Page 1

เกณฑมาตรฐานของ 5 ส. เกณฑ หมายถึงกําหนด , หมาย , หลักบังคับ , หลักที่กําหนดไว มาตรฐาน หมายถึง สิ่งที่ถือเอาเปนหลักสําหรับเทียบกําหนด เกณฑและมาตรฐานของแผนงานโครงการ 5 ส. นั้น เรื่องที่ จําเปนใชในการยึดเปนแนวทางในเรื่องของพัฒนางาน 5 ส. โดย กําหนดหัวขอหมวดหมูใหชดั เจน และเปนเนื้อหาสิ่งที่ผูปฏิบัติตอง ยึดไว เพื่อทราบถึงเกณฑระดับที่ตนเอง หรือทีมจะตองพัฒนาไปให ถึง ซึ่งที่มาก็จากหลักการ วิชาการ แนวทางที่ปฏิบัติซ้ํา ๆ มาตอเนื่อง ยาวนานแลวเห็นวาดี เกณฑมาตรฐานเปนสวนหนึง่ ที่จะตองศึกษาทําความเขาใจให ละเอียดอยางถองแทในการพัฒนา เพราะจะไดใชเปนพืน้ ฐานในการ เทียบเคียง และจัดการไดครอบคลุมทุกประเด็น ไมขาดตกบกพรอง และตองใชควบคูไปกับแบบประเมินตนเองดวย จะทําใหการ ดําเนินการครบถวนตามที่จดุ ประสงค 5 ส. ตองการ เกณฑมาตรฐานที่ไดจดั ทําใชมาใน 5 ส. แทจริงแลว เกณฑมาตรฐานตองจัดทําเมื่อในองคกรนั้นมีการปฏิบัติกิจกรรม 3 ส. คือ ส1 สะสาง ส2 สะดวก และ ส3 สะอาด อยางตอเนื่องแลวเทานัน้ เพื่อใหความตอเนื่องของ 3 ส. ไดมีแนวทางที่สอดคลองกับพื้นที่ อยางกลมกลืน ชัดเจน แตที่ไดกําหนดไวนนั้ ก็เพื่อใหเปนแนวทาง แบบอยางใหกอ น ตามแนวทางที่ควรจะเปนเพื่อจะไดเขาใจไดงาย ในชวงแรก เพื่อชวยสนับสนุนใหผูปฏิบัติไดเขาใจงานไดงายขึ้น ปฏิบัติไดงายขึน้ ดังนั้น เมื่อพื้นที่ปฏิบัติ 5 ส. สักระยะหนึ่ง จนเกิด

2 วงจรของ 3 ส. แลว ใหมแี นวทางในการทําเกณฑมาตรฐานของพื้นที่ เอง เพื่อเปนบรรทัดฐานของบุคลากรในองคกรทุกคน

มาตรฐาน 5 ส. แบงเปน 4 สวน สวนที่ 1 สวนที่ 2 สวนที่ 3

สวนที่ 4

มาตรฐานการจัดการ มาตรฐานแนวทางปฏิบัติและกิจกรรม มาตรฐานในภาพรวมองคกรของ 5 ส. 3.1 มาตรฐาน สะสาง 3.2 มาตรฐาน สะดวก 3.3 มาตรฐาน สะอาด 3.4 มาตรฐาน สุขลักษณะ 3.5 มาตรฐาน สรางนิสัย มาตรฐานพื้นที่ 4.1 มาตรฐาน ทั่วไป 4.2 มาตรฐาน เฉพาะ 4.3 มาตรฐาน ลงสะดวก


มาตรฐานสวนที่ 1 มาตรฐานการจัดการ 1) การนําและการบริหารจัดการที่ดี 1.1 มีนโยบายเปนลายลักษณอกั ษร 1.2 มีการสื่อสารแบบสองทางใหถึงผูปฏิบัติทุกคน ไดทราบ , เขาใจ 1.3 มีแผนปฏิบัติการ Action Plan วาง Road Map หนทางสูความสําเร็จชัดเจน 1.4 มีโครงสรางการพัฒนางาน 5 ส. มีผูรับผิดชอบ แผนงานหลัก และมีกรรมการดําเนินงาน ประเมินผล ชัดเจน 1.5 มีการใหการสนับสนุนจากผูบริหารใหเพียงพอ และเหมาะสม 1.6 มีการมอบหมายงาน มีผูรับผิดชอบ กรรมการ รองรับชัดเจน 1.7 มีการพัฒนาพืน้ ที่อยางมีสวนรวมของบุคลากรทุก ระดับ 2) การจัดสรรทรัพยากรขององคกรใหเพียงพอ 2.1 ในแผนงานโครงการกิจกรรมมีการจัดสรร ทรัพยากรทั้งคน เงิน ของ ชัดเจน 2.2 มีการใชทรัพยากรตามแผนอยางคุมคา

4

3

2.3 มีงบประมาณสําหรับการคงสภาพพื้นที่ไมใหเกิด ประโยชน ไมทรุดโทรม เสียใชการไมได 2.4 มีการจัดสรรแบงพื้นที่ (Zones) ตามความเหมาะสม 2.5 มีการมอบหมายหนาที่ความรับผิดชอบใหบุคลากร ทุกคน 2.6 มีผัง แสดงถึงความรับผิดชอบของเจาหนาที่ทุกคน และพื้นทีใ่ นการดูแลทุกพื้นที่

มาตรฐานสวนที่ 2 มาตรฐานในแนวทางปฏิบตั แิ ละกิจกรรม 1) มีนโยบายที่ประกาศโดยตรงจากผูบริหารสูงสุดสูเจาหนาที่ ทุกคน และเจาหนาที่ทุกคนรับทราบและปฏิบัติตาม 2) จัดทําแผนปฏิบัติการอยางมีสวนรวม เจาหนาที่ปฏิบัติตาม แผน 3) มีการจัดสรรงบประมาณที่พอเหมาะ ตามแผนที่วางไว โดย เฉพาะสวนที่ทํานุบาํ รุง ดูแลรักษา 4) มีการสื่อสารภายในองคกรแบบสองทาง (Two-Way Communication) เปนระยะ 5) มีกิจกรรมที่ใหความรู ทักษะ กับเจาหนาที่ทุกคน และฟนฟู ความรู ตอยอดความรูอยางตอเนื่อง


