Met koffie, thee en chocolade langs de ramen op de Wallen
jonathan vroege:
‘Conflicten vermijden zit in mijn DNA’
uitgediept
Waarom het delen van je gevoelens belangrijk is
FRANCIEN
NIJENHUIS:
‘Gods LIEFDE is er,
OOK ALS HET leven
INGEWIKKELD is’ of rommelig
‘U geeft een toekomst, vol van hoop dat heeft U beloofd’ sela aan ons
Beeld / Mona van den Berg
Beste lezer,
Bij het Leger des Heils ontmoeten we dagelijks mensen voor wie het hebben van hoop niet vanzelfsprekend is. Mensen die leven met de gevolgen van dakloosheid, verslaving, schulden of andere ingewikkelde omstandigheden.
Situaties die het moeilijk maken om te geloven dat morgen anders of beter kan zijn dan vandaag.
Maar ook als je een relatief stabiel leven leidt en niet al te grote zorgen hebt, is het niet altijd eenvoudig om hoopvol in het leven te staan.
Het nieuws is gevuld met berichten over allerlei ontwikkelingen die ons onzeker of angstig kunnen maken. Ik vind het soms behoorlijk ingewikkeld om niet te verdwalen in een negatieve stroom aan gedachten en gevoelens.
Wat me helpt, is om in verbinding met andere mensen te zijn. In je eentje hoopvol blijven is bijna niet te doen. Je hebt mensen nodig die naar je luisteren, met je meelopen en je helpen om een nieuw perspectief te zien wanneer je dat zelf even kwijt bent. Mijn ervaring is dat hoop groeit in verbinding. In verbinding met anderen en met God.
Als christenen geloven we dat de diepste bron van hoop bij God ligt. Zijn ultieme daad van liefde opent een perspectief dat verder reikt dan onze omstandigheden. Een hoop die niet alleen voor vandaag is, maar ook voor de toekomst.
In deze OverHoop lees je ervaringen van mensen zoals jij en ik. Wat zij nodig hebben om hoopvol te blijven. Ik hoop dat het je inspireert!
Kapitein Anita Kamperman Veldsecretaris
18
Uitgediept Praten over je gevoel
20
Wijze woorden ‘Hier ervaar ik weer warmte en liefde’
11
Aanraders Tips voor een rustige zomer
inhoud
zomer 2026
36
Column Jonathan Vroege ‘Deel uitmaken van iets zit hem meestal in de kleinste dingen’
30
In het land Recht en rode ramen
6
Keerpunt ‘Als ik heel erg Nederlands word, dan hoor ik er wel bij’
12
Levenslied Levenslessen in muziek
14
Tussen hemel en aarde De weg, de twijfel en het leven
17
Column Groene hobby
24
Vraag het De commandant geeft antwoord
26
In actie Handen uit de mouwen in Loods 3
28 Bijbelverhaal Jezus geneest een verlamde man
35 Aanraders Eropuit
37
Van: God | Aan: jou Woorden uit de Bijbel
Francien werd te vondeling gelegd
'Aanpassen werd voor mij de manier om met het leven te dealen'
“Al op jonge leeftijd was ik mij ervan bewust dat ik anders was dan de kinderen in mijn klas. Ik zag er anders uit en in mijn omgeving was er niemand die op mij leek.” Zo ontstaat bij Francien de drang om zich aan te passen aan haar omgeving. “Ik dacht: ‘Als ik heel erg Nederlands word, hoor ik er vanzelf bij’. Aanpassen werd voor mij een manier om met het leven en mijn verleden te dealen.”
Uitlaatklep
In de zoektocht naar zichzelf vindt ze tijdens haar studie een uitlaatklep: muziek. Emoties die ze moeilijk kan uitleggen, vinden ineens een weg naar buiten. “Door muziek kon ik dingen kwijt die ik op een andere manier niet kon zeggen.” Via de kerk komt ze terecht in een aanbiddingsband, waar ze kennis maakt met het podium. Ze gaat steeds meer zingen, in verschillende samenstellingen en vormen, en doet zelfs mee aan zangtalentenjacht The
Wie ben ik eigenlijk? Een vraag die zich niet eenvoudig laat beantwoorden voor zangeres Francien. Als baby wordt ze in Ethiopië te vondeling gelegd en als ze anderhalf jaar oud is, adopteren haar Nederlandse ouders haar. Ze groeit op in een warm en liefdevol gezin en is dankbaar voor de kansen die ze krijgt. Toch blijft ze worstelen met haar identiteit en de verlatenheid die ze als kind heeft ervaren.
Voice of Holland. Onder haar Ethiopische naam Hiwot treedt ze op en schrijft ze eigen nummers.
De thema’s waarover ze zingt, zijn bepaald geen oppervlakkige onderwerpen. Haar muziek gaat over identiteit, rouw, geloof en verlies. Over de vraag wie je bent wanneer je tussen twee werelden opgroeit. En over een bijzonder soort verdriet: “levend verlies”, noemt ze het zelf. “Het gemis van mensen van wie je houdt, zonder te weten waar ze zijn of zelfs of ze nog leven.”
‘Door ikadoptiemijnvond het moeilijk om me aan mijn dochter te hechten’
Hechting
Hoewel muziek haar helpt om woorden te geven aan wat ze voelt, blijkt bij de geboorte van haar dochter Julia dat ze jarenlang haar emoties onderdrukt heeft. “Gedachten, gevoelens en vragen die ik lang had weggestopt, kwamen ineens naar boven”, vertelt ze. “Doordat ik als baby werd achtergelaten, heb ik een stukje hechting gemist. Toen ik zelf moeder werd, vond ik het door mijn adoptie moeilijk om me aan mijn dochter te hechten. Ik merkte dat ik de verbinding met mezelf was kwijtgeraakt en dat ik daardoor lastig die verbinding met
haar kon aangaan.” Ze voelt dat ze voor een belangrijke keuze staat: de verbinding met zichzelf en haar gezin verliezen of het gevecht aangaan. Ze kiest voor dat laatste en gaat in therapie, waarin ze haar gedragspatronen onderzoekt. Ze realiseert zich hoe sterk haar vermogen tot aanpassen altijd is geweest. “Ik was zo goed geworden in mij aanpassen aan mijn omgeving, dat ik mezelf volledig was kwijtgeraakt. Eigenlijk ben ik 27 jaar lang niet mezelf geweest.”
Ethiopië
Om meer over zichzelf en haar verleden te weten te komen, gaat Francien actief op zoek naar haar biologische familie in Ethiopië. “Het is een intense zoektocht met veel ups en downs”, vertelt ze. “Contact leggen is lastig, soms moet je weken wachten op een reactie.”
