Issuu

bouwen aan

de zorg

VAKTIJDSCHRIFT over de bouw en ontwikkeling in de zorG

ICU DESIGN AWARD VOOR UMC UTRECHT

levende gemeenschap in puttershoek

NUMMER

2010

www.BOUWENAANDEZORG.eu

beurs healthcare 2010 in brussel

Tot in detail de zorg voor uw wensen

We hebben de kennis, de ideeën, de materialen... CCG Holding is een groep van bedrijven met hun focus op de zorg, farma en biotech-markt. Gezamenlijk bieden wij een totaalconcept aan dat staat. Vanaf detail engineering, via project management en realisatie, tot en met maintenance. Van A/B ruimtes, OK’s of nucleaire hotlabs tot en met medium en low care ruimtes; de volledige inrichting in één hand. De bedrijven stellen wij graag aan u voor:

cleanroomcg.com

cleanroom-systems.be

gebebouw.nl

rooms-for-care.nl

rfc-products.nl

HEALTHCARE Bezoek ons in Brussel: 13-15/10/2010 | stand 11.7.7 + 11.8.7

MEDICA Bezoek ons in Düsseldorf: 17-20/11/2010 | hal 14, stand F05

multicare NEW ICU BED

wissner-bosserhoff nederland · Keerweer 42 · 3316 KA Dordrecht · Tel.: +31 (0) 78 652 18 50 · Fax: +31 (0) 78 652 18 55 · E-mail: info.nl@wi-bo.de · www.wi-bo.com wissner-bosserhoff belgium · Egide Walschaertsstraat 15/15 · 2800 Mechelen · Tel.: +32 (0) 15 21 08 41 · Fax: +32 (0) 15 29 14 64 · E-mail: info@wi-bo.be · www.wi-bo.be

“vastgoed geeft IDentiteit” ‘t Dijkhuis Borne winnaar vastgoedprijs Twente 2010

Jorissen Simonetti architecten

Simonetti architecten

Doetinchem Leiden Maarssen Rijssen Steenwijk I: jorissensimonettiarchitecten.nl

Doetinchem Leid

voorwoord

Hoera; er is een nieuw kabinet in Nederland aangetreden. Eindelijk worden we weer geregeerd na een flinke periode van onderhandelingen, discussies over gedogen en accepteren en over kwesties die maatregelen behoeven maar waarvan de verschillende politieke stakeholders eigen achterliggende gedachten hebben. Het is te hopen voor Nederland dat dit kabinet standhoudt. En daarmee spreken we niet specifiek onze eigen politieke voorkeur uit, maar zeggen we wel dat we behoefte hebben aan 4 jaar nieuwe stabiliteit. Zekerheid van regels, een duidelijke richting die we met z’n allen opgaan. Want, er mee eens of oneens: duidelijkheid is de essentiële factor voor welk te nemen besluit dan ook in de zorg. Dat laat overigens onverlet dat er altijd gedebatteerd mag worden waarmee we elkaar kritisch kunnen blijven bestoken. Zo was ik zelf aanwezig op het seminar ‘Werken aan de Zorg’, dat medio september in Amsterdam werd georganiseerd. Het pittige debat kwam helaas niet echt op gang, scherpe tegenstellingen en visie ontbraken en dat was vanuit journalistiek oogpunt eigenlijk enigszins teleurstellend. Aan de andere kant was het misschien wel prettig dat die tegenstellingen er niet waren omdat het overduidelijk was dat er in het ‘Bouwen aan de Zorg’ onomkeerbare processen op gang zijn gekomen. Daar waren de aanwezigen het gewoon over eens. Er is een grotere eindverantwoordelijkheid neergelegd bij de zorginstellingen zelf. We mogen ze niet meer als een klein kind aan de hand meenemen; we zijn elkaar aan het opvoeden en aan het leren dat we op eigen benen moeten staan. En dat zou de bouwefficiency ten goede moeten komen. En uiteindelijk dus ook de zorg. Toch ontstond de meest kritische vraag aldaar helemaal aan het slot. Zijn we er in Nederland al klaar voor dat zorginstellingen omvallen? Dat ze faillissement moeten aanvragen? De zaal was er klaar voor. Echter, de zaal concludeerde ook dat de politiek hier niet voor klaar zou zijn. En daar ligt dan dus meteen de uitdaging voor dit nieuwe kabinet. Ga mee in denken en doen met de professionals uit het vakgebied. Want dáár moet het gebeuren, daar wordt het werk gedaan. En wellicht ten overvloede: daar ligt nu ook de pragmatische verantwoordelijkheid. Inderdaad…een onomkeerbaar proces is op gang gekomen.

Jerry Helmers Eindredactie

bouwen aan

de zorg

Vaktijdschrift over de bouw en ontwikkeling in de zorg

www.bouwenaandezorg.eu Jaargang 10, nummer 5 2010 Verschijnt 6 x per jaar ISSN: 1876-0600 Uitgever

Schatbeurderlaan 6 Postbus 249, 6000 AE Weert, Nederland T +31 (0)495 450095 F +31 (0)495 521335 E info@louwersuitgevers.nl E redactie@bouwenaandezorg.eu W www.louwersuitgevers.nl

16 26

Redactieteam Hedvig Beunk, Rob Buchholz, Erika Claessens, Henk Geist, Henri Gielen, Roel van Gils, Rimke de Groot, Jerry Helmers, Koen Mortelmans, Marcel van Rijnbach, Mark van Seggelen, Irene Teunissen, Jan-Kees Verschuure. Redactieadres Vlaanderen Koen Mortelmans Kempenlaan 5 B-2160 Wommelgem T +32 (0)3 3536066 E koen@mortelmans.com Bladmanagement Patty Ros E p.ros@louwersuitgevers.nl Secretariaat Mariëlle van den Groenendaal Advertenties Online aanleveren: http://ftp2.louwersuitgevers.nl Username: bagz wachtwoord: gast Postbus 249, 6000 AE Weert, Nederland T +31 (0)495 450095 F +31 (0)495 521335

Postbus 15, B-3910 Neerpelt, België T +32 (0)11 605540 F +32 (0)11 605541 Fotografie Rein Bollen, Roel van Gils, Ad van Hasselt, Jerry Helmers, Bert de Leeuw, Marcel van Rijnbach, Erik Kottiër, Jeroen van der Wielen. Abonnementsprijs € 47,70 per jaar incl. BTW ING 41 71 65 t.n.v. Louwers Uitgeversorganisatie BV o.v.v. Bouwen aan de Zorg. Informatie over abonnementen: T +31 (0)495 450095 E info@louwersuitgevers.nl Adreswijzigingen Schriftelijk ten minste drie weken voor verhuizing naar: Postbus 249, 6000 AE Weert Opzeggingen Indien twee maanden voor het verstrijken van de abonnementsperiode geen schriftelijk bericht van opzegging is ontvangen, wordt het abonnement automatisch met een jaar verlengd.

