Slysavarnafélagið Landsbjörg Árbók 2012

ร rbรณk 2012

Hannaðu þína eigin myndabók á oddi.is

VERÐ FRÁ kR. EINTAkIÐ

6.990

Farðu inn á www.oddi.is og búðu til persónulega og skemmtilega bók.

Vegleg innbundin myndabók með þínum myndum.

Prentun frá A til Ö

¡

¢

­

­

­

­

Árbók 2012 Ávarp formanns . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 6 Ávarp sjávarútvegs- og landbúnaðarráðherra . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 8 Skýrsla stjórnar 2011 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 10 Útdráttur úr ársreikningi 2011 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 14 Skýrsla björgunar- og slysavarnasviðs 2011 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 18 Björgunarsveitir SL árið 2011 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 24 Björgunarskólinn 2011 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 28 Slysavarnadeildir . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 31 Gufuskálar . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 32 Ársskýrsla Slysavarnaskóla sjómanna 2011 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 33 Skýrsla unglingastarfs 2011 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 38 Unglingadeildir 2011 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 42 Starfsfólk Slysavarnafélagsins Landsbjargar . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 43 Nefndir og ráð . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 44 Skjöldurinn og áttavitinn – viðurkenningar SL . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 47 Útkall Múlakvísl . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 50 Eldgos í Grímsvötnum . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 54 Flugbjörgunarsveitin í Varmahlíð 40 ára . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 58 Björgunarsveitin Ársól 50 ára . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 60 Slysavarnir ferðamanna . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 64 Aðgerðir björgunarsveita 2011 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 76 Skipsskaðar og slys á sjó 2011 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 120 Banaslys 2011 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 124 Björgunarskip og bátar . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 127 Lög Slysavarnafélagsins Landsbjargar . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 131 Þingsköp landsþings Slysavarnafélagsins Landsbjargar . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 137 Siðareglur félagsins . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 141 Öryggisstefna . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 143 Umhverfisstefna . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 145 ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Forsíðumyndina tók Styrmir Frostason, HSSK. Útgefandi: Slysavarnafélagið Landsbjörg

M

HV

E R F I S ME

R

KI

U

Umsjón: Ólöf Snæhólm Baldursdóttir Ábyrgðarmaður: Guðmundur Örn Jóhannsson Prófarkalestur: Haraldur Ingólfsson Prentvinnsla: Prentsmiðjan Oddi, umhverfisvottuð prentsmiðja ISSN 1670-10155 ISBN 978-9979-9903-0-7 141 776

PRENTGRIPUR

4

PIPAR\TBWA • SÍA • 112444

Hafið býr yfir Hundrað Hættum

Öryggistæki sjófarenda eru frá Garmin. Sjón er sögu ríkari. Þú finnur næsta Garmin söluaðila á garmin.is

Ögurhvarfi 2, 203 Kópavogi | S: 577 6000 | www.garmin.is

» Ávarp formanns Óhætt er að fullyrða að það sé mikil gæfa okkar Íslendinga að hafa á að skipa jafn öflugum sjálfboðaliðum sem starfa í fjölmörgum einingum Slysavarnafélagsins Landsbjargar eins og raun ber vitni. Reglulega erum við minnt á skelfilegar afleiðingar slysa og um leið þá staðreynd að hætturnar í umhverfi okkar leynast víða. Slysavarnafélagið Landsbjörg og móðurfélög þess hafa sinnt slysavörnum á Íslandi í allt að 85 ár. Á þeirra vegum hafa þúsundir sjálfboðaliða lagt fram óteljandi vinnustundir í þeim tilgangi að gera umhverfi sitt öruggara og koma í veg fyrir slys hjá samborgurunum.

Sá tími sem liðinn er frá því að efnahagsþrengingar hófust á Íslandi hefur verið viðburðaríkur. Á sama tíma og grípa hefur þurft til mikilla sparnaðaraðgerða í rekstri hefur náttúran minnt rækilega á sig og einingar félagsins þurft að glíma við afar erfið verkefni. Eldgos á Fimmvörðuhálsi, í Eyjafjallajökli og í Grímsvötnum, jökulhlaup úr Mýrdalsjökli ásamt afar umhleypingasamri veðráttu er meðal þess sem félagsfólk hefur þurft að takast á við. Í kjölfar mikilla væringa í íslenskri náttúru hefur áhugi erlendra ferðamanna aldrei verið meiri. Ósnortin náttúra, ásamt þeirri nýmótuðu, hefur dregið erlenda ferðamenn til landsins. En stórkostleg upplifun á náttúru Íslands getur breyst í martröð á skammri stundu ef ekki er farið með gát. Fjölgun verkefna björgunarsveita vegna erlendra ferðamanna er því miður staðreynd. Á síðasta starfsári fór t.a.m. fram ein stærsta leitaraðgerð sem tekist hefur verið á við er erlendur ferðamaður týndist á Sólheimajökli.

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Verkefni stjórnar félagsins hafa verið mörg og sum hver ansi erfið. Grípa hefur þurft til niðurskurðar í starfseminni, segja upp starfsfólki og færa til verkefni milli starfsmanna. Ein stærsta tekjuöflun félagsins, Íslandsspil, hefur dregist saman og er það mikið áhyggjuefni. En þrátt fyrir vandasöm verkefni og oft mikið álag hefur starfsfólk okkar staðið sig frábærlega og ber að þakka því fyrir þann árangur sem náðst hefur. Það er von stjórnar að erfiðleikarnir séu að baki og framundan séu bjartari tímar. Áræðni og dugnaður einstaklinganna sem standa á bakvið þær fjölmörgu einingar sem mynda Slysavarnafélagið Landsbjörg er aðdáunarverð. Einkunnarorð félagsins, Forysta – Fagmennska – Fórnfýsi, eru sannarlega lýsandi fyrir þann öfluga hóp sjálfboðaliða sem leggur á sig ómælda vinnu til að gera samfélag okkar enn betra. Fagleg vinnubrögð verða sífellt meiri í starfinu og þjálfun nýrra félaga markvissari, en forsendan að starfi eininganna innan Slysavarnafélagsins Landsbjargar eru félagarnir sem leggja grunninn að starfinu.

Hörður Már Harðarson, formaður Slysavarnafélagsins Landsbjargar

6

Fiskifélag Íslands Glerárgata 28 | 600 Akureyri sími: 551 0500 | fax: 552 7969 Heimasíða: www.fiskifelag.is netfang: fi@fiskifelag.is

Steingrímur J. Sigfússon

» Ávarp sjávarútvegs- og landbúnaðarráðherra Víst heyrðum við gnýinn og fundum eim af þeim eldi sem álfur og lönd hefur slegið og leikið grátt, en í gróandans heilaga hljóðleik á júníkveldi við hlýddum á rödd þína tala um mannlega sátt.

Um ókunnug lönd og borgir, um fjöll og firði við förum, sem okkar sé jarðkringlan meira en hálf, og samt skal það sagt um okkur, að einhvers virði erum við helst hjá þér, og finnum það sjálf.

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Þannig orti skáldið Guðmundur Böðvarsson. Þessar ljóðlínur fá okkur til að hlusta og minna okkur á þann sannleik að landið okkar – land elds og ísa, á sér ólíkar myndir.

Stutt er síðan þjóðin upplifði þá hættu – móðuna – sem af eldgosum getur leitt; höfðum heyrt um hana og lesið en fæstir upplifað fyrr en allt í einu að hún skall yfir. Landsmenn skynjuðu vanmátt sinn og umheiminum varð ljós hættan sem af öskufalli stafar. Á slíkum tímum er gott að eiga Slysavarnafélagið Landsbjörg. Aldrei sem fyrr voru það björgunarsveitir hundruða sjálfboðaliða sem fólkið mændi á – til þeirra leitað og þær sönnuðu hvers þær eru megnugar. Þótt hér sé minnst á nýlega hildi þeirra við eldinn og öskuna er skammt að minnast þátttöku þeirra í björgunarstarfi í kjölfar jarðskjálfta og allt of oft þarf að kalla þær til hjálpar; sjóslys, ófærð á vegum, sinubruni, leit að týndum, hrap í klettum, flugvélaslys og svo má áfram nefna. Og hinn venjulegi landsmaður upplifir að björgunarsveitirnar eru til taks – ávallt viðbúnar hvar á landinu sem er. Þetta er ómetanlegt og vandséð hver ætti að hlaupa í þeirra skarð hjá landi sem á ekki her – sem betur fer.

Yfir starfi björgunarsveitanna hvílir viss ævintýraljómi – þar eru hetjur sem treysta má á, til í allt og fólk lítur með lotningu til búnaðar þeirra, hvort heldur er til kraftmikilla farartækja á sjó og landi eða smæstu staðsetningartækja og annars öreindarbúnaðar.

Hjá björgunarsveitunum hefur byggst upp mikil þekking og færni svo fullyrða má að ekki eru aðrir betur í stakk búnir til að takast á við íslenskar aðstæður en þær. Hafa ber þó í huga að um er að ræða venjulegt fólk sem af einskærum áhuga og dugnaði hefur sótt námskeið á námskeið ofan og stundað þrotlausar æfingar við erfiðar aðstæður án þess að þiggja laun fyrir. Gleymum því heldur ekki að fjölmargir launagreiðendur heimila fólki sínu að taka þátt í æfingum og björgunarstörfum án þess að rýra tekjur þeirra. Þá er vert að benda á að tæki og búnaður hefur að stórum hluta

8

Ávarp sjávarútvegsráðherra

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

verið keyptur og fyrir samskotafé og fjáröflun meðal landsmanna sem vilja sýna velvilja sinn og stuðning við starfsemi björgunarsveitanna.

Liðsmenn björgunarsveitanna eru hluti af íslenskri þjóð – samnefnari þess fólks sem kýs að byggja þetta land þrátt fyrir að hér sé ekki alltaf sól og blíða. Íslendingar horfa með stolti til Slysavarnafélagsins Landsbjargar og um leið og ég þakka þeirra liðsmönnum öll sín fórnfúsu störf vil ég leyfa mér að vona að Íslendingar geti enn sem fyrr treyst á þá áfram.

Megi gæfa fylgja störfum Slysavarnafélagsins Landsbjargar um ókomna tíð.

Björgunarsveitin Brimrún á námskeiði í Pool á Englandi.

9

» Skýrsla stjórnar 2011 Stjórn Slysavarnafélagsins Landsbjargar fundaði 18 sinnum á árinu 2011. Að auki kom stjórn, eða hluti hennar, saman af ýmsum öðrum tilefnum, svo sem vegna goss í Grímsvötnum, hlaups í Múlakvísl, hátíðarhalda vegna afmæla eininga og landshlutafunda.

Frá janúar til maí sátu eftirfarandi aðilar í stjórn SL: Sigurgeir Guðmundsson - formaður Smári Sigurðsson - varaformaður Lilja Magnúsdóttir - ritari Gunnar Þorgeirsson - gjaldkeri Eiður Ragnarsson Hannes Frímann Sigurðsson Hörður Már Harðarson Margrét L. Laxdal Pétur Bjarni Gíslason

Heimsóknir til eininga Á vormánuðum heimsótti stjórn þær einingar sem eftir var að hitta á kjörtímabilinu en stjórnin sem kjörin var á landsþingi árið 2009 ásetti sér að heimsækja þær allar. Almenn ánægja var með þessar heimsóknir og stjórnarfólk ánægt með að hitta formenn og félaga í óformlegu spjalli og heyra hvað liggur félagsfólki á hjarta í björgunar- og slysavarnamálum.

Landsþing SL haldið á Hellu Landsþing Slysavarnafélagsins Landsbjargar var haldið dagana 13. til 15. maí á Hellu. Flugbjörgunarsveitin á Hellu ásamt starfsfólki skrifstofu sá um skipulagningu þingsins. Góð þátttaka var á þingið og þá viðburði sem í kringum það voru; kúrekaballið og árshátíð félagsins sem fram fór á laugardagskvöldinu. Að vanda voru björgunarleikarnir haldnir samhliða þinginu og mættu mörg lið til leiks. Hjálparsveit skáta í Reykjavík og Flugbjörgunarsveitin á Hellu sáu um skipulag þrauta og verkefna fyrir liðin að takast á við. ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Á þinginu var kosinn nýr formaður félagsins þar sem Sigurgeir Guðmundsson lét af formennsku.

Hörður Már Harðarson var kjörinn formaður SL til næstu tveggja ára. Aðrir sem voru kosnir í stjórn SL á þinginu eru eftirfarandi: Hörður Már Harðarson – formaður Margrét Laxdal – varaformaður Gunnar Þorgeirsson – gjaldkeri Hannes Frímann Sigurðsson – ritari Smári Sigurðsson – meðstjórnandi

10

Skýrsla stjórnar

Stjórn Slysavarnafélagsins Landsbjargar.

Eiður Ragnarsson – meðstjórnandi Guðjón Guðmundsson – meðstjórnandi Jón Svanberg Hjartarson – meðstjórnandi Páll Ágúst Ásgeirsson – meðstjórnandi Á haustmánuðum 2011 sagði Smári Sigurðsson sig úr stjórn SL. Eftir samráð stjórnar við laganefnd félagsins er varðar lög um fjölda í stjórn var sú ákvörðun tekin að stjórn sæti áfram með átta stjórnarmenn.

Þjónustumerki SL Á landsþinginu á Hellu var þjónustumerki félagsins kynnt. Um nokkurn tíma hefur félagið unnið að gerð merkis sem einingar geta veitt félögum sínum fyrir vel unnin störf í þágu björgunar- og slysavarnamála.

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Landshlutafundir Ný stjórn sem tók við eftir landsþing félagsins í maí ákvað að gera breytingar á heimsóknum til eininga félagsins. Í stað heimsókna til stakra eininga verða haldnir fundir í öllum landshlutum.

Verða þeir sjö talsins fram að Landsþingi 2013 og á þeim munu stjórnir eininga og stjórn SL funda og svo verða málstofur um málefni félagsins opnar öllu félagsfólki. Fyrsti fundurinn var haldinn á Selfossi á haustmánuðum og þótti fyrirkomulagið koma vel út.

Fulltrúaráðsfundur Fulltrúaráðsfundur SL var haldinn í Reykjavík 26. nóvember. Á fundinum var m.a. rætt um málefni þjálfunarbúða félagsins á Gufuskálum, sölu Neyðarkalls, viðbragðs- og aðgerðaáætlanir í

11

unglingamálum, landahlutafundi, fjölmiðlahandbók, húnsæðismál Slysavarnaskóla sjómanna og fleira. Mjög góð mæting var á fundinn og miklar og líflegar umræður um málefni félagsins.

Fjáröflun Sala flugelda hefur verið mikilvægasta fjáröflun eininga félagsins. Salan í ár gekk mjög vel og ljóst er að almenningur stendur vel við bakið á björgunarsveitum landsins sem koma að stórum sem smáum verkum er viðkoma almannaheill og öryggi.

Sama má segja um sölu á Neyðarkalli björgunarsveita en eins og fyrri ár jókst salan á milli ára. Er Neyðarkall björgunarsveita orðin önnur stærsta fjáröflun eininga félagsins.

Starfsemi Íslandsspila skilaði félaginu minni tekjum en oft áður enda hefur spilun í spilakössum dregist mikið saman.

Félagið er þó alltaf að leita nýrra leiða til fjáröflunar fyrir einingar sínar.

Menntamál Stjórn félagsins leggur ríka áherslu á menntun félagsfólks og hefur Björgunarskólinn haft veg og vanda af námskeiðahaldi eins og fyrri ár. Námskeiðin eru vel sótt og hefur aðsókn að þeim aukist.

Einnig hefur skólinn farið með stærri námskeið út á land vegna óska eininga um að fá námskeið í heimabyggð.

Unglingamál Stjórn félagsins hefur lagt meiri áherslu á málefni er varða unglingamál á liðnu starfsári. Unnið hefur verið í nánu samstarfi við Ungmennafélag Íslands og Bandalag íslenskra skáta um hvernig megi bæta gæði í starfi með unglingum. Einnig hafa þessi félög unnið að viðbragðsáætlun er varðar kynferðismál sem kunna að koma upp í starfi félaganna.

Unglingalandsmótið var haldið á Dalvík sumarið 2011 þar sem mikil þátttaka var frá unglingadeildum ásamt því að fjöldi erlendra gesta sótti mótið.

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Stjórn Slysavarnafélagsins Landsbjargar.

12

Rúðuþurrkur?

Skyggni er ekkert vandamál í brakandi blíðu þegar sólin er hátt á lofti. Í úrkomu og slæmu veðri er annað uppi á teningnum. Þá verða rúðuþurrkurnar að vera í lagi til að geta hreinsað rúðuna fyrirvaralaust. Til viðbótar við rúðuþurrkur skoðar Frumherji 166 önnur öryggisatriði í almennri skoðun. Frumherji – örugg bifreiðaskoðun.

Frumherji hf - sími 570 9000 - fijónustuver og tímapantanir 570 9090 - www.frumherji.is

» Útdráttur úr ársreikningi 2011 Rekstrarreikningur Tekjur Sala á vörum og þjónustu Íslandsspil Samningsbundnar tekjur, ráðuneyti Ýmis fjáröflunarverkefni Aðrar tekjur

411.234.487 236.809.998 182.500.000 72.854.777 149.352.126 1.052.751.388

Gjöld Vörunotkun Laun og launatengd gjöld Húsnæðiskostnaður Annar rekstrarkostnaður Veittir styrkir Afskriftir

334.437.615 212.700.590 43.329.658 294.506.179 184.883.358 33.316.040 1.103.173.440

Gjöld umfram tekjur fyrir fjármagnsliði

(50.422.052 )

Fjármunatekjur og fjármagnsgjöld Fjármunatekjur Fjármagnsgjöld

7.487.676 (17.814.880 ) (10.327.204 )

Gjöld umfram tekjur

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Efnahagsreikningur Eignir Hugbúnaður Fasteignir Björgunarskip Bifreiðar Innréttingar, áhöld og tæki Vörubirgðir Viðskiptakröfur Aðrar skammtímakröfur Verðbréf Handbært fé

14

(60.749.256 )

Eignir samtals

41.839.087 179.799.369 83.971.468 6.993.430 7.115.289 57.425.808 415.987.914 28.613.039 139.295.092 6.171.701 967.212.197

Eigið fé og skuldir Endurnýjunar-, tjóna- og áfallasjóður björgunarbáta Varasjóður Sérsjóður Óráðstafað eigið fé Langtímaskuldir Skammtímaskuldir við lánastofnanir Næsta árs afborgun langtímaskulda Aðrar skammtímaskuldir Eigið fé og skuldir samtals

36.207.425 159.000.000 2.924.326 115.075.041 93.981.515 315.420.022 8.543.774 236.060.094 967.212.197

Við treystum á þau og þau treysta á Vodafone Það er engin tilviljun að Landsbjörg, Neyðarlínan og Landspítalinn eru öll í viðskiptum hjá Vodafone. Þau þurfa trygga og örugga fjarskiptaþjónustu um allt land, hvort sem er í byggð, uppi á hálendi eða úti á sjó.

3G dreifikerfi Vodafone er á öllum helstu þéttbýlisstöðum landsins og þar sem því sleppir tekur við hraðvirkt 2G EDGE-dreifikerfi sem tryggir gott gagnasamband um allt land.

Kröfuhörðustu fjarskiptanotendurnir þurfa öruggt og hraðvirkt samband um allt land. Þeir geta reitt sig á Vodafone.

Þín ánægja er okkar markmið

Sjáðu nákvæmt kort af þjónustusvæði Vodafone á vodafone.is/thjonustusvaedi

» Skýrsla björgunar- og slysavarnasviðs 2011 Mikið var um að vera hjá einingum félagsins við að sinna útköllum á árinu og má þar helst nefna gosið í Grímsvötnum, en þar byrjaði að gjósa 21. maí. Á þessum tíma var stór hópur aðgerðastjórnenda félagsins staddur í Seattle á ráðstefnu um aðgerðamál og þurfti að vera lengur þar sem allt flug til Keflavíkurflugvallar var fellt niður. Einingar SL höfðu nóg að gera við að aðstoða íbúa á Suðurlandi þar sem mikið öskufall var frá gosinu. Goslok voru síðan 30. maí. Finna má fyrir fjölgun útkalla á árinu við að sinna ferðamönnum, en um haustið var farið í markaðsátak til að kynna Ísland sem ferðamannaland allt árið af hálfu ríkisins og ferðaþjónustunnar. Það er nokkuð ljóst að við eigum eftir að finna fyrir enn meiri fjölgun á næstu árum þar sem ferðamönnum á eftir að fjölga. Gert er ráð fyrir að ferðamenn verði um 800 þúsund til ein milljón árið 2020 samkvæmt spám Ferðamálastofu. Sá vaxtarsproti sem ferðaþjónustan er og menn horfa mikið til við uppbygginu landsins eftir fjármálahrunið er af hinu góða en hins vegar virðist eiga að reiða sig á sjálfboðaliðann til að tryggja ímynd landsins sem öruggs og góðs ferðamannalands. Ljóst er að opinberir aðilar þurfa að koma enn frekar að stuðningi við félagið og einingar í framtíðinni til að hægt verði að halda úti þessari nauðsynlegu samfélagsþjónustu sem björgunarsveitir og slysavarnadeildir sinna.

Landsþing og björgunarleikar Landsþing Slysavarnafélagsins Landsbjargar var haldið á Hellu í maí. Vinna við undirbúning hófst strax á nýju ári og var allt kapp lagt á að gera þingið og björgunarleikana sem glæsilegasta. Þingið gekk vel í alla staði og er FBSH þakkað fyrir þeirra framlag við undirbúning og framkvæmd þingsins og þá viðburði sem því fylgdu. Mikill áhugi er fyrir björgunarleikunum og tóku 20 lið þátt að þessu sinni, en það voru félagar úr HSSR og FBSH sem sáu um framkvæmd og skipulagninguna með miklum myndarskap. Á árshátíðinni var síðan tilkynnt hverjir það voru sem lentu í þrem efstu sætunum. Súlur – Björgunarsveitin á Akureyri (Alfa) vann að þessu sinni og hlaut samtals 2.475 stig, í öðru sæti var Björgunarfélag Akraness (Menn ársins) með 2.445 stig og í þriðja sæti var Hjálparsveit skáta Garðabæ (Skrefi framar) með 2.440 stig.

Æfingar og ráðstefnur ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Haldin var sjóbjörgunaræfing á Skagaströnd, en hún er haldin annað hvert ár og að þessu sinni tóku 14 hópar frá 11 björgunarsveitum víðs vegar af landinu þátt í æfingunni auk þyrlu Landhelgisgæslunnar, TF-LÍF. Alls leystu hóparnir 99 verkefni á æfingunni sem mörg hver voru mjög krefjandi. Mikið var um sker og grynningar á svæðinu sem reyndi á samstarf áhafna við að finna hentugar leiðir að verkefnunum. Æfingin þótti takast vel en það voru Björgunarsveitirnar Strönd á Skagaströnd og Húnar á Hvammstanga sem undirbjuggu hana og stýrðu verkefnunum. Að lokinni æfingu var boðið í grillveislu í félagsheimilinu á Skagaströnd áður en hóparnir héldu heim á leið.

Frábær æfing í alla staði og ekki spillti veðrið fyrir en sól og logn var á svæðinu. Í upphafi árs var farið í að undirbúa landsæfingu með Vestfirðingum en það voru Björgunarfélag Ísafjarðar, Björgunarsveitin Björg, Björgunarsveitin Ernir, Björgunarsveitin Sæbjörg, Björgunar-

16

Skýrsla björgunar- og slysavarnasviðs 2011

Hópur frá Súlum – björgunarsveitinni á Akureyri var sigurvegari björgunarleikanna á landsþingi 2011. sveitin Tindar, Björgunarsveitin Kofri og Björgunarsveitin Dýri sem sáu um skipulagninguna og vinnuna. Landsæfing Slysavarnafélagsins Landsbjargar fór síðan fram á Ísafirði þann 8. október í ekta æfingaveðri, rigningu og roki. Sveitir félagsins víðsvegar af landinu tóku að streyma vestur á föstudagskvöldinu og dreifðu sér á gististaði á Ísafirði og nágrenni. Alls tóku um 350 björgunarsveitamenn af öllu landinu þátt og fylgdi þeim mikill búnaður og fjöldi björgunartækja skipti tugum. Æfingin tókst afar vel og leysti björgunarsveitafólk leitar-, skyndihjálpar- og fjallabjörgunarverkefni ásamt almennum tækjaverkefnum frábærlega vel. Frábært æfingasvæði hjá þeim fyrir vestan og eiga sveitirnar á svæðinu hrós skilið fyrir gott skipulag og framkvæmd.

Flugslysaæfingar. Björgunarsviðið vann við skipulagningu og fræðslu vegna flugslysaæfinga sem haldnar eru um allt land reglulega á vegum Flugstoða.

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Tækjamót var haldið laugardaginn 12. febrúar. Til stóð að halda mótið á Skaga haustið 2010 en sökum snjóleysis var mótið fært að nágrenni Grenivíkur. Björgunarsveitin Ægir á Grenivík, Súlur - Björgunarsveitin á Akureyri og Hjálparsveitin Dalbjörg sáu um að skipuleggja leiðir og manna fararstjórastöður og slógu upp grillveislu í lokin. Sveitir alls staðar að af landinu tóku þátt enda voru menn orðnir þyrstir í að komast í tækjaferð.

Sjóbjörgun. Slysavarnafélagið Landsbjörg á 14 björgunarskip sem staðsett eru hringinn í kringum landið og rekin eru af björgunarbátasjóðum á hverjum stað fyrir sig. Að auki á SL auka björgunarskip sem hugsað er sem skiptibátur ef upp koma alvarlegar bilanir eða stórar upptektir annars staðar. Er það geymt í Njarðvíkurhöfn og hefur Björgunarsveitin Suðurnes umsjón með skipinu. Á árinu 2011 hafði björgunarsvið milligöngu um kaup á Atlantic 75 harðbotna björgunarbátum sem Björgunarsveitirnar Ársæll í Reykjavík og Þorbjörn í Grindavík keyptu frá RNLI. Alls fóru björgunarskip og bátar SL í 108 útköll á árinu sem er um 18% aðgerða félagsins. Líkt og árið 2010

17

Frá tækjamóti. var fjöldi útkalla í maí og júní afgerandi eða 41 talsins. Að auki sinntu björgunarskipin fjöldanum öllum af aðstoðarbeiðnum, s.s. aðstoð við lóðs og fleira þar sem ekki var nein hætta á ferðum.

Erindrekstur Á árinu 2011 voru heimsóttar 16 björgunarsveitir á svæðum 9, 13 og 15. Sama fyrirkomulag var haft og undanfarin ár, einungis stuttar heimsóknir þar sem farið var yfir helstu mál og púlsinn tekinn á sveitunum.

112 dagurinn

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Um 100 starfsmenn og sjálfboðaliðar í öryggis- og neyðarþjónustu af öllu landinu komu saman til fundar í tilefni af 112-deginum sem að venju er haldinn 11. febrúar. Fundurinn var haldinn á Grand Hótel Reykjavík fimmtudaginn 10. febrúar. Markmið hans var að ræða framtíðarskipan öryggis- og neyðarþjónustu og hvernig þjónustan verði best sniðin að þörfum almennings. Þátttakendur komu hvaðanæva af landinu og úr öllum greinum öryggis- og neyðarþjónustu, háir sem lágir. Þar voru lögreglumenn, slökkviliðs- og sjúkraflutningamenn, starfsfólk heilbrigðisþjónustu, barnaverndar, 112, Landhelgisgæslunnar og starfsfólk og sjálfboðaliðar frá Rauða krossinum og Slysavarnafélaginu Landsbjörg.

Meginniðurstöður fundarins voru síðan kynntar á 112 deginum í Björgunarmiðstöðinni Skógarhlíð. Á dagskránni þann 11. febrúar var auk þess útnefndur skyndihjálparmaður Rauða krossins, veitt verðlaun fyrir þátttöku í Eldvarnagetrauninni og viðurkenning til handa neyðarverði 112 fyrir framúrskarandi frammistöðu í starfi.

Starf ÍA á árinu 2011 Mikið starf var hjá ÍA starfsárið 2011. Sveitin hélt sjö vinnukvöld á vegum aðildareininganna í þeirra húsnæði og tókst afar vel. Skrifborðsæfing var haldin í febrúar og í september var haldin æfing við Keflavíkurflugvöll, þar sem sveitin æfði útkall. Að auki hafa einingarnar æft á eigin vegum og sumar einingarnar hafa æft saman og má nefna að Ársæll og HSSK æfðu á Gufuskálum í maí. Að auki var einn stór sveitarfundur haldinn á árinu.

18

Skýrsla björgunar- og slysavarnasviðs 2011

Sveitin var sett í viðbragðsstöðu vegna jarðskjálftanna í Japan í mars og var reiðubúin til brottfarar. Japönsk stjórnvöld þurftu hins vegar ekki nema mjög takmarkaða erlenda aðstoð og því fór sveitin aldrei af stað. Stjórnendur sveitarinnar vakta alla meiriháttar skjálfta sem verða og koma fram á alþjóðlegum viðvörunarkerfum. Auk skjálftans í Japan má nefna skjálfta í Tyrklandi. Þar fyrir utan hafa stjórnendur vaktað tugi annarra minni atburða á árinu.

Stefnumótunarvinna vegna framtíðarstefnu ÍA hófst á haustmánuðum og komu margir að því verki. Niðurstaða þeirrar vinnu verður send til stjórnar félagsins til frekari ákvörðunar. Í kjölfar þess mun framtíðarstefna ÍA verða kynnt.

Fimm félagar ÍA fóru á námskeið til Svíþjóðar (Modular Basic Course) hjá EU, sem er eins konar grunnámskeið varðandi uppbyggingu almannavarnakerfa í Evrópu. Á árinu lauk læknisskoðunum og þrekprófum og enn er verið að vinna úr því með hvaða hætti þetta nýtist að fullu og hvert framhald þessa verður.

Endanleg lokaskýrsla vegna útkallsins til Haítí kom út og var send til eininga. Hana er hægt að nálgast á skrifstofu SL. Aðstaða sveitarinnar á Keflavíkurflugvelli var lagfærð og henni komið í betra horf, m.a. var raflagnakerfi bætt og netsamband.

Fulltrúi ÍA tók þátt í fundi stjórnenda alþjóðabjörgunarsveita í heiminum á Costa Rica. Þessir fundir eru árlegir og á þeim er farið yfir ýmislegt sem betur má fara varðandi leit og björgun í kjölfar hamfara auk þess sem ýmsar nýjungar eru ræddar.

Stjórnendur héldu 19 fundi á árinu. Breytingar urðu á stjórnendahópnum. Dagbjartur Kr. Brynjarsson og Víðir Reynisson létu af störfum. Nú eru stjórnendur fjórir.

Einn nýr UNDAC-liði bættist í hópinn á árinu og annar fór í endurþjálfun (Refresher). Íslenskir UNDAC-liðar gáfu kost á sér í nokkur verkefni á árinu.

F.h. stjórnenda, Ólafur Loftsson. ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Slysavarnamál Árið 2011 heimsóttu starfsmenn björgunar- og slysavarnasviðs eftirtaldar slysavarna- og kvennadeildir: Slysavarnadeild kvenna Reykjavík Slysavarnadeildin Varðan, Seltjarnarnesi Slysavarnadeildin Káraborg, Hvammstanga Slysavarnadeild Skagfirðingasveitar, Sauðárkróki Slysavarnadeildin Harpa, Hofsósi Slysavarnadeildin Vörn, Siglufirði Slysavarnadeildin Eykyndill, Vestmannaeyjum.

19

Brúðusýning fyrir börn í leikskólum.

Númi stendur í ströngu. Í upphafi árs kom út lestrarþjálfunarbók í samvinnu við Námsgagnastofnun. Jón Guðmundsson skrifaði söguna Númi stendur í ströngu en þar fer Númi með afa sínum í sumarbústað og lendir í mörgum hættum. Halldór Baldursson teiknaði myndirnar. Bókin er ætluð börnum á aldrinum 6-8 ára. Áður hafði félagið, í samvinnu við Námsgagnastofnun, gefið út bókina Númi og konurnar þrjár.

Númi á ferð og flugi. Brúðuleikhúsið Númi á ferð og flugi í samvinnu við Helgu Steffensen hélt áfram sýningum.

Bókamerki. Halldór Baldursson teiknaði mynd af Núma á reiðhjóli sem prentað var á bókamerki. Á bakhlið merkisins eru leiðbeiningar um gagnsemi endurskinsmerkja. Bókamerkið er gefið með endurskinsmerkjum.

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Endurskinsmerki. Margar einingar gefa leikskóla- og grunnskólabörnum endurskinsmerki á haustin. Þar eru fígúrumerkin vinsælust.

Göngum í skólann verkefnið hófst 7. september og því lauk á alþjóðlega Göngum í skólann deginum 5. október. Aldrei hafa jafn margir skólar tekið þátt, en 57 skólar voru skráðir. Verkefnið hófst formlega í Síðuskóla á Akureyri. Að setningarathöfninni lokinni gengu allir nemendur skólans um nágrennið með hvatningarspjöld um ágæti þess að ganga í skólann. Verkefnið hófst í Bretlandi árið 2000 og hefur þátttaka stöðugt farið vaxandi. Meginmarkmið Göngum í skólann er að hvetja nemendur og foreldra á Íslandi til að ganga, hjóla eða fara á annan virkan hátt til og frá skóla.

