποιο νέο στοιχείο για το σιδηροδρομικό δυστύχημα των Τεμπών.

28 ΜΑΡΤΙΟΥ— 03 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 2024 Νο 808 Η Ευρώπη αντιμέτωπη ξανά με τρομοκρατικές επιθέσεις p Το πολιτικό μας αδιέξοδο… p Ισραήλ - Παλαιστίνη: Αν δεν ήταν αδιέξοδη η σύγκρουση p Μήπως οι εχθροί της «σώζουν» την Ευρώπη; p Ελλάδα, δεν είσαι έτοιμη 8 LiFO p

απ ό τh βασιλ ικη σιουτη

Η πολυαναμενόμενη ομιλία του Κώστα Καραμανλή στην Ολομέλεια της Βουλής ήταν σε αρκετά διαφορετικό ύφος από εκείνο που είχε όταν κατέθεσε στην Εξεταστική Επιτροπή, στην προηγούμενη εμφάνισή του. Προφανώς, τόσο οι αντιδράσεις που είχε προκαλέσει τότε, αρνούμενος κάθε ουσιαστική ευθύνη πλην της αντικειμενικής, όσο και εκείνα που μεσολάβησαν, αλλά και οι δημοσκοπήσεις που κατέγραψαν ότι η κοινή γνώμη απαιτεί κάθαρση για την τραγωδία των Τεμπών, τον ώθησαν να υιοθετήσει άλλη ρητορική, γνωρίζοντας ότι όλα τα μάτια θα ήταν στραμμένα πάνω του. Ανέφερε ότι «δεν θα κρυφτεί πίσω από οποιαδήποτε βουλευτική ασυλία» και υποστήριξε ότι από τον Οκτώβριο είχε ζητήσει απ’ όσους τον κατηγορούν να καταθέσουν πρόταση για σύσταση προανακριτικής για τα Τέμπη με συγκεκριμένο κατηγορητήριο. Για τη σύμβαση 717, για το έργο της τηλεδιοίκησης, έριξε την ευθύνη στην κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ που έπρεπε να την είχε παραδώσει από το 2016 και για τον ρόλο του «ανθρώπινου λάθους» είπε ότι δεν ήταν ένα αλλά πολλά κι αυτό βασίζεται στα στοιχεία που δείχνουν ότι «παραβιάστηκε 7 φορές ο Κανονισμός Λειτουργίας», κάτι που «με βεβαιότητα οδήγησε στην τραγωδία» και «αποτελεί αιτιώδη συνάφεια». Επί της ουσίας, η ομιλία του Κώστα Καραμανλή δεν συνεισέφερε κάτι, πλην της προσπάθειας να διορθώσει το αλαζονικό ύφος για το οποίο είχε κατηγορηθεί στην Εξεταστική Επιτροπή και του ότι άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο της προανακριτικής επιτροπής, κάτι που έκαναν κι άλλοι από την κυβερνητική πλειοψηφία, πλην όμως υπό τον όρο να έρθουν στοιχεία γι’ αυτόν – κάτι που αφήνει

28.03.24

LiFO 28.03.24

9

ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΕΠΤΑΗΜΕΡΟ

TALKING POINTS

πολλά περιθώρια ερμηνείας και υπεκφυγής. Παρότι ο Κώστας Καραμανλής έκανε προσπάθεια να εμφανιστεί πιο ταπεινός αυτήν τη φορά στη Βουλή, τα θερμά χειροκροτήματα που εισέπραξε από τους περισσότερους βουλευτές της Νέας Δημοκρατίας προκάλεσαν την αντίδραση της αντιπολίτευσης, ειδικά του Νίκου Ανδρουλάκη, που κατηγόρησε το κυβερνών κόμμα για «μηδενική ενσυναίσθηση», αναφέροντας ότι ο πρώην υπουργός Μεταφορών δεν θα έπρεπε να είναι καν βουλευτής.

ΑΝΤΩΝΗΣ ΚΛΑΨΗΣ

ΟΝΟΜΑΣΤΗΚΕ ΤΟ ΜΕΣΟ Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ χθες ονόμασε για πρώτη φορά στη Βουλή την εφημερίδα «Το Πρώτο Θέμα» ως το μέσο που δημοσίευσε το μοντάζ με τις τέσσερις λέξεις από έναν διάλογο που αφορούσε άλλο δρομολόγιο. Το δημοσίευμα εκείνο στη συνέχεια αναπαράχθηκε από τα περισσότερα ΜΜΕ και λίγες μέρες μετά επισημάνθηκε και από την ΕΡΤ ότι δεν ήταν όλες οι συνομιλίες που δημοσιεύθηκαν από το δρομολόγιο του δυστυχήματος, κάτι που ωστόσο δεν αναδείχθηκε.

α πό τh βα σι λι κη σ ιου τη

talkofthetown LiFO

α π ό τ ο ν γ ι ά ν ν η π α ν τα ζ ό π ουλο

Η ΓΡΑΜΜΗ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ Η γραμμή άμυνας της κυβέρνησης απέναντι στις κατηγορίες ότι χάλκευσε και μόνταρε τους διαλόγους των σιδηροδρομικών για να δώσει έμφαση στο ανθρώπινο λάθος ήταν: α) ότι δεν υπάρχει τίποτα που να συνδέει την κυβέρνηση με αυτό και ούτε η αντιπολίτευση παρουσίασε κάποιο στοιχείο στη Βουλή για να στηρίξει τους ισχυρισμούς της, β) δεν είχε κανένα όφελος να «μοντάρει» έναν διάλογο, καθώς το ανθρώπινο λάθος του σταθμάρχη ήταν ομολογημένο από την πρώτη μέρα γ) το ρεπορτάζ της εφημερίδας «Το Βήμα» ανέδειξε κάτι που είχε γραφτεί και αναφερθεί από πέρσι. Βεβαίως, εάν στην πορεία προσκομιστούν στοιχεία που να συνδέουν την κυβέρνηση με τον μονταρισμένο διάλογο, η γραμμή άμυνας θα καταρρεύσει. Επίσης, η κυβέρνηση φάνηκε ότι δεν περίμενε να δεχθεί επίθεση για (κακές) πρακτικές που ισχύουν διαχρονικά, όπως η διαρροή αποδεικτικού υλικού, θεωρώντας την ανοχή αυτή δεδομένη. Για τον λόγο αυτό, όπως φαίνεται, δεν έχει γίνει καμία ουσιαστική έρευνα, όπως δεν γίνεται σχεδόν ποτέ σε παρόμοιες περιπτώσεις, κάτι που όμως δεν μπορεί να δικαιολογήσει τις παραλείψεις της κυβέρνησης που δεν έκανε κάτι για να βάλει τέλος σε αυτές τις κακές (και παράνομες) πρακτικές.

ΠΡΩΤΑΓΩΝΙΣΤΡΙΑ Η ΖΩΗ ΚΩΝΣΤΑΝΤΟΠΟΥΛΟΥ

10

Η Ευρώπη αντιμέτωπη ξανά με τρομοκρατικές επιθέσεις

Εκτός από τον Νίκο Ανδρουλάκη, που κατάθεσε την πρόταση δυσπιστίας, και τον Κώστα Καραμανλή, η Ζωή Κωνσταντοπούλου ήταν το πρόσωπο της ημέρας χθες στη Βουλή και αναμφισβήτητα ανήκει στους πρωταγωνιστές της Ολομέλειας. Επιτέθηκε όσο κανείς άλλος αρχηγός κόμματος στην κυβέρνηση και κατηγορήθηκε επίσης από τους υπουργούς όσο κανείς για συναισθηματική εκμετάλλευση, επέβαλε την παρουσία της ακόμα και όταν της έκλειναν το μικρόφωνο, μιλούσε στο κοινό της, θυμίζοντας μέρες του 2015, και πιθανότατα θα είναι από τους κερδισμένους μετά το πέρας της διαδικασίας, καθώς οι προσωπικές της παρεμβάσεις επισκίασαν όλα τα άλλα πρόσωπα της αριστερής αντιπολίτευσης. Πολλοί βουλευτές του ΣΥΡΙΖΑ και της Νέας Αριστεράς, αλλά και του ΠΑΣΟΚ ακόμα, δεν ήταν πολύ άνετοι με τη συμμετοχή του κόμματος της Ζωής Κωνσταντοπούλου στη συμμαχία της πρότασης δυσπιστίας, αλλά δεν μπορούσαν να την εξαιρέσουν, καθώς δεν είχαν καμία δικαιολογία γι’ αυτό. Μερικοί δεν έκρυβαν την ανησυχία τους ότι θα τους επισκίαζε και θα έκλεβε την παράσταση, πράγμα που συνέβη.

Η ΔΙΑΜΑΡΤΥΡΙΑ ΤΟΥ ΒΕΛΟΠΟΥΛΟΥ Αυτό που δεν ήθελαν με τίποτα στην αντιπολιτευτική συμμαχία της δυσπιστίας, και το απέκλεισαν από την αρχή, ήταν το κόμμα του Κυριάκου Βελόπουλου, παρότι η «Ελληνική Λύση» είχε δηλώσει ότι συμφωνούσε και θα στήριζε την πρόταση. Ο αποκλεισμός της όμως δημιούργησε ενόχληση και τώρα μιλάνε για «δώρο στον Μητσοτάκη», παρότι ο Βελόπουλος δήλωσε ότι θα ψηφίσουν υπέρ. Ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος της «Ελληνικής Λύσης», Κωνσταντίνος Χήτας, χαρακτήρισε ντροπή τον αποκλεισμό κομμάτων και επιτέθηκε στον Νίκο Ανδρουλάκη: «Οι υπόλοιποι τι είμαστε; Ντροπή στον πρόεδρο του ΠΑΣΟΚ να κάνει λόγο για κόμματα του συνταγματικού τόξου». Επίθεση όμως από την «Ελληνική Λύση» δέχθηκε και ο εκπρόσωπος Τύπου του ΠΑΣΟΚ, Θανάσης Γλαβίνας, επειδή δήλωσε ότι ο Κυριάκος Βελόπουλος δεν στηρίζει την πρόταση δυσπιστίας. Η ανακοίνωση του γραφείου Τύπου της «Ελληνικής Λύσης» στην αρχή της εβδομάδας, όταν διαπίστωσαν τον αποκλεισμό τους, έλεγε ότι η πρόταση του ΠΑΣΟΚ δεν έχει κανένα αντίκρισμα, αντιθέτως θα συσπειρώσει τη Νέα Δημοκρατία λίγο πριν από τις εκλογές. Αλλά, «παρ’ όλα αυτά, η Ελληνική Λύση θα στηρίξει την πρόταση, επισημαίνοντας όμως ότι άλλο επικοινωνία και άλλο πολιτική με ουσία».

Μιλά στη LiFO ο επίκουρος καθηγητής Διπλωματίας και Διεθνούς Οργάνωσης στο Τμήμα Πολιτικής Επιστήμης και Διεθνών Σχέσεων του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου, και συνιδρυτής του Strategic Governance Lab, Αντώνης Κλάψης.

Εκτός από τον Νίκο Ανδρουλάκη, που κατέθεσε την πρόταση δυσπιστίας, και τον Κώστα Καραμανλή, η Ζωή Κωνσταντοπούλου ήταν το πρόσωπο της ημέρας χθες στη Βουλή και αναμφισβήτητα ανήκει στους πρωταγωνιστές της Ολομέλειας.

Ποιες θα είναι οι επιπτώσεις της τρομοκρατικής επίθεσης στη Μόσχα; Πέρα από τις ανθρώπινες απώλειες, οι οποίες είναι βαριές από μόνες τους, η τρομοκρατική επίθεση στη Μόσχα αποτέλεσε ισχυρό πλήγμα για το κύρος της Ρωσίας, οπωσδήποτε από την άποψη της έμπρακτης αμφισβήτησης της αποτελεσματικότητας των υπηρεσιών ασφαλείας. Το γεγονός ότι το κέντρο της ρωσικής πρωτεύουσας βρέθηκε σε τέτοιο βαθμό εκτεθειμένο οπωσδήποτε δημιουργεί προβληματισμό, ιδίως εάν αναλογιστούμε ότι το περιστατικό συνέβη μόλις λίγες ημέρες μετά τη διεξαγωγή των προεδρικών εκλογών στη Ρωσία. Παράλληλα, η ρωσική κυβέρνηση κατηγόρησε το Κίεβο για εμπλοκή στην τρομοκρατική ενέργεια. Πρόκειται για μομφή που προϊδεάζει για τη συνέχιση (ή ακόμα και για κλιμάκωση) της ρωσικής πολεμικής επιχείρησης εις βάρος της Ουκρανίας. Το κουβάρι μπλέκεται ακόμα περισσότερο, ενώ έχουμε ήδη ξεπεράσει τα δύο χρόνια από την έναρξη της ρωσικής εισβολής. Πιστεύετε ότι θα έχουμε επιστροφή της τζιχαντιστικής τρομοκρατίας; Πόσο μεγάλη είναι η τρομοκρατική απειλή για την Ευρώπη; Ο ισλαμικός εξτρεμισμός, ο οποίος λαμβάνει τη μορφή τρομοκρατικών χτυπημάτων, ουδέποτε έπαψε να αποτελεί απειλή για την ασφάλεια των κρατών της Ευρώπης. Υπάρχουν περίοδοι έντασης και ύφεσης του φαινομένου, αλλά το πρόβλημα παραμένει ουσιαστικά αμετάβλητο. Είναι αλήθεια ότι (ευτυχώς) το τελευταίο χρονικό διάστημα έχουμε αποφύγει μείζονα περιστατικά εντός των ορίων της Ευρωπαϊκής Ένωσης (όπως για παράδειγμα οι πολύνεκρες επιθέσεις που συνέβησαν στη Γαλλία τον Νοέμβριο του 2015 και τον Ιούλιο του 2016, στις Βρυξέλλες τον Μάρτιο του 2016 και στη Βαρκελώνη τον Αύγουστο του 2017). Όμως μικρότερης κλίμακας αιματηρά χτυπήματα συμβαίνουν από καιρό σε καιρό, υπενθυμίζοντας τη δυσάρεστη πραγματικότητα. Επομένως, κάθε άλλο παρά μπορούμε να εφησυχάζουμε, δεδομένου εξάλλου πως η προηγούμενη εμπειρία διδάσκει ότι σε πολλές περιπτώσεις οι τρομοκρατικές ενέργειες έγιναν από άτομα που είτε είχαν γεννηθεί είτε είχαν μεγαλώσει στις χώρες στις οποίες έδρασαν: επομένως, δεν επρόκειτο για «εισαγόμενους» τρομοκράτες. Ιδίως μέσα στην ιδιαίτερη συγκυρία που προκύπτει λόγω της συνεχιζόμενης εδώ και μήνες ένοπλης αντιπαράθεσης του Ισραήλ με τη Χαμάς, η πιθανότητα να υπάρξει όξυνση της τζιχαντιστικής τρομοκρατίας με στόχους εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης έχει αυξηθεί. Μπορεί να επηρεάσει αυτό τον πόλεμο Ρωσίας Ουκρανίας; Και πόσο μπορεί να επηρεαστεί η χώρα μας; Δεν υπάρχει κάποιο σημάδι στον ορίζοντα που να καταδεικνύει ότι ο πόλεμος θα τερματιστεί στο αμέσως προσεχές χρονικό διάστημα. Δύσκολα η μία ή η άλλη πλευρά θα μπορέσει να επικρατήσει πλήρως στρατιωτικά, ώστε η σύρραξη να οδηγηθεί εκ των πραγμάτων σε τέλος – τουλάχιστον στο πεδίο της μάχης. Η Ουκρανία δεν θα συγκατανεύσει στην de jure απώλεια εδαφών της προς όφελος της Ρωσίας, ακόμα κι αν αυτά παραμένουν κατειλημμένα για μακρό χρονικό διάστημα από τους εισβολείς, διότι κάτι τέτοιο θα σηματοδοτούσε τον επίσημο διαμελισμό της ουκρανικής επικράτειας.

Διαβάστε ολόκληρη τη συνέντευξη στο lifo.gr.

28.03.24

LiFO 28.03.24

11

AKΡΟΒΑΤΩΝΤΑΣ

Το πολιτικό μας αδιέξοδο… απ ό τ ο ν γ ι άν ν η π αν τ ελ άκη

talkofthetown

Η κυβέρνηση μπορεί να μην κινδυνεύει από τον ΣΥΡΙΖΑ ή το ΠΑΣΟΚ, κινδυνεύει όμως από την ίδια την κοινωνία, η οποία ωστόσο αδυνατεί να βρει διέξοδο, να εκτονώσει την οργή της, και δείχνει αμήχανη ως προς το πού θα κατευθύνει την ψήφο της.

12

LiFO

Προς τα πού θα διοχετευθεί η συσσωρευμένη δυσαρέσκεια;

Η

κυβέρνηση Μητσοτάκη δεν έχει κανένα εσωτερικό πρόβλημα, αλλά, ακόμα και αν έχει, κανένας από την κυβέρνηση ή το κόμμα δεν θα τολμούσε, όπως άλλωστε έχει συμβεί μέχρι τώρα, να αμφισβητήσει τον πρωθυπουργό και την κυριαρχία του στο εσωτερικό του κόμματος. Είναι γνωστό, άλλωστε, ότι η εξουσία λειτουργεί σαν συνεκτικός κρίκος, ενώνει ακόμα και τους μεγαλύτερους αντιπάλους. Όσο διατηρεί την εξουσία, ο Κυριάκος Μητσοτάκης είναι απόλυτα ήσυχος ως προς αυτό. Η κυβέρνηση όμως ουσιαστικά δεν έχει κανένα πρόβλημα και σε ό,τι αφορά τα υπόλοιπα κόμματα που αποτελούν δυνάμει αντιπάλους της και θεωρητικά θα μπορούσαν να διεκδικήσουν την εξουσία. Αξιωματική αντιπολίτευση ουσιαστικά δεν υπάρχει, για μια σειρά από λόγους, ιδιαίτερα επειδή επέλεξε για αρχηγό της έναν πολιτικά ανερμάτιστο άνθρωπο ο οποίος στερείται στοιχειώδους πολιτικής κουλτούρας (μέχρι που ζήτησε εκλογές με την παρουσία διεθνών παρατηρητών!) και προσπαθεί, χωρίς ιδιαίτερη επιτυχία, να μετατρέψει το κόμμα του σε ένα μεταμοντέρνο σχήμα χωρίς αρχή, μέση και τέλος. Το ΠΑΣΟΚ, εντελώς αμήχανο, μοιάζει να παρακολουθεί τις εξελίξεις καθηλωμένο σε χαμηλά ποσοστά και, αδύναμο να δημιουργήσει μια δυναμική, περιορίζεται σε μια μοναδική φιλοδοξία: να κερδίσει μια-δυο μονάδες περισσότερες, που θα το φέρουν πιο ψηλά από τον ΣΥΡΙΖΑ. Αυτό φαίνεται να του αρκεί. Η απουσία ενός ικανού πολιτικού αντιπάλου απέναντι στην κυβέρνηση, ο οποίος θα καταφέρει να την απειλήσει, μπορεί να είναι πρωτόγνωρη για τα χρόνια της Μεταπολίτευσης, αυτό όμως δεν σημαίνει πως δεν προκαλεί κυβερνητική φθορά. Και αυτή είναι μεγάλη, μάρτυρες οι δημοσκοπήσεις. Ολοένα περισσότεροι πρώην υποστηρικτές της Νέας Δημοκρατίας εκφράζουν δυσαρέσκεια για όσα βλέπουν να συμβαίνουν, οι προσδοκίες τους μειώνονται, η απογοήτευσή τους μεγεθύνεται. Τα ποσοστά εκείνων που δηλώνουν ότι δεν είναι καθόλου ικανοποιημένοι από την κυβέρνηση συνεχώς αυξάνονται, τον Μάρτιο υπολογίστηκαν στο 46%, και έχουν συνεχείς τάσεις ανόδου. Τα κακά νέα για την κυβέρνηση δεν περιορίζονται εδώ: οι οκτώ στους δέκα λένε ότι τα μέτρα κατά της ακρίβειας (από τα πιο σημαντικά προβλήματα, όπως οι ίδιοι πολίτες τα ιεραρχούν) που αποφασίστηκαν δεν έχουν κανένα θετικό αποτέλεσμα. Και, το πιο ενδιαφέρον, ένα συντριπτικά μεγάλο ποσοστό πολιτών θεωρεί ότι η κυβέρνηση όχι απλώς δεν έκανε όσα έπρεπε για να πέσει φως στο έγκλημα των Τεμπών αλλά, έναν χρόνο μετά, θεωρεί ότι το πολιτικό και δικαστικό σύστημα δεν έχει κινηθεί για να αποδοθούν ευθύνες, μόνο προσπαθεί να το συγκαλύψει. Η κυβέρνηση έχει χάσει και ένα μεγάλο μέρος του ηθικού πλεονεκτήματος που κάποτε είχε για όσους την επέλεξαν. Όλα αυτά δείχνουν πως η κυβέρνηση μπορεί να μην κινδυνεύει από τον ΣΥΡΙΖΑ ή το ΠΑΣΟΚ, κινδυνεύει όμως από την ίδια την κοινωνία, η οποία ωστόσο αδυνατεί να βρει διέξοδο, να εκτονώσει την οργή της, και δείχνει αμήχανη ως προς το πού θα κατευθύνει την ψήφο της. Υπάρχει μια θεωρία που ακούγεται σε αυτές τις περιπτώσεις στις οποίες δημιουργούνται μεγάλα πολιτικά αδιέξοδα· και αυτή λέει ότι τα κενά στην πολιτική πάντα καλύπτονται. Σε έναν βαθμό αυτό ισχύει, με το έναν ή άλλο τρόπο. Οι πολίτες θα διοχετεύσουν τη συσσωρευμένη δυσαρέσκεια σε κάποιες επιλογές, το κενό θα καλυφθεί. Ποιες όμως μπορεί να είναι αυτές οι επιλογές και τι κινδύνους κρύβουν; Στα πρώτα χρόνια των μνημονίων ένα μεγάλο κομμάτι ψηφοφόρων κατευθύνθηκε σε ό,τι χειρότερο εμφανίστηκε στη νεότερη ιστορία της χώρας, με μια ακραία τιμωρητική διάθεση επέλεξε τους νεοναζιστές της Χρυσής Αυγής, και με ιδιαίτερα μεγάλα ποσοστά. Σήμερα, ο κίνδυνος προς τη συγκεκριμένη επιλογή φαίνεται ότι είναι περιορισμένος, οι μετρήσεις της κοινής γνώμης όμως δείχνουν πως ο άνθρωπος με την ακροδεξιά ατζέντα που πούλαγε επιστολές του Ιησού καταφέρνει να εισπράττει ένα μεγάλο ποσοστό δυσαρέσκειας, φτάνοντας δημοσκοπικά σε ποσοστά που πλησιάζουν το 10%. Αν στο κόμμα Βελόπουλου προστεθούν τα ποσοστά των Σπαρτιατών και εκείνων της Νίκης, το συμπέρασμα είναι πως η κοινωνία γέρνει όλο και περισσότερο προς τα δεξιά και ακροδεξιά σχήματα και τον λαϊκισμό, με ό,τι αυτά συνεπάγονται. Ένα άλλο σημαντικό ποσοστό φαίνεται πως θα προστεθεί σε εκείνους που, απογοητευμένοι από την τρέχουσα πολιτική, της έχουν γυρίσει την πλάτη και απέχουν. Μην ξεχνάμε ότι στις τελευταίες βουλευτικές εκλογές τα ποσοστά αποχής ξεπέρασαν κάθε αρνητικό ρεκόρ από το 1974 έως τώρα. Όμως είναι αυτό μια καλή λύση;

28.03.24

ΕΠΙΚΑΙΡΑ, ΑΛΛΟΤΙΝΑ ΚΑΙ ΜΕΛΛΟΥΜΕΝΑ

Ισραήλ - Παλαιστίνη: Αν δεν ήταν αδιέξοδη η σύγκρουση

Γιατί κατά τον Γιουβάλ-Νόα Χαράρι υπάρχει διέξοδος από αυτή την πνιγηρή κατάσταση.

α πό την ά ν να φραγκουδάκη

Είναι «λάθος» να εξισώνει κανείς τις συνθήκες ζωής και εμπειριών Ισραηλινών και Παλαιστινίων. Διαφέρουν ριζικά σε όλα τα πεδία: ιστορίες διαφορετικές, δεδομένα αλλιώτικα, απειλές διαφορετικών ειδών.

Η Άννα Φραγκουδάκη είναι ομότιμη καθηγήτρια του Πανεπιστημίου Αθηνών και συγγραφέας.

Α

π’ όπου και να προσεγγίσει κανείς την ισραηλινοπαλαιστινιακή σύγκρουση οδηγείται σε αδιέξοδο. Ό,τι και να διαβάσει από τα πάρα πολλά διαθέσιμα κείμενα, συναντάει την απεικόνιση μιας τραγωδίας χωρίς από μηχανής Θεό, χωρίς τέλος αλλά και χωρίς αύριο. Μέσα σε αυτό το πλήθος οργισμένων φράσεων, σε αυτό το κλίμα αγανάκτησης και φόβου, καταγγελίας των «άλλων» και μίσους που τρέφουν εκατέρωθεν, σαστίζει και μένει μόνο με ερωτηματικά. Υπάρχει μια εξαίρεση, ένα άρθρο του Γιουβάλ-Νόα Χαράρι, γνωστού Ισραηλινοεβραίου ιστορικού1, αμφιλεγόμενου διανοουμένου. Είναι ευρέως γνωστός για το συγγραφικό του έργο που αποτελείται από βιβλία εξίσου αμφιλεγόμενα.2 Στο άρθρο αυτό περιγράφει διά μακρών τον τρόπο που η καθεμία πλευρά δίνει δίκιο στον εαυτό της και απόλυτο άδικο στους απέναντι. Η αναγνώριση του δίκιου και των δύο ομάδων είναι εντυπωσιακά έξυπνα γραμμένη. Αντιπαρατίθενται οι τραυματικές εμπειρίες κάθε ομάδας από το ιστορικό παρελθόν της, των Παλαιστινίων από τον πόλεμο του 1948, των Ισραηλινών από τον καιρό των ναζί· στη συνέχεια, των άοπλων θυμάτων Παλαιστινίων και, από την άλλη μεριά, των θυμάτων διωγμού των Εβραίων από τις προγονικές τους εστίες στις αραβικές χώρες.3 Μετά από πολλά παραδείγματα ανάλογων στην ιστορία τραυματικών εμπειριών, αλλάζει οπτική και «ομολογεί» ότι είναι «λάθος» να εξισώνει κανείς τις συνθήκες ζωής και εμπειριών Ισραηλινών και Παλαιστινίων. Διαφέρουν ριζικά σε όλα τα πεδία: ιστορίες διαφορετικές, δεδομένα αλλιώτικα, απειλές διαφορετικών ειδών. Στόχος του άρθρου επομένως, προσθέτει, είναι να αναδείξει ότι ο φόβος που η μία ομάδα αισθάνεται για την άλλη δεν είναι παρανοϊκός. Αντίθετα, έχουν και οι δύο πολύ συγκεκριμένους λόγους να πιστεύουν ότι τα μέλη της «άλλης» ομάδας έχουν βαθιά επιθυμία και στόχο να τους σκοτώσουν ή να τους εκτοπίσουν, σε κάθε περίπτωση να τους εξαφανίσουν ως ιδιαίτερη ανθρώπινη ομάδα.4 Είναι φυσικό, συνεχίζει το άρθρο, να έχουν μέγιστη επιθυμία να απαλλαγούν από τη δαμόκλειο σπάθη της εξόντωσης που νιώθουν πάνω από το κεφάλι τους. Από την άλλη μεριά έχουν και οι δύο επίγνωση των βαθύτερων φαντασιώσεων και προθέσεών τους. Η επίγνωση παράγει μια «διαβολική λογική». Υποθέτουν: «Δεδομένων όσων θέλουμε να κάνουμε εναντίον τους, είναι λογικό να θέλουν κι εκείνοι να κινηθούν με τον ίδιο τρόπο εναντίον μας». Και καταλήγουν στο συμπέρασμα ότι μόνη λύση είναι να προλάβουμε να τους εξαφανίσουμε προτού αδράξουν την ευκαιρία. Και όμως, κατά το άρθρο, υπάρχει διέξοδος από αυτή την πνιγηρή κατάσταση. Κανένας δεν μπορεί να επηρεάσει τη βούληση των άλλων, μπορεί ωστόσο να ελέγξει τη δική του βούληση και προσδοκία. Θα αρκούσε, γράφει, να αναρωτηθούν τα μέλη κάθε πλευράς μήπως αποδίδουν στα μέλη της άλλης τις δικές τους σκοτεινές, φονικές επιθυμίες και εάν πράγματι δεν εύχονται και προσδοκούν να εξαφανιστεί απλώς από προσώπου γης συνολικά η άλλη ομάδα. Καταλήγει έντεχνα δίνοντας μια γροθιά στο δικό μας στομάχι, των άσχετων με τη σύγκρουση. Γράφει ότι το ίδιο ισχύει και για τις υπόλοιπες ομάδες κάθε είδους, που δεν είναι ούτε Ισραηλινοί ούτε Παλαιστίνιοι. Ας βάλουν/βάλουμε το χέρι στην καρδιά: πόσο αλήθεια είναι ότι βεβαίως και δεν ευχόμαστε ούτε επιθυμούμε την εξαφάνιση καμιάς ομάδας από προσώπου γης; Αυτό συμβαίνει, αλλά είναι στόχος «άλλων».

1 Yuval Noah Harari, Is there a way out of the Israeli-Palestinian trap? Δημοσιευμένο στη στήλη «Γνώμες» της εφημερίδας «Financial Times» στις 15 Μαρτίου 2024. Είναι καθηγητής στο Εβραϊκό Πανεπιστήμιο της Ιερουσαλήμ, συγγραφέας, ιστορικός και ενεργός διανοούμενος στον δημόσιο, διεθνή και επιτόπιο στη χώρα του διάλογο για όλα τα θέματα.

2 Τα βιβλία του, που είναι αμφιλεγόμενα από πολιτική και επιστημονική σκοπιά, αφορούν θέματα φιλοσοφικά και μελλοντολογικά, την ιστορία του ανθρώπινου είδους και την εξέλιξη του ανθρώπου σε Θεό, εάν η εξελισσόμενη βιοτεχνολογία οδηγήσει σε τέτοιον έλεγχο πάνω στο περιβάλλον που θα εξαφανίσει σταδιακά τον Homo sapiens.

3 Γράφει ότι τουλάχιστον οι μισοί Εβραίοι του Ισραήλ είναι απόγονοι των μεσανατολικών τους προγόνων, προσφύγων ιδίως από τις χώρες Αίγυπτο, Ιράκ, Συρία και Λιβύη.

4 Τεκμηριώνει με στοιχεία και ονόματα ηγετικών ατόμων και πολιτών την «τραγική» διάσταση, το ότι η υπαρξιακή απειλή που αποτελούν οι Ισραηλινοί για τους Παλαιστίνιους παράγει την αντίστοιχη υπαρξιακή απειλή που αποτελούν οι Παλαιστίνιοι για τους Ισραηλινούς.

LiFO 28.03.24

13

ΑΣΚΗΣΕΙΣ ΑΝΑΠΝΟΗΣ

ΠΟ(Ρ)ΝΟΓΡΑΦΙΑ*

Μήπως οι εχθροί της «σώζουν» την Ευρώπη;

Ελλάδα, δεν είσαι έτοιμη

Όσο τα θέματα της Ευρώπης θεωρούνται συζητήσεις που δεν «πουλάνε» δημοσιογραφικά ή θέματα επίδειξης λαμπερών ονομάτων, τόσο η Ευρώπη θα συναρπάζει κυρίως τους εχθρούς της.

α π ό τον ν ικόλα σ εβασ τάκη

talkofthetown

Η νέα ακροδεξιά, που σε μια σειρά από χώρες ελίσσεται μέσα στην κολυμβήθρα του mainstream, μιλάει «σαν να είναι» ολοζώντανη η «απειλή του κοσμοπολιτισμού».