5

6

6) แตงตั้งผูรับผิดชอบแผนงาน / โครงการหลัก คณะกรรมการ วิชาการ คณะกรรมการประชาสัมพันธ คณะกรรมการประเมินผล และทีมประสานในแตละพืน้ ที่ 7) จัดแบงพืน้ ที่ทงั้ หมดขององคกร เปนโซนพืน้ ที่แตละโซนมี ชื่อ มีสัญลักษณ สี กํากับ และมีผูรับผิดชอบจัดทําอยางมี สวนรวม 8) องคกรมีผังแผนที่ที่แสดงทุกพื้นที่โซน (Zones) ในภาพรวม และแสดงถึงผูร ับผิดชอบหลัก 9) ทุกพื้นที่โซน (Zones) มีผังแผนที่แบงเปนพื้นที่ยอย มีเจาหนาที่ทกุ คนในองคกรมีสวนรับผิดชอบชัดเจน 10) กิจกรรมสําคัญ Big Cleaning Day ใหเจาหนาที่ขององคกร ทั้งหมดมีสวนรวม 11) ทุกพื้นที่โซน (Zones) มีการประเมินตนเองอยางมีสวนรวม มีการปรับปรุงแกไขตามแนวทางแบบประเมินตนเอง 12) คณะกรรมการประเมินผล มีการตรวจสอบตามแบบ ประเมิน ตามแผนที่กําหนดไว มีการใหคะแนนเพื่อการ แขงขันในการตรวจสอบพื้นที่ และใหรางวัลกับพื้นที่ดีเดน 13) ผูบริหารสูงสุดและที่ปรึกษา ใหถือวาเปนผูตรวจสอบ กิตติมศักดิ์ โดยตําแหนงที่สามารถลงตรวจสอบพื้นที่โซน (Zones) ไดในทุกพื้นทีแ่ ละทุกเวลาดวย 14) คณะกรรมการตรวจสอบประเมินผลตองแจงแผนการ ตรวจสอบใหพื้นที่โซนทราบลวงหนากอนอยางนอย 1

สัปดาห และเปนหนาที่ของผูรับผิดชอบพื้นที่โซนแตละที่ รับผิดชอบที่จะเตรียมพืน้ ที่ใหพรอมเพื่อการตรวจสอบ ขอสังเกต หรือขอเสนอแนะก็ใหทีมพื้นทีน่ ํามาปรับปรุง พัฒนาอยางมีสวนรวม โดยผลการตรวจสอบที่ได ตองแจง ใหพื้นที่โซนทุกแหงรับทราบอยางโปรงใส และเปนธรรม ตามหลักฐานที่พบ พื้นที่โซนใดมีคะแนนยอมเยี่ยมสมควร ไดรับรางวัล และการเชิดชูเกียรติ์ เจาหนาที่ทกุ คนในองคกรชวยกันดูแลทุกพืน้ ที่ขององคกรที่ ตนเองไดพบเห็น ไมวาจะพบโดยบังเอิญ หรือตั้งใจสามารถ ที่จะเสนอแนะพื้นที่อื่น ๆ ได ตามเหตุผลและสิ่งที่ไดพบ เจาหนาที่ทกุ คนในองคกร ผานไปที่ใด เห็นความสกปรกให ถือเปนหนาทีโ่ ดยแจงใหผูรบั ผิดชอบโดยตรงชวยจัดการ และเมื่อเห็นเศษขยะทิ้งอยูตามพื้นใหไดชว ยกันเก็บอยาได นิ่งเฉย เมื่อพื้นที่โซนใดประสบความสําเร็จกิจกรรม และผลการ ประเมินผลคะแนนยอดเยี่ยม จะตองเปนพืน้ ที่ตนแบบ เปน แบบอยางในการเรียนรูแกพนื้ ที่อ่นื ๆ บุคลากรที่ไดรับรางวัล ตองเปนแบบอยางที่ดีแนะนําใหกับ บุคลากรคนอื่น ๆ หรือทีมอื่น หรือพื้นทีอ่ ื่นได เมื่อลงมือปฏิบัติระยะหนึ่งแลว มีพื้นทีด่ ีเดนแลว ควรมีการ แลกเปลี่ยนเรียนรู ในดานการจัดการความรู (KM =

15)

16)

17)

18) 19)


7

8

Knowledge Management) เพื่อแนะนําชวยเหลือกันในการ พัฒนา 20) ใหมีการสรางแบบมาตรฐาน และขอตกลงรวมกันเปน แนวทางในการทํางานในองคกร ที่สงเสริมงานพัฒนา 5 ส. อยางยั่งยืน ตอเนื่อง โดยเฉพาะใหมีแนวทางปฏิบัติที่เปน ที่ยอมรับกันทุกคน ทุกพืน้ ที่ 21) เจาหนาที่ทกุ คนมีสวนรวมในการพัฒนางาน 5 ส. อยาง ตอเนื่องตลอดไป การมีสวนรวมนั้น เปนการรวมคิด , รวมวางแผน , รวมทํา , รวมรับผิดชอบ และรวมรับรูถึงผลที่เกิดขึ้น มี ดังนี้ 21.1 รวมกันเสนอแนะ ใหขอมูลดานที่จะเปน ประโยชนจากสิ่งที่ไดพบเห็น , ประสบการณ ตาง ๆ 21.2 รวมเปนคณะกรรมการผลักดันงานแนวหนา 21.3 รวมปฏิบัติพัฒนากิจกรรมคุณภาพ 5 ส. อยาง มีประสิทธิภาพ ประสิทธิผล และเกิดคุณภาพ 21.3.1 ในพื้นที่ที่ตนเองรับผิดชอบโดยตรง (เฉพาะบุคคล) พื้นที่ที่โตะทํางาน และ บริเวณโดยรอบใกลโตะทํางาน ถือ เปนหนาทีใ่ นการดูแลเอาใจใสทุกวัน ทั้งกอน ระหวาง และหลังทํางาน