20

Skýrsla björgunar- og slysavarnasviðs 2011

Kópur 6 er afar vel búinn fjallabíll. Mynd: Arnar Sigurðsson. Þeir sem að verkefninu standa hérlendis eru Íþrótta- og Ólympíusamband Íslands, Mennta- og menningarmálaráðuneytið, Lýðheilsustöð, Ríkislögreglustjóri, Slysavarnafélagið Landsbjörg, Umferðarstofa og landssamtökin Heimili og skóli.

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Öryggi barna í bílum. Umferðarstofa og Slysavarnafélagið Landsbjörg lögðu fyrir hina árlegu könnun á öryggi barna í bílum í maí. Könnunin var gerð við 68 leikskóla víða um land með 2.504 þátttakendum. Á fyrstu árum þessara kannana voru niðurstöður vægast sagt óásættanlegar. Ef þróunin er skoðuð undanfarin 16 ár kemur í ljós að ástandið hefur batnað mikið. Frá 1997 hefur tilfellum þar sem enginn búnaður er notaður fækkað mikið, nánar tiltekið úr 32% í 2% í ár. Færri eru nú í ófullnægjandi búnaði, þ.e. í engum eða aðeins með öryggisbelti, 10,8% í fyrra en 8,7% í ár. Því reyndust nú 91,3% barna vera í viðeigandi öryggisbúnaði í bíl á leið til leikskóla. Þrátt fyrir góðan árangur er aldrei ásættanlegt að einhverjir noti ekki einfaldan og ódýran öryggisbúnað sem getur skilið á milli lífs og dauða. Félagar í deildum Slysavarnafélagsins Landsbjargar víða um land og starfsfólk Umferðarstofu sáu um framkvæmdina á vettvangi.

Veggspjöld og skilti. Nokkrar tegundir af veggspjöldum, sem flest tengjast ferðamennsku á einn eða annan hátt, hafa verið notaðar í forvarnastarfi sviðsins. Haldið verður áfram að bjóða upp á þessi veggspjöld, en þau eru um trampólín, tjaldsvæði, almenn ferðaheilræði, skyndihjálp, heilræði fyrir bátsferðir og viðbrögð við drukknun.

Flugeldaforvarnir. RÚV og Stöð 2 sýndu myndband um rétta meðhöndlum flugelda sem félagið lét búa til árið 2009. Gjafabréf fyrir flugeldagleraugum var sent til allra barna 10 til 15 ára og gátu þau farið á sölustaði Flugeldamarkaða björgunarsveita til að sækja þau. Gjafabréfin voru send í

21

Björgunarfélag Árborgar á æfingu. Mynd: Karl Á. Hoffriz. samvinnu við Blindrafélagið, Sjóvá og Póstinn. Framlag Póstsins skiptir verkefnið sköpum þar sem það væri ekki framkvæmanlegt án þeirra framlags. Víða fóru björgunarsveitir í grunnskóla og sýndu myndina ekkert fikt og ræddu við börn og unglinga um þær hættur sem geta skapast af rangri notkun flugelda. Í samvinnu við Sjóvá voru útbúnar nýjar auglýsingar sem birtust í blöðum um mikilvægi þess að allir, líka mömmur og pabbar, notuðu flugeldagleraugu. Óvirkar einingar. Í félagaskrá Slysavarnafélagsins Landsbjargar voru um 80 slysavarnadeildir skráðar en einungis hluti af þeim var virkur. Ástæðan fyrir þessum fjölda slysavarnadeilda er sá að hér áður varð að stofna slysavarnadeild til að reka björgunarsveit og því urðu til fjölmargar slysavarnadeildir sem voru aldrei annað en nafnið. Árið 2010 hófst vinna við að færa þessar einingar undir óvirkan flokk þannig að félagið væri með réttan fjölda deilda skráðan. Í lok árs voru 33 slysavarnadeildir skráðar virkar hjá félaginu. Ef vilji er fyrir að endurvekja óvirka deild er það lítið mál, deildin þarf einungis að hefja starf og skila inn ársskýrslu og ársreikningum.

Slysavarnasjóður ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Úthlutað var tvisvar sinnum úr slysavarnasjóði í apríl og október.

Eftirtaldar deildir hlutu styrk: Slysavarnadeildin Unnur Patreksfirði – fyrir verkefnið, uppsetning á handriði í bænum.

Kvennasveitin Dagbjörg – vegna kaupa á fingravinum.

Slysavarnadeildin Hafdís – vegna kaupa á endurskinsvestum og kassa utan um þau.

Slysavarnadeildin Ársól – vegna kaupa á björgunarvestum og kassa utan um þau.

Ráðstefnur Dagbjört, starfsmaður SL, og Margrét, stjórnarmaður SL, fóru á þriðju evrópsku ráðstefnuna um slysavarnir í Búdapest í júní. Þar kom fram að alls staðar í Evrópu er verið að leggja mun meiri

22

Skýrsla björgunar- og slysavarnasviðs 2011

áherslu á að slysaforvarnir verði rannsakaðar betur, þ.e. að ekki verði farið af stað með verkefni áður en búið sé að rannsaka hvað það er sem er að og hvernig sé hægt að koma í veg fyrir það.

Einnig verða tölur úr gagnagrunnum að vera til staðar áður en farið er af stað og síðan eru tölur skoðaðar eftir að átakinu lýkur til að sjá hvort það hafði einhver áhrif. Forvarnir kosta peninga og stjórnvöld, sem oft greiða fyrir þær, vilja vera viss um að þau séu að leggja peninga í verkefni sem virka.

Fólk er að vakna upp við að hreyfingarleysi og offita barna er að skapa mikil vandamál, þannig að slysaforvarnir barna eru í auknum mæli farnar að blandast öðrum heilbrigðisvandamálum.

Innlendar ráðstefnur. Nokkrar innlendar ráðstefnur, þing og morgunverðarfundir sem áhugaverðir voru fyrir slysavarnasviðið voru sótt. Með því að sjá hvað aðrir eru að gera eflist þekking sviðsins og nýjar útfærslur og hugmyndir koma inn.

Eldvarnabandalagið. Síðla árs ákvað Eldvarnabandalagið að hefja átak til að efla eldvarnir fyrirtækja um allt land og jafnframt á heimilum starfsmanna. Stuðlað var að því að fyrirtæki tækju upp eigið eftirlit með eldvörnum og að starfsmenn yrðu virkir þátttakendur í eldvörnum, bæði á vinnustaðnum og heima. Átakinu verður síðan hrint úr vör árið 2012.

Að Eldvarnabandalaginu stendur öflugur hópur stofnana, félagasamtaka og tryggingafélaga sem hafa það sameiginlega markmið að auka eldvarnir til að draga úr banaslysum og tjóni á heilsu og eignum. Bandalagið var stofnað 2010 og gaf þá út vandað fræðsluefni um eldvarnir heimila sem síðan hefur fengið víðtæka dreifingu.

Slysavarnanefnd félagsins. Eftir landsþing félagsins var skipað að nýju í slysavarnanefnd félagsins sem hefur það hlutverk að fjalla um þau mál sem stjórn félagsins vísar til hennar um slysavarnamál ásamt því að styðja við bakið á slysavarnasviðinu. Í nefndina voru skipuð: Margrét Laxdal úr stjórn félagsins (formaður), Díana Dröfn Ólafsdóttir, slysavarnadeild kvenna Reykjavík, Ásdís Snót Guðmundsdóttir, Slysavarnadeildinni Gyðu Bíldudal, Jóhanna Þorsteinsdóttir, Slysavarnadeildinni Hafdísi Fáskrúðsfirði, Hreiðar Jónsson björgunarfélaginu Árborg, og Jón Svanberg Hjartarson úr stjórn félagsins.

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Fyrirlestrar. Dagbjört, starfsmaður SL, hélt fyrirlestur fyrir umsjónarmenn leikjanámskeiða og var með fyrirlestur á mömmumorgni um slysavarnir barna.

Starfsmannamál Starfsmenn björgunar- og slysavarnasviðs árið 2011 voru: Gunnar Stefánsson sviðsstjóri, Friðfinnur Guðmundsson aðgerðamál, Ingólfur Haraldsson æfingar/erindrekstur, Sigurður Viðarson sjóbjörgunarmál/erindrekstur, Brynjar Ásmundsson unglingamál, Björgvin Herjólfsson ÍA og einnig starfsmaður björgunarskólans, Dagbjört H. Kristinsdóttir slysavarnamál, og Jónas Guðmundsson slysavarnamál/Safetravel. Helena Dögg Magnúsdóttir leysti Brynjar af frá maí þar sem hann fór í launalaust frí. Ingólfur og Brynjar luku störfum fyrir félagið um áramótin.

Gunnar Stefánsson, sviðsstjóri björgunar- og slysavarnasviðs

23

» Björgunarsveitir SL árið 2011

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Björgunarfélag Akraness Björgunarfélag Árborgar Björgunarfélag Hornafjarðar Björgunarfélag Ísafjarðar Björgunarfélag Vestmannaeyja Björgunarfélagið Blanda Björgunarfélagið Eyvindur Björgunarhundasveit Íslands Björgunarsveit Árskógsstrandar Björgunarsveit Biskupstungna Björgunarsveit Hafnarfjarðar Björgunarsveit Landeyja Björgunarsveit Mýrarhrepps Björgunarsveitin Ársól Björgunarsveitin Ársæll Björgunarsveitin Bára Björgunarsveitin Berserkir Björgunarsveitin Björg Drangsnesi Björgunarsveitin Björg Eyrarbakka Björgunarsveitin Björg Suðureyri Björgunarsveitin Blakkur Björgunarsveitin Brák Björgunarsveitin Brimrún Björgunarsveitin Bróðurhöndin Björgunarsveitin Bræðrabandið Björgunarsveitin Dagrenning - Hólmavík Björgunarsveitin Dagrenning - Hvolsvöllur Björgunarsveitin Dalvík Björgunarsveitin Dýri Björgunarsveitin Eining Björgunarsveitin Elliði Björgunarsveitin Ernir Björgunarsveitin Garðar Björgunarstöðinni Nausti Björgunarsveitin Geisli Björgunarsveitin Gerpir Björgunarsveitin Grettir Björgunarsveitin Hafliði Björgunarsveitin Heiðar

24

Björgunarsveitin Heimamenn Björgunarsveitin Hérað Björgunarsveitin Húnar Björgunarsveitin Ingunn Björgunarsveitin Ísólfur Björgunarsveitin Jökull Björgunarsveitin Jörundur Björgunarsveitin Kári Björgunarsveitin Kjölur Björgunarsveitin Klakkur Björgunarsveitin Kofri Björgunarsveitin Kópur Björgunarsveitin Kyndill - Mosf.

Björgunarsveitin Kyndill – Kbkl.

Björgunarsveitin Lífsbjörg Björgunarsveitin Lífgjöf Björgunarsveitin Mannbjörg Björgunarsveitin Núpar Björgunarsveitin Ok Björgunarsveitin Ósk Björgunarsveitin Pólstjarnan Björgunarsveitin Sigurgeir Björgunarsveitin Sigurvon Björgunarsveitin Skagfirðingasveit Björgunarsveitin Skyggnir Björgunarsveitin Stefán Björgunarsveitin Stjarnan Björgunarsveitin Strákar Björgunarsveitin Strandasól Björgunarsveitin Strönd Björgunarsveitin Suðurnes Björgunarsveitin Sveinungi Björgunarsveitin Sæbjörg Flateyri Björgunarsveitin Sæþór Björgunarsveitin Tálkni Björgunarsveitin Tindar Björgunarsveitin Tindur Björgunarsveitin Týr Björgunarsveitin Víkverji

Björgunarsveitir SL árið 2011

Hjálparsveit skáta Garðabæ Hjálparsveit skáta Hveragerði Hjálparsveit skáta Kópavogi Hjálparsveit skáta Reykjadal Hjálparsveit skáta Reykjavík Hjálparsveitin Dalbjörg Hjálparsveitin Lómfell Hjálparsveitin Tintron Íslenska alþjóðabjörgunarsveitin ICE-SAR Leitarhundar SL Súlur - Björgunarsveitin á Akureyri

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Björgunarsveitin Vopni Björgunarsveitin Þingey Björgunarsveitin Þorbjörn Björgunarsveitin Ægir Garði Björgunarsveitin Ægir Grenivík Flugbjörgunarsveitin A-Skaftafellssýslu Flugbjörgunarsveitin Hellu Flugbjörgunarsveitin í Reykjavík Flugbjörgunarsveitin í Varmahlíð Hjálparsveit skáta á Fjöllum Hjálparsveit skáta Aðaldal

Björgunarsveitir æfa reglulega með þyrlu Landhelgisgæslunnar. Mynd: Arnar Sigurðsson.

25

» Björgunarskólinn 2011 Ekki urðu stórvægilegar breytingar á starfsemi Björgunarskólans á árinu 2011. Í heildina séð gekk starfsemin vel fyrir sig.

Hjá skólanum eru enn 2,5 stöðugildi sem skiptast þannig að Arna Björg Arnarsdóttir og Sigurður Ólafur Sigurðsson eru í 100% starfi og Björgvin Herjólfsson í 50% starfi fyrir skólann. Í byrjun júlí fór Arna í fæðingarorlof og á meðan tók Einar Eysteinsson við hluta af hennar verkefnum í 50 % starfi. Þá fór Sigurður Ólafur Sigurðsson í eins árs leyfi frá 1. nóvember. Dagbjartur Kr. Brynjarsson tók við starfi skólastjóra á meðan Sigurður er í leyfi. Á árinu hélt skólinn 191 námskeið sem var átta námskeiðum meira en árið áður. Á þessi námskeið komu samtals 2.428 nemendur. Fella þurfti niður fleiri námskeið en árið áður. Helsta ástæða þess var að á árinu var lágmarksfjöldi nemenda á námskeiðum hækkaður úr sex í átta til að námskeiðin stæðu undir beinum kostnaði, þ.e. launum leiðbeinanda og ferða- og gistikostnaði.

Menntunarátakið Menntunarátak skólans hélt áfram á árinu. Lögð var áhersla bæði á staðarnám og fjarnám í þeim námskeiðum sem heyra undir björgunarmann 1. Björgunarskólinn setur námskeið til björgunarmanns 1 á dagskrá á öllum svæðum á árinu ásamt því að bjóða upp á þau öll í fjarnámi fyrir þá sem það hentar betur. Aðsókn í fjarnám skólans hefur aftur á móti dregist töluvert saman. Það veldur mikilli aukningu kostnaðar á verklega hlutanum þar sem í sumum tilfellum eru aðeins 2-3 nemendur á hverjum stað. Skólinn setti sér þá vinnureglu að ná saman að lágmarki sex nemendum til að hægt sé að halda verklega hlutann. Þá var boðið upp á stöðumat í öllum námskeiðum sem tilheyra björgunarmanni 1. Því miður er skráning í stöðumatið ekki nægilega góð og því hefur gengið illa að halda því úti.

Stærri námskeið

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Mæting á ýmis framhalds- og fagnámskeið hefur verið mjög góð á árinu og oft myndast biðlisti.

Tvö ný fagnámskeið voru haldin á árinu, fagnámskeið í snjóflóðum og aðgerðarstjórnun. Fagnámskeiðið í snjóflóðum var haldið á Dalvík í febrúar og skiptist skólastofan á milli hefðbundinnar skólastofu og fjallanna á Tröllaskaganum. Námskeiðið mæltist mjög vel fyrir og voru nemendur afar ánægðir. Fagnámskeiðið í aðgerðarstjórnun var haldið að Gufuskálum í september. Námskeiðið er hluti af heildaruppbyggingu á námi í aðgerðarstjórnun hjá skólanum. Þetta er í fyrsta sinn sem námskeið í aðgerðarstjórnun af þessari stærðargráðu er haldið á íslensku og því gríðarlega stórt skref tekið í þeim málum. Á námskeiðinu var handriti að bókinni Stjórnun leitaraðgerða á landi sem skólinn hefur verið að þýða úr ensku dreift til þátttakenda. Námskeiðið mæltist mjög vel fyrir, bæði hjá nemendum og leiðbeinendum, og stefnt er að því að halda það árlega. Þá voru einnig haldin fagnámskeið í ferðamennsku og rötun, leitartækni og fjallamennsku ásamt því að haldin voru þrjú fyrsta hjálp í óbyggðum námskeið. Þá voru fleiri námskeið sem stóðu út úr á árinu. Hópstjóranámskeið mæltist mjög vel fyrir og voru færri sem komust að en vildu. Námskeiðinu er ætlað að gera stjórnendur hópa hæfari til að stýra þeim, bæði í aðgerðum og almennu starfi sveita. Óveður og björgun verðmæta er nýtt

26

Skýrsla Björgunarskóla SL 2011

kvöldnámskeið þar sem farið er yfir þau atriðið sem hafa þarf í huga við vinnu í óveðursútköllum.

Mjög góð mæting hefur verið á námskeiðið og menn eru almennt mjög ánægðir með það sem kemur þar fram.

Útivistarskólinn

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Fyrir sumarið 2011 var ákveðið að halda fimm námskeið á vegum Útivistarskólans, þrjú grunnnámskeið og tvö framhaldsnámskeið. Samtals mættu 97 unglingar á námskeiðin. Námskeiðin voru frá mánudegi til föstudags, en undanfarin ár hafa námskeiðin verið frá fimmtudegi til þriðjudags. Grunnnámskeiðin voru að þessu sinni öll haldin í júní sökum þess að í júlí var Landsmót unglingadeilda. Í upphafi stóð til að halda tvö framhaldsnámskeið, en sökum lítillar þátttöku var fyrra námskeiðið fellt niður en einungis fimm einstaklingar voru skráðir á það. Í sumar voru skráningar á námskeiðin opin öllum unglingum, en ekki bara þeim sem voru meðlimir í unglingadeildum björgunarsveita og voru nokkrir sem komu á eigin vegum.

Miklar breytingar urðu á starfsfólki skólans þetta sumarið en Svava Guðmundsdóttir, Sonja Kristín Kjartansdóttir, Arnar Páll Gíslason og Brynjar Ásmundsson létu af störfum og Einar Eysteinsson, Brynja Ingólfsdóttir, Eva Arnfríður Aradóttir og Daníel Másson komu í þeirra stað, Einar Örn Arnarsson sá áfram um fyrstu hjálpina. Ákveðið var að halda aðalmarkmiði síðasta sumars um að kynna fjölbreytt björgunarsveitarstarf fyrir unglingum og vekja áhuga þeirra á útivist og ferðamennsku.

Rigging for Rescue, fjallabjörgunarnámskeið.

27

Fjórhjól á beltum komast næstum hvert sem er í vetrarfærðinni. Mynd: Björgunarsveitin Blakkur, Patreksfirði.

Yfirleiðbeinendur

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Samningar við yfirleiðbeinendur voru endurnýjaðir á árinu og þá var einnig skipt um yfirleiðbeinanda í fjallamennsku. Ásmundur Ívarsson lét af störfum eftir áralangt starf sem yfirleiðbeinandi í fjallamennsku og í hans stað var ráðinn Freyr Ingi Björnsson. Björgunarskólinn vill þakka Ásmundi fyrir hans störf í þau ár sem að hann starfaði fyrir skólann. Eftirfarandi er listi yfir leiðbeinendur og þeirra fög: Aðgerðarstjórnun Dagbjartur Kr. Brynjarsson Bílamál Elvar Jónsson Ferðamennska og rötun Sigurður Jónsson Fjallabjörgun Gunnar Agnar Vilhjálmsson Fjallamennska Freyr Ingi Björnsson Fjarskipti Daníel Eyþór Gunnlaugsson Fyrsta hjálp Einar Örn Arnarson Köfun Guðjón S. Guðjónsson Leitartækni Sigurður Ólafur Sigurðsson Rústabjörgun Magnús Örn Hákonarson Slysavarnir Jónas Guðmundsson Snjóflóð Anton Berg Carrasco Vélsleðar Gísli Páll Hannesson

28

Björgunarskólinn 2011

Endurskoðun á námi í fjallamennsku Í kjölfar þess að skipt var um yfirleiðbeinanda í fjallamennsku var hafist handa við að endurskoða fjallamennskunámið hjá skólanum í heild sinni. Til þess að tryggja aðkomu grasrótarinnar að þeirri vinnu var sett á laggirnar fagráð í fjallamennsku sem hafði það að markmiði að vinna með yfirleiðbeinanda að stefnumótun og uppbyggingu námsins. Auglýst var eftir þátttakendum á vef félagsins ásamt því að það var auglýst í póstlista SL. Þá var einnig óskað eftir fulltrúum frá undanförum á höfuðborgarsvæðinu, Akranesi og Akureyri í ráðið. Fljótlega var ljóst að sýn þeirra á námið var mjög svipuð og fór endurskoðunin af stað með þá sýn að leiðarljósi.

Námskeið fyrir almenning Á hverju ári er töluvert um að Björgunarskólinn haldi námskeið fyrir almenning. Krafa til þeirra námskeiða er að þau séu haldin á markaðslegum forsendum og skili arði til skólans. Þá eru flest námskeið skólans opin almenningi sem getur skráð sig á þau námskeið sem eru í boði.

Næstu verkefni Næsta verkefni skólans er að endurskoða námskrá skólans sem er liður í að skilgreina og útbúa skýran ramma í kringum starf hans. Þá er ætlunin að skilgreina inn í námskrána aðkomu Björgunarskólans að námskeiðum fyrir unglingadeildir. Endurskoðuð námskrá er lykillinn að því að skólinn geti fengið námskeið á vegum skólans metin til eininga á framhaldsskólastigi, en það er einmitt stefna skólans að svo verði í framtíðinni.

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Dagbjartur Kr. Brynjarsson, Skólastjóri Björgunarskólans

Neyðarkall seldur í Kringlunni.

29

Eftirtalin fyrirtæki styðja við bakið á Slysavarnafélaginu Landsbjörg:

SANDUR - MÖL - UPPFYLLINGAREFNI SÆVARHÖFÐI 33 - REYKJAVÍK - SÍMI 557 2000

SANDUR - MÖL - UPPFYLLINGAREFNI SÆVARHÖF‹I 33 - REYK JAVÍK - SÍMI 557 2000

Stuðningur þeirra styrkir öflugt björgunar- og slysavarnastarf um allt land.

» Slysavarnadeildir

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Svæði 1. Slysavarnadeildin Hraunprýði - Hafnarfirði Svæði 1. Slysavarnadeild kvenna Reykjavík Svæði 1. Slysavarnadeildin Varðan - Seltjarnarnes Svæði 2. Slysavarnadeildin Una - Garði Svæði 2. Kvennasveitin Dagbjörg - Reykjanesbæ Svæði 2. Slysavarnadeildin Þórkatla - Grindavík Svæði 3. Slysavarnadeildin Björg - Eyrarbakka Svæði 4. Slysavarnadeild Þverárþings - Varmaland Svæði 4. Slysavarnadeildin Líf - Akranes Svæði 5. Slysavarnadeildin Snæbjörg - Grundarfjörður Svæði 5. Slysavarnadeildin Helga Bárðardóttir - Hellissandur Svæði 5. Slysavarnadeildin Sumargjöf - Ólafsvík Svæði 6. Slysavarnadeild Kvenna Bíldudal Svæði 6. Slysavarnadeildin Unnur - Patreksfirði Svæði 7. Slysavarnadeild kvenna Ísafirði Svæði 7. Slysavarnadeild Hnífsdals Svæði 7. Slysavarnadeildin Hjálp - Bolungarvík Svæði 7. Slysavarnadeild kvenna Bolungarvík Svæði 9. Slysavarnadeildin Káraborg -Hvammstanga Svæði 10. Slysavarnadeild Skagfirðingasveitar - Sauðárkrókur Svæði 10. Slysavarnadeildin Vörn - Siglufirði Svæði 11. Slysavarnadeildin á Akureyri Svæði 11. Slysavarnadeildin Dalvík Svæði 11. Slysavarnadeild kvenna Ólafsfirði Svæði 12. Slysavarnadeild kvenna Húsavík Svæði 12. Slysavarnadeildin Hringur - Mývatn Svæði 13. Slysavarnadeild kvenna Neskaupsstað Svæði 13. Slysavarnadeildin Rán - Seyðisfjörður Svæði 13. Slysavarnadeildin Hafrún- Eskifjörður Svæði 13. Slysavarnadeildin Hafdís - Fáskrúðsfjörður Svæði 13. Slysavarnadeildin Sjöfn - Vopnafirði Svæði 13. Slysavarnadeildin Ársól - Reyðarfjörður Svæði 16. Slysavarnadeildin Framtíðin - Höfn Svæði 18. Slysavarnadeildin Eykyndill - Vestmannaeyjum

31

» Gufuskálar Starfsemi á Gufuskálum var með nokkuð hefðbundnu sniði á árinu. Nýting aðstöðunnar var í heildina ágæt miðað við árin á undan og aðstæður í þjóðfélaginu, en engu að síður hefðu einingar félagsins mátt vera duglegri að koma. Nokkrar sveitir eru fastagestir og koma reglulega og er Björgunarhundasveitin þar í fararbroddi. Björgunarskólinn var með nokkur hefðbundin námskeið þó dregið hafi úr starfsemi hans á Gufuskálum. Námskeið Útivistarskólans gengu vel og voru vel sótt enda leiðbeinendur frábærir og aðstaðan eins og best gerist. Unglingadeildir hafa margar hverjar komið ár eftir ár og lítil breyting á notkun þeirra á árinu, en einn af föstum liðum er nokkurs konar unglingadeildamót þar sem deildir frá nokkrum stöðum taka sig saman og hittast og voru um 80 krakkar saman á einu slíku. Þá var haldið skátamót eina helgi og jafnframt var Rauði krossinn með viku námskeið fyrir innlenda og erlenda sendifulltrúa á hamfarasvæði og voru þeir mjög ánægðir með aðstöðuna og að geta einbeitt sér lausir við borgarskarkalann.

Eins og árin á undan voru sparnaðarsjónarmið ríkjandi og því engar stórframkvæmdir í uppbyggingu eða breytingum er varða þjálfun og æfingar. Hins vegar var farið í löngu tímabærar lagfæringar á fjórum íbúðum í Vinaklettum. Þessar framkvæmdir fólust í að mála íbúðirnar og setja parket á neðri hæðina en talsvert var farið að sjá á íbúðunum eftir 14 ára notkun. Auk þessara framkvæmda var unnið að hefðbundnu viðhaldi og lagfæringum eins og fjármagn og geta leyfði.

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Þór Magnússon, staðarhaldari á Gufuskálum

Fundur umsjónarmanna unglingadeilda á Gufuskálum.

32

» Ársskýrsla Slysavarnaskóla sjómanna 2011 Árið 2011 var annasamasta ár í starfsemi Slysavarnaskóla sjómanna frá upphafi og voru öll aðsóknarmet slegin á árinu. Má rekja þessa aukningu til breytinga á lögskráningarlögum þar sem ákvæði um lögskráningarskyldu á bátum undir 20 brúttótonnum tók gildi. Með þeirri breytingu var komin skylda til grunn- og endurmenntunar í öryggismálum fyrir sjómenn þessara báta. Á árinu voru haldin 213 námskeið sem 3.112 nemendur sóttu. Samanlagðir námskeiðsdagar urðu 440 sem er 12% fjölgun fá árinu á undan. Sundurliðun námskeiða má sjá á meðfylgjandi töflu:

Fjöldi

Námskeið

Áhafnir björgunarskipa

65

8

Eldvarnir fyrirtækja

14

3

Endurmenntun öryggisfræðslu

809

53

Endurmenntun öryggisfræðslu smábáta

475

24

Framhaldsnámskeið eldvarna STCW95 A-VI/3

109

9

65

9

155

7

Harðbotna slöngubátar Hóp- og neyðarstjórnun A-V/2 & A-V/3 Léttbátar

7

1

127

10

Lokuð rými

99

9

Lögreglunámskeið

35

2

Líf- og léttbátar aðrir en hraðskreiðir léttbátar

Meðferð slysa- og lyfjakistu skipa

69

7

Sérnámskeið Jarðborana

29

3

Slöngubátur 1

91

9

Slöngubátur 2

27

4

Smábátanámskeið

385

19

Stjórnendur björgunarskipa

13

2

Öryggisfræðsla flugliða

14

4

384

24

Öryggisfræðsla STCW95 A-VI/1-1, 1-2, 1-3 & 1-4 Wet drill Samtals árið 2011 Samtals 2010 Breyting milli ára

140

6

3.112

213

2.309

165

34%

29%

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Námskeið

Frá stofnun Slysavarnaskóla sjómanna hafa verið haldin 2.027 námskeið sem 34.523 manns hafa sótt.

33

Skólaskipið Sæbjörg var tekið í tíu daga slipp á vormánuðum en slippurinn var liður í venjulegu viðhaldi skipsins. Auk þess að skipið var botnhreinsað og málað var skipt um litla járnplötu í botni í kjölfar tæringar. Þá voru settir upp tveir af þeim þremur björgunarbátum sem skólinn festi kaup á í Færeyjum árið áður. Tók það verk mun lengri tíma en slippstaðan þar sem styrkja þurfti þilfar undir bátana umtalsvert. Lauk því ekki fyrr en í endaðan maí. Í árslok 2010 voru, eins og áður hefur komið fram, þrír björgunarbátar ásamt sjósetningarbúnaði keyptir frá Færeyjum sem voru afhentir Slysavarnafélaginu Landsbjörg seinni hluta janúarmánaðar 2011. Félagar í Havnar Bjargingarfelag í Þórshöfn, undir stjórn Jens Hansens, tóku að sér að taka niður búnaðinn, sem var staðsettur í höfninni í Þórshöfn, og undirbúa til flutnings til Íslands. Eimskip bauðst til að flytja búnaðinn skólanum að kostnaðarlausu til Íslands og kom hann með skipi félagsins, Dettifossi, til landsins um miðjan febrúar. Þakkar skólinn Eimskipum þennan mikilvæga stuðning. Að uppsetningu lokinni þurfti allur búnaðurinn að fara í gegnum ítarlegar prófanir sem Siglingastofnun Íslands framkvæmdi. Voru björgunarbátarnir teknir í formlega notkun 14. september við hátíðlega athöfn þar sem þeim voru gefin nöfn. Forstjóri Eimskipa, Gylfi Sigfússon, gaf stærsta bátnum nafnið Fossinn en Björn Valur Gíslason og Ragnar Björnsson, meðlimir hljómsveitarinnar Roðlaust og beinlaust, sem hafa styrkt starfsemi Slysavarnaskóla sjómanna veglega, gáfu hinum bátunum nöfnin Roðlaus og Beinlaus.

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Á sjómannadagshelginni í byrjun júní tók skólaskipið Sæbjörg þátt í hátíðarhöldum í tengslum við Hátíð hafsins og Sjómannadaginn. Að þessu sinni voru gerðar þær breytingar að á laugardeginum var haft svokallað sjóræningjaþema þar sem áhöfn og slysavarnakonur klæddust eins og sjóræningjar. Fjöldi barna og fullorðinna mætti einnig í sjóræningjaskrúða og var góður rómur kveðinn að þessari uppákomu. Þá var farin svokölluð flöskuskeytaferð sem nýtur stöðugt meiri vinsælda.

Samtals tóku 2.338 manns sér far með skipinu báða dagana. Slysavarnafélagið Landsbjörg veitti

3112 nemendur sóttu Slysavarnaskóla sjómanna árið 2011.

34

Ársskýrsla Slysavarnaskóla sjómann 2011

Öryggisfræðsla flugliða fer m.a. fram í sundlauginni á vallarsvæðinu í Reykjanesbæ. í áttunda sinn viðurkenningu á Sjómannadaginn, til áhafna skipa sem sótt höfðu námskeið við Slysavarnaskóla sjómanna og sýndu öðrum fremur góða öryggisvitund að mati kennara skólans.

Viðurkenninguna, sem er farandbikar, fékk áhöfnin á Ásgrími Halldórssyni SF og tóku vélstjórarnir Sævar Guðmundsson og Guðmundur Snorri Guðmundsson við bikarnum fyrir hönd áhafnarinnar.

Sænska sjóbjörgunarfélagið, Svenska Sällskapet för Räddning af Skeppsbrutne, lánaði Slysavarnaskólanum björgunartækið Rescue Runner sem er björgunarsæþota, til að prófa við íslenskar aðstæður og kynna fyrir björgunarsveitum hér á landi. Samskip fluttu Rescue runnerinn endurgjaldslaust til landsins og þakkar skólinn þeim þennan góða stuðning. Alls var farið á 10 staði og haldnar 12 kynningar á tækinu.

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Í apríl var undirritaður samningur milli Sjóvár – Almennra trygginga og Slysavarnaskólans um samstarf til að fækka og koma í veg fyrir slys og eignatjón hjá þeim sjávarútvegsfyrirtækjum sem eru viðskiptavinir félagsins. Byrjaði síðan samstarfið á haustdögum og var þá byrjað á fyrsta skipinu í þessu verkefni, hjá Þormóði Ramma, sem lýtur að innleiðingu áhættumats og atvikaskráningu til forvarna í skipum. Fyrir er skólinn í samstarfi við VÍS og á árinu voru sjö skip heimsótt auk þess að haldinn var fundur með öllum starfsmönnum á sjó hjá Fisk-Seafood á Sauðárkróki. Þá var skólinn einnig í samstarfi við Tryggingamiðstöðina, TM, og var fundað með áhöfnum Síldarvinnslunnar á Neskaupstað á þeirra vegum. Á árinu lauk starfsmannaskiptaverkefni sem skólinn tók þátt í á vegum Leonardo da Vinci áætlunarinnar sem hófst árið 2009. Þrír starfsmenn fóru í heimsóknir til skóla í Evrópu til að kynna sér kennslu í sjóbjörgun í sundlaugum. Tveir fóru til Merriturva í Lohja í Finnlandi og síðasta verkefnið var heimsókn eins starfsmanns til National Maritime College of Ireland í Cork á Írlandi.