14

LiFO

Η

εχθρότητα προσφέρει κίνητρα για να επιμείνει κανείς στο κυνήγι ενός αντικειμένου, στην καταδίωξη ενός άλλου ανθρώπου, στο πάθος για επικράτηση. Το εναντιωματικό στυλ συνεπαίρνει και δεν αποκοιμίζει. Έτσι συμβαίνει και οι μοναδικοί που παθιάζονται πολιτικά με την Ευρωπαϊκή Ένωση είναι όσοι την περιφρονούν ή την εχθρεύονται, κυρίως από τα δεξιά. Στις περισσότερες χώρες η «Ευρώπη» παραμένει πολιτικό θέμα μόνο ή κυρίως λόγω της αγανάκτησης και των διαμαρτυριών που εισπράττουν οι θεσμοί και οι ηγεσίες της. Το είδαμε, χαρακτηριστικά, με τα αγροτικά κινήματα. Τα σχέδια ομοσπονδιακής ενοποίησης έχουν συρρικνωθεί σε λίγες συζητήσεις, σε κάποιες εκδόσεις, ημερίδες και κύκλους. Σε αντίθεση με τις δημοφιλείς εκδοχές καταναλωτικού και τουριστικού κοσμοπολιτισμού, το πολιτικό όραμα μιας υπερεθνικής πολιτικής ένωσης έχει τραυματιστεί βαριά και δεν είναι καθόλου στη μόδα. Το κυρίαρχο mood είναι ο κρατικός ρεαλισμός, οι επιλεκτικές διακυβερνητικές συμπράξεις, μια ρητή ή ανομολόγητη προστατευτική διάθεση. Μόνο το Ουκρανικό πρόσφερε ένα είδος ρητορικής αφύπνισης και συναισθηματικής έξαρσης στους δυτικοευρωπαίους, όχι όμως τόσο στη Νότια Ευρώπη (και ελάχιστα στην Ελλάδα). Παρ’ όλα αυτά, η νέα ακροδεξιά, που σε μια σειρά από χώρες ελίσσεται μέσα στην κολυμβήθρα του mainstream, μιλάει «σαν να είναι» ολοζώντανη η «απειλή του κοσμοπολιτισμού». Η ανερχόμενη εθνικιστική σκηνή στη Γερμανία, στη Γαλλία, στην Ιταλία, στην Πορτογαλία ή στις σκανδιναβικές χώρες προβάλλει διαρκώς τον φανταστικό κίνδυνο μιας πολιτικής ενοποίησης που οι άλλοι δεν την πιστεύουν ή δεν τη θέλουν πια. Ένα παρόμοιο μοτίβο το συναντάμε τελικά και σε σχέση με την ίδια τη δημοκρατία. Η ράθυμη, βαριεστημένη και μικρών απαιτήσεων διαχείρισή της παράγει περισσότερη κόπωση παρά οποιαδήποτε κινητοποίηση. Το «Κέντρο» απενεργοποιεί τα πολιτικά πάθη καθώς συχνά επαναπαύεται στη ληγμένη (εδώ και κάποια χρόνια) τεχνοκρατική φαντασίωση ή σε έναν ισορροπισμό που δεν έχει απάντηση για τις κρίσεις. Απομένουν έτσι να κάνουν παιχνίδι δυνάμεις που δεν έχουν πολλούς ενδοιασμούς και δεν δεσμεύονται από καθιερωμένες αξίες: νέες μορφές δεξιάς που αντιπαθούν το λεγόμενο ευρωπαϊκό ιδεώδες το διατηρούν, παραδόξως, ζωντανό μέσα από την κινητοποίηση και την εχθρότητά τους. Φυσικά, υπάρχουν και οι αριστεροί «κατά της Ευρωπαϊκής Ένωσης». Το ΚΚΕ στη χώρα μας –και άλλες, μικρότερες δυνάμεις στη ριζοσπαστική και ανταγωνιστική αριστερά– έχουν τη δική τους ερμηνεία που καταλήγει στη γνωστή εναντίωση και στις εκκλήσεις για μια ελληνική έξοδο ή για κατάργηση όλων των «ιμπεριαλιστικών οργανισμών». Η διαφορά είναι ότι αυτός ο λόγος δεν παράγει πάθος γιατί μοιάζει να επαναλαμβάνει ένα σταθερό ιδεολογικό πλαίσιο και μια πυκνή θεωρητική ανάλυση. Σε αντίθεση με τις αντι-ευρωπαϊκές κορόνες των νέων δεξιών εθνικιστών, ο αντικαπιταλισμός μιας ορισμένης αριστεράς δεν αγγίζει ευρύτερα ακροατήρια. Για τον συμβατικό αγρότη της Βαυαρίας ή για τον καταστηματάρχη σε μια επαρχιακή πόλη της Ολλανδίας η ιδέα μιας εξόδου από τον καπιταλισμό είναι κάτι τελείως εξωτικό και πάντως δίχως εικόνα. Ο ελληνικός χώρος μνήμης και πολιτικής στράτευσης διατηρεί αυτή την εναντίωση σε ένα σχετικά μεγάλο, αλλά πάντα μειοψηφικό ποσοστό, στις περισσότερες όμως χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης οι αφηγήσεις μιας ριζοσπαστικής, αντι-Ε.Ε. αριστεράς δεν έχουν κοινό έξω από περιορισμένα ακροατήρια. Υπάρχει, άλλωστε, κι ένας άλλος λόγος για την ιδιαίτερη έλξη μεταξύ αντι-ευρωπαϊκών στάσεων και νέας δεξιάς. Η τοξική εχθροπάθεια που επικυρώνεται στα social media δεν ψάχνεται τόσο με μεγαλειώδεις ιδέες και αναλύσεις. Είναι συντονισμένη με στοιχειώδεις προγραφές προσώπων και πολέμους συμβόλων. Η ορμπανική ή τραμπική αντιπάθεια για την ευρωπαϊκή γραφειοκρατία δεν έχει ανάγκη από πολιτική και κοινωνική θεωρία. Είναι ένας βέβαιος για τον εαυτό του αντιδιανοουμενισμός που ισχυρίζεται πως μεταφράζει τις επιθυμίες των απλών ανθρώπων. Στήνει έτσι στον τοίχο μια ελίτ και την παρουσιάζει ως τη μόνη υπεύθυνη για όλα τα προσωπικά και επαγγελματικά δεινά που πέφτουν στους ώμους ενός αγρότη, ενός επιχειρηματία ή ενός ανέργου. Στη δική μας περίπτωση, αυτός ο αντι-ευρωπαϊσμός θα εκφραστεί κυρίως από την Ελληνική Λύση και δευτερευόντως από τη Νίκη και τους Σπαρτιάτες. Δεν έχει βρεθεί ακόμα ένα πρόσωπο και μια πατέντα ώστε να αποκτήσει αυτή η δυναμική μεγαλύτερο εκτόπισμα, απειλώντας, όπως αλλού, τη συμβατική κεντροδεξιά. Νομίζω όμως ότι είναι απλώς ζήτημα χρόνου να συμβεί. Υπάρχει ένα συναισθηματικό και κοινωνικό υπέδαφος, μια έτοιμη γλώσσα και ένα στοκ διαθέσεων που ζητούν να εκφραστούν. Όσο τα θέματα της Ευρώπης θεωρούνται συζητήσεις που δεν «πουλάνε» δημοσιογραφικά ή θέματα επίδειξης λαμπερών ονομάτων, τόσο η Ευρώπη θα συναρπάζει κυρίως τους εχθρούς της.

Είσαι πολύ ικανή να μας σκοτώσεις και πλήρως ανίκανη να μας θάψεις.

Δ απ ό τ η ν ερωφ ι λη κο κ κ α λη

Πέντε ευρώ την ώρα κοστίζει η ζωή μας για ’σένα και πάλι σου φαίνεται πιο συμφέρον να πεθάνουμε πριν πληρωθούμε.

* Ιστορίες για τον εξευγενισμό της πόλης και της επιθυμίας.

εν είσαι έτοιμη για ’μένα, δεν είσαι έτοιμη για κανέναν και για τίποτα. Δεν είσαι ποτέ στην ώρα σου, έρχεσαι πάντα αργά, όταν το κακό έχει γίνει, όταν το πάρτι έχει τελειώσει. Όταν έχω πνίγει ήδη, όταν έχω καεί ήδη, όταν έχω ξεψυχήσει. Φτάνεις επίσημα στον τόπο του εγκλήματός σου για να σε φωτογραφίσουν και να διαφημίσεις την απάνθρωπη παρουσία σου. Αλλά δεν έμεινες ποτέ ούτε ένα λεπτό παραπάνω. Δεν ξόδεψες τον πολύτιμο χρόνο σου μαζί μας. Μασκαρεμένη μέσα στο ακριβό σου κουστούμι, περιφρουρούμενη, κι ύστερα κρύβεσαι μέσα σε ένα αμάξι με φιμέ τζάμια και εξαφανίζεσαι. Έρχεσαι για να καμαρώσεις τις σημαίες σου και τις βρίσκεις σκισμένες, νομίζεις ότι θα ακούσεις «συγχαρητήρια» και τελικά σε περιμένουν μπινελίκια και κατάρες από μεγάφωνα και μπαλκόνια. Όχι, δεν θα σταθούμε προσοχή, τα γόνατά μας δεν μας κρατάνε. Σε έχω καταραστεί κι εγώ, Ελλάδα, σε έχω καταραστεί από τα βάθη της καρδιάς μου. Εξαιτίας σου έπαψα να πιστεύω στον Θεό όταν ο Θεός ερχόταν κάθε βράδυ στο κρεβάτι μου να με νανουρίσει. Εξαιτίας σου έφυγα από το σχολείο με κλαμένα μάτια και άδειο στομάχι. Εσύ και μόνο εσύ φταις γι’ αυτό. Τα μαρτύρησα όλα στη μάνα μου για ’σένα. Και θύμωσε. Η ίδια μου η μάνα με έδειρε εξαιτίας σου. Κι ας ήξερε πόσο την ξεζούμισες κι εκείνη, πώς την ανάγκασες να σου γεννήσει παιδιά εργάτες, πώς την εκβίασες να τα μεγαλώσει με το τίποτα. Κι ύστερα τα πλήρωσες με 5 ευρώ την εργατοώρα. Πέντε ευρώ την ώρα κοστίζει η ζωή μας για ’σένα και πάλι σου φαίνεται πιο συμφέρον να πεθάνουμε πριν πληρωθούμε. Πέντε ευρώ χαράμι να σου γίνουν. Στους γιατρούς να τα φας, Ελλάδα. Ξέρω ότι στους μυστικούς σου δείπνους τραπεζώνεις κανίβαλους, παιδοβιαστές, μιζαδόρους, ρουφιάνους και όλοι μαζί τσουγκρίζετε σαμπάνιες στην υγειά αυτών που δεν πρόλαβαν να μαρτυρήσουν. Να μας πουν τι τους κάνατε. Χωρίς μοντάζ. Στον λαιμό να σας κάτσει η Moët, ο αστακός και η Θεία Κοινωνία. Σας έχω δει να κυκλοφορείτε στα σκοτάδια, να κρατάτε τσεκούρι στο ένα χέρι και με το άλλο να κάνετε τον σταυρό σας. Σας έχω δει με τα ίδια μου τα μάτια. Μεγαλώσαμε για να ζήσουμε σαν δούλες του δυτικού κόσμου, να ξεχαρμανιάζουν στην πλάτη μας με ούζο, σουβλάκι και θάλασσα, κι εμείς να μετράμε τα φιλοδωρήματα για να πάμε στο σούπερ μάρκετ. Ο ήλιος που πουλάς ακριβά μάς καίει τις σάρκες, βουλιάζουμε στην καυτή άμμο σερβίροντας τουρίστες και μόνο το κύμα μπορεί να μας σώσει, να μας ξεβράσει δίπλα στους πνιγμένους πρόσφυγες πάντα κατά λάθος, από ανθρώπινο λάθος. Ελλάδα, δεν είσαι έτοιμη να μας ζήσεις. Είσαι πολύ ικανή να μας σκοτώσεις και πλήρως ανίκανη να μας θάψεις.

200 χρόνια δεν σου ήταν αρκετά, αχόρταγη. Θα ζήσουμε, μωρή, θα σκάψουμε με τα νύχια μας τα χώματα, θα αναδυθούμε από τα ναυάγια και τα μπάζα, θα βγούμε σαν τα ζόμπι από τα πάρτι και τα κλουβιά που νοικιάζουμε, θα τρέξουμε καταπάνω σου και τότε… Θα ξαναγεννηθούμε και θα ξεχάσουμε ότι σε γνωρίσαμε. Θα αλλάξουμε το όνομά μας, θα ξεχάσουμε ότι υπήρξες. Αλλά οι μανάδες μας θα σε ψάχνουν ακόμα και τότε, και όταν σε βρουν, αλίμονό σου…

28.03.24

LiFO 28.03.24

15

talkofthetown 16

LiFO

28.03.24

42' με τον

Βασίλη Βηλαρά συνεντευξη: αργυρω μποζωνη φωτογραφιεσ: παρις ταβιτιαν

Στον «Καταποντισμό» φέρνει στο φως μαρτυρίες από την γκέι Ελλάδα της Μεταπολίτευσης μέσα από επιστολές που στάλθηκαν στο περιοδικό ΑΜΦΙ, το πρώτο μέσο που άρθρωσε δημόσιa λόγο στην Ελλάδα για την εμπειρία των ΛΟΑΤΚΙ+ ατόμων.

«εμένα γιατί να με ενδιαφέρει να δω ένα έργο που απαρτίζεται από στρέιτ ανθρώπους και τις προσωπικές τους σχέσεις; Γιατί μπορώ να δω Σαίξπηρ ή Τσέχοφ και δεν με πειράζει, τα ερωτικά και υπαρξιακά βάσανα ενός άντρα και μιας γυναίκας, και σένα σε πειράζει το ότι θα δεις ένα έργο με δυο άντρες ή με δυο γυναίκες να ερωτεύονται;»: αυτή είναι η απάντηση που δίνει ο Βασίλης Βηλαράς σε μια ερώτηση που του κάνουν συχνά: «Γιατί πιστεύεις ότι τα θέματα με τα οποία ασχολείσαι μπορεί να αφορούν τον γενικότερο πληθυσμό;». Σκηνοθέτης και ηθοποιός που έχει συνεργαστεί επί σειρά ετών με το Θέατρο Κωφών Ελλάδος, στο οποίο σκηνοθέτησε έξι παραστάσεις, κάνοντας μια ερευνητική προσέγγιση της έννοιας της απεύθυνσης επί σκηνής, έχει σπουδάσει κοινωνικός λειτουργός, έχει διδάξει θεατρικό παιχνίδι σε παιδιά με αυτισμό και μαθησιακές δυσκολίες και έχει επιλέξει να ασχοληθεί με μια ακανθώδη περιοχή του θεάτρου, μια θεματολογία σχετική με ζητήματα που «έχουν τραυματίσει πολύ κόσμο, έχουν αποκλείσει πολύ κόσμο».

LiFO 28.03.24

17

42 λεπτά με τον Βασίλη Βηλαρά

talkofthetown

«Καταποντισμός» Θέατρο Ρεξ Πειραματική Σκηνή Εθνικού Θεάτρου Κατίνα Παξινού Πανεπιστημίου 48, Αθήνα Κείμενο σκηνοθεσία: Βασίλης Βηλαράς Πρωταγωνιστούν: Βασίλης Βηλαράς, Ανδρέας Λαζαράκος, Kristof, Niko Rupllem, Dolly Vara

18

LiFO

Στην Πειραματική Σκηνή του Εθνικού Θεάτρου παίζεται το τρίτο μέρος μιας τριλογίας που υμνεί τη ζωή πέρα από την ετεροκανονικότητα και την πατριαρχική νόρμα, αναγνωρίζοντας τους κινδύνους που κρύβει ακόμα και σήμερα αυτή η μη συμμόρφωση. Το πρώτο μέρος, ο Λοιμός, ήταν μια παράσταση φτιαγμένη από τα υλικά που γεμίζουν καθημερινά το newsfeed μας. Από τη σκηνή του ΚΕΤ παρέλασαν πολλοί μικροί λοιμοί που συναντάμε κάθε μέρα, συγκροτώντας μια μουσική περφόρμανς για το τσίρκο που λέγεται Ελλάδα και μένει πιστό στη σταθερή εθνική ανάγκη για εξευρωπαϊσμό. Στον Σεισμό που παρουσίασε στη Στέγη, μια παράσταση που θύμιζε βαριετέ, συναυλία και εξομολογητικό μανιφέστο, έφερε επί σκηνής τρανς θηλυκότητες, non binary άτομα, χοντρά σώματα, μετανάστριες και σεξεργάτες για να τραγουδήσουν τη ρητορική μίσους που έχουν υποστεί απλώς επειδή υπάρχουν. Σειρά έχει ο Καταποντισμός. Εδώ ο Βασίλης, ακολουθώντας την ίδια θεματική γραμμή, προτείνει να ξεκινήσουμε την κουβέντα για την παράσταση με δυο λόγια γύρω από την παρεξήγηση που υπάρχει όταν χρησιμοποιούμε τη λέξη queer για να χαρακτηρίσουμε μια παράσταση. «Υπάρχει αυτή η παρεξήγηση ότι το queer έχει να κάνει μόνο με τη σεξουαλικότητα. Η queer θεωρία είναι μια πολιτική θεωρία, έχει να κάνει με την αντίσταση στην κανονικότητα, με το να βρίσκεις τρόπους να επιβιώσεις ενάντια στο κατεστημένο. Δεν είναι μόνο ο σεξουαλικός προσανατολισμός αλλά και ένας μηχανισμός επιβίωσης που πρέπει να βρεις μέσα σε ένα σύστημα που δεν είναι φιλικό απέναντί σου». «Ο ένας κορμός της παράστασης», λέει, «αντλεί έμπνευση από τα γράμματα αναγνωστών απ’ όλη την Ελλάδα που δημοσιεύονταν στη στήλη αλληλογραφίας του περιοδικού ΑΜΦΙ. Ήταν μια απόπειρα –αυτό καταλαβαίνω τουλάχιστον εγώ ιστορικά–, η πρώτη για την ακρίβεια, να δημιουργηθεί μια αίσθηση κοινότητας που δεν υπήρχε ως τότε. Τα περισσότερα άτομα που γράφουν μιλάνε για το πόσο μόνα νιώθουν αλλά και πόσο ευτυχισμένα είναι που μέσα από την αλληλογραφία κατάλαβαν ότι δεν είναι μεμονωμένα περιστατικά, δεν είναι “λάθος”, “χαλασμένα”. Υπήρχε αυτή η λαχτάρα να συνομιλήσουν, να πουν τον καημό τους. Περίμεναν την απάντηση του ΑΜΦΙ ή να διαβάσουν ιστορίες πόνου άλλων ανθρώπων. Κάποια γράμματα έλεγαν: “Διάβασα την επιστολή του τάδε και θα ήθελα να με φέρετε σε επαφή γιατί νομίζω ότι ταιριάζουμε”. Κι αυτό χωρίς να έχουν εικόνα, χωρίς να ξέρουν πώς είναι ο άλλος εξωτερικά, τίποτα. Το έβλεπαν συναισθηματικά, ότι είχαν βρει κάπου όπου μπορούσαν να ακουμπήσουν τον πόνο και την ανάγκη τους. Πίστευαν ότι αν έβρισκαν έναν άνθρωπο η ζωή θα γινόταν υποφερτή. Σε κάποιες περιπτώσεις αυτό συνέβαινε και σε άλλες όχι». Τα γράμματα έφταναν στο ΑΜΦΙ απ’ όλη την Ελλάδα, «ήταν άνθρωποι της εργατικής τάξης που έπρεπε να κρύβουν αυτό που είναι, που αν τολμάγανε να είναι ο εαυτός τους τα εγκλήματα που γινόντουσαν σε βάρος τους ήταν αδιανόητα», λέει ο Βασίλης και μου αφηγείται το συγκλονιστικό γράμμα ενός εικοσάχρονου από τον Ασπρόπυργο που κάποια στιγμή αποφάσισε να εκδηλωθεί για να αντέξει τη ζωή του· έβαψε τα μαλλιά του και άρχισε να ντύνεται «έξαλλα». «Στο γράμμα του προς το ΑΜΦΙ γράφει πως κατάλαβε ότι ήταν λάθος όλο αυτό γιατί τελικά αυτό που του συνέβη ήταν ότι τον βίασαν ομαδικά έφηβοι. Πήγε να το καταγγείλει στην αστυνομία, βρήκε το κουράγιο να το κάνει, αλλά οι αστυνομικοί του είπαν ότι “έπρεπε να το παραβλέψει”, οι ίδιοι οι βιαστές του τον απείλησαν, λέγοντας ότι είναι “παιδιά οικογενειών”. Είναι συγκλονιστικό να ακούς αυτό το αφήγημα και σήμερα. Πάρα πολλά γράμματα θίγουν το ταξικό ζήτημα», λέει ο Βασίλης. Δεύτερος κορμός της παράστασης είναι το AIDS/HIV. Μέσα από τη σκηνική αφήγηση φτάνει σ’ εμάς η φωνή μιας ολόκληρης γενιάς που σβήστηκε από τον χάρτη. «Αναρωτιέμαι», λέει ο Βασίλης, «πώς θα ήταν ο κόσμος αν τόσοι αριστεροί δεν είχαν δολοφονηθεί βάναυσα και αν τόσοι ομοφυλόφιλοι δεν είχαν σβηστεί λόγω της επιδημίας του AIDS. Πόσοι καλλιτέχνες, συγγραφείς, σκηνοθέτες, ηθοποιοί, ποιητές, λαμπρά μυαλά, φύγανε νωρίς, χάθηκαν. Φαντάσου τι θα είχαν αφήσει

παρακαταθήκη σε αυτόν τον κόσμο. Θα μπορούσαμε να έχουμε έναν πλούτο πληροφοριών, τέχνης, ευαισθησίας και αγάπης που, δυστυχώς, δεν θα μάθουμε ποτέ». Έχοντας διαβάσει hate comments στα σόσιαλ για τον Καταποντισμό, αναρωτιέμαι γιατί δεν αρκούν στο «θεατρόφιλο κοινό» που θίγεται από το θέμα της παράστασης αυτής οι δεκάδες άλλες ετεροκανονικές παραστάσεις του Εθνικού. Είναι μια παράσταση της οποίας οι συντελεστές σε ένα μεγάλο ποσοστό είναι queer άτομα. «Δεν ξέρω αν έχει συμβεί ξανά, αλλά για μένα δίνει μια απάντηση και στη συζήτηση που γίνεται για το αν πρέπει γκέι ρόλους να τους παίζουν γκέι ή στρέιτ ηθοποιοί», λέει ο Βασίλης. «Πιστεύω ότι είναι χρήσιμο να παίζουν αυτούς τους ρόλους άτομα που μοιράζονται την ίδια ταυτότητα γιατί έτσι δεν αντιμετωπίζονται οι ρόλοι ως μυθοπλασία, ούτε καν ως βίωμα. Φέρουν το τραύμα. Αυτή η παράσταση θα ήταν διαφορετική αν γινόταν με στρέιτ άντρες. Μπορεί να ήταν μια πολύ ωραία παράσταση, αλλά θα έλειπε ένα κομμάτι της αλήθειας. Αυτό είναι το δώρο, να μπορούμε να δούμε άτομα που έχουν βιώσει το τραύμα να το μοιράζονται με τον θεατή. Δεν είναι ζήτημα ταυτότητας, είναι ζήτημα ύπαρξης. Δεν επιλέγεις να είσαι γκέι, δεν είναι απόφαση, επιλογή, δεν είναι ατζέντα, απλώς είσαι. Οπότε το τώρα και το τότε συνδιαλέγονται στην παράσταση μέσα από το ότι εμείς έχουμε αυτές τις ταυτότητες, ζούμε στο σήμερα – ταυτόχρονα καταλαβαίνεις ότι ο πόνος είναι πόνος. Λέμε ότι τα πράγματα βελτιώθηκαν και είναι λίγο καλύτερα, αλλά σίγουρα δεν έχει λυθεί κάτι. Ό,τι είναι πιο προκλητικό στο δημόσιο μάτι, τα τρανς άτομα για παράδειγμα, πρέπει να το κρύψουμε κάτω από το χαλί. Ωστόσο ζουν, υπάρχουν, είναι φίλοι, φίλες μας, έχουν ζωές σαν τις δικές μας, δεν είναι στο σκοτάδι». Ο Βασίλης Βηλαράς δεν διστάζει να ομολογήσει ότι «το θέατρο είναι ένα ομοφοβικό και χοντροφοβικό επάγγελμα, το ανάπηρο άτομο θα το προσλάβουμε δειγματοληπτικά. Όμως η συμπερίληψη δεν είναι μόδα, ντεκόρ στη ζωή των ετεροκανονικών ανθρώπων. Υπάρχει λαχτάρα πόνος, χαρά, αγωνία, θλίψη. Η ομοφοβία είναι πολύ διαδεδομένη και πολύ εσωτερικευμένη». Μου εξηγεί ότι το μεγαλύτερο άγχος των γκέι ηθοποιών στην Ελλάδα είναι να μη φανούν ότι είναι γκέι, αλλιώς θα αποκλειστούν από δουλειές. Μου φέρνει ως παράδειγμα δυο κριτικές: η πρώτη αφορά εκείνον και η δεύτερη έναν συνάδελφό του. «Για μένα έγραφε ότι έπρεπε να αφηγηθώ τα κείμενα “πιο αντρικά”, για έναν συνάδελφό μου ότι δεν “έπειθε ως το αντικείμενο του πόθου δύο γυναικών”. Και οι δυο κριτικές αφορούσαν την ταυτότητα – αναρωτιέμαι αν αυτό είναι όλο κι όλο που έχει να πει κάποιος μετά από μια παράσταση. Βλέπεις και ακούς ιστορίες για δύο ώρες, το δέντρο κοιτάς; Δες τη μεγαλύτερη εικόνα». Έχοντας δουλέψει σε μικρότερα και μεγαλύτερα συστήματα και γνωρίζοντας τι σημαίνει αυταρχική συμπεριφορά, τον ρωτώ πώς αντιμετωπίζουν τα ίδια αυτά συστήματα την ενσωμάτωση μιας queer παράστασης σε ένα πρόγραμμα. «Πρέπει να πω ότι και στη Στέγη όταν παίζαμε και στο Εθνικό υπήρχε, και υπάρχει, από συνεργάτες, τεχνικούς και διοικητικούς μια ειλικρινής διάθεση να μας γνωρίσουν. Όχι μόνο να μας σεβαστούν αλλά και να φροντίσουν αυτό που κάνουμε. Δεν θέλουν να μας κάνουν να νιώσουμε άσχημα, βλέπεις ότι προσπαθούν και με τις αντωνυμίες, να μάθουν να τις χρησιμοποιούν σωστά. Εμείς έχουμε δυο non binary άτομα στην παράσταση που χρησιμοποιούν το “το”. Καταλαβαίνω ότι υπάρχει δυσκολία, καταλαβαίνω ότι μπορεί να μην είναι εύηχο, αλλά ξέρεις τι γίνεται; Έχουμε μάθει πολύ δυσκολότερες λέξεις και αν έχεις μάθει να λες το δύσκολο όνομα “Γιοντορόφσκι”, θα μάθεις αν θες να λες και “το Νίκο”. Το πιο σημαντικό είναι να μην προσβάλεις ένα άτομο, να σέβεσαι την αντωνυμία που επέλεξε και να κάνεις λίγο πίσω, αναγνωρίζοντας ότι αυτή η ανάγκη του είναι μεγαλύτερη από τη δική σου δυσκολία να το προφέρεις ή από το γούστο σου, αν το βρίσκεις άσχημο. Θέλω να σεβαστώ ένα άτομο που έχει πάρει αυτές τις αποφάσεις για τη ζωή του; Ας κάνω τον κόπο, δεν στοιχίζει τόσο πολύ. Αντιμετωπίζουμε πολύ πιο μεγάλα προβλήματα καθημερινά, το να πούμε κάποιον “το” δεν είναι από τα πιο δύσκολα».

Έχουμε μάθει πολύ δυσκολότερες λέξεις και αν έχεις μάθει να λες το δύσκολο όνομα “Γιοντορόφσκι”, θα μάθεις αν θες να λες και “το Νίκο”. Το πιο σημαντικό είναι να μην προσβάλεις ένα άτομο, να σέβεσαι την αντωνυμία που επέλεξε και να κάνεις λίγο πίσω.

Διαβάστε ολόκληρη τη συνέντευξη στο lifo.gr.

28.03.24

Δύο νέα συγκλονιστικά βιβλία από τις εκδόσεις της Lifo.

Βρασίδας Καραλής

ΑΠΟΧΑΙΡΕΤΙΣΜΟΣ

ΣΤΟΝ

ΡΟΜΠΕΡΤ

&

ΕΠΙΣΤΟΛΈΣ

ΠΡΟΣ

ΕΥΣΤΑΘΙΟΝ

ΣΤΑ ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΑ & ΣΤO lifoshop.gr LiFO 28.03.24

19

Η TTEC πιστοποιήθηκε ως Best Place To Work και οι λόγοι είναι αμέτρητοι

Στην TTEC επενδύουν καθημερινά στους ανθρώπους τους, προσφέροντας ένα εργασιακό περιβάλλον που αγκαλιάζει τη διαφορετικότητα και τη συμπερίληψη.

20

LiFO

Α

πό όλα τα βραβεία που λαμβάνει μια εταιρεία, η διάκριση ως Best Place To Work είναι μακράν η πιο σημαντική και πολύτιμη, αφού δεν αποτελεί απλώς μια αξιολόγηση και επιβράβευση των εταιρικών πρακτικών της, αλλά αντικατοπτρίζει επίσης με τον καλύτερο τρόπο την ευρωστία του εργασιακού της περιβάλλοντος. Γι’ αυτό, για την TTEC, οι εργαζόμενοί της, δηλαδή όλοι εκείνοι που βρίσκονται είτε πίσω από τις οθόνες υπολογιστών με εταιρικά στοιχεία είτε μέσα σε ένα meeting room, σχεδιάζοντας τακτικές και στρατηγική, είναι πολύ περισσότερα από το εργατικό δυναμικό της – είναι οι μεγαλύτεροι και πλέον αξιόπιστοι μάρτυρες του τρόπου λειτουργίας της. Δηλαδή όσοι γνωρίζουν και ζουν καθημερινά την πραγματικότητά της και την πρωτοποριακή της προσέγγιση στη δημιουργία ενός εργασιακού περιβάλλοντος που αποπνέει φιλικότητα, σεβασμό και diversity. Γιατί τι άλλο είναι, άλλωστε, η πραγματικότητα μιας εταιρείας παρά οι σχέσεις, οι συμπεριφορές, η αντιμετώπιση, το κλίμα, ο σεβασμός, η συνέπεια, η συναδελφικότητα και η κάθε μορφής υποστήριξη που λαμβάνουν οι εργαζόμενοί της;

ΣΤΗΝ TTEC ΤΟ ΚΑΛΟ ΕΡΓΑΣΙΑΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΕΙΝΑΙ ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΟΛΩΝ Βασικό συστατικό του μοντέλου Great Place to Work είναι η εμπιστοσύνη μεταξύ εργοδοτών και εργαζομένων, κάτι τόσο απλό και ταυτόχρονα τόσο δύσκολο που ωστόσο η TTEC, η οποία αυτόν τον μήνα πιστοποιήθηκε ως Best Place To Work στην Ελλάδα, έχει καταφέρει να κατακτήσει με χαρακτηριστική ευκολία. Οι εταιρείες που εφαρμόζουν πρακτικές Best Workplaces έχει αποδειχθεί, άλλωστε, πως παρουσιάζουν καλύτερα ποιοτικά χαρακτηριστικά λειτουργίας (υψηλότερη ικανοποίηση και δέσμευση εργαζομένων, μεγαλύτερη διατήρηση εργαζομένων, αυξημένη ικανοποίηση

28.03.24

πελατών) και καλύτερα οικονομικά αποτελέσματα. Κοινώς, οι εργαζόμενοι σε περιβάλλοντα «υψηλής εμπιστοσύνης» είναι πιο παραγωγικοί, συνεργάζονται καλύτερα με τους συναδέλφους τους και παραμένουν περισσότερα χρόνια στον ίδιο εργοδότη. Και η TTEC, με ένα πρωτοφανές σχέδιο ανάπτυξης, το οποίο ξεκίνησε με μόλις 149 άτομα και αναμένεται να ξεπεράσει τους 1.200 υπαλλήλους μέχρι το 2025, αντιπροσωπεύει αναμφίβολα το πιο φωτεινό ίσως παράδειγμα στον χώρο της εργασίας στην Ελλάδα. «Είμαι πολύ υπερήφανη που πιστοποιηθήκαμε ως Best Place To Work στην Ελλάδα. Το γνώριζα από την πρώτη στιγμή που έγινα μέλος της εταιρείας πριν από έναν χρόνο, αλλά είναι πολύ σημαντικό όταν το αναγνωρίζουν και οι εργαζόμενοί μας και μας προσφέρουν φανταστικά αποτελέσματα», λέει η Ρομίνα Πάλλη, Country Director της TTEC, τονίζοντας παράλληλα πως πρόκειται για σύνολο ανθρώπων με πολλά χρόνια εμπειρίας, ποικίλες χώρες προέλευσης, αλλά έναν κοινό σκοπό. «Θέλουμε να δημιουργήσουμε ένα σύμπαν και να προωθήσουμε μια κουλτούρα σεβασμού, συμπερίληψης, εμπλοκής και ανάπτυξης ταλέντου, όπου κάθε άνθρωπος νιώθει ελεύθερος και εξουσιοδοτημένος να ευδοκιμήσει. Πιστεύουμε ότι η εστίαση σε κάθε βήμα του ταξιδιού των εργαζομένων ενισχύει την αριστεία στην εξυπηρέτηση των πελατών. Με απλά λόγια, οι χαρούμενοι άνθρωποι προσφέρουν καλύτερες εμπειρίες στους πελάτες μας», σημειώνει.

ΜΕ ΠΥΛΩΝΕΣ ΤΗΝ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΚΑΙ ΤΟ DIVERSITY ΣΤΗΝ ΕΡΓΑΣΙΑΚΗ ΚΟΥΛΤΟΥΡΑ Η εταιρεία TTEC, που δραστηριοποιείται στον χώρο παροχής υπηρεσιών τηλεφωνικών κέντρων από το 2019 και υποστηρίζει συνολικά 25 γλώσσες, έχει φροντίσει να δημιουργήσει ένα περιβάλλον εργασίας, το οποίο δεν ενθαρρύνει μόνο τη συνεργασία και την καινοτομία αλλά προωθεί και ενισχύει μια diversity εργασιακή κουλτούρα – εδώ όλοι είναι ελεύθεροι να εκφράσουν αυτό που θέλουν και δεν σταματούν ποτέ να εξελίσσονται. Η TTEC διακρίνεται, εξάλλου, για τη δέσμευσή της στην προώθηση του diversity και της συμπερίληψης, στοιχείων που επικυρώνουν ακόμη περισσότερο την πιστοποίηση ως Best Place To Work στην Ελλάδα. Βασική αρχή της TTEC αποτελεί, άλλωστε, η πεποίθηση πως η συμπερίληψη και η διαφορετικότητα προάγουν την καινοτομία και τη διαρκή μάθηση και προωθούν την ανάπτυξη τόσο σε ατομικό όσο και εταιρικό επίπεδο. Γι’ αυτό έχει δημιουργήσει έναν χώρο εργασίας χωρίς αποκλεισμούς και διακρίσεις, όπου οι άνθρωποι αισθάνονται ασφαλείς και εισπράττουν σεβασμό, με αποτέλεσμα να εργάζονται καλύτερα.

WORK & LIFE BALANCE: BΑΣΙΚΟ ΣΥΣΤΑΤΙΚΟ ΕΠΙΤΥΧΙΑΣ ΤΟ ΥΓΙΕΣ ΕΡΓΑΣΙΑΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Σωματική ευεξία, πνευματική διαύγεια και ισορροπία επαγγελματικής και προσωπικής ζωής, τρεις τομείς που κυνηγάμε καθημερινά, αλλά δυσκολευόμαστε να κατακτήσουμε. Κι όμως, σε έναν κόσμο όπου η καθημερινότητα είναι χαοτική και οι απαιτήσεις υπερβολικά πολλές, η TTEC έχει καταφέρει να δημιουργήσει μια «όαση» για τους εργαζομένους της. «Δεν προσφέρουμε απλώς τα συνηθισμένα οφέλη αλλά προχωράμε, παρέχοντας προγράμματα ευεξίας, όπως συνεδρίες yoga, zumba, σεμινάρια mindfulness και πολλές ακόμη δραστηριότητες», εξηγεί η Ντόρα Γιαννή, υπεύθυνη Social Media της TTEC. Τα αποτελέσματα και η επιτυχία των εταιρειών είναι απόλυτα συνδεδεμένα με τον βαθμό υγείας των ομάδων τους. Άτομα με θετική ψυχολογία εργάζονται πιο αποδοτικά, συνεργάζονται ομαλά, αποτελούν ενεργοποιητές μέσα σε μια ομάδα κι αυτό είναι μεταδοτικό. Το επαγγελματικό περιβάλλον μιας εταιρείας είναι βασικός παράγοντας επιτυχίας, οπότε ένα εργασιακό περιβάλλον που έχει επίσης συνείδηση του wellbeing και αντιλαμβάνεται τις ανάγκες των εργαζομένων και τις κάνει πραγματικότητα δεν θα μπορούσε παρά να είναι Best Place To Work και εκείνη η εταιρεία στην Ελλάδα, όπου αναμφίβολα θα ακούσεις τους υπαλλήλους της να λένε: «Μου αρέσει πολύ να δουλεύω εδώ». Μάθε περισσότερα και υπόβαλε την αίτησή σου στο TTECjobs.com

Ρομίνα Πάλλη, Country Director της TTEC

LiFO 28.03.24

21

CITY LIFE

ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΑΛΕΞΑΝΔΡΟ ΔΙΑΚΟΣΑΒΒΑ, ΜΑΡΙΑ ΠΑΠΠΑ, ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ

ΑΚΟΜΑ ΔΕΝ ΕΧΟΥΜΕ ΜΠΕΙ ΚΑΛΑ-ΚΑΛΑ ΣΤΗΝ ΑΝΟΙΞΗ, Η ΘΕΡΜΟΚΡΑΣΙΑ ΕΧΕΙ ΗΔΗ ΑΥΞΗΘΕΙ ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΕΝΑΝ ΣΧΕΔΟΝ ΑΝΥΠΑΡΚΤΟ ΧΕΙΜΩΝΑ ΚΑΙ ΤΟ ΦΕΤΙΝΟ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ ΠΡΟΒΛΕΠΕΤΑΙ ΝΑ ΕΙΝΑΙ ΕΝΑ ΑΠΟ ΤΑ ΚΑΛΥΤΕΡΑ ΤΩΝ ΤΕΛΕΥΤΑΙΩΝ ΕΤΩΝ. ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΑ ΑΝΑΚΟΙΝΩΝΟΝΤΑΙ ΝΕΕΣ ΣΥΝΑΥΛΙΕΣ ΜΕΓΑΛΩΝ ΟΝΟΜΑΤΩΝ, ΟΙ ΚΙΝΗΜΑΤΟΓΡΑΦΙΚΕΣ ΠΡΕΜΙΕΡΕΣ ΠΟΥ ΕΧΟΥΝ ΗΔΗ ΓΙΝΕΙ ΓΝΩΣΤΕΣ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΟΥΝ ΜΕΡΙΚΕΣ ΑΠΟ ΤΙΣ

AYTO TO KA OKAIP

22

LiFO

28.03.24

RESPUBLIKA

ΠΙΟ ΑΝΑΜΕΝΟΜΕΝΕΣ ΤΑΙΝΙΕΣ ΤΗΣ ΧΡΟΝΙΑΣ, ΕΝΩ ΤΟ ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΑΘΗΝΩΝ ΕΠΙΔΑΥΡΟΥ ΚΑΙ ΟΛΟΙ ΟΙ ΜΕΓΑΛΟΙ ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΟΙ ΘΕΣΜΟΙ ΑΝΟΙΓΟΥΝ ΣΤΑΔΙΑΚΑ ΤΑ ΧΑΡΤΙΑ ΤΟΥΣ ΓΙΑ ΟΣΑ ΘΑ ΔΟΥΜΕ ΑΠΟ ΤΑ ΤΕΛΗ ΜΑΪΟΥ ΜΕΧΡΙ ΤΙΣ ΑΡΧΕΣ ΣΕΠΤΕΜΒΡΙΟΥ. Η LIFO ΣΥΓΚΕΝΤΡΩΣΕ ΤΑ ΠΡΩΤΑ 30 EVENTS ΠΟΥ ΠΡΕΠΕΙ ΟΠΩΣΔΗΠΟΤΕ ΝΑ ΒΑΛΕΤΕ ΣΤΟ ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΟ ΣΑΣ. ΘΑ ΑΚΟΛΟΥΘΗΣΟΥΝ ΣΥΝΤΟΜΑ ΠΟΛΛΑ ΑΚΟΜA.

