101317267

Spis treści

WSTĘP. PSYCHOLOGIA POZYTYWNA JAKO NURT BADAŃ NAUKOWYCH Paweł Fortuna i Agnieszka Czerw

XI

0.1 Psychologia pozytywna . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

0.1.1 Pozytywna psychologia pracy i organizacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

0.1.2 Rozwój psychologii pozytywnej na świecie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

0.1.3 Psychologia pozytywna w Polsce . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

0.2 Konceptualne ramy podręcznika: teoria wymagania – zasoby pracy . . . . . . . . . . . . . .

0.3 Struktura podręcznika . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Kończąc wstęp . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Bibliografia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

XI XIII XIII XVII XX XXII XXIV XXIV

CZĘŚĆ I.

POZYTYWNA ORGANIZACJA

1. Pozytywna kultura i pozytywny klimat organizacyjny Agata Chudzicka-Czupała i Agnieszka Czerw . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

3

1.1 1.2 1.3 1.4

5 6 12

Kultura i klimat organizacji – wzajemne relacje . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Klasyczne modele kultur organizacyjnych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Klimat organizacyjny, jego wymiary i znaczenie dla organizacji pozytywnej . . . . . . . .

Znaczenie kultury i klimatu organizacyjnego dla funkcjonowania i dobrostanu pracowników – przegląd badań . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

1.5 Pozytywna kultura organizacyjna . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

1.5.1 Kluczowe elementy pozytywnej kultury organizacyjnej i sposoby jej rozumienia . . .

1.6 Strategie wdrażania psychologii pozytywnej w organizacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

1.7 Korzyści wynikające z pozytywnej kultury organizacyjnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

1.8 Wyzwania i bariery w budowaniu pozytywnej kultury organizacyjnej . . . . . . . . . . . . . .

1.9 Podsumowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Rekomendacje . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Studium przypadku . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Pytania do dyskusji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Bibliografia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

14 17 17 20 20 21 21 22 23 25 25

2. Pozytywne style przywództwa Anita Pollak, Artur Pollak i Alicja Gałązka . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

29

2.1 Pozytywne style przywództwa – uwarunkowania rozwoju badań oraz konceptualizacja . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

31

VI

5RKU VTGıEK

2.1.1 Konteksty rozwoju pozytywnych stylów przywództwa . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

2.1.2 Psychologiczne podstawy pozytywnych stylów przywództwa . . . . . . . . . . . . . . .

2.1.3 Psychologiczne i behawioralne mechanizmy wpływu lidera w pozytywnych stylach przywództwa . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

2.1.4 Efekty i mechanizmy oddziaływania pozytywnych stylów przywództwa na poziomie diady, zespołu i organizacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

2.2 Metody oceny korzystnego oddziaływania lidera na poziomie jednostki i organizacji . . . . .

2.3 Przywództwo transformacyjne i transakcyjne jako źródła pozytywnych stylów przywództwa . . .

2.4 Przywództwo autentyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

2.5 Przywództwo etyczne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

2.6 Przywództwo służebne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

2.7 Uwarunkowania i efekty pozytywnych stylów przywództwa w świetle badań empirycznych . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

2.7.1 Antecendenty i czynniki kontekstowe moderujące pozytywne style przywództwa . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

2.7.2 Zmienne pośredniczące ujmowane w badaniach nad stylami przywództwa pozytywnego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

2.7.3 Zmienne wynikowe analizowane w badaniach empirycznych . . . . . . . . . . . . . .

2.8 Krytyczna ocena stylów przywództwa pozytywnego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

2.9 Technologia jako pozytywny lider: możliwości automatyzacji przywództwa . . . . . . . .

2.10 Problemy praktyczne z wdrażaniem pozytywnych stylów przywództwa – przykład przywództwa autentycznego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Rekomendacje . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Pytania do dyskusji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Bibliografia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

31 32 32 33 35 38 39 41 43 45 46 47 47 49 51 53 55 56 57

3. Dialogowy lider Piotr K. Oleś . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

65

3.1 Jak organizować pracę, by pomnażać dobrostan? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

3.2 Z teorii dialogowego Ja . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

3.3 Kim jest dialogowy lider? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

3.4 Dialogowe liderowanie versus liderowanie oparte na przywiązaniu . . . . . . . . . . . . . .

3.5 Lider dialogowy – liderem etycznym . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

3.6 Egzystencjalny wymiar przewodzenia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

3.7 W kierunku ograniczeń . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Rekomendacje . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Pytania do dyskusji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Bibliografia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

67 69 71 73 74 75 75 76 76 77

4. Zaufanie w organizacji jako kluczowy zasób organizacyjny Damian Grabowski i Agnieszka Czerw . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

79

4.1 Zaufanie – definicje i jego wymiary . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

4.1.1 Zaufanie interpersonalne w organizacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

4.1.2 Kompleksowe modele zaufania organizacyjnego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

4.2 Uwarunkowania zaufania organizacyjnego – wnioski z badań . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

4.2.1 Poziom jednostki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

4.2.2 Poziom organizacji, w tym kultury organizacyjnej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

4.2.3 Znaczenie zaufania w organizacji dla dobrostanu pracowników. Zaufanie jako zmienna niezależna i mediator . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

4.3 Model pełnego zaufania organizacyjnego jako zasobu w pozytywnej organizacji . . .

Rekomendacje . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

81 82 84 89 89 91 92 94 95

5RKU VTGıEK

Pytania do dyskusji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Studium przypadku . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Bibliografia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

96 97 99

5. Zachowania obywatelskie w organizacji Agnieszka Lipińska-Grobelny . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

103

5.1 5.2 5.3 5.4

105 107 109 110 111 114 115 116 118 120 120 121 122

Charakterystyka zachowań obywatelskich w organizacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Typologia zachowań obywatelskich w organizacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Mity na temat zachowań obywatelskich w organizacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Znaczenie zachowań obywatelskich w organizacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

5.4.1 OCB jako zmienna zależna . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

5.4.2 OCB jako zmienna niezależna . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

5.4.3 OCB jako zmienna pośrednicząca . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

5.5 Sposoby wdrażania interwencji powiązanych z OCB . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

5.6 Przyszłość OCB – wyzwania i nowe perspektywy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

5.7 Zakończenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Rekomendacje . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Pytania do dyskusji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Bibliografia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

6. KreaTYwność w pracy. Jak tworzyć przestrzeń dla innowacji?

Maja Stańko-Kaczmarek i Joanna Kwaśniewska . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

6.1 Czym jest kreatywność, a czym nie jest? Fakty i mity dotyczące kreatywności w miejscu pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

6.1.1 Kreatywność w biznesie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

6.2 Indywidualne uwarunkowania kreatywności . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

6.3 Znaczenie kreatywności w miejscu pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

6.3.1 Dlaczego świat potrzebuje kreatywnych organizacji? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

6.3.2 Dlaczego firmy potrzebują kreatywnych pracowników? . . . . . . . . . . . . . . . . . .

6.3.3 Dlaczego człowiek potrzebuje kreatywności w pracy? . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

6.3.4 Wpływ kreatywności na dobrostan pracownika . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

6.4 Czynniki sprzyjające kreatywności w miejscu pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

6.5 Pomiar czynników mających znaczenie dla kreatywności w organizacji . . . . . . . . . . . .

6.6 Praktyczne metody rozwijania kreatywności w organizacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

6.6.1 Tradycyjne metody wspierające kreatywność . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

6.6.2 Sztuczna inteligencja i nowe technologie, jako narzędzia wspierające kreatywność . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

6.7 Wdrażanie interwencji sprzyjających kreatywności w organizacji . . . . . . . . . . . . . . . .

6.8 Praktyczne przykłady wdrażania kreatywności w miejscu pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . .

6.9 Dlaczego trudno przekształcić kreatywność pracowników w innowację?

– przezwyciężanie barier kreatywności . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

6.10 Ciemna strona kreatywności w miejscu pracy: wyzwania i strategie zaradcze . . . . . .

6.10.1 Szkodliwe formy kreatywności . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

6.10.2 Kreatywność złośliwa wspomagana przez sztuczną inteligencję . . . . . . . . . . .

6.10.3 Niekorzystne praktyki organizacyjne związane z kreatywnością . . . . . . . . . . . .

6.10.4 Przeciwdziałanie występowaniu w organizacji kreatywności szkodliwej . . . . .

Rekomendacje . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Pytania do dyskusji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Do refleksji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Bibliografia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

125 127 129 130 131 131 132 132 133 135 137 138 138 138 143 144 144 146 147 147 148 148 149 150 150 150

VII

VIII

5RKU VTGıEK

7. Relacje między życiem zawodowym a pozazawodowym Mateusz Klakus . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

157

7.1 Bezpośrednie relacje między obszarami życia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

7.1.1 Negatywne przeniesienie: konflikty . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

7.1.2 Pozytywne przeniesienie: wzbogacenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

7.1.3 Konsekwencje epizodów przeniesienia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

7.2 Równowaga życia zawodowego z pozazawodowym . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

7.2.1 Czym jest, a czym nie jest równowaga . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

7.2.2 Uwarunkowania i konsekwencje równowagi życia zawodowego z pozazawodowym . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

7.3 Profilaktyka i interwencje pro-balance . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

7.3.1 Strategie wspierające równowagę na poziomie indywidualnym . . . . . . . . . . . .

7.3.2 Strategie wspierające równowagę na poziomie organizacyjnym . . . . . . . . . . .

7.4 Realizacja polityki pro-balance . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

7.4.1 Odpowiedzialność organizacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

7.4.2 Odpowiedzialność pracownika . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Rekomendacje . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Pytania do dyskusji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Bibliografia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

159 159 161 162 163 163

CZĘŚĆ II.

SZCZĘŚLIWY CZŁOWIEK W PRACY

165 166 167 169 171 171 173 175 175 176

8. W kierunku koncepcji dobrostanu i szczęścia Piotr K. Oleś i Łukasz Kaczmarek . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

183

8.1 Szczęście – dobrostan – rozkwitanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

8.2 Optymalny dobrostan egzystencjalny . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

8.3 Wszechstronna koncepcja dobrostanu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

8.4 Dyskusja . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Rekomendacje . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Pytania do dyskusji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Bibliografia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Aneks. Krótka Skala Dobrostanu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

185 187 190 194 195 196 196 198

9. Siły charakteru – wzmacnianie kluczowych zasobów osobistych pracowników Anna Werner-Maliszewska . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

199

9.1 9.2 9.3 9.4 9.5

202 204 206 208 208 209 211 211 212 213 213

Koncepcja cnót i mocnych stron charakteru w psychologii pozytywnej . . . . . . . . . . .

Znaczenie wzmacniania mocnych stron charakteru pracownika . . . . . . . . . . . . . . . . .

Uwarunkowania aktywowania mocnych stron charakteru w miejscu pracy i organizacji . . .

Metody pomiaru mocnych stron charakteru w organizacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Interwencje oparte na wzmacnianiu mocnych stron charakteru w organizacji . . . . . .

9.5.1 Poziom jednostki . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

9.5.2 Poziom zespołu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

9.5.3 Poziom organizacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Rekomendacje . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Pytania do dyskusji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Bibliografia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

10. Co motywuje ludzi do pracy i jak działa ta motywacja Mariola Łaguna . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

215

10.1 Jakie pragnienia, potrzeby motywują do pracy? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

10.2 Jakie czynniki środowiskowe motywują do pracy? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

217 220

5RKU VTGıEK

10.3 Jakie procesy i mechanizmy psychologiczne kształtują motywację do pracy? . . . . . .

10.4 Przykład interwencji stymulującej realizację celów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Rekomendacje . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Pytania do dyskusji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Bibliografia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

222 226 227 228 228

11. Zaangażowanie w pracę Teresa Chirkowska-Smolak . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

231

11.1 Czym jest zaangażowanie w pracę? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

11.1.1 Zaangażowanie w pracę – definicje . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

11.1.2 Zaangażowanie to nie cecha, lecz stan . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

11.1.3 Zaangażowanie a pojęcia pokrewne . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

11.2 Model JD-R jako rama wyjaśniająca zaangażowanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

11.2.1 Kluczowe zasoby organizacyjne jako predyktory zaangażowania w pracy . . . .

11.2.2 Kluczowe zasoby osobiste, czyli indywidualne predyspozycje do zaangażowania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

11.2.3 Co jeszcze może mieć znaczenie dla zaangażowania w pracę? . . . . . . . . . . . .

11.2.4 Różnice międzygrupowe – czy wszyscy angażują się tak samo? . . . . . . . . . . . .

11.3 Dlaczego zaangażowanie w pracę jest ważne? Wpływ na dobrostan pracowników . . . . .

11.3.1 Wpływ na zdrowie psychiczne i satysfakcję . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

11.3.2 Zaangażowanie a dobrostan fizyczny i zdrowie somatyczne . . . . . . . . . . . . . .

11.3.3 Korzyści społeczne i relacje w miejscu pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

11.3.4 Korzyści organizacyjne wysokiego zaangażowania pracowników . . . . . . . . . . .

11.4 Jak skutecznie wdrażać interwencje na rzecz zaangażowania? . . . . . . . . . . . . . . . . . .

11.4.1 Kto powinien zarządzać zaangażowaniem? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

11.4.2 Kiedy wdrażać interwencje? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

11.4.3 Wybrane strategie wspierania zaangażowania . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Rekomendacje . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Pytania do dyskusji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Bibliografia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

233 233 236 238 242 243 246 246 247 248 248 249 249 250 250 250 251 252 257 258 258

12. Optymalne doświadczenie (flow) w pracy i życiu codziennym Przemysław Tużnik i Marcin Wojtasiński . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

265

12.1 Klasyczna definicja flow . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

12.1.1 Klasyczny model Mihálya Csíkszentmihályiego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

12.1.2 Konceptualizacja i pomiar flow – wyzwania i implikacje . . . . . . . . . . . . . . . . . .

12.2 Współczesne ujęcia definicyjne flow . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

12.2.1 Integracyjne ujęcie flow Corinny Peifer i współpracowników (2022) – wielowymiarowy kontekst optymalnego doświadczenia . . . . . . . . . . . . . . . .