Allir starfsmenn skólans sem þátt tóku í verkefninu rómuðu heimsóknir sínar sem gáfu skólanum aukna þekkingu og innsýn í starfsemi sambærilegra skóla að ógleymdum samskiptum við kollega í öðrum löndum.

35

Námið í slysavarnaskóla sjómanna er bæði bóklegt og verklegt.

Skólastjóri sótti tvo fundi alþjóðasamtaka sjóbjörgunarskóla, IASST, þann fyrri í Mariehamn á Álandseyjum í apríl en þann seinni í Walvis Bay í Namibíu í október. Ný skólanefnd var skipuð á árinu. Hana skipa: Gunnar Tómason formaður, Lilja Magnúsdóttir, Kristinn Ólafsson, Sævar Gunnarsson og Jónas G. Ragnarsson. Jónas lést í byrjun apríl eftir langvarandi veikindi og tók Árni Bjarnason sæti hans. Skólanefndin hélt tvo fundi á árinu.

Mikið kynningarstarf er ávallt í gangi við skólann. Í september var haldin alþjóleg sjávarútvegssýning í Fífunni í Kópavogi og var skólinn með bás þar sem fjölmargir heimsóttu. Fjöldi björgunarsveita, félagasamtaka og skóla komu í heimsóknir í skólaskipið Sæbjörgu og fengu kynningu á starfseminni.

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Á árinu 2010 bárust skólanum margar góðar gjafir. Starfsmenn Hafnarfjarðarhafnar gáfu skólanum peningagjöf til minningar um Ragnar Hrein Ormsson hafnsögumann sem lést við skyldustörf á árinu. Þá barst skólanum 136.000 krónur í gegnum minningarkort til minningar um Ragnar heitinn. Fyrir þá fjárhæð keypti skólinn neyðartösku til nota við endurlífgun. Færir skólinn fjölskyldu Ragnars þakkir fyrir og vottar þeim samúð við fráfall hans. Í október veitti Landssamband íslenskra útvegsmanna skólanum viðurkenningu fyrir mikilsvert framlag til öryggismála sjómanna ásamt tveimur 60 tommu flatskjáum, að verðmæti 1,1 milljón króna, sem settir voru upp í kennslustofum skólans. Í tilefni af 70 ára afmælisári Vélasölunnar styrkti fyrirtækið 15 nemendur til náms á grunnnámskeið við Slysavarnaskólann. Var Vinnumálastofnun fengin til að skrá í þessi pláss í tengslum við verkefnið „Ungt fólk til athafna“. Faxaflóahafnir styrktu starfsemi skólans, eins og endranær, með niðurfellingu hafnargjalda. Þá færðu nokkrir nemendur skólanum peningagjafir sem notaðar hafa verið til kaupa á kennslu- og öryggisbúnaði. Eins og endranær berst skólanum árlega fjöldinn allur af búnaði sem skipverjar eru að skipta út á skipum sínum og kemur hann í góðar þarfir á námskeiðum skólans. Er öllum þeim aðilum sem studdu starf Slysavarnaskólans á árinu, með einum eða öðrum hætti, þakkað fyrir þeirra framlag. Í árslok voru níu starfsmenn í fullu starfi við skólann en þeir eru: Hilmar Snorrason skólastjóri,

36

Ársskýrsla Slysavarnaskóla sjómann 2011

Fræðsla til sjómanna um um öryggismál um borð í skipum getur skipt sköpum þegar hætta skapast á sjó. Þráinn Skúlason aðstoðarskólastjóri, Kristinn Guðbrandsson leiðbeinandi, Pétur Ingjaldsson, yfirvélstjóri og leiðbeinandi, Bogi Þorsteinsson leiðbeinandi, Þórarinn Þórarinsson leiðbeinandi, Ingimundur Valgeirsson verkefnisstjóri, Sigrún Anna Stefánsdóttir skrifstofumaður og Vidas Kenzgaila við ræstingu. Hluta úr árinu starfaði Benedikt Jón Þórðarson sem yfirvélstjóri og leiðbeinandi. Auk þeirra voru eftirtaldir stundakennarar sem komu að kennslu á námskeiðum skólans: Fróði Jónsson, Guðjón Sig. Guðjónsson, Valur Elías Marteinsson, Sigvaldi Torfason, Ingi Haukur Georgsson, Þorbjörn Jóhannsson, Sigurdór Steinar Guðmundsson, Eiríkur Aðalsteinsson, Aðalsteinn Aðalsteinsson, Guðlaugur Ottesen, Jóhann Bæring Pálmason, Ólafur Geir Sigurjónsson, Daði Benediktsson og Ingvar Stefán Árnason. Einnig komu læknar og hjúkrunarfólk frá LHS, starfsmenn LHG fluggæslu og slökkviliðsmenn SHS að kennslu við skólann.

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Hilmar Snorrason, skólastjóri

Sjóræningjasigling í tengslum við Hátíð hafsins.

37

» Skýrsla unglingastarfs 2011 Unglingastarfið hefur verið öflugt og eru nú starfandi 53 unglingadeildir á landinu. Unglingastarfið er mörgum björgunarsveitum mjög mikilvægt því þar fá unglingarnir sína fyrstu kynningu og reynslu af því hvernig það er að vera í björgunarsveit. Einnig nýtist margt í starfinu í hinu daglega lífi.

Volunteer Together Á árinu var mikil vinna lögð í undirbúning, skipulagningu og framkvæmd á alþjóðlegri ráðstefnu umsjónarmanna sem fór fram dagana 1.-10. júlí, fyrst á Gufuskálum og endaði á landsmótinu á Dalvík.

Nefnd um unglingamál fékk leyfi hjá stjórn SL fyrir því að sjá um verkefnið og ákvað stjórn að umsjón þess væri í höndum nefndarmanna. Því var farið í að sækja um styrk til Evrópu unga fólksins (EUF) í gegnum verkefni Evrópusambandsins „Youth in Action“.

Verkefnið fór fram á þremur stöðum, Reykjavík, Gufuskálum á Snæfellsnesi og Dalvík. Fyrsti dagurinn var í höfuðstöðvum félagsins í Reykjavík þar sem byrjað var á hitta stjórnarmenn og framkvæmdastjóra félagsins og starfsemin kynnt. Eftir það var frjáls dagur í höfuðborginni. Þátttakendur mættu svo til kvöldverðar í skólaskipinu Sæbjörg, þar sem þeir fengu kynningu á starfseminni þar og snæddu íslenska kjötsúpu. Eftir góðan kvöldverð var síðan ekið með rútu vestur að Gufuskálum. Á Gufuskálum var dvalið í þrjá daga, fyrsti dagurinn fór í kynningar á samtökum þátttakenda og þeim kynnt útisvæði Gufuskála. Kvöldin voru helguð menningarheimum þjóðanna og áttu hóparnir að elda kvöldverð sem átti að segja eitthvað frá þeirra menningu. Íslendingar hófu þessi menningarkvöld og grilluðu íslenskt lambalæri og ís í eftirrétt. Dagur tvö fór í fundahöld.

Fundahöldum og umræðuhópum var stýrt af Sigurjóni Þórðarsyni frá Capacent. Þarna voru fimm mismunandi samtök, með mismunandi áherslur í starfi sínu, frá mismunandi menningarsvæðum sem þó áttu mjög margt sameiginlegt. Í umræðuhópana var skipt þannig að ekki væru fleiri en tveir frá hverjum samtökum saman í hóp. Þannig fengum við sem mesta víðsýni inn í umræðuna.

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Umræðuefnin voru: 1. Hvernig getum við örvað áhuga ungmenna á þátttöku í uppbyggilegu íþrótta- og æskulýðsstarfi sjálfboðaliðasamtaka?

2. Hvernig getum við aukið þátttöku minnihlutahópa eins og innflytjenda og fatlaðra í þessu starfi?

3. Hvernig getum við örvað ábyrgðartilfinningu ungmenna með því að deila ábyrgð á lausn verkefna til þeirra?

4. Hvernig getum við örvað áhuga og aukið starfstíma umsjónarmanna í ungmennastarfi?

5. Hverjar eru eðlilegar kröfur til umsjónarmanna ungmennastarfs?

6. Skoðað hvernig öryggismálum í ungmennastarfi mismunandi landa er háttað og það nýtt til að finna sameiginlegan öryggisgrunn í fyrirhuguðum ungmennaskiptum mismunandi landa.

38

Skýrsla unglingastarfs 2011

Öflugt unglingastarf var á árinu. Öllum þátttakendum fannst mikilvægt að skipta hópnum upp eins og gert var í þessum umræðum. Umræðuhóparnir fóru vel yfir umræðuefnin og margt áhugavert kom fram. Umræðuefnin hittu í mark og sköpuðust góðar og málefnalegar umræður út frá þeim. Öll þau gögn sem unnust í umræðuhópunum eru til hjá starfsmanni unglingamála félagsins.

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Degi þrjú var varið í ferðir um nærumhverfi Gufuskála, m.a. var farið með snjótroðara upp á Snæfellsjökul. Hádegisverður var snæddur á Arnarstapa og farið var með hópinn á Djúpalónssand þar sem einhverjir fengu sér sundsprett á meðan aðrir rétt bleyttu fæturna. Miðvikudagurinn var stór ferðadagur þar sem ekið var frá Gufuskálum til Dalvíkur með viðkomu í flúðasiglingum.

Komið var til Dalvíkur seint um kvöldið og þá farið í að tjalda og koma sér fyrir. Hópnum var skipt upp í minni hópa sem tóku þátt af fullum þunga í öllum dagskrárliðum landsmótsins. Að landsmóti loknu var haldið af stað suður og allur hópurinn kom saman í Grindavík til að snæða síðustu kvöldmáltíðina saman. Þegar horft er yfir verkefnið í heild sinni þá var það samspil allra þátta dagskrárinnar sem gerðu verkefnið að því góða sem það var og þennan hóp að þeim góða vinahóp sem hann er í dag. Eitt meginmarkmið verkefnisins var að efla og búa til tengslanet og tókst það mjög vel enda hafa myndast hópar frá þessum erlendu samtökum og íslenskra unglingadeilda innan SL, t.a.m. hafa tveir hópar hafið undirbúning að ungmennaskiptum.

Landsmót Á árinu var haldið landsmót unglingadeilda SL á Dalvík dagana 6.-10. júlí. Metþátttaka var á

39

mótinu eða í kringum 400 manns. Dagskráin var þétt en leyfði samt sem áður ágætis frítíma sem er góður fyrir unglingana til að kynnast betur utan dagskrár. Sigurjón Þórðarson frá Capacent aðstoðaði við landsþing unglinga, sem heppnaðist vel. Póstarnir gengu vel upp og þar má helst nefna nýjan póst sem nefnist fjáröflunarpóstur. Sá póstur gekk út á það að krakkarnir gengu um götur og seldu salernispappír gegn frjálsu framlagi. Þessi póstur gekk vonum framar og söfnuðust 253.000 kr. sem voru færðar barnadeild FSA í vikunni eftir landsmótið.

23 gestir af ráðstefnunni Volunteer Together settu mikinn svip á mótið og var mjög gaman að þeir skyldu koma og taka þátt. Þess má geta að umsjónarmaður ársins kom frá RLSS í Bretlandi og tók því titillinn með sér úr landi.

Allir voru sáttir með mótið og fóru með bros á vör frá Dalvík.

Ungmennaskipti Ekki var farið í nein ungmennaskipti erlendis á þessu ári. Þrír einstaklingar úr nefnd um unglingamál fóru til Þýskalands sem áhorfendur á rústabjörgunaræfingu fyrir unglinga sem haldin var af THW. Tilgangurinn var að koma á samstarfi milli þessara tveggja björgunarsamtaka og kynna fyrir SL þau alþjóðasamskipti sem unglingastarf THW er aðili að. Á æfingunni voru þátttakendur frá Rússlandi, Rúmeníu og Þýskalandi. Æfingin var vel sett upp og lærdómsrík fyrir nefndarmennina. Í framhaldi af þessari æfingu komu fimm aðilar frá THW á ráðstefnuna Volunteer Together og hugmyndir um meira samstarf á milli THW og SL urðu raunverulegri fyrir báða aðila.

Landsfundur umsjónarmanna

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Landsfundur umsjónarmanna var haldinn á Gufuskálum helgina 24.-26. september. Mjög góð mæting var á fundinn, en 63 umsjónarmenn frá 21 unglingadeild tóku þátt.

Unglingar spreyta sig í fjáröflun á landsmóti.

40

Skýrsla unglingastarfs 2011

Samvinnuverkefni í Útivistaskólanum. Mynd: Einar Eysteinsson.

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Á laugardagsmorguninn var farið yfir framkvæmd landsmótsins sem haldið var á Dalvík og voru umsjónarmenn sammála um að mjög vel hafi tekist til. Ferðin sem Helena, Otti og Pétur Bjarni fóru til THW í Þýskalandi var kynnt fyrir umsjónarmönnum og einnig var sagt frá alþjóðlegu ráðstefnunni Volunteer Together. Einar Eysteins, starfsmaður Útivistarskólans, kynnti nýtt námsefni fyrir unglinga sem hann hefur verið að vinna að og áætlað er að verði tilbúið árið 2012. Því næst komu Ólafur Proppé, fræðslustjóri Bandalags íslenskra skáta, og Hermann Sigurðsson framkvæmdastjóri og kynntu skátastarfið og þá vinnu sem þeir hafa verið í undanfarin ár. Mikið var rætt um aukið samstarf á milli Slysavarnafélagsins Landsbjargar og BÍS. Eftir hádegi voru umræðuhópar þar sem rædd voru málefni eins og samstarf við skátana, heimasíðan, menntunarmál og umsjónarmaðurinn. Umsjónarmenn völdu sér það umræðuefni þar sem þeir höfðu áhuga á að koma fram sínum sjónarmiðum og síðan voru niðurstöður kynntar. Á fundinum var kosið um fulltrúa í nefnd um unglingamál en landsfundur umsjónarmanna má tilnefna tvo umsjónarmenn í nefndina. Þessir fundir eru málefnalegir og góður vettvangur fyrir umsjónarmenn unglingadeilda.

Starfsmannamál Breytingar urðu í starfsmannamálum unglingamála á árinu, Helena Dögg Magnúsdóttir tók við unglingamálunum og Brynjar Ásmundsson lét af störfum í árslok.

Helena Dögg Magnúsdóttir Starfsmaður unglingamála

41

» Unglingadeildir 2011

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Unglingadeild Árskógstrandar Unglingadeild Björgunarsveitarinnar Hafliða Unglingadeild Heimamanna Unglingadeild Landseyja Unglingadeildin Arnes Unglingadeildin Árný Unglingadeildin Ársól Unglingadeildin Bjarmi Unglingadeildin Björg Unglingadeildin Björgúlfur Unglingadeildin Blanda Unglingadeildin Brandur Unglingadeildin Bruni Unglingadeildin Dalbjörg Unglingadeildin Dasar Unglingadeildin Djarfur Unglingadeildin Dreki Unglingadeildin Efling Unglingadeildin Ernir Unglingadeildin Eyjar Unglingadeildin Gerpir Unglingadeildin Glaumur Unglingadeildin Greipur Unglingadeildin Hafbjörg Unglingadeildin Hafstjarnan Unglingadeildin Hamar Unglingadeildin Hellingur Unglingadeildin Héraðsstubbar Unglingadeildin Hnoðri Unglingadeildin Hólmverjar

42

Unglingadeildin Jökull Unglingadeildin Klettur Unglingadeildin Kofri Unglingadeildin Kópur Unglingadeildin Kyndill Unglingadeildin Litla Brák Unglingadeildin Logi Unglingadeildin Mývargar Unglingadeildin Náttfari Unglingadeildin Núpar Unglingadeildin Óskar Unglingadeildin Pjakkur Unglingadeildin Rán Unglingadeildin Sigfús Unglingadeildin Skjöldur Unglingadeildin Smástrákar Unglingadeildin Stormur Unglingadeildin Strumpur Unglingadeildin Strönd Unglingadeildin Særún Unglingadeildin Sæunn Unglingadeildin Tindar Unglingadeildin Tígull Unglingadeildin Trölli Unglingadeildin Ungar Unglingadeildin Vestri Unglingadeildin Vindur Unglingadeildin Von Unglingadeildin Vopni - Örn Unglingadeildin Ýmir

» Starfsfólk Slysavarnafélagsins Landsbjargar Kristinn Ólafsson, framkvæmdastjóri Arna Björg Arnarsdóttir, Björgunarskóli SL Ásta Björk Björnsdóttir, ræstingar Björgvin Herjólfsson, Íslenska alþjóðabjörgunarsveitin, Björgunarskóli SL Brynjar Ásmundsson, unglingamál Dagbjartur Kr. Brynjarsson, skólastjóri Björgunarskóla SL Dagbjört Kristinsdóttir, slysavarnamál Einar Eysteinsson, unglingamál Friðfinnur Freyr Guðmundsson, aðgerðamál Guðrún G. Bergmann, bókari Gunnar Stefánsson, sviðsstjóri björgunar- og slysavarnasviðs Helena Dögg Magnúsdóttir, unglingamál Helga Björk Pálsdóttir, verkefnastjóri Jón Ingi Sigvaldason, markaðs- og sölustjóri Jónas Guðmundsson, slysavarnamál Oddur Einar Kristinsson, verkefnastjóri tölvumála Ólöf Snæhólm Baldursdóttir, upplýsinga- og kynningarfulltrúi Sigurður R. Viðarsson, sjóbjörgunarmál Steingerður Hilmarsdóttir, gjaldkeri Svanhvít Ásmundsdóttir, Gufuskálar Þór Magnússon, Gufuskálar

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Slysavarnaskóli sjómanna Hilmar Snorrason, skólastjóri, skipstjóri Bogi Þorsteinsson, leiðbeinandi Ingimundur Valgeirsson, verkefnisstjóri, háseti Kristinn Guðbrandsson, leiðbeinandi, háseti Pétur Ingjaldsson, yfirvélstjóri, leiðbeinandi Sigrún Anna Stefánsdóttir, skrifstofumaður, háseti Vidas Kenzgaila, ræstingar Þórarinn Þórarinsson, leiðbeinandi Þráinn Eiríkur Skúlason, aðstoðarskólastjóri, bátsmaður

43

» Nefndir og ráð Félagslegir endurskoðendur Fríður Birna Stefánsdóttir Garðar Eiríksson Petrea Ingibjörg Jónsdóttir - til vara Fjárveitinganefnd Ingimar Eydal - formaður Gunnar Örn Jakobsson Hjálmar Þorvaldsson Ingólfur Finnsson Ólafur Hallgrímsson Laganefnd Pálmi Másson - formaður Björn Guðmundsson Jóhann Bæring Pálmason Uppstillingarnefnd Adolf Þórsson - formaður Ásgeir Örn Kristinsson Borgþór Hjörvarsson Framkvæmdastjórn björgunarbátasjóðs SL Guðjón Guðmundsson Páll Ágúst Ásgeirsson Kristinn Ólafsson Gunnar Stefánsson Heiðar Hrafn Eiríksson Sigurður R. Viðarsson - starfsmaður ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Faghópur um sjóbjörgunarmál Guðmundur H. Stefánsson Hafþór B. Helgason Óskar Þór Guðmundsson Kristinn Guðbrandsson Siggeir Pálsson Sigurður R. Viðarsson - stafsmaður

44

Stýrihópur um Íslensku alþjóðabjörgunarsveitina Hannes Frímann Sigurðsson Guðjón Guðmundsson Gunnar Stefánsson Kristinn Ólafsson Björgvin Herjólfsson - starfsmaður Stjórnendur ÍA Víðir Reynisson Svanur Sævar Lárusson Hilmar Már Aðalsteinsson Björn Þorvaldsson Ólafur Loftsson Almannavarna- og öryggisráð Hörður Már Harðarson Siglingaráð Hilmar Snorrason Gunnar Tómasson - varamaður Skólanefnd Slysavarnaskóla sjómanna Gunnar Tómasson Jónas G. Ragnarsson Sævar Gunnarsson Lilja Magnúsdóttir Skyndihjálparráð Einar Örn Arnarson Slysavarnaráð Dagbjört H. Kristinsdóttir Jónas Guðmundsson - varamaður Umferðarráð Dagbjört H. Kristinsdóttir Jónas Guðmundsson - varamaður

Nefndir og ráð

Nefnd um neyðarskýli Bryndís F. Harðardóttir Haraldur Júlíusson Reynir Arnórsson Jónas Guðmundsson - starfsmaður

Flugeldanefnd Gunnar Þorgeirsson Kristinn Ólafsson Guðjón Guðmundsson Jón Ingi Sigvaldason - starfsmaður

Nefnd um slysavarnamál Margrét L. Laxdal - formaður Ásdís Snót Guðmundsdóttir Jóhanna Þorsteinsdóttir Díana Dröfn Ólafsdóttir Hreiðar Jónsson Jón Svanberg Hjartarson Dagbjört H. Kristinsdóttir - starfsmaður

Íslandsspil Gunnar Þorgeirsson Kristinn Ólafsson Hörður Már Harðarson - varamaður Hannes Frímann Sigurðsson - varamaður

Nefnd um unglingamál Margrét L. Laxdal - formaður Eiður Ragnarsson Júlíana Kristjánsdóttir Andri Rafn Sveinsson

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Fjarskiptaráð björgunarsveitanna Hörður Már Harðarson - formaður Daníel Eyþór Gunnlaugsson Jón Hermannsson Valur Haraldsson Helgi Reynisson Bragi Reynisson Jónas Guðmundsson - starfsmaður

Frá köfunarnámskeiði í Reykjavíkurhöfn.

45

Helgi Grímsson Otti Rafn Sigmarsson Helena Dögg Magnúsdóttir - starfsmaður Skólaráð Eiður Ragnarsson Edda Björk Gunnarsdóttir Ingibjörg Eiríksdóttir Reimar Viðarsson Anna Filbert Sigurður Ó. Sigurðsson - starfsmaður Viðurkenninganefnd Sigurgeir Guðmundsson Petrea I. Jónsdóttir Þorsteinn Þorkelsson Gunnar Stefánsson - starfsmaður Ritnefnd sögu SL Sigurgeir Guðmundsson Þorsteinn Þorkelsson Tryggvi Páll Friðriksson Kristinn Ólafsson - starfsmaður

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Nefnd um bókhald og fjárreiður eininga Gunnar Þorgeirsson - formaður Gunnlaugur Briem Kjartan Kjartansson Vilhjálmur Halldórsson Víglundur Guðmundsson Óskar Örn Ágústsson Örn Guðmundsson Margrét Þóra Baldursdóttir Arna Björg Arnarsdóttir - starfsmaður Nefnd um þjálfunarbúðir félagsins Hörður Már Harðarson Gunnar Stefánsson Sigurður Ó. Sigurðsson Fulltrúi frá Landsstjórn

46

Fulltrúi frá unglinganefnd Friðfinnur Guðmundsson - starfsmaður Nefnd um upplýsingakerfi SL Páll Ágúst Ásgeirsson Friðfinnur Guðmundsson Oddur E. Kristinsson - starfsmaður Ritnefnd um útgefið efni SL Hannes Frímann Sigurðsson Elvar Jónsson Björk Hauksdóttir Ólöf S. Baldursdóttir - starfsmaður Safnanefnd minjasafns SL að Skógum Sigurgeir Guðmundsson Garðar Eiríksson Benedikt Gröndal Sigurður Viðarsson - starfsmaður Nefnd um fjáröflun Gunnar Þorgeirsson Guðmundur Örn Jóhannsson Ásgeir Kristinsson Sigþór Gunnarsson Jón Ingi Sigvaldason - starfsmaður Fulltrúar í stjórn SST Gunnar Stefánsson Friðfinnur Guðmundsson - varamaður Landsstjórn björgunarsveita Þorsteinn Þorkelsson - formaður Árni Birgisson Þór Magnússon Dagbjartur Kr. Brynjarsson Hilmar Frímannsson Jón Svanberg Hjartarson Bjarni Kristófer Kristjánsson Friðfinnur Guðmundsson

» Skjöldurinn og áttavitinn – viðurkenningar SL Á landsþingi Slysavarnafélagsins Landsbjargar á Hellu í maí sl. fengu einstaklingar og fyrirtæki viðurkenningar frá félaginu. Skjöldurinn, heiðursmerki SL, var afhentur í annað skipti en hann er æðsta viðurkenning félagsins og veitist einstaklingum fyrir sérlega fórnfúst starf í þágu þess. Að þessu sinni fengu hann eftirtaldir aðilar:

Kristbjörn Óli Guðmundsson, Jón Gunnarsson og Sigurgeir Guðmundsson.

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Fyrir forystustörf í þágu félagsins, m.a. við sameiningu Slysavarnafélags Íslands og Landsbjargar og sem formaður, varaformaður og framkvæmdastjóri SL: Jón Gunnarsson Fyrir forystustörf í þágu félagsins, m.a við sameiningu Slysavarnafélags Íslands og Landsbjargar og sem fyrsti framkvæmdastjóri SL: Kristbjörn Óli Guðmundsson Fyrir frumkvöðlastarf við notkun á sporhundum til leitar að týndu fólki: Snorri Magnússon

47

Jón Hermannson, Sigurður Harðarson og Valur Haraldsson.

Fyrir óeigingjarnt brautryðjandastarf við uppbyggingu og rekstur VHF fjarskiptakerfis björgunarsveita: Jón Hermannson Sigurður Harðarson Valur Haraldsson

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Áttavitinn er ný viðkenning innan félagsins. Hann er veittur til þeirra fyrirtækja og stofnana sem hafa stutt við starf Slysavarnafélagsins Landsbjargar í gegnum tíðina. Slíkur stuðningur er félaginu ómetanlegur og öllu starfinu til framdráttar. Við teljum að þau fyrirtæki sem hafa starfað með okkur séu þannig að leggja lóð sitt á vogarskálar leitar, björgunar og slysavarna í landinu.

Tillögur um úthlutun Áttavitans voru lagðar fyrir stjórn félagsins og samþykkti hún að veita Sjóvá og Neyðarlínunni þessa viðurkenningu í ár.

Sjóvá hefur verið einn af aðal styrktaraðilum félagsins í allmörg ár og boðið einingum og félaginu tryggingar á afar hagstæðum kjörum. Afar mikilvægt er að fólkið okkar sé vel tryggt í störfum

48

Skjöldurinn og áttavitinn – viðurkenningar SL

Lárus Ásgeirsson, forstjóri Sjóvár, og Þórhallur Ólafsson, framkvæmdastjóri Neyðarlínunnar.

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

sínum, enda er það oft að vinna í hættulegum aðstæðum og eins og við öll vitum gera slysin ekki boð á undan sér.

Neyðarlínan er annað fyrirtæki sem á lof skilið. Slysavarnafélagið Landsbjörg hefur átt við hana mikið og gott samstarf og stuðningur Neyðarlínunnar við félagið hefur verið öflugur á undanförnum árum. Þar má m.a. nefna gott og farsælt samstarf við uppbyggingu á neyðarfjarskiptum viðbragðsaðila.

49

» Útkall Múlakvísl Aðfararnótt laugardagsins 9. júlí kom hlaup niður Múlakvísl. Upptökin voru syðst í Mýrdalsjökli og kom hlaupið úr þrem þekktum kötlum í jöklinum. Flóðið jókst mjög hratt og rétt eftir klukkan fjögur aðfararnótt 9. júlí hafði það hrifið brúna yfir Múlakvísl af uppistöðum hennar í heilu lagi og þar með lokað hringveginum.

Nýlega kom í ljós að líklegasta ástæðan fyrir þessu snögga hlaupi hafi verið lítið eldgos eða uppstreymi hrauns undir jökli. Þegar í ljós kom að hlaup var hafið lýstu Almannavarnir yfir hættustigi og voru þá bæði svæðisstjórn og aðgerðarstjórn á svæði 16 ræstar út, ásamt því að samhæfingarstöðin í Skógarhlíð var virkjuð. Þar með var hafin ein stærsta aðgerð björgunarsveita þetta árið. Um 80 björgunarsveitamenn tóku þátt í aðgerðinni sem stóð í viku.

Rýming vegna goshættu

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Vegna hugsanlegs Kötlugoss fór Björgunarsveitin Lífgjöf í rýmingu í Álftarveri þar sem var óvenju margt fólk þessa helgi vegna ættarmóts. Fór það í samfloti við Álftveringa austur að Klaustri þar sem opnuð var fjöldahjálparstöð í grunnskólanum. Gekk það allt hratt og vel fyrir sig, en um 180 manns var að ræða. Lögreglan og tveir björgunarsveitarmenn frá Lífgjöf voru eftir við Skálm við Álftaversafleggjara þar sem þeir settu upp lokunarpóst.

Björgunarsveitin Stjarnan fór út í Hrífunes þar sem hún hafði útsýni yfir Mýrdalssand og gat einnig fylgst með umferð á Öldufellsleið sem er hluti af Syðri-Fjallabaksleiðinni og síðar þann dag setti hún lokunarpóst þar. Um kl. 8 fór Kyndill 1 að rýma Meðallandið og voru rýmdir bæirnir

Trukkur frá Víkverja að flytja bíla yfir ána.

50

Útkall Múlakvísl

Þau eru mörg störfn svæðisstjórnarmannanna.

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

frá Melhól og að Syðri-Fljótum og tóku flestir ábúenda því með skaftfellskri ró. Á sama tíma fór Kyndill 2 og setti upp lokunarpóst við Meðallandsafleggjara austan við Kúðafljót.

Nokkuð vinsælt tjaldsvæði er í Þakgili og var Björgunarsveitin Víkverji send þangað til að grennslast fyrir um hvort og þá hve margir væru staddir þar. Nokkuð reyndist um tjaldferðalanga og hóf sveitin þegar að lóðsa fólk af svæðinu og setja upp lokunarpóst við Höfðabrekku. Einnig tók þyrla Landhelgisgæslunnar þátt í að rýma Þakgil og flutti erlent ferðafólk til Víkur þar sem búið var að opna fjöldahjálparstöð í grunnskólanum. Þegar leið á daginn var flogið með vísindamenn yfir Mýrdalsjökul og seinnipartinn voru menn farnir að átta sig betur á ástandinu og var þá ákveðið að fólk mætti fara aftur til síns heima og lauk þá aðgerðum sveitanna að sinni. Þar sem hringvegurinn var rofinn var meiri þungi á Fjallabaksleiðunum, á vegum sem ekki eru gerðir fyrir mikla umferð. Var öllum stærri bílum og fjórhjóladrifnum jepplingum beint þangað. Því var tekin sú ákvörðun að bæta í hálendisvakt björgunarsveita á þessu svæði og sá hún meðal annars um að aðstoða fólk við vöð sem höfðu dýpkað við aukna umferð. Á mánudeginum 11. júlí var heldur farið að sjatna í ánni og var þá ákveðið að fara að ferja bíla og fólk yfir Múlakvísl, ekki síst vegna mikils þrýstings frá ferðaþjónustuaðilum. Var það verkefni á höndum Vegagerðarinnar og bílaleiga. Svæðisstjórn á svæði 1 var kölluð til og var hlutverk hennar að skipuleggja starf björgunarsveita við ána, en þær stóðu vaktir frá morgni til miðnættis.

51

Upplýsingagjöf til ferðafólks er mikilvæg á svona stundum. Margir þurftu að bíða nokkuð lengi eftir að komast yfir Múlakvísl.

Tóku þær sér stöðu beggja vegna árinnar, bíll og þrír menn á hvorum stað, til aðstoðar við að lesta og afferma trukkana auk þess að vera í viðbragðsstöðu ef eitthvað færi úrskeiðis. Einnig komu að verkinu trukkar frá Víkverja og Flugbjörgunarsveitinni á Hellu auk tveggja trukka frá Vík og rútu frá Hólmavík. Kyndill og Stjarnan skiptu með sér vöktum á austurbakkanum og á vesturbakkanum voru Lífgjöf og fleiri sveitir af landinu. Björgunarsveitir tóku einnig að sér að leiðbeina ferðamönnum sem þar komu að, en áður en til þess kom höfðu margir lent í vandræðum, meðal annars vegna skorts á upplýsingum. Ferðamenn þyrsti mjög í upplýsingar, til dæmis um hversu lengi þyrfti að bíða eftir því að komast yfir ána. En flestir litu nú á þetta sem meiriháttar upplifun og auka bónus við Íslandsferðalagið.

Ferjað yfir ána

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Klukkan 15 mánudaginn 11. júlí var svo fyrsta ferðin yfir ána, sem þá rann í mörgum álum, farin með bíla og fólk. Hver trukkur gat flutt 1-2 bíla í einu yfir og fólkið fór með rútu. Á bökkum árinnar voru svo starfsmenn bílaleiganna og sáu þeir um að keyra bílana upp á pallinn á trukkunum. Gekk verkið ágætlega og var fjöldi bíla og manna ferjaður yfir með þessum hætti. Um klukkan 22:00 var svo gert hlé yfir nóttina.