Vormgeving Logo Reclame- Ontwerpbureau BV T +31 (0)495 450065 E info@logobv.nl Niets uit deze uitgave mag worden overgenomen of vermenigvuldigd zonder uitdrukkelijke toestemming van de uitgever en zonder bronvermelding. Hoewel dit blad op zorgvuldige wijze en naar beste weten is samengesteld kunnen uitgever en auteurs op geen enkele wijze instaan voor de juistheid of volledigheid van de informatie. Zij aanvaarden dan ook geen enkele aansprakelijkheid voor schade, van welke aard ook, die het gevolg is van handelingen en/of beslissingen die gebaseerd zijn op deze informatie.

.. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. . .. . .. . .. .. .. ..

Doelgroep Als abonnement en in controlled circulation, persoonsgericht naar beslissers in ziekenhuizen, verpleeghuizen, woonzorgcentra, zorggroepen, GGZ, woningcorporaties, architecten, technische/facilitaire managers toeleverancier aan de gezondheidszorg, aannemers, overheidsinstellingen en abonnementen.

8 12 16 19 23 24 26 31 32 36 42 47 48 50 52 54

Interview Dirk Mombaerts: Vzw De Kangoeroe Seminar ‘Werken aan de Zorg’ Minder agressie in Borg Westerwolde Maximale ruimte benut in Borg Westerwolde Column Jerry Helmers Belangrijke basis voor aangekondigde zorgvernieuwing Vandeurzen Nieuw woonzorgcomplex ‘t Huys te Hoecke hart van ‘levendige gemeenschap’ RFC products bv: Efficiënt en effectief renoveren ICU Design Award voor UMC Utrecht HealthCare 2010: Stands levendiger, publiek specifieker Zorgcentrum Berckelhof: zelfstandig wonen KUSCH + CO: dé specialist in projectmeubilair voor Zorg en Welzijn Aerde bouwmanagement en a/d amstel architecten: Nieuwe ruimte osar: 150 nieuwe woongelegenheden in Hoogstraten `Patiëntenkamer van de toekomst Poperinge’ is in ontwikkeling Wilgenhoven-Lijsterhof: nieuw woonzorgcentrum in het hart van Stolwijk

.. ..... .. .. .. .. .. .. .. ............. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. ................................................... .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. ..... ............. ................................................... .. ..... . . . . . . . ............. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ................................................... .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. ..... . . . . . . . ............. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ................................................... .. ..... .. .. .. .. .. .. .. ............. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . ................................................... .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. ..... ..... . . . . . . . ............. ............. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. .. ................................................... ................................................... . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

66 75 BOUWEN AAN DE ZORG

...... . ... . ... . ... . . .. . .. . . . .. . .. . . . .. . .. . . .. . .. . .. .. . .. .. . .. . .. . .. ..

bouwen aan

DE ZORG

VAKTIJDSCHRIFT OVER DE BOUW EN ONTWIKKELING IN DE ZORG

NUMMER

2010

WWW.BOUWENAANDEZORG.EU

+ 2010 • JAARGANG 10 • 2 MAANDELIJKS

ICU DESIGN AWARD VOOR UMC UTRECHT

LEVENDE GEMEENSCHAP IN PUTTERSHOEK

BEURS HEALTHCARE 2010 IN BRUSSEL

2010026_BAZ 05 RK.indd 1

02-11-2010 11:32:19

Het nieuwe restaurant bij Vitalis/Berckelhof te Eindhoven.

57 58 60 62 65 66 70 73 74 75 76 78 81 83 84 87

Beurs Brandveiligheid van TNO in de zorg op 30 november VB Groep: Veranderende zorgvraag vereist nieuwe manier van denken EGM architecten: menselijke maat, tendensen en voortschrijdend inzicht Sprangers Bouwbedrijf bouwt Zorgkantoren aan de A4 Cera Award Workshop Care4FUTURE brengt sectoren bijeen Aedes-Actiz: Maak werk van strategisch vastgoedbeleid Bouwstart: Contracten nieuwbouw GGZ Haagstreek ondertekend Bouwstart: Flexibel gebouw voor woonzorgcentrum Belsele Agoria: keuzevrijheid in ventilatiesystemen Cordeel: Partners for the future Toekomstscenario’s voor bestaande en verouderde woonzorgcomplexen Boekbespreking: De Zilverbouwwijze Architectenburo De Vloed: Kwaliteit als traditie AVM architecten: Aaprog architecten en de toekomst Wie doetwat?

Thuisbegeleidingsdienst richt coöperatieve vennootschap op voor accommodatie

Vzw De Kangoeroe maakt van de nood een deugd De thuisbegeleidingsdienst De Kangoeroe vzw uit Wetteren (België) vond geen goedkope huurruimte op de vastgoedmarkt. Daarom richtte ze met privékapitaal ‘Macropus ‘op. Deze coöperatieve vennootschap beheert nu voor haar het vastgoed en verhuurt aan de vereniging De Kangoeroe een pand tegen een aanvaardbare prijs. Het leverde de dienst bovendien een netwerk op dat graag de handen uit de mouwen steekt.

Bouwen aan de zorg

Interview Dirk Mombaerts

Het hield Dirk Mombaerts, directeur van de vzw De Kangoeroe, al jaren bezig: het vinden van goedkope huurruimte voor zijn thuisbegeleidingsdienst. Toen hij samen met Yves Callens, accountant, de oplossing vond in de vorm van een cvba, een coöperatieve vennootschap met beperkte aansprakelijkheid, viel er een grote last van zijn schouders. “De Kangoeroe is een ambulante dienst. Dat betekent dat wij zorg aan huis geven en niet in het eigen gebouw. Om die reden kan De Kangoeroe geen subsidies voor gebouwen krijgen. Maar met onze beperkte werkingsmiddelen kunnen wij de huidige huurprijzen op de markt niet betalen. Toen kwam Yves met het idee om een coöperatieve vennootschap op te richten. We hebben het initiatief ‘Macropus’ genoemd, ‘kangoeroe’ in het Latijn.”

aandeelhouders op beide oren slapen: als het misloopt worden hun aandelen met meerwaarde verkocht. Ze lopen dus geen risico. Maar het belangrijkste is de motivatie. De privé-investeerders vinden het belangrijk dat hun kapitaal in een sociaal initiatief wordt geïnvesteerd. Ik

had zelf nooit gedacht dat we op minder dan vier maanden de aandeelhouders zouden verzamelen. Dat betekent dat mensen zonder dralen geld willen investeren wanneer ze weten dat er aan een initiatief een sociale meerwaarde kleeft.” ➔

