Issuu

Lava editie 1 - jaargang 19 - februari 2017

freek kilsdonk de hoofdredacteur Voor je ligt de nieuwste editie van de Lava, het verenigingsblad van de Jonge Socialisten. Die introductie is misschien wel even nodig, want er is aardig wat veranderd sinds de vorige verschenen editie. Nieuwe drukker, op

In deze editie gaan we dieper in op de veranderingen die op dit moment plaatsvinden in ons politiek systeem. Voor het eerst sinds de tweede wereldoorlog lijkt echte, reactionaire politiek namelijk terug van weggeweest. Je leest hier hoe het komt en vooral ook wat je er tegen kan doen...

nieuw papier, in nieuw verspreidingsmateriaal, met nieuwe rubrieken en artikelen.

Als je goed kijkt zie je dat er op de lay-out na toch niet

heel veel veranderd lijkt. Elke Lava heeft nog steeds een thema. Ook is de rubriek ‘Het Nieuwste Lid’ behouden. Er is

en verder...

altijd ruimte voor een column van de voorzitter; voorheen heette deze rubriek ‘Uit de bestuurskamer’. Wel nieuw is een terugkerende rubriek over een ‘(Oud)-JS’er in beeld’. Dat is ook precies wat je krijgt in die rubriek; een (voormalig) lid van

02.

de hoofdredacteur

freek kilsdonk

de Jonge Socialisten die zich nog steeds inzet voor haar of zijn idealen in het werk wat deze (oud)-JS’er doet.

Ook nieuw is dat we nu werken met een vast

redactieteam. Samen met hen bereid ik de Lava voor,

16.

( o u d )- j s ’ e r i n b e e l d

17.

het nieuwste lid

sharon dijksma

waarbij we het thema vaststellen, brainstormen over artikelen binnen het thema en elkaar én de Lava zo scherp houden. Niet alles in de Lava is echter geschreven door het redactieteam en niet iedereen in het team schrijft; er is meer

pourya fasih

dan genoeg ruimte voor als ook jij wilt bijdragen aan de Lava!

Omdat heel wat dingen nieuw zijn, zijn er helaas ook een

paar dingen waarvan we afscheid nemen. In het bijzonder doen we dat van Merijn Vorst, die als grafisch ontwerper

18.

de knipselkrant

activiteitenkalender

jarenlang de Lava heeft vormgegeven waarvoor we erg dankbaar zijn. Maar ook natuurlijk van Casper Gelderblom, mijn voorganger op deze post. Ik wens hen het allerbeste en ik wens jullie als lezer heel veel plezier met de nieuwe Lava. Tipje van de sluier: de volgende editie wordt digitaal op 1 april opgeleverd, samen met onze website! Je blijft daarnaast viermaal per jaar een gedrukte Lava ontvangen. Tot gauw!

19. 19.

colofon

colofon de voorzitter

lieke kuiper

met artikelen over:

“Linkse, progressieve politiek dood?” schrijft Vera van Rossum , “links is juist relevanter dan ooit! Weg met de Derde Weg, we hebben nu de kans om de welvaartsstaat 2.0 vorm te geven. En te vechten voor onze waarden, zo diep verankerd in onze maatschappij. Het Nederland dat ik ken, is namelijk een progressief, tolerant land.

7. 8.

10. 15.

Een reconstructie over hoe de demonstratie Holland Against Hate tot stand kwam, door Freek Kilsdonk .

Een kijk op de internationale strijd van de linkse beweging, met Janneke Holman , Elmar Smid , en Roy Blokvoort .

Hij zit al sinds 2012 in de Tweede Kamer maar wil graag door: Mohammed Mohandis !

iedereen schrijft erover: de boze burger. maar wie is het? De Lava, in de persoon van Lilit Zeltsburg, ging op onderzoek uit en ontmoette de “boze burger”...

12.

“Waarom is de reactie terug?” schrijft Freek Kilsdonk . “Dat gevoel dat mensen terug naar vroeger willen? Toen was alles beter, toch?”

lava

nederland is een linkse verworvenheid schrijver: vera van rossum illustratie: renee van den kerkhof

nederland is een linkse verworvenheid / vera van rossum

lava

Linkse, progressieve politiek dood? Links is juist relevanter dan ooit! Weg met de Derde Weg, we hebben nu de kans om de welvaartsstaat 2.0 vorm te geven. En te vechten voor onze waarden, zo diep verankerd in onze maatschappij. Het Nederland dat ik ken, is namelijk een progressief, tolerant land. Ja, de pro-Europese stemmen legden het af tegen de antiEuropese bij het Britse referendum over de Europese Unie vorig jaar. En ook wist Bernie Sanders niet te winnen van Hillary Rodham Clinton in de primaries van de Democratische partij, waarna het HRC zelf ook niet lukte om Donald Trump uit het Witte Huis te houden. En op het moment van schrijven gaan PVV en VVD gebroederlijk met elkaar de strijd aan, waarbij de media berichten dat zelfs GroenLinks-stemmers een strategische stem op Rutte overwegen om Wilders uit het Torentje te houden. Het is dus even tijd voor een reality check: waar staan we en wat gaan we eraan doen?

Linkse bescheidenheid Weg met alle cynici die roepen dat linkse politiek ‘deaud’ is, of die zich afvragen of de PvdA in 2025 nog wel bestaat. Dat de geschiedenis ten einde is, zoals Fukuyama in 1992 stelde, en we niet meer in politieke kampen elkaar hoeven te bestrijden. Het grootste argument tegen onze beweging zou zijn dat we alle al bereikt hebben en daarom onszelf overbodig zouden hebben gemaakt. De sociaaldemocratie was de meest belangrijke beweging van de twintigste eeuw,