PI A INEI XAMO

LiFO 28.03.24

23

RAMMSTEIN

CITY LIFE

> Rammstein 30/5, OAKA, Kηφισίας 37, είσοδος: €77-165

Μετά από 14 χρόνια, οι Rammstein, ένα από τα δημοφιλέστερα γερμανικά συγκροτήματα των τελευταίων δεκαετιών, επιστρέφουν στην Ελλάδα και στην Αθήνα για μια μεγάλη συναυλία στο Ολυμπιακό Στάδιο. Όπως όλα δείχνουν, μετά τα κατασκευαστικά του προβλήματα το στάδιο θα είναι έτοιμο να υποδεχτεί το γιγαντιαίο show τους, ένα από τα πιο εντυπωσιακά του πλανήτη.

> Furiosa: A Mad Max Saga Από 30/5 Τον χορό των μεγάλων καλοκαιρινών μπλοκμπάστερ ανοίγει ο πολυαναμενόμενος νέος Mad Max που, εννιά χρόνια μετά την τεράστια καλλιτεχνική και εμπορική επιτυχία του Fury Road (και σαράντα πέντε μετά την αρχική ταινία), έρχεται με τη μορφή της Άνια Τέιλορ Τζόι σε αυτό το πρίκουελ. Ο Αυστραλός Τζορτζ Μίλερ επιστρέφει στη σκηνοθετική καρέκλα του πρότζεκτ που τον έκανε γνωστό και αυτό από μόνο του είναι ένας καλός οιωνός, όπως και το φασαριόζικο, εντυπωσιακό τρέιλερ. Πρεμιέρα στις Κάννες και μερικές μέρες αργότερα σε όλες τις κινηματογραφικές αίθουσες.

> Cindy Sherman Από 30/5, Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης Περισσότερα από εκατό έργα της Cindy Sherman πρόκειται να παρουσιαστούν στο Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης από 30 Mαΐου. Η πρώτη μουσειακή έκθεση με φωτογραφικά έργα της διάσημης Αμερικανίδας καλλιτέχνιδας στην Ελλάδα περιλαμβάνει έργα-ορόσημα από την πρώιμη σειρά φωτογραφιών «Untitled Film Stills» (1977-1980), καθώς και από τις σειρές «Rear Screen Projections» (1980), «Centerfolds» (1981) και «Color Studies» (1982). Η έκθεση εστιάζει στη γυναίκα, στην ταυτότητα και στην απεικόνισή της, διερευνώντας, μέσα από τους χαρακτήρες των έργων της Sherman, μεγάλο εύρος των στερεότυπων που ακολουθούν τις γυναίκες και θέτοντας ερωτήματα που παραμένουν πάντα επίκαιρα. Η Sherman μεταμορφώνεται σε διάφορους επινοημένους χαρακτήρες τους οποίους απαθανατίζει σε διαφορετικά σκηνικά, αναλαμβάνοντας η ίδια όλους τους ρόλους που απαιτούνται για τις δημιουργίες της. > Τόσκα 1, 2, 6, 11/6, Ηρώδειο

CINDY SHERMAN

Η Εθνική Λυρική Σκηνή ανοίγει το φετινό πρόγραμμα του Φεστιβάλ Αθηνών την 1η Ιουνίου στο Ωδείο Ηρώδου Αττικού με την αναβίωση της Τόσκα του 2012 σε σκηνοθεσία, σκηνικά και κοστούμια του Ούγκο ντε Άνα. Σε αυτό το οπερατικό θρίλερ, που έκανε παγκόσμια πρεμιέρα το 1900 στη Ρώμη, τα παράφορα πάθη υπογραμμίζονται από την άκρως υποβλητική μουσική του Τζάκομο Πουτσίνι. Στον ρόλο της Φλόρια Τόσκα το κοινό θα έχει την ευκαιρία να δει και να ακούσει τις σπουδαίες υψιφώνους Λιζ Λίντστρομ και Τσέλια Κοστέα. Στον ρόλο του Μάριο Καβαραντόσι δύο εξαιρετικοί τενόροι, ο Ρικάρντο Μάσι και ο Καρλ Τάνερ. Στον ρόλο του Σκάρπια δύο κορυφαίοι πρωταγωνιστές της ΕΛΣ, ο Τάσης Χριστογιαννόπουλος και ο Γιάννης Γιαννίσης.

> Το καλοκαίρι της Κάρμεν Από 6/6

Η νέα ταινία του Ζαχαρία Μαυροειδή πλασάρεται ως η απόλυτη queer feelgood κωμωδία του φετινού καλοκαιριού, έχοντας κάνει πρεμιέρα στο περσινό Φεστιβάλ Βενετίας και με εντυπωσιακή φεστιβαλική πορεία όλους τους μήνες που μεσολάβησαν. Αρχές Ιουνίου το ελληνικό κοινό θα δει επιτέλους τα Λιμανάκια της Βουλιαγμένης (και τους δύο φωτογενείς πρωταγωνιστές, Γιώργο Τσιαντούλα και Ανδρέα Λαμπρόπουλο) έτσι όπως δεν τα έχει ξαναδεί.

COLDPLAY

> dEUS 7/6, Floyd, Πειραιώς 117, Αθήνα, είσοδος: €30-33 Από τα αγαπημένα σχήματα του ελληνικού

κοινού, οι αινιγματικοί Βέλγοι επισκέπτονται ξανά τη χώρα μας στις αρχές του καλοκαιριού και φέρνουν μαζί τους το καινούργιο τους άλμπουμ «How to replace it» αλλά και όλες τις επιτυχίες τους, εγχώρια χιτ όπως τα «Subs & Soda», «Instant Street», «Sister Dew», «For the roses» κ.ά. Ιδρύθηκαν το 1991. To ντεμπούτο άλμπουμ τους, «Worst Case Scenario», που κυκλοφόρησε το 1994, ήταν ένα από τα καθοριστικότερα της δεκαετίας του ’90.

ANOHNI & THE JOHNSONS ΤOΣΚΑ

> Coldplay 8-9/6, ΟΑΚΑ, Κηφισίας 37, Αθήνα, sold-out, αλλά ποτέ δεν ξέρεις Είναι η πρώτη φορά που το δημοφιλές βρετανικό συγκρότημα εμφανίζεται στη χώρα μας και έχει γίνει χαμός, αφού το ΟΑΚΑ είναι sold-out και τις δυο βραδιές της εμφάνισής τους. Από την πρώτη μέρα του Music Of The Spheres World Tour τον Μάρτιο του 2022, οι Coldplay έχουν πουλήσει περισσότερα από 7,5 εκατομμύρια εισιτήρια –ο μεγαλύτερος αριθμός εισιτηρίων για οποιαδήποτε περιοδεία τα τελευταία δύο χρόνια– και έχουν λάβει διθυραμβικές κριτικές από κοινό και κριτικούς. Για να δούμε.

> Anohni & The Johnsons 13/6, Ωδείο Ηρώδου του Αττικού, Διονυσίου Αρεοπαγίτου, Αθήνα

> Inside out 2 Από 13/6 Το πρώτο Inside out συγκαταλέγεται στις κορυφαίες ταινίες σε όλη την ιστορία της Pixar – και το αγαπημένο studio animation έχει αποδείξει (λέγε με Toy Story) πως αν βάλει τα δυνατά του μπορεί να τα πάει εξίσου καλά και με τα σίκουελ. Εδώ βέβαια θα λείπει το στοιχείο της έκπληξης μπροστά στην καταπληκτική σεναριακή ιδέα των προσωποποιημένων συναισθημάτων, θα έχουμε όμως την προσθήκη του άγχους στα υπόλοιπα πέντε που επιστρέφουν, καθώς το κοριτσάκι της αρχικής ιστορίας μπαίνει στην εφηβεία. Για να δούμε.

> Respublika 13-15/6, Terra Vibe, Μαλακάσα, είσοδος: €10-65 Η ουτοπία του Λούκας Τβαρ-

κόβσκι ανοίγει τις πόρτες της από τις 13-15 Ιουνίου σε μια κατανυκτική εμπειρία, ένα εξάωρο rave party, με μπαρ, σάουνα αλλά και ένα ησυχαστήριο εκτός Στέγης στο Terra Vibe Park στη Μαλακάσα, αναπλάθοντας μέσω μιας κοινοβιακής ιδέας ένα κοινωνικό πείραμα που ο δημιουργός του Rohtko επιτέλεσε με τους συνεργάτες του την περίοδο της πανδημίας σε ένα δάσος της Λιθουανίας για περίπου

24

LiFO

INSIDE OUT 2

Η Αθήνα είναι η πρώτη στάση της ευρωπαϊκής περιοδείας της Anohni, που θα βρεθεί ξανά επί σκηνής με τους The Johnsons, στο πλαίσιο του Φεστιβάλ Αθηνών. Θα ερμηνεύσουν υλικό από το νέο άλμπουμ της, «My back was a bridge for you to cross», καθώς και τραγούδια απ’ όλη την πορεία τους. Την Anohni θα συνοδεύσουν επί σκηνής εννέα μουσικοί μεταξύ των οποίων οι Julia Kent, Maxim Moston, Doug Wieselman, Leo Abrahams και Jimmy Hogarth.

28.03.24

LiFO 28.03.24

25

FURIOSA: A MAD MAX SAGA

A QUIET PLACE: DAY ONE

ΤΟ ΚΑΛΟΚΑΙΡΙ ΤΗΣ ΚΑΡΜΕΝ

CITY LIFE

26

LiFO

28.03.24

έναν χρόνο. Το πείραμα διαρκείας έγινε techno μουσική, θέατρο, περφόρμανς-εγκατάσταση, χορός, σινεμά, εικαστικές τέχνες και DJ set στο Respublika, το ολιστικό και υβριδικό θέαμα-κατάσταση στον χώρο και στον χρόνο. Οι θεατές είναι εδώ απολύτως ελεύθεροι: μπορούν να παρακολουθήσουν τα πάντα από μία θέση ή να περιπλανώνται διαρκώς στις εγκαταστάσεις του έργου που μπορεί να διαβαστεί ως μια rave εμπειρία, ένα κοινωνικό πείραμα ή μια πολιτική πράξη που αναζητά πώς μπορεί να μοιάζει ένας πιο δίκαιος κόσμος. Την τρίτη μέρα (15/6) το πείραμα θα ολοκληρωθεί με ένα ολονύχτιο DJ set με τους σούπερ σταρ της διεθνούς techno σκηνής Richie Hawtin και Sama’ Abdulhadi.

> Pulp/Τhe Smile 20/6, Πλατεία Νερού, Λεωφόρος Ποσειδώνος 2616, Καλλιθέα, είσοδος:

€55-150

PULP

Το Release Athens υποδέχεται τους Pulp σε ένα double bill με το side γκρουπ των Thom Yorke και Jonny Greenwood. Οι Pulp επανενώθηκαν το 2023 για μια σειρά από συναυλίες στη Βρετανία και φέτος είναι η σειρά της Ελλάδας να δει για μια ακόμη φορά τον Jarvis Cocker και να ακούσει ξανά το «Common People». Οι Smile σχηματίστηκαν το 2020 και ήδη έχουν κυκλοφορήσει μια σειρά από σπουδαία άλμπουμ.

> A quiet place: Day One Από 27/6 Το πρώτο A quiet place συγκαταλέγεται στις καλύτερες ταινίες τρόμου της προηγούμενης δεκαετίας, ενώ το σίκουέλ του ήταν από εκείνες τις σπάνιες περιπτώσεις που άγγιξαν ποιοτικά το πρωτότυπο. Τώρα, αυτό εδώ το πρίκουελ και τρίτη κατά σειρά ταινία στο franchise που δημιούργησε ο Τζον Κραζίνσκι επαναφέρει τα τυφλά τέρατα που ενεργοποιούνται με τον παραμικρό ήχο και ερευνά την αρχική τους εμφάνιση στη γη – την πρώτη μέρα της Αποκάλυψης, δηλαδή, που οδήγησε στην ερήμωση του πλανήτη μας. Η αλλαγή σκηνοθετικής σκυτάλης είναι το μόνο πράγμα που μετριάζει τις προσδοκίες μας.

KINDS OF KINDNESS

> Kinds of kindness Ιούνιος Τη στιγμή που γράφονται αυτές οι γραμμές έχει

μόλις κυκλοφορήσει το πρώτο τίζερ και οι κραυγές ενθουσιασμού είναι ηχηρές. Φρέσκος μετά τον θρίαμβο των 4 Όσκαρ, ο Γιώργος Λάνθιμος επανασυνδέεται με την Έμα Στόουν, τον Γουίλεμ Νταφό και (κυρίως!) με τον Ευθύμη Φιλίππου στο σενάριο, για μια σύγχρονη σπονδυλωτή ταινία που γυρίστηκε το 2022 στη Νέα Ορλεάνη, απομακρύνεται επιδεικτικά από το Poor Things και προφανώς θα θυμίζει περισσότερο τις πρώτες δουλειές του. Λογικά αναμένουμε πρεμιέρα στις Κάννες – που θα σηματοδοτήσει την επιστροφή του Έλληνα δημιουργού στο μεγαλύτερο κινηματογραφικό φεστιβάλ μετά το 2017 και το Killing of a sacred deer.

> Sting 5/7, Ωδείο Ηρώδου του Αττικού, Διονυσίου Αρεοπαγίτου, Αθήνα Ο Sting

για μία ακόμη φορά κάτω από την Ακρόπολη για μια μοναδική συναυλία. Ένας από τους πιο χαρισματικούς καλλιτέχνες του κόσμου θα ερμηνεύσει όλες τις μεγάλες του επιτυχίες από την εποχή των Police αλλά και σόλο. Στη συναυλία του Ηρωδείου επίσημη προσκεκλημένη του Sting θα είναι η Giordana Angi.

> Ιφιγένεια εν Αυλίδι 5-6/7, Αρχαίο Θέατρο Επιδαύρου

MASSIVE ATTACK

Εστιάζοντας στο θέμα του πολέμου και της θυσίας, η ποιητική σκηνοθετική ματιά του Τιμοφέι Κουλιάμπιν που σκηνοθετεί την Ιφιγένεια εν Αυλίδι του Ευριπίδη ανοίγει το Φεστιβάλ Επιδαύρου 2024, με τον διεθνώς αναγνωρισμένο σκηνοθέτη να μιλά με ενθουσιασμό για ένα από τα πιο σύνθετα και ταυτόχρονα συναρπαστικά κείμενα της αρχαίας δραματουργίας. Στη διεθνή αυτή παραγωγή του φεστιβάλ συμμετέχει μια πλειάδα Ελλήνων ηθοποιών: Ανθή Ευστρατιάδου (Ιφιγένεια), Μαρία Ναυπλιώτου (Κλυταιμνήστρα), Νικόλας Παπαγιάννης (Μενέλαος), Δημήτρης Παπανικολάου (Πρεσβύτης), Θάνος Τοκάκης (Αχιλλέας), Νίκος Ψαρράς (Αγαμέμνων). Στον Χορό συμμετέχουν οι Δημήτρης Γεωργιάδης, Χρήστος Διαμαντούδης, Μάριος Κρητικόπουλος, Αλέξανδρος Πιεχόβιακ.

> Smashing Pumpkins 16/7, Στάδιο Ειρήνης & Φιλίας, Πειραιάς, είσοδος: €40-120 Από τις σπουδαιότερες grunge

μπάντες των ‘90s, πρωτοεμφανίστηκαν στο Σικάγο το 1988 με έναν εντελώς διαφορετικό ήχο από ό,τι κυκλοφορούσε τότε. Το 2023, παράλληλα με την τεράστια sold out περιοδεία τους στη Βόρεια Αμερική, κυκλοφόρησε το άλμπουμ «ATUM», μια ροκ όπερα που παρουσιάζεται σε τρεις πράξεις. Τους ανοίγει ο Tom Morello.

> Massive Attack 17/7, Πλατεία Νερού, Λεωφόρος Ποσειδώνος 2616, Καλλιθέα, είσοδος: €50-150

Η συναυλία τους στην Αθήνα είχε ακυρωθεί για έναν τραγικό λόγο πέρσι, αλλά ανανέωσαν το ραντεβού τους για φέτος. Οι συναυλίες τους είναι εγγύηση. Ξεκινώντας από το Bristol της Αγγλίας το 1988, έχοντας τις ρίζες τους στην κολεκτίβα The Wild Bunch, οι Massive Attack παραμένουν μόνιμα μπροστά από την εποχή τους. Mε μόλις πέντε άλμπουμ άλλαξαν τη σύγχρονη μουσική για πάντα. Αμφισβητώντας κάθε γνωστή pop φόρμα και κλισέ, γέννησαν το trip hop, έναν καταδικό τους ήχο που μέχρι σήμερα αψηφά τις κατηγοριοποιήσεις.

> Duran Duran 18/7, Πλατεία Νερού, Λεωφόρος Ποσειδώνος 2616, Καλλιθέα, είσοδος: Οι σπουδαίοι Βρετανοί έρχονται στην Αθήνα και στο Release Festival λίγο μετά την κυκλοφορία του νέου τους άλμπουμ, «Danse Macabre» –στο οποίο έχουν γίνει πιο γκοθ από ποτέ– για να παρουσιάσουν ένα μεγάλο show βασισμένο στον πρωτοποριακό ήχο και ύφος τους. Μπήκαν και στο Rock & Roll Hall Of Fame το 2022 και αναγνωρίστηκε η αξία τους. Τι άλλο θέλουν; Μαζί τους στο μπάσο και στα φωνητικά η Victoria De Angelis των Måneskin.

> Judas Priest 21/7, Πλατεία Νερού, Λεωφόρος Ποσειδώνος 2616, Καλλιθέα, είσοδος: €55-150 Το θρυλικό συγκρότημα από το Birmingham δεν χρειάζεται πολλές συστάσεις.

JUDAS PRIEST

€70-250

Μετράνε πάνω από 50 χρόνια πορείας και άλλαξαν για πάντα το heavy metal. Θα φέρουν τη μεγαλύτερη παραγωγή τους αλλά και τον νέο τους δίσκο, «Invisible Shield». Θα εμφανιστούν στο πλαίσιο του Release Festival την ίδια βραδιά με τον Bruce Dickinson, frontman των Iron Maiden, και τους Γερμανούς Accept.

LiFO 28.03.24

27

QUEENS OF THE STONE AGE

CITY LIFE > Korn 22/7, ΟΑΚΑ, Κηφισίας 37, Αθήνα, είσοδος: €50-150 Οι Korn είναι το συγκρότημα που δημιούργησε το nu metal και άλλαξε για πάντα την πορεία του σκληρού ήχου, φέρνοντάς τον στο ραδιόφωνο και στο mainstream κοινό. Είναι ένα από τα μεγαλύτερα ονόματα στην ιστορία όλου του ροκ ήχου, με μια απίθανα επιτυχημένη καριέρα τριών δεκαετιών. Έρχονται στο πλαίσιο του Ejekt Festival. Μαζί τους οι Spiritbox. > Maneskin 23/7, ΟΑΚΑ, Κηφισίας 37, Αθήνα, είσοδος: €70-230

DEADPOOL & WOLVERINE

Επιτέλους και στην Ελλάδα το φαινόμενο από την Ιταλία – οι φαν του Damiano πρέπει να είναι πολύ χαρούμενοι. Μετά τη Eurovision το 2021 έβαλαν στόχο να κατακτήσουν τον κόσμο και τα κατάφεραν. Σε μικρό χρονικό διάστημα έχουν κάνει δισεκατομμύρια streams, είναι headliners στα μεγαλύτερα φεστιβάλ του πλανήτη, έχουν sold out περιοδείες και η λίστα είναι ατελείωτη. Ελπίζουμε να επιβεβαιωθούν οι φήμες για τις φοβερές συναυλίες τους.

> Deadpool & Wolverine Από 25/7 Οι δύο προηγούμενες ταινίες του Deadpool, του υπερήρωα που κινείται στο ευρύτερο σύμπαν των X-Men της Marvel, είναι ίσως από τις λίγες που αγάπησαν και όσοι δεν είναι φαν γενικώς των υπερηρωικών ταινιών της τελευταίας εικοσαετίας – και αυτό γιατί ως τώρα έστεκαν ανεξάρτητες, χωρίς την προϋπόθεση να έχεις παρακολουθήσει άλλες πενήντα ταινίες και σειρές για να μπεις στη δράση, και βέβαια λόγω του unapologetically fun ομώνυμου χαρακτήρα που έχει πλάσει ο Ράιαν Ρέινολντς. Τώρα που μπαίνει και ο Wolverine του Χιου Τζάκμαν στο παιχνίδι δεν ξέρω αν θα διατηρηθεί αυτό το στοιχείο, όπως και να ‘χει, πάντως, αυτό εδώ το σίκουελ υπόσχεται τουλάχιστον γερές δόσεις καφρίλας.

> Queens of the Stone Age 27/7, ΟΑΚΑ, Κηφισίας 37, Αθήνα, είσοδος: €80-165 Επιστρέφουν στην Ελλάδα μετά από 19 χρόνια! Οι Queens Of The Stone Age, που σχηματίστηκαν από τον Joshua Homme στο Palm Desert της Καλιφόρνια τη δεκαετία του '90, κατάφεραν να γιγαντωθούν, να γίνουν οι ήρωες μιας ολόκληρης γενιάς και να δημιουργήσουν μια ολόκληρη σκηνή για το stoner rock, ένα από τα αγαπημένα μουσικά είδη του ελληνικού κοινού. Και φυσικά μόνο τυχαίο δεν είναι ότι οι QOTSA αποθεώνονται ως μία από τις καλύτερες live μπάντες του πλανήτη.

> Τραβιάτα 27, 28, 30, 31/7, Ωδείο Ηρώδου του Αττικού, Διονυσίου Αρεοπαγίτου, Αθήνα Η Τραβιάτα του Τζουζέπε Βέρντι που παρουσιάστηκε για πρώτη φορά στο Ηρώδειο το 2019 σε σκηνοθεσία Κωνσταντίνου Ρήγου είναι η δεύτερη όπερα της ΕΛΣ που θα παρουσιαστεί στο Ηρώδειο, από τις 27 Ιουλίου. Με βασικό σκηνικό στοιχείο τα δύο δωμάτια της Βιολέτας Βαλερί και με αναφορές στην Dolce Vita του Φελίνι, η δραματική ιστορία της πιο διάσημης Παριζιάνας εταίρας ξεδιπλώθηκε με ιδιαίτερη μαεστρία, προκαλώντας συγκίνηση στο κοινό. Η όπερα περιγράφει τον έρωτα μιας εταίρας με γόνο καλής οικογένειας του Παρισιού. Στην πρώτη διανομή η Αμερικανίδα σούπερ σταρ της όπερας Ναντίν Σιέρα θα ερμηνεύσει τον ρόλο της Βιολέτας Βαλερί, με τον ανερχόμενο τενόρο Φρέντι Ντε Τομάζο στον ρόλο του Αλφρέντο Ζερμόν και τον διεθνώς αναγνωρισμένο βαρύτονο Δημήτρη Πλατανιά στον ρόλο του Τζόρτζιο Ζερμόν. > Δημοκρατία Ιούλιος, Εθνική Πινακοθήκη Το 2024 είναι η χρονιά που συμπληρώνονται 50 χρόνια από την αποκατάσταση της δημοκρατίας μετά την επιβολή της δικτατορίας των συνταγματαρχών τον Απρίλιο του 1967 και η Εθνική Πινακοθήκη, όπως έχει προαναγγείλει, οργανώνει μια μεγάλη περιοδική έκθεση για τη δημοκρατία. Μετά την «Αστυγραφία», τον Ιούλιο θα γίνουν τα εγκαίνια της έκθεσης με τον προσωρινό τίτλο «Δημοκρατία», στο πνεύμα των διαθεματικών εκθέσεων και της διεύρυνσης του ερμηνευτικού πλαισίου μέσα από τη συνάντηση διαφορετικών τεχνών. Η έκθεση θα διερευνήσει την εικαστική γλώσσα των καλλιτεχνών που δραστηριοποιήθηκαν ενάντια στα αυταρχικά καθεστώτα σε αυτή την οδυνηρή ιστορική περίοδο, όπως και τη συσχέτισή τους με την Ισπανία και την Πορτογαλία, τις χώρες του ευρωπαϊκού Νότου, ενώ θα πλαισιωθεί από παράλληλες δημόσιες εκδηλώσεις και συζητήσεις.

LENNY KRAVITZ

> Ορέστεια Ιούλιος, Αρχαίο Θέατρο Επιδαύρου Ο Θόδωρος Τερζόπουλος σκηνοθετεί για πρώτη φορά την Ορέστεια του Αισχύλου και συνεργάζεται επίσης για πρώτη φορά με το Εθνικό Θέατρο. Η παράσταση στο Αρχαίο Θέατρο Επιδαύρου τον Ιούλιο, στο πλαίσιο του Φεστιβάλ Αθηνών Επιδαύρου, έχει ως πρόθεση, σύμφωνα με τον σκηνοθέτη, «τη μελέτη του βάθους του μύθου της Ορέστειας και την αναζήτηση του απρόβλεπτου, του ασυνήθιστου, του παράδοξου… Θέτουμε ξανά το θεμελιώδες οντολογικό ερώτημα “περί τίνος πρόκειται”, ένα ερώτημα που δεν επιδέχεται οριστικές απαντήσεις, αλλά διαρκώς μας ενεργοποιεί προς την κατεύθυνση της ολοένα βαθύτερης έρευνας της ρίζας του ήχου, της λέξης, των πολλαπλών διαστάσεων του ανθρώπινου αινίγματος και της ανακατασκευής ενός νέου Μύθου».

> Lenny Kravitz 2/8, ΟΑΚΑ, Κηφισίας 37, Αθήνα, είσοδος: €85 Το AthensRocks υποδέχεται τον θρυλικό σούπερ σταρ στην Ελλάδα μετά από 16 χρόνια, προσκαλώντας τους φαν του Lenny Kravitz σε ένα μοναδικό show. Mε σχεδόν 40 χρόνια σπουδαίας καριέρας, παραμένει ένας από τους μεγαλύτερους ροκ καλλιτέχνες όλων των εποχών και είναι μια καλή ευκαιρία να τον δεις από κοντά, επειδή τέτοιοι σταρ δεν έρχονται και πολύ συχνά στα μέρη μας. > Alien: Romulus Αύγουστος Το βασικό μειονέκτημα του νέου κεφαλαίου

ΤΡΑΒΙΑΤΑ

της Alien μυθολογίας δεν είναι άλλο από το όνομα του σκηνοθέτη Φέντε Άλβαρεζ, που με κανέναν τρόπο δεν τοποθετείται στο ίδιο τερέν με τους προκατόχους του (Ρίντλεϊ Σκοτ, Τζέιμς Κάμερον, Ντέιβιντ Φίντσερ και Ζαν-Πιερ Ζενέ). Επειδή όμως η ελπίδα –όπως και τα xenomorphs– πεθαίνει πάντα τελευταία, μπορούμε τουλάχιστον να ευχηθούμε πως αυτό εδώ το «ιντέρκουελ» (άκου τώρα πώς ονόμασαν τα σίκουελ-πρίκουελ που τοποθετούνται ενδιάμεσα σε προϋπάρχουσες ταινίες ενός franchise), που χώνεται μεταξύ των γεγονότων του πρώτου και του δεύτερου Alien, θα κινηθεί στο (ικανοποιητικό) επίπεδο των Prometheus και Covenant. Το τρέιλερ πάντως δεν είναι για πέταμα.

28

> Ικέτιδες Αύγουστος, Αρχαίο Θέατρο Επιδαύρου

Η καλλιτεχνική διευθύντρια του Θεάτρου Τέχνης, Μαριάννα Κάλμπαρη, επιστρέφει μετά από επτά χρόνια στο Αρχαίο Θέατρο της Επιδαύρου και σκηνοθετεί τις Ικέτιδες του Αισχύλου, μια τραγωδία που υμνεί τη δημοκρατία και την αξιοπρέπεια της γυναίκας. Το χαρακτηριστικό και ιδιαίτερα ενδιαφέρον στοιχείο των Ικετίδων εντοπίζεται στην πρωταγωνιστική θέση που έχει ο Χορός, ο οποίος αποτελεί το κεντρικό πρόσωπο της τραγωδίας. Τον Χορό θα απαρτίζουν η Μαρίνα Σάττι μαζί με τη χορωδία της, ένα γυναικείο σύνολο που ερμηνεύει πολυφωνικά παραδοσιακά τραγούδια απ’ όλο τον κόσμο, ενώ τις δύο πιο γνωστές Δαναΐδες θα ερμηνεύσουν η Λουκία Μιχαλοπούλου και η Λένα Παπαληγούρα.

LiFO

PLUS Corey Taylor (28/5), Maustetytöt (31/5), Still Corners (31/5), Badbadnotgood (3/6), The Offspring (9/6), Parkway Drive (11/6), Archive (14/6), Megadeath (14/6), Parov Stellar (15/6), Mika (2/7), Opetha (3/7), Machine Head (4/7), Thievery Corporation (9/7), Asaf Avidian (12/7), Jacob Collier (13/7), Bring Me The Horizon (24/7), Placebo (1/8)

28.03.24

MANESKIN

LiFO 28.03.24

29

q Γεννήθηκα στην Πάφο και μεγάλωσα σε μητριαρχική οικογένεια. Οι γονείς μου χώρισαν όταν ήμουν έντεκα χρονών και αυτό με καθόρισε. Εκείνη την εποχή δεν χώριζαν εύκολα τα ζευγάρια, δεν ήταν τόσο σύνηθες όσο σήμερα. Λάτρευα και λατρεύω τις τρεις αδελφές μου και τη μάνα μου. Οι αδελφές μου ήταν μεγαλύτερες και με φρόντιζαν πολύ – αυτό είχε τα καλά του, είχε και τα κακά του. Την καταγωγή μου δεν ήξερα να τη διαχειριστώ, ήμουν ευτυχής όμως που γεννήθηκα σε αυτή την πόλη. Δεν ήταν ένα μεγάλο κέντρο, περισσότερο επαρχία, όπου αυτά που μπορούσες να κάνεις ήταν περιορισμένα, έτσι είχα εξαντλήσει ό,τι ήταν να δω, να μάθω, από τα υπέροχα ψηφιδωτά, με τα οποία περνούσα ώρες, μέχρι τα μοναστήρια. Όταν έφυγα για την Αθήνα, την πόλη μου την είχα βιώσει με ουσιαστικό τρόπο.

Eικαστικός. Γεννήθηκε στην Πάφο, ζει στην πλατεία Μαβίλη.