Maar als de zangeres via haar TikTok-kanaal een oproepje plaatst of er onder haar volgers mensen zijn die uit hetzelfde gebied komen, wordt ze overspoeld met reacties. “Ik kreeg een bericht van een man die in dezelfde regio is geboren en nu ook in Nederland woont. Ik deelde wat informatie en documenten uit het kindertehuis met hem en hij herkende een naam op één van die documenten. Zo kwam ik ineens een flinke stap dichterbij.”
‘De zoektocht naar mijn biologische ouders was intens, met veel ups en downs’
Afgelopen maart vertrekt Francien in haar eentje en zonder concreet plan naar Ethiopië. Ze slaapt in hostels, leert nieuwe mensen kennen en ontmoet uiteindelijk ook de vrouw die haar als baby acht maanden lang verzorgde.“Het was zo’n bijzondere ontmoeting. Ze kon me helaas niet vertellen waar mijn biologische moeder nu is of hoe het met haar gaat, maar deze reis bracht me zoveel meer dan ik ooit had verwacht.”
Voor het eerst kan Francien vragen stellen aan iemand die haar de eerste levensmaanden van dichtbij heeft meegemaakt. Maar misschien nog belangrijker: ze ervaart nieuwe verbinding met haar geboorteland. “Het grootste cadeau”, zegt ze, “is dat ik daar nu mensen ken. Dat ik me verbonden voel met Ethiopië. Het voelt alsof ik er een thuis bij heb.”
Geloof
De persoonlijke ontwikkelingen die Francien doormaakt, raken ook haar geloof. Francien groeide op in een christelijk gezin en ging als kind trouw mee naar de kerk. Het geloof maakte altijd deel uit van haar leven. Maar tijdens de periode van therapie storten veel heilige huisjes in en begint ze zichzelf vragen te stellen die ze nooit eerder had durven stellen. Wat geloof ik eigenlijk? Wie is God voor mij? En wil ik wel
Beeld / Janita Sassen
'Ik kan God wel kwijtmaarzijn, ik ben ervan overtuigd dat Hij mijkwijtnooit is geweest'
christen zijn? ”Ik ontdekte dat het geloof er altijd was, maar dat ik geen persoonlijke relatie met God had. Ik was zo bezig met mezelf aanpassen en goed genoeg willen zijn, dat ik ook zo naar God keek. Ik dacht dat ik aan een hele lijst moest voldoen om Gods liefde te verdienen.”
Langzaam verandert haar kijk op God. “Ik ben gaan inzien dat Gods liefde niet afhankelijk is van prestaties. Dat die liefde er al is, ook wanneer het leven ingewikkeld of rommelig is. Het blijft een zoektocht, maar ik durf nu steeds meer te omarmen dat ik een geliefd kind van God ben. Niet omdat ik alles goed doe, maar omdat Hij goed is. Voor mij is God niet langer iemand die op afstand over mij oordeelt. Ik wil leven in de vrijheid en genade die Hij ons geeft.”
Inspiratie
Francien hoopt dat haar verhaal en haar muziek inspiratie mogen zijn voor mensen
die vastzitten in hun eigen zoektocht. “Ik hoop dat mensen troost en herkenning vinden. Dat ze woorden vinden voor dingen waarvoor ze zelf misschien nog geen taal hebben.”
Naast haar werk als zangeres werkt Francien sinds kort ook als locatiecoördinator in de buurthuiskamer van het Leger des Heils in Voorburg. Daar ontmoet ze mensen met allerlei verschillende achtergronden. Sommigen hebben niets met het geloof, anderen zijn juist nieuwsgierig naar gesprekken over zingeving. Deze ontmoetingen inspireren haar. “Ik probeer niemand te overtuigen, maar ik kan wel iets delen over wat God voor mij betekent. Ik heb in mijn zoektocht echt ervaren: ik kan God wel kwijt zijn, maar ik ben ervan overtuigd dat Hij mij nooit kwijt is geweest. Dat is ook echt mijn oproep aan anderen: durf de zoektocht aan te gaan. Er is bij God zoveel meer mogelijk dan wij denken.”
tips voor een
rustige zomer
de reis naar minder ik
In De reis naar minder ik laat Tim Thijs Ketting zien hoe bevrijdend het is om minder met jezelf bezig te zijn. Het boek staat vol herkenbare verhalen over de innerlijke strijd die we als mens ervaren. Op een luchtige manier daagt het boek je uit om te groeien en anders naar jezelf te kijken.
goed om te horen
tip
Vind je het fijn om ergens naar te luisteren tijdens een wandeling?
De podcast ‘Goed om te horen’ neemt je mee op reis door de Bijbel. Tien minuten waarin je stilstaat bij mooie Bijbelteksten, aan de hand van een praktische overdenking.
david
Scan de qr-code om de podcast te beluisteren.
Wil je een leuke film kijken met de kinderen? Dan is de nieuwe film ‘David’ een aanrader. De geanimeerde film is gebaseerd op het leven van David uit de Bijbel. Volg hem op zijn reis van herder tot koning. De film is beschikbaar op het streamingplatform Angels Studio.
Wandeltips
Heb je zin in een korte, verfrissende wandeling?
Ervaar dan de rust van de Noord-Brabantse natuur en loop tussen het groen van de loof- en naaldbomen tijdens de Mammoetwandeling in de Abdijbossen.
Heb je meer tijd, en wil je graag een hele dag genieten van de natuur? In Nationaal Park Drentsche Aa kun je urenlang wandelen door uitgestrekte heidevelden en rustige bossen. Er zijn meerdere routes die oplopen tot wel twintig kilometer.
Scan de qr-code, en bekijk routes door heel Nederland.
luister
De nacht is te koud de maan te grijs
met jou Daar wil ik zijn,
alleen
En stralen in het hemelblauw
Ik heb je lief,
Toe, neem me toch mee naar je hemelpaleis pastorale
liesbeth list, ramses shaffy
Het levenslied
van...
Think
Aretha Franklin
“Ik ben een woordkunstenaar. Als ik naar muziek luister, dan luister ik altijd goed naar de tekst. Maak je niet druk om wat je denkt of wat er door je heen gaat: wees gewoon vrij. Als ik vol zit met gedachten, herinner ik mezelf aan de woorden uit dit liedje: ‘Think, let yourself be free’.”
Pastorale
Liesbeth List, Ramses Shaffy
Elke maandag komen mensen langs in de buurthuiskamer van Bij Bosshardt Noordkaap in Amsterdam, om onder leiding van Tyrese Volk te rappen, zingen en dichten. De muziek komt je van een afstandje al te tegemoet. Drums en basgitaar vullen de studio, een repetitie is in volle gang. Welke liederen zijn voor deze muzikanten echt van betekenis?