die meer dan welke andere beweging Nederland heeft vormgegeven. Onder leiding van de SDAP en later de PvdA hebben fabrieksarbeiders betere werkomstandigheden en arbeidsvoorwaarden gekregen, werd het kiesrecht naar iedereen uitgebreid, is goede gezondheidszorg voor iedereen toegankelijk geworden en heeft ieder kind recht gekregen op goed onderwijs. Voor mij, dochter uit twee families van boeren en tuinders, was het nog maar een eeuw geleden lang niet zo vanzelfsprekend geweest om naar de universiteit te gaan, om te mogen stemmen voor de Tweede Kamer, en om verre reizen te maken. Daar mogen we als beweging erg trots op zijn. Tegelijkertijd heeft de tijd niet stilgestaan. Met de welvaartsstijging in de vorige eeuw is de klassieke arbeider zo goed als verdwenen. Maar de sociaaldemocratie is niet minder belangrijk geworden. Juist in tijden van flexcontracten en de steeds maar groter wordende macht van aandeelhouders hebben we de sociaaldemocratie nodig. Want bestaanszekerheid, emancipatie en zeggenschap staan nog steeds onder druk. De kloof is groot tussen de schoonmaakster die maar anderhalf minuut krijgt om een klaslokaal schoon te maken en de bestuurder van het schoonmaakbedrijf die vooral kijkt naar de winst en werknemers makkelijk kan inwisselen als ze kritiek hebben op zijn beleid. Je kunt het de economisering van de samenleving noemen, of de doorgeslagen marktwerking. Wat duidelijk is, is dat als we dit niet langer pikken, we weer de strijdbijl op moeten pakken. Net zoals de schoonmakers, die met stakingen en acties een betere cao afdwongen. Of zoals de jongeren van Young & United, die het jeugdloon al wisten te verbeteren maar blijven doorgaan tot volwassen zijn ook echt een volwassen salaris betekent. Juist de jongere generatie weet weer te demonstreren, zo signaleerde ook de Volkskrant bij het Holland Against Hateprotest. En in 2015 waren het jongeren die het Maagdenhuis bezetten – het bestuurlijk centrum van de Universiteit en Hogeschool van Amsterdam. Niet cynisch doen over de tijdgeest maar gewoon aanpakken. Dan zie je namelijk dat je bij lange na niet alleen staat. Want reduceer je links tot één partij, zoals bijvoorbeeld de PvdA met haar dalende ledenaantal en slechte peilingen tussen verkiezingen door, dan lijkt er weinig hoopvol om te worden. Reduceer je links enkel tot alle linkse of progressieve partijen in de Tweede Kamer, dan krijg je geen meerderheid. Maar als je actie voert en daar op het Malieveld staat, zoals bij de Holland Against Hate-demonstratie onlangs, dan zie je dat daar het hele maatschappelijke middenveld staat. En die strijden allemaal voor dezelfde idealen. Misschien claimen we onze overwinningen minder dan ze aan de andere kant van het politieke spectrum doen. In

vera van rossum / nederland is een linkse verworvenheid

lava

een tijd waarin afbraak van deze verworvenheden dreigt is er echter geen ruimte voor bescheidenheid. Dus wees niet bang: claim die verworvenheden en verdedig ze. Of wacht je tot iemand anders dat voor jou gaat doen?

De angst regeert, de nuance verdwenen

Angst lijkt het toverwoord van onze tijd. We zijn bang voor de wereld en vooral bang voor elkaar. Politiek Nederland lijkt te zijn vervallen in een identiteitsdebat waar geen uitweg uit is. ‘Nederland weer van ons,’ zegt Wilders dan. Maar wie is ons? De angst van burgers over mensen die hier wonen en volgens hen vanwege huidskleur of religie niet bij het “ons” thuishoren, is even groot als de angst van mensen die bang zijn vanwege huidskleur of religie hier niet meer welkom te zijn. De boze blanke man met zijn onderbuikgevoelens staat in allerlei opzichten ver van mij, een hoogopgeleide kosmopolitische jonge vrouw, af. Hij beroept zich op waarden die ik niet deel. Maar betekent dat dat ik bang moet zijn voor hem? Voor de wereld die hij kan vormgeven? Voor dat laatste wel. Maar voor de man zelf niet. Ik geloof nog steeds dat de Nederlandse waarden in de kern gebaseerd zijn op naar elkaar omkijken. Is er onder het geweld van Wilders en de ‘doe eens normaal’ retoriek van Rutte nog hoop voor het genuanceerde links? Ja, want juist het linkse verhaal wordt relevanter. Alle verkiezingsprogramma’s, met uitzondering van VVD en PVV, signaleren waar de PvdA al jaren tegen strijdt: een tweedeling in de samenleving tussen arm en rijk, hoog- en laagopgeleid. Er is behoefte aan een links verhaal. Voor gelijke kansen en meer bescherming. En juist nu andere partijen dat ook zien kunnen we dat verhaal ook echt waarmaken. De verkiezingen draaien om meer dan het identiteitsdebat. Meer dan de claim wie het ‘echte’ Nederland vertegenwoordigt. Dit is namelijk het punt waar we niet in de verdediging moeten schieten. Ze bieden ook een kans om juist nu de sociaaldemocratische idealen in praktijk te brengen. De linkse jongerenbewegingen laten al zien hoe het anders kan. Hoe linkse ideeën niet alleen maar defensief hoeven te zijn, maar juist vooruitstrevend. Zij strijden bijvoorbeeld voor een volwassenloon vanaf 18 jaar en voor het terugdringen van de macht van farmaceutische bedrijven. Het zijn ideeën die mensen aanspreken, die breed gedragen worden. Steeds meer mensen realiseren zich dat de macht van de markt niet een onveranderbaar gegeven is, maar dat we samen de samenleving en de economie waarin we willen leven kunnen vormgeven. Links durft weer te dromen over hoe de samenleving eruit moet zien. En met dit momentum hebben we juist de kans de sociaaldemocratische idealen in de praktijk te brengen. Om de welvaartsstaat 2.0 vorm te geven

nederland is een linkse verworvenheid / vera van rossum

die past bij de uitdagingen van de eenentwintigste eeuw. Een tijd lang, zo aan het eind van de jaren negentig en begin jaren 2000, hoopte men door de geest van het rechtspopulisme terug in de fles te stoppen dat het debat vanzelf door zou bloeden. De geest kan echter niet terug in de fles, een cordon sanitaire breekt Wilders’, of Le Pens, of Trumps ideeën niet. Daarom moet die geest juist bestreden worden, met betere ideeën en betere antwoorden. Sociaaldemocratie was het beste antwoord op de problemen van de twintigste eeuw. Nu moeten we ervoor zorgen dat het weer het beste antwoord van de eenentwintigste wordt.