12.2.2 Koncepcja Camerona Norsworthy’ego i współpracowników (2021) – absorpcja, bezwysiłkowa kontrola i wewnętrzna nagroda . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

12.2.3 Neurokognitywne i informacyjne teorie flow – najnowsze perspektywy . . . . .

12.3 Flow w pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

12.3.1 Koncepcja flow w pracy – adaptacja pojęcia w środowisku organizacyjnym . . . .

12.3.2 Podobieństwa między flow w ujęciu klasycznym a flow w pracy . . . . . . . . . . .

12.3.3 Różnice między flow w ujęciu klasycznym a flow w pracy . . . . . . . . . . . . . . . .

Rekomendacje . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Pytania do dyskusji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Studium przypadku . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Bibliografia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

267 267 268 270 270 271 273 277 278 279 280 281 281 282 284

IX

X

5RKU VTGıEK

13. Job crafting Malwina Puchalska-Kamińska i Agnieszka Łądka-Barańska . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

287

13.1 Różne ujęcia job craftingu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

13.1.1 Model Wrześniewski i Dutton – początki jobcraftingowej historii . . . . . . . . . .

13.1.2 Job crafting w modelu zasoby–wymogi pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

13.1.3 Inne modele job craftingu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

13.1.4 Który model lepszy? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

13.2 Korzyści z craftowania pracy . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

13.3 Organizacyjne i podmiotowe uwarunkowania craftowania pracy . . . . . . . . . . . . . . . .

13.3.1 Czynniki organizacyjne wpływające na job crafting . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

13.3.2 Czynniki podmiotowe a job crafting . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

13.3.3 Więcej zasobów, więcej inicjatywy: jak wsparcie organizacyjne sprzyja job craftingowi . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

13.4 Wdrażanie job craftingu do organizacji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

13.4.1 Poziom indywidualny – jak wzmacniać job crafting pracowników? . . . . . . . . .

13.4.2 Poziom liderski – jaką rolę liderzy i liderki odgrywają w kontekście wzmacniania job craftingu? . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

13.4.3 Poziom organizacyjny – jak organizacja może wspierać job crafting? . . . . . . .

13.4.4 Podsumowanie – job crafting w praktyce: od intencji do działania . . . . . . . . .

Rekomendacje . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Pytania do dyskusji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Bibliografia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

290 290 291 292 295 295 296 297 297 298 298 299 303 304 306 308 308 308

14. Dobrostan pracowników w technosferze – perspektywa cyberpsychologii pozytywnej Paweł Fortuna . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

313

14.1 Cyberpsychologia pozytywna . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

14.2 Nadrzędny cel: przyjazna techno- i infosfera . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

14.3 Pozytywna cyborgizacja biznesu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

14.4 Projektowanie optymalnych interakcji człowiek–technologia . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

14.4.1 Technologie zorientowane na zadanie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

14.4.2 Technologie zorientowane na dobrostan . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

14.5 Inicjowanie pozytywnych interakcji człowiek–technologia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

14.6 Implementacja korzystnych interakcji pracownik–technologia . . . . . . . . . . . . . . . . . .

14.6.1 Technoeustres zamiast technostresu . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

14.6.2 Kształtowanie nawyków higieny cyfrowej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

14.6.3 Weryfikacja jakości stosowanej technologii . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Rekomendacje . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Pytania do dyskusji . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

Bibliografia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

315 317 319 321 321 323 331 335 335 337 338 339 340 340

Indeks

347

O Autorach

353

Wstęp

Psychologia pozytywna jako nurt badań naukowych Paweł Fortuna, Agnieszka Czerw

1FFCLGO[ FQ TâM %\[VGNPKE\GM K %\[VGNPKMÏY RQFTöE\PKM RTGVGPFWLâE[ FQ D[EKC MQORGPFKWO YKGF\[ \ \CMTGUW RQ\[V[YPGL RU[EJQNQIKK RTCE[ K QTICPK\CELK QMTGıNCPGL RQRWNCTPKG LCMQ dRU[ EJQNQIKC RQ\[V[YPC DK\PGUWq 9 EKâIW QUVCVPKEJ FGMCF FQE\GMCNKıO[ UKö YKGNW QRTCEQYCĞ VGOCV[MK RQ\[V[YPGL RU[EJQNQIKK RTCE[ K QTICPK\CELK Q \CUKöIW OKöF\[PCTQFQY[O \CTÏYPQ Y RQUVCEK RQFTöE\PKMÏY PR %COGTQP K KP .GYKU .KPNG[ K KP /CTSWGU LCM K CTV[MWĜÏY PCWMQY[EJ TCRQTVWLâE[EJ Y[PKMK DCFCĞ RTQYCF\QP[EJ Y V[O QDU\CT\G QTC\ RT\GFUVCYKCLâE[EJ KEJ OGVCCPCNK\[ PR &QPCNFUQP K KP /KNNU K KP 0C RQNUMKO T[PMW Y[FCYPKE\[O LGFPCM DTCMWLG RQFTöE\PKMÏY MVÏTG YRTQUV PCYKâ\WLâ FQ RQ\[V[YPGL RU[EJQNQIKK RTCE[ K QTICPK\CELK 2QLCYKCLâ UKö EQ RTCYFC RQLGF[PE\G OQPQITCȧG \ \CMTGUW RU[ EJQNQIKK PR $CUKĞUMC %\GTY NWD \CT\âF\CPKC PR <DKGTQYUMK MVÏTG QRCTVG Uâ Y ECĜQıEK NWD RT\[PCLOPKGL E\öıEKQYQ PC KFGK RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL CNG PKG OC MQORNGM UQYGIQ RT\GINâFW CMVWCNPGL YKGF\[ Y V[O QDU\CT\G < VGIQ RQYQFW RQYUVCĜ VGP RQFTöE\PKM 9RTQYCF\CLâE %\[VGNPKE\MK K %\[VGNPKMÏY Y LGIQ VGOCV[Mö PCLRKGTY Y[LCıPKCO[ E\[O LGUV RU[EJQNQIKC RQ\[V[YPC QTC\ RT\GFUVCYKCO[ EJTQPQNQIKö MNWE\QY[EJ Y[FCT\GĞ MVÏTG YRĜ[PöĜ[ PC LGL TQ\YÏL PC ıYKGEKG K Y 2QNUEG 0CUVöRPKG QOCYKCO[ QIÏNPG TCO[ VGQTGV[E\PG Y MVÏT[EJ QUCF\QPQ TQ\YCŏCPKC s VGQTKö Y[OCICPKCs\CUQD[ RTCE[ Job Demands–Resources &GOGTQWVK K KP 0C MQPKGE RT\GFUVCYKCO[ UVTWMVWTö RQFTöE\PKMC CD[ \QTKGPVQYCä QFDKQTEÏY Y WMĜC F\KG TQ\F\KCĜÏY K RQFCLGO[ MTÏVMKG EJCTCMVGT[UV[MK KEJ VTGıEK ,GUVGıO[ RT\GMQPCPK ŏG Y[UK ĜGM #WVQTGM K #WVQTÏY DöF\KG KPURKTCELâ FNC DCFCE\[ FQ HQTOWĜQYCPKC K YGT[ȧMCELK ıOKCĜ[EJ JKRQVG\ UVWFGPVÏY \CEJöEK FQ GMURNQTCELK RTQDNGOCV[MK FQDTQUVCPW Y OKGLUEW RTCE[ C RTCM V[MQO DK\PGUW FQUVCTE\[ YCŏP[EJ YUMC\ÏYGM FQ VYQT\GPKC ıTQFQYKUMC RTCE[ URT\[LCLâEGIQ UCV[UHCMELK K FQDTQUVCPQYK Y RCTVPGTUMKGL MQQRGTCELK \G URGELCNKUVCOK Y QDU\CT\G RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL RTCE[ K QTICPK\CELK

2U[EJQNQIKC RQ\[V[YPC 5ĜQYPKM #OGT[MCĞUMKGIQ 6QYCT\[UVYC 2U[EJQNQIKE\PGIQ #OGTKECP 2U[EJQNQIKECN #UUQEKCVKQP #2# RQFCLG ŏG dRU[EJQNQIKC RQ\[V[YPC VQ F\KGF\KPC VGQTKK K DCFCĞ RU[EJQNQIKE\P[EJ MVÏTC MQPEGPVTWLG UKö PC UVCPCEJ RU[EJKE\P[EJ PR \CFQYQNGPKG TCFQıä KPF[YKFWCNP[EJ EGEJCEJ

XII

9UVöR

K OQEP[EJ UVTQPCEJ EJCTCMVGTW PR \FQNPQıä FQ DWFQYCPKC DNKUMKEJ TGNCELK KPVGITCNPQıä CNVTWK\O OâFTQıä QTC\ KPUV[VWELCEJ URQĜGE\P[EJ MVÏTG YURKGTCLâ UWDKGMV[YP[ FQDTQUVCP K URTCYKCLâ ŏG ŏ[EKG LGUV Y YKöMU\[O UVQRPKW YCTVG RT\Gŏ[EKCq #2# 9ıTÏF KPVGNGMVWCN P[EJ KPURKTCVQTÏY RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL OQŏPC YUMC\Cä \CTÏYPQ RU[EJQNQIÏY PR 9KNNKCO ,COGU #DTCJCO /CUNQY %CTN 4QIGTU 8KMVQT (TCPMN LCM K ȧNQ\QHÏY PR #T[UVQVGNGU -QPHWELWU\ +OOCPWGN -CPV 5ÔTGP -KGTMGICCTF ,QJP 5VWCTV /KNN 9URÏĜE\GıPKG Vö ICĜâō RU[EJQNQIKK TQ\YK LCLâ K RQRWNCT[\WLâ PCWMQYE[ K RTCMV[E[ PC YU\[UVMKEJ MQPV[PGPVCEJ $CFCPKC Uâ TGCNK\QYCPG Y YKGNW QıTQFMCEJ CMCFGOKEMKEJ VCMŏG Q YKQFâE[O EJCTCMVGT\G PR 7PKYGTU[VGEKG *CTXCTFC 5VCPHQTFC 7PKYGTU[VGEKG 1MUHQTF\MKO C KEJ Y[PKMK Uâ RWDNKMQYCPG Y RWPMVQYCP[EJ E\C UQRKUOCEJ PCWMQY[EJ Y V[O ıEKıNG RQYKâ\CP[EJ \ RU[EJQNQIKâ RQ\[V[YPâ The Journal of Positive Psychology, Journal of Happiness Studies, Journal of Positive Psychology and Wellbeing, Journal of Positive Behavior Interventions E\[ Journal of Positive Psychology Coaching

RAMKA 0.1 /#46+0 5'.+)/#0 74 &QMVQT /CTVKP ' 2 5GNKIOCP LGUV F[TGMVQTGO 2GPP 2QUKVKXG 2U[EJQNQI[ %GPVGT QTC\ RTQHG UQTGO RU[EJQNQIKK PC 7PKYGTU[VGEKG 2GPU[NYCPKK 2GĜPK VCMŏG HWPMELö F[TGMVQTC RTQITCOW Master of Applied Positive Psychology /#22 9 TQMW \QUVCĜ Y[DTCP[ PC RTG\[FGPVC #OGT[MCĞUMKGIQ 6QYCT\[UVYC 2U[EJQNQIKE\PGIQ #2# IF\KG \CKPKELQYCĜ TQ\YÏL RU[EJQ NQIKK RQ\[V[YPGL LCMQ F\KGF\KP[ PCWMQYGL ,GUV CWVQTGO RQPCF RWDNKMCELK PCWMQY[EJ K MUKâŏGM Y V[O DGUVUGNNGTÏY VCMKEJ LCM Flourish, Authentic Happiness i Learned Optimism ,GIQ RTCEG \QUVCĜ[ RT\GVĜWOCE\QPG PC RQPCF Lö\[MÏY 5GNKIOCP LGUV W\PCP[O GMURGT VGO Y F\KGF\KPCEJ QFRQTPQıEK RU[EJKE\PGL QRV[OK\OW K DWFQYCPKC FQDTQUVCPW 1VT\[OCĜ YKGNG RTGUVKŏQY[EJ PCITÏF O KP #2# #YCTF HQT .KHGVKOG %QPVTKDWVKQPU VQ 2U[EJQNQI[

4#/-# /+*Á.;+ %5©-5<'06/+*Á.;+ s 9URÏĜVYÏTEC RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL K CWVQT MQPEGRELK ȪQY E\[NK UVCPW RGĜPGIQ \CCP ICŏQYCPKC K QRV[OCNPGIQ FQıYKCFE\GPKC 2T\G\ ECĜG ŏ[EKG DCFCĜ EQ UMĜCFC UKö PC U\E\ö ıNKYG K URGĜPKQPG ŏ[EKG C LGIQ RTCEG \[UMCĜ[ W\PCPKG PC ECĜ[O ıYKGEKG -UKâŏMC (NQY The Psychology of Optimal Experience \ TQMW UVCĜC UKö DGUVUGNNGTGO RT\GVĜWOCE\QP[O PC RQPCF Lö\[MÏY $[Ĝ RTQHGUQTGO DCFCE\GO K YURÏĜ\CĜQŏ[EKGNGO 3WCNKV[ QH .KHG 4GUGCTEJ %GPVGT PC %NCTGOQPV )TCFWCVG 7PKXGTUKV[ 9URÏNPKG \ /CTVKPGO 5GNKIOCPGO \CRQE\âVMQYCĜ PWTV RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL RWDNKMWLâE Y TQMW RT\GĜQOQY[ CTV[MWĜ Y American Psychologist 1VT\[OCĜ NKE\PG PCITQF[ O KP )TCPF %TQUU QH VJG 1TFGT QH /GTKV QH VJG 4GRWDNKE QH *WPICT[ QTC\ 5\ÅEJGP[K 2TK\G ,GIQ Y[UVâRKGPKG 6'& 6CNM d(NQY VJG UGETGV to happiness” QDGLT\CĜQ RQPCF OKNKQPÏY QUÏD