หมั่นสะสางสิง่ ของ อุปกรณเปนระยะ ใหมีเฉพาะของที่จําเปนในการใชงาน หมั่นจัดแจงสิง่ ของรอบตัวใหเปน ระเบียบ และกําหนดใหทําสะดวก เพื่อสะดวกตอการใชงาน หาสิ่งของ ไดงาย คืนไดงา ย และหมั่นดูแล หมั่นเช็ดถู ทําความสะอาด ตรวจสอบ ใหเปนเนืองนิจ เชน หมั่นทํา 5 ส. 15 นาที กอนและหลัง 21.3.2 ในพื้นที่โซนแตละโซน ก็มที ีมรวม ดูแลรับผิดชอบก็ชวยกันในทีมโซนที่ จะดูแลพื้นที่โซนของตนเองใหอยูใ น เกณฑมาตรฐานอยางตอเนื่อง 21.3.3 ในการแกไขปรับปรุงของพื้นที่โซน แตละทีมโซนรับผิดชอบในการแกไข ปรับปรุงของพื้นที่ตนในทีมอยางมี สวนรวม 21.3.4 ในพื้นที่รว ม ที่ตองรับผิดชอบรวมกัน จากหลายทีมโซน เมื่อมีกิจกรรม รณรงครวมกันก็ใหไดชว ยเหลือกัน รวมมือกัน ตามขอตกลงรวมที่วางไว ตามแผน


10

9 21.4 รวมรับรูตอผลของการปฏิบัติ และรวมภาคภูมิใจ ในความสําเร็จ 22) เมื่อพื้นที่โซนทั้งหมดประสบความสําเร็จ ทั้งองคกร สมควรที่จะพรอมใจกัน เพื่อเปดใหเปนแหลงศึกษาดูงาน ใหเปนพืน้ ที่ศึกษา แลกเปลี่ยนเรียนรูกันภายใน และจาก องคกรภายนอกอยางเต็มที่ 23) เจาหนาที่ทกุ คนสามารถที่จะเปนเมล็ดพันธแหง 5 ส. ที่ สามารถจะงอกเงยไดในทุกแหง ในการแนะนําผูอื่น ในการชวยเหลือผูอื่น ในการเปนวิทยากรใหผูอนื่ และ สามารถตรวจสอบชวยผูอื่นเมื่อถูกรองขอไดใน เบื้องตน 24) เจาหนาที่ทกุ คนในองคกร ไมเปนผูทําใหเกิดความรก , สกปรกหลังจากทํางาน ใชงานหมดแลว ในองคกรไมทิ้ง ขยะลงพื้น ไมติดปายที่ผนัง หรือกระจกทุกแหงโดยไม จําเปน เปนตน

มาตรฐานสวนที่ 3 3.1 มาตรฐานสะสางในภาพรวม 1) เจาหนาที่ทกุ คน มีความรู มีทักษะในการสะสาง ทั้งของ สวนตนครอบครอง และของสวนรวมของกลุม 2) มีกิจกรรมการคัดแยกของที่จาํ เปนและไมจาํ เปน ในการ ใชชัดเจน และขยับเคลื่อนยายของที่จําเปนนอยออกไป ตามความเหมาะสม อยางตอเนื่อง 3) มีพื้นที่ใชงานไดอยางคลองตัว สามารถเขาถึงสิ่งของ ประสานกับเจาหนาที่ดว ยกันไดสะดวก 4) ไมมีขยะ ของเสีย ของไมไดใชงาน ของไมจําเปน อยู ในที่ ๆ ปฏิบัติงาน 5) มีของที่จําเปนอยูในที่ที่เหมาะสมกับการหยิบใชได สะดวก 6) บริหารจัดการคลังใหมีของใชที่พอเหมาะใน 2-3 เดือน มีระบบการเบิกจายทีด่ ี ไมมขี องเสีย ของหมดอายุ ไม วางสิ่งของคงคลังไวกับพื้น ใหสูงจากพื้น 60 ซม. 3.2 มาตรฐานสะดวกในภาพรวม 1) เจาหนาที่ทกุ คนมีความรู มีทกั ษะ ในการจัดการสะดวกทุก รูปแบบอยางสมเหตุผล


11

12

2) ใหนําของที่จําเปนเหลือจากการสะสางแลวประมาณโดย ภาพรวม > 80% มาจัดระเบียบ จัดหาทีใ่ หอยูอยางเหมาะสม ไมเกะกะ กีดขวางเปนอุปสรรคในการทํางาน 3) ของทุกสิ่งอยูในที่ ๆ สมควรอยูอยางเหมาะสมหาก็งาย หายก็ รู ดูก็งามตา 4) มีการลงสะดวก เพื่อสะดวกในการปฏิบัติงาน เชน มีปาย บอกขอมูลตาง ๆ ปายเตือน ปายหาม ดัชนี เสนสี สัญลักษณ อื่น ๆ ตามความเหมาะสม จําเปน และเปนมาตรฐานสากล เทาที่ทําได ถาไมมีมาตรฐานสากลกํากับใหเปนกรณีทตี่ กลง รวมกัน 5) การติดปาย , หรือ สะดวกอันใดก็ตาม หรือขอความใด ๆ รูปภาพใด ๆ ใหมีแนวทางที่ดูเหมาะสม ตามขอตกลง รวมกัน 6) หาสิ่งของหรือเอกสารกลางไดภายใน 5 – 10 นาที และ สามารถนําเขาที่เดิมของสิ่งนัน้ ภายในเวลาไมตางกัน

2) ชวยกันเช็ดถูทาํ ความสะอาดสิ่งที่อยูใกลตัว เชนโตะทํางาน หองทํางาน มีกิจกรรม เชน 5 ส 15 นาที กอน และหลังทํางาน รณรงค 5 ส ทุกบายวันศุกร เปนตน 3) หมั่นทําความสะอาดครั้งใหญรวมกัน ในวันสําคัญ อยางตอเนื่อง 4) ทุกจุดทุกพื้นทีส่ ะอาด , แหง , กลิ่นดี , ไมมขี ยะ , ฝุน , ไมมีคราบสกปรก , ชื้นแฉะ ใชนิ้วแตะผิวทุกจุดไดโดย ไมมีคราบฝุนจับที่ปลายนิว้ 5) มีการตรวจ เช็ดถู เช็คอุปกรณ เครื่องมือ เครื่องใช อาคาร และไดรับการดูแลทํานุบํารุง ใหทกุ สิ่งอยูใน สภาพที่สะอาด อยูในที่ ๆ จัดไว เปนระเบียบเรียบรอย และใชการไดเสมอ 3.4 มาตรฐานสุขลักษณะในภาพรวม 1) บุคลากรมีความรู มีทักษะทํากิจกรรม 3 ส. แรก คือ สะสาง-สะดวก-สะอาด เปนวงจรใหเกิดความสมดุลย ในวิถีของการทํางานไปตลอดโดยไมเกิดการสะสม สิ่งของจัดวางสิ่งของเปนระเบียบ หาของไดงาย และ สะอาด ใชงานไดดี ทันใจตลอด 2) สรางกฎเกณฑมาตรฐานขององคกร และแนวทางปฏิบัติ 5 ส. รวมกันในองคกร อยางมีสวนรวม 3) มีการจัดการความเสี่ยงตาง ๆ ในการทํางานในองคกร เนนสิ่งที่จะเปนอันตราย เชน เรื่องอัคคีภัย เรื่องการดูแล