Wat gaan we er morgen aan doen? Concluderend kan je zeggen dat het gevaar schuilt eigenlijk niet zozeer in al die dingen waar we bang voor zijn, maar in ons eigen pessimisme en apathie. Want de dingen waar we bang voor zijn worden pas echt gevaren als we elkaar zo gek maken met angst dat we niet hard genoeg een tegengeluid laten horen. Dat we gaan denken dat iedereen het verhaal van Wilders normaal vindt. Of dat we elkaar zo erg gaan wantrouwen dat we het stemrecht slechts beperken tot de selected few die er ‘wel verstand van hebben’. Als angst en wantrouwen de nieuwe norm worden zal het hele politieke spectrum naar rechts opschuiven. Dat hoeft niet te gebeuren. Het overgrote deel van de mensen zijn goede mensen, die elkaar het allerbeste gunnen. Die zich fijn en veilig voelen in hun buurt of omgeving. Die in staat zijn mee te doen aan het politieke debat. De zwijgende meerderheid. Laten we ons bevrijden van de angst, de dekens over onze hoofden, en juist die zwijgende meerderheid overtuigen van het positieve verhaal. We hebben het eerder gedaan. We kunnen het nu weer. Nederland is een linkse verworvenheid, laten we het graag zo houden.

vera van rossum (21) werkt als stagiair voorlichting bij de pvda. ze studeerde liberal arts & sciences in utrecht.

lava

reconstructie: #hollandagainsthate schrijver: freek kilsdonk Een maand geleden stonden ze nog op het Malieveld te demonstreren. Samen met zo’n drieduizend anderen, de landelijke pers en kopstukken en Kamerleden van een heel aantal politieke partijen. ‘We hadden zo’n vijftig man en een megafoon verwacht,’ vertelt organisator Wouter Booij. Een reconstructie van de organisatie van het Holland Against Hate-protest; een protest gedragen door JS’ers. We zijn in een Haags café om het hele avontuur goed af te sluiten. Van de harde kern zijn Randy, Janneke, Elmar, Lieke, Stijn en Wouter erbij; Mikal en Anne konden vanavond helaas niet. Dat maakt voor de gespreksstof echter niet uit, want al snel vliegt de ene na de andere anekdote over tafel. Het standaardriedeltje dat Wouter veelvuldig voor de pers heeft moeten afdraaien hoeft vanavond niet afgestoken te worden. Hoe het echt begon? Wouter: ‘Stijn en ik hadden die middag een workshop gegeven over digitaal en op straat actievoeren’. Ze drukten hun gehoor op het hart dat ze het vooral moesten doen en bewijzen dat je het kan – niet lullen maar poetsen. In de trein terug, het nieuws lezend over de Muslim Ban van Trump, was de connectie met hun eigen woorden bij de masterclass al snel gemaakt. Handen uit de mouwen. Na het aanmaken van het Facebook-evenement en het bellen van wat mensen ging het snel. Wouter: ‘Ik zag dat er honderd mensen kwamen en dacht, wow, honderd mensen. Maandag waren het er tienduizend’. De organisatie werd uitgebreid (Elmar: ‘Hoe kwam ik erbij? Ik werd gewoon in de groep gegooid, dus hielp ik mee’), de aantallen werden met het uur groter en de politie was niet blij met een vooruitzicht van duizenden mensen op het Lange Voorhout. Elmar: ‘Toen belde Wouter dat we naar het Malieveld werden verplaatst en zei hij: “Je moet iets doen met Staatsbosbeheer”. Dus ik bel Staatsbosbeheer: “Ik moet iets doen met jullie”’. Zelf waren de organisatoren niet blij met de verplaatsing; het verplaatsen van demonstraties naar het Malieveld kan het momentum snel breken. Wouter: ‘Ik dacht: dit wordt het niet meer, ik twijfelde. Toen belde

EenVandaag dat ze de volgende dag wilden filmen’. Stonden ze de die maandagmiddag gewoon voor de Amerikaanse ambassade met de cameraploeg. EenVandaag filmde hen ook tijdens het voorbereidende werk die middag. Stijn: ‘Belde Wouter mij om half acht die ochtend: “Je moet vandaag om 12:00 uur in Den Haag zijn voor de vergadering”. Welke vergadering? dacht ik toen’. Janneke zou eerst gewoon figureren in het filmpje maar dacht, ‘dan ga ik ook maar echte dingen regelen’ en begon prompt lijstjes te maken. De boodschap moest duidelijk worden vastgesteld. Randy: ‘Zo’n demonstratie wordt snel tot een soort kerstboom waar iedereen allemaal eigen dingen in wilt ophangen. Toen hebben we het gewoon duidelijk neergepend’. Het frame was belangrijk. Zo werd bij het naar buiten brengen van het nieuws van de verplaatsing naar het Malieveld vooral benadrukt dat het kwam omdat de demonstratie te groot was geworden – en dus sloten nog meer mensen zich aan. Op de dag zelf kreeg Wouter weinig mee van de organisatie: ‘Het was echt een megaklus, maar het was zo goed geregeld. Zo veel mensen die handen spanwerk verrichtten’. Het podium bijvoorbeeld? ‘Een vriend appte omdat hij in het achtergrondgeluid van een interview ons hoorde discussiëren over dat het podium te duur was. Regelde hij via een kennis uit de oude krakersscene zo een podium met geluidsinstallatie,’ vertelt Stijn. Iemand anders bood aan een patatkraam neer te zetten. Hadden ze duizend tulpen besteld, kregen ze nog 200 andere bloemen er gratis bij. Aan het eind van de avond laat Wouter zijn telefoon zien - ‘773 telefoontjes sinds we begonnen’. Voor nu is het echter klaar en is de actie afgelopen. Alhoewel? Stijn heeft nog een date overgehouden aan het hele avontuur; een meisje in het publiek vond hem wel een leuke verschijning op het podium en vroeg hem mee uit. Wordt vervolgd, waarschijnlijk.