Brandend zand
Anneke Grönloh
“Dit nummer past echt goed bij mij. Het is altijd mijn droom geweest om zangeres te worden. Als kind vond ik het Eurovisiesongfestival al geweldig. Toen ik wat ouder was, hoorde ik de cover van ‘Brandend Zand’ door Mary Servaes en sindsdien ben ik fan. Zij liet me zien wat ik kan bereiken.”
Waai met Uw Geest, Heer Opwekking
Ik voel me zo *** alleen Danny de Munk
“Voor mij blijft Danny de Munk altijd bijzonder. Ik keek altijd een beetje tegen hem op. Nostalgie speelt daarin zeker mee. De klank van zijn stem en de emotie in dit nummer raken me nog steeds. Met de band van het Leger des Heils zing ik het daarom graag. De tekst is in mijn geheugen gegrift.”
Rebelion Joe Arroyo
De liedjes zelf luisteren? Scan de qr-code en volg de OverHoop Spotify-lijst. Beeld / Boaz van Kreuningen
“Dat je niet van iemand kunt houden omdat het niet uitkomt of niet wederzijds is, maakt bijna iedereen wel eens mee. Er wordt verwacht dat je verdergaat, maar als je liefde zo groot is, heb je alleen oog voor die persoon. Ik vind het mooi hoe dit nummer dat gevoel zo goed weet te verwoorden.”
“In mijn donkerste periodes, met jeugdtrauma, psychoses en suïcidale gedachten, ervaarde ik dat God mij vroeg om creatief te blijven met dans, muziek en kunst. Ik vond houvast in aanbiddingsmuziek en ontdekte ‘Waai met Uw Geest, Heer’. Het lied geeft kracht en herinnert me eraan dat God dichtbij is.”
“Ik hoorde dit nummer al in mijn jeugd. Later besefte ik dat het gaat over een tot slaaf gemaakte man die in opstand komt. Sindsdien heeft het meer betekenis. Het liet me zien dat muziek meer is dan entertainment: het kan bewustwording creëren en een boodschap overbrengen. Hoe ouder ik word, hoe meer waardering ik voel voor deze salsaklassieker.”
Georgis (39)
Henk (61)
Maartje (57)
Natasha (43)
Tyrese (21)
Dave (46)
tussen hemel en aarde
Aan het woord zijn Michiel Erdtsieck (57) en Fenna Twijnstra (82). Ze leerden elkaar kennen in de Huiskamer Samen Assen van het Leger des Heils, waar Michiel werkt als locatiecoördinator en teamleider en Fenna een regelmatige bezoekster is.
De weg, de twijfel en het leven
Beeld / Marleen Annema
Zij groeit, net na de oorlog, op in een hervormd gezin.
Het christelijk geloof loopt als een rode draad door haar jeugd. Toch zegt ze de kerk op latere leeftijd vaarwel. Hij groeit op in een gezin waar de kerk geen rol speelt, maar als hij ouder is, leert hij Jezus kennen.
Het is nog rustig in de huiskamer; de meeste bezoekers komen wat later op de ochtend. Michiel en Fenna zitten samen aan een grote tafel in een van de kamers van het historische pand, middenin Assen. Aan tafel zitten ‘twee generaties’. Opgegroeid in een andere tijd, met eigen gewoontes en gebruiken. Maar dat merk je niet als ze samen praten. Er wordt gelachen, en ze zijn heel eerlijk tegen elkaar. fenna: “Onderbreek me gerust als ik te veel klets. Ik houd van uitstapjes in mijn verhalen.” michiel, lachend: “Dat doe ik zeker, dat weet je. Maar het gaat toch steeds beter?”
‘Ik vertrouw er wel op dat het goed komt’
Michiel is geboren. michiel: “Het grootste deel van mijn leven heb ik daar – als ingeburgerde Drent zegt hij nu ‘in het Westen’ – gewoond en gewerkt. Een aantal jaren terug ben ik samen met mijn vrouw en dochter naar Drenthe verhuisd, omdat we meer ruimte wilden en nodig hadden, onder andere voor het werk van mijn vrouw. Dat vonden we hier. Zo ben ik ook bij het Leger des Heils terecht gekomen: ik had een nieuwe baan nodig, en hier stond een vacature open.”
Hervormd
Fenna groeide op in het noorden van het land, net na de oorlog. Een andere tijd. fenna: “Het was de tijd van de verzuiling. Mijn ouders waren hervormd, dus dat was ook de wereld en sociale structuur waarin we ons begaven. Ik ging naar christelijke scholen, en heb zelfs een tijdje het huishouden gedaan bij een domineesgezin. Toch heb ik op latere leeftijd de kerk verlaten. Dat was geen groots moment, ik ging gewoon niet meer.”
Vacatures
De ouders van Michiel zijn geboren in Indonesië, maar het gezinsleven speelde zich voornamelijk af rond Amsterdam, waar
Het had weinig gescheeld, of de twee hadden elkaar nooit ontmoet. Michiel solliciteerde in eerste instantie op een andere baan bij het Leger des Heils. "Ik had mijn sollicitatiegesprek al gehad en ik mocht er komen werken, maar iets zei me toch nog even te wachten. Ik ging twijfelen, tot ik de vacature voor deze locatie zag. In geloof heb ik de eerste sollicitatie afgebroken, en gezegd dat ik op de functie voor deze locatie wilde gaan solliciteren. Dat mocht.” De ogen van Michiel beginnen blij te glimmen. “En ik ben het geworden.”
Nuchter
De twee hebben heel verschillende levens gehad, en hun beleving van God en het geloof loopt uiteen. Maar ze spreken elkaar wekelijks in de huiskamer, en kunnen het goed vinden.
‘Ik dacht dat ik de Bijbel welmaarkende, dat valt dan tegen’
fenna: “Michiel heeft echt een persoonlijke band met Jezus, dat is belangrijk voor hem. Ik ken dat helemaal niet zo.” michiel: “Fenna lijkt heel nuchter, zo reageert ze vaak ook. Ze is ook echt een denker. Maar soms komt ze een week of twee later nog terug op iets wat ik eerder heb gezegd.”
Kinderbijbel
Aanleiding voor goede gesprekken is vaak het zingevingscafé. michiel: “Eens in de twee weken leid ik hier het zingevingscafé. Dat is een moment waarop we met een groepje nadenken over verschillende thema’s, zoals verlies, vriendschap of vergeving. Ik zoek daar een aantal Bijbelteksten bij, en dan gaan we daarover met elkaar in gesprek.” Als ieder zich er prettig bij voelt, eindigen we vaak ook met een gebed. fenna: “Ik hoor regelmatig nieuwe dingen. Ik dacht dat ik de Bijbel wel kende, maar dat valt dan tegen. Een tijdje geleden heb ik zelfs een kinderbijbel gekocht, om de verhalen die Michiel vertelt nog eens na te lezen.”