Næsta morgun hófu Kyndill og Lífgjöf vaktina við ána þegar farið var að ferja fólk og bíla yfir um sjöleytið og gekk það ágætlega fyrir sig. Brúarsmíðin var komin á fullt skrið og var farið að veita ánni í ákveðinn farveg og rann hún í einum ál upp við austurbakkann. Farvegurinn breyttist hratt og mynduðust stöðugt nýir hyljir og var mikil hreyfing á aurnum í ánni.

Eftir hádegi lenti rútan með 20 farþegum ofan í hyl og fékk vatn inn á mótorinn. Þar sat hún föst og grófst hratt undan henni svo hún hallaðist talsvert. Viðbragð frá þeim sem biðu á bakka árinnar var snöggt og var strax farið með aðstoð út að rútunni. Ástandið var ekki gott, vatnið flaut upp undir topp rútunnar og fólkið braut sér leið út um glugga og upp á þak. Gripið var

52

Útkall Múlakvísl

til þess ráðs að aka stórri jarðýtu út í ána og henni komið þannig fyrir að hún braut strauminn við rútuna. Þá var trukk frá Víkverja ekið upp að framenda rútunnar þar sem fólkið sat á þakbrúninni og var fólkið aðstoðað við að komast af rútuþakinu yfir á þakið á trukknum, niður á pallinn og þaðan yfir á annan bíl sem flutti það yfir á austurbakkann. Mikið happ þykir að þegar óhappið varð voru þrír trukkar staddir á austurbakkanum og því mjög nálægt rútunni þegar hún stoppaði. Þegar komið var með farþegana að bakkanum voru sjúkrabílar að koma á staðinn og búið var að kalla út þyrlu Landhelgisgæslunnar og var hún á leið á vettvang. Sem betur fer reyndist ekki þörf á þeirri aðstoð þar sem farþegarnir voru allir heilir á húfi fyrir utan smá skrámur og volk.

Voru þeir vafðir í teppi og skráðir. Í kjölfar þessa atviks tók lögreglan á staðnum þá ákvörðun að loka fyrir umferð yfir Múlakvísl á meðan farið væri yfir aðstæður. Fólk sem var á austurleið var flutt í fjöldahjálparmiðstöðina á Klaustri og þyrla LHG flutti fólk á austurbakkanum sem átti bíla á vesturbakkanum yfir. Um fjórum tímum eftir lokun var svo tekin ákvörðun um að hefja aftur flutninga á bílum sem voru á austurbakkanum til eigenda sinna á vesturbakkanum.

Aðgát skal höfð

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Eftir þennan atburð vildu lögregla og almannavarnir tryggja enn betur öryggið við flutning yfir Múlakvísl þótt ekki hafi allir aðilar haft mikinn skilning á því. Jarðýta var sett í ána til að passa vöðin og Vegagerðin fékk til liðs við sig sérútbúinn torfærutrukk frá Sæmundi í Borgarnesi. Sá stóri trukkur stóð sig með ágætum, enda er um að ræða gamlan björgunarsveitarbíl frá Ársæli í Reykjavík, og flutti hann fólk yfir ána allt þar til bráðabirgðabrúin yfir Múlakvísl var tilbúin.

Lögreglan og fulltrúi Vegagerðarinnar unnu svo með svæðisstjórnarmönnum sem komu með Björninn, stjórnstöðvarbílinn af höfuðborgarsvæðinu á staðinn.

Eftir þessar ráðstafanir gekk verkefnið áfallalaust fyrir sig. Á föstudegi, tæpri viku eftir flóðið, var vatni hleypt undir nýja brú. Var þá lokað fyrir flutninga í fjóra tíma og mynduðust langar biðraðir. Um hádegi á laugardeginum var svo opnað fyrir umferð yfir nýju bráðarbirgðabrúna og lauk þá aðkomu björgunarsveita. Á heildina litið gekk þessi aðgerð við Múlakvíslina mjög vel.

Svæðisstjórnarbíllinn Björninn á staðnum.

53

» Eldgos í Grímsvötnum

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Síðdegis laugardaginn 21. maí hófst eldgos í Grímsvötnum sem stóð í viku og fylgdi því gríðarmikið öskufall á svæðinu frá Kirkjubæjarklaustri, inn á Mýrdalssand og víðar. Björgunarsveitir unnu gríðarmikið starf á meðan á gosinu stóð og ein þeirra var heppin að lenda ekki í því miðju því 18 manna hópur frá HSSR var í Grímsvötnum aðeins nokkrum klukkustundum áður en gosið hófst. Hér á eftir fer frásögn þeirra Jónu Margrétar Jónsdóttur, sem er í svæðisstjórn á svæði 15, og Svavars Helga Ólafssonar, sem var í vettvangsstjórn á Kirkjubæjarklaustri, af þessari viku meðan gosið varði.

Jóna: Ég bý á Hornafirði og er í svæðisstjórn á svæði 15. Þann 21. maí 2011 var ég stödd í útskriftarveislu litlu systur minnar þegar ég frétti að hafið væri eldgos í Grímsvötnum. Seinna um kvöldið sáum við gráa slikju á himninum og fljótlega kom svo útkallið. Þegar ég mætti upp í hús spariklædd og fín, ásamt fleirum sem voru í slíkum veislum, var byrjað á að fara yfir stöðu mála og kom í ljós að þetta væri kröftugt gos með mikilli ösku. Útskriftin úr Framhaldsskólanum þennan dag spillti ekki fyrir því flestir mættu spariklæddir í aðgerðarstjórnina og einhverjir með veisluafganga með sér, þannig að við úðuðum í okkur kökum og fíneríi þegar færi gafst.

Svavar: Lögreglan hafði samband við formann sveitarinnar (Kyndill, Kbkl.) á laugardagskvöldinu daginn sem gosið hófst. Þá var aska farin að falla í Fljótshverfi og austur með Síðu. Við byrjuðum á því að hringja í alla sveitabæi á svæðinu til að athuga hvort fólk vanhagaði um grímur, vatn eða annað. Í ljós kom að lítið þurfti að gera þar sem flestir voru í ágætu ástandi. Á sama tíma hófst undirbúningsvinna fyrir frekari aðgerðir en á þessum tíma gerði enginn sér grein fyrir því sem framundan var.

Jóna: Við létum setja upp viðvörunarpósta í Nesjum, aðvörun að gos væri hafið og hringvegurinn lokaður. Svo var farið í að hringja í alla bændur í Öræfunum og Suðursveit og þeir látnir vita af gosinu og mengunarhættu, beðnir um að huga að búpeningi og gæta þess að til reiðu væri rennandi vatn og skjól. Buðum við fram aðstoð björgunarsveitar ef bændur vildu. Gosið hófst á sauð-

Askan fór í augun á fénu og þurfti að ná því og skola hana úr. Mynd: Halldóra Hjörleifsdóttir.

54

Eldgos í Grímsvötnum

Byggingar voru skolaðar með kraftmiklum búnaði slökkviliðs. Mynd: Margrét Hildur Pétursdóttir.

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

burðartíma og bændur búnir að sleppa miklu af fé á tún og lítið pláss í húsum. Flestir voru mjög brattir og vildu enga aðstoð fyrst um sinn. Einnig könnuðum við í leiðinni hvernig skyggnið væri á bæjunum, þannig fengum við smá hugmynd um ástandið.

Svavar: Aðfararnótt sunnudags hefst öskufallið af fullum krafti og þegar ég vaknaði eldsnemma morguns var orðið nokkuð dimmt. Ég bý rétt fyrir utan Klaustur og þegar ég kom þangað er komið svartamyrkur. Þá var lítið hægt að gera og við tók nokkurra klukkustunda bið þar sem menn reyndu að aðstoða eftir því sem hægt var en aðstæður voru afar erfiðar. Menn bundu sig við bílana ef þeir þurftu að fara frá þeim til að týnast ekki því skyggni var lítið sem ekkert. Svona var ástandið frá Fljótshverfi/Lómagnúp og vestur í Eldhraun, og svo í Landbroti og Meðallandi og alveg niður að sjó.

Jóna: Björgunarmenn fengu eitt útkall í smölun á fé aðfararnótt 22. maí. Þá var kolsvarta öskumyrkur og kindur með augun full af ösku. Einnig fóru björgunarmenn með dýnur og það sem var til af grímum og gleraugum á Hornafirði í Hofgarð, en þar var opnuð fjöldahjálparstöð sem hýsti rúmlega 200 manns. Í Öræfum voru staddir einstaklingar úr nokkrum björgunarsveitum sem nýttir voru í hin ýmsu verk. Öræfingar fóru á Dreka yfir sandinn til að ná í fleiri grímur og gleraugu, þær birgðir voru allar á Hvolsvelli síðan í Eyjafjallajökulsgosinu. Þeim var ekið að Núpum en komust ekki lengra út af skyggni. Þá fór Dreki, brynvarinn bíll björgunarfélagsins í Öræfunum, yfir Skeiðarársand til að ná í grímurnar. Það tók Dreka um fjórar klukkustundir að fara þennan stutta spöl yfir Skeiðarársand sem tekur um 20 mínútur undir venjulegum kringumstæðum. En grímurnar komust á leiðarenda.

Svavar: Eins og áætlanir gera ráð fyrir var vettvangsstjórnin sett upp í húsi Kyndils á Kirkjubæjarklaustri þar sem hún var staðsett fyrstu tvo dagana. Þá var tekin ákvörðun um að færa hana í félagsheimilið þar sem húsið hentaði ekki nægilega vel, t.d. í móttöku á hópum auk þess sem það fylltist af ösku þegar opna þurfti stórar dyr fyrir farartæki. Því var allt, bæði menn og

55

Eygló Kristjánsdóttir, sveitarstjóri í vettvangsstjórn á Kirkjubæjarklaustri.

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

tækjabúnaður, undirlagt í ösku. Aðgerðir fyrsta daginn snérust að mestu um að útvega fólki vatn og gleraugu og fengum við hópa frá Vík og Hvolsvelli til aðstoðar.

Jóna: Um morguninn 22. maí fóru svo tveir hópar frá Björgunarfélagi Hornafjarðar, Slysavarnadeildinni Framtíð og Rauða krossinum á Höfn í Hofgarð í Öræfum þar sem fjöldahjálparstöðin hafði verið opnuð kvöldið áður. Björgunarmenn leystu Öræfingana af en þeir voru búnir að standa vaktina frá gosbyrjun og flestir þeirra eru með búskap og þurftu að fara að sinna sínum búum.

Farið var í að dreifa grímum og gleraugum á bæi.

Svavar: Á mánudeginum var áfram mikið öskufall og þá komu hópar frá svæði 3 til okkar í vinnu. Þá var hið sama uppi á teningnum, fólk þurfti ekki mikla aðstoð en við vildum kanna ástandið og fórum tvisvar á dag á alla bæi. Eftir á heyrðum við að íbúar kunnu vel að meta það að fá heimsókn frá okkur, það fylgdi því góð tilfinning að vita af okkur og að einhver væri að fylgjast vel með. Þessi dagur var einnig nýttur í að útvega tanka fyrir drykkjarvatn þar sem það hafði spillst á sumum bæjum.

Jóna: Aðgerðarstjórn á Höfn var opin í rúman sólarhring, eftir það hittumst við einu sinni á dag í um viku, eftir að gosinu lauk hittumst við líka bara til að ræða málin og fara yfir það sem okkur fannst ganga vel og hvað hefði mátt fara betur.

Svavar: Á þriðjudag hefst svo annar fasi verkefnisins hjá okkur. Þá var mesta öskufallinu lokið og við gátum hafið hreinsunarstarf og unnið að því að koma búpeningi í hús þar sem það var hægt. Fyrir þann tíma var lítið hægt að gera, t.d. gátu bændur ekki farið sjálfir út því ekki sást út úr augum. Við vorum reyndar heppin með veður því á mánudeginum kom norðan bræla sem feykti öskunni sem sat á vegum, gangstéttum og húsþökum í burtu. Því var í raun frekar lítil aska í bænum á þriðjudagsmorguninn sé miðað við það sem verið hafði deginum áður. Þrátt fyrir það

56

Eldgos í Grímsvötnum

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

voru verkefnin ærin í hreinsunarstarfinu. Þrífa þurfti skólann, leikskólann og elliheimilið að utan sem innan og svo var sundlaugin full af ösku. Líka var farið á alla bæi í hreppnum og sú aðstoð veitt sem óskað var eftir. Við vorum með nægan mannskap og í upphafi aðgerðarinnar var jafnvel ofmannað. Það voru mistök hjá okkur að setjast ekki strax niður og skilgreina þörfina. En það er alltaf gott að vera vitur eftir á. Um miðja viku voru þessir hlutir komnir í betra horf, þá sendum við landsstjórn óskir um fjölda björgunarsveitamanna sem þörf var á og hún sá um að uppfylla þær og fengum við hópa víða að. Það einfaldaði allt skipulag að vita hverjum við áttum von á og hvenær.

Vettvangsstjórnin samanstóð af fjórum manneskjum og þess var gætt að hafa alltaf 1-2 heimamenn á vakt. Það er þó alls ekki nauðsynlegt að heimamenn stjórni svona aðgerðum en staðarþekking verður alltaf að vera til staðar. Við sáum þarna hversu mikilvægt það er að fá stjórnendur utan frá því eftir tvo sólarhringa vorum við algerlega búin með okkar mannskap. Samvinnan milli heimamanna og þeirra sem komu af öðrum svæðum gekk vel og oft og tíðum komu þeir með meiri reynslu en sum okkar höfðu, eins og t.d. ég. Þetta skipti okkur því miklu máli. Aðgerðin stóð í 10 daga og settar voru upp átta tíma vaktir vettvangsstjórnenda. Ég hef aldrei unnið eftir slíku skipulagi fyrr enda bara tekið þátt í styttri útköllum en þessu, en það gafst vel.

Jóna: Það kom sér vel að stuttu fyrir þessa aðgerð hafði verið haldin stór flugslysaæfing á Hornafirði, þar sem var mjög góð þátttaka frá öllum aðilum, þannig að svæðisstjórn, aðgerðarstjórn, björgunarmenn, slysavarnarkonur, Rauði krossinn, bærinn, slökkvilið og heilbrigðisstofnunin voru nýbúin að æfa og starfa saman í einhverja daga, voru því allir ferskir, hressir og tilbúnir í sín hlutverk.

Svavar: Vettvangsstjórnin á Klaustri var virk í u.þ.b. viku, eða rétt fram yfir goslok. Heilt yfir gekk þetta vel en alltaf má læra eitthvað af svona stórri aðgerð. Ég sé t.d. hversu mikilvægt það er að menn passi upp á sjálfa sig og aðra. Álagið er svo mikið. Við sáum þetta líka í Eyjafjallagosinu, fólk var að vinna of mikið en við verðum að gera okkur grein fyrir að enginn er ómissandi. Flestir gleyma sér bara í því að gera sitt besta og leggja sig of mikið fram. En vaktir, eins og þær sem við settum upp, koma í veg fyrir þetta. Það er ekki hægt að vera dauðþreyttur í aðgerðastjórn, það býður heim hættunni á að teknar séu misgáfulegar ákvarðanir.

Um tíma sást ekki út úr augum fyrir öskufallinu.

57

» Flugbjörgunarsveitin í Varmahlíð 40 ára

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Flugbjörgunarsveitin í Varmahlíð var stofnuð 17. október árið 1971. Á félagaskrá er 71 félagi, þar af 30 á útkallsskrá. Starfssvæði sveitarinnar er framhluti Skagafjarðar sem og hálendið inn að Hofsjökli, en raunar má segja að allt landið liggi undir ef útköll verða erfið og mannaflafrek því eins og dæmi sýna fóru félagar nýverið suður á land til leitar að útlendingi sem villtist á Sólheimajökli.

Félagsstarf sveitarinnar er með miklum ágætum, fundir, æfingar haldnar vikulega yfir vetrarmánuðina auk námskeiða hjá Björgunarskólanum sem og annarra samæfinga björgunarsveita í Skagafirði. Allt frá stofnun sveitarinnar hefur starfið einkennst að nokkru leyti af ferðum og útköllum til fjalla en sveitin hefur frá stofnun haft vélsleða og öfluga jeppa í tækjahópnum til að takast á við þær erfiðu aðstæður sem skapast á hálendi Íslands þar sem veður eru válynd.

Björgunarsveitin hefur kappkostað að sækja námskeið hjá Björgunarskólanum. Allir sveitarmeðlimir þurfa að hafa góða þekkingu á fyrstu hjálp að auki hafa allmargir sérhæft sig í klettaklifri, en sveitin er í viðbragðsáætlun vegna flúðasiglinga á austari og vestari Jökulsá í Skagafirði, nokkrir sveitarmeðlimir hafa verið leiðsögumenn í þessum siglingum og hafa mikla þekkingu á því sviði. Þá eru nokkrir úr sveitinni starfandi í hjá Brunavörnum Skagafjarðar.

Haldið var upp á 40 ára afmæli sveitarinnar þann 2. desember 2011 með opnu húsi og mætti fjöldi fólks. Boðið var upp á kaffi og kökur og gestum boðið að skoða og kynna sér starfsemina.

Mikill undirbúningur var vikurnar áður og komu flestir félagar að þeim undirbúningi. Þrífa þurfti

58

Flugbjörgunarsveitin í Varmahlíð 40 ára

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

allt hátt og lágt, raða upp tækjum og græja upp sýningu þar sem rifjuð voru upp árin 40 með gömlum búnaði. Ekki má gleyma kokknum sem sá um að enginn færi svangur heim en einn félaginn átti heiðurinn af veitingunum.

59

» Björgunarsveitin Ársól 50 ára „Þann 29. janúar 1961 komu saman í grunnskólanum á Reyðarfirði nokkrir menn í þeim tilgangi að stofna landbjörgunarsveit. Kristinn Þ. Einarsson bauð fundarmenn velkomna. Hann gat þess að Slysavarnadeildin Ársól hefði falið Marinó Sigurbjörnssyni að stofna og veita forstöðu björgunarsveit. Marinó las drög að lögum fyrir sveitina og voru þau rædd og gerðar á þeim breytingar.

Lögin voru síðar samþykkt og undirrituð af öllum viðstöddum.“ Svona hljóma fyrstu skráðu línurnar á stofnfundi Björgunarsveitarinnar Ársólar sem 14 ungir menn sóttu. Eru liðin heil 50 ár síðan og hefur margt drifið á daga sveitarinnar á þeim tíma.

Fjárfestingar Árið 1987 vígði Slysavarnadeildin Ársól hús undir sjúkrabíl í eigu deildarinnar sem var 127 fm stálgrindarhús. Hýsti það húsnæði sjúkrabíl og Lapplanderbifreið björgunarsveitarinnar.

Volvo Lapplander bifreið var keypt í sveitina 1983. Árið 1994 var keypt Ural bifreið og árin sem fylgdu á eftir voru notuð í að yfirbyggja hana sem stjórnstöð (fór mikill tími í það og var fórnarkostnaðurinn mikill en margir gáfust upp í sveitinni). Árið 1999 var keypt til sveitarinnar Land Rover bifreið 38“ breytt og Lapplanderinn seldur. Árið 2002 var svo Uralinn seldur ásamt yfirbyggingunni sem seld var stök. Árið 2006 var keypt breytt Ford Econoline bifreið 35“, árgerð 2000.

Fyrsti bátur sveitarinnar var keyptur 1989 og var 50 hp Humber. Báturinn var seldur árið 2000 og nokkurra ára Avon bátur keyptur 2002. Árið 2008 var svo Avon báturinn endurnýjaður og nýr 6 metra Zodiac bátur keyptur.

Húsnæðið

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Árið 2005 var tekin ákvörðun um að stækka húsnæðið en húsnæði sveitarinnar (127 fm) var löngu sprungið og farið að hamla frekari aukningu á starfi sveitarinnar. Byggingartímabilið er talið frá jarðvegsskiptum fyrir jólin 2005 og fram á þennan dag, en sveitarmeðlimir hafa sjálfir lagt mikla

60

Björgunarsveitin Ársól 50 ára

vinnu á sig við bygginguna og hafa fáir byggingarþættir verið unnir með aðkeyptri vinnu. Fljótlega var ákveðið að það yrði ekki kvöð á einum eða neinum að taka þátt í byggingarframkvæmdunum, því ekki eru mikil not í húsnæði ef það er engin starfsemi innan þess. Fyrsti áfangi var 187 fm límtréshús, reist 2007. Um haustið byrjuðum við á áfanga tvö, sem fólst í endurinnréttingu á gamla húsnæðinu. Það húsnæði var innréttað sem fundarsalur, eldhús, salerni, stjórnstöð og geymsluherbergi. Árið 2010 var svo byrjað á þriðja áfanga sem er 30 fm viðbygging og á að þjóna hlutverki búnaðargeymslu. Ráðdeild og fyrirhyggja hefur verið höfð að leiðarljósi en húsið er skuldlaust og má þakka það mikilli vinnu sveitarmeðlima ásamt góðum stuðningi einstaklinga og fyrirtækja.

Fjáröflun

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Til að byggja þarf pening en félagar í sveitinni hafa sinnt ýmsum fjáröflunarverkefnum og hafa þau verið af ýmsum toga. Má þar nefna t.d. dósasöfnun en hún fólst í því að sækja allar dósir sem til féllu í vinnubúðum Becthel (Alcoa) þar sem starfsmenn Fjarðaálsverkefnisins gistu (1.800 þegar mest var) og voru í tvö og hálft ár flokkaðar dósir og taldar á hverjum einasta mánudegi, hvernig sem viðraði. Við stóðum einnig fyrir flutningi á sumarhúsi 1 km upp Selfljótið á Héraði 2011 sem við leystum með bátnum og heimasmíðuðum pramma. Eitt árið rifum við gamla trébryggju með hinu öfluga spili sem Ural var búinn. Í byrjun stórframkvæmdanna við álver Alcoa Fjarðaáls árið 2004 hreinsuðum við allar girðingar af framkvæmdasvæðinu ásamt fleiri sveitum af Austurlandi. Í lok framkvæmdanna hreinsuðum við girðingu sem afmarkaði framkvæmdasvæðið. Við leigðum Avon bátinn okkar upp í Kárahnjúka tvö sumur þegar Hálslón var að fyllast. Við aðstoðuðum við loftnetsuppsetningu á Goðatindi og margt fleira sem er hefðbundið og óhefðbundið!

Starfsemi Björgunarsveitin hefur rekið samhliða starfi sínu unglingadeildina Ársól með hléum síðan 25. maí 1983. Starf hennar hefur reynst björgunarsveitinni gott, en megnið af þeim sem starfa í sveitinni í dag hafa sinn bakgrunn úr unglingadeildinni.

61

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Starfsemin síðustu misserin hefur gengið með þokkalegasta móti; námskeið hafa verið sótt reglulega, grunnnámskeið og svo í framhaldinu fagnámskeið. Með aukinni menntun hefur sveitin sömuleiðis fjárfest í meiri búnaði, t.d. varðandi fyrstu hjálp og fjallabjörgun. Æfingar hafa verið sóttar; við höfum m.a. farið á síðustu landsæfingar, ásamt því að taka þátt í síðustu tveimur björgunarleikum sem haldnir eru samhliða Landsþingi SL. Einnig hafa verið sóttar æfingar innan fjórðungsins. Útköll sem sveitin leysir af hendi eru af ýmsum toga, flest eru þau innt af hendi uppi á Fagradal, sem er leiðin á milli Reyðarfjarðar og Egilsstaða, við að losa bíla, en með tilkomu álvers Alcoa jókst tíðni ferða þar á milli óháð veðri. Leit á landi er regluleg, flutningur á slösuðum einstaklingum kemur fyrir en síðasta áratuginn hefur verið dálítið um slasaða vélsleðamenn, rjúpnaskyttur og hreindýraveiðimenn.

Nú þegar farið er að líða á sextugsaldurinn er bjart yfir björgunarsveitinni Ársól og ekki tilefni til annars en að hún eflist með komandi kynslóðum.

Fyrir hönd bjsv. Ársólar Ingi Lár Vilbergsson, formaður.

62

Eftirtalin fyrirtæki styðja við bakið á Slysavarnafélaginu Landsbjörg:

Grindavík, Hafnarfjörður, Höfn, Ísafjörður, Reykjanesbær, Sandgerði www.fms.is

Reykjavík, Akranesi, Snæfellsnesi, Skagaströnd, Þorlákshöfn www.fmis.is

www.lvf.is

www.oddihf.is

NESKAUPSTAÐ

Stuðningur þeirra styrkir öflugt björgunar- og slysavarnastarf um allt land.

» Slysavarnir ferðamanna Í kjölfar fjölgunar ferðamanna erlendis frá og aukinna ferðalaga innanlands hefur þessi málaflokkur vaxið hjá Slysavarnafélaginu Landsbjörg undanfarin ár. Lögð hefur verið meiri áhersla á sýnileika verkefna og þau sett öll undir einn hatt, undir Safetravel.

Hálendisvakt björgunarsveita

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Eitt stærsta verkefni félagsins í þessum málaflokki er hálendisvakt björgunarsveita. Hún var starfrækt í sjötta skiptið sumarið 2011. Sjálfboðaliðar félagsins voru til staðar á fjórum stöðum á hálendinu; að Fjallabaki, á Sprengisandi, á Kjalvegi og á svæðinu norðan Vatnajökuls. Lágt hitastig fyrri part sumars orsakaði að fyrsti hópur að Sprengisandi komst ekki fyrr en þann 8. júlí. Viku fyrr mætti fyrsti hópur á svæðið norðan Vatnajökuls og þann 24. júní fóru hópar á Kjöl og Fjallabak. Árangur Hálendisvaktarinnar hefur verið góður. Útköllum sveita sem liggja að hálendinu hefur fækkað og þær sveitið sem hafa staðið vaktina fengið góða æfingu og reynslu. Þjónusta við ferðamenn á hálendinu hefur aukist og álag á land- og skálaverði minnkað og geta þeir nú sinnt sínu starfi betur. Er það von Slysavarnafélagsins Landsbjargar að ferðamenn séu nú öruggari á ferðum sínum um hálendið.

Líkt og undanfarin ár voru haldin námskeið á nokkrum stöðum á landinu fyrir það björgunarsveitafólk sem hugðist taka þátt. Þau voru í Reykjavík, á Egilsstöðum, Stóru Tjörnum, Varmahlíð, Hellu og Reykjavík. Mikilvægt er að allir sem að verkefninu koma séu vel upplýstir um tilgang þess og til hvers er ætlast af þeim. Á námskeiðinu voru meðal annars kynntar nýjar áherslur og samstarf við Vegagerðina varðandi skilti, stikur og skráningu vaða. Þá var einnig farið yfir skráningarform, ferli varðandi utanvegaakstur og fleira. Þátttaka á námskeiðunum var góð en yfir 70 manns mættu á þau.

Meðal samstarfsaðila sumarið 2011 voru Vegagerðin, Umhverfisstofnun, Vatnajökulsþjóðgarður og allar helstu bílaleigur landsins.

Allir þeir sem sinna hálendisvakt á vegum Slysavarnafélagsins Landsbjargar gera það í sjálfboðavinnu. Fólk kemur úr flestum geirum samfélagsins þ.á m. hjúkrunarfræðingar, bifvélavirkjar, smiðir, bændur og verslunarfólk. Alls stóðu 153 sjálfboðaliðar vaktina þetta sumarið og skiluðu af sér 923 vinnudögum. Hver sjálfboðaliði var því að meðaltali sex daga á vaktinni. Það voru alls 30 björgunarsveitir sem tóku þátt sumarið 2011. Í byrjun júlí gerði hlaup í Múlakvísl austan Víkur í Mýrdal og tók þar af brúna á þjóðvegi eitt. Var umferð fjórhjóladrifinna bifreiða beint um Fjallabaksleið. Almannavarnadeild Ríkislögreglustjóra óskaði eftir því að hálendisvakt yrði aukin á þessu svæði. Björgunarsveitir brugðust fljótt við og ekki tók nema nokkrar klukkustundir að manna 2ja vikna tímabil. Þegar til kom gekk brúarsmíðin vel og þessi aukavakt var því ekki nema frá 11.-16. júlí.

64

Verkefnin

Slysavarnir ferðamanna

Verkefni 450

409

400

367

350

273

300 200

244

234

250 162

150 100 50 0 2006

2007

2008

2009

2010

2011

Dreifing verkefna á svæði 120

101

100 80 60

51

106

71

61

50 34

40

43

2010 2011

20 0 Kjölur

Sprengisandur

Fjallabak

Norðan Vatnajökuls

70

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Dreifing verkefna á vikur 59

60 Verkefni hálendisvaktar eru fjölbreytt, bæði stór og smá.

50

42 38 40 Hálendisvaktin í tölum 29 30upphafi hefur verið lögð áhersla á að leiðbeina og26upplýsa ferðamenn 25 Frá um aðstæður á há18 lendinu.

Undanfarin ár hefur verið haldið sérstaklega utan um fjölda þeirra sem aðstoðaðir eru 20 11 á 10 þennan hátt. Síðastliðin tvö ár voru þær tölur og tölur um aðra aðstoð lagðar saman. Nú hins

0 Vika 1 Vika 2 (24.júní ‐ (2.júlí ‐ 1.júlí) 8.júlí)

Vika 3 Vika 4 Vika 5 Vika 6 Vika 7 Vika 8 (9:júlí ‐ (16.júlí ‐ (23.júlí ‐ (30.júlí ‐ (6.ágúst ‐ (13.ágúst 15.júlí) 22.júlí) 29.júlí) 5.ágúst) 12.ágúst) ‐

65

100 50 0 2006

2007

2008

2009

2010

2011

Dreifing verkefna á svæði 120

101

100 80 60

51

106

71

61

50 34

40

43

2010 2011

20 0 Kjölur

Sprengisandur

Fjallabak

Norðan Vatnajökuls

Dreifing verkefna á vikur 70

59

60 50

42

40 30 20

29 18

10

38 26

25 11

0 Vika 1 Vika 2 (24.júní ‐ (2.júlí ‐ 1.júlí) 8.júlí)

Vika 3 Vika 4 Vika 5 Vika 6 Vika 7 Vika 8 (9:júlí ‐ (16.júlí ‐ (23.júlí ‐ (30.júlí ‐ (6.ágúst ‐ (13.ágúst 15.júlí) 22.júlí) 29.júlí) 5.ágúst) 12.ágúst) ‐ 14.ágúst)

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Slysavarnafélagið Landsbjörg mun á heildartölum á milli ára. Í framtíðinni Hálendisvakt vegar eru þessar birtar sérstaklega og skýrir það

verður talinn sá fjöldi ferðamanna sem nýtur leiðbeiningar hálendisvaktarinnar en áður voru hóp3 Nú er verið að safna mun nákvæmari upparnir taldir. Það skýrir mun á súluritinu hér að neðan. lýsingum og enn sem komið er ekki hægt að rýna beint í þær.

Alls sinntu björgunarsveitir 224 aðstoðarbeiðnum miðað við 273 árið 2010. Mun færri verkefni voru á Sprengisandi en í fyrra. Það skýrist af styttri vakt svo og að í fyrra voru árnar við Nýjadal oft erfiðar yfirferðar, þurfti þá jafnvel að vera með stöðuga vakt við vöðin. Það er þó almenn tilfinning þeirra sem voru á vaktinni að umferð á hálendinu í ár hafi verið eitthvað minni en síðustu ár. Það átti sérstaklega við um Sprengisand og Kjalveg. Þá fór umferð um Fjallabak seinna af stað

66

Slysavarnir ferðamanna

Tegund ferðamanna 30% 25% 20% 15% 10% 5% 0%

24%

21%

19%

5%

2%

12%

10%

6%

2%

Tegund hóps 86%

13% 1% Á eigin vegum

Í hópi frá ferðaskrifstofu

Í hópi frá ferðafélagi

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

100% 90% 80% 70% 60% 50% 40% 30% 20% 10% 0%

Akstur björgunarsveita á hálendisvaktinni gefur vísbendingar um umfang verkefnisins. Svæðin fjögur eru misjöfn að stærð og því mismargir kílómetrar sem sveitir þurfa að leggja baki. Lagt er upp með að hver hópur kanni allt sitt svæði einu sinni í hverri viku. Eins fer það eftir verkefnum sem sveitirnar þurfa að sinna hversu mikið þær ferðast um svæðin. Í hverri viku er gróft skipulag gert fyrir hvert svæði sem sveitirnar fylgja. Einnig er ekið í skála á svæðinu að minnsta kosti einu sinni í viku. Eknir kílómetrar voru 48.063 sem gerir um 300 km að meðaltali á hvern hóp á dag. Þetta er heldur minna en á fyrra ári. Munar þar mestu að vaktin hófst síðar á Sprengisandi og norðan Vatnajökuls.