Freek Kilsdonk (26) werkt bij de pvda en is hoofdredacteur van de lava. hij studeerde geschiedenis in groningen en duitslandstudies in Amsterdam.

freek kilsdonk / reconstructie: #hollandagainsthate

lava

Bouwen aan een corruptievrij oekraïne Echt dapper vind ik het van ze, de jongeren in Oekraïne die zich aansluiten bij het SD Platform. In alle regio’s van het land hebben jongeren die zich met het sociaaldemocratische gedachtegoed verwant voelen zich verenigd in dit netwerk. Pas twee jaar geleden is het dat Bohdan Ferens het initiatief nam om het SD Platform op te richten. Sindsdien hebben al een paar honderd

je zou een cynisch boek kunnen schrijven met de vraag of de pvda 2025 nog haalt... maar dat doen we niet

jongeren zich aangesloten. Het is zo dapper omdat in de Oekraïense politiek corruptie, chantage en bedreiging veel voor komt. Het is dus nogal wat om je daarin te mengen, maar deze jongeren zijn dat zat en laten zich niet tegenhouden. 08

Ze inspireren zo heel veel anderen, geven elkaar training en zorgen voor hoop. Hoop op dat je zelf je leefomgeving een beetje mooier kan maken als je samenwerkt. Iets langer dan een jaar geleden ben ik voor de Foundation Max van der Stoel (FMS) bij hen langs geweest in Kiev om een training te geven. In een klein zaaltje, overvol en vol enthousiasme. Wel waren ze bezorgd over ons referendum, vorig jaar. Tijdens de campagne voor het referendum over het associatieverdrag met Oekraïne heeft het SD Platform de PvdA nog geholpen. Wie kan er nu beter uitleggen hoe waardevol de strijd tegen corruptie in Oekraïne is dan deze jonge Oekraïners zelf? Intussen heeft Rutte z’n geitenpaadje gevonden en treed een deel van het oorspronkelijke associatieverdrag in werking. Bohdan is daar blij mee, vertelde hij op het afgelopen Congres van de PvdA. De FMS had hem uitgenodigd om te komen spreken. Voor Bohdan biedt de samenwerking met Europa de kans op een democratie in Oekraïne zonder corruptie en afpersing. Tot die tijd zal het SD Platform zich over misstanden blijven uitspreken!

Elmar Smid (24) studeerde IBIO in Groningen en werkt bij het Internationaal Secretariaat van de Partij van de Arbeid.

wij vroegen drie jonge socialisten naar hun ervaringen in andere landen met opkomende activistische en linkse bewegingen strijdend voor een progressieve toekomst

een internationale, progressieve toekomst / elmar smid, janneke holman, roy blokvoort

lava

#feesmustfall: zuid-afrikaanse studenten in actie tegen collegegeld Er broeit iets in Zuid-Afrika. Dat werd mij duidelijk toen ik afgelopen zomer een maand lang voor een studiereis het land bezocht. Al ruim een jaar lang gaan studenten

In portugal maakt de jeugd het verschil

in grote getale de straat op om te demonstreren. Tegen standbeelden van Britse imperialisten die verwijzen

In Noord-Europa zijn rechtse en populistische partijen

naar de periode waarin de zwarte bevolking werd

in de meerderheid. In Polen breken de conservatief

onderdrukt, zoals #RhodesMustFall op de Universiteit

rechtse populisten stap voor stap de democratische

van Kaapstad. Tegen het gebruik van Afrikaans als

rechtstaat af, terwijl Geert dit jaar een einde hoopt

onderwijstaal ten nadele van het algemener gebruikte

te maken aan de godsdienstvrijheid. Hier richten de

Engels op de Universiteit van Stellenbosch. Maar vooral

populisten zich op migratie en de Europese Unie. In

tegen de door de regering aangekondigde verhoging

Zuid-Europa ligt dit anders. Hier is links juist in opkomst.

van het collegegeld onder de naam #FeesMustFall.

De bekendste voorbeelden zijn Syriza en Podemos,

Deze laatste beweging is een opmerkelijke. Zuid-Afrika

maar de effectiefste linkse wind waait in Portugal.

kent een roerige geschiedenis en de decennia lange

Hier verhoogt een sociaaldemocratische regering de

apartheid – de onderdrukking en discriminatie van de

lonen en pensioenen, waardoor haar economie groeit

zwarte bevolking – heeft diepe wonden achtergelaten

en Portugal binnen de Brusselse drieprocentsnorm

in het land. Na de vrijlating van Nelson Mandela en de

blijft. Daarom brachten wij van Jong WBS, de

afschaffing van de apartheid in 1994 heeft zijn partij, de

jongerenafdeling van de Wiardi Beckman Stichting, een

ANC, altijd de regering geleid. Lange tijd ging het goed,

bezoek aan Lissabon.

maar de kloof tussen arm en rijk, vooral de kloof tussen

In Portugal spraken we met professoren en politici.

de zwarte bevolking in townships en witte bevolking

Hoe is het de Portugezen gelukt om samen te werken

in dure buitenwijken, is nog steeds immens groot. De

op links? Opvallend genoeg was het niet de oude

huidige regering onder leiding van Jacob Zuma, zelf

garde die smachtte naar een zwaai naar links. Geen

omringd door corruptie en schandalen, weet deze kloof

Portugese Bernies, Corbyns en Gerard Bosmannen.

niet te dichten.