Rollator
De afgelopen maanden kregen Michiel en Fenna een goede band. fenna: “En dan te bedenken dat ik hier in eerste instantie alleen kwam omdat ik zo slecht ter been was, en dit de enige plek was die ik vanuit mijn huis kon aanlopen met de rollator.” Ondertussen is Fenna weer goed ter been, maar ze blijft
komen. Ze sluit aan bij de verschillende activiteiten, en is een vast gezicht in de huiskamer.
Uitvaart
Laatst had ze met Michiel een gesprek over hoe haar uitvaart eruit zou moeten zien. fenna: “Ik wil dat Michiel, als het zo ver is, mijn uitvaart leidt.” michiel: “Maar ik ben geen dominee, hè.” Fenna, met een ondeugende lach: “Daarom juist.” Wat er op haar uitvaart gezegd moet worden, weet Fenna nog niet. fenna: “Ik geloof niet dat mensen zich mij straks nog zullen herinneren.” Dan breekt Michiel in: “O, echt wel! En anders zal ik daar wel voor zorgen.”
Fenna en Michiel leren ook van elkaar. Bijvoorbeeld als het gaat over leven na de dood. Fenna is duidelijk: “Ik geloof niet in een hiernamaals. Het is straks gewoon voorbij. En dat geeft rust.” Voor Michiel is dat anders: “Ik vind dat een heel lastige vraag, omdat ik twee dochters ben verloren. Ik geloof zeker dat ze het nu goed hebben. Dat er voor ze wordt gezorgd. De gedachte dat ik ze ooit weer zou zien, doet tegelijkertijd ook pijn. Maar ik vertrouw er wel op dat het goed komt.”
Handen
michiel: “Een ding weet ik wel heel zeker: Jezus is de weg, de waarheid en het leven. Dat is voor mij het uitgangspunt. Hoe dat na dit leven vorm krijgt, weet ik niet precies. Maar hier en nu mag ik handen en voeten geven aan mijn geloof. En dat doe ik met liefde.” fenna: “Ik leef altijd bij de woorden: ‘God heeft geen andere handen dan onze handen.’ Dat zijn woorden om over na te denken.”
Beeld
/ Daniël Albers
‘Zorg voor mensen en
zorg voor de, omgeving
Groene hobby
orgen zit in de kern van ons werk en is de uiting van ons geloof. Het is onderdeel van ons Leger des Heils-DNA. Zorg vanuit de liefde van God, voor deze wereld. Zorg voor mensen; juist voor diegenen die net even een extra steuntje kunnen gebruiken. Het is mooi om iets te kunnen betekenen voor de wereld om je
Voor mij betekent 'zorgen voor' niet alleen zorg voor de mens, maar zorg voor heel de schepping: mens, dier, boom en plant. Het is een Bijbelse opdracht om op deze manier bij te dragen aan rechtvaardigheid, herstel en bloei. Zeg maar menslievend, diervriendelijk en plantaardig. In de binnenstad van Amsterdam is dat een uitdaging, maar we dragen bij waar dat kan. Zo hebben we geveltuintjes, waar bezoekers en bewoners kunnen genieten van mooie planten en kruiden. We hebben ook ‘boomspiegels’ geadopteerd: we voorzien de grond rondom een boom van vrolijke bloemen en planten. Het is mooi om te zien, en het trekt bijen en vlinders aan, die belangrijk zijn voor de balans in
Eerlijk is eerlijk, soms word ik wel een beetje gek aangekeken: heb je hém weer, met zijn ‘groene hobby’. Ja, het zijn maar kleine acties, druppels op de gloeiende plaat. Maar weet je, ook in de zorg voor mensen doen we kleine dingen. We bieden een kop koffie en een luisterend oor. We laten ons niet tegenhouden door grote problemen. Waarom zou dat voor de schepping anders zijn?
Zorg voor mensen en zorg voor de omgeving van de mens horen bij elkaar. Mensen komen het best tot rust in een groene en gezonde omgeving, die ook in balans is. Laten we daarom niet opgeven, maar juist in deze kleine stappen het verschil maken. Wie weet wat er gaat groeien als we samen stap voor stap zorgdragen voor de natuur.
is missionair werker in Amsterdam Oost
Deel met anderen hoe het met je gaat
Hoe praten over je gevoel je in verbinding brengt met anderen
Iedereen draagt gevoelens met zich mee. Soms kleine, soms overweldigende. Toch is het niet altijd makkelijk om woorden te geven aan wat je voelt, laat staan om het met iemand te delen. Terwijl juist daar iets belangrijks gebeurt. Door te praten over je gevoelens, blijf je in verbinding met de mensen om je heen. Maar waar begin je? En hoe geef je woorden aan wat je voelt?
‘Hoe gaat het met je?’ Het is een vraag die vaak gesteld wordt en veelal wordt beantwoord met ‘druk’ of ‘goed’. Hoewel de vraag tegenwoordig soms als oppervlakkig wordt gezien, is het van origine een mooie, authentieke en liefdevolle vraag, bedoeld om mensen met elkaar te verbinden. Rozamaryn Orsel, Jonge Theoloog der Nederlanden en missionair werker bij het Leger des Heils, legt uit dat deze vraag ruimte kan geven aan de ander om iets te delen. “Verbinding met elkaar heeft alles te maken met ruimte. Die ruimte werkt twee kanten op. Je kunt ruimte innemen door te praten over jezelf en te zenden. En je kunt ruimte geven door interesse te tonen en te luisteren. Het innemen en geven van ruimte moet in balans zijn, anders werkt verbinding met de ander niet. Verbinding is zenden en ontvangen. Kennen en gekend worden.”
Eerst voelen, dan verbinden
Je kunt pas ruimte geven en innemen als je zo nu en dan stilstaat bij wat je voelt. Het helpt om na te gaan welke emoties je ervaart. Rozamaryn: “Ieder mens heeft vier basisemoties: boos, blij, verdrietig en bang. Elke emotie geeft iets aan en is bedoeld om je te helpen. Boosheid helpt je je grenzen aan te geven, angst beschermt je tegen gevaar. Verdriet helpt je om iets te verwerken en blijheid geeft aan dat een situatie veilig is. Als je deze emoties leert herkennen, weet je beter hoe je je voelt en kun je hier beter woorden aan geven.”