9UVöR

2Q\[V[YPC RU[EJQNQIKC RTCE[ K QTICPK\CELK 9 NKVGTCVWT\G RQıYKöEQPGL RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL Y ıTQFQYKUMW RTCE[ Y[TÏŏPKC UKö VT\[ RQ MTGYPG NGE\ QFTöDPG RQFGLıEKC RQ\[V[YPâ RU[EJQNQIKö QTICPK\CELK Positive Organizational Psychology 212 RQ\[V[YPG \CEJQYCPKC QTICPK\CE[LPG Positive Organizational Behavior 21$ QTC\ RQ\[V[YPG PCWMK Q QTICPK\CELK Positive Organizational Scholarship 215 %JQEKCŏ YU\[UVMKG Y[YQF\â UKö \ PWTVW RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL TÏŏPKâ UKö \CMTGUGO CPCNK\[ EGNCOK DCFCYE\[OK QTC\ OGVQF[Mâ DCFCĞ 2Q\[V[YPC RU[EJQNQIKC QTICPK\CELK 212 VQ U\GTQMKG RQFGLıEKG MQPEGPVTWLâEG UKö PC DCFCPKW RQ\[V[YP[EJ UWDKGMV[YP[EJ FQıYKCFE\GĞ K KPF[YKFWCNP[EJ EGEJ QUÏD RTCEWLâE[EJ QTC\ RQ\[ V[YP[EJ KPUV[VWELK Y MQPVGMıEKG QTICPK\CE[LP[O ,GIQ EGNGO LGUV \CTÏYPQ RQRTCYC FQDTQUVCPW RTCEQYPKMÏY LCM K \YKöMU\GPKG GHGMV[YPQıEK QTICPK\CE[LPGL 212 QDGLOWLG \LCYKUMC VCMKG LCM FQDTQUVCP \CCPICŏQYCPKG E\[ RQ\[V[YPG TGNCELG Y OKGLUEW RTCE[ K QRGTWLG PC YKGNW RQ\KQ OCEJ CPCNK\[ s QF LGFPQUVMK RT\G\ \GURQĜ[ RQ ECĜâ QTICPK\CELö &QPCNFUQP K -Q 2Q\[V[YPG \CEJQYCPKC QTICPK\CE[LPG 21$ \CRTQRQPQYCPG RT\G\ (TGFC .WVJCPUC UMWRKCLâ UKö PC OKGT\CNP[EJ TQ\YKLCNP[EJ K OQŏNKY[EJ FQ \CT\âF\CPKC \CUQDCEJ RU[EJQNQIKE\ P[EJ RTCEQYPKMÏY MVÏTG OQIâ RTQYCF\Kä FQ RQRTCY[ Y[PKMÏY QTICPK\CE[LP[EJ -NWE\QY[OK MQPUVTWMVCOK Y V[O RQFGLıEKW Uâ MQORQPGPV[ MCRKVCĜW RU[EJQNQIKE\PGIQ 2U[%CR PCF\KGLC QRV[OK\O QFRQTPQıä K RQE\WEKG YĜCUPGL UMWVGE\PQıEK .WVJCPU K KP 21$ MQPEGPVTWLG UKö IĜÏYPKG PC RQ\KQOKG LGFPQUVMQY[O Y[MQT\[UVWLâE Y DCFCPKCEJ OGVQF[ KNQıEKQYG K GMU RGT[OGPVCNPG 2Q\[V[YPG PCWMK Q QTICPK\CELK 215 UMWRKCLâ UKö PCVQOKCUV PC DCFCPKW RQ\[V[YP[EJ RTQEG UÏY EGEJ K TG\WNVCVÏY Y TCOCEJ QTICPK\CELK LCMQ ECĜQıEK 215 MĜCFâ PCEKUM PC \LCYKUMC VCMKG LCM YKVCNPQıä YURÏĜRTCEC RQ\[V[YPC FGYKCELC positive deviance \CWHCPKG E\[ UGPUQYPQıä Y RTC E[ %JCTCMVGT[\WLâ UKö YKöMU\[O Y[MQT\[UVCPKGO LCMQıEKQY[EJ OGVQF DCFCYE\[EJ K UVWFKÏY RT\[RCFMÏY CPCNK\WLâE \ĜQŏQPG E\öUVQ MQPVGMUVQYG \LCYKUMC PC RQ\KQOKG OCMTQ %COGTQP K KP &QPCNFUQP K -Q %JQä YU\[UVMKG VT\[ RQLöEKC OCLâ YURÏNP[ TQFQYÏF K E\öUVQ UKö RT\GPKMCLâ OQŏPC \CWYCŏ[ä KUVQVPG TÏŏPKEG 21$ MQPEGPVTWLG UKö RT\GFG YU\[UVMKO PC LGFPQUVEG K LGL YRĜ[YKG PC GHGMV[Y PQıä QTICPK\CE[LPâ 215 s PC QTICPK\CELK LCMQ U[UVGOKG URT\[LCLâE[O TQ\MYKVQYK PCVQOKCUV 212 UVCPQYK U\GTQMâ TCOö KPVGITWLâEâ QDC RQFGLıEKC K QDGLOWLâEâ \CTÏYPQ KPF[YKFWCNPG LCM K U[UVGOQYG CURGMV[ HWPMELQPQYCPKC QTICPK\CE[LPGIQ

4Q\YÏL RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL PC ıYKGEKG &[PCOKE\P[ TQ\YÏL RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL FQUMQPCNG KNWUVTWLâ LGL MCOKGPKG OKNQYG .CVC :: YKGMW KFGC RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL /KVGO \CĜQŏ[EKGNUMKO RU[EJQNQIKK RQ\[V[Y PGL LGUV URQVMCPKG RU[EJQNQIÏY /CTVKPC ' 2 5GNKIOCPC \ 7PKXGTUKV[ QH 2GPPU[NXCPKC TCOMC K /KJ½N[C %UÉMU\GPVOKJ½N[KGIQ \ %NCTGOQPV )TCFWCVG 7PKXGTUKV[ TCOMC MVÏTG QFD[ĜQ UKö Y NCVCEJ :: YKGMW RQFE\CU TQF\KPP[EJ YCMCELK PC *CYCLCEJ 0CWMQYE[ F[UMWVQYCNK PC

XIII

XIV

9UVöR

VGOCV RQVT\GD[ \OKCP[ YKMV[OQNQIKE\PGIQ T[UW RU[EJQNQIKK C YKöE MQPEGPVTCELK PC F[UHWPM ELCEJ K UMWRKGPKW UKö PC V[O EQ FQDTG E\[NK PC OQEP[EJ UVTQPCEJ E\ĜQYKGMC +FGâ D[ RU[EJQ NQIKC PKG V[NMQ \CLOQYCĜC UKö RCVQNQIKCOK K NGE\GPKGO \CDWT\GĞ NGE\ VCMŏG DCFCPKGO VGIQ EQ URTCYKC ŏG ŏ[EKG LGUV YCTVQıEKQYG U\E\öıNKYG K RGĜPG UGPUW PKGFĜWIQ RÏōPKGL d\CTC\KNKq KPP[EJ RU[EJQNQIÏY Y V[O 4C[C (QYNGTC %JTKUVQRJGTC 2GVGTUQPC $CTDCTö (TGFTKEMUQP K 'FC &KGPGTC RTQMNCOQYCPKG RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL 5GNKIOCP RQFE\CU UYQLGL MCFGPELK LCMQ RTG\[ FGPV #2# QIĜQUKĜ RQVT\GDö \OKCP[ RCTCF[IOCVW Y RU[EJQNQIKK K HQTOCNPKG \CRQE\âVMQYCĜ RU[ EJQNQIKö RQ\[V[YPâ 2T\GOÏYKGPKG RTG\[FGPEMKG \CMQĞE\[Ĝ PCUVöRWLâEQ d<CVTCEKNKıO[ PCU\G RKGTYQVPG K U\GTU\G RQYQĜCPKG MVÏT[O LGUV RQRTCYC LCMQıEK ŏ[EKC YU\[UVMKEJ NWF\K C PKG V[NMQ QUÏD EKGTRKâE[EJ PC EJQTQD[ RU[EJKE\PG 9 \YKâ\MW \ V[O Y\[YCO PCU\ \CYÏF K PCU\â PCWMö FQ RQPQYPGIQ RQFLöEKC VGIQ \CFCPKC IF[ YMTCE\CO[ Y PQYG V[UKâENGEKGq 5GNKIOCP U MQPEGRVWCNK\CELC RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL 5GNKIOCP K %UÉMU\GPVOKJ½N[K RWDNKMW Lâ CTV[MWĜ d2QUKVKXG RU[EJQNQI[ #P KPVTQFWEVKQPq PC ĜCOCEJ American Psychologist 5GNKIOCP K %UÉMU\GPVOKJ½N[K <[UMCĜ QP UVCVWU PCLYCŏPKGLU\GIQ VGMUVW FGȧPKWLâEGIQ RU[EJQNQIKö RQ\[V[YPâ K LGL \CMTGU #WVQT\[ CTIWOGPVQYCNK ŏG RQ F\KGUKöEKQNGEKCEJ Y MVÏT[EJ TGȨGMVQT WYCIK RU[EJQNQIKK D[Ĝ UMKGTQYCP[ PC RCVQNQIKG F[UHWPMELG K NGE\GPKG EJQTÏD RU[EJKE\P[EJ \ LGFPQE\G UP[O \CPKGFD[YCPKGO DCFCPKC E\[PPKMÏY URT\[LCLâE[EJ QRV[OCNPGOW ŏ[EKW RT\[U\GFĜ E\CU PC UMQT[IQYCPKG VGL PKGTÏYPQYCIK 4QNö URTCYE\â Y RT\GUWPKöEKW CMEGPVW PC RQ\[V[YPG CURGMV[ NWF\MKGIQ FQıYKCFE\GPKC RQYKPPC QFIT[YCä RU[EJQNQIKC RQ\[V[YPC MVÏTGL YRTQYCF\GPKG K TQ\ YÏL Uâ ōTÏFĜGO PCF\KGK PC DCTF\KGL YU\GEJUVTQPPG \TQ\WOKGPKG PCVWT[ NWF\MKGL K TGCNPâ RQRTCYö ŏ[EKC #WVQT\[ RQUVWNQYCNK MQPEGPVTCELö PC VT\GEJ RWPMVCEJ MVÏT[OK Uâ RQ\[V[YPG UWDKGM V[YPG FQıYKCFE\GPKC s DCFCPKG RQ\[V[YP[EJ GOQELK VCMKEJ LCM U\E\öıEKG UCV[UHCMELC \ ŏ[EKC K TCFQıä RQE\WEKG UGPUW K TQ\YQLW RQ\[V[YPG KPF[YKFWCNPG EGEJ[ s DCFCPKG OQEP[EJ UVTQP EPÏV K UKĜ EJCTCMVGTW RQ\[V[YPG KPUV[VWELG K URQĜGE\PQıEK s DCFCPKG E\[PPKMÏY URQĜGE\P[EJ K ıTQFQYKUMQY[EJ Y V[O OKGLUEC RTCE[ MVÏTG Y\OCEPKCLâ FQDTQUVCP E\ĜQYKGMC 'WTQRGCP 0GVYQTM HQT 2QUKVKXG 2U[EJQNQI[ '022 YYY GPPR GW %GNGO VGL GWTQRGLUMKGL QTICPK\CELK PQP RTQȩV LGUV F\KGNGPKG UKö YKGF\â K DCFCPKCOK \ \CMTGUW RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL '022 QTICPK\WLG 'WTQRGLUMKG -QPHGTGPELG 2U[EJQNQIKK 2Q\[V[YPGL 'WTQRGCP %QPHGTGPEG QP 2QUKVKXG 2U[EJQNQI[ '%22 EQ FYC NCVC RQE\âYU\[ QF TQMW 9KPEJGUVGT 9KGNMC $T[VCPKC RKGTYU\[ RQFTöE\PKM \ QDU\CTW RQ\[V[YPGL RU[EJQNQIKK RTCE[ K QTICPK\CELK -KO %COGTQP ,CPG &WVVQP K 4QDGTV 3WKPP RWDNKMWLâ RKGTYU\G MQORNGMUQYG QOÏYKGPKG RTQDNGOC V[MK RTCE[ K QTICPK\CELK \ RGTURGMV[Y[ RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL Positive Organizational Scholarship s (QWPFCVKQPU QH C 0GY &KUEKRNKPG -UKâŏMC U\[DMQ UVCĜC UKö RQFUVCYQY[O ōTÏFĜGO YKGF\[ K KP URKTCELâ FNC TQ\YKLCLâEGIQ UKö TWEJW DWFQYCPKC RQ\[V[YP[EJ QTICPK\CELK ,GUV FQEGPKCPC PKG V[NMQ YıTÏF RU[EJQNQIÏY NGE\ VCMŏG QUÏD \CLOWLâE[EJ UKö PCWMCOK Q \CT\âF\CPKW 5VCPQYK \PCMQOKVG W\WRGĜPKGPKG FNC NKE\P[EJ RQFTöE\PKMÏY \ QDU\CTW \CT\âF\CPKC QTICPK\CELâ K \CUQ DCOK NWF\MKOK MNCU[ȧMCELC UKĜ EJCTCMVGTW K EPÏV 2GVGTUQP K 5GNKIOCP RWDNKMWLâ MUKâŏMö Character Strengths CPF 8KTVWGU # *CPFDQQM CPF %NCUUKȩECVKQP QMTGıNCPâ LCMQ dDKCĜC MUKöICq \FTQYKC RU[EJKE\PGIQ NWD RQ\[V[YP[ QFRQYKGFPKM MNCU[ȧMCELK \CDWT\GĞ PR Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders &5/ 1RKGTCLâE UKö PC YKGNQMWNVWTQY[EJ K JKUVQT[E\P[EJ CPCNK\CEJ CWVQT\[ \KFGPV[ ȧMQYCNK U\Gıä WPKYGTUCNP[EJ EPÏV QTC\ OQEPG EGEJ[ EJCTCMVGTW MVÏTG UVCPQYKâ KEJ U\E\G IÏĜQYG K OKGT\CNPG MQORQPGPV[ %\öıEKâ RTCE[ D[ĜQ QRTCEQYCPKG Values in Action 8+# s PCT\ö F\KC WOQŏNKYKCLâEGIQ RQOKCT OQEP[EJ EGEJ EJCTCMVGTW 9[PKMK DCFCĞ RQVYKGTF\CLâ \PCE\GPKG