Het gros van de staatssecretarissen zijn begin of

Nu staat er een nieuwe generatie studenten die

midden dertig. (Komen wij aan, met Martijn van Dam

na de apartheid is geboren en de ANC niet meer

en Klaas Dijkhoff). In Portugal regeerde de oude garde

onvoorwaardelijk steunt. Het collegegeld – 2000

liever met centrum-rechts dan in een complexe

euro per jaar – is onbetaalbaar voor veel arme,

gedoogconstructie met het linkse blok, de groenen

voornamelijk zwarte studenten. Critici, waaronder

en de communisten. Het waren de jonge leden en

meer conservatieve jongerenorganisaties, zetten de

jonge bestuurders binnen de partij die Portugal naar

soms gewelddadige protesten weg als links-radicale

links trokken. Zij waren degenen die smachtten naar

uitspattingen en organiseren tegendemonstraties.

verandering en echt links beleid. Zij waren degenen die

Daartussenin zijn er juist studenten die de polarisatie

klaar waren met de privatiseringen en bezuinigingen

tegengaan door online discussieplatforms als Bonfiire

van de trojka.

op te richten waar studenten en docenten inhoudelijk

Hoewel het er niet naar uitziet dat links in Nederland,

met elkaar in debat kunnen gaan.

net als in Portugal, een meerderheid haalt, betekent

Ja, er broeit iets in Zuid-Afrika: bovenal de tomeloze

dat niet dat wij aan de zijlijn moeten blijven staan. Als

betrokkenheid en het activisme en van jongeren rond

wij onze zinnen zetten op het stimuleren van vaste

politieke en maatschappelijke kwesties. Dat is iets wat

contracten en nivellerend beleid, dan kunnen we dat

we vanuit Nederland best wat inspiratie uit mogen

bereiken. Jonge leden en jonge bestuurders kunnen het

putten.

verschil maken. Ook in Nederland.

janneke holman (26) studeerde geschiedenis in groningen en is werkzaam als beleidsmedewerker bij de pvda-fractie in den haag.

Roy Blokvoort (24) studeerde politicologie en politieke economie in Nijmegen en Londen. Hij is bestuurslid bij Jong WBS.

elmar smid, janneke holman, roy blokvoort / een internationale, progressieve toekomst

stem mohammed mohandis

Mohammed mohandis

“Ik heb hard geknokt voor beter onderwijs en gelijke kansen voor iedereen. Daardoor krijgen nu alle minderjare mbo’ers een ovkaart, maken we door meer zeggenschap voor studenten en docenten een einde aan het doorgeslagen rendementsdenken en halen meer jongeren een diploma. Maar ik ben nog lang niet klaar!”

meer informatie: www.js.nl/mbo

facebook fb.com/mohammed.mohandis

twitter twitter.com/momohandis

2012-nu lid Tweede Kamer, woordvoerder hoger onderwijs, lerarenbeleid, wetenschap en media

2009-2010 voorzitter Jonge Socialisten in de PvdA

2006-2012 raadslid gemeente Gouda

school studeerde Communicatie aan het ROC ID College in Gouda en aan de Hogeschool Utrecht

geboren Gouda, 28 juni 1985

#21

ste

[1] “Jonge Socialisten missen daadkracht bij PvdA,” Trouw, geraadpleegd op 7 februari 2017, https:// www.trouw.nl/home/jonge-socialisten-missen-daadkracht-bij-pvda~a66ca64d/.

...Mohammed één van de wegbereiders is geweest van de ov-kaart voor mbo’ers onder de 18? Voorheen moesten minderjarige mbo’ers het allemaal zelf bekostigen, de reis van huis naar school en terug. Onrechtvaardig, vond ook een zekere jonge knul uit Gouda, die zich na zich te hebben aangesloten bij de Jonge Socialisten in de PvdA (JS) begon in te zetten voor een ov-jaarkaart die beter recht deed aan de situatie. De ov-kaart voor minderjarige mbo’ers was in die jaren één van de grootste strijdpunten van de JS, opvallend genoeg vooral met de eigen moederpartij. In 2007 nog stemde de PvdA niet in met plannen van die strekking, terwijl het toch wel in het verkiezingsprogramma had gestaan.[1] Toenmalig voorzitter Ruben Zandvliet gaf destijds het gevoel aan: “jongeren zijn nu weer als eerste de dupe”. Als voorzitter van de JS wist Mohammed samen met anderen het draagvlak voor de plannen binnen de eigen partij nog verder te vergroten. Bij de eerstvolgende verkiezingen zou het in het partijprogramma komen. En wie nu beter om op dit onderwerp in de Tweede Kamer een goed woordje te doen dan Mo zelf? Door een mooie plek 33 op de kandidatenlijst werd hij in 2012 Kamerlid. Het kabinet besloot om de minderjarige mbo’ers ook een ov-kaart te geven en sinds 1 januari van dit jaar is de kaart een feit.

wist je dat...

is bit.ly/m op Twitter, zie ohandis denk

“Wat z b i j @ De e kunnen nkNL , wij ook kunnen . Ma a r da eerlijk. Kijk ma n a #Trape rnietin r! ;-)” @momo hand

1. 2. 3.

Betaalbaar collegegeld voor iedereen

Meer waardering voor beroepsonderwijs en leraren

Lagere schoolkosten voor mbo’ers

de komende vier jaar strijden we verder, voor:

“Mohammed Mohandis,” Tweede Kamer der Staten-Generaal, geraadpleegd op 7 februari 2017, http://www.tweedekamer.nl/kamerleden/alle_kamerleden/mohandis-m-pvda/

moties

84 amendementen 39

mondelinge kamervragen

schriftelijke kamervragen

lava

de reactie keert terug in onze politiek schrijver: freek kilsdonk illustratie: renee van den kerkhof

Waarom is de reactie terug? Dat gevoel dat mensen terug naar vroeger willen? Toen was alles beter, toch?

lava

De leugen regeert Vaagheid is het masker van de leugen. Nergens is dit zo duidelijk als in de verkiezingen van het afgelopen jaar en het huidige verkiezingsseizoen. Tijdens het Brexit-referendum werd er met getallen gesmeten, vooral door het Remainkamp. Het enige dat de Brexiteers hoefden te doen was verdeeldheid en vaagheid zaaien hierover. Trump zegt concreet dat hij een muur gaat bouwen? Hoe hij het betaalt, of beter: wie het betaalt kwamen we voor de verkiezingen niet te weten. Feiten worden verdraaid, wetenschappers die al veertig jaar onderzoek doen en alom worden geprezen in hun vakgebied worden met een simpele opmerking terzijde geschoven. Deze onduidelijkheid wordt rechtstreeks onze huiskamers in uitgezonden, zonder kritische noten vanuit de

journalistiek. Televisienieuws, zeker in de Verenigde Staten, had al jaren geleden de afslag richting entertainment genomen. Nu zijn het de entertainers zelf die de politici ter verantwoording roepen. Arjen Lubach hield onlangs Wilders’ verkiezingsprogramma (vergeet niet: één pagina waarin de toekomst van ons land uiteen wordt gezet) tegen het licht; Rick Nieman gaf hem alle ruimte om zich te etaleren. Kritisch zijn is niet een eigenschap die wordt geprezen door Wilders – hij zegt er menig debat en interview voor af, zijn achterban influisterend dat het allemaal de schuld is van de media. De ‘credibility gap’ van de media wordt zo verder vergroot, en

lava

de reactionairen geven de voorkeur hun achterban direct te bereiken. Via Twitter bijvoorbeeld.