Waardevol “Het is een waardevol initiatief dat op verschillende vlakken tegemoetkomt aan wat wij nodig hebben en waar wij voor staan. Enerzijds doen we beroep op privékapitaal en anderzijds huren we tegen een aanvaardbare prijs op de vastgoedmarkt. De investeerders geven een sociale meerwaarde aan hun kapitaal en onze vereniging (vzw) is meer dan tevreden met de actieve betrokkenheid van de aandeelhouders. Ik geef toe dat het in het begin niet eenvoudig was om iedereen binnen de vzw ervan te overtuigen een coöperatieve vennootschap op te richten Als vzw moeten we echter bereid zijn om in te gaan op de financiële uitdagingen van deze tijd, zeker in het licht van de huidige economische crisis en het afslanken van de overheidssubsidies. Het vraagt een hele nieuwe manier van denken. De zorgsector in België is niet gewoon om naar oplossingen te zoeken in termen van investeringen. ”

Win-Win “De cvba Macropus is hoofdaandeelhouder maar doet beroep op bijkomend kapitaal. Daarvan is iets meer dan de helft privékapitaal. Het andere deel wordt ingebracht door de vzw DeKangoeroe. Macropus kocht een onroerend goed aan en verhuurt dat aan De Kangoeroe tegen een sociaal aanvaardbare prijs. De lening voor de aankoop van het vastgoed kwam van de Triodos Bank, een bank die er niet voor terugdeinst om aan de social profit te lenen. De huursom voor het pand betaalt de lening terug. Met de aankoop van het onroerend goed kunnen de

Bouwen aan de zorg

Vertrouwen Toen Dirk Mombaerts de externe accountant Yves Callens bij de plannen betrok, moest deze laatste eerst een en ander toelichten in de vereniging. “De constructie was gebaseerd op een nieuwe manier van denken, waarmee de social profit in België niet vertrouwd is. Yves nam, samen met Mathias Lang, de voorzitter van Macropus, de tijd om het principe aan mijn achterban uit te leggen. Yves heeft immers veel expertise op het vlak van cvba’s. Het vergde toch wel een mentaliteitswijziging. De vereniging moest haar gebouw min of meer uit handen geven en daar-

voor waren sommigen bang. Ze hielden vast aan de gedachte dat een vzw in de zorgsector met het aankopen van onroerend goed een passief uitbouwt. De oprichting van een cvba stelde een andere mogelijkheid voor en dat zaaide verwarring. Het werken met ‘schulden’ en ‘leningen’ was ook een nieuw gegeven. Maar de constructie vergemakkelijkt zelfs de leninglast. Wij betalen immers enkel huur voor ons pand aan de cvba Macropus. Die betaalt daarmee de lening af. Een ander voordeel is het feit dat de vzw geen externe ruimte meer hoeft te huren wanneer ze activiteiten organiseert. Onze vergaderingen

Dirk Mombaerts, orthopedagoog en directeur van vzw De Kangoeroe, startte dertig jaar terug de vroegbegeleiding bij gezinnen met jonge kinderen met een ontwikkelingsprobleem. Deze dienst groeide uit tot ‘De Kangoeroe vzw’, een thuisbegeleidingsdienst die zich niet zowel naar vroegbegeleiding bij jonge kinderen richt, als naar personen met een niet aangeboren hersenletsel. Yves Callens werkt ruim dertig jaar als accountant. Hij heeft sterke affiniteiten uitgebouwd met de sociale en culturele sector en met biologische landbouwbedrijven. Zijn persoonlijke uitdaging is de huidige geldstromen een sociale bedding geven zodat ze tot meer vrijheid voor het individu leiden. De vzw De Kangoeroe uit Wetteren biedt thuisbegeleiding aan kinderen, jongeren en volwassenen met een motorische ontwikkelingsproblematiek of handicap. www.dekangoeroe.be

Bouwen aan de zorg

houden we nu ook intern, want we hebben er de ruimte voor. Dat levert weer besparingen op het vlak van tijd en energie op. Al bij al kunnen we stellen dat het herstructureren van onze financiën door de oprichting van een cvba en het aangaan van een lening ons een nieuw perspectief op de toekomst heeft gegeven. Het vertrouwen in een financiële constructie hebben we wel eerst moeten winnen.”

Betrokkenheid “De aandeelhouders van de cvba Macropus zijn voor het merendeel supporters van onze vereniging. Ze kennen onze werking en zijn sociaal bewogen. We haalden bovendien niet alleen hun kapitaal en hun motivatie binnen, maar ook hun deskundigheid. Al snel bleek dat ze zich niet alleen betrokken voelden, maar dat ze zich ook nog eens effectief wilden inzetten voor De Kangoeroe. Met de hulp van een aandeelhouder zetten we bijvoorbeeld ons computernetwerk om naar een webapplicatie. Sommige aandeelhouders verzorgen nu de tuin rondom ons gebouw en anderen organiseren mee activiteiten. Er is voor elke aandeelhouder een plaats in onze werking, of het nu een kleine of een grote investeerder gaat. We zijn heel blij met deze nieuwe dynamiek. We ervaren deze herstructurering als een financiële zekerheid voor de toekomst. Ik heb ook meer ademruimte gekregen want neem maar van mij aan dat er een grote last van mijn schouders is gevallen. Het zwaard van Damocles hangt eindelijk niet meer boven onze hoofden.” ■

Seminar ‘Werken aan de Zorg’ in Amsterdam: de strijd om de vierkante meters

Zorginstellingen moeten zich als ondernemer gaan gedragen Vraagsturing voor het bouwen en financieren van zorginstellingen is wel degelijk een optie voor de komende jaren. Dat concludeerden de onderzoekers van de Rapportage ‘Werken aan de Zorg’ tijdens het in september in Amsterdam georganiseerde seminar ‘Werken aan de Zorg’. Nieuwe bouwbeleid in de zorgsector zou instellingen veel meer motiveren tot optimaler gebruik van de beschikbare vierkante meters bij bouwprojecten. David Ikkersheim, die het rapport ‘Bouw & Diversiteit’ op 15 september aanbood aan Iris van Bennekom, plaatsvervangend Directeur-Generaal Langdurige Zorg bij het Ministerie van VWS, zegt dat het nieuwe bouwbeleid een besparingsslag van een bedrag tussen de 300 en 390 miljoen euro zal opleveren in de zorg.