67

Þjóðerni og tegund ferðamanna sem fá aðstoð Þjóðerni og tegund ferðamanna sem fá aðstoð

Aðstoð eftir þjóðerni Aðstoð eftir þjóðerni 80 80

68 68

65 65

70 70 60 60 50 50 35 35

40 40

Íslenskir Íslenskir Erlendir Erlendir

32 32

30 30 20 20 10 10 00

2010 2010

2011 2011

Aðstoð eftir þjóðerni Aðstoð eftir þjóðerni 35 35 30 30 25 25 20 20

Þýskaland Þýskaland Ekki vitað Ekki vitað

Svíþjóð Svíþjóð Tékkland Tékkland

Skotland Skotland Sviss Sviss

Pólland Pólland Rússland Rússland

Lettland Lettland Noregur Noregur

Ítalía Ítalía Kanada Kanada

Holland Holland Ísrael Ísrael

Finnland Finnland Frakkland Frakkland

Bretland Bretland Danmörk Danmörk

Bandaríkin Bandaríkin Belgía Belgía

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

55 00

Austurríki Austurríki Ástralía Ástralía

15 15 10 10

Gögn um fjölda ferðamanna Samkvæmt gögnum frá Ferðamálastofu jókst umferð erlendra ferðamanna í júlí um rúm 17% frá

fyrra ári. Að sama skapi sýna umferðartölur að umferð hefur lítið sem ekkert breyst.

Samkvæmt upplýsingum frá Ferðafélagi Íslands var talsverð fækkun gistinátta í skálum félagsins í sumar, eða um 25%. Nokkrir þættir eru taldir skýra þá fækkun. Kuldakast í vor varð til þess að opnun skála seinkaði um þrjár til fjórar vikur. Eldsneytisverð er talið hafa breytt ferðatíðni og

68

Slysavarnir ferðamanna

Frá Savetravel deginum í júní. Ferðalangar voru ánægðir með að fá fræðslu og fróðleik frá björgunarsveitum. mynstri Íslendinga. Samkvæmt tölum frá Vegagerðinni hefur heildarumferð í júní á milli ára ekki breyst mikið. Ef borin er saman umferð í hverjum landshluta fyrir sig er niðurstaðan sú sama, svipuð umferð milli ára.

Markaðsmál

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Þetta árið var ákveðið að fara aðeins öðruvísi leiðir í markaðsstarfi. Lítið sem ekkert var auglýst í prent- og ljósvakamiðlum en þeim mun meiri áhersla lögð á netmiðla og beina sókn á ákveðna markhópa með kynningum, fræðslu og útgefnu efni. Fyrstu mánuði ársins var áherslan á að heimsækja félagasamtök, skóla og aðila í ferðaþjónustu til að kynna þeim slysavarnir ferðamanna með áherslu á www.safetravel.is. Þannig voru nemar í ferðamálafræðum heimsóttir, landverðir, nemar í leiðsögunámi þriggja skóla, félagasamtök og fleiri. Það er mat þess sem þetta skrifar að svona heimsóknir skili gríðargóðri kynningu. Þær eru hins vegar tímafrekar og fara fram utan hefðbundins dagvinnutíma. Á vordögum 2011 var merki verkefnisins Safetravel útbúið og sent á samstarfsaðila og aðra hagsmunaaðila. Voru þeir beðnir að gera það sýnilegt á vefsíðum sínum og öðru markaðsefni. Þetta er mjög mikilvægt til að auka sýnileika verkefnisins. Samfélagsmiðlar og aðrir netmiðlar voru einnig nýttir til auglýsinga.

Settur var meiri kraftur í dreifingu sumarið 2011 en árið áður. Fór sá er þetta ritar þrjár ferðir um landsbyggðina í alls tíu daga auk styttri ferða um höfuðborgarsvæðið og nágrenni. Útstillingarstöðum var fjölgað og reynt að stíla meira inn á staði þar sem ferðalangar koma við er þeir ferðast á eigin vegum. Alls er nú Safetravel efni á um 200 stöðum víða um landið. Mikilvægt er að halda úti öflugri eftirfylgni á dreifingu allt árið um kring því fáir staðir hafa samband að fyrra bragði.

69

Fjöldi ferðamann og umferð

Fjöldi ferðamann og umferð

Brottfarir um Leifsstöð í júlí Brottfarir um Leifsstöð í júlí

16.000 14.000 16.000 12.000 14.000 10.000 12.000 8.000 10.000 6.000 8.000 4.000 6.000 2.000 4.000 0 2.000

2010 2011 2010 2011

0

80000 70000 80000 60000 70000 50000 60000 40000 50000 30000 40000 20000 30000 10000 20000 0 10000

Umferð á vegum í júní 72721 72457 Umferð á vegum í júní 72721

2010

72457

2011

2011

Heimasíðan

Síðla vetrar eða snemma vors, allt eftir því hver horfir, settum við svo í loftið endurbætta heima ábendingum og reynslu ársins á undan. Sem síðu, www.safetravel.is. Hafði hún verið þróuð eftir

fyrr var lagt upp með að ferðalangar gætu sótt sér fræðslu um örugg ferðalög á skömmum tíma og á einfaldan hátt. Aðalflokkum var fækkað um einn en undirflokkum fjölgað svo nú má finna

Þannig var efni aukið en um leið var aðgengið fræðslu fyrir flestar ef ekki allar tegundir ferðalaga.

því gert betra með því að einfalda

að valmynd. Þannig eru færri músarsmellir á hvern ákvörðunar stað. Á síðuna var einnig bætt við útbúnaðarlistum fyrir á annan tug mismunandi ferðalaga. Svo

og geta ferðalangar skilið eftir ferðaáætlun sína á vefnum sem eykur öryggi ef til óhapps kemur.

Slysavarnafélagið Landsbjörg

Hálendisvakt Síðast en ekki síst hefur verið unnið í samvinnu við ferðahóp í ferðaklúbbnum 4x4 að kortlagningu Slysavarnafélagið Landsbjörg 11 Að okkar mati er framangreint til Hálendisvakt sprungusvæða á jöklum og eru þau kort á vefsíðunni. þess fallið

að koma mikilvægum hlutum enn betur á framfæri á þeim skamma tíma sem hver ferðalangur 11 eyðir á síðu sem þessari.

0

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

2010

70

Slysavarnir ferðamanna

Slysavarnadeildir létu ekki sitt eftir liggja í forvarnastarfinu.

Heimsóknartölur árið 2011 hafa sýnt að við erum á réttri leið og sú þróun á síðunni sem hefur átt sér stað er til hins betra. Heimsóknum fjölgar umtalsvert á milli ára. Þegar hvað mest var heimsóttu vel yfir eitt þúsund ferðamenn síðuna á degi hverjum.

Fræðslu- og stuðningsefni

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Tímaritinu Safetravel var dreift sumarið 2011 eins og gert var árinu áður en stöðum var fjölgað töluvert. Snemmsumars voru útbúin svokölluð öryggiskort í kreditkortastærð. Á framhlið þeirra var minnt á www.safetravel.is og neyðarnúmerið 112 en á bakhlið bauð Olís ferðalöngum kaffibolla á þjónustustöðvum sínum um allt land, aftur og aftur. Á svipuðum tíma voru útbúin veggspjöld í stærðinni A3 þar sem helstu heilræði til ferðalanga komu fram. Með þeim er sérstaklega verið að ná til þeirra sem ferðast á eigin vegum (Yaris ferðamenn). Veggspjöldin voru bæði á íslensku og ensku. Ýmsar greinar voru skrifaðar til að fjalla um slysavarnir ferðamanna og hvaða hjálpartæki ferðalangar geta nýtt sér til að geta átt örugg ferðalög.

Sem fyrr var vefsíðan safetravel.is í aðalhlutverki. Meðal miðla sem skrifað var í má nefna Atlantica, „inflight“ tímarit Icelandair, Vegahandbókina á ensku, bók um Vatnajökulsþjóðgarð, Raving Ravens og víðar. Greinaskrif sem þessi þarf að efla enn frekar á komandi misserum og er það mitt mat að reyna þurfi að fá greinar birtar í innlendum sem og erlendum miðlum.

Safetravel-dagurinn Forvarnastarf sumarsins 2011 hófst formlega af miklum krafti með svokölluðum Safetravel-degi.

Sjálfboðaliðar félagsins stóðu vaktina þann 24. júní á Olís stöðvum um allt land. Þar tóku þeir

71

Frá hálendisvakt björgunarsveita. Viðvera björgunarsveita á hálendinu skiptir máli þegar um lífshættulegar aðstæður er að ræða.

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

ferðalanga tali, afhentu þeim öryggiskortið ásamt einblöðungunum með heilræðum frá Sjóvá og Olís. Mæltist þetta mjög vel fyrir hjá ferðalöngum og ekki síður hjá þeim er vaktina stóðu. Unnið var vel með fjölmiðlum og fjallað var um þetta átaka dagana á undan, sama daginn og næstu daga á eftir. Birtust fréttir og greinar í öllum helstu prentmiðlum landsins svo og ýmsum svæðismiðlum. Ljósvakamiðlar fjölluðu einnig um daginn með veglegum hætti. Var afar ánægjulegt að sjá hvað fjölmiðlamenn tóku vel í að fjalla um þetta mikilvæga málefni. Alls tóku rúmlega tvö hundruð sjálfboðaliðar úr kvenna- og slysavarnadeildum svo og björgunarsveitum félagsins þátt í deginum. Þótti flestum gaman að geta nálgast ferðalanga með þessum hætti og rætt við þá beint um málaflokkinn. Í heild sinni tókst dagurinn afar vel en áætlað er að nokkuð þúsund ferðalangar hafi rætt við sjálfboðaliða félagsins og fengið fræðslu og fróðleik fyrir komandi ferðasumar.

Samstarf Ýmislegt annað starf hefur farið fram sem tengist slysavörnum ferðamanna. Mikið og gott starf hefur verið unnið með Ferðamálastofu. Sitja fulltrúar félagsins í nefnd um leyfisveitingar í ferðaþjónustu og í nefnd um öryggismál á ferðamannastöðum. Unnið hefur verið með Vegagerðinni að því að bæta merkingar við vöð á hálendingu. Að sama skapi hefur félagið nálgast Veðurstofuna með tillögur um að bæta veðurspár til ferðamanna og margt fleira mætti telja til.

Jónas Guðmundsson Ingólfur Haraldsson

72

PIPAR\TBWA - SÍA - 121133

Góðir vinir við veGinn

Olís er einn af aðalstyrktaraðilum Slysavarnarfélagsins Landsbjargar og styður við samtökin bæði með fjárframlögum og verulegum afslætti af eldsneyti og öðrum vörum. Þá er einnig samstarf á öðrum sviðum samkvæmt samkomulagi hverju sinni, svo sem um nýtingu Slysavarnarfélagsins Landsbjargar á þjónustustöðvum Olís á útkallstímum.

Starfsfólk Olís er stolt af þessu góða samstarfi og stuðningnum við frábært starf björgunarsveitanna, sem unnið er af fórnfýsi, landsmönnum til heilla.

Sæsímastrengir Míla ehf.

Stórhöfða 22-30

Sími 585-6000

www.mila.is

Þessir sæstrengir eru eina tenging Íslands við umheiminn og eru gríðarlega mikilvægur hlekkur í samskiptum þjóðarinnar við helstu útflutningslönd sín.

Afar mikilvægt er að sjófarendur gæti ítrustu varúðar í námunda við strengina. Mjög dýrt er að bæta skemmdir á þeim og er viðgerð alfarið á kostnað þess sem tjóninu veldur. Þar sem strengirnir eru spennufæddir getur snerting við þá valdið manntjóni, bæði raflosti og brunasárum.

Ath! Bannsvæði er mílufjórðungur frá streng til hvorrar áttar eða hálf míla í heild Kortið sýnir legu sæstrengja við Ísland. Nánari upplýsingar á www.farice.is

Ef veiðarfæri eða legufæri festast í sæstreng skal tilkynnt um það í síma

ENNEMM / SÍA / NM37933

800 1050

FARICE-1

CANTAT-3

Greenland Connect

DANICE

Sjófarendur – vinsamlegast athugið! Óheimilt er að veiða með veiðarfærum sem fest eru í botn eða dregin eftir honum, svo sem netum, botnvörpum eða skelfiskplógum, á svæðum þar sem sæstrengir liggja. Einnig er óheimilt að leggja skipum við akkeri eða önnur legufæri nær strengnum en mílufjórðung til beggja átta.

Ef veiðarfæri eða legufæri festast í sæstreng skal tilkynnt um það í síma 800 1050.

Festið bauju eða belg við legu- eða veiðarfærið. Gefið upp staðsetningu (hnit) og þá munu starfsmenn Mílu og Farice aðstoða eins fljótt og unnt er og aðstoða við að ná viðkomandi hlutum af sæstrengnum, svo að sem minnstur skaði verði. Ef skip í nauð þarf að leggjast við akkeri á bannsvæði, þar sem sæstrengur liggur, eða skip rekur á sæstreng, ber að draga akkerisfestina varlega inn. Ef vart verður við að akkerið hafi fest á sæstreng, t.d. þannig að drátturinn verði stöðugt þyngri eða akkerið renni til, ber að slaka festinni varlega út aftur, setja við hana bauju eða belg og tilkynna til Mílu eins og fyrr segir. Starfsmenn Mílu munu þá sjá um að losa akkerið og koma því í hendur eigenda.

Aldrei má reyna að losa skip eða veiðarfæri við sæstreng með því að höggva eða saga strenginn í sundur. Getur það valdið manntjóni vegna raflosts eða að minnsta kosti alvarlegum brunasárum.

Með tilvísun til laga um fjarskipti frá 28. maí 1984 með síðari tíma breytingum og alþjóðasamnings frá 14. mars 1884 um vernd sæstrengja skal bent á að skemmi einhver sæstrengi viljandi eða með gálausu atferli skal sá hinn sami greiða allan kostnað sem af því hlýst. Áríðandi er að tilkynna ef grunur er um að fest hafi í sæstreng en síðan losnað aftur. Gefa skal upp staðsetningu (hnit). Sé farið eftir þessum tilmælum má oft koma í veg fyrir röskun á samböndum og oftast minnka kostnað vegna skemmda á sæstrengjum og sömuleiðis legu- eða veiðarfærum. Fara þar saman hagsmunir allra. Á það skal bent að ef stjórnendur skips hafa neyðst til að sleppa akkeri eða lagt veiðarfæri í sölurnar til þess að komast hjá því að skemma sæstrengi (enda hafi þeir sjálfir ekki stofnað til hættunnar með gálausu atferli) eiga þeir kröfu til skaðabóta frá eigendum strengjanna.

Kortið sýnir innanfjarðarstrengi.

Nánari upplýsingar um sæsímastrengi er að finna á www.mila.is

» Aðgerðir björgunarsveita 2011 Árið 2011 var kaflaskipt þegar kemur að aðgerðum björgunarsveita. Desembermánuður var annasamur miðað við undanfarin ár en aðrir mánuðir ársins voru undir meðallagi í fjölda aðgerða. Þó segir fjöldi aðgerða ekki alla söguna þar sem á árinu voru bæði stórar leitaraðgerðir og eldgos. Hér að neðan má sjá samanburð á fjölda aðgerða eftir mánuðum og samanburð við 2010. Í ljós kemur sama eða svipað ferli og undanfarin ár, aðgerðum fer fjölgandi fyrstu mánuði ársins fram í maí, þá fer þeim fækkandi en taka svo kipp í lok ársins.

120 100 Fjöldi

80 60 40

2011

20

2010

0

Mánuðir

Janúar

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

1. janúar 2011.

4. janúar 2011.

6. janúar 2011.

6. janúar 2011.

6. janúar 2011.

6. janúar 2011.

7. janúar 2011.

7. janúar 2011.

8. janúar 2011.

8. janúar 2011.

8. janúar 2011.

8. janúar 2011.

10. janúar 2011.

10. janúar 2011.

76

Draga bíl á Breiðdalsheiði.

Bíll útaf á Austurlandsvegi.

Bíll fastur í grennd við Sleitustaði á svæði 10.

Bíll útaf við Gröf á Höfðaströnd.

Draga bíl á Fagradal. Óveður á svæði 11. Óveður á Blönduósi. Óveðursaðstoð í Húnaþingi vestra.

Aðstoð innanbæjar á Reyðarfirði.

Draga upp bíl á Fagradal.

Losa bíl á Fagradal. Óveður á Sauðárkróki.

Fastur bíll.

Draga bíl á Hólmahálsi.

10. janúar 2011.

12. janúar 2011.

13. janúar 2011.

14. janúar 2011.

17. janúar 2011.

18. janúar 2011.

22. janúar 2011.

22. janúar 2011.

24. janúar 2011.

30. janúar 2011.

30. janúar 2011.

31. janúar 2011.

31. janúar 2011.

Þrándarhlíðarfjall.

Leita að hrossum á svæði 9.

Sækja bíl á Hólmaháls.

Leit að manni á Kjalarnesi.

Hreinsun í Veisuseli.

Vélsleðaslys á Glerárdal.

Hrossum bjargað úr Víðidalsá.

Fastur bíll á Grjótagjárvegi.

Bíll útaf vegi í Staðarsveit í Snæfellsbæ.

Aðstoð vegna óveðurs á Öxnadalsheiði. Óveður í Snæfellsbæ. Ófærð á Mikladal.

Sækja Frakka í Arnabæli.

Febrúar

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

2. febrúar 2011.

3. febrúar 2011.

4. febrúar 2011.

5. febrúar 2011.

5. febrúar 2011.

5. febrúar 2011.

7. febrúar 2011.

7. febrúar 2011.

Kona aðstoðuð í Skarðsvík í Snæfellsbæ.

Fastur bíll í Mýrdal.

Svæði 16, fastur Bíll í Reynisfjalli.

Fastur bíll á Norðfjarðarvegi.

Draga upp jeppa.

F1, bílslys á Kjalarnesi.

Bíll dreginn upp við Hjörleifshöfða.

Sækja bíl sem fór út af við Bláfjallaafleggjara.

Björgunarfélag Árborgar á æfingu. Mynd: Karl Á. Hoffriz.

78

Dreifnám Tækniskólans fyrir framsækna nemendur Skipstjórnarskólinn • Smáskiparéttindi • Skipstjórnarnám Upplýsingatækniskólinn • Grunnnám upplýsinga- og f jölmiðlagreina • Tölvubraut

Meistaraskólinn Allar iðngreinar

•

Lýsingarfræði • Tveggja anna nám Rekstur og stjórnun í atvinnulífinu í samvinnu við Háskólann í Reykjavík •

Véltækniskólinn • Vélstjórn 750 kW réttindi • Rafvirkjun fyrir vélfræðinga

•

Flugrekstrarfræði Útvegsrekstrarfræði

Nánari upplýsingar og innritun á tskoli.is

www.tskoli.is

8. febrúar 2011.

8. febrúar 2011.

8. febrúar 2011.

9. febrúar 2011.

9. febrúar 2011.

9. febrúar 2011.

10. febrúar 2011.

11. febrúar 2011.

11. febrúar 2011.

12. febrúar 2011.

13. febrúar 2011.

14. febrúar 2011.

14. febrúar 2011.

14. febrúar 2011.

14. febrúar 2011.

17. febrúar 2011.

19. febrúar 2011.

22. febrúar 2011.

22. febrúar 2011.

26. febrúar 2011.

26. febrúar 2011.

26. febrúar 2011.

26. febrúar 2011.

Bíll útaf á Haga. Óveðursaðstoð á Selfossi. Óveðursaðstoð á Suðurnesjum.

Aðstoð vegna bruna í Reykjanesbæ.

Draga bíl á Fagradal. Óveður á höfuðborgarsvæðinu. Óveðursaðstoð í Snæfellsbæ.

Auglýsingaskilti að losna í sundur í Ólafsvík. Óveður í Hveragerði.

Bílvelta í Kjós.

Bíll útaf við snjóflóðagarða.

Draga bíla við Bolöldu.

Fastur bíll á Fróðárheiði.

Fastur bíll á Grjótagjárvegi.

Sjálfsvígstilraun á Kjalarnesi.

Bílvelta við Eyri í Kjós.

Bíll fastur við Dettifoss.

Leit að Alzheimersjúklingi í Reykjavík.

Fastur bíll norður af Kröflu.

Bíll fastur við Hrossaborg.

Bíll í vandræðum við Dettifoss.

Bíll útaf vegi á Fróðárheiði.

Leit að bíl í Vöðlavík.

Mars

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

5. mars 2011.

5. mars 2011.

5. mars 2011.

6. mars 2011.

10. mars 2011.

10. mars 2011.

10. mars 2011.

10. mars 2011.

11. mars 2011.

11. mars 2011.

12. mars 2011.

13. mars 2011.

13. mars 2011.

13. mars 2011.

13. mars 2011.

13. mars 2011.

80

Óveðursaðstoð á Kjalarnesi. Óveðursaðstoð á Suðurnesjum.

Leit að vélsleðamönnum við Hrafntinnusker.

Ná í göngumenn við Snæbreið.

Aðstoð á Fróðárheiði.

Ferðamenn aðstoðaðir á Fróðárheiði. Ófærð á Fróðárheiði.

Vélarvana bátur sunnan við Bjargtanga. Íslenska Alþjóðasveitin í viðbragðsstöðu vegna jarðskjálfta í Japan.

F1-rauður í Hrísey.

Tveir menn í sjálfheldu í Skarðsheiði.

Aðstoð við fastan bíl á Vatnsskarði.

Fastir bílar á Fróðárheiði.

Fastur bíll við Hólahóla í Snæfellsbæ.

Fótbrotinn maður á Karlsárdal. Óveðursaðstoð á Holtavörðuheiði.

RáðstefnuR og veisluhöld Við leggjum okkur fram við að bjóða bestu og tæknilega fullkomnustu ráðstefnuaðstöðu á landinu. . Fyrirmyndaraðstaða fyrir allt að 10 – 470 manna ráðstefnur. . 15 funda- og veislusalir fyrir stórar sem smáar veislur. . Frábær aðstaða fyrir stórsýningar, fjarfundi og beinar útsendingar.

Við leysum málið upplifðu fagmennsku í ráðstefnu- og veisluhöldum.

Grand Hótel Reykjavík / Sigtún 38 / 105 Reykjavík / Sími: 514 8019 / Fax: 514 8030 / radstefnur@grand.is / www.grand.is

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

13. mars 2011.

13. mars 2011.

14. mars 2011.

14. mars 2011.

14. mars 2011.

15. mars 2011.

16. mars 2011.

18. mars 2011.

18. mars 2011.

20. mars 2011.

20. mars 2011.

20. mars 2011.

22. mars 2011.

23. mars 2011.

23. mars 2011.

23. mars 2011.

23. mars 2011.

24. mars 2011.

26. mars 2011.

26. mars 2011.

26. mars 2011.

26. mars 2011.

28. mars 2011.

Óveðursaðstoð á Öxnadalsheiði.

Vélsleði niður um ís á Mývatni. Óveður í Eyjafirði. Óveður í Ljósavatnsskarði. Óveðursaðstoð á Suðurnesjum.

Aðstoð á Holtavörðuheiði.

Aðstoð á Vopnafjarðarheiði.

Fastur bíll í Fljótum.

Umferðarslys í Ljósavatnsskarði.

Aðstoð í Vindáshlíð.

Bílar fastir á Hólasandi.

F3, aðstoð á Arnarvatnsheiði. Óveður og ófærð í Reykjavík.

Fastur bíll við Kvoslæk.

Fastur bíll við Hverfjall.

Umferðaróhapp á Kjalarnesi.

Vélsleðaslys við Vestdalsvatn.

Slasaður maður sóttur í Grímsvötn.

Aðstoð á Öxi.

Bátur að sökkva við Akurey.

Bilaður vélsleði á Svínadal.

Leit að barni við Lækjarbotna.

Aðstoð við vélarvana bát við Vogarstapa.

Frá eldsvoða í Reykjanesbæ. Mynd: Brynjar Ásmundsson.

82

Ríki Vatnajökuls - ferðaþjónustu-, matvæla- og menningarklasi Suðausturlands býður upp á einstaka upplifun allan ársins hring.

• • • •

Girnilegur matur úr héraði Mikið úrval gistingar Fjölbreyttir afþreyingarmöguleikar Gestrisni heimamanna

Nánari upplýsingar á www.visitvatnajokull.is

28. mars 2011.

29. mars 2011.

31. mars 2011.

31. mars 2011.

31. mars 2011.

Slys í kjötvinnslu á Kjalarnesi.

Fastur bíll við Dettifoss.

Bíll fastur austan Hrútaár.

Bíll snýst í hálku á Skeiðarárbrú.

Slösuð kona á Svínafellsjökli.

Apríl

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

1. apríl 2011.

1. apríl 2011.

2. apríl 2011.

2. apríl 2011.

4. apríl 2011.

5. apríl 2011.

6. apríl 2011.

7. apríl 2011.

7. apríl 2011.

7. apríl 2011.

8. apríl 2011.

8. apríl 2011.

10. apríl 2011.

10. apríl 2011.

10. apríl 2011.

10. apríl 2011.

10. apríl 2011.

10. apríl 2011.

10. apríl 2011.

10. apríl 2011.

10. apríl 2011.

10. apríl 2011.

11. apríl 2011.

11. apríl 2011.

12. apríl 2011.

14. apríl 2011.

18. apríl 2011.

18. apríl 2011.

19. apríl 2011.

20. apríl 2011.

20. apríl 2011.

20. apríl 2011.

21. apríl 2011.

21. apríl 2011.

22. apríl 2011.

84

Athuga með bát sem næst ekki samband við í Viðfirði.

Sjálfsvígshótun á Kjalarnesi.

Bátur á Þingvallavatni.

Sækja slasaðan mann.

Sækja bilaðan vélsleða.

Bs. Björg aðstoðar tvo báta á Breiðafirði.

Bs. Húnabjörg aðstoðaði vélarvana bát við Óðinsboða. Útkall vegna óveðurs á Austfjörðum.

Vélarvana bátur á Skagafirði. Þak að fjúka í Húnavatnssýslu.

Fastur bíll vestan Jökulsár á Breiðamerkursandi.

Leit að eldri manni í miðbæ Reykjavíkur.

Bílslys á Möðrudalsöræfum. Óveður í Reykjavík. Óveður í Snæfellsbæ. Óveður á Suðurnesjum. Óveðursaðstoð. Óveðursaðstoð í Borgarnesi. Óveðursaðstoð á svæði 3. Óveður á Hvolsvelli.

Eldur á bænum Nesi á svæði 11.

Trilla að slitna upp á Sauðárkróki. Óveðursaðstoð á Akureyri.

Maður varð fyrir Snjóhengju á svæði 3.

Skúta í vanda í Húsavíkurhöfn.

Bíll fastur við Víti norðan Kröflu.

Vegfarandi á föstum bíl aðstoðaður.

Sækja vélarvana bát. Ökklabrotinn maður í Héðinsfirði sóttur. Ökumaður á föstum bíl aðstoðaður við Skógarhóla.

Sækja bíl á Kolkustíflu á svæði 9.

Trilla strönduð við Gróttu.

Leit við Þríhnjúkahelli.

Slys á Grenjárdal við Grenivík.

Sokkinn skemmtibátur í Seltjarnarneshöfn.

Starfsstöðvar Ísfells og Ísnets: • Ísnet Þorlákshöfn - Óseyrarbraut 28 • Ísnet Vestmannaeyjar - Flötum 19 • Ísnet Húsavík - Barðahúsi • Ísnet Akureyri - Oddeyrartangi • Ísnet Sauðárkrókur - Háeyri 1 • Ísfell / Ísnet Hafnarfjörður

www.isfell.is Ísfell ehf • Óseyrarbraut 28 • 220 Hafnarfjörður • Sími 5200 500 • isfell@isfell.is

...Hafðu samband við sölumenn okkar og fáðu allar upplýsingar

Allur helsti björgunarbúnaður til sjós og lands...

23. apríl 2011.

23. apríl 2011.

24. apríl 2011.

24. apríl 2011.

24. apríl 2011.

25. apríl 2011.

25. apríl 2011.

25. apríl 2011.

28. apríl 2011.

28. apríl 2011.

28. apríl 2011.

28. apríl 2011.

28. apríl 2011.

29. apríl 2011.

30. apríl 2011.

30. apríl 2011.

30. apríl 2011.

Óveður í Reykjanesbæ.

Slasaður maður í Áreyjardal.

Fastur bíll á leið ofan af Mýrdalsjökli. Óveðursaðstoð í Sandgerði.

Sækja tvo bíla við Mosaskarð.

Aðstoð á Holtavörðuheiði.

Aðstoð í Reykjadal.

Fastur bíll í Berserkjahrauni.

Ferðamenn aðstoðaðir í Eysteinsdal í Snæfellsbæ. Óveðursaðstoð á golfvelli. Óveðursaðstoð á höfuðborgarsvæðinu. Óveðursaðstoð á Suðurnesjum. Óveðursaðstoð í Grindavík.

Sækja fólk á Fimmvörðuháls.

Fastur bíll á Djúpavatnsleið.

Leit að manni á höfuðborgarsvæðinu.

Skera úr skrúfu við Belgsholt.

Maí

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

1. maí 2011.

2. maí 2011.

3. maí 2011.

3. maí 2011.

3. maí 2011.

Aðstoð við Gróttu.

Sækja vélarvana bát.

Fastur bíll á Þórsdalsheiði á svæði 13.

Bátur dottinn út úr tilkynningaskyldunni.

Draga upp bíl í Botnsdal.

Björgunarsveitin Kjölur á óveðursvaktinni.

86

Í ÞÍNUM HÖNDUM Hafið er matarkistan okkar og nátengt ímynd landsins.

Við viljum halda hafinu og ströndum Íslands hreinum og ómenguðum um ókomna tíð. Á því veltur framtíð okkar, velferð og sjálfsvirðing.

F í t o n / S Í A

Máltækið „lengi tekur hafið við“ á ekki að eiga við um sorp og ýmis hættuleg efni sem geta borist í hafið af mannavöldum.

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

3. maí 2011.

3. maí 2011.

4. maí 2011.

5. maí 2011.

7. maí 2011.

8. maí 2011.

8. maí 2011.

9. maí 2011.

12. maí 2011.

17. maí 2011.

19. maí 2011.

19. maí 2011.

20. maí 2011.

20. maí 2011.

20. maí 2011.

21. maí 2011.

21. maí 2011.

22. maí 2011.

22. maí 2011.

22. maí 2011.

22. maí 2011.

22. maí 2011.

22. maí 2011.

22. maí 2011.

22. maí 2011.

23. maí 2011.

23. maí 2011.

23. maí 2011.

23. maí 2011.

23. maí 2011.

23. maí 2011.

23. maí 2011.

23. maí 2011.

24. maí 2011.

24. maí 2011.

24. maí 2011.

24. maí 2011.

24. maí 2011.

24. maí 2011.

26. maí 2011.

26. maí 2011.

27. maí 2011.

88

Ná í vélarvana bát útaf Brimnesi.

Ná í vélarvana bát útaf Svörtuloftum.

Vélarvana bátur í Fáskrúðsfirði.

Eldur í báti á Faxaflóa.

Vélarvana bátur.

Eftirgrennslan eftir gönguhóp.

Fastur bíll í Hengladalsá.

Týndur eldri maður í Esju.

Kona með snúinn ökkla í Esju.

Fastur bíll við Hjörleifshöfða.

Aðstoð á Hálfdán.

Aðstoð við bíl á Vopnafjarðarheiði. Ófærð og óveður á Fagradal.

Sækja bíla sem skildir voru eftir á Fagradal. Útkall á Öxnadalsheiði.

Vegfarendur aðstoðaðir á Dynjandisheiði.

Eldgos í Grímsvötnum.

Ná í bíl við Ölkelduháls.

Aðstoða bíl við Hellisheiðarvirkjun.

Bíll fastur í Sandvík.

Bíll í Húsavíkurhöfn.

Maður í sjóinn við Ægissíðu.

Sækja mótorhjól.

Vélarvana bátur 49 sjómílur sv af Sandgerði.

Vélarvana bátur út af Reykjanesi.

Aðstoð á Fljótsheiði.

Aðstoða bíl á Dettifossvegi.

Bíll útaf í Tungu við þjóðveg 1.

Bjarga fé inn í hús á Keldhólum.

Fastur bíll á Hólsfjallavegi.

Fastur bíll við Tunguvegamót.

Fastur bíll, Fjarðarheiði.

Fastur rútukálfur við Dettifoss.

Bíll frá Vegagerðinni út af á Fagradal.

Eftirgrennslan eftir þýskum ferðamanni.

Enn einn bíllinn fastur á Dettifossvegi. Óveðursútkall Selfoss.

Erlendir ferðamenn í vanda á Fagradal.

Viðbragðsstaða vegna ófærðar á Fjarðarheiði.

Bíll fastur á F225 (Dómadal). Óveður.

Fastur bíll við Baugstaðaós.

28. maí 2011.

28. maí 2011.

28. maí 2011.

30. maí 2011.

30. maí 2011.

31. maí 2011.

31. maí 2011.

Bíll fastur á Fjarðarheiði.

Fastur bíll á Kjalvegi.

Eftirgrennslan eftir manni í Snæfellsbæ.

Bátur í vandræðum 20 sjómílur suður af Skálasnagavita.

Vélarvana bátur.

Aðstoð á Skeiðarársandi.

Skúta í vandræðum við Straumsvík.

Júní

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

1. júní 2011.

1. júní 2011.

1. júní 2011.

2. júní 2011.

3. júní 2011.

6. júní 2011.

7. júní 2011.

7. júní 2011.

7. júní 2011.

7. júní 2011.

8. júní 2011.

8. júní 2011.

8. júní 2011.

9. júní 2011.

9. júní 2011.

9. júní 2011.

9. júní 2011.

Ná kvígu úr Þjórsá.

Aðstoða ökumann á Kjalvegi.