9UVöR

YUMC\CP[EJ UKĜ RU[EJKE\P[EJ FNC RT\GFUVCYKEKGNK TÏŏP[EJ PCTQFQYQıEK 2CTM K KP EJQä \ DCFCPKC Y MVÏT[O 8+# Y[RGĜPKĜC KORQPWLâEC RTÏDC QUÏD Y[PKMC ŏG W KEJ RQFĜQŏC NGŏ[ PKG U\Gıä E\[PPKMÏY NGE\ VT\[ &QEKGMNKYQıä 6TQUMNKYQıä K 5COQMQPVTQNC /E)TCVJ RKGTYU\G URGELCNKUV[E\PG E\CUQRKUOQ PCWMQYG 2KGTYU\[O PCWMQY[O E\CUQRKUOGO RQıYKöEQP[O RTG\GPVCELK DCFCĞ TGCNK\QYCP[EJ Y TCOCEJ RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL LGUV The Journal of Positive Psychology Y[FCYCP[ RT\G\ QȧE[Pö 4QWVNGFIG 6C[NQT (TCPEKU )TQWR &Q F\KUKCL LGUV VQ YKQFâEG E\CUQRKUOQ PCWMQYG Y VGL F\KGF\KPKG UGMELC RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL Y #2# 2U[EJQNQIKC RQ\[V[YPC UVCĜC UKö HQTOCNPâ F[ YK\Lâ #2# MKGF[ RQYQĜCPQ &[YK\Lö s 6QYCT\[UVYQ 2U[EJQNQIKK 2QTCFPKEVYC 5QEKGV[ QH %QWPUGNKPI 2U[EJQNQI[ LCMQ IQURQFCT\C 5GMELK 2U[EJQNQIKK 2Q\[V[YPGL 2QUKVKXG 2U[EJQNQI[ 5GEVKQP 9 TCOCEJ #2# KUVPKGLG VCMŏG &[YK\LC s 6QYCT\[UVYQ 2U[EJQNQIKK *WOCPKUV[E\PGL 5QEKGV[ HQT *WOCPKUVKE 2U[EJQNQI[ MVÏTC YURKGTC TQ\YÏL RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL WY\INöF PKCLâE LGL \YKâ\MK \ RU[EJQNQIKâ JWOCPKUV[E\Pâ +PVGTPCVKQPCN 2QUKVKXG 2U[EJQNQI[ #UUQEKCVKQP +22# YYY KRRCPGVYQTM QTI %GNGO +22# LGUV YURKGTCPKG DCFCĞ PCWMQY[EJ PCF FQDTQUVCPGO DWFQYCPKG UKGEK MQPVCMVÏY OKöF\[ DC FCE\COK RTCMV[MCOK K GFWMCVQTCOK C VCMŏG TQ\YÏL RTCMV[E\P[EJ \CUVQUQYCĞ RU[EJQNQIKK RQ \[V[YPGL Y VCMKEJ QDU\CTCEJ LCM RTCEC GFWMCELC \FTQYKG K URQĜGE\PQıEK NQMCNPG +22# \T\GU\C V[UKâEG E\ĜQPMÏY \ RQPCF MTCLÏY. + İYKCVQY[ -QPITGU 2U[EJQNQIKK 2Q\[V[YPGL -QPITGU \QUVCĜ \QTICPK\QYCP[ RT\G\ +22# K QFD[Ĝ UKö Y (KNCFGNȧK Y 5VCPCEJ <LGFPQE\QP[EJ 9ıTÏF OÏYEÏY \PCNGōNK UKö O KP 5GNKIOCP (TGFTKEMUQP MVÏTC \CRTG\GPVQYCĜC UYQLâ VGQTKö RQU\GT\CPKC K DWFQYCPKC RQ\[V[YP[EJ GOQELK Broaden-and-build Theory .[WDQOKTUM[ MVÏTC QOÏYKĜC KPVGTYGPELG VCMKG LCM RTCMV[MC YF\KöE\ PQıEK K OGF[VCELC QTC\ &KGPGT QMTGıNCP[ Y OGFKCEJ E\CUGO LCMQ d&T *CRRKPGUUq MVÏT[ RT\GF UVCYKĜ Y[PKMK DCFCĞ PCF UWDKGMV[YP[O FQDTQUVCPGO #UKCP #UUQEKCVKQP QH 2QUKVKXG 2U[EJQNQI[ ##22 5VQYCT\[U\GPKG YURKGTC TQ\YÏL RU[ EJQNQIKK RQ\[V[YPGL Y MQPVGMıEKG C\LCV[EMKO WY\INöFPKCLâE MWNVWTQYG K URQĜGE\PG CURGMV[ U\E\öıEKC FQDTQUVCPW K EPÏV ##22 QTICPK\WLG MQPHGTGPELG K YCTU\VCV[ MVÏTG ĜâE\â PCWMQYEÏY K RTCMV[MÏY \ TÏŏP[EJ MTCLÏY C\LCV[EMKEJ 9 #\LK RQYUVCLâ TÏYPKGŏ NQMCNPG UVQYCT\[U\GPKC PC RT\[MĜCF Y TQMW \QUVCĜQ \CĜQŏQPG %JKPGUG 2QUKVKXG 2U[EJQNQI[ &GXGNQROGPV #UUQEKCVKQP %22&# YYY ERRFC QTI OQFGN 2'4/# 5GNKIOCP Y MUKâŏEG (NQWTKUJ YRTQYCF\C OQFGN 2'4/# positive emotions engagement relationships meaning accomplishment s RQ\[V[YPG GOQELG \CCPICŏQYCPKG TGNCELG UGPU QUKâIPKöEKC LCMQ TCOQYG RQFGLıEKG FQ DCFCPKC FQDTQUVCPW 0C DC\KG OQFGNW Uâ QRTCEQY[ YCPG MYGUVKQPCTKWU\G 2'4/# 2TQȩNGT $WVNGT -GTP RQNUMKG CFCRVCELG 9âUQYKE\ K KP %JWF\KEMC %\WRCĜC K KP Y RT\[IQVQYCPKW QTC\ 9QTMRNCEG 2'4/# 2TQȩNGT WOQŏNKYKCLâE[ RQOKCT FQDTQUVCPW Y ıTQFQYKUMW RTCE[ /E3WCKF K -GTP RQNUMC CFCRVCELC (QTVWPC K KP s KPVGTYGPELG RQ\[V[YPG Y E\CUKG RCPFGOKK %18+& 2U[EJQNQIKC RQ\[V[YPC QFGITCĜC YCŏPâ TQNö YG YURKGTCPKW \FTQYKC RU[EJKE\PGIQ RQFE\CU RCPFGOKK 9\TQUĜQ \CKPVG TGUQYCPKG DCFCPKCOK PCF TG\[NKGPELâ YF\KöE\PQıEKâ K RTCMV[MCOK mindfulness PR 9CVGTU K KP ;GWP K -KO 9 V[O E\CUKG QFPQVQYCPQ TÏYPKGŏ TQ\YÏL QRCTV[EJ PC U\VWE\PGL KPVG NKIGPELK CRNKMCELK FQ RTQOQYCPKC FQDTQUVCPW RU[EJKE\PGIQ VCMKEJ LCM Woebot MVÏTG KPVGITWLâ GNGOGPV[ RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL

XV

XVI

9UVöR

4#/-# 64<; (#.' 25;%*1.1)++ 21<;6;90', 9 EKâIW RQPCF FYÏEJ FGMCF QF HQTOCNPGIQ \CKPKELQYCPKC RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL RT\G\ /CTVKPC 5GNKIOCPC F\KGF\KPC VC RT\GU\ĜC Y[TCōPâ GYQNWELö s QF KPF[YKFWCNKUV[E\P[EJ WLöä FQDTQUVCPW MW DCTF\KGL \ĜQŏQPGOW K MQPVGMUVQYGOW TQ\WOKGPKW E\ĜQYKGMC K LGIQ HWPMELQPQYCPKC Y ıTQFQYKUMW URQĜGE\P[O 9 NKVGTCVWT\G RT\GFOKQVW TQ\YÏL VGP QMTG ıNCP[ LGUV OGVCHQT[E\PKG LCMQ pierwsza druga C PCUVöRPKG VT\GEKC HCNC RU[EJQNQIKK RQ zytywnej .QOCU K +XV\CP .QOCU K KP 2KGTYU\C HCNC RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL \CRQE\âVMQYCPC RT\G\ 5GNKIOCPC EJCTCMVGT[\WLG UKö MQPEGPVTCELâ PC RQ\[V[YP[EJ \LCYKUMCEJ VCMKEJ LCM UWDKGMV[YPG UVCP[ RU[EJKE\PG TCFQıä YF\KöE\PQıä PCF\KGLC E\[ \CFQYQNGPKG EGEJ[ PR MNCU[ȧMCELC OQEP[EJ UVTQP EJCTCMVGTW 8+# \CEJQYCPKC RTCMV[MQYCPKG YF\KöE\PQıEK DWFQYCPKG \YKâ\MÏY Y[\PC E\CPKG UQDKG EGNÏY K FâŏGPKG FQ PKEJ CPICŏQYCPKG UKö Y FQıYKCFE\GPKC ȪQY QTC\ \CEJQ YCPKC RTQURQĜGE\PG RQ\PCPKG RT\GMQPCPKC QE\GMKYCPKC K UV[NG CVT[DWELK K HWPMELQPQYC PKG KPUV[VWELK RQ\[V[YPG RTCMV[MK MWNVWTC QTICPK\CE[LPC K RT\[YÏF\VYQ 2KGTYU\C HCNC 22 D[ĜC RT\GEKYYCIâ FNC FQOKPWLâEGIQ Y RU[EJQNQIKK OQFGNW UMWRKQPGIQ PC \CDWT\GPKCEJ K F[UHWPMELCEJ .QOCU K +XV\CP .QOCU K KP (WPFCOGPVGO FTWIKGL HCNK D[ĜQ \CMYGUVKQPQYCPKG DKPCTPGIQ RQF\KCĜW PC \LCYKUMC RQ\[ V[YPG K PGICV[YPG ,GL KPKELCVQT\[ RQFMTGıNCNK ŏG FQıYKCFE\GPKC EKGTRKGPKC UOWVMW E\[ HTWUVTCELK OQIâ RGĜPKä HWPMELG CFCRVCE[LPG K RT\[E\[PKCä UKö FQ TQ\YQLW QUQDKUVGIQ QTC\ Y\OCEPKCPKC UGPUW ŏ[EKC (QTVWPC .QOCU K +XV\CP 9 V[O RQFGLıEKW CMEGRVC ELC CODKYCNGPELK K RCTCFQMUÏY UVCLG UKö GNGOGPVGO RU[EJQNQIKE\PGIQ Y\TQUVW s TÏYPKGŏ Y ıTQFQYKUMW RTCE[ 9UMC\WLG VQ PC RQVT\GDö QFGLıEKC QF KFGCNK\QYCPKC PC RT\[MĜCF RQ \[V[YP[EJ GOQELK PC T\GE\ DCTF\KGL TGCNKUV[E\PGIQ WLöEKC FQDTQUVCPW LCMQ F[PCOKE\PGL TÏYPQYCIK OKöF\[ RT\GEKYUVCYP[OK UVCPCOK 6GP FKCNGMV[E\P[ \YTQV RT\[IQVQYCĜ ITWPV RQF FCNU\G TQ\U\GT\GPKG RGTURGMV[Y[ s PKG V[NMQ Q \ĜQŏQPQıä GOQELQPCNPâ NGE\ VCMŏG Q \ĜQŏQPQıä URQĜGE\Pâ K U[UVGOQYâ s MVÏTC UVCLG UKö \PCMKGO TQ\RQ\PCYE\[O VT\GEKGL HCNK 1FTöDPQıä VT\GEKGL HCNK RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL QRKGTC UKö PC QDUGTYCELK ŏG UVCP RU[EJKE\ P[ PKG OQŏG D[ä UMWVGE\PKG CPCNK\QYCP[ Y QFGTYCPKW QF ıTQFQYKUMC Y LCMKO LGFPQUVMC HWPMELQPWLG -GTP K KP 9 V[O MQPVGMıEKG U\E\GIÏNPG \PCE\GPKG \[UMWLG RU[EJQNQIKC RTCE[ K QTICPK\CELK LCMQ RT\GUVT\GĞ \CUVQUQYCPKC U[UVGOQY[EJ K MQPVGMUVWCNP[EJ OQFGNK RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL 2U[EJQNQIKC RQ\[V[YPC VT\GEKGL HCNK \CMĜCFC \CVGO ŏG YCTWPMK RTCE[ Uâ KUVQVP[O MQORQPGPVGO RU[EJKE\PGIQ HWPMELQPQYCPKC LGFPQUVMK K PKG OQIâ D[ä TGFWMQYCPG FQ E\[PPKMÏY KPF[YKFWCNP[EJ VCMKEJ LCM OQV[YCELC E\[ TG\[NKGPELC ,GFP[O \ KUVQVP[EJ TQ\YKPKöä VT\GEKGL HCNK RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL LGUV MQPEGRELC U[UVG OQYQ \QTKGPVQYCPGL RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL Systems Informed Positive Psychology 5+22 MVÏTC ĜâE\[ \CUCF[ PCWM Q U[UVGOCEJ \ EGNCOK RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL 5+22 \CMĜCFC ŏG QTICPK\CELG Uâ U[UVGOCOK \ĜQŏQP[OK Y MVÏT[EJ \CEJQF\â YKGNQRQ\KQOQYG F[PCOKE\PG RTQEGU[ YRĜ[YCLâEG PC FQDTQUVCP LGFPQUVGM -GTP K KP 9 VCMKO WLöEKW TQNC RU[EJQ NQIC QTICPK\CE[LPGIQ RQNGIC PKG V[NMQ PC YURKGTCPKW LGFPQUVGM NGE\ VCMŏG PC RTQLGMVQYC PKW UVTWMVWT RTQEGUÏY K KPVGTYGPELK PC RQ\KQOKG U[UVGOQY[O s Y \IQF\KG \ YCTVQıEKCOK VCMKOK LCM URTCYKGFNKYQıä TÏYPQıä K \TÏYPQYCŏQP[ TQ\YÏL

9UVöR

2U[EJQNQIKC RQ\[V[YPC Y 2QNUEG )TWPV RQF TQ\YÏL RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL Y 2QNUEG RT\[IQVQYCNK VCE[ O[ıNKEKGNG LCM 9ĜCF[UĜCY 6CVCTMKGYKE\ ȧNQ\QH MVÏT[ F\KGĜQ 1 U\E\øijEKW RKUCĜ Y E\CUKG ++ YQLP[ ıYKCVQYGL 6CVCTMKGYKE\ 5VCPKUĜCY .GO VGŏ WYCŏCP[ \C ȧNQ\QHC EJQä DCTF\KGL \PCP[ LCMQ RKUCT\ NKVGTCVWT[ scienEG ȩEVKQP Y V[O TQ\YCŏCLâEGL RTQDNGOCV[Mö U\E\öıEKC PR d-QD[U\E\öq .GO <PCE\âEG MQPEGRELG \IQFPG d\ FWEJGOq RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL QRTCEQYCĜQ RT\GF TQMKGO TÏYPKGŏ YKGNW RQNUMKEJ RU[EJQNQIÏY <C PCLDCTF\KGL KUVQVPG PCNGŏ[ W\PCä VGQTKG FG\KPVGITCELK RQ\[V[Y PGL -C\KOKGT\C &âDTQYUMKGIQ YCTVQıEK 6CFGWU\C 6QOCU\GYUMKGIQ QUQDQYQıEK CWVGPV[E\PGL #PFT\GLC .GYKEMKGIQ RU[EJQVTCPUITGULK ,Ï\GHC -Q\KGNGEMKGIQ TCOMC QTC\ EGDWNQYâ MQPEGRELö U\E\öıEKC ,CPWU\C %\CRKĞUMKGIQ TCOMC 2U[EJQNQIKC RQ\[V[YPC Y 2QNUEG OC YKGNW \YQNGPPKMÏY K RTQRCICVQTÏY C DCFCPKC FQV[E\âEG TÏŏP[EJ CURGMVÏY FQDTQUVCPW Uâ TGCNK\QYCPG Y TCOCEJ YKGNW LGFPQUVGM PCWMQY[EJ