Hoe je je voelt, beïnvloedt ook hoe je communiceert. Als je je boos voelt, reageer
‘Als je je emoties leert herkennen, kun je hier beter woorden aan geven’
je misschien kortaf en lukt het minder goed om de ander ruimte te geven. Als je dat van tevoren van jezelf weet, kun je hier beter op letten.
Woorden vinden voor wat je voelt Praten over je gevoel verbindt je dus met de ander én met jezelf. Tegelijk hoef je niet altijd alles te delen. Het is belangrijk om na te gaan of je je veilig voelt bij de persoon met wie je iets wilt bespreken. Begin eventueel bij iemand die dicht bij je staat. Diegene kan je helpen woorden te geven aan wat je voelt.
vind je het delen van je gevoel toch nog lastig? dan kan het helpen om klein te beginnen met deze tips:
1. Schrijf het eerst op Schrijf op wat er in je gedachten opkomt, ook als het nog vaag is. Je kunt dit later voorlezen of de ander laten lezen.
2. Kies een ontspannen moment Praat tijdens een activiteit die je ontspanning geeft, zoals wandelen of koken. Een beetje afleiding kan het praten over je gevoel makkelijker maken.
3. Gebruik voorbeelden
Beschrijf een situatie in plaats van alleen je gevoel. Dat kan de ander helpen om je beter te begrijpen.
Verbinding is belangrijk voor iedereen. Soms zit het al in iets kleins, zoals een gesprek, een glimlach of iemand die even naar je luistert.
Bij het Leger des Heils in het Rotterdamse
Delfshaven spreken we vier bewoners, van beschermd wonen en de verpleegafdeling, over wat verbinding voor hen betekent. Met wie of wat voelen zij zich echt verbonden?
BERNARDO
Bernardo is regelmatig te vinden met een gitaar in zijn hand. Het liefst speelt hij rock, maar ook voor de samenkomsten bij Huis & Haard (beschermd wonen) pakt hij zijn gitaar er graag bij om muziek te maken. Muziek is voor hem een belangrijke manier om verbinding te zoeken met zichzelf en anderen. “Muziek geeft woorden aan wat ik voel en biedt steun in moeilijke situaties.”
JEANET
Jeanet voelt zich verbonden met Delfshaven. Ze is er geboren en getogen en woont er nog altijd. Vanuit haar vaste plek in de woonkamer kijkt ze uit over de haven en het Piet Heinplein, volgens haar de mooiste buurt van Rotterdam. “Vroeger kwamen we op dat plein allemaal samen om te borrelen en bij te beppen. Ik heb een tijd in Den Haag gewoond, maar daar kon ik echt niet aarden. Uiteindelijk mis je toch die platte Rotterdamse gezelligheid.”
ANOERADHA
Echt verbonden voelt Anoeradha zich met de medewerkers van Domus. Ze vertelt dat ze zonder hen niet zou staan waar ze nu staat. “Ik leefde zeven jaar op straat en voelde me in die tijd bijna geen mens meer. Ik begon te gebruiken en besloot uiteindelijk om me weer te laten opnemen. Zo kwam ik in de Dukdalf terecht. Hier ervaar ik weer warmte en liefde in mijn leven. De medewerkers herinneren me er elke dag aan dat ik een waardevol mens ben.”
SIEM
Siem voelt zich verbonden met sales. Verkopen zit hem in het bloed. “Vroeger verkocht ik de verkeerde dingen”, vertelt hij eerlijk. “Drugs en medicijnen. Ik merkte dat ik goed was in verkopen, maar het begon me tegen te staan dat ik dat deed voor de verkeerde mensen.” Dat veranderde toen een jeugdwerker hem wees op een baan in een callcenter. “Binnen een week had ik de meeste belminuten van iedereen en verkocht ik meer dan de rest.”
In elk nummer van OverHoop geeft commandant Bente S. Gundersen, de leider van het Leger des Heils in Nederland, Tsjechië en Slowakije, antwoord op drie vragen van lezers. nte
Vraag
S . Gund e r s ne
het aan... de commandant
Wat is een mooi moment van verbinding dat jij je kunt herinneren?
“Tijdens een tussenjaar, in mijn studententijd, heb ik gewerkt met kinderen die een fysieke en mentale beperking hadden. Samen met deze kinderen ging ik een week mee op wintersport. Je kon eigenlijk niet met ze communiceren, omdat ze niet konden praten. Met muziek probeerden we toch contact te krijgen en een moment van verbinding te creëren. Ik herinner me een moment waarop dat lukte. Ik zag de blik van een van de kinderen veranderen. Er kwam een reactie van iemand die eigenlijk niet kon reageren. Het was een kort moment, nog geen halve minuut, maar ik voelde op dat ogenblik een hele sterke verbinding met het kind.”
‘Ik zag de blik van een van de kinderen veranderen’
Beeld
/ Mona van den Berg
Waarom speelt muziek zo’n belangrijke rol binnen het Leger des Heils?
“Al sinds het Leger des Heils bestaat, speelt muziek een belangrijke rol. Muziek verbindt mensen en het is een laagdrempelige manier om het evangelie te delen. Van oudsher gaan heilssoldaten de straat op, om met muziek het goede nieuws te delen. Vroeger werden melodieën van bekende liedjes uit pubs en cafés gebruikt. Daar werden nieuwe, christelijke teksten bij bedacht. Zo was het herkenbaar voor de mensen die het hoorden. Om het toegankelijk te maken, werd de muziek vaak gemaakt door een brassband. Orgels, die je vaak in kerken ziet, zijn duur en kun je niet zomaar op straat gebruiken. Met een brassband kun je meer kanten op.”
‘Muziek verbindt mensen en het is een laagdrempelige manier om het evangelie te delen’
‘Het lijkt me mooi om de mens achter het ambt
beter te
leren kennen’
Met wie zou je graag eens een kopje koffie willen drinken?
“Ik zou graag eens een kopje koffie drinken met onze nieuwe premier, Rob Jetten. Hij heeft onderstreept dat hij graag premier wil zijn voor alle Nederlanders. Ik ben benieuwd waarom dat zo belangrijk voor hem is, wat hem drijft. Ook zegt hij te willen samenwerken met veel verschillende partijen. Dat vind ik natuurlijk interessant. Het lijkt me mooi om de mens achter het ambt beter te leren kennen.”
Stel je vraag!
Wat wilde jij altijd al vragen aan Bente, de leider van het Leger des Heils?
Stuur je vraag uiterlijk 1 oktober 2026 naar overhoop@legerdesheils.nl en wie weet staat hij in het volgende nummer!
uit de mouwen
Handen in Loods 3
Van koffiekopje tot kinderwagen en van bank tot boek: in Loods 3 kun je eigenlijk alles vinden. Deze tweedehandswinkel van het Leger des Heils, in het Zeeuwse SintMaartensdijk, is een plek waar handen uit de mouwen worden gestoken, mensen elkaar ontmoeten en vriendschappen ontstaan.