3.3 มาตรฐานสะอาดในภาพรวม 1) เจาหนาที่ทกุ คนมีความรู มีทกั ษะในการทําความสะอาด และหมัน่ ดูแลทํานุบํารุง ทุกสิ่งในองคกรใหมีสภาพที่ดี ตลอด


13 ถังแกสหุงตม ถังแกสออกซิเจน เครื่องนึ่งไอน้ํา เปน ตน 4) มีการจัดการดานที่จะเกิดผลกระทบตอสุขภาพในเรื่อง พฤติกรรมการสงเสริมสุขภาพ และสิ่งแวดลอมที่ดี ตาม setting ตาง ๆ ที่เกี่ยวของกับองคกร เชน พฤติกรรมที่ดี ตอสุขภาพ เรื่องออกกําลังกาย เรื่องรับประทานอาหาร การจัดการดานอารมณใหเหมาะสม เรื่องของหองน้ํา โรงครัว รานอาหาร การจัดการน้ําเสีย ขยะมูลฝอย เปน ตน 5) สถานที่นาอยู นาทํางาน 6) ไมมีมลพิษ สิ่งรบกวน 3.5 มาตรฐาน สรางนิสยั ในภาพรวม 1) บุคลากรมีสุขนิสัยที่ดี 2) บุคลากรมีศักยภาพ ซึ่งสามารถแนะนํา ตรวจสอบในเบื้องตน อธิบาย เปนที่ปรึกษา และวิทยากรใหกบั องคกร อื่น ๆ ได 3) มีทีมงานที่ดี 4) เปนผูนํา 5 ส. ที่ดี เปนเมล็ดพันธ 5 ส. ที่ไปที่ใดก็สามารถเกิด การพัฒนาผลักดันเปนรูปธรรมขึ้นไดในที่นั้น 5) เปนองคกรแบบอยางสรางจากเจาหนาที่ทุกคนในองคกร

มาตรฐานสวนที่ 4

14

มาตรฐานสวนที่ 4 เปนมาตรฐานที่กําหนดพื้นที่เจาะจง เลือกเปน บางสวนที่สําคัญ เพื่อตองการเนนเปนดาน ๆ แตยังคงใชมาตรฐาน ของ ส1 , ส2 , ส3 เปนหลัก มาตรฐานพื้นที่ แบงเปน 1) มาตรฐานทั่วไป 2) มาตรฐานเฉพาะ 3) มาตรฐานลงสะดวก มาตรฐานทั่วไป เปนเกณฑมาตรฐาน 5 ส. ของพื้นที่ ที่สวนมาก ทุก องคกร ทุกพื้นที่โซน ก็มีคลายคลึงกัน และเปนสากล มาตรฐานเฉพาะ เปนเกณฑมาตรฐาน 5 ส. ในพื้นที่มเี ฉพาะบาง องคกร บางเรื่อง บางงาน เทานั้น เชน โรงงานอุตสาหกรรมที่มี เครื่องมือเฉพาะแตกตางจากที่อื่น ในมาตรฐานเฉพาะซึ่งขอมูลตาง ๆ พื้นที่โซน หรือเจาหนาทีใ่ นองคกรนั้น จะเปนผูกําหนดขึ้นมาโดยยึด หลักมาตรฐาน 5 ส. ในภาพรวมมาเปนแบบอยางเสมอ มาตรฐานลงสะดวก เปนการทํากิจกรรมใหเกิดความสะดวกในการ ใชสอยสิ่งของ การปฏิบัติตาง ๆ ในการทํางาน ซึ่งเปนการทําปาย ขอความ แนะนํา บอกกลาว ชี้แจง ดัชนี รายการ คําอธิบายตาง ๆ คําเตือน หาม การขีดสีตีเสน การทําสัญลักษณตาง ๆ เปนตน จําเปนตองใหมีมาตรฐานทีส่ ามารถสื่อสารกับเจาหนาทีท่ ี่ทํางาน หา ของ คืนของ จัดการตาง ๆ ไดสะดวกขึ้น


16

15 มาตรฐานทั่วไป แบงเปน มาตรฐานทั่วไปหลัก และ มาตรฐานทั่วไปรอง มาตรฐานทั่วไป หลัก ประกอบดวย 1) มาตรฐาน พื้น 2) มาตรฐาน ผนัง 3) มาตรฐาน เพดาน 4) มาตรฐาน หอง 5) มาตรฐาน กระจก หนาตาง ประตู 6) มาตรฐาน คลัง , หองเก็บของ 7) มาตรฐาน หองน้ํา 8) มาตรฐาน ตู , ชั้นวาง 9) มาตรฐาน โตะทํางาน , เกาอี้ , ลิ้นชัก 10) มาตรฐาน แฟมเอกสาร 11) มาตรฐาน เครื่องมือชาง 12) มาตรฐาน สวนหยอม , สนาม 13) มาตรฐาน โรงครัว , หองอาหาร 14) มาตรฐาน ที่จอดรถ , โรงรถ 15) มาตรฐาน ที่ทงิ้ ขยะ , ที่เก็บขยะ 16) มาตรฐาน พื้นที่รวม 17) มาตรฐาน โรงซักฟอก , โรงนึ่งวัสดุอุปกรณ 18) มาตรฐาน เคานเตอร