4#/-# ,¯<'( -1<+'.'%-+ s 9[DKVP[ RQNUMK RU[EJQNQI RTQHGUQT 7PKYGTU[VGVW 9CTU\CYUMKGIQ VYÏTEC MQPEGRELK RU[ EJQVTCPUITGULK MVÏTC WMC\WLG LCM NWF\KG RT\GMTCE\CLâ YĜCUPG ITCPKEG FâŏâE FQ TQ\YQLW QUQDKUVGIQ K URQĜGE\PGIQ -Q\KGNGEMK YPKÏUĜ TÏYPKGŏ \PCE\âE[ YMĜCF Y RU[EJQNQIKö RQ \PCYE\â K RU[EJQNQIKö FGE[\LK +PVGTGUQYCĜ[ IQ RTQEGU[ RQFGLOQYCPKC FGE[\LK Y YCTWP MCEJ PKGRGYPQıEK UVTCVGIKG TCF\GPKC UQDKG \ RTQDNGOCOK QTC\ OGEJCPK\O[ RQ\PCYE\G NGŏâEG W RQFUVCY MTGCV[YPGIQ O[ıNGPKC $[Ĝ CWVQTGO PKGOCN MUKâŏGM ,GIQ VYÏTE\Qıä QDGLOQYCĜC \CTÏYPQ RTCEG PCWMQYG \ F\KGF\KP[ RU[EJQNQIKK LCM K NKVGTCVWTö RKöMPâ C Y[ UKĜGM D[Ĝ YKGNQMTQVPKG PCITCF\CP[ 9 TQMW \QUVCĜ WJQPQTQYCP[ V[VWĜGO FQMVQTC honoris causa -CVQNKEMKGIQ 7PKYGTU[VGVW .WDGNUMKGIQ ,CPC 2CYĜC ++

RAMKA 0.5 ,#075< %<#2+ĝ5-+ 74 2QNUMK RU[EJQNQI URQĜGE\P[ MVÏTGIQ DCFCPKC K TGȨGMULG QFGITCĜ[ KUVQVPâ TQNö Y TQ\YQLW RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL Y 2QNUEG 6YÏTEC EGDWNQYGL MQPEGRELK U\E\öıEKC MVÏTC QRKUWLG FQDTQUVCP LCMQ YKGNQYCTUVYQY[ MQPUVTWMV QDGLOWLâE[ GOQELG EJYKNQYG \CFQYQNGPKG \ ŏ[EKC QTC\ VTYCĜG RTGF[URQ\[ELG QUQDQYQıEKQYG %\CRKĞUMK LGUV CWVQTGO NKE\P[EJ RWDNK MCELK PCWMQY[EJ K RQRWNCTPQPCWMQY[EJ FQV[E\âE[EJ \CICFPKGĞ \YKâ\CP[EJ \ LCMQıEKâ ŏ[EKC 1F TQMW RTQYCF\KĜ U\GTQMQ \CMTQLQPG DCFCPKC Y TCOCEJ RTQLGMVW &KCIPQ\C 5RQĜGE\PC MQORNGMUQYGIQ DCFCPKC FQDTQUVCPW RU[EJKE\PGIQ URQĜGE\PGIQ K OCVGTKCNPG IQ 2QNCMÏY <C UYQLG QUKâIPKöEKC PCWMQYG QVT\[OCĜ NKE\PG PCITQF[ C LGIQ DCFCPKC D[Ĝ[ U\GTQMQ E[VQYCPG Y NKVGTCVWT\G \CTÏYPQ RQNUMKGL LCM K OKöF\[PCTQFQYGL

XVII

XVIII

9UVöR

d-COKGPKG OKNQYGq TQ\YQLW RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL Y 2QNUEG RKGTYU\[ PWOGT E\CUQRKUOC PCWMQYGIQ 2U[EJQNQIKC ,CMQıEK Ŏ[EKC RQıYKöEQPGIQ DCFCPKQO PCF RU[EJQNQIKE\P[OK K URQĜGE\P[OK CURGMVCOK LCMQıEK ŏ[EKC QIÏNPQRQNUMC MQPHGTGPELC d9| UVTQPö RU[EJQNQIKK DCTF\KGL RQ\[V[YPGLq \QTICPK\QYCPC RT\G\ +PUV[VWV 2U[EJQNQIKK 7PKYGTU[VGVW KO #FCOC /KEMKGYKE\C Y 2Q\PCPKW. 9[FCT\GPKG OKCĜQ PC EGNW RTQOQYCPKG K TQ\YKLCPKG RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL Y 2QNUEG UMWRKCLâE UKö PC DCFCPKCEJ PCF RQ \[V[YP[OK GOQELCOK EGEJCOK EJCTCMVGTW QTC\ KPUV[VWELCOK YURKGTCLâE[OK FQDTQUVCP LGFPQUVGM RKGTYU\C RWDNKMCELC Y Lö\[MW RQNUMKO FQV[E\âEC RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL -UKâŏMC 2U[EJQNQIKC RQ\[V[YPC PCWMC Q U\E\øijEKW \FTQYKW UKNG K EPQVCEJ E\ĞQYKGMC RQF TGFCMELâ %\CRKĞUMKGIQ D[ĜC MCOKGPKGO OKNQY[O Y RTQRCIQYCPKW RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL Y 2QNUEG <CYKGTCĜC VGUV[ VCMKEJ RU[EJQNQIÏY LCM 5GNKIOCP &KGPGT %UÉMU\GPVOKJ½N[K %CTQN 4[HH 2CWN $ $CNVGU E\[ &CXKF ) /[GTU MQPHGTGPELC d2U[EJQNQIKC \FTQYKC Y RQU\WMKYCPKW RQ\[V[YP[EJ KPURKTCELKq 1FD[ĜC UKö Y FPKCEJ s OCLC Y <CMQRCPGO \QTICPK\QYCPC RT\G\ 5GMELö 2U[EJQNQIKK <FTQYKC 2QNUMKGIQ 6QYCT\[UVYC 2U[EJQNQIKE\PGIQ QTC\ 5\MQĜö 9[ŏU\â 2U[EJQNQIKK 5RQĜGE\PGL RKGTYU\C MQORNGMUQYC RTG\GPVCELC RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL -UKâŏMC 'Y[ 6T\GDKĞUMKGL 2U[EJQNQIKC RQ\[V[YPC UVCPQYKĜC RKGTYU\â RQNUMâ OQPQITCȧö MVÏTC MQORNGMUQYQ QOCYKC \C ĜQŏGPKC EGNG K OGVQF[ RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL FQUVQUQYWLâE LG FQ RQNUMKGIQ MQPVGMUVW MWNVW TQYGIQ K DCFCYE\GIQ U[ORQ\LWO RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL d,CM MQT\[UVCä \ QRV[OK\OW!q 9 FPKW NKREC YG 9TQEĜCYKW QFD[ĜQ UKö U[ORQ\LWO \QTICPK\QYCPG RT\G\ 5\MQĜö 9[ŏU\â 2U[EJQNQIKK 5RQĜGE\PGL 9[F\KCĜ <COKGLUEQY[ YG 9TQEĜCYKW 2QNKVGEJPKMö 9TQEĜCYUMâ QTC\ #MCFGOKG HØT -KPF ,WIGPF WPF (COKNKG \ )TC\W Y #WUVTKK %GPVTCNP[O RWPMVGO D[Ĝ YCTU\VCV RTQYCF\QP[ RT\G\ /CTVKPC 5GNKIOCPC 2QNUMKG 6QYCT\[UVYQ 2U[EJQNQIKK 2Q\[V[YPGL 2622 YYY RVRR QTI RN \CTGLGUVTQYCPG NKUVQRCFC TQMW Y 9CTU\CYKG -QPEGPVTWLG UKö PC TQ\YKLCPKW K RTQRCIQYCPKW VGQTKK QTC\ RTCMV[M Y \CMTGUKG RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL &Q IĜÏYP[EJ QDU\CTÏY F\KCĜCNPQıEK 2622 PCNGŏâ YURKGTCPKG DCFCĞ PCWMQY[EJ FQV[E\âE[EJ TQ\YQLW VGQTKK RTCMV[MK K F[FCMV[MK Y \CMTGUKG RU[ EJQNQIKK RQ\[V[YPGL RQFPQU\GPKG RQ\KQOW PCWMQYGIQ K MYCNKȧMCELK \CYQFQY[EJ E\ĜQPMÏY 2622 Y \CMTGUKG RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL TQ\RQYU\GEJPKCPKG \FQD[E\[ PCWMQY[EJ RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL RTQOQYCPKG \CUVQUQYCPKC RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL Y KPVGTGUKG FQDTC RWDNKE\PGIQ 1F TQMW 2622 QTICPK\WLG EQTQE\P[ MQPMWTU d21<;6;9q PC PCLNGRU\â RWDNKMCELö \ RU[EJQ NQIKK RQ\[V[YPGL RQNUMKGIQ CWVQTC 2KGTYU\C /KöF\[PCTQFQYC -QPHGTGPELC 2U[EJQNQIKK 2Q\[V[YPGL 1TICPK\CVQTGO Y[ FCT\GPKC MVÏTG QFD[ĜQ UKö Y FPKCEJ s OCLC D[ĜC 5\MQĜC 9[ŏU\C 2U[EJQNQIKK 5RQĜGE\PGL 5925 9[F\KCĜ <COKGLUEQY[ Y 5QRQEKG C RCVTQPCV QDLöĜQ 2622 -QPHGTGPELC \ITQOCF\KĜC \CTÏYPQ RQNUMKEJ LCM K \CITCPKE\P[EJ DCFCE\[ QTC\ RTCMV[MÏY \CLOWLâE[EJ UKö RU[EJQNQIKâ RQ\[V[YPâ EQ RT\[E\[PKĜQ UKö FQ Y[OKCP[ FQıYKCFE\GĞ K RQRWNCT[\CELK VGIQ PWTVW Y 2QNUEG ,GFP[O \ \CRTQU\QP[EJ IQıEK D[Ĝ 4QDGTV , 8CNNGTCPF ÏYE\GUP[ RTG\[FGPV +PVGTPCVKQPCN 2QUKVKXG

#MVWCNPKG 7PKYGTU[VGV 5925 #MVWCNPKG 7PKYGTU[VGV 5925 9[F\KCĜ 2U[EJQNQIKK (KNKC Y 5QRQEKG

9UVöR

2U[EJQNQI[ #UUQEKCVKQP 1F VGIQ E\CUW 2622 UVCĜQ UKö QTICPK\CVQTGO E[MNKE\PGL MQPHGTGPELK LWŏ PKGOCLâEGL UVCVWUW OKöF\[PCTQFQYGL MVÏTC QFD[YC UKö EQ FYC NCVC \ RT\GTYâ Y E\CUKG RCP FGOKK %18+& YG YURÏĜRTCE[ \ TÏŏP[OK WE\GNPKCOK Y 2QNUEG .WDGNUMK /CPKHGUV 2U[EJQNQIKK 2Q\[V[YPGL <QUVCĜ QIĜQU\QP[ Y VTCMEKG 8 -QPHGTGPELK 2U[EJQNQIKK 2Q\[V[YPGL MVÏTC QFD[ĜC UKö PC -CVQNKEMKO 7PKYGTU[VGEKG .WDGNUMKO ,CPC 2CYĜC ++ Y FPKW OCLC RQF JCUĜGO d0C U\E\öıEKG OCO[ FQYQF[q TCOMC $G\RQıTGFPKâ KPURKTCELâ FQ PCRKUCPKC VGIQ MQOWPKMCVW D[Ĝ[ PKGRQMQLâEG QDUGTYCELG FQV[E\âEG TQ\RQYU\GEJPKCPKC UKö RQF JCUĜGO RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL WRTQU\E\QP[EJ MQPEGRELK RUGWFQRQTCFPKMQY[EJ YRTQYC F\CLâE[EJ UWDKGMV[YPG PQTO[ U\E\öıEKC PR V[TCPKö RQ\[V[YPQıEK QTC\ RTCMV[M RU[EJQDK\PG UQY[EJ Q \PCOKQPCEJ dYGNNOCPKKq MVÏTG \CEKGTCLâ T\GE\[YKUV[ UVCVWU RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL LCMQ ICĜö\K PCWMK 6YÏTEQO /CPKHGUVW RT\[ıYKGECĜC KFGC Y[LCıPKGPKC E\[O LGUV RU[EJQNQIKC RQ\[V[YPC LCMKG Uâ LGL EGNG K RT\GFOKQV \CKPVGTGUQYCĞ C VCMŏG Y LCMK URQUÏD TGCNK\QYCPG Uâ DCFCPKC 6TGıä /CPKHGUVW \QUVCĜC RQFFCPC Y VTCMEKG MQPHGTGPELK RQF F[UMWULö K \[UMCĜC CMEGR VCELö ıTQFQYKUMC RQNUMKEJ PCWMQYEÏY K RTCMV[MÏY \YKâ\CP[EJ \ 2622

4#/-# .7$'.5-+ /#0+('56 25;%*1.1)++ 21<;6;90', /[ PCWMQYE[ \CLOWLâE[ UKö RU[EJQNQIKâ RQ\[V[YPâ Y RQE\WEKW VTQUMK K QFRQYKGF\KCNPQ ıEK \C UVCVWU VGL F[UE[RNKP[ RT\GMC\WLGO[ URQĜGE\GĞUVYW PCUVöRWLâE[ MQOWPKMCV 1. 0#7-# 2U[EJQNQIKC RQ\[V[YPC LGUV PWTVGO RU[EJQNQIKK DCFCLâE[O WYCTWPMQYCPKC QRV[OCNPGIQ HWPMELQPQYCPKC E\ĜQYKGMC -QPEGPVTWLG UKö PC E\[PPKMCEJ MVÏTG URT\[ LCLâ LGIQ QUQDKUVGOW Y\TQUVQYK TQ\MYKVQYK K MU\VCĜVQYCPKW ŏ[EKC \G \PCMKGO LCMQıEK TÏYPKGŏ Y VTWFP[EJ U[VWCELCEJ QUQDKUV[EJ URQĜGE\P[EJ K INQDCNP[EJ 2U[EJQNQIKC RQ \[V[YPC LGUV QDU\CTGO RGĜP[O R[VCĞ DCFCYE\[EJ Y MVÏT[O JKRQVG\[ Uâ HQTOWĜQYCPG QUVTQŏPKG C YPKQUMK RQFFCYCPG F[UMWULK 9+'&<# 1HGTWLGO[ URQĜGE\GĞUVYW QRCTVâ PC FQYQFCEJ YKGF\ö PC VGOCV PCVWT[ FQ DTQUVCPW Y Y[OKCTCEJ \FTQYKC FQUVT\GICPKC EGNW K UGPUW ŏ[EKC FQıYKCFE\CPKC UCV[U HCMELQPWLâE[EJ GOQELK DWFQYCPKC Y\OCEPKCLâE[EJ TGNCELK E\[ RQFGLOQYCPKC RCULQPW LâE[EJ CMV[YPQıEK &\KöMK PKGL NWF\KG OQIâ \TQ\WOKGä ŏG FQDTQUVCP VQ PKG V[NMQ DTCM EJQTÏD E\[ RTQDNGOÏY CNG MQORNGMUQY[ UVCP ȧ\[E\P[ RU[EJKE\P[ K URQĜGE\P[ MVÏT[ URTCYKC ŏG ŏ[EKG LGUV YCTVG RT\Gŏ[EKC 4<'6'.01İã 2TQYCF\KO[ T\GVGNPG DCFCPKC K QRTCEQYWLGO[ QRCTVG PC FQYQFCEJ KP VGTYGPELG 2T\GEKYF\KCĜCO[ FG\KPHQTOCELK QTC\ U\GT\GPKW OKVÏY PC VGOCV RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL QTC\ FQDTQUVCPW 5RT\GEKYKCO[ UKö KPHCPV[NK\CELK V[EJ RQLöä WRTQU\E\G PKQO MVÏTG RTQYCF\â FQ U\MQFNKY[EJ RTCMV[M C VCMŏG RTQOWLGO[ MT[V[E\PG URQLT\GPKG PC dYGNNOCPKöq MVÏTC U\E\öıEKG VTCMVWLG LCMQ EGN C PKG GHGMV RQFGLOQYCP[EJ F\KCĜCĞ -1/2.'-5191İã 7\PCLGO[ ŏG FQDTQUVCP LGUV RQLöEKGO YKGNQY[OKCTQY[O K TÏŏPK UKö Y \CNGŏPQıEK QF MQPVGMUVW MWNVWTQYGIQ URQĜGE\PGIQ K KPF[YKFWCNP[EJ FQıYKCF E\GĞ &NCVGIQ PKG PCT\WECO[ PQTO[ U\E\öıEKC K \C\PCE\CO[ ŏG PKG Y[MNWE\C QPQ FQ ıYKCFE\CPKC RT\[MTQıEK RQTCŏGM E\[ EKGTRKGPKC 7YCŏCO[ ŏG QRV[OCNPG HWPMELQPQYC PKG PCNGŏ[ TQ\RCVT[YCä PC YKGNW RQ\KQOCEJ QUQDKUV[O DKQNQIKE\P[O RQ\PCYE\[O FWEJQY[O TGNCE[LP[O KPUV[VWELQPCNP[O MWNVWTQY[O K INQDCNP[O

