Spis treści
1 Epidemiologia oparzeń na świecie i w Polsce – Aleksandra WINIARSKA, Jerzy STRUŻYNA
1.1 Wstęp
Epidemiologia oparzeń na świecie
oparzeń w Polsce
2 Mity i fakty o oparzeniach – Maciej ŁĄCZYK, Jerzy STRUŻYNA
2.2 Nazewnictwo i poprawność językowa
2.3 Opatrunki z użyciem sulfonamidów
2.4 Pęcherze: usuwać, nakłuwać, pozostawić?
2.5 Antybiotykoterapia – postępowanie z wyboru?
2.6 Chłodzenie oparzonej powierzchni
2.7 Blizny pooparzeniowe – prewencja powstawania oraz pielęgnacja
2.8 Aplikacja produktów spożywczych oraz innych preparatów gospodarstwa domowego na ranę oparzeniową
3 Pier wsza pomoc na miejscu zdarzenia – Klaudiusz NADOLNY, Leszek MARZEC, Tomasz KORZENIOWSKI, Magdalena PALION, Jerzy Robert ŁADNY
3.1 Wstęp – Tomasz KORZENIOWSKI
3.2 Pierwsza pomoc w oparzeniach w perspektywie medycyny ratunkowej – Klaudiusz NADOLNY, Magdalena PALION, Jerzy Robert ŁADNY .
3.3 Wybrane medyczne czynności ratunkowe w oparzeniach termicznych – aktualne zalecenia dla podstawowych zespołów ratownictwa medycznego – Leszek MARZEC
4 Postępowanie w oparzeniach – perspektywa jednostek krajowego systemu ratowniczo-gaśniczego – Jan TYMIŃSKI, Łukasz DUDZIŃSKI
Profil działań ratowniczych podejmowanych przez straż pożarną w kontekście oparzeń