มาตรฐานทั่ว รอง ประกอบดวย 1) มาตรฐาน ที่วางของรวม 2) มาตรฐาน มุมอาหาร มุมกาแฟในหอง 3) มาตรฐาน หนาตาง 4) มาตรฐาน ถังดับเพลิง 5) มาตรฐาน สายไฟ หลอดไฟ 6) มาตรฐาน โทรศัพท 7) มาตรฐาน พัดลม 8) มาตรฐาน เครื่องปรับอากาศ 9) มาตรฐาน สวิทชไฟฟาปด เปด 10) มาตรฐาน คอมพิวเตอร 11) มาตรฐาน ถนน 12) มาตรฐาน ทางหนีไฟ 13) มาตรฐาน บอรดติดประกาศ 14) มาตรฐาน นาฬิกาแขวน 15) มาตรฐาน ถังขยะ 16) มาตรฐาน อางลางมือ 17) มาตรฐาน อื่น ๆ

1


1

มาตรฐานพื้น

18

17 ส2

ถังขยะ

ส1 1) พื้น ไมมีของมาเกะกะทางเดิน กีดขวางทาง 2) มีพ้นื ที่โลงสบายตาที่คนทํางานไปมา เขาออกไดงาย 3) พื้นที่ในหองควรมีที่วางจากการครอบครองของสิ่งของ อยางนอย ⅓ ของพื้นที่หองทั้งหมด 4) ไมมีอุปกรณสงิ่ ของที่ไมเกี่ยวของกับงานวางไวที่พนื้ หอง 5) ไมมีอุปกรณทเี่ สียใชงานไมไดวางไวที่พื้น 6) มุมอับของหอง ไมมีจุดสะสมสิ่งของที่ไมจําเปน 7) ไมเปนที่อยูอาศัยของแมลงสาป มดปลวก หรือสัตวใด ๆ

1) บริเวณพืน้ ที่มกี ารจัดวางโตะ เกาอี้ อุปกรณ เครื่องใช สํานักงานอยางเปนระเบียบ เรียบรอย 2) ทุกพื้นที่โซนมีผังแสดงพื้นที่รับผิดชอบ 5 ส. ในแตละพืน้ ที่ โซน พรอมผูรับผิดชอบ 3) มีขีดสีตีเสนบนพื้นที่เทาทีจ่ ําเปน เพื่อกําหนดตําแหนงทีว่ าง ของอยางชัดเจน เพื่อบอกเสนทางเพื่อกําหนดของที่ เคลื่อนยายบอย ๆ เชน ถังขยะ อุปกรณชางตาง ๆ เปนตน 4) อุปกรณ ครุภณ ั ฑไมอยูบนพื้นที่ที่ผิดตําแหนง 5) พื่นที่เสี่ยงที่จะเกิดอันตรายตองมีปายเตือนหาม , บอกที่ชดั เจน เชน พื้นที่ตางระดับ พื้นทีเ่ อียงลาดมากกวา 15° ขึ้นไป เปนตน 6) สิ่งของในคลังควรวางสูงจากพื้น 60 ซม. ส3 1) 2) 3) 4) 5)

ไมมีขยะบนพืน้ ไมมีความสกปรก , น้ําขัง , ลื่น ไมมีฝุนละอองตามซอกมุมตาง ๆ ปูพื้นโดยวัสดุที่สวยงาม ทําความสะอาดไดงาย ทุกหองมีแสงพอที่จะทําใหมองพื้นได


19 2

มาตรฐานผนัง

20 5) ไมมีอุปกรณทไี่ มจําเปนติดบนฝาผนัง 6) อุปกรณทุกชิน้ ที่ติดบนฝาผนังสามารถทํางานไดดแี ละ เที่ยงตรง 7) ใน 1 หอง ควรมีไวทบอรดติดฝาผนัง 1 อัน และบอรด ประกาศ 1 อันในบอรดควรแสดงผังพื้นที่โซนรับผิดชอบ 5 ส. 8) นาฬิกาติดผนังมีไดตามความจําเปน 1 หอง ควรมี 1 เรือน และตรงเวลา ส2

ส1 1) พื้นที่ผนังดูโลง สบายตา 2) มีปา ย บอรด , กระดาน วัสดุอุปกรณตาง ๆ ติดผนังเทาที่ จําเปน และตองเกีย่ วของกับงานในบริเวณทีใ่ กลเคียงกิน พื้นที่ไมมากกวา ⅓ ของผนังดานนัน้ ๆ 3) ผนังไมชํารุด , สีไมลอก 4) ไมมีเศษวัสดุตา ง ๆ ที่ไมจําเปนติดอยูบนผนัง เชน แถบกาว สองหนา ตะปู เปนตน

1) มีผังแบงพื้นทีโ่ ซนในภาพรวมโซนทุกโซนไวผนังทีใ่ ดที่ หนึ่งของหนวยงานที่เปนภาพรวมบริเวณที่เปนศูนยกลาง ของหนวยงาน 2) แตละพื้นที่โซนมีผังของพื้นที่โซนติดผนัง บอกการ รับผิดชอบของเจาหนาทีใ่ นโซน 3) มีปายสะดวกติดผนังเทาที่จาํ เปน เชน ผังควบคุมสวิทชไฟฟา ตัวเปดปดแอรคอนดิชั่น ถังดับเพลิง , รูปภาพประดับ อุปกรณติดผนังบางชิ้น เปนตน


22

21 3

ส3

มาตรฐาน เพดาน

1) ผนังสะอาด โลงสบายตา 2) ไมมฝี ุน , คราบสกปรก , ชื้นแฉะ , รอยกาวสองหนา ติดอยู ตามผนัง 3) ไมมีฝุน , คราบสกปรก ติดอยูกับอุปกรณทตี่ ิดผนัง เชน พัด ลมติดผนัง , ตูติดผนัง , สายไฟ เปนตน 4) ผนังบุดวยวัสดุ ที่สวยงาม ทําความสะอาดงาย 5) ผนังสีออนเรียบ สบายตา นาดู

ส1 1) ดูโลง สบายตา 2) ไมมีอุปกรณทไี่ มจําเปนบนผนังเพดาน 3) ไมมีอปุ กรณทไี่ มทํางาน ชํารุดบนเพดาน เชน สายไฟ หลอดไฟชํารุด พัดลม , แอรคอนดิชั่น เปนตน 4) อุปกรณติดผนังอยูในสภาพดี มั่นคง แข็งแรง ผนังมั่นคง แข็งแรง