Volle zaal

Waar in het oude regime de bouwkosten 100% vergoed worden, vertalen extra vierkante meters in de nieuwe situatie zich in hogere exploitatiekosten, die terugverdiend moeten worden. “Dit leidt ertoe dat zorgaanbieders een afweging moeten maken hoeveel vierkante meters werkelijk noodzakelijk zijn bij de levering van hun zorg. Dit leidt tot dalingen in het aantal vierkante meters van bouwplannen,” zegt Ikkersheim. Er wordt een mooi voorbeeld gegeven. Zo heeft het Gemini Ziekenhuis zijn bouwplannen met zo’n 30% gereduceerd van 35.000 naar 25.000 vierkante meter. Harry Luik, voorzitter van de Raad van Bestuur: “We staan voor een enorme verbouwingsuitdaging. Vroeger was het één

Bouwen aan de zorg

aanvraag die je indiende en je ontving je geld. Je had totaal geen zorgen over de kapitaallasten. Nu wordt er veel meer verantwoordelijkheid van je geëist. Ik voel me eigenlijk een ondernemer geworden.” Het Isala Ziekenhuis slaagde er in een daling van 10% a 15% te bewerkstelligen. De nieuwe panden die onder druk van het nieuwe bouwregime kleiner van omvang zijn, hebben tevens lagere exploitatiekosten: minder kosten voor energie, onderhoud en schoonmaak. Iedereen gelukkig? Linze Dijkstra, directeur Zorg bij ABN AMRO, zei in zijn betoog dat voor de bank het financieren van een zorginstelling niet meer louter het financieren van vastgoed betekent. “We kijken

seminar ‘werken aan de zorg’ Fotografie Paul Hilkens en Jerry Helmers

niet meer alleen naar de stenen, maar naar de complete zorgexploitatie. Bovendien is er geen specifieke zorgblauwdruk te formuleren. Elke situatie is anders. Factoren als in welke regio de uitdaging ligt, het type instelling en het type Linze Dijkstra

management, spelen mee in elke afweging die we maken als we financiering beschikbaar willen stellen.” Dijkstra erkent dat er in het verleden te veel de neiging was om te denken in kosten. “We moeten ook leren denken in opbrengsten. Gezien de te verwachten vraaggroei van de zorg, biedt dit kansen voor de toekomst. En dus zijn er steeds meer marktpartijen die graag willen investeren; juist vanwege het rendement op de lange termijn.” Volgens Dijkstra is zorg één van de nieuwe speerpunten van de bank aan het worden. “Maar, zorginstellingen dienen aan veel nieuwe voorwaarden te voldoen. Rendement moet gehaald worden. Het businessplan moet op orde zijn. Daarnaast zien wij uiteraard ook dat in de financiering van zorg een maatschappelijk rendement ontstaat. Eigenlijk kunnen we het ‘risico’ daardoor iets lager inschatten. En daardoor kan voor elk goed plan beslist goede financiering beschikbaar komen.” In de gezondheidszorg is er echter al een heldere omslag in denken waar te nemen. Instellingen geven aan meer klantgericht te willen bouwen; ook gaat men veel vaker een samenwerking aan met een woningcorporatie. In het rapport wordt bijvoorbeeld de stichting Groenhuysen genoemd. Dit is een VV&T-aanbieder

Overhandiging rapport Ikkersheim aan van Bennekom

met 4.000 cliënten in de omgeving van Roosendaal. Uit onderzoek bleek dat veel ouderen, met name echtparen, behoefte hebben om ruim te wonen in een driekamerappartement, zodat zij een extra slaapkamer hebben. Ikkersheim; “Door samenwerking met de woningcorporatie heeft Groenhuysen toegang tot goedkoper kapitaal waardoor ruimere appartementen konden worden gerealiseerd. Tegelijkertijd kan Groenhuysen zich richten op haar core business; het leveren van zorg. Bovendien is de kans klein dat er leegstand zal ontstaan.” Ikkersheim constateert in het rapport dat een aantal bouwplannen op dit moment in de ‘ijskast’ staat. “De vraag is echter of we dat erg moeten vinden. Hebben we in Nederland nog 100 ziekenhuizen nodig? Minder ziekenhuizen, die zich specialiseren op een aantal speerpunten, levert een betere kwaliteit van zorg tegen lagere kosten op. Echter, er zijn momenteel nog veel beleidsaspecten onduidelijk: wat te denken van de prestatiebekostiging, de hoogte van de Noramtieve Huisvesting Component in de care, de exacte invulling van de boekwaardeproblematiek en het badkuipprobleem. Zorgaanbieders en financiers kunnen daardoor moeilijk toekomstige opbrengsten, kosten en risico’s inschatten.” Volgens Ikkersheim wordt het hierdoor enigszins willekeurig welke zorginstelling dus wel en welke zorginstelling dus niet de ‘bouwstop’ ervaart. Immers, de ene instelling heeft meer last van bijvoorbeeld het boekwaardeprobleem dan de andere zorginstelling. “Wij adviseren dan ook simpelweg aan alle dames en heren politici: hak nu eens eindelijk knopen door. Zelfs het verlagen van de Normatieve Huisvesting Component geeft duidelijkheid. Het Level Playing Field dient voor iedere stakeholder gelijk te zijn.” Het rapport constateert ook dat de huidige financiering nog zeer traditioneel is. Bijna 100% lang lopend vreemd vermogen. “Gelet op de race voor schaars krediet en de toenemende risico’s voor zorginstellingen is het onwaarschijnlijk dat deze situatie gehandhaafd kan blijven. Nieuwe financieringsvormen zijn dus nodig. Binnen de huidige regelgeving is het al mogelijk om bijvoorbeeld obligaties uit te geven en het vastgoed in een aparte BV te plaatsen.” ➔

Bouwen aan de zorg

ArjoHuntleigh draagt bij aan verbetering

van kwaliteit en efficiency van de zorg

Een bouwproject start altijd bij uw visie op zorg. Samen met u brengt ArjoHuntleigh uw zorgproces in kaart en vertaalt dit naar een gedegen advies. De uitkomsten hiervan vormen de basis voor het uiteindelijk te realiseren bouwproject. Een speciaal bouwteam fungeert als intermediair tussen zorg en bouwen in uw organisatie en vertaalt uw visie op zorg naar praktische bouwoplossingen. Hierdoor profiteert u van alle benodigde kennis die wij in huis hebben om projecten van ideefase tot en met beheerfase op professionele wijze uit te voeren.