γαρίφαλα σε θημωνιές, η πρώτη ατομική μου έκθεση στην Κύπρο. Χρειαζόμουν ένα μηχάνημα που έκοβε σανό κι εκείνη πήγε και το βρήκε σε ένα χωριό· έβαλα ένα βουνό γαρίφαλα σε ένα αυτοκίνητο και όταν ήρθε η ώρα να γίνει η περφόρμανς, δηλαδή να ρίχνω τα φρέσκα γαρίφαλα στο μηχάνημα να τα αλέθει και να τα κάνει θημωνιές, εγώ δίστασα κάπως, έτσι η μάνα μου ήταν εκείνη που άρχισε να τα ρίχνει στο μηχάνημα και κατάλαβα ότι ήταν πιο αποφασισμένη από μένα. Ήταν ένα από τα δύσκολα έργα μου, που το θεωρώ από τα πιο σημαντικά μου.

q Το 2003, που άνοιξαν τα σύνορα στο κατεχόμενο μέρος της Κύπρου –το οποίο παραμένει κατεχόμενο μέχρι σήμερα– και πήγα εκεί, άλλαξε όλη μου η κοσμοθεωρία και ο τρόπος που έβλεπα τα πράγματα. Έτσι έγινε το πάτωμα από κάρβουνο, που θεωρώ επίσης σημαντικό έργο μου, όταν πέρασα στα κατεχόμενα και είδα ότι αυτό συμβαίνει σε μια ευρωπαϊκή χώρα. Τότε ανοίχτηκε ένας κόσμος που δεν μπορούσα να αγνοήσω, ήταν σαν θρίλερ στο μυαλό μου κι ας μην είμαι πρόσφυγας, κι ας μην κατάγομαι από κατεχόμενο μέρος.

q Η Αθήνα ήταν επιλογή μου, μου έδωσαν μια υποτροφία να πάω στην Ιταλία για να σπουδάσω συντήρηση έργων τέχνης και άλλη μία για Καλών Τεχνών και δεν αποδέχτηκα καμία, ούτε στο Λονδίνο ήθελα να πάω. Οι Κύπριοι πάνε ή στο Λονδίνο ή στην Αθήνα, είναι οι δύο βασικές επιλογές. Την Αθήνα όμως τη λάτρευα. Πάνω από το κρεβάτι μου ο πατέρας μου είχε βάλει ένα στρογγυλό κάδρο με έναν τσολιά με μια σάλπιγγα μπροστά στον Παρθενώνα, μια τουριστική φωτογραφία, που για μένα σήμαινε Αθήνα, όπως και πολλά άλλα πράγματα: οι καλλιτέχνες που έφταναν στην Πάφο, ο Τσαρούχης, η μουσική, η ποίηση. Δεν ήταν πολλά, γιατί η πληροφορία ήταν αλλιώς τότε. Ωστόσο είχα μια άποψη για την πόλη που με έκανε να θέλω να τη γνωρίσω.

q Το 1993 που ήρθα η Αθήνα τα είχε όλα, και κλαμπ και τέχνη, κι εγώ μπήκα σε αυτό το πράγμα, στα rave πάρτι, σε καταστάσεις που δεν ξαναζήσαμε μετά, γιατί δεν υπήρξε ένα τέτοιο κίνημα ξανά στην Αθήνα. Για πολλά χρόνια προσπαθούσα να τα βγάλω πέρα με τα λεφτά που μου έδινε η μητέρα μου. Σταμάτησε να με βοηθάει όταν εγώ συνειδητοποίησα ότι δεν γίνεται άλλο, έτσι με είχαν συνηθίσει όμως από μικρό παιδί, και ως μικρότερο της οικογένειας. Ως νέος στην Αθήνα ήθελα να ζω κάτω από την Ακρόπολη, έμενα στην Αποστόλου Παύλου, γιατί είχα κόλλημα με τον Σωκράτη, μου φαινόταν ένα γιγαντιαίο πράγμα. Είχα πάθος για πολλούς από αυτούς που θαύμαζα μικρός, είτε ήταν φιλόσοφοι, είτε ποιητές, είτε ζωγράφοι. Θυμάμαι ότι το πρώτο έργο του Τσαρούχη που είδα από κοντά στην Εθνική Πινακοθήκη ήταν ένα βάζο με ίριδες και κρίνα και με έκανε να βάλω τα κλάματα, με ξεπερνούσε. Δεν υπήρχε εξήγηση γι’ αυτό. Και με τον Λουκά Σαμαρά, όταν έγινε η έκθεση στην Πινακοθήκη, έπαθα την πρώτη κρίση πανικού, όταν δεν ήξερα ακόμα τι είναι κρίση πανικού. Με έβγαλε έξω ο σεκιούριτι από το υπόγειο και με κράτησε λίγο εκεί μέχρι να μπορώ να σταθώ στα πόδια μου και να περπατήσω για να φύγω. Είχε ξυπνήσει μέσα μου ένα πράγμα αδιανόητο και το είχε προκαλέσει ένας καλλιτέχνης, ένας μετανάστης που δεν είχε καμία σχέση με τον πατέρα του από τότε που έφυγε και που δεν διαφήμισε ποτέ ξανά την καταγωγή του, αλλά την έφερε όλο του το έργο. Αυτό που υπάρχει πίσω από τον άνθρωπο είναι μια μοναδική δύναμη και δυναμική, ο άνθρωπος είναι θεός. Πολλές φορές το βλέπω σε ανθρώπους αυτό το πράγμα, και δεν μιλάω για τις ικανότητες, ή το ταλέντο.

ΣΩΚΡΆΤΗΣ ΣΩΚΡΆΤΟΥΣ

q Με τη μάνα μου έκανα δύο από τα σημαντικά έργα μου, δηλαδή με την πρακτική στήριξή της. Το ένα ήταν τα

q Δεν μπορώ να πω ότι ήμουν φαν του θεάτρου όταν ήρθα στην Αθήνα. Έγινα μετά, όταν το ανακάλυψα, γιατί το θέατρο το ανακάλυψα εδώ, όπως και πολλά άλλα. Μπορεί να κάνω τις χίλιες βλακείες, όμως η βάση είναι η σοβαρότητα, η αγωνία μην αναλωθώ με αυτό που κάνω, το μόνο πράγμα που πρόσεχα ήταν ότι είμαι καλλιτέχνης. Είχα ένα αίσθημα αυτοσυντήρησης, κι αυτό με εμπόδισε να μπλέξω με ναρκωτικά, που έκαναν όλοι στα rave πάρτι. Μέσα από τους ανθρώπους που γνώρισα στα πάρτι ήρθε η πρόταση να κάνω τη διακόσμηση στο Factory· έκανα ένα υπέροχο σκηνικό με ψάρια και ένα τεράστιο ροζ χταπόδι που αιωρούνταν στην οροφή.

q Επειδή είχα γνωρίσει τον Δημήτρη Παπαϊωάννου και πήγαινα στην κατάληψη της Πατησίων, μου είχαν

ΟΙAΘΗΝΑΊΟΙ

δώσει έναν χώρο να κάνω στούντιο, κι εκεί έφτιαξα τα ψάρια, μια τεράστια παραγωγή. Μετά έκανα το ντεκόρ και για ένα άλλο κλαμπ στην Ομόνοια, το Graffiti, που ήταν σε οροφοδιαμέρισμα. Γέμισα με μάτια το μαγαζί, που ήταν φλούο, ανάβανε παντού και ήταν κάτι μαγικό. Ήταν πιο δημιουργικό από το Factory και τα Οινόφυτα. Τα Οινόφυτα και τα λουλούδια που βλέπαμε το πρωί, όταν ξημέρωνε, έγιναν το γκαζόν με τα λουλούδια που ήταν το πρώτο μου έργο. Ήταν απίστευτες εποχές, γυρνάγαμε στις 11 και στις 12 στο σπίτι κι εγώ συνέχιζα να χορεύω.

30

LiFO

q Τον Δημήτρη τον γνώρισα το ’93. Είχε ξεκινήσει να κάνει τη Μήδεια κι εγώ πήγαινα στο θέατρο και έβλεπα πρόβες. Έτσι ανακάλυψα το θέατρο, τον χορό και άλλα πολλά, χάρη στον Δημήτρη, που είναι ακόμα πολύ σημαντικό πρόσωπο για μένα. Σημαντικός ήταν και ο Στάθης Τσαγκαρουσιάνος, ένα υψηλότατο πρόσωπο που έτυχε να βρω στη ζωή μου.

q Τότε δεν έκανα φωτογραφία, φωτογράφιζα για μένα, δεν είχα ξεκινήσει να βγαίνω προς τα έξω. Η πρώτη φορά που βγήκα προς τα έξω ήταν το 1996, όταν η Έλενα Παπαδοπούλου, μια καταπληκτική ιστορικός και επιμελήτρια τέχνης με την οποία γνωριστήκαμε σε ένα πάρτι μέσω κοινής παρέας, ζήτησε να έρθει στο στούντιό μου. Δεν είχα ολοκληρωμένο στούντιο τότε, ό,τι έκανα το έκανα στο σπίτι μου. Τέλος πάντων, με συμπεριέλαβε στη «Spring Collection ’96» στο ΔΕΣΤΕ, μια σημαντική έκθεση για την εποχή, γιατί ήταν η πρώτη φορά που έβλεπε κανείς σύγχρονη τέχνη εξ ολοκλήρου και σε τέτοιο επίπεδο.

q Κάποια στιγμή πήγα στη σχολή Σταυράκου και έπρεπε στο τέλος του πρώτου έτους να κάνω ένα ταινιάκι, ένα βίντεο λίγων λεπτών που είχε σχέση με το παραμύθι Η πριγκίπισσα και ο βάτραχος, έτσι δημιούργησα μια λίμνη με νούφαρα ως σκηνικό. Το βίντεο θα το γύριζε ο κολλητός μου φίλος, ο Σπύρος Χαραλάμπους, που ήταν στη σχολή μαζί με τον Λάνθιμο. Οπότε έφτιαξα τη λίμνη, βρήκα τους ηθοποιούς και το συνεργείο, αλλά η σχολή δεν είχε τις προδιαγραφές για σκηνικό με νερό. Δεν είχα καμία αίσθηση του φόβου, και αυτό είναι πολύ επικίνδυνο χαρακτηριστικό μου, δεν καταλαβαίνω Χριστό άμα είναι να κάνω κάτι, μέχρι σήμερα δεν έχω καταφέρει να το διαχειριστώ. Ο καθηγητής μου μού απαγόρευσε να βάλω νερό, τσακώθηκα μαζί του, γιατί είχα κάνει όλη την παραγωγή και ήμουν στο τέλος, έτσι ο Δημήτρης μου είπε «φέρε το σκηνικό να το στήσεις στην κατάληψη, στον χώρο μας». Ο Δημήτρης πάντα τους βοηθούσε όλους, θα κάνει απίστευτα πράγματα για να βοηθήσει τον άλλον, ακόμα και σήμερα. Έτσι έστησα εκεί το σκηνικό, έκανα τα γυρίσματα, και λίγο πριν το ξεστήσουμε μπήκαν στον χώρο ο Δημήτρης με τον Γιώργο τον Κουμεντάκη –άλλος ένας σημαντικός άνθρωπος στη ζωή μου ο Γιώργος, φίλος και αγαπημένος– και την Όλια Λαζαρίδου, γιατί έκαναν πρόβες στην κατάληψη. Το είδαν

απο τον m.hulot φωτογραφιeσ: freddie f.

28.03.24

ξένος Ποτέ δεν αισθανόμουν ξένος στην Αθήνα. Ίσως η έννοια του ξένου να ξεκινάει από τον ίδιο μας τον εαυτό. Δεν επέτρεψα σε κανέναν να μου το πει, ήμουν πάντα ενεργό μέλος της πόλης, όπως είμαι επιλεκτικά και στην Παλαιστίνη – ήταν σημαντικό αυτό για το έργο μου στη Βενετία.

LiFO 28.03.24

31

q Η πρώτη παράσταση που είδα ήταν ο Βιζυηνός της Άννας Κοκκίνου, με πήγε ο Δημήτρης. Την Άννα δεν την ήξερα, ωστόσο έμελλε να συνεργαστούμε. Πριν συνεργαστούμε γνώρισα την Άντζελα Μπρούσκου, με την οποία τα πηγαίναμε πολύ καλά. Ήξερε τι έκανα και με ρώτησε «θέλεις να κάνεις το σκηνικό για τον Μισάνθρωπο του Μολιέρου;». Έφτιαξα το αναγεννησιακό πάτωμα με τη βοήθεια του Δημήτρη σε υπερμεγέθυνση. Το ζωγράφισα όλο και το έκανα να μοιάζει με ένα μαρμάρινο πολύχρωμο πάτωμα της Αναγέννησης. Μετά έκανα στην Άννα το σκηνικό για την Ιφιγένεια εν Ταύροις. Για δυο-τρία χρόνια η Άννα, η Σφενδόνη και η Ιφιγένεια εν Ταύροις ήταν μέρος της ζωής μου. Η Άννα είναι ένα πρόσωπο που λατρεύω, είναι η επιτομή του φύσει καλλιτέχνη. Η τελευταία θεατρική παράσταση που έκανα ήταν με τον Γιάνναρη στο θέατρο Χώρα, το Ελ Ντοράντο το 2009. Ήταν μετά την Μπιενάλε της Βενετίας, όπου συμμετείχα στο περίπτερο της Κύπρου. Το τελευταίο έργο που σκηνογράφησα ήταν του φίλου μου του Βίκου του Ναχμία ο Στροβιλισμός, λίγο πριν πεθάνει. Το Τροχόσπιτο στο Φεστιβάλ Αθηνών ήταν επίσης μία πολύ σημαντική παράσταση στην οποία δούλεψα.

q Ο Στάθης έδινε τρομερές ευκαιρίες στους νέους και συνεχίζει να το κάνει, εγώ πιάστηκα από την ευκαιρία που μου έδωσε στο (symbol). Είχε βγει τότε η ψηφιακή μηχανή και ξεκίνησα να φωτογραφίζω. Δεν έκανα ποτέ φωτογραφίες επί παραγγελία, δεν μπορούσα. Έπαθα σοκ με την ψηφιακή μηχανή, ήταν λατρεία. Είχα και την τύχη να με σπονσοράρουν η Sony και η Canon για τη στήλη μου, που δεν ζήταγαν και τίποτα, μόνο να βάζουμε credit τη μηχανή, η οποία κάθε τρεις μήνες άλλαζε και ερχόταν στο σπίτι μου πακέτο. Λεφτά από τις φωτογραφίες δεν έβγαλα ποτέ, δεν ήταν και ο σκοπός μου αυτός. Πάντα έψαχνα λεφτά για τις παραγωγές μου, ποτέ δεν φτάνουν αυτά που, αν είσαι τυχερός, σου δίνουν για να κάνεις κάτι.

q Στους Ολυμπιακούς που φωτογράφιζα δεν πληρώθηκα, ήμουν εθελοντής. Δέχτηκα να γίνω ο έμπιστος φωτογράφος στις τελετές Έναρξης και Λήξης, αλλά φωτογράφισα από την πρώτη στιγμή και όλη τη διαδικασία της προετοιμασίας. Έβγαζα και τους φίλους μου –οι περισσότεροι ήταν φίλοι μου και αυτούς φωτογράφιζα– και μετά αυτά που ήθελα εγώ να δω, ό,τι δεν θα έβλεπε κανείς.

q Ήταν τεράστια εμπειρία οι Ολυμπιακοί. Και λεφτά να έπαιρνα, δεν θα άξιζαν τόσο όσο αυτό το μεγάλο έργο που είδα να γίνεται μπροστά μου. Είδα μια παραγωγή τεράστια και δεν έχεις συχνά τη δυνατότητα να παρακολουθείς την υλοποίηση μιας τέτοιας παραγωγής – είμαι καλλιτέχνης και αυτό με ενδιαφέρει. Είδα ένα από τα πιο μεγάλα θεάματα του πλανήτη και το βλέμμα των εθελοντών της Ελλάδας που ήταν χιλιάδες και είχαν την υπομονή να πάρουν μέρος σε αυτό το πράγμα για μεγάλο διάστημα.

ΟΙ ΑΘΗΝΑΙΟΙ Σωκράτης Σωκράτους

και έμειναν με ανοιχτό το στόμα. Μου είπαν «είναι αυτό ακριβώς που είχαμε στο μυαλό μας για σκηνικό στα παραμύθια των αδερφών Γκριμ που θα γίνουν στο Φεστιβάλ Άργους». Έτσι έγινε το πρώτο μου θεατρικό σκηνικό.

q Επελέγην να εκπροσωπήσω την Κύπρο στην Μπιενάλε της Βενετίας από την chief creator του Κέντρου Πομπιντού ανάμεσα σε άλλες προτάσεις. Ήταν μια σπουδαία εμπειρία και ένας μεγάλος σταθμός που επηρέασε τον τρόπο που δουλεύω, και ένα τεστ τεράστιο, γιατί είναι ένας μεγάλος θεσμός, πολύς ο κόσμος που βλέπει το έργο σου, μια εθνική εκπροσώπηση ανάμεσα σε έργα από άλλες χώρες, δεν εκθέτεις σε μια γκαλερί.

q Έχω πάρει μέρος σε πολλές μπιενάλε, ωστόσο δεν έχω συμμετάσχει ποτέ στην Μπιενάλε της Αθήνας. Μια πολύ σημαντική έκθεση στην οποία πήρα μέρος πρόσφατα ήταν στην Αυστρία, στο Μουσείο Μπελβεντέρε, για τα 300 χρόνια του – ανήκω πλέον στη μόνιμη συλλογή του. Είμαι και στου Πομπιντού τη μόνιμη συλλογή. Στο Μουσείο Μπελβεντέρε εκτέθηκε για εφτά μήνες το έργο μου για το μεταναστευτικό, που είναι πολύ σημαντικό για μένα.

q Ποτέ δεν αισθανόμουν ξένος στην Αθήνα. Ίσως η έννοια του ξένου να ξεκινάει από τον ίδιο μας τον εαυτό. Δεν επέτρεψα σε κανέναν να μου το πει, ήμουν πάντα ενεργό μέλος της πόλης, όπως είμαι επιλεκτικά και στην Παλαιστίνη – ήταν σημαντικό αυτό για το έργο μου στη Βενετία. Ήμουν στο σημείο που είναι τώρα ο πόλεμος, όχι μέσα στη Γάζα αλλά στο σημείο μηδέν, ακριβώς από πάνω. Και όταν άκουσα ότι γίνεται πόλεμος, το μυαλό μου πήγε στα παιδιά που δούλευα μαζί τους το έργο και τα γνώρισα καλά. Οι μανάδες τους με τάιζαν, με φρόντιζαν, γιατί έμενα σε ένα χωριό μόνος μου, δεν ήμουν στη Ραμάλα μαζί με τους υπόλοιπους. Είναι πια άντρες, παντρεμένοι με παιδιά, και έχω στο μυαλό μου τα πρόσωπά τους, το χαμόγελό τους, τον τρόπο τους. Ήξερα τι τρώνε καθημερινά, πού περπατάνε, γιατί έζησα εκεί δύο μήνες. Συνολικά ήταν πολύς ο καιρός που πηγαινοερχόμουν, ήξερα ονόματα, πρόσωπα, και επικοινωνούσα μαζί τους μέσω του Facebook, αλλά μετά τους έχασα γιατί μάλλον δεν επιτρέπεται να έχουν λογαριασμούς. Είδα και μέλη του ISIS εκεί, πριν από το 2012· στον χωματόδρομο που περνούσε μέσα από το χωριό εμφανίστηκε ένα μεγάλο Toyota με δώδεκα άντρες καθισμένους στην καρότσα και τα παιδιά που δουλεύαμε για να γίνει το μουσείο μού έκαναν νόημα να μην πω τίποτα, γιατί ήταν επικίνδυνοι. Τότε δεν μιλάγαμε για τον ISIS, αλλά τους αναγνώρισα μετά από τις σημαίες που έβλεπα στις ειδήσεις με όσα συνέβαιναν εκεί.

q Είναι πολλά αυτά που έχουν βγει προς τα έξω στο έργο μου, αλλά είναι και πολλά που έχουν μείνει

Μπορεί να κάνω τις χίλιες βλακείες, όμως η βάση είναι η σοβαρότητα, η αγωνία μην αναλωθώ με αυτό που κάνω, το μόνο πράγμα που πρόσεχα ήταν ότι είμαι καλλιτέχνης.

εκτός, κι ας συμπεριλαμβάνονται σε αυτό. Είναι τόσο περίπλοκο το έργο πάντα, κάθε έργο που φτιάχνω, που δεν είναι δυνατό να φτάσει στον θεατή όλη η πληροφορία, ούτε εγώ να κάνω διαλέξεις για να εξηγήσω τα πάντα. Αυτό είναι ένα θέμα της δουλειάς μου που προσπαθώ να λύσω κάθε φορά ώστε να φτάσει ένα αποτέλεσμα προς τα έξω που θα καθιστά κατανοητό και στον θεατή αυτό για το οποίο θέλω να μιλήσω τη συγκεκριμένη στιγμή. Αυτό ξέρω ότι συμβαίνει αρκετά χρόνια τώρα, ήδη από παιδί: δείχνω δύο πράγματα, αλλά είμαι και άλλα είκοσι που δεν βγαίνουν προς τα έξω ή δεν είναι η στιγμή να μιλήσω γι’ αυτά. Είμαι ένα αρκετά πολύπλοκο πράγμα, πληθωρικό, και διάφορα άλλα, το οποίο μπορεί να μη φαίνεται κιόλας εξωτερικά. Από παιδί δεν μιλούσα, μιλούσα μόνο στους φίλους μου ή σε κάποιους που επέλεγα να μιλήσω. Θέλω να διασκεδάζω, να είμαι κοινωνικός, αλλά την ίδια ώρα δεν είμαι κιόλας, λύνομαι όταν αισθάνομαι εγώ καλά. Στην Αθήνα τα πρώτα χρόνια δεν μιλούσα. Και συνήθισα έτσι, γιατί έτσι ήταν όλα μου τα χρόνια, σε όλες μου τις δουλειές, έτσι είναι ο χαρακτήρας μου. Έχει να κάνει πολύ με τον χαρακτήρα μου ο τρόπος που δουλεύω από πάντα, από πολύ μικρός που ζωγράφιζα.

q Στην Breeder θέλω να δείξω όλα αυτά που δεν έχουν φανεί στο έργο μου ως τώρα. Ο χώρος προϋπήρχε ως study

ΙNFO

Σωκράτης Σωκράτους: Αναδρομική έκθεση στο The Breeder Studyroom, Γκαλερί The Breeder, Ιάσονος 45, μέχρι 13/4, Τρ.-Παρ. 11 π.μ.-7 μ.μ., Σάβ. 11 π.μ.-5 μ.μ.

32

LiFO

room και είχα πρόταση από τους γκαλερίστες να δείξω το process της δουλειάς μου, τα πράγματα που με ενδιαφέρουν πολύ. Η πρακτική, η έρευνα, είναι πολύ σημαντικά στοιχεία της δουλειάς μου, έγιναν σημαντικά μέσα στα χρόνια. Αποδέχτηκα την πρόταση με μεγάλη χαρά, αν και δεν είχα και πολύ χρόνο να ασχοληθώ. Τα κατάφερα στο τέλος –ως εκεί που τα κατάφερα– γιατί κατάλαβα, ανοίγοντας τα αρχεία μου, ότι είναι πάρα πολλά τα πράγματα που θέλω να δείξω, πιο πολλά απ’ όσα νόμιζα.

q Η ζωή με έχει μάθει πολλά πράγματα, δεν ήξερα τίποτα. Βλέπω τη ζωή πολύ αισιόδοξα, γιατί όταν προσεγγίζεις τα πράγματα με έναν ανοιχτό τρόπο που δεν έχει και συνταγή, σου δίνονται πολλά, κι εγώ είμαι ευγνώμων σε πολλούς ανθρώπους, και σε καθημερινή βάση, γιατί κι αυτό είναι μέρος της δουλειάς μου, η καθημερινότητά μου στην πόλη. Πίσω από αυτή την αισιοδοξία υπάρχει το θαύμα της ζωής, που μπορεί να μην κοστίζει τίποτα αλλά μπορεί και να κοστίζει τα πάντα. Διαβάστε ολόκληρη τη συνέντευξη στο lifo.gr.

28.03.24

808

ΠΑΡΤΙ

Eden Festival Ένα ατελείωτο διήμερο πάρτι με μερικά από τα πιο hot ονόματα της σύγχρονης χορευτικής σκηνής και 19 ώρες μουσικής: μία μοναδική εμπειρία. Η πρωτοποριακή Αμερικανίδα Avalon Emerson, εγνωσμένης δεξιοτεχνίας DJ του techno, και ο διακεκριμένος DJ και παραγωγός John Talabot, γνωστός για την επιρροή του στην techno σκηνή, έρχονται ως headliners για να ξεσηκώσουν την Αθήνα με ένα μείγμα techno, deep house, electro, leftfield pop και breakbeats.

30-31/3, Ωδείο Αθηνών, Βασ. Γεωργίου Β‘ 17-19, Αθήνα, Σάβ. 19:00, Κυρ. 16:00, είσοδος: 19-45 ευρώ

34

THE WEEK Όσα ξεκινάνε αυτή την εβδομάδα

36

ΣΙΝΕΜΑ Οι νέες ταινίες της εβδομάδας

38

BIBΛΙΟ Η σημασία του Le Corbusier σήμερα

40

BIBΛΙΟ Οι δεσποινίδες της Αβινιόν ήταν από το Τσανάκ Καλέ

42

avalon emerson

ΜΟΥΣΙΚΗ Future/Metro Boomin: Δύο μεγάλοι hitmakers τα βάζουν με τον Drake

LiFO 28.03.24

33

the week

5 ΘΕΑΤΡΟ «Καύσωνας» στη Στέγη Μια παράσταση για το ελληνικό καλοκαίρι, φτιαγμένη από όνειρα και εφιάλτες, ερωτισμό και ηδονοβλεψία, ο Καύσωνας του Γιάννη Παναγόπουλου κάνει πρεμιέρα στη Μικρή Σκηνή της Στέγης. Μια φαντασιακή εθνογραφία της Ελλάδας, βασισμένη σε ιστορίες καθημερινών ανθρώπων που ακολουθούν τις μικρές τους τελετουργίες, μέσα σε ένα καυτό 24ωρο. Με αγγλικούς υπέρτιτλους σε ορισμένες ημερομηνίες. Η παράσταση περιλαμβάνει γυμνό και είναι κατάλληλη για άτομα άνω των 16 ετών.

30/3-21/4, Μικρή Σκηνή της Στέγης Ιδρύματος Ωνάση, λεωφ. Συγγρού 107, Αθήνα, Παρ.-Κυρ.

21:00, 5-6/3 18:00, είσοδος: 5-20 ευρώ

6 ΣΙΝΕΜΑ 8ο Beyond Borders STOEP TH S PR ES

ΞΕΝΑΓΗΣΕΙΣ 28 μαρ τιου 3 απ ρ ιλιου 20 24

1 ΘΕΑΤΡΟ «Generation Lost» Το Generation Lost του Γρηγόρη Λιακόπουλου είναι μια παράσταση για όσους γεννήθηκαν μεταξύ 19811996, την πρώτη μεταπολεμική γενιά που είναι φτωχότερη από τους γονείς της. Δεν έχει βιώσει πόλεμο, κατοχή ή εξορία, έχει όμως δει τις ελπίδες της να συντρίβονται και έχει οδηγηθεί σε μια υπαρξιακή απογοήτευση· είναι μια γενιά παγιδευμένη στην εφηβεία της. Σε σκηνοθεσία Κατερίνας Γιαννοπούλου.

28/3-28/4, Εθνικό Θέατρο - Σκηνή Νίκος Κούρκουλος, Αγίου Κωνσταντίνου 22-24, Τετ. 19:30, Πέμ.-Σάβ. 21:00 και Κυρ. 19:30, είσοδος: 5-20 ευρώ

λόκοτη εκκλησία με μια τεράστια και ακόμα πιο αλλόκοτη σκοτεινή καμπάνα που έχει το χρώμα του σκοτωμένου αίματος. Το χωριό της Ευλογιάς ήταν για αιώνες ο Παράδεισος, όμως μια γενοκτονία βρίσκει ένοχους τους κατοίκους της. Το ξέσπασμα του λιμού, που μετατρέπεται σε επιδημία, είναι το μόνο που τους αναγκάζει να ψάξουν τον τρόπο για να επανορθώσουν και να επιστρέψουν στην εποχή της ευμάρειας.

1-30/4, Θέατρο Μπέλλος, Κέκροπος 1, Πλάκα, Δευτ.-Τρ. 21:00, είσοδος: 5-12 ευρώ

4 ΠΕΡΦΟΡΜΑΝΣ «A man and his double»

2 ΘΕΑΤΡΟ «Δαγκώνει;» της Όλγας Ποζέλη Ζώα και άνθρωποι δρουν και απουσιάζουν, αλληλεπιδρούν και εναλλάσσονται στο αστικό μας τοπίο. Λουριά που δεν βλέπουμε τι έχουν δεμένο στην άλλη τους άκρη, κλουβιά που αιχμαλωτίζουν, ρυθμικές τελετουργίες, μνήμες μιας άλλης ζωής και ίχνη ζώων παντού.

30/3-26/5, Θέατρο Φούρνος, Μαυρομιχάλη 168, Εξάρχεια, Σάβ. 21:00, Κυρ. 20:00, είσοδος: 10-15 ευρώ

απο τη μαρια παππα

34

LiFO

3 ΘΕΑΤΡΟ «Η Μουγγή Καμπάνα» από την Ομάδα Rodez Ένα έργο του Θανάση Τριαρίδη γραμμένο το 2003. Σε μια απέραντη, έρημη πολιτεία στέκεται μια αλ-

Η ανακτορική οικία Σλήμαν ανοίγει τις πόρτες της Μια ξενάγηση στην ανακτορική οικία Σλήμαν κατά την οποία ο επισκέπτης θα γνωρίσει από κοντά κάθε περίτεχνη γωνιά του νεοκλασικού αρχοντικού. Συγχρόνως, θα θαυμάσει μία από τις μεγαλύτερες συλλογές αρχαίων ελληνικών νομισμάτων στον κόσμο. Το εσωτερικό της οικίας με τα περίτεχνα ψηφιδωτά και τις ευφάνταστες τοιχογραφίες ρίχνει φως στη μυθιστορηματική ζωή του ανθρώπου που με μοναδικό γνώμονα τις ομηρικές διηγήσεις ανακάλυψε τις πολύχρυσες Μυκήνες και τη θρυλική Τροία. Απαραίτητη η κράτηση.

31/3, 11:00, Νομισματικό Μουσείο, λεωφόρος Βενιζέλου Ελευθερίου, Αθήνα, είσοδος: 12-15 ευρώ

Μια πρωτότυπη σύνθεση για έναν χορευτή (Αλέξανδρος Βαρδαξόγλου) κι έναν μουσικό (Γιάννης Αγγελάκης) για 4 μοναδικές παραστάσεις. Μια άσκηση στην παράλογη, επίμονη προσπάθεια του ανθρώπου να αντισταθεί στην αναπόφευκτη πτώση και στη βιαιότητα των δυνάμεων εξουσίας και καταστολής που του ασκούνται. Ο χορευτής και ο μουσικός μοιράζονται τους ρόλους του θύτη και του θύματος, της εξουσίας και του εξουσιαζόμενου, αυτού που συμμορφώνει κι αυτού που συμμορφώνεται.

1-9/4, ΠΛΥΦΑ, Κορυτσάς 39, Βοτανικός, Δευτ.Τρ. 21:00, είσοδος: 10-12 ευρώ

Το Beyond Borders, το Διεθνές Φεστιβάλ Ντοκιμαντέρ Καστελλορίζου, έρχεται στην Αθήνα. Τα βραβευμένα ντοκιμαντέρ του θα προβληθούν στον φιλόξενο χώρο της Ταινιοθήκης της Ελλάδος, αλλά θα διοργανωθούν και masterclasses του Jordan Paterson, Καναδού σκηνοθέτη, παραγωγού και συγγραφέα, και του Michel Noll, προέδρου της γαλλικής Ecrans des Mondes, εμπνευστή του Grecdoc και διευθυντή Διεθνούς Ανάπτυξης του Beyond borders.

29-31/3, Ταινιοθήκη της Ελλάδος, Μεγ. Αλεξάνδρου 136, Αθήνα, είσοδος ελεύθερη με δελτία εισόδου

7 ΣΥΝΑΥΛΙΕΣ Soviet Soviet Οι Ιταλοί Soviet Soviet εκπροσωπούν επάξια το indie post punk. Από το 2008 και μετά αρπάζουν οποιαδήποτε ευκαιρία για live προκύψει και χτίζουν τη φήμη τους ως ενός από τα πιο ενεργητικά live acts της ευρωπαϊκής ηπείρου. Μαζί τους ο Eddie Dark.

29/3, 21:00, Gazarte Ground Stage, Ιάκχου 13, Γκάζι, είσοδος: 18-23 ευρώ

8 ΣΥΝΑΥΛΙΕΣ Ruby Rushton Δημιούργημα της πολυπραγμοσύνης και της παραγωγικότητας του μουσικού και παραγωγού Tenderlonious, οι Ruby Rushton βρίσκονται στην πρώτη γραμμή ενός νέου κύματος της σύγχρονης λονδρέζικης τζαζ σκηνής, ειδικά αυτής που σχετίζεται με τη spiritual jazz, με προοπτική και επαφές με μουσικά ιδιώματα όπως το χιπ-χοπ, το afrobeat, το post-bop και το funk αλλά και τα επιμέρους γνωρίσματα της underground σκηνής.

31/3, 21:00, Κέντρο Πολιτισμού Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος, λεωφ. Ανδρέα Συγγρού 364, Καλλιθέα, είσοδος:10-15 ευρώ

28.03.24

9 ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ Ο Τάφος Του Ινδού

ΣΥΝΑΥΛΙΕΣ

Το νέο εικαστικό πρότζεκτ του Comotirio αφορά δυο γλυπτικές εγκαταστάσεις που θα συνδιαλεχθούν με τον αστικό μύθο του υπόγειου γηπέδου του Παναθηναϊκού, γνωστού και ως «ο τάφος του Ινδού», καθώς πήρε το όνομά του από την ομώνυμη ταινία του Fritz Lang. Το Comotirio είναι το εικαστικό σχήμα των Νάιρα Στεργίου και Εριφύλης Βενέρη, που κινείται γύρω από τις θεματικές της σκηνοθετημένης εμπειρίας, της μυθοπλασίας, του καλλωπισμού και της ομορφιάς. Κύρια πρακτική του αποτελεί η διοργάνωση ανεξάρτητων εκθεσιακών events σύγχρονης τέχνης σε ιδιαίτερους χώρους με ιστορικότητα και σημειολογία.

the week

EKΔΗΛΩΣΕΙΣ

Θέατρο Άνεσις - Μικρή Σκηνή

Τα πικρά δάκρυα της Πέτρα φον Καντ ΤΟΥ ΡΆΙΝΕΡ ΒΈΡΝΕΡ ΦΑΣΜΠΊΝΤΕΡ

The Boy στο Ρομάντσο Η πρώτη επίσημη συναυλία του The Boy (Αλέξανδρος Βούλγαρης) εδώ και καιρό. Θα παίξει τραγούδια με πολλά λόγια, θα υποδυθεί ανθρώπους που θα ήθελε να γνωρίσει, θα μιλήσει για το πώς είναι να μεγαλώνεις χωρίς φίλους, θα σχολιάσει την επικαιρότητα του κοντινού μέλλοντος, θα μοιραστεί με το κοινό τη συνταγή του για τη jambalaya, θα αναρωτηθεί ξανά ποια απ’ τα λόγια του τα έχει γράψει ο ίδιος και ποια ο άλλος.

28/3, 4/4, 21:00, Ρομάντσο, Αναξαγόρα 3-5, Ομόνοια, είσοδος: 10-12 ευρώ

29-31/3, AK38, Αρματολών & Κλεφτών 38, Αθήνα, ώρες λειτουργίας της έκθεσης: 19:00-22:00

10 ΣΥΝΑΥΛΙΕΣ Josef Van Wissem Ένα από τα ισχυρότερα ονόματα στην παγκόσμια πειραματική σκηνή, που έχει στο παλμαρέ του σημαντικούς δίσκους και το βραβείο του Φεστιβάλ των Καννών για τη μουσική επένδυση της ταινίας Only lovers left alive, ο Ολλανδός μουσικός, με αφορμή το «The night dwells in the day», το νέο του άλμπουμ που κυκλοφόρησε τον Ιανουάριο, κάνει μία ακόμα ευρωπαϊκή περιοδεία που τον φέρνει και στην Ελλάδα για δύο μοναδικές εμφανίσεις.

2/4, 21:00, Αγγλικανική Εκκλησία Αγίου Παύλου, Φιλελλήνων 27 & Σιμωνίδου, Σύνταγμα, είσοδος: 25-28 ευρώ

11 ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ Φύση Πάσχουσα / Natura Patiens Η έκθεση «Φύση Πάσχουσα» τιμά την ικανότητα της τέχνης να προσφέρει ισχυρή εικόνα του τεράστιου προβλήματος της κλιματικής κρίσης που αφορά τον πλανήτη και την ανθρώπινη ύπαρξη. Τριάντα δύο καταξιωμένοι Έλληνες καλλιτέχνες και καλλιτέχνιδες παρουσιάζουν έργα ζωγραφικής, χαρακτικής, γλυπτικής, textile art, εγκατάστασης, φωτογραφίας και βίντεο που εξυμνούν το φυσικό περιβάλλον, θίγοντας ταυτόχρονα τρόπους με του οποίους ο άνθρωπος το καταστρέφει, καταστρέφοντας μαζί και τον εαυτό του. Σε επιμέλεια της Νίνας Φραγκοπούλου.