Een economische grondslag

Het economische systeem op basis van arbeid kende de hoogtijdagen al in de jaren 1960 en 1970. Het was de tijd dat vakbondsman Jan Mertens waarschuwde voor een old-boys network van 200 mannen die via hun banen alles bepaalden - waardoor de ongelijkheid via banen zou worden vergroot. Alle partijen waren na de oorlog gericht geweest op het creëren van werkgelegenheid; het is - nog steeds! - het fundament van de drie centrale partijen VVD, CDA en PvdA om maatschappelijke onrust tegen te gaan. Banen zijn echter niet alles meer; bezit is het toverwoord geworden. Piketty is een naam die dan al snel op komt doemen. Het gaat om het centrale idee dat vermogen meer oplevert dan arbeid, waardoor de ongelijkheid toeneemt. Tegelijkertijd boet het vertrouwen in het regerende politieke systeem in. Neem bijvoorbeeld het Rusland van de jaren 1990. Naast alle andere problemen zoals het missen van een democratische traditie en degelijke partijen, mislukte de democratie daar voornamelijk doordat de economische onvrede hoog was. De Russische economie was een shocktherapie ondergaan waarna al het vermogen geconcentreerd lag bij een kleine groep; tegelijkertijd ging het met de gewone Rus niet veel beter dan een paar jaar eerder onder het communisme. Alle voorzieningen werden namelijk langzaam afgeschaft, het leven werd duurder maar het loon steeg niet mee. Dit is de ‘middle class squeeze’ in actie; kapitalisme op haar toppunt. Die middenklasse verdwijnt in sneltreinvaart, vooral in de krimpgebieden. De scholen sluiten, winkels gaan dicht en de politie kan amper nog uitrukken in ‘flyover country’; tegelijkertijd groeien daar criminele activiteiten zoals XTC-productie het hardst. Brabant als Breaking Bad. Solidariteit ligt echter aan de basis van de rust of onrust in een samenleving. Het eerlijk verdelen van de taart; we dienen er toch allemaal van te profiteren? Juist daarom zijn vooral de vrijhandelsverdragen mikpunt van kritiek. Ja, het is economisch bewezen dat de economie groeit bij méér vrijhandel. Maar als de lusten van die vrijhandel in de zakken van de 1 procent komen en de lasten vooral bij de overige 99 procent, wie wil er dan nog voor een vrijhandelsverdrag zijn?

Unheimisch-gevoel uitbuiten Waar partijen aan de progressieve linkerkant

de reactie keert terug in onze politiek / freek kilsdonk

van het politieke spectrum al sinds jaar en dag samenwerken en ook een overeenkomstige agenda delen (zie vooral ook de vorige editie van de Lava), is deze samenwerking aan de rechterkant van het politieke spectrum altijd wat minder prominent in beeld geweest. Tot januari van dit jaar, toen in Koblenz de Duitse Alternative für Deutschland (AfD) haar zusterpartijen in Europa uitnodigde voor een congresje angstzaaien. Geert Wilders was natuurlijk present, evenals Marine Le Pen. Samen gaan ze tekeer tegen alles wat ze elite noemen, gul in het unheimische-gevoel tappend van de morrende bevolking. Daarbij beroepen deze partijen zich steeds vaker op het idee dat ze zogenaamd voor het volk zouden spreken; termen als volk, vaderland en ‘stille meerderheid’ komen steeds vaker aan bod. Daarom zouden zij de macht moeten krijgen. Politiek is dan zeer simpel in een democratie: je stemt en de meerderheid wint... Johan Cruijff zou een dergelijke tegeltjeswijsheid kunnen hebben verzonnen. Ware het niet dat Johan wel wat slimmer was dan dat en begreep dat democratie méér is dan 50,1 procent van de stemmen. Anders leven we alleen maar in een dictatuur van de meerderheid. Een “overweldigende” meerderheid van nog geen 3.8 procent stemde vóór Brexit, een minderheid stemde zelfs voor Trump en Wilders heeft zelfs in de peilingen bij lange na nog niet eens een derde van de stemmen gekregen, laat staan bij de verkiezingen.

Freek Kilsdonk (26) werkt bij de pvda en is hoofdredacteur van de lava. hij studeerde geschiedenis in groningen en duitslandstudies in Amsterdam.

lava

iedereen schrijft erover: de boze burger. maar wie is het? De lava ging op onderzoek uit en ontmoette de “boze burger”... “In Nederland gaat het eigenlijk hartstikke goed,” zegt Assunta (75)

op een gezellige zaterdagmiddag in de Saroleastraat in Heerlen. “Ik kom zelf oorspronkelijk uit Italië. In Nederland gaat het echt beter, het gaat hier het beste. De buitenlanders die hier allemaal komen klagen te veel. Ik kijk ook Duitse televisie en veel Italiaanse televisie. In Italië slapen ze gewoon op straat en hebben ze het er veel slechter dan hier, maar ze komen binnen en klagen gelijk. Ze moeten daar vechten om het eten”. Zelf kwam Assunta op 25-jarige leeftijd van Sardinië op vakantie naar Nederland, waar ze prompt een leuke man ontmoette en besloot te blijven. Toch vindt ze dat het hier geen ‘melting pot’ moet worden. “Ik ben er niet helemaal van overtuigd dat al die mensen hier komen vanwege de oorlog. Die mensen moeten geholpen worden, maar hoeven dan hier niet te blijven”. Aanpassen aan de omstandigheden die er hier zijn, vindt ze het belangrijkste. Zoals ze zelf ook heeft gedaan, al die jaren terug. “Jongeren zijn niet dom, die passen zich goed aan en zijn alert op wat er speelt,” zegt ze hoopvol over de jongere generatie – een generatie die in rap tempo Heerlen verlaat. Wat ze gaat stemmen op 15 maart weet ze nog niet. “Ach, het is zoals het is,” verzucht ze als ze zich weer bij het winkelend publiek voegt.