XIX

XX

9UVöR

-QPEGRVWCNPG TCO[ RQFTöE\PKMC VGQTKC Y[OCICPKC s \CUQD[ RTCE[ ,CMQ TGFCMVQT\[ \CUVCPCYKCNKıO[ UKö PCF V[O LCMC KFGC RT\GYQFPKC RQYKPPC UVCPQYKä RWPMV Y[LıEKC FNC VGIQ RTQLGMVW 2T\[U\ĜC PCO PC O[ıN LGFPC \ YCŏPKGLU\[EJ K F[PCOKE\PKG TQ\YKLCLâ E[EJ UKö VGQTKK Y RU[EJQNQIKK RTCE[ K QTICPK\CELK s VGQTKC Y[OCICPKC s \CUQD[ RTCE[ Job Demands– Resources ,& 4 &GOGTQWVK K KP -QPEGRELC VC RKGTYQVPKG Q UVCVWUKG OQFGNW QRKGTC UKö PC \CĜQŏGPKW ŏG YU\[UVMKG \CYQF[ QTC\ TQNG \CYQFQYG E\[ QTICPK\CE[LPG OCLâ \CTÏYPQ UYQLG URGE[ȧE\PG Y[OCICPKC LCM K \CUQD[ 1DKG ITWR[ E\[PPKMÏY YRĜ[YCLâ \PCE\âEQ PC HWPMELQPQ YCPKG QUÏD RTCEWLâE[EJ <OKGPKCLâ FQDTQUVCP K \FTQYKG RTCEQYPKMÏY C VCMŏG KEJ GHGMV[YPQıä <CMĜCFC UKö ŏG Y[OCICPKC VQ YU\[UVMKG VG CURGMV[ Y[MQP[YCP[EJ \CFCĞ MVÏTG \YKöMU\CLâ Y[UKĜGM RQFE\CU QUKâICPKC EGNW $öFâ VQ PC RT\[MĜCF PCFOKGTPG QDEKâŏGPKG RTCEâ Y[UQMC RTG ULC E\CUW MQPȨKMV[ KPVGTRGTUQPCNPG DTCM QUQDKUVGL MQPVTQNK PCF RTCEâ 0CVQOKCUV zasoby RTCE[ VQ E\[PPKMK YURKGTCLâEG RTCEQYPKMÏY Y KEJ Y[UKĜMCEJ K \OCICPKCEJ \ Y[\YCPKCOK 9UMC\WLG UKö O KP PC YURCTEKG URQĜGE\PG Y OKGLUEW RTCE[ CWVQPQOKö Y Y[MQP[YCPKW \CFCĞ FQEGPKCPKG \G UVTQP[ KPP[EJ Y QTICPK\CELK OQŏNKYQıEK TQ\YQLW E\[ MQPUVTWMV[YP[ HGGFDCEM 9CTVQ RQFMTGıNKä ŏG KUVQVPâ EGEJâ VGQTKK ,& 4 LGUV LGL GNCUV[E\PQıä 9 RT\GEKYKGĞUVYKG FQ YE\GıPKGL U\[EJ OQFGNK VCMKEJ LCM FYWE\[PPKMQYC VGQTKC *GT\DGTIC VGQTKC EGEJ RTCE[ *CEMOCPC K 1NFJCOC E\[ OQFGN Y[OCICPKCsMQPVTQNC -CTCUMC YUMC\WLâE[EJ MQPMTGVPG EGEJ[ RTCE[ MVÏTG FGE[FWLâ Q UWDKGMV[YP[EJ QFE\WEKCEJ RTCEQYPKMÏY K KEJ \CEJQYCPKCEJ Y RTCE[ VC VGQTKC PKG \C O[MC NKUV[ EGEJ RTCE[ $CMMGT K &GOGTQWVK <DKÏT Y[OQIÏY E\[ \CUQDÏY LGUV QVYCTV[ \CVGO Y OKCTö RT\[TQUVW YKGF\[ Y[PKMCLâEGL \ RTQYCF\QP[EJ DCFCĞ OQŏPC VG NKUV[ RQU\GT\Cä 1F RQE\âVMW VGQTKC ,& 4 QRKGTCĜC UKö PC Y[LCıPKCPKW FYÏEJ MNWE\QY[EJ RTQEGUÏY &GOGTQWVK K KP Y[E\GTRCPKC K OQV[YCE[LPGIQ 2TQEGU Y[E\GTRCPKC Y[PKMC \ QDGEPQıEK Y[UQMKEJ Y[OCICĞ RTCE[ K RTQYCF\K FQ QFE\WYCPKC PCFOKGTPGIQ UVTGUW \CITQŏGPKC Y[RCNGPKGO \CYQ FQY[O C EQ \C V[O KF\KG s VCMŏG TÏŏP[EJ RTQDNGOÏY \FTQYQVP[EJ 0CVQOKCUV RTQEGU OQV[ YCE[LP[ WTWEJCOKC UKö Y U[VWCELCEJ \ FQUVöRGO FQ NKE\P[EJ \CUQDÏY \YKöMU\CLâE \CCPICŏQ YCPKG RTQFWMV[YPQıä K UCV[UHCMELö \ RTCE[ 1FYQĜWLâE UKö FQ V[EJ FYÏEJ RTQEGUÏY Y RÏōPKGLU\[EJ RWDNKMCELCEJ #TPQNF $CMMGT K 'XCPIGNKC &GOGTQWVK TCOMK K YUMC\CNK \CITQŏGPKG RQLCYKGPKGO UKö V\Y URKTCNK WVTCV[ \CUQ DÏY loss spiral QTC\ U\CPUö WMU\VCĜVQYCPKC UKö V\Y URKTCNK \[UMW \CUQDÏY gain spiral 5RKTCNC WVTCV[ \CUQDÏY TQ\RQE\[PC UKö IF[ RTCEQYPKM FQıYKCFE\C Y[UQMKEJ Y[OCICĞ RTCE[ PR RT\G EKâŏGPKG QDQYKâ\MCOK MQPȨKMV[ Y \GURQNG RT\[ TÏYPQE\GUP[O PKGFQUVCVMW \CUQDÏY PR YURCTEKC CWVQPQOKK KPHQTOCELK \YTQVPGL $TCM OQŏNKYQıEK TGIGPGTCELK K \OPKGLU\GPKC RQE\W EKC UVTGUW RQYQFWLG Y[E\GTRCPKG RU[EJKE\PG -QNGLP[O GVCRGO LGUV Y[E\GTR[YCPKG \CUQDÏY QUQDKUV[EJ RTCEQYPKMC K VTWFPQıä Y RQU\WMKYCPKW \CUQDÏY Y QVQE\GPKW 9 GHGMEKG RQE\WEKG Y[E\GTRCPKC GUMCNWLG K FQRTQYCF\C FQ PGICV[YP[EJ MQPUGMYGPELK PC RQ\KQOKG KPF[YKFWCN P[O K QTICPK\CE[LP[O E\[NK Y[RCNGPKC \CYQFQYGIQ QDPKŏQPGL UCV[UHCMELK \ RTCE[ Y\TQUVW CDUGPELK K EJöEK QRWU\E\GPKC UYQLGIQ OKGLUEC RTCE[ PC UVCĜG 0CVQOKCUV URKTCNC \[UMW \CUQDÏY VQ RQ\[V[YPG Y\CLGOPG Y\OCEPKCPKG UKö \CUQDÏY K \CCPICŏQYCPKC MVÏTG RTQYCF\K FQ NGR U\[EJ Y[PKMÏY Y RTCE[ &QUVöR FQ \CUQDÏY PR CWVQPQOKK YURCTEKC URQĜGE\PGIQ Y OKGLUEW RTCE[ MQPUVTWMV[YPGL KPHQTOCELK \YTQVPGL KPKELWLG RQLCYKGPKG UKö URKTCNK RQRT\G\ \YKöMU\GPKG \CCPICŏQYCPKC Y RTCEö 9KöMU\G \CCPICŏQYCPKG \Cı URTCYKC ŏG RTCEQYPKE[ EJöVPKGL RQFGL OWLâ PQYG KPKELCV[Y[ TQ\YKLCLâ UYQLG MQORGVGPELG K \FQD[YCLâ PQYG \CUQD[ 6Q UMWVMWLG

9UVöR

PKG V[NMQ Y\TQUVGO RQE\WEKC UMWVGE\PQıEK K UCV[UHCMELK NGE\ VCMŏG RQYQFWLG ŏG QTICPK\CELC DCTF\KGL KPYGUVWLG Y RTCEQYPKMC PR U\MQNGPKC FQFCVMQYG OQŏNKYQıEK TQ\YQLW 1UVCVGE\PKG YKöE RQLCYKCLâ UKö FĜWIQVGTOKPQYG RQ\[V[YPG GHGMV[ VCMKG LCM TQUPâEC OQV[YCELC Y[ŏU\C GHGMV[YPQıä NQLCNPQıä K RT\[YKâ\CPKG FQ QTICPK\CELK 2QPKGYCŏ YKGNW Y[OQIÏY RTCE[ PKG URQUÏD WPKMPâä MNWE\QYC UVCLG UKö TÏYPQYCIC OKöF\[ Y[OC ICPKCOK C \CUQDCOK 9ĜCıPKG VQ Y[FCLG UKö PCLYKöMU\[O Y[\YCPKGO FNC YURÏĜE\GUP[EJ QTICPK\CELK

4#/-# #401.& $#--'4 74 İYKCVQYGL UĜCY[ RU[EJQNQI RTCE[ QTICPK\CELK URGELCNK\WLâE[ UKö Y DCFCPKCEJ PCF \CCPIC ŏQYCPKGO Y RTCEö Y[RCNGPKGO \CYQFQY[O K RU[EJQNQIKâ RQ\[V[YPâ Y OKGLUEW RTCE[ 9TC\ \ 'XCPIGNKâ &GOGTQWVK QRTCEQYCĜ VGQTKö Job Demands–Resources ,& 4 LGFPâ \ PCL E\öıEKGL E[VQYCP[EJ MQPEGRELK Y RU[EJQNQIKK QTICPK\CE[LPGL K \CT\âF\CPKW 5VWFKQYCĜ RU[ EJQNQIKö PC 7PKYGTU[VGEKG Y )TQPKPIGP Y 0KFGTNCPFCEJ C PCUVöRPKG W\[UMCĜ VCO FQMVQTCV 1DGEPKG LGUV RTQHGUQTGO Y +PUV[VWEKG 2U[EJQNQIKK PC 'TCUOWU 7PKXGTUKV[ Y 4QVVGTFCOKG Y *QNCPFKK 1F TQMW \PCLFWLG UKö PC NKıEKG d0CLDCTF\KGL YRĜ[YQY[EJ WO[UĜÏY PC WMQY[EJq 6JQOUQP 4GWVGTU K LGUV PCLE\öıEKGL E[VQYCP[O RU[EJQNQIKGO Y 0KFGTNCPFCEJ 1RTCEQYCĜ NKE\PG PCT\öF\KC FQ QEGP[ MNWE\QY[EJ CURGMVÏY RTCE[ VCMKEJ LCM \CCPIC ŏQYCPKG Y[RCNGPKG \CYQFQYG job crafting E\[ RTQLGMVQYCPKG RTCE[ QRCTVG PC \CDCYKG ,GUV \CĜQŏ[EKGNGO Center of Excellence for Positive Organizational Psychology MVÏTG RTQOWLG RU[EJQNQIKö RQ\[V[YPâ Y QTICPK\CELCEJ PC ECĜ[O ıYKGEKG

4#/-# '8#0)'.+# &'/'4176+ 74 7\PCPC GMURGTVMC Y F\KGF\KPKG RU[EJQNQIKK RTCE[ K QTICPK\CELK 5VWFKQYCĜC RU[EJQNQ IKö PC 7PKYGTU[VGEKG -TGV[ Y )TGELK C PCUVöRPKG W\[UMCĜC FQMVQTCV \ Y[TÏŏPKGPKGO PC 7PKYGTU[VGEKG %CTNC XQP 1UUKGV\M[oGIQ Y 1NFGPDWTIW 0KGOE[ Y TQMW 1DGEPKG LGUV RTQHGUQTGO \Y[E\CLP[O PC 7PKYGTU[VGEKG 6GEJPQNQIKE\P[O Y 'KPFJQXGP Y *QNCPFKK ,GL DCFCPKC MQPEGPVTWLâ UKö PC RTQEGUCEJ URT\[LCLâE[EJ GHGMV[YPQıEK Y RTCE[ \G U\E\G IÏNP[O WY\INöFPKGPKGO YRĜ[YW EGEJ RTCE[ KPF[YKFWCNP[EJ UVTCVGIKK \CEJQYCĞ PR job crafting K RQFGLOQYCPKC FGE[\LK FQDTQUVCPW \CYQFQYGIQ QTC\ TÏYPQYCIK OKöF\[ ŏ[EKGO \CYQFQY[O C RT[YCVP[O ,GUV CWVQTMâ RQPCF RWDNKMCELK PCWMQY[EJ Y MTCLQY[EJ K OKöF\[PCTQFQY[EJ E\CUQRKUOCEJ K MUKâŏMCEJ 2GĜPK VCMŏG HWPMELö \CUVöRE[ TGFCMVQTC RTGUVKŏQY[EJ E\CUQRKUO PCWMQY[EJ Journal of Occupational Health Psychology QTC\ European Journal of Work and Organizational Psychology