De winkel netjes houden en inrichten, inkomende spullen uitpakken en sorteren, klanten helpen en natuurlijk ook gezellig
koffiedrinken met elkaar. In Loods 3 kan – en gebeurt – het allemaal. Saskia van de Graaff is coördinator op de locatie. “In totaal werken hier iets meer dan honderd vrijwilligers. In de winkel wordt iedere werkdag ‘s morgens door de vrijwilligers hard gewerkt zodat we ‘s middags open kunnen. Er is dan ook ruimte voor koffie en activiteiten voor bezoekers. Bij onze collega’s van maatschappelijke dienstverlening kunnen mensen terecht voor hulpvragen, bij de taalmaatjes voor taalles. Er is pastoraat aanwezig, eens per maand is er een gastendienst en nog veel meer.”
Beeld / Geke Bosch
Brigitte
“Jarenlang heb ik als verpleegkundige gewerkt, tot ik door ziekte werd afgekeurd en thuis kwam te zitten. Ik wilde graag sociale contacten houden en onder de mensen blijven. Zo ben ik hier eigenlijk terechtgekomen. Nu kom ik hier alweer meer dan acht jaar, zeker drie dagen in de week. Ik help met het sorteren van de inkomende spullen. Dat is heerlijk om te doen. Verstand op nul, en lekker werken. Bovendien kom je soms echt pareltjes tegen, dat maakt het werk extra leuk.”
Dave
“Alles met een stekker komt eerst langs mij. Ik heb mijn hele leven met mijn handen gewerkt, dus hier de elektrische spullen controleren gaat me prima af. Ik ben hier begonnen vanwege een taakstraf. Tot twee keer toe, eerlijk gezegd. Maar ik ben blijven plakken. Ik kan het goed vinden met alle collega’s hier en het Leger des Heils heeft veel voor me gedaan. Nu ik niet meer werk, is dit mijn plek. Ik blijf me verbazen over wat hier binnenkomt. Soms zitten spullen nog nieuw in de verpakking! Die gaan hier in de winkel voor een mooi prijsje weg.”
Enricco
“Ik kwam voor het eerst in Loods 3 voor een stage.
Eigenlijk ben ik daarna gewoon blijven plakken. Een aantal jaar geleden kreeg ik long covid, waardoor veel dingen niet meer zo makkelijk gaan. School en werk kosten mij meer moeite en energie dan leeftijdsgenoten. Dat vind ik niet leuk natuurlijk, maar hier heb ik het wel naar mijn zin. Veel mensen snappen niet goed wat ik meemaak, maar op deze plek heb ik ruimte om mezelf te zijn. En dat ik dit samen met mijn moeder, Annette, kan doen, is extra leuk.”
Annette
“Nadat ik was afgekeurd, zocht ik iets om te doen; stilzitten is niets voor mij. De inkomende spullen sorteren is erg leuk om te doen. Je ziet van alles voorbijkomen, en blijft je verbazen. Daarnaast heb ik Brigitte hier ontmoet. We zijn goede vriendinnen geworden, dus dat is helemaal leuk.”
Tekst / Naar Marcus 2 Beeld / By Malu
Jezus is thuis, in zijn woonplaats Kafarnaüm. De inwoners van de stad krijgen in de gaten dat Hij daar is, en komen massaal naar zijn huis toe. Ze willen Hem horen spreken, want ze hebben veel over Hem gehoord.
Het is zo druk in en om het huis van Jezus, dat ze besluiten het dak op te gaan. Ze maken een opening, en de vier vrienden laten hun verlamde vriend op een matje precies voor Jezus naar beneden zakken.
Een verlamde man hoort ook dat Jezus thuis is. Hij hoopt dat Jezus hem beter kan maken. Hij vraagt vier vrienden om hem naar het huis van Jezus te dragen.
Jezus ziet hoeveel moeite de vrienden doen, om hun zieke vriend bij Hem te brengen. Hij weet dat ze in Hem geloven. Daarom zegt Hij tegen de verlamde man: ‘Ik vergeef je alles wat je verkeerd hebt gedaan.’
Jezus kijkt naar de verlamde man, en zegt: ‘Sta op, ga lopen.’ Meteen kan de man staan. Hij loopt tussen de mensen door naar buiten.
Sommige mensen die Jezus dit horen zeggen, worden boos. Ze zeggen: ‘Hoe kunt U nu iemand vergeven? Dat kan alleen God!’ Dan zegt Jezus: ‘God heeft Mij de macht gegeven om dit te doen. En Ik kan het bewijzen, omdat Ik ook iets kan wat nog moeilijker lijkt.’
Iedereen is onder de indruk. Ze danken God en zeggen: ‘Dit hebben we nog nooit meegemaakt!’
Recht en rode ramen
Het Leger des Heils op de Wallen
In hartje Amsterdam, op de Wallen, vind je het Leger des Heils. Omringd door coffeeshops, cafés en panden met rood verlichte ramen, is dit een plek van ontmoeting, herstel en hulp voor iedereen die daar behoefte aan heeft.
Het is een zonnige maandagmiddag in de lente. In de straten van de hoofdstad is het levendig als altijd. Internationale toeristen, Nederlandse dagjesmensen en Amsterdammers zoeken hun weg langs de oude grachten en statige panden. In het Red Light District is het nooit stil. Voor veel mensen is een bezoek aan deze buurt een uitje, voor anderen de dagelijkse werkplek.
Genevieve:
‘De dingen die je hoort en ziet tijdens zo’n ronde, doen best wat met je’
Het is een grachtenpand als zovele in deze buurt. Scheve muren, een krakende wenteltrap en houten balken in het plafond. Maar vanuit dit pand werken verschillende teams van het Leger des Heils. Op de eerste verdieping bevindt zich een grote huiskamer. Het is de plek waar sekswerkers meerdere dagen per week terecht kunnen voor rust, een kop koffie, een maaltijd of hulp. Op de tweede verdieping werkt het team van Recht in Zicht, dat juridische bijstand verleent aan mensen zonder verblijfspapieren.
Veldwerk
Een aantal dagen per week gaan er medewerkers en vrijwilligers de straat op. Gewapend met een tas vol koffie, thee en chocolade trekken ze langs de ramen. Het is een manier - Majoor Bosshardt is er ooit mee begonnen - om in contact te komen met de mensen die hier werken. Deze keer nemen de vrijwilligers ook flyers mee: een uitnodiging voor een vrouwenmiddag in de huiskamer.