24

23 4

มาตรฐานหอง

ส2 1) ไมมีสายไฟหอย ไมเปนระเบียบ 2) ติดสัญลักษณของเครื่องไฟฟาบนเพดานเปนแถบสี ใหตรง กับชุดเปดปดที่ผนัง เพื่อความสะดวกวาตัวปดเปดอันใดตรง กับเครื่องไฟฟาชนิดใดบนเพดาน ส3 1) เพดานสะอาด ไมมีฝุน หยากไย คราบสกปรก 2) เพดาน ไมมีรอยราวแตก ทีจ่ ะทําใหเศษรอนแตกหลนลงมา ได 3) อุปกรณตาง ๆ ที่ติดเพดาน ไมมีฝุน คราบสกปรก เชน หลอดไฟ พัดลมติดเพดาน แอรคอนดิชั่น เปนตน ส1 1) หองดูโลงสบายตา มีพื้นทีใ่ ชงานในหองพอประมาณที่ สะดวกตอการเขาออก ทํางานประสานกันภายใน สะดวก ตอการใหบริการ 2) มีชองทางเดินภายในหอง ไดเขาถึงอุปกรณที่จะใชงานได คลองตัว ไมมขี องเกะกะทางเดินเปนอุปสรรคตอการทํางาน


26

25 3) มีกระดานไวทบอรด ไมเกิน 1 อัน มีบอรดประกาศสื่อสาร ในงานไมเกิน 1 อัน ขึ้นกับขนาดของผนังและหองเพื่อความ เหมาะสม 4) มีผังพื้นที่โซน เพื่อแสดงถึงความรับผิดชอบของเจาหนาที่ ในพื้นที่โซนนั้น ในหองนัน้ ๆ 5) มีนาฬิกาติดผนังประจําหองไมเกิน 1 เรือน 6) ถาใชปฏิทินแบบแขวนติดผนังใหมไี ดไมเกิน 1 อัน (ถามี ปฏิทินติดผนังแลว ไมควรมีปฏิทินแบบตั้งโตะ) 7) มีของที่จําเปน และใชงานไดในหองเทานั้น 8) ในหองไมมีของเสีย เครื่องมือที่ใชงานไมได ส2 1) มีปายบอกชื่อหอง หรือชื่อหนวยงานติดไวหนาหอง 2) มีการลงสะดวก บอกในอุปกรณที่ตองเคลื่อนยายบอย ๆ 3) มีการบอกรายการดัชนีสําหรับสิ่งของที่อยูภายใน เชน ในตู ในลิ้นชัก เปนตน 4) มีปายบอกเพื่อสะดวกในการทํางานในหอง , มีปายเตือน ปายหาม สําหรับสวนที่จะเปนอันตราย (การลงสะดวกใหมี มาตรฐานเดียวกันและสากล ถามี) 5) มีการจัดอุปกรณครุภณ ั ฑในหอง เชน โตะ ตู สิ่งของวัสดุ , อุปกรณตาง ๆ ใหเหมาะสมกับการทํางานใหมากที่สุด

ส3 1) 2) 3) 4) 5)

หองดูโลง สะอาด ไมมีฝุน ขยะรก หลังตู ไมมีฝุนจับ บานกระจกตาง ๆ ใสสะอาด เพดาน ผนังดานบนไมมีหยากไย ระบบระบายอากาศที่ถายเทไดดี ทางลมเขา,ออก และการ หมุนเวียนถายเทภายในไดเหมาะสม 6) เครื่องปรับอากาศใชใหครอบคลุมทุกพื้นที่หอง ไหลเวียน ลมไดดี ควรมีพัดลมดูดอากาศ ลมเย็นจากเครื่องไมไปตก ถูกคนทํางานเฉพาะคนใดคนหนึ่ง 7) มีแสงสวาง พอในการทํางาน ไมมีเสียงรบกวน ไมมีเหตุ รําคาญ 8) มีมุมพักผอน


27 5

มาตรฐาน กระจก ประตู หนาตาง

ส1 1) กระจก ไมมีสิ่งของติดเกะกะ หรือปายขอความใด ๆ ปดบัง แผนกระจก หนาตาง ประตู ที่เปนกระจก 2) ไมมีรอยราว รอยแตกของกระจก 3) ไมมีสติกเกอรติดขอความทีไ่ มเกี่ยวของกับการปฏิบัติงาน 4) มีขอความที่ติดกระจกที่จําเปนเทานั้น และเปนขอความสั้น กะทัดรัด เชน กระจกประตูมคี ําวาผลัก (PUSH) และ (PULL) เปนตน 5) หนาตางบานเกร็ดตองอยูครบทุกแผน 6) ติดแถบฝาระวังเรื่อง เลอะเทอะกับกระจก 7) ไมติดปายขอความประกาศบนกระจก

28 ส2 1) มีขอความ ปายแนะนํา คําเตือน หรือปายอํานวยความ สะดวกที่จําเปนเทานั้น 2) ขอความบนกระจกตองอยูในระดับสายตา ส3 1) ใส สะอาด ไมมีคราบสกปรก ไมมีฝุน 2) ไมมีรอยแถบกาว หรือรอยเทปสองหนาทีล่ อกออกไมหมด ไมมีรอยอักษรเดิมที่ลบไมหมดคางอยู 3) ไมมีรอยแตกราว 4) มีคําเตือนในการปฏิบัติสั้น ๆ ถาจะทําใหกระจกแตกราว เกิดขึ้น


30

29 6

มาตรฐาน คลัง , หองเก็บของ

6) วางสิ่งของอุปกรณใหสูงจากพื้น 60 ซม. ส2 1) มีปายบอกหมวดหมู และแจงรายละเอียดในแตละชนิด แตละหมวด 2) มีผังของพื้นที่คลัง และแสดงผูรับผิดชอบชัดเจน 3) สวนที่เปนอันตรายใหมีปายเตือน , หาม , แนะนํา 4) มีทะเบียนดูแลการเบิกจาย รายการสิ่งของทั้งหมด 5) หองคลังที่ตองการอุณหภูมทิ ี่เหมาะสม ใหมีระบบการ ควบคุมอุณหภูมิโดยมีรายละเอียดและแสดงถึงวิธีการ ควบคุมกํากับที่เปนมาตรฐาน 6) มีระบบ First-in First-out ส3