Medyczne działania ratownicze w oparzeniach –poziom podstawowy
4.5 Medyczne działania ratownicze – poziom zaawansowany
4.6 Podsumowanie
Piśmiennictwo
5 Enzymatyczne oczyszczanie rany oparzeniowej – Tomasz KORZENIOWSKI
5.1 Wstęp
5.2 Właściwości
5.3 Wskazania do stosowania
5.4 Zasady aplikacji
5.5 Kontrola bólu
5.6 Postępowanie z raną po enzymatycznym oczyszczaniu
5.7 Skuteczność i wyniki odległe
5.8 Szczególne zastosowania
6 Leczenie zachowawcze ran oparzeniowych – Karolina PIESZKO, Ryszard
6.1 Wstęp
6.2 Wilgotne leczenie ran
6.3 Rodzaje opatrunków
6.4 Leczenie miejscowe ran oparzeniowych
6.5 Leczenie antybakteryjne
6.6 Zalecane działania profilaktyczne
6.7 Leczenie przeciwbólowe
6.8 Leczenie świądu
6.9 Planowanie leczenia ambulatoryjnego
6.10 Obserwacja rany
6.11 Leczenie operacyjne
6.12 Sukces leczenia zachowawczego
7 Innowacyjne substytuty skóry ludzkiej – J ustyna DRUKAŁA, Maciej PUDEŁEK, Zbigniew MADEJA
7.1 Wstęp
7.2 Inżynieria tkankowa jako metoda alternatywna dla przeszczepów skóry
7.3 Substytuty skóry
7.4 Komórki wykorzystywane do rekonstrukcji substytutów skóry lub w terapiach komórkowych
7.5 Produkty lecznicze terapii zaawansowanej –nowa generacja leków
8 Oparzenia domowe – Jerzy STRUŻYNA, Agnieszka SUROWIECKA
8.1 Wstęp
8.2 Pierwsza pomoc w oparzeniach domowych
8.3 Sytuacje szczególne
8.4 Postępowanie z raną oparzeniową w domu
8.5 Oparzenia słoneczne
Piśmiennictwo
9 Leczenie żywieniowe w oparzeniach
– Łukasz DROZD, Aldona STACHURA, Aleksander STACHURA-KUŁACH
9.1 Zmiany metaboliczne po urazie oparzeniowym
9.2 Metody ograniczania hipermetabolizmu w chorobie oparzeniowej . . 176
9.3 Zapotrzebowanie na energię i składniki pokarmowe u oparzonych . . 177
9.4 Żywienie kliniczne w oparzeniach
9.5 Monitorowanie stanu odżywienia oparzonych
9.6 Powikłania leczenia żywieniowego u oparzonych
Piśmiennictwo
10 Oparzenie dróg oddechowych – uraz inhalacyjny
– Przemysław STRZELEC, Piotr WRÓBLEWSKI
10.1 Wstęp
10.2 Patofizjologia oparzeń dróg oddechowych
10.3 Objawy i diagnostyka oparzeń dróg oddechowych
10.4 Leczenie oparzeń dróg oddechowych
10.5 Powikłania oparzeń dróg oddechowych
11 Chirurgia rekonstrukcyjna – Anna CHRAPUSTA
11.1 Patofizjologia blizny.
11.2 Rekonstrukcje w przykurczach pooparzeniowych
11.3 Matryce do regeneracji skóry właściwej
11.4 Rekonstrukcje w obrębie głowy i szyi
Specyfika i leczenie przykurczów kończyn górnych
11.6 Rekonstrukcje w przykurczach pooparzeniowych tułowia
11.7 Specyfika i leczenie przykurczów kończyn dolnych
12 Sepsa – Grzegorz WILHELM, Agnieszka SUROWIECKA, Alina OLENDER, Jerzy STRUŻYNA
Definicje
12.2 Patomechanizm
12.3 Diagnostyka laboratoryjna – wczesne kryteria rozpoznania
12.4 Leczenie .
12.5 Podsumowanie
13 Fizjoterapia oparzonych – Joanna BIAŁOŻYT, Krzysztof MATERNIAK
13.1 Wstęp .
13.2 Postępowanie fizjoterapeutyczne u oparzonych (wczesna rehabilitacja pooparzeniowa)
13.3 Postępowanie fizjoterapeutyczne po zaopatrzeniu ran oparzeniowych autologicznymi przeszczepami skóry
13.4 Terapia blizn pooparzeniowych
13.5 Kinezyterapia pacjentów z oparzeniami inhalacyjnymi
Piśmiennictwo
14 Problemy leczenia oparzeń u osób w starszym wieku
– Aleksandra WINIARSKA , Jerzy STRUŻYNA
14.1 Wstęp
14.2 Zmiany patofizjologiczne związane z procesami starzenia się organizmu
14.3 Epidemiologia i demografia oparzeń u osób starszych na świecie i w Polsce
14.4 Problemy leczenia oparzeń u osób starszych
Skorowidz
Autorzy
prof. dr hab. n. med. Jerzy Strużyna