Geneviève en Annemieke doen deze middag het rondje. Ze lopen de deur uit en kloppen op een van de eerste ramen die ze tegenkomen. De deur gaat open. “Hello, how are you? Do you want some coffee or tea?” De vrouw lust wel een kopje koffie. Een chocolaatje slaat ze af: “We zijn allemaal aan de lijn hier.” De uitnodiging voor de vrouwenmiddag wordt blij in ontvangst genomen.
Compliment
De meeste gesprekken worden in het Engels gevoerd. Geneviève: “In deze straat werken
vooral vrouwen uit Oost-Europa achter de ramen, even verderop zijn het voornamelijk vrouwen uit Latijns-Amerika.” Ze kloppen op het volgende raam. Een vrouw in lingerie doet de deur open. “Wat zie je er mooi uit vandaag”, zegt Geneviève opgewekt. De vrouw is zichtbaar blij met het compliment. Geneviève: “Als je zoiets echt meent, mag je dat gewoon zeggen. Deze vrouwen krijgen niet vaak een gemeend compliment.”
Tijdens hun ronde spreken ze ongeveer twintig vrouwen. De meesten gaan in op de uitnodiging. Als het kan, komen ze graag. Al zal het ook niet iedereen lukken om erbij te zijn. Een van de vrouwen heeft die middag geen opvang voor haar kinderen, dus zal ze thuis moeten zijn. Een andere vrouw heeft juist gepland om met haar man op stap te gaan. Geneviève: “Dat horen we best vaak. Deze vrouwen hebben ook gewoon kinderen, partners.”
Voor Annemieke en Geneviève zit de ronde er nu op. Tijdens het opruimen wordt er nog
even nagepraat. Hoewel de wandeling nu soepel verliep, kan het er soms ook heftig aan toe gaan. Geneviève: “De dingen die je hoort en ziet tijdens zo’n ronde, doen best wat met je. Dan is het belangrijk om er over te praten met elkaar. Zo houd je het vol.” Morgen gaan er weer andere mensen de straat op. De kans is groot dat er dan weer andere vrouwen achter de ramen staan, dat wisselt dagelijks. Ook zij zullen worden uitgenodigd voor de vrouwenmiddag.
Recht in Zicht
Het sekswerk op de Wallen is redelijk gereguleerd. Om een peeskamer te huren, moet je bijvoorbeeld de juiste verblijfspapieren hebben. Dat is heel anders op plekken waar sekswerkers illegaal of onder dwang moeten werken. Voor die mensen zet Meeuw Kollen zich, samen met haar collega’s, dagelijks in. Al zeven jaar werkt Meeuw bij Recht in Zicht, het enige team binnen het Leger des Heils dat juridische bijstand verleent aan ongedocumenteerde slachtoffers van mensenhandel. Een strijd waar veel
Meeuw:
‘We hebben soms een lange adem nodig. Maar deze mensen hebben recht op een eerlijke kans’
geduld, doorzettingsvermogen én juridische kennis voor nodig is.
Juridisch en praktisch
Meeuw: “In de eerste plaats helpen wij deze mensen bij het starten van mogelijke procedures, of contact met hun advocaat. Maar we helpen ook met heel praktische zaken, zoals een tijdelijke woonplek, of geld voor eten en drinken.” Hoewel dat eerste de belangrijkste taak is, komt ook dat tweede vaak voor. Meeuw: “Een tijdje terug werden we gebeld door een ongedocumenteerde vrouw die samen met haar kindje op straat leefde. Dat is natuurlijk onvoorstelbaar. We hebben toen een tijdelijke plek voor haar kunnen regelen, zodat ze in afwachting van de start van haar herhaalde asielprocedure in ieder geval samen met haar kindje ergens binnen kon slapen.”
De mensen die bij Recht in Zicht worden geholpen, zijn altijd slachtoffer van mensenhandel. Ze werden of worden uitgebuit. Soms gebeurt dit in het criminele circuit, maar meestal is het seksuele uitbuiting. Meeuw: “Dat zijn dus meestal niet de mannen of vrouwen die je hier op de Wallen achter de ramen ziet staan. De mensen die wij
tegenkomen, werken bijvoorbeeld in illegale bordelen, of als gedwongen drugskoerier.”
Eerlijke kans
Goede hulp is voor deze mensen niet vanzelfsprekend. Meeuw: “Soms komen we echt schrijnende gevallen tegen. Advocaten die hun werk niet goed doen, onterechte afwijzingen van het IND. De levens van deze mensen staan soms jaren stil, in afwachting van instanties. Ze hebben de media en de publieke opinie ook niet mee.
Men vindt vaak dat ze terug moeten. Maar zo simpel is het niet. In veel gevallen is dat echt niet veilig, zeker niet als er sprake is van mensenhandel. Dus ja, we hebben soms een lange adem nodig. Maar deze mensen hebben recht op een eerlijke kans.”
Zowel Meeuw en haar collega’s, als de collega’s en vrijwilligers van het veldwerk, zetten zich dagelijks in voor mensen die normaal gesproken weinig aandacht krijgen. Gedreven door een sterk rechtvaardigheidsgevoel en met een flink doorzettingsvermogen maken ze het verschil. Soms in grote dingen, vaker nog in de kleine, maar altijd in het belang van de mensen die ze helpen.
uitjes en activiteiten
Eropuit
kunst- en theatergala
Donutdag komt steeds dichterbij!
Op de eerste vrijdag van juni zijn er door heel Nederland gratis donuts te halen bij de buurtlocaties van het Leger des Heils. Kom gezellig langs, proef mee en ontmoet anderen tijdens deze smakelijke en vrolijke dag.
Vrijdag 25 september is het weer zover: het jaarlijkse Kunst- en Theatergala van het Leger des Heils. Deze bijzondere avond staat volledig in het teken van de creativiteit, passie en talenten van onze deelnemers, die hun unieke verhalen delen. Laat je inspireren en raken door een veelzijdig programma vol muziek, kunst en persoonlijke verhalen.
Gedurende de avond staan onze deelnemers in het middelpunt en geven zij een inkijkje in hun leven en hun creativiteit.