Μ

έσα σ’ ένα ατελιέ, με φόντο έναν πίνακα μπαρόκ, ανάμεσα σε κούκλες βιτρίνας και υπέρλαμπρα φορέματα, παρακολουθούμε ένα παιχνίδι εξουσίας με πρόσχημα τον έρωτα. Οι ρόλοι αντιστρέφονται πολύ γρήγορα, το θύμα γίνεται θύτης, ο θύτης θύμα, ο έρωτας γίνεται μίσος, το ψέμα αλήθεια, οι χαρακτήρες ξεδιπλώνονται, οι κούκλες απογυμνώνονται». «Μ’ αρέσει να πηγαίνω σινεμά, να βλέπω αισθηματικά έργα, με πόνο και κλάματα», λέει η Κάριν, το φιλόδοξο μοντέλο, όταν γνωρίζει τη γνωστή σχεδιάστρια Πέτρα φον Καντ, και εκείνη την ερωτεύεται παράφορα. Το θεατρικό έργο του Ράινερ Βέρνερ Φασμπίντερ, Τα πικρά δάκρυα της Πέτρα φον Καντ, είναι ακριβώς αυτό: ένα αισθηματικό έργο με πόνο και κλάματα για όσους ξέρουν να κατακτούν κι όχι ν’ αγαπούν. Η Έφη Ρευματά σκηνοθετεί στη Μικρή Σκηνή του θεάτρου Άνεσις το αριστούργημα του Φασμπίντερ, φωτίζοντάς το υπό μια διαφορετική οπτική, με τρεις ηθοποιούς επί σκηνής και τα κουστούμια της Λουκίας σε πρώτο πλάνο. Τον ομώνυμο ρόλο ερμηνεύει η Βίκυ Βολιώτη και μαζί της παίζουν η Κατερίνα Αγγελίτσα και ο Αντώνης Καρναβάς. Στο βίντεο της παράστασης εμφανίζονται η Αγγελική Παραδεισανού, η Ευδοκία Ρουμελιώτη και η Άντζελα Γκερέκου.

«

ΣΥΝΑΥΛΙΕΣ Conway The Machine O Conway είναι ο πιο περιζήτητος ράπερ τα τελευταία χρόνια, κυριαρχώντας επιβλητικά στην παγκόσμια σκηνή του ραπ με το μοναδικό στυλ του. Κάθε νέα του κυκλοφορία αποτελεί είδηση, ενώ ο ίδιος, μαζί με τους Westside Gunn και Benny The Butcher, έχουν επηρεάσει τόσο βαθιά και ανεξίτηλα τη σκηνή, που πλέον μιλάει κανείς ξεκάθαρα για Griselda ήχο κάθε φορά που αναφέρεται στον σημερινό ήχο του grimy, underground hardcore rap. Special guest: Buzz Capitano.

Μετάφραση - διασκευή - σκηνοθεσία: Έφη Ρευματά Κοστούμια: Λουκία Επιμέλεια σκηνικού χώρου: Μαργαρίτα Τζαννέτου Μουσική επιμέλεια: Φοίβος Σαμαρτζής Παίζουν: Βίκυ Βολιώτη, Κατερίνα Αγγελίτσα, Αντώνης Καρναβάς, Βασιλική Ασίκογλου Σκηνοθεσία video παράστασης: Σίμος Σαρκετζής Παίζουν: Άντζελα Γκερέκου, Αγγελική Παραδεισανού Φιλική συμμετοχή η Ευδοκία Ρουμελιώτη

29/3, 20:00, Arch Club, Κωνσταντινουπόλεως 111, Βοτανικός, είσοδος: 20-30 ευρώ

Θέατρο Άνεσις - Μικρή Σκηνή Λεωφόρος Κηφισίας 14, Αμπελόκηποι, 210 7718943

Εγκαίνια: 28/3-26/4, Πινακοθήκη Δήμου Αθηναίων, Λεωνίδου & Μυλλέρου, πλ. Αυδή, Τρ.Σάβ. 11:00-19:00, Κυρ. 10:00-16:00.

Ημέρες & ώρες παραστάσεων: Τετ.-Πέμ. 21:00

LiFO 28.03.24

35

Σινεμά

να που του λείπει και στην κατήχηση-πλύση εγκεφάλου που δέχθηκε ανελέητα. Αν και υποσημείωση στα όρια του εξοργιστικού θρύλου που θάφτηκε επί δεκαετίες και ανασύρθηκε πρόσφατα, και μάλιστα καταγράφηκε από τον Ντανιέλε Σκαλίζε σε σχετική έκδοση, η ιστορία του είναι εξίσου ενδιαφέρουσα με εκείνη του Ποντίφικα, η σορός του οποίου παραλίγο να καταλήξει στον Τίβερη από τον όχλο των αγανακτισμένων πολιτών που του τη φύλαγαν.

WEST CITY 4 - ΝΙΡΒΑΝΑ CINEMAX 1 - ΚΗΦΙΣΙΑ CINEMAX 3 ΑΙΓΛΗ 2 - ΑΝΟΙΞΗ 1 - ΑΤΛΑΝΤΙΣ 1 - ΒΑΡΚΙΖΑ 2 - CINERAMA - ΕΛΛΗ - ΚΙΝΗΜΑΤΟΘΕΑΤΡΑ ΚΩΝΣΤΑΝΤΑΡΑΣΒΛΑΧΟΠΟΥΛΟΥ 2 - ΣΠΟΡΤΙΓΚ 1 - ΤΑΙΝΙΟΘΗΚΗ ΛΑΪΣ 1,2 ΤΡΙΑ ΑΣΤΕΡΙΑ 1 - ΤΡΙΑΝΟΝ - ΑΛΙΚΗ - ΣΙΝΕΑΚ

Γκοτζίλα x Κονγκ: Η Νέα Αυτοκρατορία GODZILLA X KONG: THE NEW EMPIRE

ΣΚΗΝΟΘΕΣΊΑ: Άνταμ Γουίνγκαρντ ΠΡΩΤΑΓΩΝΙΣΤΟΥΝ: Μπράιαν Ταϊρί Χένρι, Ρεμπέ-

κα Χολ, Νταν Στίβενς

απο toν θοδωρη κουτσογιαννοπουλο

ΣΥΝΟΨΗ: Κονγκ και Γκοτζίλα καλούνται να ενώ-

Το αγόρι του Θεού

σουν τις υπερφυσικές δυνάμεις τους όταν ένας νέος πανίσχυρος εχθρός από την Κοίλη Γη απειλεί να τους αφανίσει.

Ο Μάρκο Μπελόκιο στηλιτεύει το αυταρχικό παράδειγμα μίας από τις πιο σκοτεινές σελίδες της χώρας του. ΣΥΝΟΨΗ: 1858, στην εβραϊκή συνοικία της Μπολό-

νια. Οι στρατιώτες του Πάπα εισβάλλουν στο σπίτι της οικογένειας Μορτάρα με εντολή του Καρδινάλιου για να πάρουν τον Εντγκάρντο, τον επτάχρονο γιο τους. Ο λόγος; Μια μαρτυρία ότι το παιδί είχε βαφτιστεί κρυφά ως χριστιανός από τη νοσοκόμα του όταν ήταν μωρό, συνθήκη για την οποία ο παπικός νόμος είναι κάθετος: το παιδί πρέπει να απομακρυνθεί από την αλλόθρησκη οικογένειά του, ώστε να μεγαλώσει με καθολική εκπαίδευση.

Μ

Αριστούργημα Πολύ Καλό Καλό Ικανοποιητικό Μέτριο Κακό

36

LiFO

ε αφορμή το Αμήν, τον κινηματογραφικό του καταπέλτη για τα συστηματικά αίσχη του καθολικισμού, είχα ρωτήσει τον Κώστα Γαβρά αν θα έκανε το ίδιο σε περίπτωση που έπεφτε στην αντίληψή του παρόμοια ιστορία με αυτουργό την ορθόδοξη εκκλησία. «Χωρίς δεύτερη σκέψη», μου απάντησε, «με τη διαφορά πως στην Ελλάδα δεν υπήρξαν τέτοια περιστατικά, αλλά ακριβώς το αντίθετο». Η περίπτωση της συνεργασίας του Βατικανού με τους ναζί και της συγκάλυψης της γενοκτονίας των Εβραίων κατά τη διάρκεια του Δεύτερου Παγκοσμίου Πολέμου είναι οπωσδήποτε ειδεχθής, αλλά όχι λιγότερο αποκρουστική από την ξεχασμένη υπόθεση Μορτάρα: το 1858, με εντολή του Πάπα και αφορμή μια πρόχειρη βάφτιση που σχεδίασε μια θρησκόληπτη υπηρέτρια, ο 6χρονος Εντγκάρντο Μορτάρα κλήθηκε με τη βία να φύγει από το σπίτι της πολυμελούς αστικής οικογένειάς του με την αιτιολογία ότι είναι χριστιανός· μεταφέρθηκε σε εκκλησιαστικό κέντρο προσηλυτισμού μικρών Εβραίων, ένα ανατριχιαστικό μέρος αλλαγής της πίστης διά του ψυχολογικού εκβιασμού με γλυκομίλητες μοναχές και αυστηρούς ιερείς. Παρά τις προσπάθειές τους, η απεγνωσμένη μητέρα και ο γεμάτος ενοχές πατέρας δεν κατάφεραν να αλλάξουν την ειλημμένη απόφαση. Ο Πάπας Πίος ΙΧ, διαβόητος για την αντιδραστική του στάση και τα σκληρά μέτρα που

πήρε για την προστασία της πίστης και της ηγεμονίας που σύντομα θα έχανε, μαζί με τις παπικές πολιτείες που καταργήθηκαν από το νεοσύστατο τότε Βασίλειο της Ιταλίας, έγινε διεθνώς ρεζίλι με εκτενείς αναφορές στον ευρωπαϊκό και αμερικανικό Τύπο, ακόμη και με σκετς και γελοιογραφίες (μία τον απεικονίζει να δέχεται με τη βία περιτομή στο κρεβάτι του από ραβίνους σε ένα αστείο όνειρο μιας καθ’ όλα βλοσυρής ταινίας). «Non possumus», επαναλάμβανε μετά βδελυγμίας, απορρίπτοντας σταθερά και πεισματικά κάθε πιθανότητα επιστροφής του παιδιού στη φυσική του εστία και στις παραδοσιακές διδαχές. Το Αγόρι του Θεού, ένα δράμα που δεν περιορίζεται στον αντισημιτισμό και κάποτε βρισκόταν στο ραντάρ του Στίβεν Σπίλμπεργκ (ίσως εξελισσόταν σε παραλλαγή του Artificial Intelligence, με διαφορετική συνθήκη μεταφυσικής), είναι το παράλληλο χρονικό του παρατεταμένου σοκ που βιώνει ένα αγγελικό, πανέξυπνο αγοράκι και της πολιτείας του μακροβιότερου αρχηγού της καθολικής πίστης. Η αθωότητα κοντράρεται ευθέως με το μίσος και ο 83χρονος Μπελόκιο, με μια σκορσεζικά ασίγαστη διάθεση να διηγηθεί ιστορίες μισό και πλέον αιώνα μετά το ντεμπούτο του στο ιταλικό σινεμά, με την κάμερα και την κίνησή της πρόσω ολοταχώς αλλά και μια τάση να υπερτονίζει την κρισιμότητα των καταστάσεων, δεν διστάζει ούτε στιγμή να στηλιτεύσει το αυταρχικό παράδειγμα μίας από τις πιο σκοτεινές σελίδες της χώρας του, αφήνοντας σχεδόν χαιρέκακα τον Πάολο Πιερομπόν να βγάζει αφρούς –και κυριολεκτικά λόγω επιληψίας– στον ρόλο του Πάπα, και εκτινάσσοντας τη συμφωνική μουσική επένδυση του Φάμπιο Μάσιμο Καπογκρόσο στο τέρμα της έντασης. Ωστόσο, τα πιο ενδιαφέροντα στοιχεία του Το αγόρι του Θεού απεικονίζονται στο πρόσωπο του μικρού Εντγκάρντο, έκθαμβου από τα χριστιανικά σύμβολα και τον Εσταυρωμένο, ανήμπορου να αντιδράσει ανάμεσα στη μά-

INFO RAPITO ΣΚΗΝΟΘΕΣIΑ:

Μάρκο Μπελόκιο ΠΡΩΤΑΓΩΝΙΣΤΟYΝ:

Ενέα Σάλα, Λεονάρντο Μαλτέζε, Πάολο Πιερομπόν

Ακολουθώντας τη μεγάλη επιτυχία του Γκοτζίλα εναντίον Κονγκ (περίπου μισό δισεκατομμύριο σε εισπράξεις), η Νέα Αυτοκρατορία είναι καλύτερη περιπέτεια, χωρίς απαραίτητα να είναι καλή ταινία, γιατί έχει περισσότερη δράση και (κυριολεκτικά) στο φινάλε εξελίσσεται σε απενοχοποιημένο kaiju, σαν να έχει πάθει συνεχόμενη ηλεκτροπληξία, μια μονομαχία των γιγαντιαίων τεράτων με εξίσου τεράστιους και πολύ χειρότερους εχθρούς της Γης, με τους πάλαι ποτέ ορκισμένους αντιπάλους, τον Γκοτζίλα και τον Κονγκ, να προστατεύουν συμμαχικά τη φύση και την ανθρωπότητα αντίστοιχα. Υπόδειγμα συμπερίληψης, το καστ της θαρραλέας, κατά βάση ψύχραιμης πρωταγωνίστριας (Ρεμπέκα Χολ), της κωφής, υιοθετημένης και πνευματικά προικισμένης κόρης της με το μεταφυσικό άγχος, του παρεξηγημένου Αφροαμερικανού nerd και του εκκεντρικού Βρετανού κτηνίατρου, όλοι καλοί άνθρωποι με αναπάντεχα σπινθηροβόλα ατάκα στις πιο απίθανες περιστάσεις, δεν έχει καμία σημασία, αφού απλώς χρησιμεύει ως πλοηγός για να ενώσει την αφύπνιση των αγαπημένων ηρώων με το μέχρι τελικής πτώσης, όπως συνήθως συμβαίνει, ξυλοκόπημα με ραδιενεργές ακτίνες και απλά, πρωτόγονα εργαλεία, εξαιτίας μιας ασυνήθιστης, επικίνδυνης δραστηριότητας στα αχαρτογράφητα έγκατα του πλανήτη μας – ένας άγνωστος λαός τούς προειδοποιεί για την ύπαρξη πανάγριων και ζοφερών πλασμάτων. Η δράση δεν πολυασχολείται με τις υπο-πλοκές περιττών περιφερειακών χαρακτήρων και ο Άνταμ Γουίνγκαρτ συνθέτει ένα ψυχεδελικό λούνα παρκ, σαν το Xanadu με αμφεταμίνες, με φόντο ένα κρυφό, ιριδίζον βασίλειο και ενδιάμεσους σταθμούς υπέργεια ορόσημα που ποδοπατά ο Γκοτζίλα στο πέρασμά του, από το Κολοσσαίο όπου αράζει, γιατί εκεί χωράει, μέχρι τις Πυραμίδες, τον βράχο του Γιβραλτάρ και την Κοπακαμπάνα του Ρίο, προφανώς

28.03.24

ΠΡΩΤΗ ΠΡΟΒΟΛΗ διότι είναι οικεία αξιοθέατα, και το έχει αποδείξει ο Ρόλαντ Έμεριχ στα καταστροφικά του έπη. Παρά τις μυστικιστικές του αιχμές, το Γκοτζίλα x Κονγκ δεν προσπαθεί να αποδείξει κάτι ιδιαίτερο στη φλέβα των συνειδητοποιημένων Άβαταρ, στρέφεται χωρίς ενδοιασμούς στο «ψητό», δεν είναι τίποτε σπουδαίο και έχει πλάκα, με έναν ’80s, μοβ, πολύχρωμο τρόπο.

εκεί όπου οι συνεντεύξεις το έχουν ανάγκη (Papa don’t preach, ένα αναπάντεχο ένθετο!), δικαιολογεί το σκεπτικό των συχνών θρησκευτικών αναφορών σε επίπεδο εικόνας και περιεχομένου και αντιμετωπίζει τη διαθεματική της ανάλυση με δημοκρατικότητα, ψυχραιμία και τρυφερή ματιά.

VILLAGE RENTI 1,4,9,10,12 - VILLAGE MALL 4,5,8,10 - VILLAGE PAGRATI 1,4 - VILLAGE AG.DIMITRIOS 1,2,3 - OPTIONS ILION 1,2,4 - OPTIONS GLYFADA 1 NANA CINEMAX 2,4 - ΑΕΛΛΩ CINEMAX 3 - WEST CITY 1,2 - ΑΘΗΝΑΙΟΝ 2 - ΑΙΓΛΗ 1 - ΚΙΝΗΜΑΤΟΘΕΑΤΡΑ ΚΩΝΣΤΑΝΤΑΡΑΣ-ΒΛΑΧΟΠΟΥΛΟΥ 1 - ΣΠΟΡΤΙΓΚ 1 - ΤΡΙΑ ΑΣΤΕΡΙΑ 1,2 - ΑΡΤΕΜΙΣ - ΖΕΑ

Αγώνας για τη δόξα

Pietà

Η παράσταση θεάτρου ντοκιμαντέρ της Μάρθας Μπουζιούρη επιστρέφει στη σκηνή του Σύγχρονου Θεάτρου.

ΔΑΝΑΟΣ 1,2

RACE FOR GLORY

ΣΚΗΝΟΘΕΣIΑ: Στέφανο Μορντίνι ΠΡΩΤΑΓΩΝΙΣΤΟΥΝ: Ρικάρντο Σκαμάρτσιο, Xέιλι

Αδέσποτα Κορμιά

Μπένετ, Ντάνιελ Μπρουλ ΣΥΝΟΨΗ: O αγώνας της Lancia για την ανάκτηση

ΣΚΗΝΟΘΕΣIΑ: Ελίνα Ψύκου

ΣΥΝΟΨΗ: Η Ρόμπιν είναι έγκυος, αλλά δεν θέλει

να γίνει μητέρα. Η Κατερίνα θέλει, αλλά δεν μπορεί. H Κική θέλει απλώς να πεθάνει με αξιοπρέπεια. Όμως η άμβλωση, η εξωσωματική γονιμοποίηση και η ευθανασία αντίστοιχα δεν είναι νόμιμες διαδικασίες στις χώρες τους. «Η ζωή δεν έχει ανάγκη εσένα κι εμένα, δεν πεθαίνει με μας», καταλήγει ο μονόλογος περί οντολογικής αλαζονείας στα Αδέσποτα Κορμιά, το ντοκιμαντέρ της Ελίνας Ψύκου, που με την αφίσα του μόνο και πριν καν προβληθεί προκάλεσε έναν βουλευτή, έναν μητροπολίτη, συντηρητικούς και αντιεξουσιαστές, δημιουργώντας τεταμένο πεδίο αντιπαράθεσης έξω από τις αίθουσες του πρόσφατου Διεθνούς Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης, αλλά και τη βεβαιότητα πως μερικοί, άνδρες στην πλειοψηφία τους, ποσώς ενδιαφέρονται να διαπιστώσουν τι πραγματικά λέει μια ταινία, κάνοντας την πιο απλή κίνηση: παρακολουθώντας την. Και αυτό που λέει είναι πως το σώμα, κυρίως το γυναικείο, είναι, όπως ανέκαθεν υπήρξε, πολιτικό, ένα πεδίο αντιπαράθεσης και διεκδίκησης, από τη γέννηση μέχρι τον θάνατο, με επίγνωση των στερεοτύπων, θέση αλλά και ευήκοα ώτα σε έναν σύγχρονο διάλογο γύρω από την ηθική της επιλογής μέσα στο πλαίσιο των χωρών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης, του φορέα που υποτίθεται πως θα διασφάλιζε τα δικαιώματα, αλλά έχει μεταλλαχθεί στη συλλογική συνείδηση σε οικονομικό concept που αντιμετωπίζει από απόσταση και ψυχρά τα «υποκείμενα» που τη δημιούργησαν και ουσιαστικά την εμπεριέχουν. Ξεκινώντας από τις μαρτυρίες τριών γυναικών, μιας Μαλτέζας που δεν μπορεί να κάνει άμβλωση στη χώρα της και πρέπει να ταξιδέψει στην επίσης πολύ «καθολική» Ιταλία, μιας Ιταλίδας που σκέφτεται να κάνει στην Ελλάδα εξωσωματική γονιμοποίηση και μιας Ελληνίδας με τελικό προορισμό την Ελβετία, τη μόνη χώρα που υποστηρίζει την ευθανασία, φιλοξενεί αντίθετες γνώμες και εναλλακτικές απόψεις, συμπληρώνοντας έτσι την εικόνα ενός δυσεπίλυτου κοινωνικού παζλ – ακόμη και κάποιος που ζει κάτω από πέτρα θα καταλάβαινε το πρόβλημα της γυναικείας αυτοδιάθεσης όπως διαμορφώνεται σήμερα. Χωρίς να ξεχνά το background της στη μυθοπλασία, η Ελίνα Ψύκου δημιουργεί αφηγηματικές ανάσες

της χαμένης της αίγλης στο Παγκόσμιο Πρωτάθλημα Ράλι του 1983 απέναντι στην πανίσχυρη Audi. Πιο κοντά στην κινηματογραφική ευαισθησία του πρόσφατου πορτρέτου του Φεράρι από τον Μάικλ Μαν, αλλά με συγγενή άξονα την κόντρα μεταξύ δυο αντίρροπων δυνάμεων, όπως την είχαμε δει στο Rush του Ρον Χάουαρντ και φυσικά στο οσκαρικό Ford vs Ferrari του Τζέιμς Μάνγκολντ, ο Αγώνας για τη δόξα μάς μεταφέρει και πάλι στην αρένα των αγωνιστικών αυτοκινήτων, αν και αυτήν τη φορά όχι στη Formula 1 αλλά στα πιο τραχιά ράλι και στα εξίσου περιπετειώδη ’80s. Η Audi Quattro του Ρόλαντ Γκούμπερτ (Ντάνιελ Μπρουλ) ποντάρει στην τεχνολογία και κυρίως στην τετρακίνηση, αλλά η φτωχότερη Lancia 036 διαθέτει έναν τετραπέρατο εγκέφαλο, τον στρατηγιστή, επινοητικό και ακατάβλητο Τσέζαρε Φιόρε για να ισοφαρίσει τα αντικειμενικά μειονεκτήματά της – άλλωστε, το ίδιο το αφεντικό των Γερμανών παραδέχτηκε μπροστά του στα μεθεόρτια ενός από τους πολλούς θριάμβους της ομάδας του πως, αν ήταν θέμα μηχανικής και μόνο, δεν θα έχαναν ποτέ το πρωτάθλημα. Το Race for glory αποτελεί προσωπικό στοίχημα του διακεκριμένου ηθοποιού Ρικάρντο Σκαμάρτσιο, ο οποίος υποδύεται τον Φιόρε (αρκετά διαδικαστικά, χωρίς να βγάζει μια ευδιάκριτη ή αξιομνημόνευτη κινηματογραφική προσωπικότητα), γράφει το σενάριο μαζί με τον Ιταλό σκηνοθέτη Στέφανο Μορντίνι και αναλαμβάνει την παραγωγή μαζί με τον θρυλικό Τζέρεμι Τόμας, εμψυχωτή εντελώς διαφορετικού ύφους δημιουργών, από τον Κρόνεμπεργκ, τον Τακάσι Μιίκε και τον Ναγκίσα Όσιμα, ως τον Νίκολας Ρεγκ, τον Ματέο Γκαρόνε και φυσικά τον Μπερνάρντο Μπερτολούτσι, με τους οποίους συνεργάστηκε σταθερά. Ο Σκαμάρτσιο προσπαθεί να εξερευνήσει τα κίνητρα ενός βασικά συμπαγούς, αινιγματικού χαρακτήρα και «παίκτη» στον χώρο του, χωρίς να εισχωρήσει σε βάθος. Κι ενώ οι τρεις γλώσσες στην ταινία ισορροπούν σχετικά αρμονικά, η υφή είναι φροντισμένη και ο ρυθμός κλασικά αφηγηματικός, το δράμα βάλλεται από εκκρεμότητες και έλλειψη έντασης, ενώ η δράση υπολείπεται σε σύγκριση με παρόμοιες «auto» περιπέτειες αλλά και σε σχέση με τα δεδομένα που εκθέτει το σενάριο.

VILLAGE RENTI 16,18 - VILLAGE MALL 13 - VILLAGE PAGRATI 3 - OPTIONS ILION 3 - ΑΕΛΛΩ CINEMAX 4 ΒΑΡΚΙΖΑ 2 - ΕΛΙΖΕ

Η Έρευνα δραματουργία σκηνοθεσία: Μάρθα Μπουζιούρη Κείμενο: Η Ομάδα, με την πολύτιμη συνδρομή των μητέρων Σκηνικά - κοστούμια: Άρτεμις Φλέσσα Σχεδιασμός φωτισμών: Σεμίνα Παπαλεξανδροπούλου Πρωτότυπη μουσική: Άννα Στερεοπούλου Παίζουν: Νικολίτσα Αγγελακοπούλου, Μαρία Μοσχούρη, Μάρθα Μπουζιούρη, Μαριάνθη Παντελοπούλου, Δώρα Παρδάλη

Pietà, η παράσταση θεάτρου ντοκιμαντέρ της σκηνοθέτιδας Μάρθας Μπουζιούρη που συγκίνησε και επαινέθηκε στην αρχή της φετινής θεατρικής σεζόν από κοινό και κριτικούς, επανέρχεται για έναν νέο κύκλο παραστάσεων, από τις 5 Απριλίου, στο Σύγχρονο Θέατρο. Με νέα ορμή και πλέον υπό την αιγίδα της Γενικής Γραμματείας Ισότητας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, η παράσταση θέτει ξανά στο επίκεντρο το επώδυνο και υπερ-επείγον θέμα των γυναικοκτονιών και πραγματοποιεί ένα δύσκολο ταξίδι στα μονοπάτια της απώλειας, του πένθους αλλά και της αναγέννησης. Η Pietà δημιουργήθηκε με την πολύτιμη συμβολή μιας καλλιτεχνικής ομάδας που αποτελείται αποκλειστικά από γυναίκες ηθοποιούς και δημιουργικούς συντελεστές. Είχε ως έμπνευση και οδηγό τις πέντε γυναίκες-μητέρες που βίωσαν την υπέρτατη απώλεια, τη δολοφονία του παιδιού τους, τις Κούλα Αρμουτίδου (μητέρα Ελένης Τοπαλούδη), Ελένη Κρεμαστιώτη (μητέρα Ερατώς Μανωλακέλλη), Κατερίνα Κώτη (μητέρα Ντόρας Ζαχαριά), Αλεξάνδρα Μάκου (μητέρα Γαρυφαλλιάς Ψαρράκου) και Ρόζα Φωτιάδου (μητέρα Σοφίας Σαββίδου). Το κείμενο της παράστασης βασίστηκε στις πραγματικές αφηγήσεις τους αλλά και σε βιωματικό υλικό των ηθοποιών. Μέσα από την αιχμηρή και ταυτόχρονα παρηγορητική γλώσσα του θεάτρου, η παράσταση Pietà επιδιώκει να μετατρέψει τη σκηνή σε έναν τόπο αλληλοφροντίδας, διεκδίκησης και δημόσιας μνήμης. Στη σκηνή του Σύγχρονου Θεάτρου θα παρακολουθήσουμε μια βαθιά βιωματική θεατρική παράσταση που ισορροπεί με γενναιότητα και ευαισθησία μεταξύ πολιτικού και ανθρώπινου, αποτίνοντας φόρο τιμής στα θύματα γυναικοκτονιών και σε όλες τις γυναίκες εκεί έξω.

Σύγχρονο Θέατρο, Ευμολπιδών 45, 210 3464380 Ημέρες & ώρες παραστάσεων: Παρ. 21:00, Σάβ. 18:30 & Κυρ. 21:15 Πρεμιέρα: 5 Απριλίου *Το Σάββατο 20 Απριλίου η παράσταση θα ξεκινήσει στις 18:00.

LiFO 28.03.24

37

Βιβλίο

Η σημασία του Le Corbusier σήμερα Ο σπουδαίος αρχιτέκτονας και στοχαστής, που έβαλε ποίηση στο σκυρόδεμα και συνέδεσε τα οράματα ενός σύγχρονου «Blade Runner» με τον Παρθενώνα, μοιάζει σήμερα να έχει μεγαλύτερο αντίκτυπο και σημασία από ποτέ. Η «Συζήτηση με τους φοιτητές της αρχιτεκτονικής» από τις εκδόσεις ΠΕΚ αποδεικνύει γιατί.

Μ

απο την τινα μανδηλαρα

38

LiFO

ια φιγούρα μυθιστορηματική, όσο και αμφισβητήσιμη, αν και πάντοτε παρούσα, όσες δεκαετίες κι αν έχουν παρέλθει από τότε που έφερε την επανάσταση στην αρχιτεκτονική, επανατοποθετώντας τον άνθρωπο στο επίκεντρο: ο λόγος για τον αρχιτέκτονα, ποιητή, ζωγράφο και στοχαστή Charles-Édouard Jeanneret, ο οποίος επαναπροσδιόρισε τον εαυτό του ως Le Corbusier, γνωρίζοντας ότι ήρθε για να εισαγάγει στο ελιτίστικο έως τότε σύμπαν της αρχιτεκτονικής ταυτόχρονα την ποίηση και την ωμή δύναμη των υλικών, την αποθέωση του μπετόν αρμέ και της λειτουργικότητας, το όραμα ενός μοντερνιστικού κόσμου βαθιά ριζωμένου στην αλήθεια του παρόντος και κυρίως το μέτρο της φύσης και του περιβάλλοντος. «Καθεστώς γης και κτισμένος όγκος», έγραφε ο ίδιος αποσαφηνίζοντας πως «ο κτισμένος όγκος είναι το όστρακο του σαλιγκαριού» και «καθεστώς γης είναι ο λαχανόκηπος όπου ο άνθρωπός μας-σαλίγκαρος-βρίσκει την τροφή του, υλική και πνευματική», εννοώντας την ένωση αυτών των δύο κόσμων σε έναν. Όχι τυχαία, ένας σαλίγκαρος κοσμεί την πανέμορφη έκδοση-ορόσημο Le Corbusier - Συζήτηση με τους φοιτητές της αρχιτεκτονικής που σχεδίασε ο Ζαν Πετίτ για τις εκδόσεις Minuit και κυκλοφόρησε το 1943 μεσούντος του πολέμου, μεταφέροντας την ελπίδα για έναν κόσμο που θα δημιουργηθεί εκ νέου μέσα από τη συντριβή. Πρόκειται για το κείμενο που μετέφρασε με μεράκι η Σουζάνα Αντωνακάκη, ύστερα από πρόταση του καθηγητή Δημήτρη Φατούρου, εν μέσω της δικτατορίας το 1971, κάτι που του προσέδωσε μια καινούργια σημασία. Σήμερα κυκλοφορεί από τις Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης σε νέα έκδοση, η οποία ακολουθεί πιστά την αισθητική της πρωτότυπης γαλλικής, έχοντας, ωστόσο, διατηρήσει την εισαγωγή του Δημήτρη Φατούρου και έχοντας εμπλουτιστεί με ένα νέο προλογικό σημείωμα από τον Δημήτρη Αντωνακάκη. Το παράδοξο είναι ότι το κείμενο, καθώς ξαναδιαβάζεται με την επίγνωση των ουτοπικών αδιεξόδων αλλά και της μνημειώδους συμβολής του Le Corbusier στην εξέλιξη της αρχιτεκτονικής καθώς και της ετερόκλητης σχέσης του με τις πολλαπλές εκδοχές του μοντερνισμού –από τον ριζοσπαστικό του Γκρόπιους έως τον φασίζοντα του κυβιστικού κινήματος στην Ιταλία–, διατηρεί μια αυτούσια αισθητική δύναμη και μια ανθρωπιά που δεν μπορεί να μην ανοίγει συζητήσεις για το πώς αντιλαμβανόμαστε και ορίζουμε τον κόσμο όπου ζούμε σήμερα. Η επιμονή του σπουδαίου Γαλλοελβετού αρχιτέκτονα να επαναφέρει τον άνθρωπο και την κατοικία του στο επίκεντρο ενός συλλογικού οράματος που έχει ως άξονα τη βαθιά συνείδηση του αρχιτέκτονα, στην οποία επανέρχεται διαρκώς στο κείμενο του ο ίδιος, ταυτίζεται ταυτόχρονα με την ανάληψη μιας κοινωνικής αποστολής πέρα από το πανεπιστημιακό κατεστημένο και τα οριοθε-

τημένα δόγματα. Αυτό σημαίνει ότι, εκτός από το λόγον διδόναι σε συγκεκριμένες συλλογικές εκφάνσεις της κοινωνίας, ο αρχιτέκτονας, στα μάτια του Le Corbusier , οφείλει να βασίζεται στην εσωτερική αλήθεια και ηθική του, στα όρια πάντα μιας τοπογραφίας που ορίζεται από τον παντοκράτορα Ήλιο και αποσκοπεί στην εναρμόνιση της εσωτερικής αλήθειας με την εξωτερική ελευθερία. Με άλλα λόγια, ο αρχιτέκτονας-δημιουργός δεν πρέπει να παρασύρεται από μόδες, στυλ και τάσεις αλλά να μένει ταγμένος σε όλα αυτά που ο ίδιος έχει ορίσει ως βασικά συστατικά στοιχεία της ανθρωπογεωγραφίας του. Σάμπως να είναι επιτακτική η ανάγκη να μεταφέρουμε σήμερα, ακούγοντας τα λόγια του, την προσοχή μας από το ναρκισσιστικό σύμπαν των εντυπωσιακών κτισμάτων στην απτή και ρεαλιστική αλήθεια του δημόσιου χώρου και του κοινωνικού συνόλου, ξαναδείχνοντας τον άνθρωπο και τις ανάγκες του. Εξάλλου, η σημαίνουσα λειτουργικότητα στην οποία επανερχόταν διαρκώς ο Le Corbusier δεν ακύρωνε την ύψιστη πράξη της ποίησης που ανίχνευε στη λογική της ίδιας της φύσης, όπως του είχε αποκαλυφθεί από μικρή ηλικία όταν θαύμαζε τους όγκους των βουνών Γιούτα στην πατρίδα του την Ελβετία ή όταν προσπαθούσε αργότερα, μέσα από το βιβλίο του The Modulor, να μεταφέρει τον κανόνα της ανθρώπινης συμμετρίας και αναλογίας στα κτίρια. Μπορεί να σχεδίασε το πρώτο του οίκημα μόλις στα 17, αλλά ως αυτοδίδακτος αρνήθηκε την οριοθετημένη λογική της Ακαδημίας, αντλώντας παραδείγματα από τη βιταλιστική συνθήκη της φύσης και της μηχανής και από την καθάρια πίστη στην τεχνική και στη μηχανική. Τον εξόργιζε, κι αυτό το υπογραμμίζει στη Συζήτηση, το ότι η κατοικία δεν είχε συμπεριληφθεί στα χρόνια του στη Σχολή Καλών Τεχνών του Παρισιού ή που η καθημερινότητα δεν υπήρχε στα υψιπετή πανεπιστημιακά προγράμματα. Σκόπιμα ο ίδιος επέμενε ότι το σπίτι είναι μια «μηχανή που φιλοξενεί ανθρώπους», επιμένοντας όχι μόνο στη λειτουργικότητα αλ-

le corbusier

Συζήτηση με τους φοιτητές της αρχιτεκτονικής Μτφρ.: Σουζάνα Αντωνακάκη Σελ.: 88 Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης

λά και στο δημιουργικό και συμβολικό έργο της κατασκευής που έχει ως σκοπό να φτιάξει έναν φορέα «ουσιαστικής χαράς». Ήξερε, λοιπόν, πως διατηρώντας αυτούσια τα οράματα του Αυστριακού Άντολφ Λος και του δασκάλου του Ογκίστ Περέ μπορούσε να φέρει στο προσκήνιο τον «δομισμό» ως την «αρχιτεκτονική επιστήμη της κατοικίας», καθιστώντας τη βασικό του σημείο αναφοράς. Με αυτόν τον τρόπο φανταζόταν ότι η «Ωραία Κοιμωμένη του Δάσους ξυπνούσε, η Σχολή Καλών Τεχνών εγκατέλειπε τα παλάτια της Ρώμης (της Ρώμης, ναι, γιατί της Ρώμης; ερώτηση που πάντα έμεινε χωρίς απάντηση), οδηγούσε τα βήματα της προς το Σπίτι των Ανθρώπων». Ποιο μπορούσε να είναι αυτό; Το οίκημα που θα φτιαχνόταν υπακούοντας στο παιχνίδι των όγκων και επιτρέποντας την απόλυτη κυριαρχία του φωτός, αλλά θα σεβόταν πρωτίστως τις καθημερινές ανάγκες. Απαλλαγμένο από τις φιοριτούρες και τα περιττά «στολίδια» ή καμπύλες της απεχθούς στον Le Corbusier art nouveau, θα επιδίωκε ταυτόχρονα το παιχνίδι των χρωμάτων, ακολουθώντας τη λογική της λιτότητας. Είναι γνωστή η εσωτερική αποκάλυψη που συνέβη όταν ο ίδιος ήρθε αντιμέτωπος με την αθηναϊκή εμπειρία της ανάβασης στον Ιερό Βράχο, με την αρμονία της Ακρόπολης και την αποθέωση των περιγραμμάτων, των όγκων και της απέριττης σύλληψης της ακρίβειας. Έκτοτε η αναλογία στα μάτια του δεν ήταν αντίθετη με το μυστήριο, όπως ούτε και το βλέμμα προς το μέλλον με το παρελθόν, αφού όλα αυτά υπάκουαν σε μια βαθιά αγάπη για τον απλό πολίτη. Από εκεί, άλλωστε, φαινόταν αν ο αρχιτέκτων ήταν συνειδητοποιημένος και αληθινός. « Ήμουν είκοσι τριών χρονών», γράφει σε αυτό το μανιφέστο που παίρνει τη μορφή συζήτησης, «όταν έφτασα, μετά από δρόμο πέντε μηνών, μπροστά στον Παρθενώνα, στην Αθήνα. Το αέτωμά του ήταν όρθιο, αλλά η μεγάλη πλευρά του ναού ήταν καταγής, κολόνες και επιστύλια είχαν ανατραπεί από την έκρηξη της πυρίτιδας που οι Τούρκοι είχαν κάποτε αποθηκεύσει. Εβδομάδες ολόκληρες άγγιζα με τα

28.03.24

ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ χέρια μου γεμάτα σεβασμό, ανήσυχα, έκπληκτα αυτές τις πέτρες που, βαλμένες όρθιες και στο επιθυμητό ύψος, ανάδιναν την πιο τέλεια μουσική: σάλπιγγες χωρίς φωνή, αλήθεια των θεών! Η ψηλάφηση είναι μια δεύτερη μορφή όρασης. Τη γλυπτική ή την αρχιτεκτονική μπορείς να τη θωπεύσεις όταν η ολοκληρωμένη επιτυχία της, γραμμένη στη μορφή τους, προκαλεί το χέρι να πλησιάσει». Όταν επιστρέφει από αυτά τα ταξίδια στην Ελλάδα και την Ανατολή στη Γαλλία, τα πάντα θα φαντάζουν αλλιώς, καθώς θα έχει συνυφάνει πολλαπλά νήματα για να συλλάβει την έννοια της αναλογικότητας και της απλότητας που προβάλλει το ελληνικό πνεύμα. Όχι τυχαία, απηχώντας αυτή την πεποίθηση, το δικό του μανιφέστο θα φέρει το όνομα Νέο Πνεύμα. Ανεξάρτητα, λοιπόν, από τις πέντε κεντρικές αρχές που είχε εκφράσει το Νέο Πνεύμα –πιλοτή, ελεύθερη κάτοψη, ζώνες ανοιγμάτων, επίπεδη στέγη και γυάλινη πρόσοψη– και από το πολεοδομικό όραμα του Le Corbusier , όπως αυτό είχε εκφραστεί μέσα από τη «Σύγχρονη πόλη», το περίφημο Maison Monol και το Maison Citröhan (εμπνευσμένο από το αυτοκίνητο Citroën), αυτό που διέκρινε τη φιλοσοφία του και αναδεικνύεται ως μοναδική πνευματική παρακαταθήκη μέσα από αυτό το βιβλίο Συζήτηση με τους φοιτητές της αρχιτεκτονικής είναι η σωκρατική, επιτακτική ανάγκη η αρχιτεκτονική ως επιστήμη να μην περνάει

καταρχάς μέσα από αφηρημένες αρχές αλλά από τον άνθρωπο και να καταλήγει σε αυτόν ως κατασταλαγμένη γενικευμένη παιδεία. Εξακολουθούσε, άλλωστε, ο ίδιος να λέει ότι ένα σπίτι πρέπει να φτιάχνεται από τις προσταγές ενός Διογένη που θα ξέρει ακριβώς πώς θα φτιάξει ένα παλάτι. Αυτή η αλήθεια, που τελικά στη μεγάλη εικόνα θέτει ως προτεραιότητα το συλλογικό γίγνεσθαι και τον δημόσιο χώρο, καθιστούν το όραμα του Γαλλοελβετού αρχιτέκτονα και στοχαστή, σε μια εποχή γενικευμένης αδιαφορίας και σχετικισμού, πιο επιτακτικό από ποτέ. Επομένως, πέρα από τα συνέδρια που έχουν διοργανωθεί στη χώρα μας για τη σπουδαιότητα του Le Corbusier, όπως αυτό του 2015 με τον τίτλο «Γενεαλογίες», σημαντική είναι η παρούσα έκδοση ως υπενθύμιση της σπουδαιότητας της αρχιτεκτονικής που προβάλλει πρωτίστως τις ανάγκες του ανθρώπου και ορίζει τους κανόνες με γνώμονα την αξιοπρέπειά του. Αυτό ήταν, άλλωστε, το credo ενός ανθρώπου που είχε ως πυξίδα την απλότητα, το παιχνίδι και το φως και αυτό αντίκριζε κάθε στιγμή της ζωής του, ακόμα και την ύστατη, όταν χάθηκε καθώς κολυμπούσε σε ηλικία 77 ετών στην αγαπημένη του θάλασσα της Μεσογείου. Το πνεύμα του Le Corbusier παραμένει για πάντα ζωντανό σαν το φως που θα αποκαλύπτει τις απέριττες γραμμές από τα κτίρια και τις λέξεις του.

Με άλλα λόγια, ο αρχιτέκτονας-δημιουργός δεν πρέπει να παρασύρεται από μόδες, στυλ και τάσεις αλλά να μένει ταγμένος σε όλα αυτά που ο ίδιος έχει ορίσει ως βασικά συστατικά στοιχεία της ανθρωπογεωγραφίας του.

LiFO 28.03.24

39

ο θάνος μούρραης-βελλούδιος ανάμεσα στις συλλογές του. σε πρώτο πλάνο διακρίνεται ένα φτερωτό άλογο του μυγδαληνού και δυο λιοντάρια από το τσανάκ καλέ. τη φωτογραφία παραχώρησε ο δημοσθένης αγραφιώτης

η οικογένεια κούρτση στην αγιάσσο της λέσβου. αρχείο της οικογένειας κούρτση

Βιβλίο

απο toν niko μπακουνακη

Τα κεραμικά των Δαρδανελλίων, η θέση τους στην παγκόσμια κεραμική, ο συσχετισμός τους με την ταυτότητα, το συναίσθημα, την τέχνη, ο ρόλος του Βελλούδιου, του Βαλσαμάκη και του Μυγδαληνού.

sophie basch

Σουβενίρ από τα Δαρδανέλλια

Τα κεραμικά του Τσανάκ Καλέ, από τις ανασκαφές του Σλήμαν έως τον Ιαπωνισμό

πράσινο λιοντάρι από το τσανάκ καλέ. ιδιωτική συλλογή, niyazi onen

Μτφρ.: Ιφιγένεια Μποτουροπούλου Εισαγωγή: Δημοσθένης Αγραφιώτης Εκδόσεις Στερέωμα Σελ.: 200

40

LiFO

Τ

ο 1954 ο Νίκος Χατζηκυριάκος-Γκίκας φιλοτέχνησε το πορτρέτο του Θάνου Μούρραη-Βελλούδιου (1895-1992), όπου αυτός ο ιδιαίτερος και ιδιοσυγκρασιακός Έλληνας (αεροπόρος, λαογράφος, ελληνοράπτης, συνθέτης, ηθοποιός, φαντασιομέτρης κ.ά.) απεικονιζόταν μ’ ένα κεραμικό φτερωτό άλογο, έναν Πήγασο. Αυτό το ίδιο άλογο το βλέπουμε σε φωτογραφία του Βελλούδιου ανάμεσα σε αντικείμενα της συλλογής του. Το άλογο ήταν έργο του αγγειοπλάστη της Κοκκινιάς Δημήτριου Μυγδαληνού, τον οποίο είχε ανακαλύψει ο Βελλούδιος το 1925. Ο Μυγδαληνός ήταν πρόσφυγας από το Τσανάκ Καλέ της Μικράς Ασίας και δούλευε τα κεραμικά του με βάση τις ιδιαίτερες –και σήμερα πολύ γνωστές– φόρμες των κεραμικών του Τσανάκ Καλέ (χρώμα, ζωομορφία, ανθρωπομορφία κ.λπ.). Ο Βελλούδιος είχε περιγράψει τον Μυγδαληνό ως «γεροκόκκαλο, καλού αναστήματος, πολύ ολιγομίλητο για κουβέντες, ανατολίτη, με ελαφρώς προεξέχοντα τα μήλα των παρειών, με πολύ επιδέξια χέρια με ναυτική μερακλήδικη δερματόστιξι…».

Ο Μυγδαληνός δεν ήταν ο μόνος Μικρασιάτης αγγειοπλάστης. Ξέρουμε ότι τα εργοστάσια κεραμικών «Κιουτάχεια» και το πιο μυθικό «Κεραμεικός» δημιουργήθηκαν τη δεκαετία του 1920 από πρόσφυγες αγγειοπλάστες που ήρθαν από πόλεις της βορειοδυτικής Μικράς Ασίας με παράδοση στα κεραμικά: Τσανάκ Καλέ, Αϊβαλί, Κιουτάχεια. Για παράδειγμα, ο Μηνάς Αβραμίδης (1877-1954) είχε γεννηθεί στην Κιουτάχεια, δούλεψε στον Πειραιά και μετά στη Θεσσαλονίκη. Πιο γνωστός, ο Πάνος Βαλσαμάκης (1900-1986) είχε γεννηθεί στο Αϊβαλί και από το 1930 έως το 1942 διηύθυνε το εργοστάσιο του «Κεραμεικού». Συναντάμε τον Μυγδαληνό, τον Αβραμίδη και τον Βαλσαμάκη στις σελίδες του γοητευτικού βιβλίου της Σοφί Μπας Σουβενίρ από τα Δαρδανέλλια, όπου τα κεραμικά του Τσανάκ Καλέ εξετάζονται σ’ ένα γενικότερο πολιτιστικό και αισθητικό πλαίσιο, πέρα από τον τόπο της παραγωγής τους. Καθηγήτρια Συγκριτικής Λογοτεχνίας στη Σορβόνη, η Γαλλοβελγίδα Σοφί Μπας, χρησιμοποιώντας τη μέθοδο της Πολιτισμικής Αρχαιολογίας, δείχνει πώς τα «λαϊκά», «αγροτικά» κεραμικά του Τσανάκ Καλέ συνδέονται με το κίνημα Arts & Crafts, με τον ιαπωνισμό, με τα αισθητικά ρεύματα που ανανέωσαν το crafting, τις διακοσμητικές τέχνες και το ντιζάιν στο τέλος του 19ου αιώνα και στις αρχές του 20ού. Τα κεραμικά βρέθηκαν στο επίκεντρο αυτής της αλλαγής. Τσανάκ Καλέ σημαίνει «κάστρο των πήλινων» και, προφανώς, αυτή η πόλη της μικρασιατικής ακτής των Δαρδανελλίων πήρε το όνομά της από την «ειδίκευσή» της στα κεραμικά. Μέχρι την εποχή της αναβίωσης του ενδιαφέροντος για την κεραμική, γύρω στο 1870, τα κεραμικά του Τσανάκ Καλέ δεν φαίνονταν τόσο αξιόλογα ώστε να συμπεριληφθούν σε

ιδιωτικές ή εθνογραφικές συλλογές, πολύ περισσότερο σε συλλογές μουσείων. «Οι ζωόμορφες κατασκευές των Ελλήνων αγγειοπλαστών του Τσανάκ Καλέ, των οποίων η παραδοξότητα είχε τραβήξει την προσοχή όλων των επισκεπτών που περνούσαν από τη Μικρά Ασία, είχαν προκαλέσει κυρίως χλευασμό», γράφει η Σοφί Μπας. Τελικά, τι ήταν εκείνο που προκάλεσε την επανεκτίμηση και τη δημοφιλία της κεραμικής των Δαρδανελλίων; Πολλά. Πριν απ’ όλα μια μυθική, αναθεωρητική αισθητική τάση που είναι γνωστή ως ιαπωνισμός. Στη Διεθνή Έκθεση του Παρισιού το 1878 οι τέχνες της Ιαπωνίας αποθεώθηκαν. Ιδιαίτερα η κεραμική ξεχώρισε για την ειλικρίνεια των χρωμάτων της και τον χαρακτήρα του σχεδιασμού της. Ο ιαπωνισμός, ως μια νέα εκδοχή του οριενταλισμού, λειτούργησε σαν καταλύτης του ευρωπαϊκού ρομαντισμού, έδωσε νέα πνοή και ανανέωσε το ενδιαφέρον για τις λαϊκές πηγές. «Χωρίς τους Ιάπωνες, χωρίς τα μικρά θαύματα που άρχισαν να διαδίδονται μεταξύ 1875 και 1885 και τα οποία, πέφτοντας καταμεσής στα μπλαζέ γούστα μας, πρώτα εξέπληξαν και σύντομα ενθουσίασαν, στη συνέχεια ερέθισαν και ενόχλησαν, ποιος θα σκεφτόταν ποτέ να γίνει κεραμίστας;» έγραψε το 1913 ο Γάλλος αγγειοπλάστης Ουιλιάμ Λι (Γάλλος, παρά το αγγλικό όνομα) στο βιβλίο του L’art de la poterie - JaponFrance - Par un potier (Η τέχνη της αγγειοπλαστικής - Ιαπωνία-Γαλλία - Από έναν αγγειοπλάστη).

arsene alexandre, jean carries, 1895

Οι δεσποινίδες της Αβινιόν ήταν από το Τσανάκ Καλέ

28.03.24

τούρκοι έμποροι, καλάθια και κεραμικά, κωνσταντινούπολη, pascal sebah & polycarpe joaillier, 1870 περίπου

ΤΕΧΝΗ

Αρκούσε όμως ο ιαπωνισμός, τo γαλλικό κίνημα της art nouveau και το αντίστοιχο βρετανικό των Arts & Crafts για την επανεκτίμηση των κεραμικών του Τσανάκ Καλέ και την ολική επαναφορά τους; Η Σοφί Μπας προσθέτει και τον παράγοντα αρχαιολογία, πιο συγκεκριμένα τις ανασκαφές του Ερρίκου Σλήμαν στην Τροία. «Η γειτνίαση του Τσανάκ Καλέ με τον λόφο Χισαρλίκ, που ταυτίζεται με την ομηρική Τροία, άλλαξε ριζικά το καθεστώς αυτής της κεραμικής, η οποία έγινε ουσιαστικά μέρος της αρχαιολογικής κληρονομιάς», γράφει η Σοφί Μπας. H καταλυτική στιγμή ήρθε μετά την πρώτη έκθεση του θησαυρού της Τροίας που έγινε το 1877 και 1878 στο Μουσείο του Σάουθ Κένσινγκτον του Λονδίνου, που σήμερα είναι γνωστό ως Μουσείο Victoria & Albert. Τους επισκέπτες υποδεχόταν ένα μεγάλο αγγείο που είχε βρεθεί στην υποτιθέμενη οικία του Πριάμου. Το αγγείο ήταν ανθρωποζωομορφικό, καθώς είχε κεφαλή κουκουβάγιας και γυναικεία στήθη, δηλαδή στοιχεία που παρέπεμπαν στη θεά Αθηνά. «Αυτό και μόνο αρκούσε για να αναγνωριστούν τα ζωοκέφαλα αγγεία από το Τσανάκ Καλέ ως άμεσοι απόγονοι της τρωικής κεραμικής», γράφει η Σοφί Μπας. Ξέρουμε όλοι το έργο του Πικάσο «Οι δεσποινίδες της Αβινιόν», από τα πιο διάσημα ζωγραφικά έργα του 20ού αιώνα. Απεικονίζονται εδώ από τον Kαταλανό ζωγράφο οι πόρνες της οδού Αβινιόν της Βαρκελώνης. Πολύ πριν δημιουργηθεί όμως αυτό το έργο (1907) στη νότια Γαλλία, ιδιαίτερα στην περιοχή της Προβηγκίας, ως «δεσποινίδες της Αβινιόν» ήταν γνωστές οι γυναικόμορφες κανάτες από το Τσανάκ Καλέ. Οι κανάτες αυτές, που το άνοιγμά τους βρισκόταν στο σημείο της κόμμωσης, ήταν πολύ

δημοφιλείς στα αστικά σπίτια της Προβηγκίας. « Ήταν πράγματι της μόδας στα τέλη του 19ου αιώνα να υπάρχουν κεραμικά από το Τσανάκ Καλέ στα σπίτια της αστικής τάξης». Οι κανάτες αυτές περνούσαν από γενιά σε γενιά και τις βλέπουμε σήμερα σε πολλές συλλογές στον γαλλικό Νότο. Το κέντρο της διάδοσης των κεραμικών του Τσανάκ Καλέ στη νότια Γαλλία ήταν η Μασσαλία. Τα εμπορικά πλοία που μετέφεραν προϊόντα στην Κωνσταντινούπολη επέστρεφαν φορτωμένα με κεραμικά των Δαρδανελλίων. Ο κεραμίστας Πάνος Βαλσαμάκης, που είχε γεννηθεί, όπως είδαμε, στο Αϊβαλί, αμέσως μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή έφυγε για σπουδές στη Μασσαλία. Έζησε εκεί επτά χρόνια, από το 1923 έως το 1930, σπουδάζοντας ζωγραφική αλλά και κεραμική στα προβηγκιανά εργαστήρια. Είναι σίγουρο ότι στη Μασσαλία θα είδε τα κεραμικά του Τσανάκ Καλέ, τις «δεσποινίδες της Αβινιόν». Το πάθος της Ευρώπης για την αγγειοπλαστική έριξε φως στη δική του ταυτότητα. Γιατί, όπως γράφει η Σοφί Μπας στην κατακλείδα του βιβλίου της, τα κεραμικά του Τσανάκ Καλέ, αυτά τα ταπεινά αντικείμενα που πλάστηκαν από χώμα, λένε πολλά για την ταυτότητα και το συναίσθημα. Ο ποιητής και θεωρητικός Δημοσθένης Αγραφιώτης, στην πολύ κατατοπιστική εισαγωγή του ιδιαίτερα για την «ελληνική τύχη» των κεραμικών του Τσανάκ Καλέ, γράφει ότι το βιβλίο της Μπας παρουσιάζει, μέσα από τα κεραμικά αυτά, «όλο το δράμα και όλη τη φαντασμαγορία του πολιτιστικού γίγνεσθαι σε πλανητικό ορίζοντα». Τη μετάφραση υπογράφει η Ιφιγένεια Μποτουροπούλου, που έφυγε από τη ζωή σχεδόν ταυτόχρονα με την έκδοση του βιβλίου.

Ark

Η ΒΡΑΒΕΥΜΈΝΗ PASTRY CHEF MARIE SIMON ΈΡΧΕΤΑΙ ΣΤΟ ARK

Μια conceptual βραδιά όπου η αστική αθηναϊκή κουζίνα συναντά την υψηλή γαλλική ζαχαροπλαστική.

Τ

πήλινο φλασκί από το μπιζέν, 1889

Ο ιαπωνισμός, ως μια νέα εκδοχή του οριενταλισμού, λειτούργησε σαν καταλύτης του ευρωπαϊκού ρομαντισμού.

Γρηγορίου Λαμπράκη 2, 210 8948882, www.ark-glyfada.gr, Facebook: Ark, Instagram: ark.glyfada

ο Ark, αυτή η κιβωτός γεύσεων που εδώ και χρόνια γράφει τη δική του ιστορία στην ελληνική κουζίνα, δεν σταματά να μας εκπλήσσει μέσα από γευστικά concepts που σε κάνουν να νιώθεις ότι η γαστρονομία είναι μια τέχνη χωρίς όρια. Αυτήν τη φορά ο εκπληκτικός χώρος που βρίσκεται στα Αστέρια της Γλυφάδας υποδέχεται στις 4 Απριλίου, για μία και μόνο βραδιά, την pastry chef Marie Simon, βραβευμένη με τον τίτλο της Παγκόσμιας Πρωταθλήτριας Γλυκών Τεχνών (Mondial Des Arts Sucrés, 2018), η οποία συμπράττει με τον επίσης βραβευμένο executive chef Γιάννη Μπαξεβάνη, για να παρουσιάσουν ένα μοναδικό μενού. Η αστική αθηναϊκή κουζίνα που τόσο έχουμε αγαπήσει αναβιώνει, συνδυάζοντας επιρροές από τη γαλλική γαστρονομία και ζαχαροπλαστική και συνθέτοντας μια εμπειρία που σε ταξιδεύει στον χώρο και στον χρόνο. Το μενού που έχει επιμεληθεί ο σεφ Γιάννης Μπαξεβάνης σε προετοιμάζει από την πρώτη στιγμή για ένα γαστρονομικό ταξίδι, προτείνοντας την Αθηναϊκή σαλάτα με μπαρμπούνι, λαχανικά εποχής και γαρίδες cocktail (έχει σημαδέψει τις κυριακάτικες μεσημεριανές βόλτες στην Αθήνα των ’70s και των ’80s), το κοτόπουλο μιλανέζα ψημένο σε κρασί με πιλάφι σαφράν και βελουτέ σάλτσα εστραγκόν, αλλά και το τρυφερό φιλέτο μόσχου Τουρνεντό Rosini με τρούφα, φουαγκρά και γεμιστή πατάτα με άγρια μανιτάρια και άγρια σπαράγγια. Η Marie Simone υπογράφει τη συνέχεια του μενού που απογειώνεται με τις γλυκές δημιουργίες της. Στα επιδόρπια περιλαμβάνεται προεπιδόρπιο που αποτελείται από chutney μήλου με σπόρους μουστάρδας, σπούμα μέλι, το πρώτο επιδόρπιο με μαλακή μαρέγκα, ακτινίδιο, παγωτό λάιμ και ελληνικό γιαούρτι, και κόκκινο πιπέρι Σετσουάν, και δεύτερο επιδόρπιο με σοκολάτα από την Παπούα Νέα Γουινέα, σταγόνες κακάο και φραγκοστάφυλο Βουργουνδίας, ενώ τα κεράσματα mignardises με τάρτα καφέ και αχλάδι μπαίνουν στη μέση για να δοκιμάσουν όλοι. Μια βραδιά όπου η αληθινά υψηλή γαστρονομία και η αυθεντική δημιουργική ζαχαροπλαστική συναντιούνται για να ξυπνήσουν αναμνήσεις και να δημιουργήσουν καινούργιες.

LiFO 28.03.24

41

ΝΕΑ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑ

Μουσική

από th maρια παππα

Τ

ο μόνο είδος που πουλάει αυτήν τη στιγμή στη μουσική είναι η country. Δεν ξέρω αν τους έχει πιάσει το πατριωτικό τους εκεί στις ΗΠΑ λόγω των εκλογών, αλλά, όταν βλέπεις μέχρι και την Beyoncé να προωθεί ένα εξώφυλλο για το «Cowboy Carter» –το νέο της country άλμπουμ– που μοιάζει λες και βγήκε από την προεκλογική εκστρατεία του Τραμπ, μπορεί άνετα να συνειδητοποιήσει κανείς ότι οι εποχές έχουν αλλάξει. Και ας προσπαθεί μάταια η 42χρονη υπερ-στάρ να δικαιολογήσει τα αδικαιολόγητα. Μια απογοήτευση, όμως, είναι και η ανεξάρτητη αμερικανική σκηνή, βλέπε Adrianne Lenker (Big Thief) και Waxahatchee που το έχουν γυρίσει στη φουλ americana. Αν κάποιος δεν είναι και τόσο φαν του συγκεκριμένου είδους, όπως εγώ, είναι το χειρότερό του. Το παρήγορο είναι ότι δεν υπάρχει όλη αυτή η ακροδεξιά προπαγάνδα που βιώσαμε πέρσι. Ευτυχώς που μέσα στην απόλυτη βαρεμάρα, το χιπ-χοπ δεν έχει ξοφλήσει ακόμη κι έρχεται πάλι να δώσει τη λύση και να μας ταρακουνήσει λίγο. Από τη μια ο Kanye West κυκλοφόρησε επιτέλους το «Vultures 1» μαζί με τον Ty Dolla Sign και σαρώνουν στα τσαρτ, ενώ πιο πρόσφατα έσκασε και η συνεργασία του Future με τον Metro Booming, που σήμανε και επίσημα την επιστροφή των ραπ beefs. Το νέο τους άλμπουμ έχει τον ευφάνταστο και κάπως άκυρο τίτλο «We don’t trust you», στα ελληνικά «δεν σε εμπιστευόμαστε». Ποιον δεν εμπιστεύονται αυτοί οι δύο; Mην το ψάχνετε: απευθύνονται στον Drake. Τo

ίντερνετ έχει βουίξει εδώ και μερικές μέρες για τη διαμάχη που έχει ξεσπάσει ανάμεσα στους σημαντικότερους ράπερ των τελευταίων χρόνων. Αιτία είναι ένα κομμάτι από τον δίσκο στο οποίο συμμετέχει ο Kendrick Lamar –η νέμεση του Drake–, ο οποίος στρέφει τα πυρά του ξεκάθαρα εναντίον του Drake αλλά και εναντίον του μακροχρόνιου συνεργάτη του J. Cole. Ραπάρει, λοιπόν, ο Kendrick, συγκρίνοντας τον εαυτό του με τον Prince στο «Like That», «Motherfuck the big three, nigga, it’s just big me / Nigga, bum / What? I’m really like that / And your best work is a light pack / Nigga, Prince outlived Mike Jack’ / Nigga, bum / ’Fore all your dogs gettin’ buried / That’s a K with all these nines, he gon’ see Pet Sematary». Για όσους δεν γνωρίζουν, είναι μια ευθεία αναφορά στο άλμπουμ που ο Drake κυκλοφόρησε πέρσι μαζί με τον 21 Savage με τίτλο «For all the dogs». Είναι από τα πιο δυνατά κομμάτια του «We don’t trust you» μαζί με το «Type Shit», στο οποίο κάνει ένα πέρασμα το Playboi Carti. Δεν λείπει, όμως, ούτε ο Future, ο οποίος στο εναρκτήριο κομμάτι του δίσκου λέει επίσης τα δικά του «You a n***a number one fan, dog / Sneak dissin’, I don’t understand, dog / Pillow talkin’, actin’ like a fed, dog / I don’t need another fake friend, dog / Can’t be ’bout a ho, ’cause we sharin’, dog / In your feelings, n***a, why you playin’, dog?». Δεν το μεταφράζω, αλλά μπορεί κανείς να πάρει μια ιδέα – ούτε λίγο ούτε πολύ, τον χλευάζει σε κάθε ρίμα! Τι προκάλεσε αυτό το μένος; Για χρόνια οι

Future/Metro Boomin: Δύο μεγάλοι hitmakers τα βάζουν με τον Drake

drake

metro boomin

future: billboard ©david needleman

Σε ένα παρ’ ολίγον καλό άλμπουμ, στο οποίο συμμετέχει και ο Kendrick Lamar.

Future/Metro Booming «We don’t trust you»

42

LiFO

δυο ράπερ ήταν αγαπημένοι συνεργάτες. Τα κουτσομπολιά λένε ότι κρύβεται από πίσω μια γυναίκα, μια στρίπερ/σερβιτόρα με την οποία οι δύο ράπερ έβγαιναν ταυτόχρονα, αν και ο Metro Βοοmin’ το διέψευσε. Το πιο πιθανό είναι ότι ο Future έγινε έξαλλος όταν ο Drake έβαλε στην άκρη τον δίσκο που έφτιαξαν μαζί για να συνεργαστεί με τον 21 Savage. Επιπλέον, είναι γνωστό ότι ο Metro Boomin’, ένας από τους σημαντικότερους μουσικούς παραγωγούς της γενιάς του, δεν χωνεύει καθόλου τον Καναδό ράπερ και ίσως αυτός είναι ο κύριος λόγος του beef. Αυτή η κατάσταση υπονομεύει κάπως το «We don’t trust you» που ηχητικά θυμίζει τις παλιές ένδοξες μέρες, όταν το τραπ ήταν στη μόδα. Μοιάζει να μην έχει άλλη ουσία, πέρα από το ξεκατίνιασμα. Παρ’ όλα αυτά, για να είμαστε δίκαιοι, παραμένει μια αξιοπρεπής, αν και κάπως safe δουλειά, κάπως υποδεέστερη όμως από τη μυθική, αινιγματική φιγούρα που είναι ο Future για το πάνθεον του χιπ-χοπ, ένας καλλιτέχνης που άλλαξε συλλήβδην τον τρόπο που το αντιλαμβάνονται οι νεότερες γενιές. Δεν είναι υπερβολή αυτό το τελευταίο· ακόμη και το ψευδώνυμο –τον αναφέρουν συχνά ως Pluto– είναι ασυνήθιστο και αξιοπρόσεκτο, έτσι είχε ονομάσει το ντεμπούτο άλμπουμ του. Δεν είναι τυχαίο ότι σημείο αναφοράς για όλο το τραπ είναι ένα δικό του κομμάτι, το «Mask Οff», πάλι σε παραγωγή Metro Boomin’, με το εξωτικό φλάουτο και τους μνημειώδεις στίχους. Ας δει κανείς τον τρόπο που ραπάρει αλλά και το βίντεο του «Tony Montana» από το 2011 και ας αναλογιστεί πόσο επηρέασε το ελληνικό τραπ. Ο Future, που το κανονικό του όνομα είναι Nayvadius DeMun Cash, γεννήθηκε και μεγάλωσε στην Ατλάντα. Η ζωή του άλλαξε όταν σε ηλικία 16 ετών τον πυροβόλησαν στο χέρι και τον λήστεψαν. Ξεκίνησε τη ραπ καριέρα του από την κολεκτίβα Dungeon Family, της οποίας μέλος ήταν ο πρώτος του ξάδελφος, ο Rico Wade. Από την αρχή αψήφησε τους τυπικούς κανόνες του χιπ-χοπ, είτε χρησιμοποιώντας autotune είτε μιλώντας συχνά στα κομμάτια του για σχέσεις – έχει επτά παιδιά από επτά διαφορετικές γυναίκες! Για έναν ράπερ, το να δείχνει ευάλωτος στο σκληροτράχηλο σύμπαν του χιπ-χοπ ήταν επανάσταση, παρ’ όλα αυτά δεν έχασε ποτέ τον σεβασμό των ομοτέχνων του. Θεωρείται ότι καθόρισε τη χρήση του mumble rap – το «Tony Montana» συχνά αναφέρεται ως το πρώτο mumble rap κομμάτι που κυκλοφόρησε. Επίσης, έχει συνεργαστεί με άπειρες καλλιτέχνιδες, από τη Miley Cyrus μέχρι τη Nicki Minaj. Η λίστα με όσα έχει καταφέρει συνεχίζεται... « Έχει επανεφεύρει τα μπλουζ τον 21ο αιώνα», έγραψε γι’ αυτόν ο Simon Reynolds. Για να επανέλθουμε στον δίσκο, αν ο Future τον κυκλοφορούσε πριν από δέκα χρόνια, πιθανότατα θα μιλούσαμε για ένα ορόσημο του είδους. Σήμερα, που το κλίμα έχει αλλάξει, μας κάνει μόνο να νοσταλγούμε την εποχή που η μουσική ήταν λίγο πιο ενδιαφέρουσα και όχι απλώς country για τις μάζες. Τέλος πάντων, αναμένουμε τώρα την απάντηση του Drake και το πού θα βγει αυτή η ιστορία. Το «Like That» αναμένεται να βρεθεί στην κορυφή του Billboard Hot100 την επόμενη εβδομάδα.

28.03.24

LiF O

ΑΦΙΕΡΩΜΑ

808

SNEAKER CULTURE

Το μεγάλο αφιέρωμα της LiFO στο παπούτσι και στο fashion style που αντιπροσωπεύουν μια ολόκληρη κουλτούρα.

KΕΙΜΕΝΑ : ΦΙΛΙΩ ΡΑΓΚΟΥ, ΛΙΝΑ ΙΝΤΖΕΓΙΑΝΝΗ

|

ΦΩΤΟ : ΓΙΩΡΓΟΣ ΞΑΝΘΙΝΑΚΗΣ

LiFO 28.03.24

43

CULTURE SNEAKER

SNEAKERIZATION:

ΠΏΣ ΤΑ SNEAKERS ΈΓΙΝΑΝ ΤΟ ΜΕΓΑΛΎΤΕΡΟ ΣΎΜΒΟΛΟ ΑΥΤΟΈΚΦΡΑΣΗΣ ΑΦΙΕΡΩΜΑ

Η Gen Z επαναπροσδιορίζει τις αξίες της αγοράς, αφήνοντας εκτός

44

LiFO

status και prestige, δίνοντας προτεραιότητα σε βιωσιμότητα, συμπερίληψη και, κυρίως, άνεση.