Vélarvana bátur í innsiglingunni í Grindavík, F1 rauður.

Hjartatilfelli í hvalaskoðunarbát.

Fastur bíll í Þjórsárdal.

Bs. Björg aðstoðaði vegna elds í strandveiðibát.

Fastur bíll Kjalvegi.

Svæði 9, aðstoða bíl á Kjalvegi.

Vélarvana bátur 13 sjómílur út af Sandgerði.

Vélarvana bátur 5 mílur fyrir utan Akranes.

Fastur bíll á Lakavegi.

Sækja bát við Hafnarfjörð.

Sækja veikan sjómann um borð í Farsæl.

Bátur strand í Tálknafirði.

Bíll í vandræðum á Fjarðarheiði.

Fastur bíll.

Fastur bíll að Fjallabaki, F208.

Á fjöllum í blíðskaparveðri. Mynd: Björgunarsveitin Blakkur.

90

Öryggismál sjómanna í forgang

SKIPASKOÐANIR UM ALLT LAND Á SKIPUM OG BÁTUM

PANTANIR Á SKRIFSTOFU BSI Í SÍMA 414 4444 EÐA HJÁ ÚTTEKTARMÖNNUM Hálfdan Henrysson – GSM 840 0250, Vestur- og Suðurland Leifur Gunnarsson - GSM 898 4023, Vestmannaeyjar og Suðurland Grétar Örn Sigfinnsson - GSM 840 0252, Austurland Óli Austfjörð - GSM 840 0253, Norðurland Einnig er hægt að panta skoðun á www.ce.is Útgerðar- og sjómenn, setjum öryggismál sjómanna í forgang og látið skoðunarmenn með áratuga reynslu sjá um úttektir og skoðanir á ykkar skipum.

BSI Á ÍSLANDI EHF Skipholti 50c 105 Reykjavík

BSI Á ÍSLANDI EHF

Sími: 414 4444 Fax: 414 4455 Netfang: info@bsiaislandi.is Vefslóð: www.ce.is

Faggild skoðunarstofa

Úttektir

·

Mat

·

Eftirlit

·

Skoðanir

·

Þjálfun

·

Vottun

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

9. júní 2011.

10. júní 2011.

10. júní 2011.

11. júní 2011.

12. júní 2011.

13. júní 2011.

14. júní 2011.

14. júní 2011.

14. júní 2011.

14. júní 2011.

14. júní 2011.

15. júní 2011.

16. júní 2011.

16. júní 2011.

16. júní 2011.

18. júní 2011.

18. júní 2011.

19. júní 2011.

21. júní 2011.

21. júní 2011.

22. júní 2011.

23. júní 2011.

23. júní 2011.

23. júní 2011.

Fastur bíll á Skeiðarársandi.

Fastur dráttarbíll á Suðurstrandarvegi.

Ferðalangar sóttir á Fimmvörðuháls.

Fastur bíll á Fagradal.

Eldur í bát við Granda.

Vélarvana bátur út af Kjalarnesi.

Vélarvana bátur við Garðskaga.

Fjölskylda tapaði bíllyklum við Hverfjall.

Leit í jökli, Loðmundarfirði.

Stýrislaus bátur við Sandvík.

Svæði 9, bíll fastur sunnan Hveravalla.

Hestaslys í Svínaskarði.

Aðstoð við Laufafell.

Slasaður maður í Laugarfelli.

Vélarvana skúta í Önundarfirði.

Sæþota í vanda við Mávanes.

Leit að karlmanni í Hekluhrauni.

Bíll fastur í Austdalsá.

Sækja vélarvana bát út frá Sandgerði.

Tveir menn í sjálfheldu í Esju.

Fastur bíll á Sprengisandsleið.

Aðstoð við göngufólk í Kolbeinsdal.

Fastur bíll á Mælifellssandi.

Leit að ferðamanni í Fljótsdal.

Vettvangsstjórn leitar á Sólheimajökli. Mynd: Sigosig.

92

24. júní 2011.

25. júní 2011.

25. júní 2011.

26. júní 2011.

27. júní 2011.

27. júní 2011.

27. júní 2011.

27. júní 2011.

27. júní 2011.

28. júní 2011.

28. júní 2011.

29. júní 2011.

30. júní 2011.

Kópur aðstoðar kóp í Kópavogi.

Bs. Björg aðstoðar Kóp GK 175.

Bs. Björg fylgir Kidda HF til hafnar.

Leit að manni í Reykjavík.

Föst kind í Brimnesgili við Dalvík.

Fastur bíll í Þórólfsá.

Fjallabjörgun í Kverkfjöllum.

Meðvitundarlaus maður milli Víðikers og Engidals. Þak að losna út á Stað.

Fastur bíll á Fagradal.

Kvíagil.

Eyrarbakki, fastur bíll.

Slasaður maður á Sólheimaskriðjökli.

Júlí

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

1. júlí 2011.

2. júlí 2011.

2. júlí 2011.

2. júlí 2011.

2. júlí 2011.

Bílvelta við Saltvík á Kjalarnesi.

Bátur með troll í skrúfunni.

Bátur strandaður við Lundey.

Slys á Meðalfellsvatni. Öndunarerfiðleikar á Kjalarnesi.

Stjórn SL heimsækir RNLI.

94

FA Friðrik A. J Jónsson ehf

ES70 SIMRAD ES70 dýptarmælir Uppfærðu ES60 í ES70

Hliðargeislar 50/200kHz

Fagleg ráðgjöf, sala og þjónusta Bjóðum aðeins viðurkenndan búnað

70

Ára Flytjum í haust að Miðhrauni 13 Garðabæ við hlið 66° Norður.

Friðrik A. Jónsson ehf verður 70ára

Gervitunglaupplýsingar gefa nákvæma mynd af yfirborðshita, hitaskilum miðað við dýpi, sjávarhæð, seltumagni og veðurspá. Einnig svif og átu í sjónum sem nýtist best við uppsjávarveiðar til að sjá hvort síldar eða loðnutorfur eru fyrir utan svif og átuskil. Makríll leitar í jaðarinn á átuskilum þar sem hiti, selta og fleira eru í réttum hlutföllum. Hægt er að sjá hvar sömu skilyrði eru við Ísland í dag og voru við veiðar fyrir ári síðan.

Forritið nýtir upplýsingar til að benda á hentug svæði til veiða þar sem skilyrði fyrir tilteknar fisktegundir eru æskilegar

Nýtt Inmarsat C frá Thrane&Thrane. Nýlega setti Thrane á markaðinn nýtt Inmarst C tæki og er það fyrsti IMO samþykkti búnaðurinn sem er með snertiskjá og valmyndarkerfi sem einfaldar alla notkun búnaðarins. Þetta er hluti af hinni nýju Sailor fjarskipta línu sem byggir á samtenginum með ThraneLink sem einfaldar og flýtir allri uppsetningarvinnu.

Friðrik A. Jónsson ehf

Akralind 2 - 201 Kópavogur S: +354 552 2111 - F: + 354 552 2115 www.faj.is

Hvernig finn ég Makrílinn?

Seltumagn Sjávar hæð Hitaskil 0-50m Yfiborðshiti Svif og áta

SeaStar Inmarsat Mini-C

SAILOR Allt fyrir nýsmíðina

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

3. júlí 2011.

3. júlí 2011.

3. júlí 2011.

3. júlí 2011.

3. júlí 2011.

5. júlí 2011.

6. júlí 2011.

7. júlí 2011.

8. júlí 2011.

9. júlí 2011.

9. júlí 2011.

9. júlí 2011.

9. júlí 2011.

10. júlí 2011.

12. júlí 2011.

12. júlí 2011.

12. júlí 2011.

13. júlí 2011.

13. júlí 2011.

16. júlí 2011.

16. júlí 2011.

17. júlí 2011.

18. júlí 2011.

19. júlí 2011.

20. júlí 2011.

20. júlí 2011.

21. júlí 2011.

21. júlí 2011.

22. júlí 2011.

22. júlí 2011.

23. júlí 2011.

24. júlí 2011.

24. júlí 2011.

24. júlí 2011.

96

Draga upp fastan bíl í Eysteinsdal.

Fastur bíll á Lakavegi.

Fastur bíll inni á Hungurfit.

Föst rúta við Geirlandsá.

Hópur í vandræðum í Lónsöræfum.

Leit að týndum manni í Svínadal.

Fastur bíll á Lakavegi.

Bráðaveikindi í Hvammsvík.

Slys á Meðalfellsvatni.

Drengur í sjálfheldu í Ólafsvík.

Fastur bíll á Lakavegi.

Hlaup í Múlakvísl.

Sóttur slasaður maður inn í Bása.

Kona slösuð á Hverfjalli.

Aðstoð við Eistnaflugsgesti.

Rúta föst í Múlakvísl.

Slösuð kona í Dimmuborgum.

Aðstoð við sjúkraflutning.

Slasaður maður á Fimmvörðuhálsi.

Aðstoð við ferðafólk í Unadal í Skagafirði.

Sækja hjartveikan mann á Hvannadalshnjúk.

Sprungið á bíl á Mælifellsdal.

Eftirgrennslan eftir hestamönnum.

Sækja slasaðan mann í nágrenni við Klaustur.

Neyðarsendir í gangi við Akureyri.

Vélarvana bátur eina sjómílu frá Hælisvík.

Fastur bíll við Selatanga.

Kona tognuð á fæti í Esju.

Aðstoð vegna bruna í Eden.

Kona slösuð á fæti við Dettifoss.

Kona ökklabrotin við Fuglasafn Sigurgeirs.

Aðstoð við sjúkraflutning úr Þórsmörk.

Fastur bíll í Gilsá.

Fastur bíll við Geldingafell á Jökulhálsi.

24. júlí 2011.

24. júlí 2011.

24. júlí 2011.

24. júlí 2011.

25. júlí 2011.

26. júlí 2011.

26. júlí 2011.

26. júlí 2011.

28. júlí 2011.

28. júlí 2011.

Fastur Land Rover í Eysteinsdal.

Franskir ferðamenn í vandræðum á Fróðárheiði.

Leit að konu á leið í Kálfadal í Skagafirði.

Leit við Kisubotna.

Slys í hjólabraut í Kjarna.

Bs. Björg nær í bát út af Grundarfirði.

Bíll í lóni stíflunnar á Jökulhálsi.

Kona fellur af hestbaki í Kjós.

Hótun um sjálfsskaða.

Kajakræðari aðstoðaður í Mávahlíðarfjöru.

Ágúst

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

1. ágúst 2011.

1. ágúst 2011.

1. ágúst 2011.

3. ágúst 2011.

4. ágúst 2011.

Bíll fastur í Sandvík.

Kona slösuð í Esju.

Týndir kajakræðarar í Önundarfirði.

Bs. Grindavík til aðstoðar vélarvana bát.

Fólk í sjálfheldu í Úlfarsfelli.

Úr páskaferð HSSK. Mynd Eva Arnfríður Aradóttir.

98

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

4. ágúst 2011.

4. ágúst 2011.

5. ágúst 2011.

6. ágúst 2011.

6. ágúst 2011.

6. ágúst 2011.

6. ágúst 2011.

7. ágúst 2011.

8. ágúst 2011.

8. ágúst 2011.

8. ágúst 2011.

8. ágúst 2011.

9. ágúst 2011.

9. ágúst 2011.

10. ágúst 2011.

10. ágúst 2011.

11. ágúst 2011.

11. ágúst 2011.

14. ágúst 2011.

14. ágúst 2011.

16. ágúst 2011.

16. ágúst 2011.

16. ágúst 2011.

16. ágúst 2011.

16. ágúst 2011.

17. ágúst 2011.

18. ágúst 2011.

18. ágúst 2011.

18. ágúst 2011.

19. ágúst 2011.

24. ágúst 2011.

24. ágúst 2011.

25. ágúst 2011.

25. ágúst 2011.

27. ágúst 2011.

27. ágúst 2011.

31. ágúst 2011.

Leit að konu í Reykjanesbæ.

Ná í fólk upp á Eyjabakkajökul.

F1, barn með krampa.

Bátafólk í sjálfheldu.

Dalvík F2, kona í sjálfheldu í Böggvisstaðadal.

Maður fastur undir traktor.

Föstu rúta að Fjallabaki.

Draga jeppa úr skurði.

Fastur bíll á Ölkelduhálsi.

Fastur bíll við Núpsvötn. Ógangfær bíll við Geirlandsá.

Hlutur á reki á sjó.

Fastur bíll í Sandvík.

Sækja vélarvana bát.

Geisli, vélarvana bátur sóttur.

Leit að göngumanni við Þverárbrekku.

Slasaður maður við Ísafjarðardjúp.

Fastur bíll við Hagavatn.

Fótbrotinn einstaklingur á Fimmvörðuhálsi.

Róðrabátar lausir á Pollinum.

Fastur bíll á veginum við Dyrhólaey.

Fastur húsbíll við Tunguós vestan við Mávahlíðarfjöru.

Ferðamenn aðstoðaðir í Mávahlíðarfjöru.

Ferðamenn í vandræðum á Jökulhálsi.

Sækja slasaðan mann í Kistufell.

Athugað með bíl við Fagrafoss.

Leit á höfuðborgarsvæðinu.

Brotinn maður í Kverkfjöllum.

Böruburður.

Tveir í sjálfheldu í Búðargili við Bíldudal.

Hjólreiðamenn í vanda við Bakkafjörð.

Sjúkraflutningur frá Herðubreiðarlindum.

Aðstoð við sjúkraflutninga.

Fastur bíll á Dettifossvegi.

Hættustig á Akureyrarflugvelli.

Hættustig Rauður, Keflavíkurflugvöllur.

Leit að konu við Folaldafoss við Berufjarðará.

September 1. september 2011. Bíll stopp við Jökulsá á Fjöllum.

2. september 2011. Vélarvana skúta.

3. september 2011. Leit að manni við Vesturberg.

100

Það besta er aldrei of gott!

Góðar úrlausnir byggjast á faglegri þekkingu og vönduðum búnaði

Stjórnbúnaður fyrir hita-, kæli- og frystikerfi Varmaskiptar • Hraðabreytar Iðnaðarstýringar

Vökvakerfislausnir

Rafsuðubúnaður Dælur

Dælur Dælur

Dælur

Dælur Dælur

Varmaskiptar

Varmaskiptar

Stjórnendum í sjávarútvegi og fiskvinnslu er mikið í mun að öll áhöld, tæki og vélar, bæði í landi og um borð, séu í góðu lagi. Vandaðar vörur þurfa minna viðhald og lipur þjónusta í landi kemur í veg fyrir kostnaðarsamar tafir, sem skapar mikið öryggi og sparnað í rekstri.

Danfoss hf. hefur kappkostað að bjóða landsmönnum heimsþekktar gæðavörur, tryggan lager og góða þjónustu.

Hitablásarar

Danfoss hf •

Hjá Danfoss hf. starfa tæknimenn með góða sérþekkingu hver á sínu sviði. Þeir leggja sig fram um að aðstoða við val á rétta búnaðinum við hvert úrlausnarefni.

Skútuvogi 6 • 104 Reykjavík • Sími 510 4100 • www.danfoss.is

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

5. september 2011. Fastur bíll á við Blautalón.

6. september 2011. Dalsá.

7. september 2011. Fastir mótorhjólamenn norðan við Trölladyngju.

7. september 2011. Neyðarblys sést frá Ártúnshöfða.

8. september 2011. Fastur bíll í Faxasundum á Fjallabaki nyrðra.

12. september 2011. Eldur í sumarbústað.

12. september 2011. Skemmtibátur vélarvana innan hafnar í Grindavík.

12. september 2011. Bilaður bíll sóttur í Eldgjá.

13. september 2011. Endurlífgun á Kjalarnesi.

13. september 2011. Rolla afvelta.

16. september 2011. Bátur að sökkva í mynni Seyðisfjarðar.

18. september 2011. Bjarga konu sem féll niður í fönn í Dimmadal við Dyrfjöll.

18. september 2011. Fastur bíll í Vatnamótum, austan Kirkjubæjarklausturs.

18. september 2011. Fastur bíll í Víkurflóðum, Landbroti.

18. september 2011. Maður í sjálfheldu við Purká.

20. september 2011. Draga upp fastan bíl.

Baldvinsskáli, eða Fúkki, á Fimmvörðuhálsi. Mynd Kamil Kluczynski.

102

LAND CRUISER. ÍSLENSKA/SIA.IS/TOY 59763 05/12

Þarf að segja meira?

Land Cruiser. Nafn sem segir meira en þúsund orð. Íslendingar þekkja Land Cruiser betur en flestar aðrar þjóðir. Við íslenskar aðstæður hefur Land Cruiser öðlast sess sem ímynd áreiðanleika og gæða. Með Land Cruiser heldur sagan áfram um stræti og torg, um vegi og vegleysur. Fáðu nánari upplýsingar á www.toyota.is Erum á Facebook - Toyota á Íslandi

5 ÁRA ÁBYRGÐ

Toyota Kópavogi Nýbýlavegi 4 Kópavogi Sími: 570-5070

Toyota Akureyri Baldursnesi 1 Akureyri Sími: 460-4300

*Allar upplýsingar eru birtar með fyrirvara um villur.

Toyota Reykjanesbæ Njarðarbraut 19 Reykjanesbæ Sími: 420-6600

Toyota Selfossi Fossnesi 14 Selfossi Sími: 480-8000

20. september 2011. Gæsaskytta með sprungið dekk.

21. september 2011. Fastur bíll í N-ófæru á F208.

21. september 2011. Viðbeinsbrotinn maður í Reykjadal.

22. september 2011. Eldri kona dettur í heimahúsi.

22. september 2011. Skert meðvitund á Kjalarnesi.

25. september 2011. Aðstoð á bíl.

25. september 2011. Fjórhjólaslys í Breiðdal.

26. september 2011. Hjartatilfelli á Mosfellsheiði.

30. september 2011. Óveðursútkall í Hnífsdal.

30. september 2011. Sækja bíl í Holtsdal vestan við klaustur.

30. september 2011. Þakplötur að losna á Hellissandi.

Október

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

1. október 2011.

1. október 2011.

1. október 2011.

1. október 2011.

5. október 2011.

6. október 2011.

6. október 2011.

6. október 2011.

Fastur bíll við Kötlujökul.

Fastur bíll í Þórsmörk.

Meðvitundarleysi á Kjalarnesi. Óveðursútkall Hofsósi.

Bíll fastur á Hellisheiði eystri.

Bílar fastir og út af við Dettifoss.

Bíll útaf á Háreksstaðaleið.

Fastur bíll á Kjalvegi.

Bílvelta á Holtavörðuheiði, 2011.

104

Frá tækjamóti 2011. Mynd:Styrmir Frostason.

Leita að manni á Hellnum (Snæfellsbæ).

Bíll í vandræðum norðan Hveravalla.

Leit að manni fyrir ofan Syðri-Vík í Vopnafirði.

Strandað skip í Sandgerði. Óveður á höfuðborgarsvæðinu.

Bíll út af á Mjóafjarðarheiði.

Bíll út af vegi á Vopnafjarðarheiði. Óveður á Akranesi. Óveðursaðstoð á Suðurnesjum.

Bíll fastur rétt við Dettifoss.

Bíll út af 12 km austan Mývatns. Þrír bílar fastir í brekku norðan Kröflu.

Bílstjóri í vandræðum rétt norðan Kröflu.

Draga fastan bíl af Jökulhálsi.

Húsbíll í vandræðum í brekku norðan Kröflu.

Fastur bíll.

Fastur bíl á leið að Dettifossi.

Villtir ferðamenn. Óveðursútkall á Selfossi.

F1, aðstoð við sjúkrabíl.

Barn slasast í heimahúsi.

Fastir bílar við Úlfarsfell.

Fastur bíll á Fjallabaksleið nyrðri.

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

6. október 2011.

7. október 2011.

7. október 2011.

7. október 2011.

8. október 2011.

8. október 2011.

8. október 2011.

8. október 2011.

8. október 2011.

9. október 2011.

9. október 2011.

10. október 2011.

10. október 2011.

11. október 2011.

11. október 2011.

12. október 2011.

13. október 2011.

14. október 2011.

17. október 2011.

17. október 2011.

18. október 2011.

18. október 2011.

24. október 2011.

105

27. október 2011.

27. október 2011.

28. október 2011.

28. október 2011.

29. október 2011.

30. október 2011.

31. október 2011.

F1, hugsanlegt andlát.

Verðmætabjörgun í Bitrufirði.

Kaldalón.

Leit að unglingum í Skagafirði.

Leit að rjúpnaskyttu, F2 gulur. Óveður.

Vélarvana bátur.

Nóvember

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

1. nóvember 2011.

2. nóvember 2011.

2. nóvember 2011.

2. nóvember 2011.

5. nóvember 2011.

6. nóvember 2011.

6. nóvember 2011.

7. nóvember 2011.

7. nóvember 2011.

7. nóvember 2011.

7. nóvember 2011.

8. nóvember 2011.

9. nóvember 2011.

Bílar fastir á leið frá Þeystareykjum.

Erlendir ferðamenn fastir norðan við Kröflu.

Fastur bíll á Ólafsfjarðarvegi.

Maður á bíl skilar sér ekki frá Þeystareykjum upp á Hólasand.

Leit að manni í Stöðvarfirði.

Gámur á floti í Stöðvarfirði.

Svæði 9, fastur bíll við Rjúpnafell á Kili.

Aðstoða bíl á Þröskuldum.

Miða út blokkuð fjarskipti. Óveður á Akranesi. Óveður í Reykjavík. Óveðursaðstoð á Suðurnesjum.

Leit á Skógarheiði og Sólheimajökli.

Ófærð á Eskifirði. Mynd: Björgunarsveitin Brimrún.

106

VA K TSTÖÐ SIGLING A fjarskipti og öryggisvöktun á sjó

Útgerðarmenn · Sjómenn · Aðstandendur sjófarenda Nýtið ykkur þjónustu Vaktstöðvar siglinga sími

fax

netfang

Stjórnstöð Landhelgisgæslunnar

545 2100

545 2001

sar@lhg.is

Strandarstöðvar Reykjavík radíó Nes radíó Hornafjörður Radíó Vestmannaeyjar radíó Ísafjörður radíó Hornafjörður radíó

551 1030

562 9043

reyrad@lhg.is.

TFA TFM TFT TFV TFZ TFX

Upplýsingar um skip og báta

552 3440

Sjálfvirk tilkynningaskylda Með stofnun Vaktstöðvar siglinga sameinuðust lykilaðilar vegna leitar og björgunar á hafsvæðinu umhverfis Ísland. Vaktstöð siglinga veitir öryggisþjónustu við sjófarendur. Helstu verkefnin eru vöktun og stjórnun neyðarsamskipta, vöktun sjálfvirkra tilkynningakerfa á sjó, almenn talfjarskipti við skip og báta og boðun sjóbjörgunarsveita, auk verkefna stjórnstöðvar Landhelgisgæslunnar.

Útkallssími 511 3333 Skógarhlíð 14 105 Reykjavík www.vaktstod.is www.lhg.is

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

9. nóvember 2011.

12. nóvember 2011.

12. nóvember 2011.

13. nóvember 2011.

13. nóvember 2011.

14. nóvember 2011.

14. nóvember 2011.

16. nóvember 2011.

19. nóvember 2011.

20. nóvember 2011.

21. nóvember 2011.

21. nóvember 2011.

22. nóvember 2011.

22. nóvember 2011.

23. nóvember 2011.

23. nóvember 2011.

26. nóvember 2011.

26. nóvember 2011.

26. nóvember 2011.

27. nóvember 2011.

27. nóvember 2011.

27. nóvember 2011.

27. nóvember 2011.

Týndur maður við Selfoss.

Eftirgrennslan í Snæfellsbæ.

Fastur bíll á Jökulhálsi.

Fótbrotin kona í Reykjadal.

Innanbæjarleit á Seltjarnarnesi.

Fastir jeppar við Kleifarvatn. Óveðursaðstoð í Reykjanesbæ.

Ná í bát sv af Sandgerði.

Leit að rjúpnaskyttu.

Leit á Rangárvöllum.

Strandaður bátur sunnanvert í Fáskrúðsfirði.

Svæði 13, innanbæjarleit á Reyðarfirði.

Bátur strandaður í Stöðvarfirði.

Strandaður bátur í Stöðvarfirði.

Aðstoð við slökkvilið. Óveðursaðstoð á Hellisheiði.

Aðstoð á Víðidalstunguheiði, svæði 9.

Bíll farinn út af við Sauðhúsaskóg.

Eyrarbakki, fastir bílar í fjörunni.

Bílvelta á Vesturlandsvegi.

Bíll fastur á Nesjavallaleið.

Fastur bíll í Svínadal.

Maður slasaður á fæti í Reykjadal.

Hálendisvakt björgunarsveitanna, 2011.

108

27. nóvember 2011.

28. nóvember 2011.

29. nóvember 2011.

29. nóvember 2011.

29. nóvember 2011.

29. nóvember 2011.

29. nóvember 2011.

30. nóvember 2011.

Sækja vélsleða niður í Ölfus.

Aðstoð á Fagradal.

Beiðni um aðstoð við að ná í bíl á Vatnskarði.

Fastur bíll í Ólafsfjarðarmúla.

Fastur bíll við Djúpalónssand.

Losa vörur úr flutningabíl á Öxnadalsheiði.

Svæði 10 - Bíll útaf í Unadal.

Fastur bíll í Stapabrekku.

Desember

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

2. desember 2011.

2. desember 2011.

4. desember 2011.

4. desember 2011.

4. desember 2011.

6. desember 2011.

7. desember 2011.

8. desember 2011.

8. desember 2011.

Aðstoða bíl í Þrengslum.

Bíll út af við Kleifarvatn.

Aðstoð á Bröttubrekku.

Bíll út af í Mývatnssveit.

Fastir bílar í Snæfellsbæ.

Draga bíl.

Bíll út af á Tjörnesi.

Aðstoð, jeppar fastir á Krísuvíkurvegi.

Draga upp bíl við Héðinshöfða.

Skipt um rafgeyma í endurvarpa á Kristínartindum. Mynd: Sigurður Gunnarsson.

110

Sjómennt – fræðslusjóður sjómanna og útgerðarfélaga

Átt þú rétt á styrk?

Félagsmenn Sjómenntar sem unnið hafa í að minnsta kosti sex mánuði á síðastliðnum tólf mánuðum geta sótt um styrk til félagsins: •

starfstengt nám eða námskeið

•

tómstundastyrkir

•

meirapróf

•

kaup á hjálpartækjum vegna lestrar- eða ritörðugleika

Samtök atvinnulífsins (SA), Landssamband íslenskra útvegsmanna (LÍÚ) og Sjómannasamband Íslands (SSÍ) standa að Sjómennt.

Kynntu þér rétt þinn á

www.sjomennt.is

LANDSSAMBAND ÍSLENSKRA ÚTVEGSMANNA

SJÓMANNASAMBAND ÍSLANDS

Sjómennt – Tækniskólinn, skóli atvinnulífsins – Háteigsvegi – 105 Reykjavík – sími 514 9601

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

8. desember 2011. Leit að fé í Meðallandi.

8. desember 2011. Ófærð í Eyjum.

8. desember 2011. Ófærð í Grindavík.

8. desember 2011. Sækja lækni.

9. desember 2011. Fastir hestar í vatni.

10. desember 2011. F3, aðstoð Víðidal.

10. desember 2011. Fastir bílar í Grindavík.

10. desember 2011. Fastir bílar við Reykjavík.

10. desember 2011. Fastur bíll á Fróðárheiði.

10. desember 2011. Fastur bíll á Mosfellsheiði.

10. desember 2011. Fastur bíll í Eyjum.

10. desember 2011. Ferðamenn í vandræðum í Krísuvík.

10. desember 2011. Fjarðarheiði.

10. desember 2011. Föst rúta við Vatnshelli í Snæfellsbæ.

10. desember 2011. Hross fast í gjótu.

10. desember 2011. Ófærð í Grindavík.

10. desember 2011. Ófærð í Reykjanesbæ.

10. desember 2011. Ófærð í Sandgerði.

11. desember 2011. Árekstur á Kjalarnesi.

11. desember 2011. Bátar lausir í höfninni í Sandgerði.

Björgunarsveitamenn stóðu vaktina þegar flóðið kom í Múlakvísl.

112

Í ÖRUGGA HÖFN

Siglingastofnun Íslands vinnur að auknu öryggi og velferð sjófarenda og stuðlar að hagkvæmni í siglingum, sjávarútvegi og samgöngum. Á meðal hlutverka stofnunarinnar eru rannsóknir á sviði siglinga- og hafnamála, upplýsingakerfi um veður og sjólag, siglingavernd, umsjón með skipaskoðun og eftirlit með erlendum skipum sem hingað koma. Undirbúningur og eftirlit við gerð hafna og sjóvarna, rekstur vita og leiðsögukerfis og umsjón með vöktun skipaumferðar. Útgáfa atvinnuskírteina sjómanna og starfsleyfa útgerða og rekstraraðila, skipaskrá og lögskráning sjómanna. Í einkunnarorðunum Í örugga höfn felst leiðarljós og inntak starfs Siglingastofnunar Íslands.

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

11. desember 2011.

11. desember 2011.

11. desember 2011.

11. desember 2011.

11. desember 2011.

11. desember 2011.

12. desember 2011.

12. desember 2011.

12. desember 2011.

15. desember 2011.

15. desember 2011.

16. desember 2011.

17. desember 2011.

17. desember 2011.

17. desember 2011.

17. desember 2011.

18. desember 2011.

18. desember 2011.

18. desember 2011.

19. desember 2011.

20. desember 2011.

21. desember 2011.

21. desember 2011.

21. desember 2011.

21. desember 2011.

22. desember 2011.

22. desember 2011.

Bílar fastir á Hellissandi.

Dalvík, F3, moka snjó af þaki.

Fastur bíll í Mývatnssveit.

Húsþak farið að leka.

Leit að þremur mönnum við Snæfell.

Neyðarljós við Mýrarhúsatanga í Reykjavík.

Aðstoð vegna háspennulínu í Selvogi.

Svæði 9, aðstoða bíl á Skagastrandarvegi. Útafakstur í Mývatnssveit. Ófærð á Sandgerðisheiði.

Mokaður snjór af bílskúr.

Bíll út af í hálku austan Hjörleifshöfða.

Bíll út af á Kaldárselsvegi.

Fastir bílar í og við Grindavík.

Fastur bíll á Hólmsheiði.

Aðstoða bíl við Þóroddsstaði í Hrútafirði.

Dreginn upp bíll á Þórsmerkurleið.

Leit að dreng í Heiðmörk, svæði 1.

Bíll fastur við Borgarvirki.

Fastur bíll á Nesjavallaleið.

Fastur bíll á Þingvallavegi.

Fastur bíll við Dyrhólaey. Óveður á Akranesi.

Aðstoð á Holtavörðuheiði. Þak að fjúka í Kúfhól.

Bílar að fjúka á Ólafsfjarðarvegi.

Dalvík, F3, verðmætabjörgun.

Varðskipið Þór kemur til hafnar.

114

Persónuleg og traust þjónusta um allan heim Hjá Samskipum fer saman sóknarhugur nýrrar kynslóðar og áratuga reynsla. Við bjóðum upp á heildarlausnir á sviði flutninga og leggjum stolt okkar í að uppfylla væntingar kröfuharðra viðskiptavina. Samhentur hópur starfsliðs tryggir skjóta og örugga þjónustu. Þinn farmur er í öruggum höndum.

www.samskip.is

Saman náum við árangri

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

24. desember 2011.

24. desember 2011.

24. desember 2011.

24. desember 2011.

24. desember 2011.

24. desember 2011.

24. desember 2011.

24. desember 2011.

24. desember 2011.

25. desember 2011.

26. desember 2011.

26. desember 2011.

26. desember 2011.

26. desember 2011.

26. desember 2011.

26. desember 2011.

27. desember 2011.

27. desember 2011.

28. desember 2011.

29. desember 2011.

29. desember 2011.

29. desember 2011.

29. desember 2011.

29. desember 2011.

29. desember 2011.

29. desember 2011.

29. desember 2011.

29. desember 2011.

29. desember 2011.

29. desember 2011.

30. desember 2011.

30. desember 2011.

30. desember 2011.

30. desember 2011.

30. desember 2011.

30. desember 2011.

31. desember 2011.

31. desember 2011.

31. desember 2011.

31. desember 2011.

31. desember 2011.

116

Aðstoða bíl í Þrengslum.

Bíll fastur uppi á Breiðdalsheiði.

Bíll út af við Ásgarð í Landbroti.

Fólk í vandræðum í Búlandshöfða. Óveður í Reykjanesbæ. Óveðursaðstoð á Hellisheiði. Óverður í Hveragerði og nágrenni.

Rúta föst í Fáskrúðsfirði. Þakplötur að fjúka í Vík í Mýrdal.

Bíll fastur á Nesjavallaleið.

Aðstoð á Laxárdalsheiði.

Aðstoða bíl á Þverárfjalli.

Bíll útaf við Sólheimajökul, F211.

Fastir bílar í Skagafirði.

Fastur bíll í Svarfshólsskógi.

Fastur bíll í Krísuvík.

Bíll sóttur á Hellisheiði. Ófærð í Reykjanesbæ.

Fastur bíll á Kerlingardalsvegi, F214.

Leit að dreng við Vatnsendahverfi.

Bíll út af á Grímsstaðaöxl í Mývatnssveit.