Wschodnie Centrum Leczenia Oparzeń i Chirurgii Rekonstrukcyjnej w Łęcznej
Klinika Chirurgii Plastycznej, Rekonstrukcyjnej i Leczenia Oparzeń
Wydział Lekarski
Uniwersytet Medyczny w Lublinie
dr hab. n. med. Agnieszka Surowiecka
Klinika Chirurgii Plastycznej Rekonstrukcyjnej i Leczenia Oparzeń
Wojskowy Instytut Medyczny– Państwowy Instytut Badawczy
dr hab. n. med. Tomasz Korzeniowski, prof. uczelni
Wschodnie Centrum Leczenia Oparzeń i Chirurgii Rekonstrukcyjnej w Łęcznej
Klinika Chirurgii Plastycznej, Rekonstrukcyjnej i Leczenia Oparzeń
Wydział Lekarski
Uniwersytet Medyczny w Lublinie
dr n. o zdr. Joanna Białożyt
Centrum Leczenia Oparzeń im. dr. Stanisława Sakiela w Siemianowicach Śląskich
dr hab. n. med. Anna Chrapusta
Małopolskie Centrum Oparzeniowo-Plastycznego
Szpital Specjalistyczny im. L. Rydygiera w Krakowie
dr n. med. Łukasz Drozd
Akademia WSB w Dąbrowie Górniczej
Wydział Nauk Medycznych
prof. dr hab. Justyna Drukała
Bank Komórek
Zakład Biologii Komórki
Wydział Biochemii, Biofizyki i Biotechnologii
Uniwersytet Jagielloński
dr n. o zdr. Łukasz Dudziński
Zakład Ratownictwa Medycznego
Warszawski Uniwersytet Medyczny
Komenda Miejska PSP w Lublinie
prof. dr hab. n. med. Jerzy Robert Ładny
Klinika Medycyny Ratunkowej
Uniwersytet Medyczny w Białymstoku
lek. Maciej Łączyk
Wschodnie Centrum Leczenia Oparzeń i Chirurgii Rekonstrukcyjnej, Szpital Powiatowy w Łęcznej
prof. dr hab. Zbigniew Madeja
Bank Komórek
Zakład Biologii Komórki
Wydział Biochemii, Biofizyki i Biotechnologii
Uniwersytet Jagielloński
dr n. o zdr. Leszek Marzec
Polskie Towarzystwo Leczenia Oparzeń
Polskie Towarzystwo Badania Bólu
mgr fizjoterapii Krzysztof Materniak
Centrum Leczenia Oparzeń im. dr. Stanisława Sakiela w Siemianowicach Śląskich
dr hab. Klaudiusz Nadolny, prof. uczelni
ZOZ Rejonowe Pogotowie Ratunkowe w Sosnowcu
Katedra i Zakład Ratownictwa Medycznego
Wydział Nauk Medycznych w Zabrzu
Akademia Śląska w Katowicach
Akademia WSB w Dąbrowie Górniczej
Wydział Nauk Medycznych
prof. dr hab. n. med. Alina Olender
Katedra i Zakład Mikrobiologii Lekarskiej
Uniwersytet Medyczny w Lublinie
mgr Magdalena Palion
SP ZOZ Rejonowe Pogotowie Ratunkowe w Sosnowcu
dr n.med. Karolina Pieszko
Oddział Chirurgii Plastycznej i Oparzeń, Wielospecjalistyczny Szpital SPZOZ w Nowej Soli
Katedra Chirurgii i Onkologii
Wydział Lekarski i Nauk o Zdrowiu
Uniwersytet w Zielonej Górze
mgr Maciej Pudełek
Bank Komórek
Zakład Biologii Komórki
Wydział Biochemii, Biofizyki i Biotechnologii
Uniwersytet Jagielloński
dr n.med. Ryszard Spławski
Oddział Chirurgii Plastycznej i Oparzeń
Wielospecjalistyczny Szpital SPZOZ w Nowej Soli
dr n. med. Aldona Stachura
Oddział Chirurgii Plastycznej i Rekonstrukcyjnej
Wojewódzki Szpital Specjalistyczny nr 5 im. Św. Barbary w Sosnowcu
Aleksander Stachura-Kułach
lek. Przemysław Strzelec
Centrum Leczenia Oparzeń im. dr. Stanisława Sakiela w Siemianowicach Śląskich
st. str. dr n. społ. Jan Tymiński
Zakład Ratownictwa Medycznego, Akademia Pożarnicza
Szpitalny Oddział Ratunkowy
Szpital Wolski im. dr Anny Gostyńskiej
dr n. med. Grzegorz Wilhelm
Klinika Chirurgii Plastycznej i Mikrochirurgii
Wydział Lekarski
Uniwersytet Medyczny w Lublinie
Klinika Anestezjologii i Intensywnej Terapii USK w Lublinie
Katedra i Zakład Mikrobiologii Lekarskiej
Uniwersytet Medyczny w Lublinie
lek. Aleksandra Winiarska
Wschodnie Centrum Leczenia Oparzeń i Chirurgii Rekonstrukcyjnej w Łęcznej
lek. Piotr Wróblewski
Centrum Leczenia Oparzeń im. dr. Stanisława Sakiela w Siemianowicach Śląskich