ส1 1) สิ่งของ อุปกรณครุภณ ั ฑในคลัง เปนของที่มีระยะเวลา ของการใช 2) เปนสิ่งของที่จําเปนตองใชในระยะเวลา 2-3 เดือน 3) สิ่งของที่จําเปนตองใชในระยะ 2-3 เดือน ตองมีของไว ในคลัง เพื่อเบิกใชไมขาดเสมอ 4) ไมมีของหมดอายุ หรือใชการไมได 5) มีชองทางเดินที่สามารถจะเขาถึงสิ่งของทุกชิ้นได สะดวก ไมมสี ิ่งของเกะกะ กีดขวาง

1) 2) 3) 4)

พื้นผนัง เพดาน สะอาดไมมฝี ุน ไมมีหยากไย ไมอับชื้น ไมมีกลิ่นเหม็น พื้นคลังปูดวยวัสดุอุปกรณทที่ ําความสะอาดไดงาย สวยงาม 5) ไมเปนแหลงอาศัยของแมลง และสัตวตาง ๆ 6) มีอากาศถายเทไดสะดวกดี แสงสวางเพียงพอ


31 7

32

มาตรฐาน หองน้าํ ส1

หองน้ํานั้นใชมาตรฐาน HAS ของกรมอนามัย กระทรวง สาธารณสุข คือ H = Healthy หมายถึง ความสะอาด A = Accessibility หมายถึง การเขาถึงความพอเพียงกับการใช S = Safety หมายถึง ความปลอดภัย

1) หองสวมโลงไมมีสิ่งของกีดขวางในการใช 2) อุปกรณทุกอยางในหองสวมพรอมใชงานไดตลอดเวลา 3) ควรมีสวมนั่งราบ มีราวจับสําหรับผูสูงอายุ , หญิงตั้งครรภ และถามีเพื่อคนพิการก็จะดียิ่ง 4) ถามี > 2 หอง ใหแบงบริการเปนสวมชาย-หญิง 5) ภาชนะเก็บกักน้ํา ขันตักน้ําอยูในสภาพที่ใชงานได 6) อางลางมือ กอกน้ํา กระจก ใชงานไดดี 7) มีสบูลางมือ พรอมใช 8) ประตูที่จับปด-เปด ที่ล็อคอยูใ นสภาพดีใชงานได 9) บริเวณที่ตั้งของสวม ตองไมอยูในที่ลับตา เปลี่ยว 10) สภาพทอระบาย ถังเก็บกักสิ่งปฏิกูล ไมรั่ว แตก หรือ ชํารุด ทอไมตนั ปฏิกูลไมเต็มลน ส2 1) มีสัญลักษณชบี้ อกใหเห็นทางไปหองสวมไดจาก ระยะไกล 2) มีปายสัญลักษณบอกหองสวม และปายบอกแยกหอง ชาย- หญิง 3) มีขอความ แนะนําการใชเทาที่ตองการและจําเปน


33 ส3 1) พื้นผนัง , เพดาน โถสวม ที่กดโถสวม โถปสสาวะ ที่ กดโถปสสาวะ อุปกรณหองสวม สะอาด ไมมีคราบ สกปรก 2) ไมมีกลิ่นเหม็น 3) พื้นสวมแหง 4) มีการระบายอากาศที่ดี 5) มีแสงสวางเพียงพอ สามารถมองเห็นไดทวั่ บริเวณ 6) มีผูรับผิดชอบดูแลตลอดการใชงาน

34

8

มาตรฐาน ตู ชั้นวาง

ตูประกอบดวย ชั้นวางสิ่งของ ที่มีทั้งเปดโลง ไมมีฝาปด หรือมีกระจกใสปด หรือปดดวยวัสดุทึบมองไมเห็นดานใน ส1 1) ตูแข็งแรงมั่นคง วางในหองที่เหมาะสมไมเกะกะกีด ขวาง ควรติดผนังดานใดดานหนึ่งตามความเหมาะสม ชั้นวางมั่นคง ไมหลุด 2) ในตู ชั้นวางมีของที่จําเปนใชงานอยูภายในวางอยางเปน ระเบียบ เปนหมวดหมูหาไดงาย


35

9

มาตรฐาน โตะทํางาน เกาอี้ ลิ้นชัก

36

3) มีตูเทาที่จําเปนในหองหนึ่ง ๆ จํานวนแลวแตขนาดตู ในหองเล็กไมควรมีเกิน 2 ตู เปนตน ตูที่ไมมีของวาง ภายในไมควรมีไวในหอง 4) ถาตูชนิดที่สูงเกินกวาระดับสายตา หามมีสิ่งใดวางอยู บนหลังตูนั้น ส2 1) มีปายบอกวาเปนตูเก็บอะไร มีดัชนีรายการบอกแตละ ชั้นของตูอยางสั้นไดใจความวาภายในตูมีสิ่งของ อะไรบาง เปนหมวดใดบาง 2) ถาชั้นวางใดมีฝาปดแบบทึบมองไมเห็นสิ่งของภายใน ใหมีดัชนีรายการเปนหมวดหมูชี้แจงของในแตละชั้นให ไดรูเปนลําดับอยางสั้น ชัดเจน 3) ปายขอความใหเปนมาตรฐานแนวเดียวกัน ปดไวในมุม เดียวกันในแตละชั้น ตามทีเ่ ห็นวาเปนระเบียบ และดู สวยงาม 4) สิ่งของภายในตูเปนระเบียบ ลงสะดวกชัดเจน ส3 1) ตูสะอาดในทุกซอกมุม 2) ไมมีฝุน หยากไย สิ่งสกปรก รก ขยะ ของเสีย ไมจําเปน ตาง ๆ โดยเฉพาะหลังตู ใชนิ้วแตะไมมีฝนุ ติดนิว้ มา 3) สิ่งของภายในตูสะอาด 4) ตูไมเปนแหลงอาศัยของสัตว และแมลง