Expert op het gebied van zorg

Intermediair voor Zorg & Bouwen

Zorg voor Bouwen Ervaring met Bouwen in de zorg

Neem voor meer informatie contact op met onze specialisten via Bouwen.NL@ArjoHuntleigh.com

...with people in mind www.ArjoHuntleigh.com/nl

30PC53_ArjoHuntleigh_adv.indd 1

26-03-10 10:10

seminar ‘werken aan de zorg’

Verkiezing Nieuwe Zorgheld 2010 Marjo Geraedts (hoofd Zorg en Welzijn bij zorgcentrum Sint-Jozef in Gendt) is de nieuwe Zorgheld geworden. Dit werd tijdens de bijeenkomst in Amsterdam bekend gemaakt. Geraedts speelde een belangrijke rol in de inrichting en organisatie van de nieuwbouw. Ook zette ze een nieuwe tak van intensieve zorg op. Deze kleinschalige opzet vraagt volgens Geraedts om ondernemerschap, leiderschap en vakmanschap. “Dit zijn eigenschappen die als essentieel gezien moeten worden binnen het nieuwe beleid in de zorgsector.”

Wat Ikkersheim en zijn collega-onderzoekers betreft is de logische vervolgstap dat risicodragend kapitaal moet worden toegelaten. “Het enige echte risico dat wij zien is het gevaar van een stijgend zorgvolume onder invloed van aanbod geïnduceerde vraag. Wij denken dat dit te ondervangen is door zorgverzekeraars meer risicodragend te maken voor het geconsumeerd zorgvolume per verzekerde. Daarnaast pleiten wij voor een scherper onderscheid tussen collectief en privaat gefinancierde zorg.” Van Bennekom zei bij de ontvangst van het rapport dat dergelijke ontwikkelingen ‘hoop voor Debat in de zaal

de toekomst’ geven. “Er is een nieuwe situatie – noem het een nieuwe dynamiek – aan het ontstaan. De huidige regelgeving biedt echter al volop mogelijkheden. Die dienen we met z’n allen goed zichtbaar te maken naar de politiek. Laten we de ruimte nemen om vraag en aanbod beter, sneller en optimaler bij elkaar te brengen. Want, dat is in het belang van de kwaliteit en de betaalbaarheid van de zorg.” Tijdens het slotdebat op het podium kwam Diny de Bresser, voorzitter van de Raad van Bestuur van Topaz, een groep van vier woon- & Zorgcentra en drie verpleeg- en behandelcentra aan het

woord. “Wij hebben onze oude bouwplannen behoorlijk aan de nieuwe weten regelgeving moeten aanpassen. Dat heeft er toe geleid dat we enkele bouwplannen in de kast terug hebben gezet. Wij kwamen ook tot de conclusie dat we de wensen, verwachtingen, behoeften en de beschikbare financiële middelen van de toekomstige ouderen nog helemaal niet goed in beeld hadden. Wij – als zorgsector – hebben volstrekt geen ervaring opgebouwd met het luisteren naar de markt. Nu worden we gedwongen die wensen beter te vertalen naar de bouwmarkt. Het is een uitdaging voor ons allen.” Algemene conclusie van de bijeenkomst in Amsterdam was dat het terecht is dat zorginstellingen een veel grotere eigen verantwoordelijkheid zullen moeten nemen. Interessant was de pittige eindstelling van dagvoorzitter Lennart Booij. “Moeten we nu met z’n allen bereid zijn om het omvallen van ziekenhuizen te accepteren?”. Met andere woorden: zijn er grenzen aan kleinschaligheid en efficiency omdat instellingen hun financieel beleid niet op orde krijgen? De zaal wist het antwoord niet unaniem te formuleren. “De politiek is nog niet toe aan faillissementen van ziekenhuizen,” zo formuleerde een deelnemer in de zaal zijn visie. “Maar dat er hier een onomkeerbaar proces op gang is gekomen, moge duidelijk zijn. Een gewaarschuwd mens (lees: Raad van Bestuur) telt voor twee…..” ■

Slotdebat Dijkstra Debresser Bennekom en Luik

Bouwen aan de zorg

Minder

agressie en actievere bewoners Borg

Westerwolde

Bewoners van het nieuwe opvanghuis voor psycho-geriatrische bewoners Borg Westerwolde zijn ‘rustiger en minder passief’ dan in het voormalige Tuntlerhuis. Dat kan wijkmanager Anja van der Meulen van zorggroep Meander met alle zekerheid beweren nu bewoners en personeel enige tijd in het nieuwe gebouw leven. Het kleinschalig wonen in de zorg van psycho-geriatrische bewoners in Ter Apel is al een succes.

Het concept van kleinschalig wonen wordt inmiddels veelvuldig toegepast in de verpleegzorg. De voormalige verpleeghuizen zijn qua leefbaarheid uitgehold. Meerpersoons slaapkamers en overvolle huiskamers zorgen voor onrust en agressie, waardoor het ziektebeeld alleen maar kan verergeren. Dit heeft tot gevolg dat patiënten rustgevende medicijnen toegediend moeten krijgen. “Wij merken dat de bewoners in het nieuwe gebouw minder agressief gedrag vertonen. Ze ondernemen veel meer en zijn minder passief in groepsverband. De psycholoog en verpleeghuisarts hebben deze ontwikkelingen waargenomen. We gaan na een jaar kijken of de medicatie voor bewoners is afgenomen,” vertelt Van der Meulen.

Bouwen aan de zorg

Borg westerwolde, ter apel

Het klinkt paradoxaal, maar binnen het concept van kleinschalig wonen hebben bewoners met psycho-geriatrisch ziektebeeld meer bewegingsvrijheid. Iedereen kan zich op zijn of haar eigen woon-/slaapkamer terugtrekken als hij of zij daar behoefte aan heeft. Niettemin hebben de bewoners van Borg Westerwolde de gelegenheid om elkaars woongroep te bezoeken en met de andere bewoners in contact te komen. Het atrium dient als centrale plek waar activiteiten plaatsvinden en mensen binnenkomen en weer vertrekken. Het is van groot belang dat pg-bewoners diverse prikkels binnenkrijgen, waardoor ze actief blijven. In Borg Westerwolde kookt elke woongroep zelf, waarbij de bewoners een ondersteunende rol spelen.

Geavanceerd lichtsysteem Niet alleen de kleinschaliger opzet van het woongedeelte speelt een rol bij een verbeterde gezondheid van de pg-bewoners. Ook domotica heeft daar een sterke invloed op. Er is meer zorg op afstand, waardoor de bewoner meer bewegingsvrijheid heeft gekregen. Per bewoner worden bewegingen geregistreerd via sensoren bij het bed. Via een geavanceerd lichtsysteem wordt de lichtsterkte bepaald. Uiteraard op afstand instelbaar. In de winter wordt de lichtintensiteit flink opgevoerd, omdat iemand met dementie of Alzheimer 5 tot 8 keer meer licht nodig heeft dan iemand zonder deze aandoening. “De bewoner heeft meer privacy door minder intensieve zorg, maar de techniek is het vangnet. Een afwijkend dagpatroon kan heel snel worden gesignaleerd, waarop we de zorgbehoefte kunnen aanpassen,” aldus Van der Meulen.