Scan de QR code voor meer informatie en gratis tickets
Recept
don uts
Je hebt nodig
(voor 10 donuts)
Voor het deeg
• 350 gr bloem
• 165 ml melk
• 1/2 tl zout
• 50 gr suiker
• 40 gr boter
• 7 gr gist
• 1 ei M
Decoratie
• fijne kristalsuiker
Overig
• Olie om in te frituren
Maak je eigen donuts
Meng de bloem, zout, suiker, boter en gist. Voeg het ei en de melk toe en kneed tot een samenhangend deeg. Doe het in een met olie ingevette kom, dek af en laat het 1-1,5 uur rijzen. Verdeel het in 10 balletjes en druk met je vinger een gat in het midden. Maak er een mooie donutvorm van en leg het op een met bakpapier beklede bakvorm. Laat nog ca 30 min. rijzen. Verwarm ondertussen de olie in een brede diepe pan of gebruik een frituurpan en zet een bord klaar met een laag kristalsuiker erin. Bak de donuts op ongeveer 175 graden. Laat iets uitlekken op keukenpapier, haal ze door de fijne kristalsuiker en laat ze dan afkoelen op een rooster.
Beeld / Erik Borst
Live life to the Max
‘Deel uitmaken van iets zit hem meestal in de kleinste dingen’
Ik ben een optimistisch mens. Altijd oplossingsgericht. Mijn vrouw en ik vullen elkaar daar ook goed bij aan. Onze reflex bij het krijgen van slecht nieuws is dan ook: ‘Ach, het kan altijd erger’. Ik ben de koning van het relativeren.
Maar soms kun je alleen stil zijn.
Naast mijn werk als zanger en acteur heb ik ook de grote eer om bij ons in de kerk de tieners te leiden. Een prachtige taak die ik met veel liefde op me neem. Wij bouwen daar volgens een nieuw principe: ‘belong, believe, behave’. En dan ook specifiek in die volgorde. Maar tieners zijn tieners, en soms lijkt het alsof je je ziel en zaligheid legt in een betonnen muur. Weinig tot geen respons.
Afgelopen week stond de wereld van ons en onze tienergroep opeens stil. Een jongen van veertien. Hartstilstand tijdens het sporten. Geen medische aanleiding. Zomaar ineens was hij weg. Uit het leven gegrepen. En dan kun je alleen maar stil zijn.
Wat er toen gebeurde bij deze ogenschijnlijk betonnen tieners was ongelooflijk. Ze zochten elkaar op en vonden troost. In elkaars verdriet, en in elkaars liefde. Voor het leven, en voor God. De zondag erna zongen ze mee als nooit tevoren. Er was plek voor rauwe emotie. Ze prezen God in een diep dal, en vonden elkaar in het gemis van Max. Die jongen van veertien in de prime van z’n leven.
Wij zagen de eerste pijler werkelijkheid worden. Belong. Ze waren verbonden en deel van elkaar.
Wat soms voelde als ploegen door de modder en oppervlakkig zaaien, bleek voor deze tieners uiteindelijk te ontkiemen in vriendschappen, verbinding en community. En dat is iets wat we allemaal zoeken. belong’. Deel uitmaken van iets. En dat zit hem meestal in de kleinste dingen. Vertel iemand eens dat hij of zij waarde heeft en dat er Iemand van ze houdt. Dan help je ze ‘live life to the max’. Voor Max.
Jonathan Vroege (1993) is zanger, acteur en arrangeur. Na veel musicals te hebben gespeeld (onder andere Disney’s Aladdin & The Lion King) is hij vanaf september 2026 met zijn vocal groep The Dutch Tenors te zien in heel Nederland met hun nieuwe theatershow.
uit de Bijbel Over... Woorden
Eenzaamheid
‘Mijn God, mijn God, waarom hebt U mij alleen gelaten?’
jezus 1
Je alleen voelen is verschrikkelijk. We zijn gemaakt om samen te zijn. Zonder vriendschappen gaat het verkeerd met ons.
Toch kent iedereen tijden van eenzaamheid. Soms heel erg, soms minder erg. De Bijbel maakt dingen niet mooier dan ze zijn: ook Jezus voelde zich soms alleen.
Jezus is ‘het gezicht’ van God. Zelfs God weet dus wat eenzaamheid is! De Allerhoogste voelt hoeveel pijn dat kan doen. Hij snapt dat helemaal.
Je kunt je alleen voelen. Tegelijkertijd kan het geloof in God je troosten. Het klinkt misschien gek, maar in je eenzaamheid ben je niet alleen. God, die liefde is, baalt met je mee, huilt met je mee, leeft met je mee.
1 uit: het evangelie volgens marcus, hoofdstuk 15, vers 34 (bgt)
Verdriet
‘Er is een tijd om verdriet te hebben en een tijd om te dansen.’
prediker 2
Mensen zijn verliezers, niemand uitgezonderd. Van alles kunnen we kwijtraken: een vriendschap, een baan, gezondheid, ouders… en uiteindelijk ons eigen leven. Rouw en verdriet horen bij het bestaan.
We kunnen dat vaak moeilijk accepteren. Begrijpelijk! We willen geen pijn, geen lijden. We willen het liefst alleen maar plezier maken en dansen.
Maar dat kan niet. Als verdriet er niet mag zijn, als je je pijn wegdrukt, dan kun je ook niet echt blij worden.
Verdriet wordt pas minder als je huilt, erover praat, het uitschreeuwt, erover schrijft. Of, zoals de Bijbel zegt: er de tijd voor neemt.
Hoop
‘Wat ben je bedroefd, mijn ziel… vestig je hoop op God!’ de psalmist 3
Hoop houden, hoe doe je dat?
Hoe houd je in hemelsnaam hoop in tijden van oorlog, milieuverwoesting en toenemende armoede?
Hoe blijf je hoopvol als je je alleen voelt, als je verdrietig bent?
De Bijbel zegt dat hoop te maken heeft met waarnaar je kijkt. Met waar je je aandacht op richt. Hoop heeft dus niet te maken met de omstandigheden!
Het boek roept op om je steeds te focussen op God. De Eeuwige mag je zien als Iemand die altijd vol liefde bij je aanwezig is. Iemand die graag vergeeft. Iemand die groter is dan je grootste probleem. Iemand die sterker is dan de dood.
Als je je aandacht richt op God, wordt er een zaadje van hoop in je hart geplant. Hoop begint heel klein, maar kan uitgroeien tot iets groots.
Probeer maar!
2 uit: prediker, hoofdstuk 3, vers 4 (bgt)
3 uit: psalm 42, vers 6 en 12 (nbv21)
volg & like
voor meer mooie
verhalen en tips, volg ons op socials
@legerdesheils
legerdesheils legerdesheils
Hoofdredactie
Henriët Brouwer
Kapitein Anita Kamperman
Eindredactie
Coen van Everdingen
Art direction en grafisch ontwerp
TinekeWerkt
Lithografie
Studio Boon
Correctie
Jasper van den Bovenkamp
Redactie
Joëlle Slootjes, Boaz van Kreuningen, Sanne Koudijs, Geke van Wijnen, Frank Taale, majoor Simon van der Vlugt