4Q\YÏL VGQTKK ,& 4 RT\GDKGIC TÏYPQNGING \ TQ\YQLGO PWTVW RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL +PVGPU[YPQıä DCFCĞ RTQYCF\QP[EJ \IQFPKG \ \CĜQŏGPKCOK QOCYKCPGL MQPEGRELK LGUV VCM FWŏC ŏG FQE\GMCĜC UKö QPC LWŏ FYWMTQVPKG RQFUWOQYCPKC FQMQPCPGIQ RT\G\ CWVQTÏY ,GFP[O \ EGNÏY RKGTY U\GIQ RQFUWOQYCPKC $CMMGT K &GOGTQWVK D[ĜC QEGPC OQEP[EJ K UĜCD[EJ UVTQP MNCU[E\ P[EJ OQFGNK UVTGUW \CYQFQYGIQ Y MQPVGMıEKG OQFGNW ,& 4 LCMQ DCTF\KGL GNCUV[E\PGL K QIÏNPGL

XXI

XXII

9UVöR

CNVGTPCV[Y[ -QNGLP[ RT\GINâF DCFCĞ FQMQPCP[ \QUVCĜ Y TQMW $CMMGT K KP #WVQT\[ RQPQYPKG RT\[LT\GNK UKö FCP[O \ TQ\NKE\P[EJ RTQLGMVÏY DCFCYE\[EJ K TQ\U\GT\[NK VGQTKö Q PQYG QDU\CT[ Y MVÏT[EJ OQŏG D[ä RQOQEPC Y Y[LCıPKCPKW RTQEGUÏY RTQYCF\âE[EJ FQ FQDTQUVCPW QUÏD \CVTWFPKQP[EJ 6[O TC\GO YUMC\CNK E\VGT[ PQYG CURGMV[ MVÏTG PCNGŏ[ YĜâE\Cä FQ DCFCĞ TGCNK\QYCP[EJ PC ITWPEKG VGQTKK ,& 4 /QFGN d1UQDC ³ 5[VWCELCq s YRTQYCF\C WY\INöFPKCPKG TÏŏPKE KPF[YKFWCNP[EJ Y TGCIQYCPKW RTCEQYPKMÏY PC Y[OCICPKC RTCE[ 2QFMTGıNC ŏG PKG MCŏF[ RTCEQYPKM VCM UCOQ QEGPKC RQ\KQO UVTGUW \YKâ\CPGIQ \ Y[OCICPKCOK K OQŏG KPCE\GL TGCIQYCä PC QFE\WYCP[ UVTGU +PF[YKFWCNPG EGEJ[ VCMKG LCM URGE[ȧE\PG MQORGVGPELG URQUQD[ TCF\GPKC UQDKG E\[ EGEJ[ QUQDQYQıEK OQF[ ȧMWLâ YRĜ[Y Y[OCICĞ K \CUQDÏY RTCE[ PC FQDTQUVCP K GHGMV[YPQıä RTCEQYPKMÏY 9KGNQRQ\KQOQYQıä \CUQDÏY K Y[OCICĞ RTCE[ s \CUQD[ K Y[OCICPKC RTCE[ Y[YKGTCLâ YRĜ[Y PC MKNMW RQ\KQOCEJ Y TCOCEJ QTICPK\CELK 1RTÏE\ RQ\KQOW KPF[YKFWCNPGIQ EJCTCMVGT[UV[MC QUQD[ \ LGL QUQDKUV[OK \CUQDCOK YCŏPG Uâ RQ\KQO[ \GURQĜQY[ K QTICPK\CE[LP[ s PC QDW OQIâ D[ä WNQMQYCPG KPPG \CUQD[ K Y[OCICPKC 0C RQ\KQOKG \GURQĜQY[O PKG\Y[MNG KUVQVPG DöFâ TGNCELG KPVGTRGTUQPCNPG K UV[N RT\[YÏF\VYC DG\RQıTGFPKGIQ RT\GĜQŏQPGIQ 0CVQOKCUV PC RQ \KQOKG QTICPK\CE[LP[O YCŏPâ TQNö QFIT[YCLâ RQNKV[MC \CT\âF\CPKC \CUQDCOK NWF\MKOK K UV[N \CT\âF\CPKC E\[NK U\GTQMQ RQLOQYCPC MWNVWTC QTICPK\CE[LPC 2TQCMV[YPQıä RTCEQYPKMÏY Y MQPVCMEKG \ Y[OCICPKCOK K \CUQDCOK RTCE[ s \CĜQŏGPKG ŏG RTCEQYPKE[ OQIâ CMV[YPKG MU\VCĜVQYCä UYQLG ıTQFQYKUMQ RTCE[ \COKCUV DKGTPKG TGCIQYCä PC Y[OCICPKC 1\PCE\C VQ UCOQF\KGNPG \CT\âF\CPKG YĜCUPâ GPGTIKâ K URQUQDGO RTCE[ EQ \OPKGLU\C UVTGU K OQŏG EJTQPKä RT\GF Y[RCNGPKGO \CYQFQY[O C VCMŏG \YKöMU\Cä UCV[UHCMELö \ Y[MQP[YCP[EJ \CFCĞ /QFGN dRTCECsŏ[EKG QUQDKUVGq s RQUVWNCV WY\INöFPKCPKC TQNK \CUQDÏY K Y[OCICĞ \CTÏYPQ \ QD U\CTW RTCE[ LCM K ŏ[EKC RT[YCVPGIQ Ŏ[EKG \CYQFQYG K RT[YCVPG QFF\KCĜWLâ PC UKGDKG PCY\CLGO \ LGFPGL UVTQP[ UKö YURKGTCLâE \ FTWIKGL \Cı QDEKâŏCLâE &\KöMK RQRWNCTPQıEK VGQTKK ,& 4 K DCFCPKQO RTQYCF\QP[O PC ECĜ[O ıYKGEKG OQŏPC UVYKGTF\Kä ŏG \CĜQŏGPKC VGQTKK Uâ TCE\GL WPKYGTUCNPG MWNVWTQYQ C VCMŏG OQŏNKYG FQ \CUVQUQYCPKC Y KP P[EJ PKŏ V[NMQ RTCEC QDU\CTCEJ HWPMELQPQYCPKC E\ĜQYKGMC -QPEGRELC VC LGUV EQTC\ E\öıEKGL CFCRVQYCPC FQ DCFCĞ RTQYCF\QP[EJ Y ıTQFQYKUMW GFWMCE[LP[O URQTVQY[O E\[ QUQDKUV[O $CMMGT K &GOGTQWVK

5VTWMVWTC RQFTöE\PKMC 2TQLGMVWLâE VGP RQFTöE\PKM RQUVCPQYKNKıO[ RÏLıä VTQRGO PQYGIQ URQLT\GPKC PC VGQTKö ,& 4 +PURKTCELâ UVCĜ[ UKö QOÏYKQPG YE\GıPKGL RQUVWNQYCPG RT\G\ $CMMGTC K &GOGTQWVK E\VGT[ CURGMV[ YCTVG RQFGLOQYCPKC Y F[UMWTUKG PCWMQY[O &NCVGIQ \CICFPKGPKC WLöVG Y RQFTöE\PK MW \QTICPK\QYCNKıO[ YQMÏĜ FYÏEJ RGTURGMV[Y QTICPK\CE[LPGL K UWDKGMV[YPGL RTCEQYPKE\GL -CŏF[ TQ\F\KCĜ UMĜCFC UKö \ RT\GINâFW MNWE\QY[EJ MQPEGRELK VGQTGV[E\P[EJ PQV DKQITCȧE\P[EJ Y[DTCP[EJ DCFCE\[ Y[PKMÏY PCLPQYU\[EJ DCFCĞ RTCMV[E\P[EJ RT\[MĜCFÏY \ QDU\CTW DK\PGUW QTC\ YUMC\ÏYGM FQV[E\âE[EJ RQOKCTW KUVQVP[EJ \OKGPP[EJ 5\E\GIÏNPâ YCTVQıEKâ RQFTöE\PKMC

9UVöR

LGUV QFYQĜCPKG FQ OQFGNK K Y[PKMÏY DCFCĞ QRTCEQYCP[EJ Y 2QNUEG 0C \CMQĞE\GPKG MCŏFGIQ TQ\F\KCĜW RT\GFUVCYKCO[ TGMQOGPFCELG FNC RTCMV[MÏY QTC\ R[VCPKC FQ TGȨGMULK K F[UMWULK s CFTGUQYCPG FQ UVWFGPVÏY K ıTQFQYKUMC CMCFGOKEMKGIQ 2KGTYU\C E\öıä s 2Q\[V[YPC QTICPK\CELC s MQPEGPVTWLG UKö PC KFGK TQ\MYKVCLâEGL QTICPK\CELK 9TC\ \ CWVQTMCOK K CWVQTCOK RQU\E\GIÏNP[EJ TQ\F\KCĜÏY QOCYKCO[ VW \CICFPKGPKC YRKUWLâ EG UKö Y RQUVWNCV YKGNQRQ\KQOQYGIQ WLOQYCPKC \CUQDÏY K Y[OCICĞ RTCE[ 1VYCTEKG UVCPQYK TQ\F\KCĜ d2Q\[V[YPC MWNVWTC K RQ\[V[YP[ MNKOCV QTICPK\CE[LP[q Y MVÏT[O #ICVC %JWF\KEMC %\WRCĜC K #IPKGU\MC %\GTY RT\GFUVCYKCLâ MWNVWTö K MNKOCV QTICPK\CE[LP[ LCMQ HWPFCOGPV UC V[UHCMELK \ RTCE[ 9 MQNGLP[EJ FYÏEJ TQ\F\KCĜCEJ CPCNK\QYCPG Uâ \CUQD[ QTICPK\CELK Y[PKMCLâEG \G UV[NÏY RT\[YÏF\VYC #PKVC 2QNNCM #TVWT 2QNNCM K #NKELC )CĜâ\MC Y TQ\F\KCNG d2Q\[V[YPG UV[NG RT\[YÏF\VYCq U[UVGOCV[\WLâ YKGF\ö PC VGOCV UV[NÏY MKGTQYCPKC YURKGTCLâE[EJ FQDTQUVCP RTC EQYPKMÏY PCVQOKCUV 2KQVT 1NGı Y TQ\F\KCNG d&KCNQIQY[ NKFGTq TQ\YKLC Vö RGTURGMV[Yö RTG\GP VWLâE CWVQTUMâ MQPEGRELö RT\[YÏF\VYC QUCF\QPâ Y VGQTKK FKCNQIQYGIQ ,C *WDGTVC *GTOCPUC 2Q\[V[YPGL QTICPK\CELK PKGRQFQDPC VYQT\[ä DG\ Y\CLGOPGIQ \CWHCPKC FNCVGIQ RTQDNGOCV[Mö Vö YRTQYCF\CLâ &COKCP )TCDQYUMK K #IPKGU\MC %\GTY Y TQ\F\KCNG d<CWHCPKG Y QTICPK\CELK LCMQ MNWE\QY[ \CUÏD QTICPK\CE[LP[q 2Q\[V[YP[ MQPVGMUV QTICPK\CE[LP[ KPURKTWLG \CTÏYPQ FQ RTQ URQĜGE\P[EJ \CEJQYCĞ Y[MTCE\CLâE[EJ RQ\C HQTOCNPG QDQYKâ\MK RTCEQYPKE\G LCM K UV[OWNWLG CMV[YPQıä VYÏTE\â E\ĜQPMÏY \GURQĜW 2KGTYU\[ CURGMV QOCYKC #IPKGU\MC .KRKĞUMC )TQDGNP[ Y VGMıEKG d<CEJQYCPKC QD[YCVGNUMKG Y QTICPK\CELKq, PCVQOKCUV FTWIK /CLC 5VCĞMQ -CE\OCTGM K ,QCPPC -YCıPKGYUMC Y TQ\F\KCNG d-TGC6;YPQıä Y RTCE[ ,CM VYQT\[ä RT\GUVT\GĞ FNC KPPQYC ELK!q 2KGTYU\â E\öıä VQOW \CO[MC VGMUV /CVGWU\C -NCMWUC d4GNCELG OKöF\[ ŏ[EKGO \CYQFQ Y[O C RQ\C\CYQFQY[Oq RQT\âFMWLâE[ TGȨGMULö YQMÏĜ \CICFPKGPKC TÏYPQYCIK OKöF\[ RTCEâ C ŏ[EKGO RT[YCVP[O &TWIC E\öıä RQFTöE\PKMC s 5\E\øijNKY[ E\ĞQYKGM Y RTCE[ s MQPEGPVTWLG UKö PC UWDKGMV[YPGL RGT URGMV[YKG RTCEQYPKMC K LGIQ YGYPöVT\P[EJ \CUQDCEJ RU[EJQNQIKE\P[EJ 4Q\RQE\[PC Lâ TQ\F\KCĜ d9 MKGTWPMW MQPEGRELK FQDTQUVCPW K U\E\öıEKCq, Y MVÏT[O 2KQVT 1NGı K ěWMCU\ -CE\OCTGM RT\[ DNKŏCLâ RTQYCF\QPâ RQ\C MQPVGMUVGO RTCE[ RU[EJQNQIKE\Pâ FGDCVö FQV[E\âEâ VCMKEJ MQPUVTWM VÏY LCM U\E\öıEKG FQDTQUVCP K TQ\MYKVCPKG 5\E\GIÏNPâ YCTVQıEKâ VGIQ VGMUVW LGUV RTG\GPVCELC YU\GEJUVTQPPGL MQPEGRELK FQDTQUVCPW YTC\ \ RTQRQ\[ELâ LGL QRGTCELQPCNK\CELK 0CUVöRPKG UMW RKCO[ UKö PC \CUQDCEJ WOQŏNKYKCLâE[EJ UMWVGE\PG K UCV[UHCMELQPWLâEG Y[MQP[YCPKG QDQYKâ\ MÏY \CYQFQY[EJ < MQNGK #PPC 9GTPGT /CNKU\GYUMC Y TQ\F\KCNG d5KĜ[ EJCTCMVGTW s Y\OCEPKC PKG MNWE\QY[EJ \CUQDÏY QUQDKUV[EJ RTCEQYPKMÏYq RT\GFUVCYKC \PCE\GPKG Y\OCEPKCPKC EGEJ EJCTCMVGTW RTCEQYPKMÏY 2QPKGYCŏ TGCNK\CELC YU\GNMKEJ \CFCĞ Y RTCE[ Y[OCIC OQDKNK\CELK GPGTIKK K FGVGTOKPCELK QOÏYKGPKC Y[OCICLâ OGEJCPK\O[ WTWEJCOKCPKC RQFVT\[O[YCPKC Y[UKĜMW QTC\ \CCPICŏQYCPKC %\[PKâ VQ /CTKQNC ěCIWPC Y TQ\F\KCNG d%Q OQV[YWLG NWF\K FQ RTCE[ K LCM F\KCĜC VC OQV[YCELC!q QTC\ 6GTGUC %JKTMQYUMC 5OQNCM Y VGMıEKG d<CCPICŏQYCPKG Y RTCEöq &\KöMK YĜCıEKYGL MCNKDTCELK Y[OCICĞ \CFCPKC K YĜCUP[EJ MQORGVGPELK RTCEQYPKM OC U\CPUö PC FQıYKCFE\GPKG UVCPW QRV[OCNPGIQ s \LCYKUMQ VQ Y[LCıPKCLâ 2T\GO[UĜCY 6WŏPKM K /CTEKP 9QLVCUKĞUMK Y TQ\F\KCNG d1RV[OCNPG FQıYKCFE\GPKG ȪQY Y RTCE[ K ŏ[EKW EQF\KGP P[Oq &QDTQUVCP OQŏPC TÏYPKGŏ Y\OCEPKCä OâFT\G MTGWLâE YĜCUPG UVCPQYKUMQ RTCE[ s VGP CURGMV U\GTQMQ QOCYKCLâ /CNYKPC 2WEJCNUMC -COKĞUMC K #IPKGU\MC ěâFMC $CTCĞUMC Y VGMıEKG \CV[VWĜQYCP[O dJob craftingq %CĜQıä \CO[MC TQ\F\KCĜ d&QDTQUVCP RTCEQYPKMC Y VGEJPQUHGT\G s RGTURGMV[YC E[DGTRU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGLq Y MVÏT[O 2CYGĜ (QTVWPC Y[LCıPKC WYCTWPMQYCPKC Y\OCEPKCPKC FQDTQUVCPW RTCEQYPKMÏY Y KEJ KPVGTCMELCEJ \ VGEJPQNQIKâ