Multifunctioneel gebruik ruimte Vastgoedbeheerder Woonzorg Nederland en Zorggroep Meander hebben bij het ontwerp kritisch gekeken naar het gebruik van de ruimte. Hoe intensief wordt een bepaalde ruimte gebruikt? Aan welke ruimte hebben personeel en bewoners het meest behoefte? En niet onbelangrijk: welke ruimten kunnen multifunctioneel worden benut. Er moet zeer compact worden gebouwd, omdat elke vierkante meter meer geld kost in met name de exploitatiefase. Volgens Onno Bremmers, regiomanager Noord van Woonzorg Nederland, is dubbel gebruik van facilitaire ruimten zeer gewenst. “Daar ligt een grote opgave bij toekomstige renovaties en nieuwbouwprojecten in de verpleegzorg. Bij de planvorming moet je al benoemen welke ruimten gedeeld kunnen worden, zelfs met behulp van externe partijen buiten de instelling. Bijvoorbeeld sociaal-culturele verenigingen die ’s avonds gebruik willen maken van onze kantoorruimten.” Van der Meulen gaat dat laatste zeker onderzoeken. “Daar ligt nog wel een drempel, maar aan ons de uitdaging om die te slechten.” Het restaurant in Borg Westerwolde wordt gedeeld door personeel en bewoners. In alle woongroepen werken de verzorgers op een eigen laptop, waardoor niet overal aparte kantoren gerealiseerd hoeven te worden. Ook de paramedische dienst bij Borg Westerwolde deelt werkplekken. Een bewegingsbegeleider en een logopedist kunnen best een ruimte delen, mits dat de therapie niet in de weg staat. ■

Bouwen aan de zorg

kantoor- & speciaal meubilair b.v.

Ins

Restaurant

Theaterzaal

Totaalinrichting, "BORG WESTERWOLDE"

Borg westerwolde, ter apel

Maximale ruimte benut in pg-huis Borg Westerwolde Optimale benutting van de ruimte. Vanuit dat vertrekpunt heeft Architectenbureau Haykens Jansma Kremer het huis voor 60 psycho-geriatrische bewoners van Borg Westerwolde in Ter Apel ontworpen. Het creëren van een gunstige bruto-/nettoverhouding van het vloeroppervlak heeft geresulteerd in ruime woongroepen, waarbij de verkeersruimte zo compact mogelijk is gehouden. Borg Westerwolde is gebouwd vanuit het principe kleinschalig wonen dat nu op ‘grote schaal’ wordt uitgerold voor de Nederlandse verpleegzorg. Tien groepen van elk zes bewoners hebben hun intrek genomen in het Groningse opvanghuis. De appartementen zijn verspreid over drie bouwlagen, grenzend aan een atrium waaraan verder het restaurant en kantoren op de begane grond zijn gesitueerd. In tegenstelling tot het oude Tuntlerhuis werd de nieuwbouw compact ontworpen waar de bruto-/nettoverhouding van de gebruikersruimte optimaal moest zijn.

Architectenbureau Haykens Jansma Kremer, een ervaren bureau in het ontwerpen van zorginstellingen, wist het maximale te halen uit de minimale maatvoering die het College had opgelegd. “Het is een goed doorwrochten concept geworden, waarbij we de looplijnen zo kort mogelijk hebben gehouden,” licht projectarchitect Cees Gelens toe. “We ontwerpen liever een iets grotere zitslaapkamer of bergruimte en leveren bij voorkeur iets in op de verkeersruimte. Dat komt ten goede aan de bewoners. Gezien de toenmalige norm zitten er best forse huiskamers in en balkons die zeker 2,5 meter uit de gevel steken. Het was best puzzelen met de vierkante meters, maar dat hoort bij zo’n opgave als deze die nog onder het regime van het College gebouwd moest worden.”

Functionaliteit Desondanks maakt het tehuis absoluut geen benauwde indruk. Het atrium geeft een gevoel van ruimtelijkheid, versterkt door de speels vormgegeven lichtkoepels die het daglicht laat doordringen. Borg Westerwolde ligt heel fraai in een parkachtige omgeving met een grote vijver. Dankzij de grote hoeveelheid ramen hebben de bewoners vanuit het restaurant veel uitzicht op de groene omgeving. Het contact met ‘buiten’ is voor psycho-geriatrische bewoners belangrijk omdat ze het grootste deel van de dag binnen bivakkeren en toch geprikkeld moeten worden. ➔

Bouwen aan de zorg

Betrouwbare partner�voor: -�woningbouw

Úw�zorg in�ónze�handen

-�utiliteitsbouw

-�bedrijfshuisvesting -�renovatie -�onderhoud

Simon�Benus�Bouw�BV Electronicaweg�8 9503�EX��Stadskanaal Postbus�96 9500�AB��Stadskanaal Tel.�0599-696969 Fax.�0599-620960 www.simonbenus.nl info@simonbenus.nl

SIMON�BENUS BOUW�BV

-�industriebouw

SIMON�BENUS BOUW�BV

Borg westerwolde, ter apel

Het gebouw is strak en rechthoekig vormgegeven; de langsgevels worden in het midden onderbroken door een luifel en de ver uitstekende balkons. Raamelementen op de hoeken zijn in mahoniekleurig high pressured laminate (hpl) uitgevoerd. Het blijken de enige ‘tierelantijnen’ van het gebouw dat verder ontdaan is van franje. De (toekomstige) functionaliteit telt zwaarder. Zo moet het zorggebouw in de toekomstig relatief eenvoudig kunnen worden omgebouwd tot een ‘gewoon’ appartementencomplex als de zorgvraag er niet meer is. Door de flexibele draagstructuur van het gebouw is dat mogelijk. Er zijn nagenoeg geen dragende binnenmuren toegepast. De constructie draagt haaks op de langsgevels, waardoor binnenruimtes flexibel indeelbaar zijn. Het kleurenpalet binnen is rustig gehouden met overwegend natureltinten crème en beige. In de centrale hal liggen witte tegels die het atrium cachet geven zonder overheersend te zijn. De donkerbruine deuren vormen een (on)opvallend accent. “We hebben bewust niet met blauwe, rode of groene kleuraccenten gewerkt. Anders creëer je zo’n sfeer van een kinderdagverblijf. Wij werken met een palet van gebroken wit naar donkerbruin. Die kleuren zijn tenminste goed met elkaar te combineren,” aldus Gelens. Ondanks dat de bewoners veel bewegingsvrijheid hebben, wil het personeel toch weten hoe iemands leefpatroon is. Daarvoor is er een