Draga bíl á Ferjubakkavegi.

Draga upp bíl við Fíflholt.

Fastir bílar við Grundartanga.

Fastir bílar við Hótel Glym.

Fastur bíll við Ölver.

Fólksbíll fastur á Kleifaheiði.

Ná í bilaðan sleða við Búrfellsvirkjun. Ófærð í Reykjavík. Útköll Lífsbjargar yfir jólahátíðina.

Aðstoð við bíla á höfuðborgarsvæðinu.

Aðstoð við Kaldbak.

Bílaaðstoð á Kjalarnesi.

Bílar fastir á Þingvallavegi.

Fastur bíll á Grindavíkurvegi.

Sækja bíl upp á braut.

Bíll fastur í botni Patreksfjarðar.

Bíll úti í skurði í Svínadal.

Fastur bíll á Bláfjallaafleggjara.

Snjór, klaki og vatn á þaki verslunar.

Verðmætabjörgun á Patreksfirði.

Plastprent hefur verið leiðandi fyrirtæki í umbúðalausnum í meira en 50 ár.

Við tryggjum afhendingaröryggi, stuttan afhendingartíma og nálægð við markaðinn.

15829

Áprentaðar og óáprentaðar filmur Lamineraðar filmur Matvælafilmur Sjávarútvegsfilmur Pökkunarfilmur Arkir og umslög Vacuumpokar Fiskiumslög Fiskipokar Strekkifilmur Bóluplast Állok Pappaöskjur Sorppokar Ræstipokar Burðarpokar Límbönd ofl.

Eftirtaldir aðilar styðja við bakið á Slysavarnafélaginu Landsbjörg:

Afl starfsgreinafélag www.asa.is

Fiskvinnslan Íslandssaga www.islandssaga.is

Akureyrarbær www.akureyri.is

Fjallabyggð-Siglufjarðarhöfn www.fjallabyggd.is

Alþýðusamband Íslands

Frár ehf. frar@simnet.is

Baader Island ehf.

Hafbáran ehf.

450 Patreksfjörður Beitir ehf. www.beitir.is Bolungarvíkurhöfn www.bolungarvik.is Brunavarnir Suðurnesja Brúin ehf. www.bruin.is Dalvíkurhafnir Dalvík - Árskógsströnd - Hauganes www.dalvik.is Djúpavogshöfn www.djúpivogur.is Farmanna- og fiskimannasamband Íslands Félag skipstjórnarmanna www.skipstjorn.is Fisk Seafood www.fisk.is Fiskmarkaður Bolungarvíkur og Suðureyrar www.fmbs.is Fiskmarkaður Hólmavíkur ehf.

Fiskmarkaður Siglufjarðar ehf. fmsi@fiskmarkadur.is Fiskmarkaður Austurlands hf. fmaust@simnet.is

Freydís sf. www.freydis.is Gjögur hf.

Grundarfjarðarbær www.grundarfjordur.is Grundarfjarðarhöfn www.grundarfjordur.is Gullberg ehf.

Gúmmísteypa Þ. Lárussonar Hafnarfjarðarhöfn www. hafnarfjardarhofn.is Hafnasamlag Norðurlands Hafnarsjóður Skagafjarðar www.skagafjordur.is Hafnarsjóður Þorlákshafnar www.olfus.is Hafnir Ísafjarðarbæjar www.isafjardarbaer.is Hita- og vatnsveita Mosfellsbæjar www.mos.is Hjallasandur ehf., Snæfellsbæ Hjálmar ehf.

Hlaðbær-Colas hf. www.colas.is Hraðfrystihúsið Gunnvör hf.

Húsavíkurhöfn, Raufarhöfn, Kópasker Ísfélag Vestmannaeyja hf. www.isfelag.is

Þeirra stuðningur styrkir öflugt björgunar- og slysavarnastarf um allt land.

Eftirtaldir aðilar styðja við bakið á Slysavarnafélaginu Landsbjörg:

Jeppaþjónustan Breytir ehf. www.breytir.is Klúka ehf Kristinn J. Friðþjófsson ehf.

Landsnet Listmunasala Fold www.myndlist.is Löndun ehf. www.londun.is Pétursey gudjonr@eyjar.is Reykjanesbær www.reykjanesbaer.is

Siglufjarðardeild RKÍ Sigurbjörn ehf. sigbjehf@simnet.is Sigurður Ólafsson ehf. olibjorn@eldhorn.is Sjómanna-/vélstjóraf. Grindavíkur Sjómannafélagið Jötunn, Vestmannaeyjum Sjómannasamband Íslands www.ssi.is Slökkvilið höfuðborgarsvæðisins www.shs.is Stegla ehf.

Reykjaneshöfn

Steinunn ehf.

Samvinnufélag útgerðarmanna www.veidiflugan.is www.Fjardasport.is

Súðavíkurhöfn www.sudavik.is

Segull ehf. segull@segull.is Seyðisfjarðarkaupstaður www.seydisfjordur.is

Sveitarfélagið Garður www.svgardur.is Tækniþjónusta Vestfjarða ehf. sveinn@tvest.is Útgerðarfél. Öngull ehf.

Rétt gleraugu fyrir allar aðstæður Þeirra stuðningur styrkir öflugt björgunar- og slysavarnastarf um allt land.

» Skipsskaðar og slys á sjó 2011 Banaslys Erika GR-18-119 Þann 27. febrúar 2011 var grænlenska nótaveiðiskipið Erika á loðnuveiðum sv af Malarrifi þegar einn skipverja (Grænlendingur) féll fyrir borð meðan verið var að leggja nótina í nótakassann. Annar skipverji brást strax við, hljóp inn í brú þar sem hann fór í björgunarbúning og síðan í sjóinn á eftir manninum. Tókst honum að ná honum og var þeim báðum náð aftur um borð yfir borðstokk fyrir framan við brú á einni veltu skipsins. Var skipverjinn þá orðinn meðvitundarlaus og þrátt fyrir lífgunartilraunir var hann úrskurðaður látinn þegar þyrlulæknir kom á staðinn.

Eldur í skipum Sturla GK 12 Þann 8. mars 2011 kom upp eldur í línuskipinu Sturlu sem lá við bryggju í Grindavík. Enginn var um borð þegar eldurinn kom upp en þegar hefja átti löndun daginn eftir kom í ljós að eldur hafði verið laus í gangi á vinnsluþilfarinu. Hafði hann slokknað af sjálfu sér en um töluvert tjón var að ræða á rafmagnsköplum við brunastað.

Ási RE 52

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Þann 5. maí 2011 var Ási á siglingu á Faxaflóa um 15 sml nv af Gróttuvita þegar skipstjóri varð var við óeðlileg hljóð frá vélinni og jafnframt dró niður í henni. Tók hann eftir að mikinn reyk lagði frá vélinni og stöðvaði hana. Skipstjórinn reyndi að slökkva eldinn með handslökkvitæki og óskaði eftir aðstoð. Varðskipið Baldur var nærstatt og kom Ása til aðstoðar við að slökkva eldinn endanlega en björgunarbáturinn Halla Jónsdóttir dró bátinn inn í Kópavogshöfn.

Kristbjörg SH 189 Þann 6. júní 2011 var Kristbjörg á siglingu á Ólafsvíkurbrún og var verið að kippa á veiðislóðinni þegar skipstjóri varð var við reyk innan úr klæðningu utan um púströr frá aðalvél. Hann tilkynnti strax strandstöð að eldur væri laus í skipinu, réðst til atlögu við eldinn og sprautaði úr handslökkvitæki inn í klæðninguna. Eftir þessar aðgerð slokknaði eldurinn fljótlega svo skipstjórinn gat siglt til hafnar.

120

Skipsskaðar og slys á sjó 2011

Blossi ÍS 125 Á tímabilinu frá 27. október til 2. nóvember 2011 lá Blossi við bryggju á Flateyri en þegar skipstjóri kom að bátnum að morgni 2. nóvember var sýnilegt að eldur hafði komið upp í framskipi, íbúðum og stýrishúsi. Eldurinn hafði kafnað og má ætla að skortur á súrefni hafi átt þátt í því en aðgangur að framskipinu var lokaður.

Skip sem sukku Aníta Líf RE 187 Þann 26. mars 2011 var Aníta Líf á siglingu frá Reykjavík til Akraness og þegar komið var norður fyrir Akureyjarbauju tók skipverjinn sem stýrði eftir því að báturinn hreyfðist einkennilega og sá þá að skuturinn var nær sokkinn. Fóru skipverjarnir þegar í að ná í björgunarbúninga og í sjósetja gúmmíbjörgunarbát. Á meðan skipverjar voru að koma sér fram á sökk báturinn fram að stýrishúsi og áður en þeir komust í björgunarbúningana lagðist hann á hliðina svo annar féll í sjóinn með búninginn í höndunum. Tókst honum að komast í björgunarbúninginn í sjónum en hinum skipverjanum tókst að komast í búninginn áður en hann lenti í sjónum. Var þeim bjargað úr sjónum af skipverjum á björgunarskipinu Höllu Jónsdóttur.

Aníta Líf sökk skömmu síðar.

Salka GK 79

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Þann 23. október 2011 sökk Salka eftir að Rán GK 91 sigldi á hana í höfninni í Sandgerði. Rán hafði verið að koma til hafnar og rakst á miðsíðu Sölku með fyrrgreindum afleiðingum.

Skip sem strönduðu Havfrakt Þann 11. janúar 2011 var flutningaskipið Havfrakt að fara fulllestað frá Þórshöfn áleiðis til Myre í Noregi. Þegar skipinu var siglt norður fyrir Grenjanes tók skipið niðri á stað, 66°16’185N og 015°21’476V eða um 0,86 sml nnv af Grenjanesi. Losnaði skipið af sjálfsdáðum og hélt aftur inn til Þórshafnar og komu kafarar frá Akureyri til að kanna skemmdir og gera við til bráðabirgða.

121

Goðafoss Þann 17. febrúar 2011 var Goðafoss á siglingu frá Fredrikstad í Noregi til Helsingjaborgar í Svíþjóð en skömmu eftir að hafnsögumaður fór frá borði strandaði skipið við Hvaler í utanverðum Oslóarfirði. Ekki tókst að ná skipinu af strandstað fyrr en 23. sama mánaðar þá mikið skemmdu.

Talsverð mengun hlaust af strandinu vegna leka frá olíutönkum skipsins.

Bjarni G. BA 66 Þann 2. júní 2011 var Bjarni G. á siglingu norður af Andriðsey í Hvalfirði þegar báturinn strandaði. Eftir lekaleit fannst enginn leki að bátnum og þar sem engin frekari hætta var talin steðja að var aðstoð afþökkuð og útkall björgunarsveita afturkallað en þá hafði bátinn rekið af skerinu. Var Bjarna siglt til Reykjavíkur undir eigin vélarafli.

Christina Þann 2. júlí 2011 strandaði farþegaskipið Christina norður af Lundey þegar það var í útsýnissiglingu á Kollafirði.

Björgunarsveitir voru kallaðar út og þar sem skipið hallaði voru farþegar settir um borð í björgunarbát. Þeir voru síðan teknir um borð í björgunarskipið Stefni sem flutti fólkið í land. Á meðan beðið var eftir aðfalli hélt b/s. Ásgrímur Björnsson við Christinu til að varna því að hún legðist frekar upp í fjöruna. Komst skipið fyrir eigin vélarafli af strandstað eftir að flætt hafði að.

Gammur BA 82

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Þann 9. júní 2011 varð Gammur fyrir vélarbilun þar sem hann var á handfæraveiðum í Patreksfjarðarflóa. Tók bátinn að reka upp að fjörunni en akkerisfesti slitnaði þegar það var látið í sjó.

Reynt var að koma taug í Gamm án árangurs og rak hann upp í fjöru í Bolanesi undan Kálfadal.

Björgunarskipið Vörður dró Gamm úr fjörunni og til hafnar í Tálknafirði.

Lágey ÞH 265 Þann 16. september 2011 var Lágey siglt á grynningar undir Eyrum í Seyðisfirði. Skipstjóri kúplaði strax frá skrúfu en þá var báturinn kominn yfir grynningarnar svo bakkað var frá landi út á meira dýpi. Björgunarbátar voru sendir með dælur á vettvang og dró einn þeirra Lágey að bryggju.

122

Skipsskaðar og slys á sjó 2011

Axel Þann 7. október 2011 strandaði frystiflutningaskipið Axel rétt fyrir utan höfnina í Sandgerði þegar skipið var að fara þaðan. Björgunarskipinu Hannesi Þ. Hafstein ásamt togskipinu Erni KE tókst að draga það á flot aftur samdægurs.

Kaprifol Þann 4. október 2011 strandaði tankskipið Kaprifol í höfninni á Þórshöfn. Tókst að ná skipinu aftur á flot með því að koma landfestum upp á bryggju og hífa í þær auk þess sem notið var aðstoðar vörubíls við að toga í skipið.

Sigrún SU 166 Þann 21. nóvember 2011 strandaði Sigrún nokkru innan við Hafnarnes á landleið inn Fáskrúðsfjörð. Óskað var eftir aðstoð en skipverjum tókst að losa bátinn áður en björgunaraðilar komu á staðinn. Björgunarbáturinn Hafdís dró Sigrúnu inn til Fáskrúðsfjarðar.

Dóri GK 42 Þann 22. nóvember 2011 strandaði Dóri við Hvalsnes í Stöðvarfirði en báturinn var á landleið til Stöðvarfjarðar.

Veður: SV 5-6 m/sek. og 7-8 m/sek. í hviðum. Von GK 113 kom á staðinn og reyndi ásamt björgunarskipinu Hafdísi að draga bátinn á flot en það gekk ekki. Björgunarskipið Hafbjörg kom á vettvang og náði að draga Dóra GK af strandstað þegar meira hafði flætt að.

Valur ÍS 20 ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Þann 15. desember 2011 strandaði Valur rétt utan við hafnargarðinn í Súðavík en þangað var för hans heitið. Var reynt að losa Val fyrir eigin vélarafli af strandstað en án árangurs. Var því brunnskipið Papey fengið til aðstoðar og náði Val á flot á ný.

123

» Banaslys 2011 Umferðarslys 20. janúar lést Gísli Ólafur Ólafsson, 49 ára, þegar ekið var á hann þegar hann var að skokka á Eyjafjarðarbraut vestari í Eyjafjarðarsveit. Gísli lætur eftir sig eiginkonu og fjögur börn.

10. apríl lést Daniel Krzysztof Sakaluk, 17 ára, þegar bíll sem hann ók fór út af veginum í Langadal á Möðrudalsöræfum. Daníel var pólskur að ætt.

15. apríl lést Ólafur Oddur Marteinsson, 17 ára, þegar fólksbifreið sem hann ók valt á Landeyjavegi við bæinn Strönd í Vestur-Landeyjum.

19. apríl lést Steinunn Guðmundsdóttir, 68 ára, þegar jepplingur sem hún ók lenti framan á flutningabíl á Norðurlandsvegi í Víðidal. Steinunn lætur eftir sig eiginmann og þrjá uppkomna syni.

7. maí lést Jens Jóhannes Jónsson, 90 ára, af völdum áverka sem hann hlaut í bílslysi í aprílmánuði. Hann varð fyrir strætisvagni á Seljabraut í Breiðholti þann 13. apríl.

10. maí lést Eyþór Stefánsson, 44ra ára, þegar bíll hans fór út af þjóðveginum um Kambanes á milli Stöðvarfjarðar og Breiðdalsvíkur. Eyþór var ókvæntur og barnlaus.

19. júlí lést Árni S. Karlsson, 60 ára, af völdum áverka sem hann fékk eftir bifhjólaslys við bæinn Víkur á Skaga. Árni var ókvæntur og barnlaus.

16. júlí lést Jón Pétursson, 65 ára, af völdum áverka sem hann hlaut í bílslysi í Víðidal í byrjun júlí. Hann lætur eftir sig eiginkonu og þrjú uppkomin börn.

3. ágúst lést Eva Lynn Fogg, 5 ára, þegar bifreið ók á hana við sumarhús í Landsveit í Rangárþingi ytra.

13. ágúst lést Eyþór Darri Róbertsson, 17 ára, þegar bíll sem hann var í hafnaði á húsvegg við Geirsgötu í Reykjavík.

12. október lést Þorbjörg Henný Eiríksdóttir, 18 ára, í bílslysi. Slysið varð á veginum um Fagradal á milli Reyðarfjarðar og Egilsstaða, rétt ofan við Grænafell.

16. nóvember lést Elva Ýr Óskarsdóttir, 13 ára, þegar bifreið ók á hana á Langeyrarvegi Siglufirði.

Drukknunarslys 22. maí lést Vilhelm Þór Guðmundsson, 5 ára, en hann drukknaði í sundlaug Selfoss.

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Sjóslys 27. febrúar lést Hans Jonathansen Bäjare, 31 árs, grænlenskur sjómaður sem var háseti á loðnuskipinu Eriku. Hann lést þegar hann féll fyrir borð þegar skipið var statt út af Malarrifi á Snæfellsnesi. Hans lætur eftir sig eiginkonu og fjögur börn.

Vinnuslys 17. maí lést Guðjón Jónsson, 73ja ára, er grjóthnullungur féll á vélgröfu þar sem hann var að vinna við námu í Hrunamannahreppi. Guðjón lætur eftir sig eiginkonu og fjögur uppkomin börn.

124

Banaslys 2011

Fjöldi látinna í slysum á Íslandi 2011 Önnur slys; 1

Heima- og frítímaslys; 2 Sjóslys; 1

Vinnuslys; 2

Drukknun; 1

Umferðarslys; 12

Kynjaskipting slysa 2011

14 ára og yngri Öll slys árið 2011

Konur Umferðarslys árið 2011 Karlmenn

0

5

10

15

Fjöldi

Skipting slysa árið 2011 5%

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

5% 11%

Umferðarslys Drukknun

11%

Vinnuslys Heima- og frítímaslys 5%

Sjóslys 63%

Önnur slys

125

12. október lést Jón Ægir Ingimundarson, 41 árs, þegar krani sem var notaður við að losa salt úr skipi brotnaði og féll á hann. Jón lætur eftir sig sambýliskonu og tvö börn.

Heima og frítímaslys 27. júní lést Jesus Martinez Barja, 52ja ára, spænskur ríkisborgari búsettur á höfuðborgarsvæðinu, þegar íshröngl féll á hann fyrir utan íshelli í Kverkfjöllum. Hann var fararstjóri hóps erlendra ferðamanna sem var að skoða hellinn. Hann lætur eftir sig þrjú börn.

12. nóvember lést Daniel Markus Hoij, sænskur ferðamaður. Hann lést úr ofkælingu á Sólheimajökli, hans hafði verið leitað í þrjá daga. Hann var ókvæntur og barnlaus.

Önnur slys 5. mars lést Kristófer Alexander Konráðsson, 5 ára gamall, þegar hann lenti í drifskafti vélar á sveitabæ á Mýrum í Borgarbyggð. Kristófer á eina systur og tvö samfeðra systkini.

Íslendingar sem létust erlendis og eru skráðir í banaslysatölur þar.

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

17. júlí lést Eiríkur Sverrir Karlsson, 51s árs, af slysförum í Taílandi. Hann lætur eftir sig tvö börn.

13. ágúst lést Finnur Dór Þórðarson, 32ja ára. Hann lést er hann féll ofan af háum vegg. Hann var búsettur í Lúxemborg.

4. ágúst lést Gunnar Hrafn Hrafnbjargarson, 35 ára. Gunnar lést er hann var við köfun skammt frá Eyrarsundsbrú. Gunnar lætur eftir sig eiginkonu og tvö börn.

20. október létust Erla Tryggvadóttir, 82ja ára, og systir hennar, Svana Tryggvadóttir, 80 ára, í bílslysi á Spáni.

126

» Björgunarskip og bátar Slysavarnafélagið Landsbjörg á 14 stór björgunarskip sem staðsett eru hringinn í kringum landið.

Flest björgunarskipanna eru af gerðinni ARUN Class, byggð hjá Haimatic ltd. í Bretlandi og keypt notuð af Konunglega breska sjóbjörgunarfélaginu. Þau eru smíðuð sérstaklega sem björgunarskip og búin flestum fullkomnustu tækjum til björgunar á sjó. Í skipunum eru tvær Caterpillar vélar sem hvor um sig skilar 500 hestöflum en ganghraði skipanna er um 17 sjómílur. Skipin eru 14,7 m á lengd, 5,2 m á breidd og djúprista er 1,58 m. Skipin eru í eigu Slysavarnafélagsins Landsbjargar en rekin af björgunarbátasjóðum á þeim stöðum sem þau eru staðsett.

Staðsetning: Reykjavík Fjöldi í áhöfn: 6 manns Ganghraði: 16-17 sml/klst.

Sjúkra- og björgunarbúnaður um borð: Lög­ bundinn björgunarbúnaður skipa, laus sjúkra­ búnaður, 3 sjúkrabörur, súrefni, slökkvi­ tæki, föst brunadæla, slöngur og stútar, 2 reykköfunartæki, sjódæla, léttabátur og mótor, 6 m björgunar­bátur.

Einar Sigurjónsson

Staðsetning: Hafnarfjörður Fjöldi í áhöfn: 6 manns Ganghraði: 16-17 sml/klst.

Sjúkra- og björgunarbúnaður um borð: Lög­ bundinn björgunarbúnaður skipa, lyfja­ kista, laus sjúkrabúnaður, súrefni, 2 skel­ börur, 2 börur, varma­poki, föst brunadæla, slöngur og stútar, fluglínutæki, léttabátur, neyðarnótin Hjálp, belti til hífingar úr sjó.

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Ásgrímur S. Björnsson

Gunnar Friðriksson

ÚTKALLSSÍMI

björgunarsveita

112

Staðsetning: Ísafjörður Fjöldi í áhöfn: 6 manns Ganghraði: 16-17 sml/klst.

Sjúkra- og björgunarbúnaður um borð: Lög­ bundinn björgunarbúnaður skipa, laus sjúkra­ búnaður, 2 skelbörur, börur, föst bruna­dæla, laus brunadæla, slöngur og stútar, léttabátur, neyðarnótin Hjálp, 8 og 20 m björgunarbátar.

127

Hannes Þ. Hafstein

Björg

Staðsetning: Sandgerði Fjöldi í áhöfn: 6 manns Ganghraði: 16-17 sml/klst.

Sjúkra- og björgunarbúnaður um borð: Lög­ bundinn björgunarbúnaður skipa, lyfja­ kista, laus sjúkrabúnaður, súrefni, 2 skel­ börur, 2 börur, varma­poki, föst brunadæla, slöngur og stútar, fluglínutæki, léttabátur, neyðarnótin Hjálp, belti til hífingar úr sjó.

Staðsetning: Rif Fjöldi í áhöfn: 6 manns Ganghraði: 16-17 sml/klst.

Sjúkra- og björgunarbúnaður um borð: Lög­ bundinn björgunarbúnaður skipa, lyfja­ kista, laus sjúkrabúnaður, súrefni, slökkvi­tæki, föst bruna­dæla, 2 lausar brunadælur, slöngur og stútar, léttabátur og mótor, Björgvinsbelti, neyðar­nótin Hjálp.

Jón Oddgeir

Sigurvin

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Staðsetning: Sandgerði Fjöldi í áhöfn: 6 manns Ganghraði: 16-17 sml/klst.

Sjúkra- og björgunarbúnaður um borð: Lög­ bundinn björgunarbúnaður skipa, laus sjúkra­ búnaður, 2 skelbörur, börur, föst bruna­dæla, laus brunadæla, slöngur og stútar, léttabátur, neyðarnótin Hjálp, 8 og 20 m björgunarbátar.

128

Staðsetning: Siglufjörður Fjöldi í áhöfn: 4-6 manns Ganghraði: 15-18 sml/klst.

Sjúkra- og björgunarbúnaður um borð: Lög­ bundinn björgunarbúnaður skipa, laus sjúkra­ búnaður, skelbörur, seglbörur, slökkvi­ tæki, 3 sjódælur, léttabátur og mótor, 4 björgunargallar, 8 þurrbúningar, 5 RNLI bjargvesti, 6 m björgunarbátur á skotgálga, Björgvinsbelti.

Björgunarskip og bátar

Oddur V. Gíslason

Sveinbjörn Sveinsson

Hafbjörg

Gunnbjörg

Staðsetning: Neskaupstaður Fjöldi í áhöfn: 6 manns Ganghraði: 16-17 sml/klst.

Sjúkra- og björgunarbúnaður um borð: Lög­ bundinn björgunarbúnaður skipa, lyfja­ kista, laus sjúkrabúnaður, súrefni, 2 skel­ börur, 2 börur, varmapoki, föst brunadæla, slöngur og stútar, fluglínutæki, léttabátur, neyðarnótin Hjálp, belti til hífingar úr sjó.

Staðsetning: Vopnafjörður Fjöldi í áhöfn: 4-6 manns Ganghraði: 16-17 sml/klst.

Sjúkra- og björgunarbúnaður um borð: Lög­ bundinn björgunarbúnaður skipa, laus sjúkra­ búnaður, sjúkrabörur, Björgvinsbelti, laus lensi­ dæla (bensín), léttabátur (Zodiac MK II 30 Hp), 6 flotgallar, sjódælur á báðum aðalvélum.

Staðsetning: Raufarhöfn Fjöldi í áhöfn: 4-6 Ganghraði: 17-19 sml/klst.

Sjúkra- og björgunarbúnaður um borð: Lög­ bundinn björgunarbúnaður skipa, laus sjúkra­ búnaður, 3 x sjúkrabörur, súrefni, slökkvitæki, föst brunadæla, slöngur og stútar, sjódæla, léttabátur + mótor, 6 m. björgunar­bátur. Annar búnaður: 2 x krókstjakar, hífinga­gálgar á síðum, 2 x brunaslönguúttök.

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Staðsetning: Grindavík Áhöfn 4-6 manns Ganghraði 17-19 sm/klst Sjúkra og björgunarbúnaður um borð Lögbundinn björgunarbúnaður skipa, lyfjakista, laus sjúkrabúnaður, súrefni, skelbörur, börur, varmapoki, föst brunadæla, slöngur og stútar, fluglínutæki, léttabátur, neyðarnótin Hjálp, belti til hífingar úr sjó.

129

Þór

Staðsetning: Patreksfjörður Fjöldi í áhöfn: 4-6 Ganghraði: 16-18 sml/klst.

Sjúkra- og björgunarbúnaður um borð: Lögbundinn björgunarbúnaður skipa, lyfjakista, laus sjúkrabúnaður, súrefni, slökkvitæki, föst brunadæla, 2 x laus brunadæla, slöngur og stútar, léttabátur + mótor, Björgvinsbelti, neyðarnótin Hjálp.

Ingibjörg

Húnabjörg

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Staðsetning: Höfn í Hornafirði Fjöldi í áhöfn: 5-6 Ganghraði: 17-19 sml/klst.

Sjúkra- og björgunarbúnaður um borð: Lög­bundinn björgunarbúnaður skipa, laus sjúkra­búnaður, 3 x sjúkabörur, súrefni, slökkvitæki, föst brunadæla, slöngur og stútar, 2 x reyk­köfunartæki, sjódæla, léttabátur + mótor, 6 m. björgunarbátur.

Annar búnaður: 2 x krókstjakar, hífingagálgar á síðum, 2 x brunaslönguúttök.

130

Vörður II

Staðsetning: Vestmannaeyjar Fjöldi í áhöfn: 5 manns Ganghraði: 27 sml/klst.

Sjúkra- og björgunarbúnaður um borð: Lög­ bundinn björgunarbúnaður skipa, laus sjúkra­ búnaður, súrefni, kedvesti, bakbretti, spelkur, vökvasett, sjúkrabörur, trollbörur, skrapa, skel­ börur, búnaður til öndunar­aðstoðar. Þór er búinn eins og sjúkrabíll fyrir utan hjarta­stuð­tæki.

Staðsetning: Skagaströnd Fjöldi í áhöfn: 5-6 Ganghraði: 17-19 sml/klst.

Sjúkra- og björgunarbúnaður um borð: Lög­ bundinn björgunarbúnaður skipa, laus sjúkra­ búnaður, 3 x sjúkabörur, súrefni, slökkvitæki, föst brunadæla, slöngur og stútar, sjódæla, léttabátur + mótor, 6 m. björgunarbátur.

Annar búnaður: 2 x krókstjakar, hífingagálgar á síðum, brunaslönguúttak.

» Lög Slysavarnafélagsins Landsbjargar 1. gr.

Heiti félagsins Félagið heitir Slysavarnafélagið Landsbjörg. Lögheimili og varnarþing þess er í Reykjavík.

2. gr.

Hlutverk Hlutverk félagsins er að reka öflugt björgunar- og slysavarnastarf.

3. gr.

Einkenni Merki félagsins er gulur kross og björgunarhringur umhverfis hann. Undir tákninu er nafn félagsins ritað. Stjórn setur reglur um nánari útfærslu og notkun á merki félagsins.

4. gr.

Skipulag Ákvörðunar- og framkvæmdavald Slysavarnafélagsins Landsbjargar er í höndum landsþings, fulltrúaráðsfundar og stjórnar, samkvæmt því sem nánar segir í lögum þessum.

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

5. gr.

Aðild Rétt til aðildar að Slysavarnafélaginu Landsbjörg eiga allar félagseiningar sem hafa björgunarog/eða slysavarnamál á stefnuskrá sinni. Hver félagseining Slysavarnafélagsins Landsbjargar er sjálfstæð gagnvart félaginu, bæði hvað varðar störf sín og fjármál. Unglingadeildir geta starfað innan félagseininga. Slysavarnafélagið Landsbjörg starfar í tengslum við Bandalag íslenskra skáta og önnur félög og stofnanir sem starfa að björgunar- og slysavarnamálum.

Inntaka nýrrar félagseiningar er háð samþykki landsþings en lög hinnar nýju félagseiningar og félagatal skal þá liggja fyrir. Stjórn félagsins er heimilt að veita félagseiningu, sem uppfyllir nefnd skilyrði, inngöngu með fyrirvara um samþykki þings.

Gerist félagseining eða stjórn hennar sek um brot á lögum þessum er landsþingi Slysavarnafélagsins Landsbjargar heimilt að víkja henni úr félaginu, að því tilskyldu að 2/3 hlutar þingfulltrúa greiði því atkvæði. Úrsögn félagseiningar úr félaginu er því aðeins gild að hún hafi verið samþykkt á lögmætum aðalfundi hennar og að stjórn Slysavarnafélagsins Landsbjargar hafi verið tilkynnt með tveggja mánaða fyrirvara að tillaga um úrsögn komi til afgreiðslu á fundinum. Úrsögn tekur gildi frá lokum þess reikningsárs félagsins er hún hlýtur samþykki. Félagseining, sem vikið hefur verið úr félaginu eða hefur sagt sig úr því, á ekki tilkall til sjóða þess eða annarra eigna, en veita má henni aðild að nýju.

Allir geta gerst styrktaraðilar að Slysavarnafélaginu Landsbjörg.

131

6. gr.

Réttindi og skyldur félagseininga Allar félagseiningar eiga jafnan rétt á þeirri þjónustu sem félagið getur látið í té.

Félagseiningar skulu árlega halda aðalfund. Þar leggi stjórnir þeirra fram skýrslu um störf liðins árs og ársreikninga áritaða af stjórn. Félagseiningar skulu árlega senda starfsskýrslu og ársreikninga til skrifstofu félagsins. Að uppfylltum þessum skilyrðum öðlast félagseining rétt til úthlutunar úr sameiginlegum sjóðum félagsins og atkvæðisrétt á fulltrúaráðsfundi og landsþingi, ella teljast einingar óvirkar.

Verði eining óvirk um lengri eða skemmri tíma skal stjórn Slysavarnafélagsins Landsbjargar ráðstafa eigum hennar samkvæmt lögum félagseiningarinnar og í samráði við heimamenn. *Reglugerð nr. 1/2009 7. gr.

Fjármál Slysavarnafélagið Landsbjörg aflar fjár á þann hátt sem fulltrúaráðsfundur í nóvember ákveður.

Fjárhagsáætlun félagsins fyrir næsta ár skal lögð fyrir fulltrúaráðsfund til afgreiðslu. Landsþing ákveður hlutfallsskiptingu þess fjár sem félagseiningar fá úr sameiginlegum fjáröflunarverkefnum. Breytingar á slíkri samþykkt taka gildi um næstu áramót þar á eftir. Sameinist félagseiningar, tvær eða fleiri, halda þær óbreyttri fjárúthlutun úr sameiginlegum fjáröflunarverkefnum í tvö almanaksár frá sameiningu. Reikningsárfélagsins er almanaksárið. Fyrir lok apríl ár hvert sendir stjórnin félagseiningunum endurskoðaðareikninga félagsins.

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

8. gr.

Landsþing Landsþing Slysavarnafélagsins Landsbjargar fer með æðsta vald í málefnum félagsins og skal það haldið fyrir lok maímánaðar, annað hvert ár. Til landsþings skal boða bréflega með sjö vikna fyrirvara. Eigi síðar en þrem vikum fyrir landsþing skal stjórnin senda félagseiningunum dagskrá þingsins, tillögur um lagabreytingar, tillögur fjárveitinganefndar og tillögur uppstillingarnefndar.