AΠΟ ΤΗ ΦΙΛΙΩ ΡΑΓΚΟΥ

Τ

α sneakers έχουν διανύσει πολύ δρόμο από τότε που εφευρέθηκαν στην Αγγλία το 1860 για τους αριστοκράτες που έπαιζαν κροκέ και τένις. Από εκεί που εξυπηρετούσαν μόνο σκοπούς λειτουργικούς και όχι στυλ, έχουν φτάσει να είναι σήμερα πολύ περισσότερα από ένα ακόμη trend, αποτελούν μια ολόκληρη κουλτούρα. Είναι μια μορφή υψηλής τέχνης που κατέληξε να πρωταγωνιστεί σε μουσεία και οίκους δημοπρασιών, κυρίως όμως είναι η πιο δυνατή μορφή αυτοέκφρασης που επαναπροσδιόρισε τα όρια εκείνου που κάποτε θεωρούνταν μόδα μόνο για άνδρες. Και τώρα καλείται να τα επαναπροσδιορίσει ξανά, αλλάζοντας σχεδόν συλλήβδην το DNA της, προκειμένου να προσαρμοστεί στην αυξανόμενη αγοραστική δύναμη της Gen Z, η οποία δεν μοιάζει με καμία προηγούμενη γενιά καταναλωτών.

ΑΠΌ STATUS SYMBOL ΣΤΗ ΒΙΩΣΙΜΌΤΗΤΑ ΚΑΙ ΣΤΗ ΣΥΜΠΕΡΊΛΗΨΗ Louis Vuitton x Nike, adidas x Balenciaga, Maison Margiela x Salomon, Kiko Kostadinov x Asics, Puma x Fenti, Converse x Comme Des Garçons: αν υπάρχει μία μοναδική στιγμή που επανακαθόρισε το shoe game, αυτή ήταν τα collabs διάσημων οίκων μόδας με εξίσου διάσημα athleisure labels σε συμπράξεις που έφεραν έναν εντελώς διαφορετικό αέρα στο casual dressing. Ένα μείγμα high και low fashion, το οποίο η βιομηχανία παπουτσιών δεν είχε ξαναδεί και γέννησε τους πιο φανατικούς sneakerheads, με τα limited edition sneakers να γίνονται πλέον το με-

28.03.24

LiFO 28.03.24

45

ΤΑ ΤΡΊΑ ΚΎΜΑΤΑ ΤΟΥ «SNEAKERIZATION» Έρευνα της κοινωνιολόγου Yuniya Kawamura για την εξάπλωση και κυριαρχία των sneakers αναφέρει τρία κύματα του φαινομένου, με το πρώτο να ορίζεται στη δεκαετία του 1970 από την κουλτούρα των underground sneakers και το hip-hop. Το μοντέλο Samba της Adidas, για παράδειγμα, έγινε βασικό κομμάτι της Terrace Fashion μεταξύ των οπαδών του ποδοσφαίρου. Το δεύτερο κύμα ξεκινά το 1984 με την κυκλοφορία των Nike Air Jordans που οδήγησε στην αναβάθμιση των sneakers σε ένα είδος κοινωνικού status και τροφοδοτήθηκε μέσω της προβολής τους από διάφορες διασημότητες.

Tο τρίτο κύμα χαρακτηρίζεται από την ψηφιακή εποχή και την κουλτούρα μεταπώλησης. Η παρουσία των «sneakerheads» που συλλέγουν και εμπορεύονται αθλητικά παπούτσια αυξάνεται συνεχώς. Χαρακτηριστικό παράδειγμα, ξανά, η Nike με την Adidas, που κυκλοφορούν τακτικά limited edition αθλητικά.

ΑΠΌ ΤΗ PHOEBE PHILO ΣΤΙΣ SPICE GIRLS 'Ή ΠΏΣ ΤΑ SNEAKERS ΈΓΙΝΑΝ (ΚΑΙ) ΣΎΜΒΟΛΟ ΦΕΜΙΝΙΣΜΟΎ Η αλήθεια είναι πως το «sneakerization» έχει εξαπλωθεί τόσο που αποσπά ένα ολοένα αυξανόμενο μερίδιο αγοράς από τα υπόλοιπα παπούτσια. «Μετά από τόσο πολλά χρόνια με άνετα παπούτσια, θα είναι δύσκολο να επαναφέρουμε τις γυναίκες στα τακούνια», προσθέτει το Business of Fashion. Γιατί κανείς δεν μπορεί να παραβλέψει την επιρροή που είχαν τα sneakers στο στυλ των γυναικών. Περισσότερο από οποιοδήποτε άλλο παπούτσι, είναι το μοναδικό που έχει γνωρίσει τόσο ραγδαία άνοδο της δημοτικότητάς του – και από τη στιγμή που η Phoebe Philo βγήκε στην πασαρέλα της Celine με εκείνο το εμβληματικό ζευγάρι λευκών Stan Smith το 2011, τα άνετα sneakers αποτελούν πλέον βασικό στοιχείο του day-to-day στυλ μας. Αυτή δεν ήταν η μοναδική φορά που τα γυναικεία αθλητικά παπούτσια πυροδότησαν μια «επανάσταση», αφού η αλήθεια είναι πως έχουν βρεθεί συχνά στο επίκεντρο του female empowerment. Οπότε, είτε μιλάμε για τις Spice Girls και τα platform sneakers τους, που στα ’90s μάς δίδαξαν τι πραγματικά σημαίνει «Girl Power», είτε για τη Melanie Griffith που στην ταινία Working Girl φορούσε αθλητικά με το power suit της, όσο ανέβαινε στην ιεραρχία του χρηματιστηριακού κύκλου της Νέας Υόρκης, το βέβαιο είναι πως τα sneakers έχουν δώσει το έναυσμα για περισσότερες ιστορικές φεμινιστικές στιγμές και έντονες πολιτικές συζητήσεις απ’ ό,τι οποιοδήποτε άλλο ζευγάρι παπουτσιών.

CULTURE ΑΦΙΕΡΩΜΑ

SNEAKER

γαλύτερο status symbol. Και μετά ήρθαν τα Balenciaga, τα ugly sneakers που δίχασαν και αγαπήθηκαν όσο κανένα άλλο και έκαναν όλα τα brands να τρέχουν να τα μιμηθούν, στοχεύοντας πλέον σε μια brand new βάση καταναλωτών και μια εντελώς καινούργια αισθητική πολυτελούς streetwear. Και κάπως έτσι το να φοράει κανείς αθλητικά στη δουλειά ή σε πιο επίσημες περιστάσεις σταμάτησε να είναι κατακριτέο κι εμείς ταυτόχρονα ζητάμε από τα sneakers μας πολύ περισσότερα από τις παραδοσιακές έννοιες του luxury· πλέον θέλουμε βιωσιμότητα, συμπερίληψη και, κυρίως, άνεση. Θέλουμε να φοράμε sneakers όλη μέρα και να είναι super cool. Κι αυτό ακριβώς το trend είναι που δημιούργησε τελικά την επανάσταση στο design, στην ποικιλία και ασφαλώς στην τεχνολογία των αγαπημένων μας σπορ υποδημάτων.

Και κάπως έτσι το να φοράει κανείς αθλητικά στη δουλειά ή σε πιο επίσημες περιστάσεις σταμάτησε να είναι κατακριτέο κι εμείς ζητάμε από τα sneakers μας πολύ περισσότερα από τις παραδοσιακές έννοιες του luxury· πλέον θέλουμε βιωσιμότητα, συμπερίληψη και, κυρίως, άνεση.

46

LiFO

28.03.24

LiFO 28.03.24

47

Οι πιο updated και fashionable προτάσεις σε sneakers.

AΠΟ ΤΗ ΦΙΛΙΩ ΡΑΓΚΟΥ

SNEAKER

CULTURE

7 SNEAKERS ΠΟΥ ΘΑ ΒΛΈΠΕΙΣ ΌΛΟ ΚΑΙ ΠΕΡΙΣΣΌΤΕΡΟ ΤΟ 2024

T

α sneakers είναι πάθος, είναι συναίσθημα, είναι τρόπος έκφρασης, αναπόσπαστο κομμάτι κάθε capsule wardrobe και εκείνο το ζευγάρι παπούτσια που θα επιλέγαμε αν έπρεπε να έχουμε στην ντουλάπα μόνο ένα. Και ο λόγος είναι πολύ απλός: συνδυάζονται τέλεια με όλα, από τα πιο μίνιμαλ στυλ μέχρι τα πιο σοφιστικέ και elegant. Γιατί όταν πρόκειται για αθλητικά παπούτσια, είναι δύσκολο να μη βρεις ένα trend που σε αντιπροσωπεύει. Εμείς συγκεντρώσαμε πέντε trends του 2024 που όλα μαζί και το καθένα ξεχωριστά θα γίνουν τα επόμενα It sneakers μας.

ΑΦΙΕΡΩΜΑ

NEUTRAL, ΤΟ ΝΈΟ ΛΕΥΚΌ

48

LiFO

Χάρη στην τάση «Quiet Luxury», τα neutral χρώματα παραμένουν δυνατά. Η ευελιξία τους είναι ίδια με εκείνη του τζιν, δίνοντας μια πινελιά coolness σε κάθε basic look, αν και ο sporty χαρακτήρας τους δεν τα περιορίζει μόνο σε daywear εμφανίσεις, αφού είναι ιδανικά και για βραδινά looks. Αναζητήστε sneakers που αναμειγνύουν τόνους του λευκού με άλλες ουδέτερες αποχρώσεις.

DUNKS, ΤΑ ΑΓΑΠΗΜΈΝΑ ΤΗΣ GEN Z Αν και παρόμοια με τα Air Jordan 1, κατάφεραν να υπερτερήσουν και, χάρη στην επίπεδη σόλα και το λειτουργικό design τους, να δημιουργήσουν το δικό τους φανατικό κοινό και στη Gen Z. Από το κλασικό ασπρόμαυρο μέχρι πιο πρωτότυπα χρώματα, όπως ροζ, κόκκινο, πορτοκαλί, κίτρινο, συνεχίζουν να αποτελούν το twist σε κάθε εμφάνιση.

CHUNKY ΓΙΑ ΈΝΤΟΝΟ MIX & MATCH Τα chunky sneakers, σχεδόν αποκλειστική επιλογή στα looks των fashionistas εδώ και χρόνια, συνεχίζουν ακάθεκτα και το 2024, αλλά με μια πιο εκλεπτυσμένη πινελιά. Τα γνωστά και αγαπημένα high tops επανασυστήνονται με πιο καινοτόμα υλικά και μοτίβα, προσεγγίζοντας ακόμα περισσότερο τη vintage μπασκετική αισθητική.

HIKING Μπορεί να τα έχετε ακούσει ως gorp-core ή hiking sneakers. Χάρη στις τεχνικές λεπτομέρειες και τα άνετα σχέδια που έχουν σχεδιαστεί για περιπέτεια, τα εμπνευσμένα από την πεζοπορία sneakers είναι τώρα πιο hot από ποτέ.

ΧΡΩΜΑΤΙΣΤΌ LEVEL UP Τα sneakers σε παστέλ αποχρώσεις, όπως ροζ, γαλάζιο ή λιλά, ακόμα και ο συνδυασμός τους, ξεχωρίζουν ως hot trend, ενώ Samba, Gazelle και Handball της adidas (εννοείται) πως παραμένουν για ακόμη μία χρονιά στην κορυφή. Ίσως είναι η vintage γοητεία τους, ίσως οι ολοκαίνουργιες funky αποχρώσεις, αλλά η αλήθεια είναι πως ταιριάζουν πραγματικά με τα πάντα.

METALLICS, ΓΙΑ STATEMENT ΣΤΥΛ Τα sneakers με silver metallic πινελιές, γνωστά και ως «dad’s shoes», δεν είναι τίποτε άλλο από τα αθλητικά που συνήθιζαν να φορούν οι γονείς μας τη δεκαετία του ’80. Και το 2024 επιστρέφουν για να διεκδικήσουν επάξια μια θέση στη shopping list μας.

ΡΕΤΡΌ ΚΑΙ ΚΊΤΡΙΝΟ ΧΡΏΜΑ Τα αθλητικά σε κίτρινο χρώμα είναι η πιο bold επιλογή που θα κάνετε. Τα κιτρινόμαυρα, αντισυμβατικά Y2K αθλητικά Onitsuka Tiger Mexico 66 της Asics έρχονται να προστεθούν στα Adidas Sambas, δίνοντας ένα αγαπημένο ρετρό ύφος στο street style. Κυκλοφόρησαν το 1966, κατά τη διάρκεια των προκριματικών για τους Ολυμπιακούς Αγώνες του Μεξικού στις αρχές της δεκαετίας του 2000, φορέθηκαν από την Uma Thurman στην ταινία Kill Bill Vol. 1 και φέτος ετοιμαστείτε να γίνουν εκ νέου viral.

28.03.24

Η Reebok επέστρεψε δυναμικά και στο MODIVO θα βρεις όλα τα νέα must-have της.

ΕΙΤΕ ΜΙΛΑΜΕ ΓΙΑ ΚΛΑΣΙΚΑ SNEAKERS, ΑΝΕΤΑ ΡΟΥΧΑ ΠΡΟΠΟΝΗΣΗΣ Ή STYLISH ΑΞΕΣΟΥΑΡ, Η REEBOK ΕΧΕΙ ΚΑΤΙ ΓΙΑ ΟΛΟΥΣ

ΝΕΟΣ ΧΑΡΑΚΤΗΡΑΣ ΓΙΑ ΤΑ REEBOK COURT ΚΑΙ REEBOK CLUB C

* Βρες όλη τη συλλογή της Reebok στο epapoutsia.gr και στο modivo.gr, καθώς και στις εφαρμογές MODIVO και epapoutsia.gr.

ROYAL, RIDER, JOGGER ΚΑΙ ΤΟ ICONIC CLASSIC LEATHER Ο αθλητισμός, αναπόσπαστο κομμάτι του DNA της Reebok, είναι έντονα εμφανής στα μοντέλα που σχετίζονται με το τρέξιμο και το μπάσκετ. Το μοντέλο Royal είναι ένα νεύμα στην ιστορία της Reebok στο μπάσκετ, η οποία ξεκίνησε τη δεκαετία του ’90, ενώ τα μοντέλα Rider και Jogger είναι ένα ταξίδι πίσω στην εποχή που συνδέονταν κυρίως με το τρέξιμο.

ΑΞΕΣΟΥΑΡ, ΦΟΥΤΕΡ, JOGGERS ΚΑΙ ΦΟΡΜΕΣ ΓΙΑ ΟΣΟΥΣ ΘΕΛΟΥΝ ΝΑ ΞΕΧΩΡΙΖΟΥΝ Εκτός από μια ευρεία γκάμα παπουτσιών, ανάμεσα στις νέες αφίξεις της Reebok στο MODIVO και στο epapoutsia.gr θα βρεις και μια μεγάλη ποικιλία αξεσουάρ. Τα πρακτικά τσαντάκια μέσης, οι ευρύχωρες αθλητικές τσάντες και τα άνετα σακίδια πλάτης είναι σίγουρα κομμάτια που χάρη στην υψηλή ποιότητα κατασκευής τους μπορείς να βασιστείς στην αντοχή τους. Η Reebok διαθέτει επίσης άνετα φούτερ, joggers και φόρμες, το σήμα κατατεθέν του brand που καταφέρνει πάντα να συνδυάζει το vintage στυλ με τις τρέχουσες τάσεις με ευέλικτα χρώματα, όπως μαύρο, λευκό, γκρι και σκούρο μπλε, με υλικά όπως το βαμβάκι και το πολυαμίδιο, που αναβιώνουν τη γνωστή σε όλους διαχρονική αίσθηση κάθε συλλογής.

ΑΝΑΚΑΛΥΨΕ ΤΑ ΚΟΜΜΑΤΙΑ ΠΟΥ ΤΑΙΡΙΑΖΟΥΝ ΣΤΟ ΔΙΚΟ ΣΟΥ ΣΤΥΛ Η Reebok, όμως, δεν είναι μόνο ένα brand για αθλητές. Αν και υπάρχουν πολλά items στη συλλογή για διάφορα αθλήματα, τα νέα προϊόντα της Reebok αποτελούν κατά κύριο λόγο μια βάση για καθημερινά σύνολα. Άλλωστε, η εξαιρετική ποιότητα, μαζί με το κλασικό στυλ και μια νότα νοσταλγίας, καθιστούσε ανέκαθεν τόσο τα παπούτσια Reebok όσο και τα ρούχα και τα αξεσουάρ της τον πιο εντυπωσιακό συνδυασμό μινιμαλιστικού design και λειτουργικότητας.

CULTURE

Λεπτά, ευέλικτα και με vintage ραφές στη σόλα, τα Reebok COURT και Reebok CLUB C είναι best seller που μετρούν χιλιάδες πιστούς φαν. Χάρη στη συλλογή που διατίθεται στο epapoutsia.gr και στο MODIVO μπορείς να διαλέξεις ανάμεσα σε διάφορες παραλλαγές, μαύρο, λευκό και εκρού, σε διάφορους συνδυασμούς που ταιριάζουν τέλεια σχεδόν με κάθε casual ντύσιμο.

Όσο για το τζόκινγκ και το τρέξιμο μικρών αποστάσεων, φροντίζει κι εδώ να δίνει έναν μοναδικό casual χαρακτήρα σε όλες τις lifestyle συλλογές της, όπως φαίνεται άλλωστε στο αγαπημένο Reebok Classic Leather, το οποίο πρωταγωνιστεί στο street style κάθε σεζόν.

SNEAKER

Dominik Sadoch, Zelda Smyth και Noa Indigo Blaaker: αυτοί είναι οι πρωταγωνιστές της τελευταίας καμπάνιας της Reebok, ενός brand με πάνω από 100 χρόνια ιστορίας και χιλιάδες iconic μοντέλα που έχουν γίνει μόνιμο κομμάτι της μόδας, του αθλητισμού και της ποπ κουλτούρας. Και αυτήν τη σεζόν η Reebok, επιστρέφοντας στις ρίζες της και στο πνεύμα του athleisure στυλ, έρχεται να δώσει ένα νέο πνεύμα στα παπούτσια και στα ρούχα που κάποτε προορίζονταν μόνο για τον αθλητισμό με μια συλλογή που περιλαμβάνει όλα τα ανοιξιάτικα musthaves για καθημερινές εμφανίσεις.

ΑΦΙΕΡΩΜΑ

MODIVO

LiFO 28.03.24

49

CULTURE SNEAKER

PERS O N A L S H OP P E R ΑΠΟ

ΤΗ

LIFO

TEAM

î

New Balance 1960R Το εμβληματικό ανδρικό αθλητικό παπούτσι επιστρέφει με αναμενόμενο σχεδιασμό. www.newbalance.gr

ï

ô

Curveros

adidas Samba

Μαύρο φούτερ με πιπεριές chilly, φυλαχτό να σε φυλάει από κακόβουλα σχόλια.

Mε αυθεντικό adidas Originals DNA.

www.curveros.gr

www.adidas.gr

ò

Crep Protect Cure Σετ εξειδικευμένων καθαριστικών κατάλληλο για δέρμα, σουέτ και άλλα υλικά. www.faisgroup.com

î

Under Armour Βαμβακερό T-shirt «Out Of This World All Sports».

õ

www.e-tennis.gr

New Balance Apple Marathon Tee Κατασκευασμένo στις ΗΠΑ, από εγχώρια υφάσματα. www.newbalance.gr

ö

ΑΦΙΕΡΩΜΑ

Jordan

50

LiFO

Air 1 Elevate High sneakers με chunky σόλα, ενισχυμένη με τεχνολογία Nike Air. www.jdsports.gr

ô

Converse Run Star Legacy CX, η νεότερη έκδοση του Run Star Hike. www.hotelshops.gr

28.03.24

Kορυφαίος προορισμός premium sports & street fashion.

SNEAKER CULTURE

jdsports.gr TikTok: jdsports Instagram: jdsports

τα jd, που είναι must για κάθε sneakerhead που ταξιδεύει στο εξωτερικό, βρίσκονται πλέον στην Ελλάδα και στην Κύπρο, με παραπάνω από 10 καταστήματα, από τον Πύργο του Πειραιά μέχρι την οδό Τσιμισκή στη Θεσσαλονίκη.Το όνομα που συνδέεται με την παγκόσμια sneaker κουλτούρα φέρνει μαζί του τα vibes του street fashion και γίνεται μέρος της ζωής σου. Άλλωστε, δεν μιλάμε για ένα brand αλλά για έναν τρόπο ζωής που αναδεικνύει τη μουσική σκηνή, το street art, τον παλμό της πόλης και κάθε γειτονιάς. Στόχος του JD είναι να συνδέσει globally, να σε εμπνεύσει και να σε κάνει level up individually. Ως αναπόσπαστο μέρος της κουλτούρας που συνεχώς εξελίσσεται, θα βρεις στο DNA του JD στοιχεία από τα δημοφιλέστερα sports και music genres με πρωταγωνιστές τους ήχους της UK drill. Καλλιτέχνες που συνδέονται με το ίδιο το DNA του JD, που εκφράζεται στις συνεργασίες με διακεκριμένους music artists και producers της παγκόσμιας και ελληνικής σκηνής. Αν είσαι sneaker ή street fashion head, στο JD θα βρεις exclusive συνεργασίες με τα κορυφαία global brands (Nike, adidas Originals, Jordan, The North Face, New Balance, Puma, Asics). Άλλαξε για πάντα το στυλ σου με πληθώρα σειρών από συλλεκτικά sneakers σε rare colorways που δεν θα βρεις πουθενά αλλού. Αν είσαι in-store, θα τα ανακαλύψεις ψάχνοντας για το iconic Only At JD tag (σε σχήμα ασπίδας) και μετά το πρώτο ζευγάρι τίποτα δεν θα είναι ξανά το ίδιο! Τα εμβληματικά Hoodrich με επιρροές από urban στοιχεία της UK σκηνής έρχονται από το Μπέρμιγχαμ αποκλειστικά στο JD, για να συνδέσουν το street look με την απόλυτη άνεση μέσα από ξεχωριστά tees, sweatshirts, vests και joggers. Φρέσκο και trending, το DAILYSZN είναι άλλη μία αποκλειστικότητα του JD που δημιουργεί essential looks με matching sets για να είσαι in-style σε κάθε βήμα σου. Τα JD γίνονται σημείο συνάντησης για εσάς που νιώθετε ελεύθεροι να εκφραστείτε μέσα από το ντύσιμό σας, επιλέγοντας ανάμεσα στα αγαπημένα σας brands και κάνοντας stand out με τις αποκλειστικότητες που θα βρείτε στον #KingOfTrainers. Υπάρχει όμως και κάτι ακόμα που ενώνει την JD Fam και αυτό είναι η κίτρινη signature JD duffel bag που σε συνοδεύει όλη μέρα, από το γυμναστήριο μέχρι το σχολείο, κουβαλώντας ρούχα, βιβλία ή τα αγαπημένα σου βινύλια. Είκοσι πέντε χρόνια μετά την πρώτη της εμφάνιση η τσάντα αυτή γίνεται σήμα-κατατεθέν του global sneaker culture, κάνοντας τους sneaker enthusiasts να διακρίνονται από μακριά. Κάθε new store γίνεται celebrated με ένα ξεχωριστό opening event, μια γιορτή για την κουλτούρα του sneaker που σίγουρα δεν θέλεις να χάσεις. Εκεί θα βρεις special guests, live DJ performances, signature drinks και συναρπαστικά παιχνίδια με δώρα που θα λατρέψεις. Σύντομα έρχεται ένα ακόμα JD store στο The Mall Athens που σίγουρα θα γίνει το επόμενο hangout spot σου. Μείνετε συντονισμέν@ στα social του jdsportsgr για να είστε πρώτ@ σε κάθε νέο του #KingOfTrainers.

ΑΦΙΕΡΩΜΑ

JD Sports

LiFO 28.03.24

51

CULTURE

PERS O N A L S H OP P E R ΑΠΟ

ΤΗ

LIFO

TEAM

î

Hoff Τα sneakers που έχουν λατρέψει οι fashionistas της Ισπανίας, και όχι μόνο.

SNEAKER

www.thehoffbrand.com

ô

Nike x Off-White Air Terra Forma με μήνυμα «Tread Lightly» για να θυμάσαι σε κάθε βήμα να σέβεσαι τον πλανήτη.

ö

Puma Palermo σε bold ροζ για retro-inspired look.

ñ

www.jdsports.gr

Sprayground Αδιάβροχο unisex σακίδιο πλάτης από vegan leather.

www.fuel.com.gr

www.hiphopshop.gr

ΑΦΙΕΡΩΜΑ

ñ

52

LiFO

ñ

Asics Gel-Kayano 14 για γρήγορους περιπάτους σε αστικό περιβάλλον. www.hotelshops.gr

New Era x Alpha Industries Μαύρο bomber jacket διπλής όψης. www.phatsoles.com

ö

adidas Gazelle

î

Gazelle trainers με premium σουέτ και δέρμα.

Φούτερ «A piece of heaven» σε σχέδιο του καλλιτέχνη και illustrator Shepard Fairey.

www.adidas.gr

Obey

www.thekouls.gr

28.03.24

Sneakers που λένε τις ιστορίες των πόλεων του κόσμου.

CULTURE

thehoffbrand.com social: theHOFFbrand

SNEAKER

οι ψαγμένοι της μόδας γνωρίζουν ότι τα sneakers δεν είναι απλώς ένα τρόπος να κινείσαι άνετα μέσα στην απαιτητική καθημερινότητα. Είναι και μια δήλωση για όσα πιστεύεις, όσα σε αντιπροσωπεύουν. H Hoff έρχεται με φόρα από την Ισπανία για να κατακτήσει τον χώρο των sneakers, δημιουργώντας εντυπωσιακά σχέδια που καθένα λέει τη δική του ιστορία – και μαζί, τη δική σου. Αντλώντας έμπνευση από τις πιο εμβληματικές πόλεις του κόσμου, η Hoff δημιουργεί μια σειρά από μοντέλα με ξεχωριστό design, προορισμένα για να φοριούνται 24 ώρες ή, όπως λένε, «from Desk to Disco»! Το χρώμα συνδέεται με τη φαντασία και η ιστορία κάθε πόλης ξετυλίγεται με τρόπο που σε κάνει να νιώθεις από την πρώτη στιγμή ποιο είναι το μοντέλο που ταιριάζει στη δική σου προσωπικότητα! Ξεκινώντας από τη σειρά City, που καθιέρωσε την εταιρεία, θα βρεις sneakers που εμπνέονται από κάποια πόλη του κόσμου. O σχεδιασμός εκφράζει την κουλτούρα, την τέχνη, τους ανθρώπους της, ενώ στη σόλα αναγράφεται το όνομά της και τα vibes της ακολουθούν κάθε σου βήμα. Στην πιο old school κατηγορία πρωταγωνιστεί η σειρά Track & Field που συνδυάζει τον σχεδιασμό του κομψού sneaker με το DNA της Hoff, ενώ η σειρά State παρουσιάζει την Αmerican style chunky σόλα σε μια σύγχρονη εκδοχή. Για τους πιο αθλητικούς ή athleisure τύπους, η σειρά Dynamic ανεβάζει την ευελιξία και την άνεση σε υψηλότερο επίπεδο χάρη στην ελαφριά σύνθεση του Flyknit και τη σόλα Ortholite που προσφέρει την απόλυτη αίσθηση comfort. Στο ίδιο στυλ θα ανακαλύψεις και τη σειρά Skyline με τη διακριτική αερόσολα, σε διάφορους χρωματικούς συνδυασμούς, για να διαλέξεις αυτόν που σε εκφράζει. Εμπνευσμένη από τις στάσεις του μετρό στις πόλεις όλου του κόσμου, η σειρά Metro φέρνει το δικό της ρετρό στυλ από τα ’90s με ένα μοντέρνο twist για να γίνει κομμάτι του καθημερινού σου στυλ. Φυσικά, η Hoff δεν θα μπορούσε να μην προσφέρει και μια σειρά όπως η Art, που αντλεί έμπνευση από την τέχνη και τη μετατρέπει σε πολύχρωμα και δημιουργικά sneakers που ξεχωρίζουν. Εξάλλου, η εταιρεία συνεργάζεται με καλλιτέχνες που εγκαινιάζουν τις νέες της μπουτίκ σε όλο τον κόσμο, κάνοντας την παρουσία της ακόμα πιο αισθητή. Καθώς εξαπλώνεται με εντυπωσιακά καταστήματα από το Παρίσι μέχρι τη Λισαβόνα και από τη Μαδρίτη μέχρι το Λονδίνο, η Hoff χτίζει έναν κόσμο που δεν αφορά μόνο το shopping αλλά και μια εμπειρία που αντιστέκεται στη μονοτονία.

ΑΦΙΕΡΩΜΑ

HOFF

LiFO 28.03.24

53

CULTURE SNEAKER

Füel

Street fashion που γίνεται κομμάτι της προσωπικότητάς σου.

όταν μιλάμε για original street fashion, τα βήματά σου οδηγούνται από μόνα τους στο νούμερο 3 της Ιπποκράτους. Το Füel, το αγαπημένο στέκι των street fashion lovers, παρουσιάζει σε έναν χώρο 480 τ.μ. τα πιο limited sneakers, ρούχα και accessories για άνδρες και γυναίκες, ενώ video, μουσική και φώτα συνδυάζονται σε μια εμπειρία shopping που έχει ως βάση της τις τέχνες και τη streetwear αισθητική. Το Füel ξεκίνησε πριν από 10 χρόνια στην Κεφαλονιά με τη φιλοσοφία πως «άνθρωποι από διαφορετικές κοινότητες μοιράζονται όλοι το ίδιο πάθος και αυτούς πρέπει να τους ενώσουμε κάτω απο την ίδια στέγη». Ξεχωριστά προϊόντα και συλλογές ολόκληρες όπως τα Carhartt WIP, Adidas Originals, The North Face, New Balance, Nike, Awake NY, Dime και Aries είναι μόνο κάποια από τα 50+ brands που θα βρείτε αποκλειστικά για την Ελλάδα στο Fuel. Άλλωστε, η ομάδα του Füel συνεχώς ψάχνεται για να δημιουργεί το δικό της στίγμα στη μόδα μέσα από αποκλειστικές συνεργασίες. Φυσικά, το Füel, που αγαπήσαμε στη διαδικτυακή μορφή του (www. fuel.com.gr), παραμένει ένα από τα πιο ενημερωμένα e-shops στον χώρο του street fashion και έχει βραβευτεί για όλα αυτά που προσφέρει. Μια user friendly shopping experience με ό,τι πιο ψαγμένο από το street-fashion. Η fashion κουλτούρα που εκπροσωπεί το Füel είναι μια επιλογή ζωής και αντίληψης της καθημερινότητας. Σε αυτή την καθημερινότητα θέλουμε να νιώθουμε άνεση, ελευθερία και κυρίως να εκφράζουμε το αληθινό κομμάτι του εαυτού μας. Μόνο τότε η μόδα μιλά για την προσωπικότητά σου. Και το Füel είναι αναπόσπαστο κομμάτι της.

Ιπποκράτους 3, 210 7108869 www.fuel.com.gr TikTok: fuel_official_greece Facebook: Fuelsneakersshop Instagram: fuel_official

Phat Soles

ΑΦΙΕΡΩΜΑ

Μας σύστησε τον κόσμο του streetwear.

54

LiFO

το phat soles είναι ένα παιδικό όνειρο που έγινε πραγματικότητα, κι αυτό συνήθως είναι συστατικό επιτυχίας. Αυτό, και το πάθος για το streetwear style, η συνεχής αναζήτηση ανάμεσα στα fashion items και η ανάγκη να τα μοιραστείς με όλους όσοι είναι φαν της ίδιας κουλτούρας. Ξεκινώντας από ένα μικρό κατάστημα στη Γλυφάδα, το Phat Soles μάς μύησε στον κόσμο των sneakers αλλά και του total street look και σήμερα συνεχίζει να αποτελεί προορισμό για τους sneaker lovers –και όχι μόνο–, διαθέτοντας μια μεγάλη συλλογή από ρούχα, παπούτσια και αξεσουάρ σε έναν πολύ μεγαλύτερο χώρο στη Γλυφάδα αλλά και στο κατάστημα που βρίσκεται στο κέντρο της Αθήνας. Εδώ θα βρεις brands που καθορίζουν το street style όπως Adidas, Air Jordan, Converse, New Balance, Nike, Mizuno και Saucony αλλά και προσεκτικά διαλεγμένα ρούχα από κάποιες από τις πιο εμβληματικές εταιρείες του χώρου – Carhartt, Stüssy, Gramicci, Y-3 είναι ανάμεσα στο brand mix που έχει καθιερώσει το Phat Soles ως streetwear must visit store. Άλλωστε, οι πιο ενημερωμένοι του χώρου ξέρουν ότι εδώ θα βρουν μοντέλα συλλεκτικά που θέλεις οπωσδήποτε να αποκτήσεις, όπως το adidas x Wales Bonner, μια luxury συνεργασία με επιρροές από την Ευρώπη και την Καραϊβική που συνδυάζει το αθλητικό look με την κομψότητα. Η συλλογή του Phat Soles βρίσκεται συγκεντρωμένη και στο ενημερωμένο eshop που φέρνει στην πόρτα σου τον κόσμο του streetwear, όπου κι αν είσαι. Το shopping γίνεται εμπειρία που σε κάνει να επιστρέφεις ξανά και ξανά σε αυτό το όνομα που μας σύστησε τη μόδα του δρόμου και άλλαξε τον τρόπο που ζούμε κάθε στιγμή.

Δ. Αγγέλου Μεταξά 27-29, Γλυφάδα 210 8940340 / Κορνάρου 7, Αθήνα phatsoles.com Social: phatsolesgr

28.03.24

Ένα ξενοδοχείο που φιλοξενεί ό,τι καλύτερο κυκλοφορεί από την παγκόσμια streetwear κουλτούρα.

CULTURE

www.hotelshops.gr Social: hotelshops

SNEAKER

το 2008, τα hotelshops έγιναν χώρος έκφρασης και ανάδειξης της streetwear φιλοσοφίας και αισθητικής. Από ένα κατάστημα στον Πειραιά, κατάφερε να εξαπλωθεί σε Αθήνα αλλά και Χαλκίδα και Θεσσαλονίκη, αριθμώντας σήμερα 10 υποκαταστήματα. Το DNA των HotelShops αποτελείται από αντισυμβατικότητα και αποκλειστικότητα, προσφέροντας μάλιστα μοντέλα που δεν βρίσκεις εύκολα αλλού, και τη «φιλοξενία» σε έναν ζεστό χώρο που σε προσκαλεί να ανακαλύψεις το δικό σου μοναδικό στυλ. Έχει συνδεθεί και συνεργάζεται με κάποια από τα πιο σημαντικά brands του streetwear style και οι λάτρεις των sneakers το γνωρίζουν πολύ καλά αυτό, με κάποια από αυτά να είναι τα Vans, EPT, Diadora Heritage, ASICS, Crocs, Mizuno, Converse. Ανάμεσά τους κατέχει τη δική της πολυτελή «σουίτα» η New Balance, το απόλυτο sneaker brand της παγκόσμιας αγοράς που έχει κατακτήσει τις καρδιές μας κι εδώ μπορείς να επιλέξεις από μια τεράστια collection που περιλαμβάνει όχι μόνο τις κλασικές αλλά και τις πιο ιδιαίτερες συλλογές –σε όποιο χρώμα θέλεις–, από εκείνες που έρχονται σε περιορισμένη διανομή για την Ελλάδα. Το 530, ένα κλασικό casual παπούτσι για τρέξιμο, που βασίζεται στην κληρονομιά της New Balance, είναι ό,τι πιο viral στο street style, ενώ το 9060, που θεωρείται πλέον ένα παπούτσι-θρύλος, αποτελεί τον νέο γόνο της σειράς 99Χ, αλλά με νέα Y2K αισθητική. Το κεφάλαιο street clothing είναι μια επίσης πολύ σημαντική υπόθεση που φέρνει στην ντουλάπα σου ιδιαίτερα διαχρονικά κομμάτια από τις πιο αγαπημένες εταιρείες του κόσμου, όπως Polar Skate, Huf, Aape, Edwin, Dickies, Deus, Katin, G-Star RAW. Η Obey φιλοξενείται με μια ιδιαίτερα μεγάλη συλλογή, ένα brand που αποτελεί τον ορισμό της punk rock και skateboarding κουλτούρας με μηνύματα που χαρακτηρίζουν την αντιπολεμική και περιβαλλοντική ενσυναίσθηση του καλλιτέχνη Shepard Fairey. Συνδυάζοντας το προοδευτικό design και το κλασικό street style με το casual ντύσιμο, τα Obey προωθούν την ανεξαρτησία και την ελευθερία της έκφρασης. Aποκλειστικά στα ΗotelShops θα βρεις και την καινούργια συνεργασία Obey x Napapijri σε limited κομμάτια. Τα HotelShops επιλέγoυν ρούχα, sneakers και αξεσουάρ που δημιουργούν το απόλυτο street style και για να τα ανακαλύψεις το μόνο που χρειάζεται είναι να πας σε ένα από τα φυσικά τους καταστήματα ή να επισκεφτείς το e-shop τους, που φέρνει στην πόρτα σου μια άλλη άποψη για το καθημερινό ντύσιμο.