systeem van dwaaldetectie toegepast. Ingenieursbureau Grontmij heeft lichtsensoren ontwikkeld die in de vloer van de slaapkamer worden geïntegreerd. Als een patiënt ’s nachts uit bed stapt wordt een lichtsignaal op het centrale computersysteem geregistreerd, zodat het personeel weet hoe vaak ’s nachts iemand uit bed gaat. “Als dat patroon gaat afwijken, kan de zorgbehoefte worden aangepast,” legt Gelens uit. De domotica-voorzieningen moesten worden ingepast in de fase dat er al werktekeningen gemaakt waren. De ontwikkelingen op dit gebied

haalden indertijd de actualiteit van de bouw in. In nauwe samenwerking met installateur Unica kon aannemer Simon Benus Bouw deze lastige klip omzeilen. Alle werktekeningen werden in rap tempo aangepast. “De infrastructuur voor de domotica moest in de bouwkundige constructie worden ingepast. Doordat wij en Unica in harmonie deze uitdaging zijn aangegaan, is het uitvoeringsproces zonder noemenswaardige praktische problemen verlopen. We zijn in januari 2009 gestart met de bouw en volgens planning in maart opgeleverd,” aldus projectleider Hardie Schreuder van Simon Benus Bouw. ■

Feiten en cijfers Opdrachtgever: Zorgverlener: Architect: Aannemer: Projectinrichting: Gordijnen: Sanitair: Selectie architecten: Start nieuwbouw: Oplevering: Oppervlakte terrein: Oppervlakte gebouw: Capaciteit: Restaurant: Totale investering:

Woonzorg Nederland Zorggroep Meander HJK Architecten Simon Benus Bouw Van der Veen projectinrichting, Zuidbroek Ado Projectstoffen, Winschoten Arjo Huntleigh, Tiel 2005 4 januari 2009 10 maart 2010 7400 m2 4822 m2 60 plaatsen met 60 bedden en 10 wooneenheden en 10 huiskamers 40 plaatsen 10.166.322 euro

Bouwen aan de zorg

ADO Projectstoffen T: 0597 - 471206

F: 0597 - 471207

E: projecten@ado.nl

I: www.ado.nl

ado ad.indd 1

14-04-2009 10:05:47

MÓÓI

OPVALLEND STRAATMEUBILAIR

Straatmeubilair van Jan Kuipers Nunspeet is functioneel, duurzaam en onderhoudsarm. Maar bovenal opvallend mooi qua design. Neem bijvoorbeeld het nieuwe regio-politiebureau in Eindhoven. Hier realiseerde Jan Kuipers Nunspeet o.m. de rokersaccommodatie op het dakterras. Ook voor fietsoverkappingen, banken, abri’s, verkeersbeheersmiddelen en ander straatmeubilair kiest u uit een breed assortiment van innovatieve producten. Beglazingsconstructies en luifels zijn maatwerk; zij worden in overleg ontworpen en uitgevoerd, geheel konform uw wensen. Voor nadere info: www.jankuipers-nunspeet.nl

INNOVATIEF IN STRAATMEUBILAIR

Industrieweg 20, Postbus 5, 8070 AA Nunspeet Tel: (0341) 25 29 44, Fax: (0341) 25 28 56 E-mail: info@jankuipers-nunspeet.nl Internet: www.jankuipers-nunspeet.nl

+ + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + + +

++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ Column ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ Als je al jaren – uit hoofde van je eindredactionele functie van dit prachtige magazine – de mogelijkheid ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ hebt om regelmatig aan de achterkant van zorgprocessen te mogen kijken en daar met beleidsbeslissers ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ en -bepalers te kunnen praten, dan is het logisch dat je synchroon een kritische visie ontwikkelt over hoe ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ het feitelijk aan de voorkant uitpakt. Want, ook ik ben soms patiënt. Of cliënt, zo men vanuit de achter+++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ kant per definitie beredeneert. +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ Overigens, voordat u de redactie overstelpt met Toen eindelijk de stof was opgetrokken en er huis zich moderniseert en ‘bouwt aan de zorg’. +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ beterschapskaarten; er is niks ernstigs aan de weer een normaal gesprek kon worden gevoerd, De vraag is echter hoe het zit met de klantvrien++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ hand. Alles is op orde; er moest enkele weken kon de MRI-scan razendsnel worden uitgevoerd. delijkheid, de basis van je verkoop. +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ geleden alleen een ‘check’ worden gemaakt op “Ik heb geen flauw benul wat er beneden aan de Gelukkig kan ik als consument kiezen waar ik ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ hand is,” zo verontschuldigde de laborant me. mijn inkoop wil doen. En ik denk dat ik nu een een aantal zaken. +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ “We horen hier nooit wat. We worden elke dag andere keuze ga maken. Want zo te zien lijken En wat is het dan fijn dat je als consument je +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ alle mooie statements van de achterkant over verrast.” eigen zorgaanbieder mag uitzoeken. In mijn ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ‘klantvriendelijkheid’ de voorkant nog niet hebEn weer startte het boren; we trilden alle kanwoonomgeving zijn er genoeg opties, maar +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ben bereikt. Althans, niet in ziekenhuis X. Bouten op. Ook in de wachtruimte werden de aanmijn keuze was snel gemaakt. Ik koos voor zie++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ wen aan de Zorg is dus veel ingewikkelder dan wezigen helemaal gek van de lawaaiige ellende. kenhuis X omdat daar een flamboyante on+++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ menigeen veronderstelt. Bij mijn klachtentirade aan de balie, kreeg ik dernemende directeur aan het roer staat. Ze is ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ meteen mijn gelijk. “We kunnen er niets aan regelmatig in de publiciteit, ze wil zelfs nog wel Jerry Helmers +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ eens aanschuiven bij diverse TV-programma’s en doen; er gebeurt hier van alles waar we niks van Eindredacteur Bouwen aan de Zorg ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ weet kritieken, die er soms zijn, met positieve en weten,” verontschuldigde de baliemedewerker +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ inhoudelijke argumenten op geloofwaardi- zich. “Wij zitten óók de hele dag in het geboor +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ge wijze te pareren. Want, het gaat om de pa- en getimmer en de stof vliegt letterlijk door de ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ tiënt, zegt ze. Die heeft behoefte aan zorg op de gangen.” +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ meest efficiënte wijze. En wil als klant worden Het incidentje is intussen al een aantal weken ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ behandeld. Desbetreffende directeur heeft zich geleden voorbij. Op die bewuste dag heb ik +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ in de loop der jaren ontwikkeld tot een Unique meteen via het klachtenformulier van het zie++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ Selling Point, die het écht goed voor lijkt te heb- kenhuis een ‘klacht’ ingediend, want… zo ga je +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ben met de cliënt. Bij zo’n bedrijf wil ik mijn zor- toch niet met patiënten (cliënten) om? Ik ont++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ving een keurig automatisch bevestigingsmailtje ginkoop dus wel doen. +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ dat mijn bericht in goede orde was binnengekoAl liggend op de MRI-scan was het goed schrik+++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ men. Echter, weken en weken later heb ik nog ken. Niet van de scan en de zorg wat het onder++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ niets gehoord. Als ik bel om zelf achter de feedzoekje zou opleveren, maar van de rumoerige +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ back van mijn klacht aan te gaan, word ik van verbouw één verdieping lager. Ik kon de dienst++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ het kastje naar de muur gestuurd. Laat staan doende ziekenhuismedewerker niet meer ver+++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ dat ik de flamboyante directeur zelf te spreken staan, ik zag dat het kapstokhaakje in de hoek ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ krijg. En, er wordt nog steeds geboord, getimvan de kamer meetrilde op de grommende +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ merd en gesloopt. Ik heb dat vorige week nog, booractiviteiten enkele meters onder ons. Even ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ uit persoonlijke en journalistieke belangstelling wachten misschien? Welnee; het boren duurde +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ zelf mogen aanschouwen. Prima, dat het ziekenzeker tien minuten. +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ Bouwen aan de zorg 23 +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ +++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++ ++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++++