Stjórn félagsins getur boðað til aukaþings með sama hætti. Einnig skal boða til aukalandsþings ef 3/4 félagseininga óska þess og skal stjórn félagsins boða til aukalandsþings eigi síðar en fjórum vikum frá því beiðnin um aukalandsþing kom fram. Á aukalandsþingi skal einungis taka fyrir mál samkvæmt útsendri dagskrá en að öðru leyti gilda almenn þingsköp.

Eftirfarandi mál skulu tekin fyrir á landsþingi: 1) Formaður setur þingið og stýrir kjöri þingforseta, varaþingforseta og regluvarðar.

2) Þingforseti skipar tvo fundarritara og stýrir kjöri kjörnefndar, sem skal skipuð þremur þingfulltrúum, og allsherjarnefndar, sem skal skipuð fimm þingfulltrúum.

3) Skýrslur stjórnar og reikningar.

4) Inntaka nýrra félagseininga.

5) Niðurstöður milliþinganefnda.

6) Ýmis þingmál.

7) Lagabreytingar.

132

Lög Slysavarnafélagsins Landsbjargar

8) Kosning: a) formanns, b) átta stjórnarmanna, c) tveggja skoðunarmanna reikninga og eins til vara, d) fjárveitinganefndar, laganefndar og uppstillingarnefndar, e) annarra nefnda.

9) Önnur mál.

Kjörnefnd skal hafa eftirlit með undirbúningi og framkvæmd kosninga, skera úr um kjörgengi og kosningarétt, hafa yfirumsjón með talningu atkvæða og skera úr um gildi vafaatkvæða. Allsherjarnefnd skal vinna úr og samræma álitamál sem upp kunna að koma á þinginu og fundarstjóri vísar málum til.

Ef ágreiningur er innan þingnefndar við ákvarðanatöku ræður meirihluti nefndarmanna og er ákvörðun þingnefndar endanleg.

Kosið er skv. 8. tölulið í þeirri röð sem þar er ákveðin. Kosning skal ávallt vera skrifleg/rafræn.

Kjörseðill er því aðeins gildur að kosnir séu jafnmargir og kjósa skal hverju sinni. Falli atkvæði jafnt skal varpa hlutkesti til að skera úr um hver frambjóðenda hefur náð kjöri. Séu framboð jafnmörg og fjöldi þeirra sem kjósa skal telst sjálfkjörið og kosning fer ekki fram. Þeir sem ekki ná kjöri skv. a-lið 8. tl. 2. mgr. 8. gr. verða sjálfkrafa í kjöri skv. b-lið 8. tl. 2. mgr. 8. gr.

9. gr.

Réttindi á landsþingi Rétt til setu á landsþingi félagsins eiga allir fullgildir félagar félagseininga. Hver félagseining fer með tvö atkvæði á þingi. Enginn þingfulltrúa fer nema með eitt atkvæði. Þingfulltrúi skal vera lögráða. Ef félagseiningar, tvær eða fleiri, sameinast skulu þær á næsta landsþingi þar á eftir halda atkvæðisrétti eins og þær hefðu ekki sameinast en þar á eftir fara með tvö atkvæði á þingi.

Kjörbréf, undirritað af formanni eða stjórnarmanni hverrar félagseiningar, skal hafa borist skrifstofu Slysavarnafélagsins Landsbjargar eigi síðar en viku fyrir landsþing. Kjörnefnd tekur afstöðu til breytinga á framkomnum kjörbréfum og úrskurðar um gildi þeirra.

Allir fullgildir félagar félagseininga á landsþingi hafa kosningarétt samkvæmt 1. og 2. tl. 2. mgr.

8. gr. ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

10. gr.

Stjórn Landsþing kýs félaginu stjórn til tveggja ára í senn. Í stjórn félagsins sitja formaður, varaformaður, ritari og gjaldkeri, auk fimm meðstjórnenda. Kjörgengir í stjórn félagsins eru allir lögráða menn.

Stjórn félagsins fylgir eftir samþykktum landsþings og fulltrúaráðs. Stjórnin er í fyrirsvari fyrir félagið og ber ábyrgð á fjárreiðum þess. Afl atkvæða ræður úrslitum á stjórnarfundum. Séu atkvæði jöfn ræður atkvæði formanns. Formaður boðar stjórn til fundar. Stjórnarfundur er löglegur ef meirihluti stjórnarmanna sækir fund. Stjórn kemur að jafnaði saman mánaðarlega. Fundargerðir skulu ritaðar. Stjórn boðar til landsþings og annarra funda, þar á meðal funda fulltrúaráðs og formanna. Hún undirbýr fundarmálefni, framfylgir fundaráætlunum og annast störf milli funda.

133

Stjórn félagsins er í fyrirsvari fyrir félagið gagnvart einstaklingum, lögaðilum eða ríkisvaldi í sameiginlegum málefnum félagsins. Á fyrsta fundi stjórnar skal stjórn skipta með sér verkum og gera skipurit og starfslýsingu sem vera skal félagsmönnum aðgengileg. Stjórn er heimilt að skipa nefndir sér til aðstoðar og ákveður verksvið þeirra. Í upphafi starfstímabils stjórnar skal skipa samráðsnefnd um málefni unglingadeilda. Stjórnin ber ábyrgð á að starfsemi félagsins sé innan ramma fjárhagsáætlunar, samþykkta landsþings og fulltrúaráðsfunda.

Stjórnin ræður framkvæmdastjóra félagsins.

11. gr.

Skýrsla stjórnar Stjórn Slysavarnafélagsins Landsbjargar skal á hverju ári gefa út ársskýrslu um starfsemi félagsins.

12. gr.

Milliþinganefndir Í fjárveitinganefnd skal kjósa formann, auk fjögurra fulltrúa; í laganefnd skal kjósa formann, auk tveggja fulltrúa; í uppstillingarnefnd skal kjósa formann, auk tveggja fulltrúa. Ef landsþing skipar aðrar milliþinganefndir en að framan greinir skal það vera ákvörðun landsþings hver fjöldi og hvernig uppbygging nefndarinnar skuli vera hverju sinni. Nefndirnar skulu skila tillögum sínum til stjórnar eigi síðar en fjórum vikum fyrir landsþing. Milliþinganefndir skulu taka til starfa að þingi loknu og starfa fram til loka þess næsta.

Eftirfarandi skal vera hlutverk nefndanna: a) Fjárveitinganefnd skal sjá um endurskoðun á úthlutunarkerfi félagsins og leggja fram tillögu um skiptingu fjármagns til félagseininga á landsþingi. b) Laganefnd skal annast endurskoðun á lögum félagsins, hafa eftirlit með því að þau standist rétt íslenskt málfar og brjóti ekki í bága við landslög. c) Uppstillingarnefnd skal tryggja að fram komi að minnsta kosti eitt framboð til hvers embættis innan stjórnar og þeirra nefnda sem getið er í 8. tl 2. mgr. 8. gr. Komi fram tvö eða fleiri framboð til embættis skal uppstillingarnefnd raða frambjóðendum eftir stafrófsröð. Uppstillingarnefnd skal leitast við að stjórn endurspegli breidd félagsins og skal jafnræðis gætt við kynningu á frambjóðendum. ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

13. gr.

Varasjóður Slysavarnafélagið Landsbjörg skal eiga varasjóð. Varasjóði Slysavarnafélagsins Landsbjargar er ætlað: a) að mæta hugsanlegum samdrætti í tekjum; b) að vera tryggingarsjóður vegna áfalla sem félagið kann að verða fyrir; c) að fjármagna önnur verkefni sem fulltrúaráðsfundir eða landsþing ákveða.

Fé er lagt í varasjóð í samræmi við samþykktir fulltrúaráðsfunda og landsþinga. Varasjóð skal byggja upp að því marki að upphæð hans nemi um það bil heildarlaunagreiðslum félagsins í sex mánuði og beinum framlögum aðildareininga í 12 mánuði. Þar til því marki er náð skal ávöxtun

134

Lög Slysavarnafélagsins Landsbjargar

varasjóðs bætt við höfuðstól hans. Ráðstöfun fjár úr varasjóði er aðeins heimil með samþykki fulltrúaráðsfunda eða landsþinga. Veðsetning varasjóðs, eða lántaka úr honum til skemmri eða lengri tíma, er óheimil nema með samþykki fulltrúaráðsfundar eða landsþings.

Varasjóður skal varðveittur í banka eða hjá löggiltu verðbréfafyrirtæki. Meginstefna við vörslu hans skal vera öryggi frekar en há ávöxtun.

14. gr.

Fulltrúaráð Fulltrúaráðsfundir fara með æðsta vald Slysavarnafélagsins Landsbjargar milli landsþinga og þá sitja einn fulltrúi hverrar félagseiningar, ásamt stjórn félagsins. Hver félagseining fer með eitt atkvæði á fulltrúaráðsfundi og hver stjórnarmaður félagsins hefur eitt atkvæði. Fulltrúaráð kemur saman til fundar í nóvember ár hvert, svo og þegar tíu félagseiningar æskja þess eða stjórn félagsins ákveður. Ef tíu félagseiningar hafa óskað eftir fulltrúaráðsfundi skal stjórn félagsins boða til fundarins eigi síðar en fjórum vikum frá því fundarbeiðnin kom fram. Stjórn Slysavarnafélagsins Landsbjargar boðar fundi og skal það gert með minnst tíu daga fyrirvara. Fundarboð skulu send félagseiningum ásamt dagskrárgögnum. Formaður félagsins setur fundi fulltrúaráðs og stýrir kjöri fundarstjóra. Meirihluti atkvæða ræður úrslitum mála, nema annars sé getið í lögum félagsins.

15. gr.

Formannafundir Stjórn Slysavarnafélagsins Landsbjargar skal boða til fundar með formönnum félagseininga það ár sem landsþing er ekki haldið. Formannafundur er vettvangur umræðna um þau mál sem snerta starf félagseininga. Í stað eins sameiginlegs formannafundar allra félagseininga má boða til funda eftir starfsvettvangi þeirra. Formannafundir hafa ekki ákvörðunarvald í málefnum félagsins.

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

16. gr.

Endurskoðun Reikningar Slysavarnafélagsins Landsbjargar skulu skoðaðir ár hvert af löggiltum endurskoðanda. Félagsleg endurskoðun reikninga er í höndum tveggja manna sem landsþing Slysavarnafélagsins Landsbjargar kýs til tveggja ára í senn. Skoðunarmenn reikninga mega ekki sinna öðrum störfum fyrir félagið sem snerta fjármál. Þeir bera ábyrgð fyrir landsþingi félagsins, þeir skulu eiga greiðan aðgang að öllu bókhaldi félagsins og er stjórninni skylt að veita þeim allar nauðsynlegar upplýsingar um fjármál og reikningshald þess. Felli landsþing reikninga félagsins fer fram yfirskoðun eftir reglum sem þingið setur. Að þeirri yfirskoðun lokinni skal boðað til framhaldsþings sem tekur nánari ákvörðun um reikninga.

17. gr.

Reglur – reglugerðir Stjórn setur reglur og reglugerðir er varða starfsemi félagsins og endurskoðar þær eftir því sem þurfa þykir. Hlutverk reglna og reglugerða er að kveða nánar á um skipulag einstakra þátta í starfsemi félagsins og þær verða ávallt að eiga sér stoð í lögum félagsins.

135

18. gr.

Lagabreytingar og framboðsfrestur Lögum þessum verður ekki breytt nema á landsþingi og þarf 2/3 hluta greiddra atkvæða til að breyting nái fram að ganga. Tillögur til lagabreytinga og yfirlýsing um framboð til embættis innan stjórnar eða nefnda sem greinir í 8. tl. 2. mgr. 8. gr. skal beint til skrifstofu félagsins eigi síðar en sex vikum fyrir landsþing.

19. gr.

Gildistaka

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Lög þessi öðlast þegar gildi.

Lög þessi voru samþykkt á landsþingi Slysavarnafélagsins Landsbjargar á Akureyri þann 16. maí 2009.

Á æfingu á fjöllum. Mikilvægt er að vera með réttan útbúnað og í góðum fatnaði við slíkar aðstæður.

136

» Þingsköp landsþings Slysavarnafélagsins Landsbjargar 1. gr. Þingsetning 1.1 Þegar landsþing Slysavarnafélagsins Landsbjargar kemur saman skal formaður setja þingið og stjórna fundi þar til kjörnir hafa verið starfsmenn þingfundar. Þá skal formaður afhenda þingforseta stjórn þingfundar.

2. gr.

Starfsmenn 2.1 Formaður Slysavarnafélagsins Landsbjargar gerir, í samráði við stjórn félagsins, tillögu um hverjir skuli verða starfsmenn þingsins og ber tillöguna undir þingheim. Sérhver þingfulltrúi hefur rétt til að gera tillögu um starfsmenn. Komi fram fleiri tillögur en ein skal þingið kjósa.

Einfaldur meirihluti ræður kjöri.

2.2 Kjörnir starfsmenn skulu vera:

Þingforseti, varaforseti, ásamt regluverði.

2.3 Þingforseti skipar tvo þingritara.

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

3. gr.

Skyldur starfsmanna 3.1 Þingforseti skal vinna eftir þingsköpum þessum og þeim afbrigðum sem þing samþykkir. Þingforseti stjórnar afgreiðslu mála og kosningum.

3.2 Þingforseti stjórnar umræðum og sér um að allt fari fram með góðri reglu. Hann er ábyrgur fyrir því að dagskráin sé haldin. Verði veruleg röskun á framlagðri dagskrá skal þingforseti hið fyrsta gera þingi grein fyrir óhjákvæmilegum breytingum og bera þær upp.

3.3 Vilji þingforseti taka til máls, frekar en staða hans krefur, skal hann víkja sæti og fela varamanni sínum stjórn fundarins.

3.4 Regluvörður skal fylgjast með því að lögum Slysavarnarfélagsins Landsbjargar sé fylgt í hvívetna, ásamt þingsköpum þessum og vera þingforsetum til aðstoðar við túlkun álitaefna sem upp kunna koma á þinginu.

3.5 Ritarar skulu rita óhlutdræga og réttorða fundargerð. Þeir fylgjast grannt með að allar framkomnar tillögur berist til skrásetningar. Þingritarar bera, ásamt þingforseta, ábyrgð á talningu atkvæða við atkvæðagreiðslu, auk þeirra fulltrúa sem þingforseti hefur kvatt sérstaklega til þeirra starfa.

4. gr. Þingmál 4.1 Fyrsta þingmál, að kosningu starfsmanna og nefnda þingsins lokinni, ef ekki liggja fyrir breytingar á þingsköpum, skal ávallt vera skýrsla stjórnar og reikningar. Að því loknu skal gera grein fyrir þeim tillögum og öðrum málum sem fyrir þinginu liggja.

137

4.2 Þingforseti vísar málum til nefnda og umræðuhópa eftir því sem tilefni gefur til. Engin umræða fer fram um tillögur undir þessum lið.

4.3 Þingfulltrúum er heilmilt að bera fram munnlegar breytingartillögur um ákvörðun um vísan mála til nefnda og starfshópa.

4.4 Eigi má taka mál eða tillögu til umræðu fyrr en það hefur verið skýrt og lesið upp af þingforseta eða framsögumanni.

4.5 Heimilt er flutningsmanni tillögu að draga hana til baka á hvaða stigi sem er, hverjum fulltrúa er heimilt að taka hana upp, enda sé það gert innan sama dagskrárliðar.

4.6 Þegar þingmál hefur verið flutt af framsögumanni, skal þingforseti opna mælendaskrá og gefst þá fundarmönnum tækifæri til að taka einu sinni til máls um efni tillögunnar. Að því loknu gefst flutningsmanni færi til fyrri andsvara. Því næst fá fundarmenn að tjá sig öðru sinni og fær flutningsmaður tækifæri til seinni andsvara. Heimilt er þó þingforseta að leyfa að auki stuttar athugasemdir til að menn geti t.a.m borið af sér sakir eða leiðrétt misskilning.

4.7 Heimilt er hverjum þingfulltrúa að flytja rökstudda frávísunartillögu og sker þingið þá úr með einföldum meirihluta. Engar umræður mega fara fram um frávísunartillögu, utan þess að flutningsmanni aðaltillögu er heimil að veita ein andmæli, og fer atkvæðagreiðslan þegar fram að því loknu. Ekki má greinargerð fylgja með frávísunartillögu.

4.8 Gera má tillögu um breytingar á samþykktri dagskrá. Tillögunni skal fylgja rökstuðningur.

Samþykki meirihluti þingfulltrúa slíka dagskrártillögu skal þá þegar breyta dagskrá í samræmi við það, enda sé það heimilt samkvæmt lögum félagsins.

5.gr.

Nefndir og umræðuhópar 5.1 Þingforseti stýrir kjöri nefnda skv. 2. tl. 2. mgr. 8. gr. laga SL, eftir að hafa skipað fundarritara.

5.2 Á þinginu skulu starfa a.m.k. eftirfarandi nefndir og umræðuhópar: Allsherjarnefnd Kjörnefnd

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Umræðuhópur um björgunarmál Umræðuhópur um slysavarnir Umræðuhópar um unglingamál Umræðuhópar þessir skulu vera opnir öllum þingfulltrúum. Þingfulltrúar með full réttindi skulu skrá sig þar til starfa. Öðrum er þar heimil seta með málfrelsi og tillögurétti.

6. gr.

Starfsvið nefnda og umræðuhópa 6.1 Kjörnefnd skal hefja störf að lokinni kosningu hennar. Hún skal leggja fyrir þingið framkomin kjörbréf, sem hún hefur úrskurðað gild. Þeir sem þá hafa ekki lagt inn kjörbréf skulu hafa

138

Þingsköp landsþings Slysavarnafélagsins Landsbjargar

lokið framlagningu þeirra eða leiðréttingum fyrir lok sjötta dagskrárliðar. Kjörnefnd undirbýr kosningu stjórnar í samræmi við lög félagsins.

6.2 Til allsherjarnefndar skal vísa öllum málum sem ekki heyra undir aðrar nefndir eða umræðuhópa þingsins. Til allsherjarnefndar skal einnig vísa þeim málum sem hafa svo víðtæka merkingu að margar nefndir þyrftu ella að koma að afgreiðslu. Í slíkum tilfellum getur allsherjarnefnd leitað álits um einstök atriði hjá þeim nefndum sem um viðkomandi málaflokk fjalla. Allsherjarnefnd skal vinna úr og samræma álitamál sem upp kunna að koma á þinginu og þingforseti vísa málum til.

6.3 Umræðuhópar um björgunarmál, slysavarnir og unglingamál skulu fjalla um fyrirfram ákveðin málefni og taka til umfjöllunar þær tillögur sem vísað er til þeirra.

6.4 Auk áðurtalinna nefnda og umræðuhópa er þinginu heimilt að skipa sérstakar nefndir eða umræðuhópa um einstök mál, sem þingfulltrúar telja að þurfi sérstaka meðferð. Nefnd má skipa á hvaða stigi málsins sem er, enda nefndinni sett skýr tímamörk.

7. gr. Þingfulltrúar 7.1 Hver fulltrúi á rétt til að flytja mál á þinginu. Mál sem fulltrúar hyggjast flytja skulu hafa borist stjórn félagsins a.m.k tveim vikum fyrir þing og ber að dreifa þeim vélrituðum eða á þinginu.

7.2 Fulltrúi sem óskað hefur eftir að fá að taka til máls og fengið það, skal standa upp úr sæti sínu og mæla þaðan eða úr ræðustól.

7.3 Fulltrúa ber að lúta stjórn þingforseta. Honum ber að sýna félögum sínum og skoðunum þeirra fulla virðingu og varast ótilhlýðileg orð.

7.4 Heimilt er hverjum þingfulltrúa að kveðja sér hljóðs um fundarstjórn þingforseta og skal takmarka ræðutíma við tvær mínútur.

7.5 Skylt er fulltrúum að mæta til þingfunda á réttum tíma. Þeim er skylt að vera viðstaddir atkvæðagreiðslu.

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

8. gr.

Afgreiðsla þingmála 8.1 Þingmál skulu lögð fram eins og greint er frá í 4. gr. Þaðan er þeim vísað til nefnda og umræðuhópa.

8.2 Breytingartillögur við framlögð mál verður að bera upp í viðkomandi nefndum og umræðuhópum til þess að hægt sé að bera þær upp við afgreiðslu þingmála. Komi fram tillaga sem viðkomandi nefnd eða umræðuhópur getur ekki fallist á, getur flutningsmaður endurflutt tillöguna við lokaafgreiðslu þingmála. Þannig verða breytingartillögur á framlögðum þingmálum að fá tvær umræður.

8.3 Ekki er framsögumanni nefndarálits skylt að greina frá öðrum tillögum en þeim sem viðkomandi nefnd/umræðuhópur hefur ákveðið að leggja fyrir þingið.

8.4 Heimilt er nefnd/umræðuhóp að tilnefna fleiri en einn framsögumann fyrir sínu áliti.

8.5 Þyki þingfundi ekki ástæða til að gera ályktun um mál getur hann vísað því til stjórnar félagsins.

139

9. gr.

Atkvæðagreiðsla 9.1 Atkvæðagreiðsla fer venjulega fram með handauppréttingu. Nafnakall má viðhafa, ef atkvæðagreiðsla er óglögg að mati þingforseta eða ef þingheimur krefst þess. Einfaldur meirihluti ræður úrslitum við afgreiðslu almennra þingmála og þingskapa, en tveir þriðju hluta atkvæða þarf til að samþykkja lagabreytingar. Mál telst fallið við nafnakall ef meirihluti þingfulltrúa greiðir ekki atkvæði. Framkvæma skal stjórnarkjör eins og getið er um í félagslögum.

10. gr.

Gildi þingskapa 10.1 Þingsköpum þessum má aðeins breyta á landsþingi. Liggi breytingartillaga á þingsköpum fyrir skal þingforseti kynna hana fyrst allra mála og vísa til allsherjarnefndar. Heimilt er þingforseta að óska afbrigða og að þing starfi eftir tillögu, ef hún er lögð fyrir af til þess kjörinni milliþinganefnd, enda verði tillagan afgreidd á yfirstandandi þingi.

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

11. gr. Þingsköp þessi öðlast þegar gildi. Þingsköp þessi voru samþykkt á auka landsþingi á Grand hóteli 25. nóvember 2006.

Almannavarnaæfing á Reyðarfirði. Mynd: Ingólfur Haraldsson.

140

» Siðareglur félagsins Sérhverju starfi og hlutverki innan Slysavarnafélagsins Landsbjargar fylgja tilteknar skyldur og þá um leið tilteknar siðareglur. Siðareglur félagsins eru í samræmi við þær siðareglur sem almennt gilda í samfélaginu. Siðareglur félagsins eru leiðbeiningar um það hvernig starfsfólk og félagar bregðist við þegar siðferðileg álitamál koma upp í störfum þess. Í siðareglunum birtast þau gildi sem eiga að einkenna samskipti innan félagsins. Reglurnar ná til allra félags- og starfsmanna.

Siðareglunum er ætlað að auðvelda einstaklingum að rækja störf sín vel. Þær leysa félaga þó ekki undan þeirri ábyrgð að reiða sig á eigin samvisku í siðferðilegum efnum. Mikilvægasta hlutverk siðareglnanna er að veita almennari viðmiðanir um breytni og faglega ábyrgð en lagareglum er ætlað, enda gilda þær áfram þegar hinum lögfestu reglum sleppir. Þessum siðareglum er einnig ætlað að varðveita gott orðspor félagsins, ímynd og trúverðugleika.

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

– Við félagar í Slysavarnafélaginu Landsbjörg byggjum starf okkar á megingildum félagsins; fórnfýsi, forystu og fagmennsku.

– Við sýnum góða hegðun í störfum og vanvirðum á engan hátt félagið, markmið þess eða merki.

– Við virðum mikilvægi Slysavarnafélagsins Landsbjargar í samfélaginu og leggjum okkur fram um að félagið verði virt og metið í þjóðfélaginu.

– Við virðum lög og reglugerðir.

– Við virðum öryggi samborgara okkar og högum starfi okkar þannig að ekki skapist hætta af.

– Við gætum þagmælsku um atriði sem við fáum vitneskju um í starfi okkar og leynt skulu fara. Þetta á einnig við um birtingu mynda af slysavettvangi.

– Við virðum þann trúnað sem okkur er sýndur þegar okkur eru falin mikilvæg verkefni.

– Við virðum tilfinningar, friðhelgi og einkalíf annarra þegar slík mál koma upp í störfum okkar.

– Við beitum ekki aðra einelti eða áreitni af neinu tagi.

– Við virðum félaga okkar, skjólstæðinga og samstarfsaðila og gerum ekkert það sem rýrir mannorð okkar og félagsins.

– Við hlýðum stjórnendum aðgerða eða æfinga og fylgjum því skipulagi sem sett hefur verið upp af stjórnendum.

– Við virðum þær vinnureglur sem settar eru svo samhæfing starfa verði góð.

– Við virðum verkefni okkar og samstarfsmanna okkar og gerum það sem þarf til þess að verkefnin megi leysa á skilvirkan og fljótan hátt.

– Við þekkjum skyldur okkar, viðhöldum þekkingu okkar og kynnum okkur nýjungar er varða starfið til að varðveita hæfni okkar.

– Við virðum öryggi og heilsu okkar, samstarfsmanna okkar og skjólstæðinga með því að fara að reglum og þjálfa okkur til að geta aðstoðað aðra í neyð.

– Við sýnum fyllstu aðgát og varkárni við stjórn farartækja og gætum þess að valda ekki slysahættu né skemmdum á verðmætum eða náttúru.

– Við virðum eignir og verðmæti annarra, mannvirki og sögulegar minjar og forðumst að valda spjöllum á þeim.

141

– Við munum í störfum okkar bera og virða skilgreindan einkennisfatnað Slysavarnafélagsins Landsbjargar.

– Við virðum merki félagsins við notkun á tækjum okkar og búnaði.

– Við neytum ekki áfengis og vímuefna í einkennisfatnaði félagsins.

– Við leggjum okkur fram um að láta ekki félaga yngri en 18 ára lenda í aðstæðum sem þeir ráða ekki við.

– Við virðum áhuga þeirra og atorku en gerum okkur grein fyrir minni reynslu þeirra.

– Við gætum að því að félagar á útkallslista björgunarsveita skulu vera fullra 18 ára.

– Við gerum okkur ljóst að ef félagar gerast brotlegir við reglur þessar má vísa þeim úr starfi á vegum félagsins, tímabundið eða að fullu.

Einstakar félagseiningar geta sett strangari reglur en verða að gæta þess að tryggt sé að framangreindar reglur séu hluti þeirra.

Reglur þessar ná til félaga í björgunarsveitum, slysavarnadeildum og unglingadeildum og starfsmanna Slysavarnafélagsins Landsbjargar, þegar þeir starfa á vegum þess.

Ég lofaði Maxie að hugsa vel um heilsu hans og hamingju allt lífið.

OPTI START fyrir hvolpa

CATHERINE

NÆRINGARÞRÓUNARSTJÓRI PRO PLAN HÖFUNDUR AÐ PRO PLAN PRO BIFIDUS Axlar ábyrgð eins og þú.

Með broddi, fyrstu móðurmjólkinni, sem staðfest er að eflir ónæmiskerfið.

PRO BIFIDUS fyrir fullvaxna hunda

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

Eykur magn bifidus-baktería í maganum og kemur þannig jafnvægi á meltinguna.

ANTI AGE fyrir roskna hunda Staðfest að eykur árvekni og andlega snerpu.

Þetta er þín ábyrgð. Þetta er okkar ábyrgð. Þetta er PRO PLAN.

142

» Öryggisstefna Stefna Slysavarnafélagsins Landsbjargar er að tryggja öllum félagsmönnum og starfsmönnum eins öruggt og heilsusamlegt starfsumhverfi og frekast er unnt. Markmiðið er að enginn félagsmaður eða starfsmaður bíði heilsutjón af starfi sínu eða verkefnum á vegum félagsins. Í starfsemi félagsins er gert ráð fyrir að fylgt sé öllum kröfum samkvæmt lögum og reglum og að sífellt sé unnið að endurbótum sem stuðla að auknu öryggi félagsmanna, starfsmanna, samstarfsaðila og viðskiptavina.

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

– Við sækjum þau námskeið í Björgunarskólanum og Slysavarnaskóla sjómanna sem fjalla um öryggis- og vinnuverndarmál til að minnka líkur á slysum og óhöppum.

– Við sækjum okkur þekkingu í björgunar- og slysavarnamálum bæði erlendis og innanlands til að miðla og nýta í verkefnum á vegum félagsins.

– Við gerum kröfu um að aðstaða, tæki og búnaður sé í góðu ástandi og uppfylli öryggiskröfur.

– Við ætlumst til að búnaður sem notaður er í starfi félagsins sé skoðaður og prófaður reglulega og standist þær öryggiskröfur sem til hans eru gerðar.

– Við viljum að gerðar verði áhættugreiningar fyrir sérstaklega vandasöm svæði og staði, svo sem jarðgöng og jökla, og ætlumst til að slíkar greiningar verði gerðar svo fljótt sem auðið er í samvinnu við aðra viðbragðsaðila og heimamenn.

– Við gerum áhættugreiningar fyrir vandasöm verk sem við þurfum að vinna þar sem við gerum okkur grein fyrir verkþáttum, greinum áhættu og finnum leiðir til að vinna verkin án þess að taka óþarfa áhættu. Við æfingar er sérstaklega mikilvægt að taka ekki óþarfa áhættu.

– Við hvetjum til virkrar þátttöku aðgerðastjórnenda í þjálfun á öryggismálum.

– Við þekkjum og vinnum í samræmi við skráðar öryggisreglur félagsins og gildandi vinnuverndarreglur til að tryggja öryggi fólks, búnaðar og starfsumhverfis.

– Við notum undir öllum kringumstæðum viðeigandi öryggisbúnað, hlífðarfatnað og persónuhlífar.

– Við tökum virkan þátt í að framfylgja öryggisstefnu félagsins.

143

Eftirtalin fyrirtæki styðja við bakið á Slysavarnafélaginu Landsbjörg:

Sjómannafélag Eyjafjarðar www.sjoey.is

Eldvarnir ehf.

Heilsugæsla Heilsugæsla -- Sjúkrahú Sjúkrahú s s Heilbrigðisstofnun Þingeyinga Heilbrigðisstofnun Þingeyinga Sími: 464 0500 Sími: 464 0500 www.heilthing.is www.heilthing.is

Heilbrigðisstofnunin Heilbrigðisstofnunin Sauðárkróki, sími 455 4000 Sauðárkróki, sími 455 4000 www.hskrokur.is www.hskrokur.is

Stuðningur þeirra styrkir öflugt björgunar- og slysavarnastarf um allt land.

» Umhverfisstefna Umhverfisstefna félagsins er leiðbeiningar um það hvernig æskilegt er að starfsfólk og félagar umgangist land og náttúru. Umhverfisstefnan nær til allra félags- og starfsmanna. Umhverfisstefnunni er ætlað að minna félaga og starfsmenn á mikilvægi virðingar við náttúru og umhverfi.

Umhverfisstefnunni er ætlað að varðveita gott orðspor félagsins, ímynd og trúverðugleika.

Við leggjum sérstaka áherslu á eftirtalda þætti:

ÁRBÓK 2012 l SLYSAVARNAFÉLAGIÐ LANDSBJÖRG

– Við tökum tillit til umhverfismála í allri starfsemi félagsins og stuðlum þannig að betra umhverfi til sjós og lands.

– Við sýnum viðkvæmum landssvæðum virðingu og leitumst við að valda sem minnstu tjóni í umhverfinu þegar unnið er við björgun, verið við æfingar eða á ferðalögum.

– Við höfum að leiðarljósi að utanvegaakstur sé ekki stundaður nema í brýnustu neyð og með eins litlum umhverfisáhrifum og kostur er.

– Við kynnum og hvetjum til vistvæns aksturs og siglinga.

– Við kynnum félögum Slysavarnafélagsins Landsbjargar umhverfismál og hvetjum þá til góðrar umgengni í störfum sínum.

– Við stefnum að því að setja okkur mælanleg markmið í umhverfismálum, svo sem varðandi endurvinnslu, innkaup og úrgang.

– Við fylgjum öllum stjórnvaldskröfum sem gerðar eru varðandi umhverfismál.

– Við vinnum í náinni samvinnu við félaga, viðskiptavini og þjónustuaðila um að þeir uppfylli umhverfismarkmið félagsins.

Slysavarnafélagið Landsbjörg hefur einsett sér að vera til fyrirmyndar í umgengni við land og náttúru.

145

Eftirtaldir aðilar styðja við bakið á Slysavarnafélaginu Landsbjörg:

Ískrókur

Vélsmiðjan Foss ehf.

Valberg ehf.

Vopnafjarðarhöfn www.vopnafjardarhreppur.is

valbergehf@simnet.is Verkalýðsfélagið Hlíf www.hlif.is Verslunarmannafélag Suðurnesja www.vs.is vsvs.is Vestmannaeyjahöfn www.vestmannaeyjar.is Vesturbyggð www.vesturbyggd.is

VR www.vr.is Vörður tryggingar www.vordur.is Þórsberg ehf. Þórsnes

Það eru til óteljandi orð um misjöfn veður aðeins ein leið til að klæða þau af sér.

Höfuðborgarsvæðið: Bankastræti 5 og 9, Faxafen 12, Kringlan, Smáralind og Miðhraun 11 Akureyri: Glerártorg Keflavík: Leifsstöð og söluaðilar um allt land

www.66north.is

Klæddu þig vel