“Ik ben niet boos. Met mij gaat alles goed!” zegt Hendrik (86) , die ik tegenkom in een Albert Heijn in de Groningse volksbuurt Vinkhuizen. “Ik begrijp wel waarom sommi-ge mensen boos zijn. Er is armoede in de wereld, er is oorlog. Maar hier niet. Waar de liefde heerst, is ook geen oorlog.” Hendrik oogt veel jonger dan hij is en zijn ogen stralen als hij het heeft over zijn leven. “Ik ben Groninger, en ik woon nu de laatste zeven jaar in de stad. Ik ben nu voor de tweede keer getrouwd, alweer bijna zeven jaar.

We hebben samen 12 kinderen en 30 kleinkinderen!” “Mijn vrouw heeft een attaque gehad, en nu… ja, ze vergeet, en ik kan haar praktisch niet meer verstaan. Drie jaar geleden hebben we haar naar een verzorgingshuis ge-bracht, maar daarvoor heb ik haar zelf verzorgd. We zijn wel heel tevreden over waar ze nu zit. Je hoort er wel eens andere dingen over, maar je moet niet vergeten: het zijn mensen die het doen. Je kunt het die mensen niet kwalijk nemen, zij doen hun best. Maar als je liefde voor het vak hebt, dan komt dat goed.” “Dat wil ik ook aan jongeren meegeven: liefde voor elkaar, en begrip voor elkaar. Ie-der in zijn waarde laten. Liefde heeft ieder mens nodig. En een schouderklopje.”

“Ik volg het eigenlijk de laatste tijd allemaal niet meer. Ik heb wat er in Amerika gebeurd is, meer gevolgd. Wat ik ervan vind? Ja, niet zoveel eigenlijk,” vertelt Florance (39) met een parelwitte glimlach. “Ik heb er niet eens echt een mening over – ik ben van mening dat de gewone burger niet zoveel te zeggen heeft, eigenlijk.” Ze staat voor een winkel waar ze net naar binnen keek, midden op een drukke winkelstraat in Den Haag. “Ook al stem je wel, uiteindelijk worden de dingen die beloofd worden niet waargemaakt. Het is nu niet zo erg als in Amerika, maar toch. De vraag is: heeft het nog wel zin om te stemmen? Op gegeven moment word je dan meningloos.” Kan wat daar gebeurde, ook hier gebeuren? “Ja, natuurlijk. Wat je ook stemt, de partijen doen toch wat ze willen. Ik sta in het midden.”

“Ik weet nog niet of ik ga stemmen op 15 maart. Ik wil me nog verdiepen in de partijen. Ik wil niet dat mijn stem gaat naar één van de grotere partijen, dus het wordt sowieso een kleinere partij voor mij. Vroeger was het altijd de PvdA, maar dat is ook weer… veranderd.” Haar boodschap aan de jeugd van tegenwoordig? “Wel altijd stemmen!”

lilit zeltsburg (21) studeert aan de universiteit van leiden.

lilit zeltsburg / lava ontmoet de “boze burger”

Dijksma (45) staat er gewoon weer, ‘met de poten in de modder’ zoals dat dan heet: meehelpen bij de scouting in Zwolle. “Een goede aftrap van de campagne hier in Overijssel!”

Ze staat namelijk weer op de

lijst voor de PvdA. Plek vier dit keer. Een stukje hoger dan toen ze in 1994 als JS-voorzitter voor het eerst op de kandidatenlijst van de PvdA terechtkwam. “We waren destijds als JS echt heel erg actief geweest in de discussie over het jongerenbeleid, en (onbedoeld) was ik als voorzitter daardoor aardig in beeld gekomen. De JS heeft toen voor een hoge plek op de lijst gestreden.”

Zo was ze plots Tweede

Kamerlid, toendertijd de jongste ooit. Ze herinnert zich nog hoe ze

(oud)-js’er in beeld

Het is dan wel weekend, Sharon

als groentje binnenkwam, in de fractiekamer van de PvdA: “Die was nog helemaal in theater-vorm, met het fractiebestuur op een podium. Terwijl bij de JS, daar was iedereen echt gelijk. Daar hebben we toen wel strijd om gemaakt, dat we in een kring gingen zitten zodat we allemaal gelijkwaardig waren.”

De lessen van de JS is ze niet

vergeten; “de oude actievoerder in mij is er nog steeds”. Niet alleen in haar werk maar ook thuis komt ze ze Jonge Socialisten nog regelmatig tegen: ze heeft nog veel vrienden uit die tijd en ook haar man kent ze van toen. Haar JS-tijd was “een fantastische tijd, zo ontzettend genoten. Het belangrijkste wat ik daar geleerd heb is dat je altijd jezelf moet blijven”.

fotografie:

Het nieuwste lid, Pourya

Fasih (19) , is geboren in een asielzoekerscentrum in Winterswijk en woont in Deventer. Pourya werkt momenteel als stagiair bij de rechtbank in Arnhem.

Waarom ben je lid geworden?

“Eigenlijk wou ik al langer lid worden – ik weet niet waarom het even heeft geduurd voordat ik echt de knoop doorhakte. Dat deed ik toen ik me opeens realiseerd dat het 2017 was en ik dacht: nu ga ik het doen. Met al dat tumult in de wereld, al dat extreemrechtse… het is tijd dat het Nederlandse multiculturele verhaal goed wordt verteld. Een raadslid hier in Deventer was altijd al een soort van mentor voor me op school – toen wist ik nog niet dat hij van de PvdA was! Nadat ik lid werd heb ik gelijk contact met hem opgenomen.”

Wat zou je zelf graag doen?