werkelijk met de klantvriendelijkheid?

Hoe zit het

.. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .

www.bouwenaandezorg.eu

Staat u nog niet op www.bouwenaandezorg.eu? Neem dan contact op met Patty Ros: E p.ros@louwersuitgevers.nl T +31 (0)495 450095 voor Nederland of E p.ros@louwersmediagroep.be T +32 (0)11 605540 voor België.

Surf naar de meest complete startpagina voor professionals in de zorgsector!

Op de volgende pagina’s vindt u gerenommeerde toeleveranciers aan de zorg:

Vanaf € 395,- per jaar weten uw klanten ook wat u doet. Neem contact op met Patty Ros voor alle informatie: E p.ros@louwersuitgevers.nl T +31 (0)495 450095 voor Nederland of E p.ros@louwersmediagroep.be T +32 (0)11 605540 voor België.

. . . . . . . ................................. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .............

wie doet wat

Nederland

Adviesbureaus

Buispostsystemen

Aangepast sanitair

Wat doet u eigenlijk? Voor â‚Ź 65 per uitgave weten uw klanten dat ook! Bel +31 (0)495 450095 +32 (0)11 605540 voor alle informatie over een vermelding

ARJOHUNTLEIGH NEDERLAND BV ...with people in mind Biezenwei 21, 4004 MB TIEL Postbus 6116, 4000 HC Tiel T....................................+31 (0)344 640800 F.....................................+31 (0)344 640886 E info-nl@arjohuntleigh.com W www.arjohuntleigh.com/nl

BENELUX

baudet benelux Grote Hondstraat 40 B - 2018, ANTWERPEN T......................................+32 (0)3 2810204 F.......................................+32 (0)3 2810264 E contact@baudet-benelux.com

C2l consultancy bv Postbus 7, 6675 ZG VALBURG Wanraaij 4, 6673 DN ANDELST T....................................+31 (0)88 0081200 E info@C2L-consultancy.nl W www.C2L-consultancy.nl

Swisslog-Ergotrans bv Vissenstraat 14, 7324 AL APELDOORN T....................................+31 (0)55 3688888 F.....................................+31 (0)55 3688899

airconditioning

E healthcare.nl@swisslog.com W www.swisslog.com buitenterreininrichting

BLR-BIMON Aardvletterweg 3a, 3417 XL MONTFOORT T....................................+31 (0)348 472247 F.....................................+31 (0)348 472027 E airconditioning@blr-bimon.nl W www.blr-bimon.nl

architecten

JAN KUIPERS NUNSPEET ...innovatief in straatmeubilair Postbus 5, 8070 AA NUNSPEET T....................................+31 (0)341 252944 F.....................................+31 (0)341 252856 E info@jankuipers-nunspeet.nl W www.jankuipers-nunspeet.nl

LINIDO Weteringweg 5-9, 2641 KM PIJNACKER T....................................+31 (0)15 3695440 F.....................................+31 (0)15 3697164 E sales@linido.com W www.linido.com

JORISSEN SIMONETTI ARCHITECTEN RIJSSEN DOETINCHEM MAARSSEN STEENWIJK Postbus 203, 7460 AE RIJSSEN T....................................+31 (0)548 518888 F.....................................+31 (0)548 520397 E info@jsarijssen.nl W www.jorissensimonettiarchitecten.nl

Cleanrooms

AUTOMATISCHE DEUREN

CLEANroom COMBINATION GROUP De Waterlaat 2, 5570 MZ Bergeijk Postbus 87, 5570 AB BERGEIJK LOPITAL NEDERLAND BV Laarakkerweg 9, 5061 JR OISTERWIJK T....................................+31 (0)13 5239300 F.....................................+31 (0)13 5239301 E info@lopital.nl W www.lopital.nl Aannemers

Record/van Nelfen deurtechniek Houtduifstraat 6, 4901 BP OOSTERHOUT Postbus 565, 4900 AN OOSTERHOUT T....................................+31 (0)162 447720 F.....................................+31 (0)162 447730 E info@record-automatischedeuren.nl W www.record-automatischedeuren.nl

BeSCHERMINGSTRANSFORMATOREN

.......................... Energiek in Energietechniek GEELEN VASTGOED & BOUW Postbus 4408, 6086 ZG NEER T....................................+31 (0)475 591848 F.....................................+31 (0)475 592798 E info@geelen.nl W www.geelen.nl

Bouwen aan de zorg

GEVEKE BESTURINGSTECHNIEK Postbus 820, 1000 AV AMSTERDAM T....................................+31 (0)20 5829111 F.....................................+31 (0)20 5822496 E info@geveke-besturingstechniek.nl W www.geveke-besturingstechniek.nl

T....................................+31 (0)497 556565 F.....................................+31 (0)497 575224 E info@cleanroomcg.nl W www.cleanroomcg.com

Goebertus Medical Group

GOEBERTUS MEDICAL GROUP BV Postbus 190, 1110 AD DIEMEN T....................................+31 (0)20 6947367 F.....................................+31 (0)20 6684765 E info@goebertus.com W www.goebertus.com