ΑΦΙΕΡΩΜΑ

Hotel Shops

LiFO 28.03.24

55

Ένα ανεξάρτητο street fashion store που εκφράζει ακριβώς αυτό που είσαι.

ΑΦΙΕΡΩΜΑ

SNEAKER

CULTURE

The Kouls

56

LiFO

ίσως την πρώτη φορά που κάποιος θα σου πει για το the kouls να πρέπει να κάνει spelling για να μην το γράψεις λάθος: k-o-u-l-s. Αλλά, από τη στιγμή που θα μπεις για πρώτη φορά στο e-shop που τα τελευταία χρόνια έχει κερδίσει τους ψαγμένους της street fashion, τα χέρια σου πάνε μόνα τους στα σωστά γράμματα. Ένα κατάστημα με έδρα την Πάτρα που σηκώνει τη σημαία της ανεξαρτησίας και εκφράζει όλους όσοι θέλουν να νιώθουν ότι η μόδα δεν τους επιβάλλεται αλλά είναι μια εντελώς προσωπική επιλογή που σε κάνει να ξεχωρίζεις. Ακολoυθώντας πιστά τη φιλοσοφία του boutique store, το thekouls.gr καταφέρνει να ξεχωρίζει, προσφέροντας handpicked items από επιλεγμένα ονόματα της παγκόσμιας street fashion σκηνής και δημιουργώντας ένα περιεκτικό και ουσιαστικό brand mix. Τα sneakers της New Balance παρουσιάζονται σε μία συλλογή –από τις μεγαλύτερες στην Ελλάδα– που περιλαμβάνει συλλεκτικά μοντέλα και σχέδια που βρίσκεις σε περιορισμένους retailers. Αν είσαι φαν του ονόματος που έχει κάνει ένα από τα πιο dynamic comebacks των τελευταίων ετών, δεν γίνεται να μη σε οδηγήσει η αναζήτησή σου στις σελίδες του thekouls.

H Obey, με όλη την αμερικανική street κουλτούρα που εκφράζει στα motivating σχέδιά του ο Shepard Fairey, ξεδιπλώνεται μέσα από μια μεγάλη σειρά T-shirts και hoodies, ενώ οι denim lovers θα ανακαλύψουν δεκάδες σχέδια από την εμβληματική Levi’s και τη γιαπωνέζικη Edwin για να βρουν ακριβώς αυτό που τους ταιριάζει. Στο thekouls.gr θα βρεις fashion gems όπως τα jackets και τα layers της Taion που έρχονται exclusively για όλη την Ελλάδα, αλλά και τα γερμανικά Wemoto που συνδέουν το γυναικείο street style με την casual άνεση. Τα σακίδια της Herschel, με τα δεκάδες σχέδια και χρώματα, προβάλλονται όπως αξίζει στο brand που κατέκτησε τον κόσμο των backpacks, δημιουργώντας φανατικούς σε όλες τις γενιές, από zillennials μέχρι boomers. Το thekouls.gr γίνεται από μόνο του ένα brand για όσους νιώθουν ελεύθεροι να εκφραστούν μέσα από μια genderless συλλογή που έχει ένα κοινό στοιχείο: την αποδοχή και τον σεβασμό σε αυτό που καθένας θέλει να είναι. Παρουσιάζοντας ολοκληρωμένα κάποιες από τις πιο iconic εταιρείες της street σκηνής, αυτό το e-shop γίνεται το μυστικό που μοιράζονται όσοι θέλουν να ξεχωρίζουν από το πλήθος και το καταφέρνουν μόνο και μόνο γιατί τολμούν να φορέσουν την άποψή τους.

Thekouls.gr Instagram: thekouls.gr

28.03.24

STATION

Η απόλυτη στάση των sneaker lovers.

buzzsneakers.gr Γλυφάδα, Πειραιάς, Χαλάνδρι, Πάτρα, Βόλος, Λάρισα, Καλαμάτα, Θεσσαλονίκη

γι’ αυτούς που αγαπούν το street και sportswear lifestyle –και είμαστε πολλοί– τα καταστήματα Buzz είναι ο απόλυτος προορισμός. Εκεί θα απολαύσεις ένα ολοκληρωμένο shopping experience με αμέτρητους κωδικούς μεγάλων brands, όπως Nike, Adidas, Jordan, New Balance, ASICS, Puma και Converse, μετατρέποντας κάθε κατάστημα σε έναν παράδεισο για τη sneaker κοινότητα. Πέρα από τα sneakers, θα βρεις και μια μεγάλη σειρά από must have items, απαραίτητα για κάθε γυναικεία και ανδρική εμφάνιση. Οι original προτάσεις της Buzz ακολουθούν πιστά τα νέα trends, αφού όλα τα new releases και sportswear essentials από τα κορυφαία brands βρίσκονται εδώ για να ικανοποιήσουν και τους πιο απαιτητικούς sneaker lovers. Τα Buzz συνεχώς ανανεώνουν το brand mix τους, προσθέτοντας νέες προτάσεις, όπως τα .dot, με τα πιο hot κομμάτια, που θα ανανεώσουν τo street look σου. Τα Buzz γίνονται σταθμός για όσους θέλουν να βάλουν την προσωπική τους σφραγίδα με τα sneakers και να δημιουργήσουν ένα εντελώς προσωπικό στυλ. Τα καταστήματα Buzz βρίσκονται σε διαφορετικά σημεία της Ελλάδας για να μπορείς να ζήσεις μια μοναδική street style εμπειρία in store. Εκτός από Γλυφάδα, Πειραιά και Χαλάνδρι, θα τα βρεις σε Θεσσαλονίκη, Πάτρα, Λάρισα, Καλαμάτα – τελευταία προσθήκη είναι η αγαπημένη πόλη του Βόλου. Όλα τα sneakers, ρούχα και sportswear accessories έρχονται και στην πόρτα σου μέσα από το ενημερωμένο e-shop που μπαίνει κατευθείαν στη λίστα με τα αγαπημένα σου shopping links.

ΑΦΙΕΡΩΜΑ

Buzz sneaker

Tike!

Οι γκουρού των συλλεκτικών sneakers βρίσκονται στην καρδιά της Αθήνας.

SNEAKER CULTURE

Μητροπόλεως 7Β 210 3221192 www.tike.gr

αν είσαι φανατικός lover των συλλεκτικών sneakers, δεν γίνεται να μην ξέρεις το tike!, ένα όνομα-θρύλος της street κουλτούρας και του urban lifestyle που ξεκίνησε από το Βελιγράδι και πλέον βρίσκεται στην καρδιά της Αθήνας. Ένα εντυπωσιακό κατάστημα (και e-shop) με exclusive επιλεγμένα items και limited συλλογές, που γίνεται place to be για τους sneaker lovers ή δημιουργεί νέους. Στο tike! θα βρεις αμέτρητες επιλογές από τα πιο διάσημα sneaker brands, καθώς και τα latest drops τους από Jordan, Dunks, Air Force, Air Max, New Balance 9060s. Όμως, προσοχή, γιατί εδώ μιλάμε για άκρως limited μοντέλα που δεν θα τα βρεις πουθενά άλλου στην Ελλάδα και αν θέλεις να τα αποκτήσεις, πρέπει να βιαστείς. Ο χαρακτηρισμός The Sneaker Temple δεν έχει καμία υπερβολή! Πέρα από τα sneakers, που είναι και το σήμα κατατεθέν του tike!, θα βρεις και πολλά ρούχα και accessories, ενώ η ομάδα φροντίζει κάθε εβδομάδα να προμηθεύεται new drops από τα iconic brands των street, basketball και lifestyle επιλογών της sneaker international κοινότητας! Εσύ μπορείς να καθίσεις αναπαυτικά στις πολυθρόνες του tike! και να απολαύσεις τον εσπρέσο ή την μπίρα σου, καθώς οι γκουρού των sneakers σου παρουσιάζουν κάθε μοντέλο και την ιστορία του. Το tike! είναι ένας χώρος με industrial επιρροές και arty στοιχεία, εμπνευσμένα από την παλιά και σύγχρονη Αθήνα, με το cult πνεύμα του Βελιγραδίου να επικρατεί αλλά και όλη τη φιλοσοφία γύρω από το urban style. Χρυσό, κόκκινο και navy blue συνδυάζονται, συμβολίζοντας τη διαχρονική πολυτέλεια με την υψηλή ποιότητα των υλικών που βρίσκεις σε κάθε ζευγάρι sneaker. Κάθε τόσο θα πετύχεις διαφορά events που οργανώνονται για να γιορτάσουν οι fans κάποια σπάνια συλλογή ή collaboration. Στο tike! θα ζήσεις μια αξέχαστη εμπειρία shopping που ανεβάζει τα sneakers σε άλλη κατηγορία.

LiFO 28.03.24

57

CULTURE SNEAKER

Hip Hop Shop

Δημιουργικότητα και φαντασία σε έναν χώρο που τιμά τη street κουλτούρα.

η καρδιά του hip-hop συνεχίζει να χτυπά στο μαρούσι και μάλιστα σε έναν νέο χώρο 300 τ.μ., απέναντι ακριβώς από τον σταθμό του Hλεκτρικού. Εδώ οι ρυθμοί δεν πέφτουν ποτέ και σε οδηγούν σε έναν κόσμο γεμάτο από jackets, hoodies, t-shirts, φόρμες και accessories από τις μεγαλύτερες εταιρείες του χώρου. Το streetwear style πρωταγωνιστεί μέσα από τις συλλογές των πιο ψαγμένων ονομάτων της hip-hop κουλτούρας όπως οι Karl Kani, Homeboy, Pegador, Fubu, Ecko Unltd, Southpole, Wu Wear, ενώ το brand mix συμπληρώνεται με κάποια από τα πιο επιδραστικά brands του σύγχρονου street style όπως η Sprayground, η Dickies, η Vans, η Santa Cruz, η Zoo York, η HUF, η OBEY κ.ά. Η τέχνη του graffiti, του mcing, του djing και του breakdancing συνδυάζεται σε αυτόν τον χώρο που αντιπροσωπεύει μια ολόκληρη φιλοσοφία ελεύθερης έκφρασης η οποία αλλάζει τη μόδα αλλά και την τέχνη του δρόμου. Ανάμεσα στα t-shirts και τα sneakers θα βρεις και limited σχέδια που οι φαν του είδους αναζητούν φανατικά, ενώ στα ράφια του Hip Hop Shop φιγουράρουν και οι καλύτερες εταιρείες σε spray και μαρκαδόρους για graffiti. Montana, Grog, Flux, Kobra, Mtn, Molotow, Loop, On The Run και Krink είναι κάποια από τα ονόματα που βρίσκονται πίσω από αυτήν τη street art, μάλιστα εδώ θα ανακαλύψεις χιλιάδες αποχρώσεις σε spray για να δημιουργήσεις αυτό ακριβώς που ονειρεύεσαι. Δημιουργικότητα, φαντασία, underground τέχνη, έντονα χρώματα και vibes που δίνουν τον ρυθμό του hip-hop συνδυάζονται σε αυτόν τον χώρο, ίσως τον μοναδικό στην Ελλάδα που ειδικεύεται σε αυτόν τον χώρο. Μέσα από το e-shop www.hiphopshop.gr μπορείς να κάνεις την παραγγελία σου σε όλη την Ελλάδα, γιατί αυτός ο κόσμος είναι φτιαγμένος για να κατακτήσει κάθε γωνιά της χώρας, προσφέροντας χρώμα και έμπνευση στην καθημερινότητα.

Βασιλίσσης Όλγας 10, Μαρούσι 210 6148506 hiphopshop.gr Social: hiphopshop

Curveros

ΑΦΙΕΡΩΜΑ

Ένα streetwear brand που πρεσβεύει το χιούμορ και τη διαφορετικότητα.

58

LiFO

μπορεί να διαβάζεται «κέρβερος», αλλά δεν έχει καμία σχέση με το μυθικό τέρας. Ίσα-ίσα που το Curveros Clothing Brand δημιουργήθηκε με κυρίαρχα συστατικά τον έρωτα και την αγάπη για τη ζωή. Μέσα από το όνομά του (Curve και Eros) εκφράζει την έννοια της συμπερίληψης και της αποδοχής –γι’ αυτό θα βρεις νούμερα για όλους– αλλά και την αγάπη για τη μόδα, που κάνει το δικό της statement. Σε αυτό το e-shop μπορείς να επιλέξεις ανάμεσα σε ξεχωριστά φούτερ και t-shirts με funny quotes βγαλμένα από την καθημερινότητα – μάλιστα καθένα διηγείται μια ιστορία. Ένα street fashion brand χωρίς φραγμούς και περιορισμούς, με ρούχα φτιαγμένα έτσι ώστε να αγαπούν και να αγαπιούνται από καθέναν, όσο «διαφορετικός» κι αν είναι.

Street vibes, εικόνες με έντονα χρώματα ή και ασπρόμαυρες, λογοπαίγνια που κρατούν το μυαλό σου σε εγρήγορση και γίνονται αφορμή για νέες γνωριμίες, χιούμορ αλλά και φλερτ. Όλη η φιλοσοφία εκφράζεται στο logo της εταιρείας, καθώς αναπαριστά δύο σώματα που ενώνονται, σχηματίζοντας ένα ζευγάρι φτερών, όπως εκείνα του θεού Έρωτα, ενώ το κόκκινο και το μαύρο χρώμα αντιπροσωπεύουν τις διαφορετικές προσωπικότητες του κάθε ατόμου. Εδώ θα βρεις μια μεγάλη σειρά από unisex σχέδια αλλά και sizes ώστε να τα απολαμβάνουν όλοι όσοι αγαπούν το streetwear lifestyle. Η ποιότητα των υφασμάτων είναι ισάξια με την ποιότητα του έρωτα, του σεβασμού στη διαφορετικότητα και την αγάπη για τη ζωή. Στο e-shop του Curveros θα ανακαλύψεις την πιο funky πλευρά του εαυτού σου αποτυπωμένη σε ένα t-shirt.

www.curveros.gr Instagram: ‌curveros_thebrand

28.03.24

LiFO 28.03.24

59

good LiFO

ΕΧΕΙΣ ΓΟΥΣΤΟ

THE

Κωνσταντίνος Αλεξάνδρου Φ Ο Ι Τ Η Τ ΉΣ Σ Τ Η Ν ΑΣΟΕΕ, Σ Κ ΈΙ Τ Ε Ρ

Πες μας λίγα πράγματα για ’σένα. Είμαι ο Κωνσταντίνος Αλεξάνδρου, είμαι 25 χρόνων και σπουδάζω Διοίκηση Επιχειρήσεων στην ΑΣΟΕΕ. Στον ελεύθερο χρόνο μου ασχολούμαι με το σκέιτ. Η πρώτη μου επαφή με αυτό ήταν περίπου στα 10 και από τότε είναι κομμάτι της προσωπικότητάς μου. Πώς διαλέγεις τα ρούχα σου; Συνήθως διαλέγω να φοράω άνετα ρούχα επειδή λείπω για πολλές ώρες από το σπίτι. Αυτά που φοράς σε τι mood σε βάζουν; Τα ρούχα που φοράω τώρα τα έχω διαλέξει ώστε να μη με περιορίζουν στο σκέιτ και στις κινήσεις γενικότερα, είναι όμως ρούχα που θα φορούσα αν πήγαινα και για μια μπίρα ή μια βόλτα. Αν μπορούσες να αλλάξεις τη δική σου ντουλάπα με κάποιου άλλου, ποιο πρόσωπο θα διάλεγες; Νομίζω ότι είμαι αρκετά ικανοποιημένος με την ντουλάπα μου και δεν θα την άλλαζα με κάποιου άλλου. Αυτό που θα ήθελα είναι να αναπληρώνονται αυτόματα τα παπούτσια και τα ρούχα που χαλάνε. Τι έχεις στις τσέπες σου; Πορτοφόλι, κινητό, ακουστικά και κλειδιά. Τι φοράς και πόσο κοστίζει; Φοράω ένα t-shirt Supreme που κάνει περίπου 45 ευρώ, παντελόνι Dickies που κάνει περίπου 70 ευρώ –έχω ράψει και κάποια πράγματα πάνω τους–, ζακέτα Τhe North Face που κάνει περίπου 100 ευρώ και παπούτσια Converse, στα 80 ευρώ. Πού πας τώρα; Να βρω την παρέα, να κάνουμε σκέιτ και να απολαύσουμε τη μέρα!

ΑΠΟ ΤΗ ΜΙΝΑ ΚΑΛΟΓΕΡΑ ΦΩΤΟ: ΠΑΡΙΣ ΤΑΒΙΤΙΑΝ

@stakhskw

60

LiFO

28.03.24

ΛΕΩΝ [23.7/23.8] Αρχίζουν να υποχωρούν

μήνα κρύβουν ευχάριστες εκπλήξεις που θα αφορούν τα οικονομικά. Από τις 28/3 που πραγματοποιείται το εξάγωνο Αφροδίτης - Ουρανού τα έσοδά σας παίρνουν την ανιούσα και θα έχετε τη δυνατότητα να ανταποκριθείτε στις υποχρεώσεις σας. Εξαιρετική στιγμή για μυστικές διαπραγματεύσεις και συμφωνίες. Ο Απρίλιος ξεκινά με την ανάδρομη πορεία του Ερμή στο ζώδιό σας, η οποία θα επηρεάζει κυρίως τους γεννημένους το 3ο δεκαήμερο μέχρι τις 25/4. Aυτό το διάστημα καλό θα είναι να αποφύγετε τη λήψη σημαντικών αποφάσεων σχετικά με τα επαγγελματικά ή την προσωπική σας ζωή, μια και η σκέψη σας δεν θα είναι ξεκάθαρη. Ωστόσο, θα είναι μια καλή περίοδος για έρευνα και περισυλλογή. Στις 3/4 η σύνοδος Αφροδίτης Ποσειδώνα φέρνει έναν νέο έρωτα που θα αλλάξει τη ζωή σας. Οι ελεύθεροι αξιοποιήστε την ευνοϊκή αυτή στιγμή.

τα προβλήματα και οι εντάσεις που οφείλονταν σε οικονομικά θέματα και θα βάλετε σε μια τάξη οφειλές, κληρονομικά και επαγγελματικά ζητήματα. Στις 28/3 το εξάγωνο Αφροδίτης - Ουρανού φέρνει έσοδα μέσω κοινών πόρων και της επιχείρησής σας και είναι ιδανική στιγμή για να κλείσετε μια νέα συμφωνία. Ενδεχομένως να προκύψει κι ένας έρωτας με πρόσωπο ισχύος. Ο Απρίλιος ξεκινά με την ανάδρομη πορεία του Ερμή στον τομέα της πνευματικής σας ανάπτυξης και μέχρι τις 25/4 μπορεί να προκύπτουν εμπόδια σε ταξίδια, αναβολές νομικές υποθέσεις ή θέματα σπουδών. Οι φοιτητές ίσως θελήσετε να αλλάξετε κατεύθυνση, αλλά καλό θα είναι να αποφύγετε τη λήψη αποφάσεων σχετικά με τη σταδιοδρομία σας. Αξιοποιήστε αυτό το διάστημα για την οργάνωση μελλοντικών στόχων, ενημερωθείτε για κάποιον προορισμό στον οποίο θέλετε να ταξιδέψετε και συλλέξτε πληροφορίες για νέες επαγγελματικές ευκαιρίες.

ΤΟΞΟΤΗΣ [23.11/21.12] Περάσατε ένα ζόρικο διάστημα επειδή είχατε επωμιστεί πολλά οικογενειακά και κυρίως οικονομικά βάρη, πλέον όμως αλλάζουν τα δεδομένα και ξαναβρίσκετε τους ρυθμούς σας. Από τις 28/3, που πραγματοποιείται το εξάγωνο Αφροδίτης - Ουρανού, οι εξελίξεις στα επαγγελματικά θα είναι πολύ θετικές, ενώ θα έχετε και κάποια καλά νέα σχετικά με την υγεία ενός αγαπημένου προσώπου. Τα έσοδά σας αυξάνονται μέσω της ακίνητης περιουσίας και θα ικανοποιήσετε κάποια επιθυμία σας. Ιδανική εποχή για να ασχοληθείτε με τη βελτίωση της φυσικής σας κατάστασης και την αλλαγή διακόσμησης στο σπίτι ή την επιχείρησή σας. Με τον Ερμή σε ανάδρομη πορεία ξεκινάει ο Απρίλιος και μέχρι τις 25/4 δεν θα είναι κατάλληλη εποχή για επενδύσεις και επίλυση διαφορών με το ταίρι σας. Επειδή θα υπάρχει πρόσφορο έδαφος για δημιουργία παρεξηγήσεων, θα πρέπει να φιλτράρετε καλά όσα ακούτε. Οι γονείς θα έχετε προβλήματα με τα παιδιά.

ΠΑΡΘΕΝΟΣ [24.8/22.9] Μια καινούργια

ΑΙΓΟΚΕΡΩΣ [22.12/19.1] Ένα επικοινωνιακό

συνεργασία σε μακρινό προορισμό ξεκινά με καλές προοπτικές και παίρνετε τα πάνω σας από τις 28/3 που πραγματοποιείται το εξάγωνο Αφροδίτης - Ουρανού. Ίσως βρείτε μια νέα απασχόληση για τη σεζόν που θα αφορά τουριστικά επαγγέλματα ή μια ευκαιρία στο εξωτερικό που θα αυξήσει το εισόδημά σας. Το σίγουρο είναι πως με τον έναν ή τον άλλο τρόπο θα βγείτε κερδισμένοι. Στείλτε βιογραφικά και αξιοποιήστε αυτό το τυχερό για εσάς διάστημα. Ο Απρίλιος ξεκινά με την ανάδρομη πορεία του Ερμή στον Κριό και μέχρι τις 25/4 μπορεί να γίνονται μπερδέματα σε οικονομικές δοσοληψίες, να επικρατεί αστάθεια στα χρήματα που προέρχονται μέσω τρίτων ή να εισπράξετε κάποια αναδρομικά. Ιδιαίτερη προσοχή στη διαχείριση κοινών πόρων και σε φοροτεχνικά ζητήματα. Στις 3/4 η σύνοδος Αφροδίτης- Ποσειδώνα θα ευνοήσει όσους αποφασίσετε να κάνετε πρόταση γάμου ή συμβίωσης στο ταίρι σας. Οργανώστε μια ρομαντική βραδιά.

διάστημα ξεκινάει για εσάς από τις 28/3 που πραγματοποιείται το εξάγωνο Αφροδίτης - Ουρανού και θα είναι εξαιρετική εποχή για προώθηση υπηρεσιών και δεξιοτήτων, εμπορικές συμφωνίες και συχνές εξορμήσεις για λόγους ψυχαγωγίας. Οι ελεύθεροι να είστε πρόθυμοι για νέες γνωριμίες – κάντε ό,τι μπορείτε για να ενισχύσετε την αυτοπεποίθησή σας. Οι προσπάθειες για δημιουργία οικογένειας θα ευνοηθούν, καθώς και οι επενδύσεις. Ο Απρίλιος ξεκινάει με την ανάδρομη πορεία του Ερμή, η οποία επηρεάζει τους γεννημένους το 3ο δεκαήμερο και έχει να κάνει με την οικιακή ζωή. Μέχρι τις 25/4 μπορεί να δημιουργούνται εντάσεις στην οικογένεια λόγω ασυνεννοησίας και θα πρέπει να είστε πιο συγκαταβατικοί. Αγοραπωλησίες ακινήτων και μετακομίσεις χρήζουν ιδιαίτερης προσοχής. Επίσης, καλό θα είναι να αποφύγετε τις αλλαγές διακόσμησης, γιατί μπορεί να αλλάξετε γνώμη.

ΤΑΥΡΟΣ [21.4/20.5] Φιλικές σχέσεις, κοινωνικές επαφές και έξυπνες συμμαχίες με άτομα με τα οποία θα έχετε κοινό στόχο θα ευνοηθούν στις 28/3 με το εξάγωνο Αφροδίτης - Ουρανού, έτσι ο μήνας κλείνει με θετικό πρόσημο. Η προώθηση καινοτόμων προϊόντων και υπηρεσιών θα έχει καλά αποτελέσματα, επομένως δώστε έμφαση στο επικοινωνιακό κομμάτι. Εξαιρετική στιγμή και για αγορές τεχνολογικών προϊόντων και για τη δημιουργία e-shop. Ο Απρίλιος ξεκινά με την ανάδρομη πορεία του Ερμή, επηρεάζοντας τους γεννημένους το 3ο δεκαήμερο. Μέχρι τις 25/4 θα είναι μια καλή εποχή για να ασχοληθείτε με τη συγγραφή, την απόκτηση νέων γνώσεων και την οργάνωση μελλοντικών σχεδίων. Ο κυβερνήτης σας, η Αφροδίτη, σε σύνοδο με τον Ποσειδώνα, στις 3/4 θα εντείνει την ανάγκη σας να εκφράσετε το ερωτικό σας ενδιαφέρον σε ένα φιλικό σας πρόσωπο. Η τύχη θα είναι με το μέρος σας.

ΔΙΔΥΜΟΣ [21.5/21.6] Έχετε περάσει από χίλια κύματα, αλλά γυρίζει η τύχη σας κι εκεί που είστε μες στην απόγνωση, οι εξελίξεις θα σας απογειώσουν. Από τις 28/3, που πραγματοποιείται το εξάγωνο Αφροδίτης - Ουρανού, θα έχετε καλά νέα που θα αφορούν τα επαγγελματικά και συνεπώς τα οικονομικά σας. Ενδεχομένως να πάρετε κάποια αύξηση ή να αναλάβετε μια ανώτερη θέση. Επαφές με δυνητικούς εργοδότες και πρόσωπα ισχύος θα ευνοηθούν. Ο Απρίλιος ξεκινά με την ανάδρομη πορεία του Ερμή, ο οποίος είναι δικός σας κυβερνήτης και αφορά τους γεννημένους το 3ο δεκαήμερο. Μέχρι τις 25/4 δεν θα είναι καλή εποχή για υλοποίηση νέων ιδεών, επειδή θα επικρατεί ασάφεια και ασυνεννοησία. Ωστόσο, θα είναι κατάλληλη εποχή για να μελετήσετε διεξοδικά όλες τις λεπτομέρειες, ώστε να αποφύγετε πιθανή αποτυχία. Στις 3/4 η σύνοδος Αφροδίτης - Ποσειδώνα φέρνει έναν έρωτα.

ΖΥΓΟΣ [23.9/22.10] Ο μήνας τελειώνει με αίσιες εξελίξεις και θα μείνετε ικανοποιημένοι. Από τις 28/3, που πραγματοποιείται το εξάγωνο Αφροδίτης - Ουρανού, εκτός του ότι θα έχετε αύξηση εσόδων, σας δίνεται η ευκαιρία να ασχοληθείτε περισσότερο με τον εαυτό σας και την ερωτική σας ζωή. Καθώς η Αφροδίτη, που είναι δικός σας κυβερνήτης, θα διανύει τον τομέα της καθημερινότητας, θα είναι ένα ευχάριστο διάστημα, οι σχέσεις με συναδέλφους θα είναι σε αρμονία και δεν αποκλείεται να ξεκινήσει ένα ερωτικό ειδύλλιο με άτομο από τον χώρο της εργασίας. Ο Απρίλιος ξεκινά με την ανάδρομη πορεία του Ερμή στον τομέα των διαπροσωπικών σας σχέσεων, που σημαίνει πως μέχρι τις 25/4 θα πρέπει να είστε πολύ προσεκτικοί στην επικοινωνία με συνεργάτες και αγαπημένα πρόσωπα. Νέες συμβάσεις και διαπραγματεύσεις κρύβουν παγίδες, επομένως θα πρέπει να αποφεύγετε τη βιασύνη.

ΚΑΡΚΙΝΟΣ [22.6/22.7] Οι τελευταίες μέρες του μήνα φέρνουν πολύ ευχάριστα γεγονότα και θα ανέβει το ηθικό σας. Από τις 28/3, που πραγματοποιείται το εξάγωνο Αφροδίτης - Ουρανού, θα προκύψει ένα ταξίδι, ένας νέος έρωτας ή θα έχουν αίσια έκβαση θέματα σπουδών ή νομικών ζητημάτων. Για κάποιους θα προκύψει μια νέα συνεργασία σε μακρινό προορισμό, επομένως προωθήστε τις δεξιότητες και τις υπηρεσίες σας. Κάποιοι άλλοι θα γνωρίσετε τον έρωτα της ζωής σας σε ένα ταξίδι ή θα δημιουργήσετε ερωτική σχέση με άτομο από τον χώρο των σπουδών. Ο Απρίλιος ξεκινά με την ανάδρομη πορεία του Ερμή, η οποία αφορά τους γεννημένους το 3ο δεκαήμερο. Μέχρι τις 25/4 δεν θα είναι ευνοϊκή εποχή για νέα επαγγελματικά ξεκινήματα, επαφές με πρόσωπα ισχύος και εργοδότες, επομένως κάντε ό,τι μπορείτε μέχρι το τέλος Μαρτίου. Ιδιαίτερη προσοχή στα ψιλά γράμματα συμβολαίων.

ΣΚΟΡΠΙΟΣ [23.10/22.11] Οι επόμενες μέρες

Sudoku No 808 6

8 4 2 8 1 9 4 7 1 4 6 2 5 4 2 1 7 8 5 9 4 1 6 8 2 5

Η λύση του προηγούμενου 7 6 2 1 3 9 5 8 4

4 9 8 6 5 7 2 1 3

5 1 3 4 8 2 6 7 9

3 8 4 9 1 6 7 5 2

6 2 9 3 7 5 8 4 1

1 7 5 8 2 4 3 9 6

9 5 7 2 6 1 4 3 8

8 4 6 7 9 3 1 2 5

2 3 1 5 4 8 9 6 7

θα είναι αφιερωμένες στις απολαύσεις και την ψυχαγωγία, επομένως ο μήνας τελειώνει με όμορφες αναμνήσεις. Στις 28/3 το εξάγωνο Αφροδίτης - Ουρανού φέρνει έναν νέο έρωτα, ή έναν απόγονο, ή μπορεί να προκύψουν έσοδα μέσω επενδύσεων. Αναλάβετε ρίσκο, αγοράστε ένα λαχείο ή παίξτε κάποιο τυχερό παιχνίδι. Με την ανάδρομη πορεία του Ερμή ξεκινάει ο Απρίλιος και καθώς θα διανύει τον τομέα της εργασίας και της υγείας θα πρέπει να αποφεύγετε την εξιδανίκευση προτάσεων. Αν κάνετε κάποιες εξετάσεις για την υγεία σας, ζητήστε και μια δεύτερη γνωμάτευση. Μέχρι τις 25/4 να κρατάτε μικρό καλάθι και να διαβάζετε τα ψιλά γράμματα συμβάσεων. Με τη σύνοδο Αφροδίτης - Ποσειδώνα στις 3/4 η έμπνευσή σας θα είναι στα ύψη και θα ευνοηθούν οι καλλιτεχνικές δράσεις.

starfax

ΚΡΙΟΣ [21.3/20.4] Οι τελευταίες μέρες του

ΥΔΡΟΧΟΟΣ [20.1/19.2] Με την αύξηση των εσόδων σας τελειώνει ο μήνας και θα πάρετε σημαντική ώθηση από τις 28/3 που πραγματοποιείται το εξάγωνο Αφροδίτης - Ουρανού. Μέσω της ακίνητης περιουσίας βελτιώνονται τα οικονομικά σας και θα μπορέσετε να οργανώσετε ένα ταξίδι ή θα κάνετε μια σημαντική αγορά. Εξαιρετική ημερομηνία για διαπραγματεύσεις ακινήτων και υπογραφές συμβολαίων. Πολλοί θα αποφασίσετε να βελτιώσετε τον χώρο σας. Ειδικά σε ό,τι αφορά τα συμβόλαια, να ξέρετε ότι ο Απρίλιος ξεκινά με την ανάδρομη πορεία του Ερμή στον τομέα της επικοινωνίας και μέχρι τις 25/4 δεν θα είναι κατάλληλη εποχή για νέες συμφωνίες. Θα γίνονται λάθη και μπερδέματα σε εμπορικές συναλλαγές, ενώ θα είναι εύκολες οι παρεξηγήσεις με οικείους. Όλα αυτά αφορούν τους γεννημένους το 3ο δεκαήμερο, επομένως λάβετε εγκαίρως τα μέτρα σας.

ΙΧΘΥΣ [20.2/20.3] Σημαντικές αλλαγές και αέρα ανανέωσης φέρνει το εξάγωνο της Αφροδίτης στο ζώδιό σας με τον Ουρανό στον Ταύρο στις 28/3, που μπορεί να αφορούν τη μετακόμιση σε ένα νέο μέρος. Κάποιοι θα έχετε καλά νέα σχετικά με μια εμπορική συμφωνία, ενώ κάποιοι άλλοι θα έχετε αύξηση εσόδων μέσω της προώθησης προϊόντων και υπηρεσιών. Αν πρόκειται να διαπραγματευτείτε μια καινούργια συνεργασία, κάντε το μέχρι το τέλος του μήνα, καθώς ο Απρίλιος ξεκινά με την ανάδρομη πορεία του Ερμή, η οποία θα είναι μέχρι τις 25/4 και θα αφορά τους γεννημένους το 3ο δεκαήμερο. Αυτό το διάστημα θα γίνονται λάθη σε οικονομικές συναλλαγές, θα επικρατεί ασάφεια στους όρους συμφωνιών και θα πρέπει να είστε πολύ προσεκτικοί με τη διαχείριση των πόρων σας. Μην αποκαλύπτετε τους κωδικούς πρόσβασης τραπεζικών λογαριασμών σε τρίτους και μην εμπιστεύεστε όσους σας τάζουν κέρδη μέσω ηλεκτρονικών επενδύσεων.

α πό τη μα ριβίκυ κα λλέργ η (sta rfa x@ lifo .gr)

LiFO 28.03.24

61