“Ik zou graag willen helpen om onze idealen weer populair te maken

het nieuwste lid

onder jongeren. Ze volgen wel wat

maria van der heyden

in de wereld speelt, maar het is allemaal zo negatief. Ik zou trots zijn als ik de idealen van de JS en de PvdA verder zou kunnen dragen. Mijn ouders zijn afkomstig uit Iran en waren politieke vluchtelingen. Misschien dat ik daarin iets kan betekenen – ik begrijp hoe moeilijk het is om naar een ander land te gaan. Dat wordt nog weleens vergeten; vluchtelingen laten meer achter – in familie, vrienden, alles eigenlijk – dan dat ze meenemen. Ik ben erg geïnteresseerd in politiek. Ik hoop nu de stap te maken om echt iets te gaan doen.”

m a a rt

v dijsselbloem bij js rijnmond In Collegetour-setting zal de Minister van Financiën bevraagd worden over Europa, de politiek en de toekomst. bit.ly/jsrijnmond

m a a rt

campagnetour oost-brabant Samen met de PvdA en de PES gaan de Jonge Socialisten op tour om aandacht te vragen voor jeugdwerkloosheid. Op 4 maart staat Oost-Brabant op het programma. Met busjes zullen we de hele regio doorkruizen voor ActForYouth, de campagne om aandacht te vragen voor een Europees jeugdplan. bit.ly/tourbrabant

m a a rt

campagnetour limburg Samen met de PvdA en de PES gaan de Jonge Socialisten op tour om aandacht te vragen voor jeugdwerkloosheid. Op 4 maart staat OostBrabant op het programma. Met busjes zullen we de hele regio doorkruizen voor ActForYouth, de campagne om aandacht te vragen voor een Europees jeugdplan. bit.ly/tourlimburg

m a a rt

nationale ‘stem pvda dag’ Wordt ook wel verkiezingsdag genoemd. Je kent wel; hokje, gekleurd potlood, in het vakje kleuren en dan de stembus in. Succes!

m a a rt

20 m a a rt

m a a rt

23 m a a rt

24 m a a rt

25 m a a rt

m a a rt

js amsterdam op campagne Naast actievoeren zijn we ook niet vies van campagnevoeren! Deze avond gaat de JS Amsterdam ‘s avonds de straat op. bit.ly/jsamsterdam

m a a rt

lezing: het taboe pedofilie Studium Generale organiseert, in samenwerking met de JS Eindhoven, een debat over pedofilie. Samen met seksuoloog Erik van Beek en ‘Gabriël Levi’, pedofiel, wordt onderwerp flink tegen het licht gehouden. Het is een gevoelig onderwerp, maar ook dan mag wordt de discussie niet geschuwd. Aanmelding verplicht. bit.ly/jseindhoven

31 april

De knipselpagina: Elke editie een mooie pagina om uit te knippen en op te hangen. Heb je een idee voor de volgende keer? Neem dan contact op met lava@js.nl!

activiteitenkalender

colofon: redactieteam: freek lilit vera van kilsdonk zeltsburg rossum valentijn mikal hassan tilder tseggai osman kavish reinder wouter biseswar reinders de hoog kiza magendane

lieke kuiper

bijdragen van: janneke elmar roy holman smid blokvoort Het redactieteam zet de inhoudelijke koers uit voor de Lava. Daarnaast schrijven de redacteuren voor het blad en verzorgen ze foto’s, illustraties en andere media. Meedoen met het redactieteam? Neem dan contact op met lava@js.nl. Iedereen kan bijdragen aan de Lava; het is een blad voor en door alle leden. Heb jij een tip, idee of interessant artikel voor in de Lava? Neem dan contact op met lava@js.nl.

de voorzitter Afgelopen maand organiseerde ik mee aan Holland Against Hate en demonstreerden we met 3000 personen tegen de Muslim Ban van Donald Trump. Opeens was ons verzet dat begon met een Facebook event de opening van het gewone NOS journaal, RTL Nieuws en (mijn persoonlijke favoriet) het Jeugdjournaal. Hoe overweldigend dat ook was, het succes van deze demonstratie zat hem niet in de media-aandacht, maar in het massale verzet van de stille meerderheid tegen het populisme. Onze generatie wordt vaak een vorm van like-activisme verweten; wij zouden enkel vanachter een

fotografie maria van der heyden

w w w. m a r i ava n d e r h e y d e n . c o m

computerscherm een paar seconde willen nemen om de wereld te verbeteren. Toch zag je dat oprechte woede, zorg en onvrede, gecombineerd met het geloof dat het wél kan, dat we samen sterker zijn dan alleen, dat we niet lijdzaam zullen toekijken terwijl anderen de samenleving verdelen, zorgt dat wij opstaan. De geschiedenis wordt nu geschreven.

illustratie renee van den kerkhof w w w. n e e t j e . n l

Op iedere school waar wij lesgeven vragen wij de

leerlingen: “Waar word jij boos van?” De antwoorden zijn heel uiteenlopend: van de gebrek aan nachtbussen tot het deurbeleid van discotheken waar je huidskleur bepaalt of je naar binnen mag. In alle antwoorden komt een ding terug een intense gedrevenheid om de wereld anders te zien.

vormgeving fkgo

w w w. f k g o . n l

Wij leren deze jongeren steeds dat je niet lijdzaam hoeft te wachten tot de wereld anders wordt, maar gewoon zelf kunt beginnen. Door medestanders te zoeken in de politiek, bij maatschappelijke organisaties of gewoon bij je directe omgeving, door in opstand te komen, door niet op te geven. Toen wij op het Malieveld gingen staan kregen we steeds de

drukwerk drukwerkdeal

w w w. d r u k w e r k d e a l . n l

vraag “Denk je nu echt dat Trump hiernaar luistert?”, maar een ding weet ik zeker zolang je zwijgt word je sowieso niet gehoord. Dus maak geluid, laat je horen, spreek je uit, want wij kunnen de wereld veranderen, soms is het gewoon een kwestie van beginnen.

la va

Lava is een uitgave van de Jonge Socialisten in de PvdA (JS). dit blad is gedrukt in nderland op gerecycled papier, in een oplage van 2500 stuks. het wordt in composteerbaar melkfolie verstuurd aan leden en donateurs van de js. Liever de Lava digitaal ontvangen en zo wat papier besparen? Neem dan contact op met lava@js.nl.