XXIII

XXIV

9UVöR

-QĞE\âE YUVöRe 5GTFGE\PKG F\KöMWLGO[ YU\[UVMKO #WVQTMQO K #WVQTQO \C VTWF YĜQŏQP[ Y RT\[IQVQYCPKG VGM UVÏY C VCMŏG \GURQĜQYK 9[FCYPKEVYC 0CWMQYGIQ 290 \C RTQHGULQPCNPâ QRKGMö TGFCME[LPâ K PCFCPKG ECĜQıEK QUVCVGE\PGIQ MU\VCĜVW 2TCEC PCF RQFTöE\PKMKGO D[ĜC FNC PCU FQıYKCFE\GPKGO YCŏP[O K EKGMCY[O 9 RGTURGMV[YKG RKGTYU\GL HCNK RU[EJQNQIKK RQ\[V[YPGL Y\OQEPKĜQ QPQ RQE\WEKG UGPUW VGIQ E\[O UKö \CLOWLGO[ FTWIKGL s FCĜQ OQŏNKYQıä QRV[OCNPGIQ \CT\âF\CPKC PKGURQF\KGYCP[OK U[VWCELCOK VTWFP[OK C VT\GEKGL s PCF\KGLö PC VQ ŏG QUVCVGE\P[ GHGMV RT\[ E\[PK UKö FQ MU\VCĜVQYCPKC EJQä VTQEJö NGRU\GIQ ıYKCVC

$KDNKQITCȧC #2# 2QUKVKXG RU[EJQNQI[ 9 APA Dictionary of Psychology JVVRU FKEVKQPCT[ CRC QTI RQUKVKXG RU[EJQN QI[ =FQUVöR ? $CMMGT # $ &GOGTQWVK ' 6JG LQD FGOCPFU-TGUQWTEGU OQFGN 5VCVG QH VJG CTV |Journal of Managerial Psychology 22 s JVVRU FQK QTI $CMMGT # $ &GOGTQWVK ' ,QD FGOCPFUsTGUQWTEGU VJGQT[ (TGSWGPVN[ CUMGF SWGUVKQPU Journal of Occupational Health Psychology 29 s JVVRU FQK QTI QER $CMMGT # $ &GOGTQWVK ' 5CP\ 8GTIGN # ,QD FGOCPFUsTGUQWTEGU VJGQT[ 6GP [GCTU NCVGT Annual 4GXKGY QH 1TICPK\CVKQPCN 2U[EJQNQI[ CPF 1TICPK\CVKQPCN $GJCXKQT | 10 s JVVRU FQK QTI CP PWTGX QTIRU[EJ $CUKĞUMC $ 'OQELG Y RTCE[ TQ\U\GT\GPKG VGQTKK Y[OCICPKCs\CUQD[ Y RTCE[ |9[FCYPKEVYQ 2QNKVGEJPKMK )FCĞUMKGL $WVNGT , -GTP / . 6JG 2'4/# 2TQȧNGT # DTKGH OWNVKFKOGPUKQPCN OGCUWTG QH ȨQWTKUJKPI International Journal of Wellbeing 6 s JVVRU FQK QTI KLY X K %COGTQP - &WVVQP , 3WKPP 4 TGF |2QUKVKXG QTICPK\CVKQPCN UEJQNCTUJKR (QWPFCVKQPU QH C PGY FKUEKRNKPG $GTTGVV -QGJNGT 2WDNKUJGTU %JWF\KEMC %\WRCĜC # 1UVCȧĞUMC /QNKM $ %\GTY # (QTVWPC 2 Y RT\[IQVQYCPKW Psychometric Properties QH VJG 2QNKUJ 8GTUKQP QH VJG 2'4/# 2TQȩNGT %\CRKĞUMK , 2U[EJQNQIKC U\E\øijEKC RT\GINäF DCFCĠ K CRNKMCELK 9[FCYPKEVYQ 0CWMQYG 290 %\CRKĞUMK , TGF 2U[EJQNQIKC RQ\[V[YPC PCWMC Q U\E\øijEKW \FTQYKW UKNG K EPQVCEJ E\ĞQYKGMC 9[FCYPKEVYQ 0CWMQYG 290 %\GTY # 2U[EJQNQIKE\P[ OQFGN FQDTQUVCPW Y RTCE[ 9CTVQijæ K UGPU|RTCE[ |9[FCYPKEVYQ 0CWMQYG 290 &âDTQYUMK - 1 FG\[PVGITCELK RQ\[V[YPGL =1P RQUKVKXG FKUKPVGITCVKQP ? 5\MKE VGQTKK TQ\YQLW RU[EJKE\PGIQ E\ĞQYKGMC RQRT\G\ PKGTÏYPQYCIø RU[EJKE\Pä PGTYQYQijæ PGTYKEG K RU[EJQPGTYKEG 2CĞUVYQY[ <CMĜCF 9[FCYPKEVY .GMCTUMKEJ &GOGTQWVK ' $CMMGT # $ 0CEJTGKPGT ( 5EJCWHGNK 9 $ 6JG LQD FGOCPFU TGUQWTEGU OQFGN QH DWTPQWV |Journal of Applied Psychology |86 &QPCNFUQP 5 + -Q + 2QUKVKXG QTICPK\CVKQPCN RU[EJQNQI[ DGJCXKQT CPF UEJQNCTUJKR # TGXKGY QH VJG GOGTIKPI NKVGTCVWTG CPF GXKFGPEG DCUG |The Journal of Positive Psychology |5 s JVVRU FQK QTI &QPCNFUQP 5 + .GG , ; &QPCNFUQP 5 + 'XCNWCVKPI RQUKVKXG RU[EJQNQI[ KPVGTXGPVKQPU CV YQTM # U[U VGOCVKE TGXKGY CPF OGVC CPCN[UKU |International Journal of Applied Positive Psychology 4 s JVVRU FQK QTI U (QTVWPC 2 | 2Q\[V[YPC RU[EJQNQIKC RQTCőMK LCM \ E[VT[P \TQDKæ NGOQPKCFø )FCĞUMKG 9[FCYPKEVYQ 2U[EJQNQIKE\PG (QTVWPC 2 %\GTY # %JWF\KEMC %\WRCĜC # 1UVCȧĞUMC /QNKM $ (NQWTKUJKPI CV YQTM 2U[EJQOGVTKE RTQRGTVKGU QH VJG 2QNKUJ XGTUKQP QH VJG 2'4/# 9QTMRNCEG 2TQȧNGT PLoS One |20 G JVVRU FQK QTI LQWTPCN RQPG *CEMOCP , 4 1NFJCO ) 4 /QVKXCVKQP VJTQWIJ VJG FGUKIP QH YQTM 6GUV QH C VJGQT[ Organizational Behavior and Human Performance 16 s JVVRU FQK QTI -CTCUGM ,T 4 # ,QD FGOCPFU LQD FGEKUKQP NCVKVWFG CPF OGPVCN UVTCKP +ORNKECVKQPU HQT LQD TGFG UKIP |Administrative Science Quarterly 24 s -GTP / . 9CVGTU . #FNGT # 9JKVG / # 5[UVGOU KPHQTOGF RQUKVKXG RU[EJQNQI[ The Journal of Positive Psychology 14 s JVVRU FQK QTI

9UVöR

-Q\KGNGEMK , 2U[EJQVTCPUITGULQPK\O 0QY[ MKGTWPGM RU[EJQNQIKK 2CĞUVYQYG 9[FCYPKEVYQ 0CWMQYG .GO 5 $G\UGPPQijæ 9[FCYPKEVYQ .KVGTCEMKG .GYKEMK # 1UQDQYQijæ K \FTQYKG RU[EJKE\PG 2CĞUVYQYG 9[FCYPKEVYQ 0CWMQYG .GYKU 5 |2QUKVKXG RU[EJQNQI[ CV YQTM *QY RQUKVKXG NGCFGTUJKR CPF CRRTGEKCVKXG KPSWKT[ ETGCVG KPURKTKPI QTICnizations ,QJP 9KNG[ 5QPU .KPNG[ 2 # *CTTKPIVQP 5 )CTEGC 0 TGF |1ZHQTF JCPFDQQM QH RQUKVKXG RU[EJQNQI[ CPF YQTM 1ZHQTF 7PKXGTUKV[ 2TGUU .QOCU 6 +XV\CP + 5GEQPF YCXG RQUKVKXG RU[EJQNQI[ 'ZRNQTKPI VJG RQUKVKXGsPGICVKXG FKCNGEVKEU QH YGNNDGKPI Journal of Happiness Studies 17 s JVVRU FQK QTI U [ .QOCU 6 9CVGTU . 9KNNKCOU 2 1CFGU . ) -GTP / . 6JKTF YCXG RQUKVKXG RU[EJQNQI[ $TQCFGPKPI VQYCTFU EQORNGZKV[ The Journal of Positive Psychology, 16 s JVVRU FQK QTI

.WVJCPU ( 6JG PGGF HQT CPF OGCPKPI QH RQUKVKXG QTICPK\CVKQPCN DGJCXKQT Journal of Organizational Behavior 23 s JVVRU FQK QTI LQD .WVJCPU ( #XG[ , $ #XQNKQ $ , 0QTOCP 5 / %QODU ) / 2QUKVKXG RU[EJQNQIKECN ECRKVCN 6QYCTF C OKETQ KPVGTXGPVKQP Journal of Organizational Behavior, 27 s JVVRU FQK QTI LQD /CTSWGU , TGF |6JG 2CNITCXG JCPFDQQM QH HWNȩNNOGPV YGNNPGUU CPF RGTUQPCN ITQYVJ CV YQTM 2CNITCXG /CEOKNNCP /E)TCVJ 4 +PVGITCVKPI RU[EJQNQIKECN CPF EWNVWTCN RGTURGEVKXGU QP XKTVWG 6JG JKGTCTEJKECN UVTWEVWTG QH EJCTCEVGT UVTGPIVJU The Journal of Positive Psychology 10 s JVVR FZ FQK QTI

/E3WCKF / K -GTP 2 ;QWT YGNNDGKPI DNWGRTKPV (GGNKPI IQQF CPF FQKPI YGNN CV YQTM /E3WCKF /KNNU / , (NGEM % 4 -Q\KMQYUMK # 2QUKVKXG RU[EJQNQI[ CV YQTM # EQPEGRVWCN TGXKGY UVCVG QH RTCEVKEG CUUGUUOGPV CPF C NQQM CJGCF |The Journal of Positive Psychology |8 s JVVRU FQK QTI

2CTM 0 2GVGTUQP % 5GNKIOCP| / ' 2 | %JCTCEVGT UVTGPIVJU KP ȧHV[ HQWT PCVKQPU CPF VJG ȧHV[ 75 UVCVGU The Journal of Positive Psychology 1 s JVVRU FQK QTI 2GVGTUQP % K 5GNKIOCP / ' 2 TGF Character strengths and virtueU A JCPFDQQM QH ENCUUKȩECVKQP #OGTKECP 2U[EJQNQIKECN #UUQEKCVKQP 5GNKIOCP / ' 2 6JG 2TGUKFGPV U CFFTGUU American Psychologist 54 s 5GNKIOCP / ' 2 %UÉMU\GPVOKJ½N[K / 2QUKVKXG RU[EJQNQI[ #P KPVTQFWEVKQP American Psychologist 55 s JVVRU FQK QTI : 6CVCTMKGYKE\ 9 O U\E\øijEKW 9KGF\C <CYÏF -WNVWTC 6CFGWU\ <CRKÏT K 5MC 6QOCU\GYUMK 6 %\ĞQYKGM i QVQE\GPKG 2CĞUVYQYG 9[FCYPKEVYQ 0CWMQYG 6T\GDKĞUMC ' 2U[EJQNQIKC RQ\[V[YPC 9[FCYPKEVYC #MCFGOKEMKG K 2TQHGULQPCNPG 9CVGTU . #NIQG 5 $ &WVVQP , 'OOQPU 4 (TGFTKEMUQP $ . *GCRJ[ ' /QUMQYKV\ , 6 0GHH - 0KGOKGE 4 2WT[ % 5VGIGT / 2QUKVKXG RU[EJQNQI[ KP C RCPFGOKE $WHHGTKPI DQNUVGTKPI CPF DWKNFKPI OGP VCN JGCNVJ The Journal of Positive Psychology 17 s JVVRU FQK QTI 9âUQYKE\ ) /K\CM 5 -TCYKGE , $KCĜCU\GM 9 /GPVCN JGCNVJ YGNN DGKPI CPF RU[EJQNQIKECN ȨGZ KDKNKV[ KP VJG UVTGUUHWN VKOGU QH VJG %18+& RCPFGOKE Frontiers in Psychology 12 JVVRU FQK QTI HRU[I ;GWP ; 4 -KO 5 & 2U[EJQNQIKECN GHHGEVU QH QPNKPG DCUGF OKPFHWNPGUU RTQITCOU FWTKPI VJG %18+& RCPFGOKE # U[UVGOCVKE TGXKGY QH TCPFQOK\GF EQPVTQNNGF VTKCNU International Journal of Environmental Research and Public Health 19 JVVRU FQK QTI KLGTRJ <DKGTQYUMK 2 |1TKGPVCELC RQ\[V[YPC QTICPK\CELK Y[UQMKGL GHGMV[YPQijEK 9QNVGTU -NWYGT 2QNUMC

XXV