ส1 1) โตะทํางาน เกาอี้ ลิ้นชัก แข็งแรง มั่นคง , โลงวาง ขาโตะแข็งแรงเทากัน พื้นบนโตะอยูใ นระดับขนานกับ พื้นไมเอียง ไมมีรอยแตกยุบ เกาอี้อยูในสภาพดี เบาะ ไมขาด ไมมีพลาสติกหุม เบาะ ถามีลอเลื่อนก็สามารถ เลื่อนไดดี ไมลมงาย มัน่ คง ลิ้นชักสามารถดึงเขาออกไดทุกอัน 2) พื้นบนโตะทํางานใหมีสิ่งของที่จําเปนตองใชทุกวัน เทานั้นวางอยูบนโตะ 3) ควรมีสิ่งของ 2-3 ชิ้นเทานั้น ที่ติดถาวรอยูบนโตะ เชน ปายชื่อ ปฏิทินตั้งโตะ เปนตน ซึ่งไมควรกินเนื้อที่เกิน


37

4) 5) 6) 7) 8)

10% ของโตะ นอกนัน้ เหลือพื้นที่ไวสําหรับทํางาน ประจําทุกวัน ไมควรมีตะแกรงเอกสารบนโตะทํางาน ไมควรมีเอกสารคางงานอยูบ นโตะ เกิน 1 วัน ในลิ้นชักมีอุปกรณสิ่งของที่ตองใชทุกวัน หรือใชบอย ๆ เทานั้น อยูใ นลิ้นชักโตะทํางาน ไมมีสิ่งของวางไวใตโตะ เกะกะ การวางเทา การเลื่อน เขาออกของเกาอี้ ถามีกระจกใสวางบนพืน้ โตะ ไมใหมีสิ่งใดสอดใต กระจก

ส2 1) โตะทํางานมีชอื่ เจาของโตะ ซึ่งถือวาเปนผูรับผิดชอบ ดูแล 5ส. ของโตะทํางานของตนเองดวย 2) ปายชื่อและสิ่งของที่ตองติดถาวรบนโตะใหรวมกลุมกัน ไวที่มุมหนาขวา , หรือมุมหนาซายเทานัน้ 3) ลิ้นชักมีรายการดัชนีบอกสิ่งของภายใน โดยปายบอก รายการใหติดมุมใดมุมหนึ่งหนาลิ้นชักใหเปนแนว เดียวกัน 4) ถาลิ้นชักของโตะทํางานมีมากกวา 2 อันขึ้นไป อนุญาต ใหมีของใชสวนตัวที่จําเปนใชประจําวัน 1 ลิ้นชัก และ ลงสะดวกใหเปนระเบียบ สวยงาม

38 ส3 1) โตะทุกสวนสะอาด ไมรก ไมมีคราบสกปรก ฝุน หยากไย 2) ไมมีขยะหลังทํางาน ไมมีเอกสารหรือสิ่งใดวางอยูบน โตะหลังเสร็จงาน ของไมจาํ เปนใหเก็บออกจากโตะให หมด 3) อุปกรณในลิ้นชักสะอาด ไมมีแมลงหรือสัตวอาศัยอยู 4) เจาของโตะทํา 5 ส. 15 นาที กอนและหลังทํางาน ควร ทําความสะอาดโตะเองแลวจัดของใหเปนระเบียบ บริเวณโตะทํางานและรอบโตะ


10

39

มาตรฐาน แฟมเอกสาร

40 5) สามารถนําแฟมมาใชไดงาย และนํามาคืนไดงายเมื่อ เสร็จงาน ส2

4

3

2

1

ส1 1) แฟมเอกสาร มีสภาพดี ใชงานไดแข็งแรง มีเทาที่จําเปน ใชงานได ภายในเก็บเอกสารไดอยางมีประสิทธิภาพ 2) ไมมีแฟมเปลา , เอกสารภายในเปนเอกสารที่จําเปน ใชงานตามเหมาะสม 3) ขนาดของแฟมทั้งหมดที่อยูใ นชั้นเดียวกัน ตองมีขนาด สวนสูง ความกวางเทากันเรียงตามลําดับอยางเปน ระเบียบ 4) ถาแฟมไมเต็มชั้นใหวางชิดแอบดานซายไว และไมให ลมเปนแนวนอน

1) แฟมวางตามชัน้ เปนระเบียบมีขนาดเทากัน ถาไมเต็มชั้น ใหแอบชิดซาย ไมมีแฟมเปลา (ไมมีเอกสารภายใน) และเอกสารภายในเปนเอกสารที่จําเปนใชงานตามความ เหมาะสม 2) สันแฟมเอกสารทําสะดวกทุกแฟม ใหมมี าตรฐานแนวทางที่เหมือนกัน 3) สันแฟมหนึ่ง มีรายละเอียดในการลงสะดวก คือ 3.1 ชื่อประจําพื้นที่โซน , สัญลักษณ และสีประจําพื้นที่ โซน 3.2 ชื่อของแฟม ที่บอกถึงเนือ้ หาในแฟม 3.3 ลําดับของแฟม ลําดับที่ 1 , 2 , 3 , 4 , 5 เปนตน 4) ถาแฟมเอกสารอยูในชั้นที่มฝี าปดทึบ ใหมีปายรายการ ดัชนีบอกไวทดี่ านหนาของบานปดตรงมุมบนซาย หรือ ขวา เปนแนวเดียวกัน 5) เขาถึงแฟมไดงาย 6) มีทะเบียนของเอกสาร การเขา-ออกของแฟม


41

42 11

ส3

มาตรฐาน เครื่องมือชาง

1) แฟมเอกสารสะอาด ไมมีฝุนคราบสกปรก เอกสารไม ฉีกขาด เปยกแฉะ 2) ไมเปนแหลงของแมลงและสัตว

ส1 1) มีของอุปกรณเครื่องมือ ที่จําเปนใชอยูใ นหองชาง ครบ ตามที่ตองการใช 2) ของที่มีอยูสามารถใชงานได หยิบใชไดงา ย เขาถึงได งาย , ไมมีของใชการไมได ของเสีย ส2 1) อุปกรณเครื่องมือที่ใชบอยเกือบทุกวัน จัดเก็บบนชั้น วางที่เห็นไดงา ย หยิบจับไดสะดวก ใกลตวั ใกลตรงจุด ทํางาน เปนระเบียบ


43 2) อุปกรณเครื่องมือที่ใชบอย ทําสะดวกกํากับแตละชิ้นให ชัดเจน เขาถึงไดงาย หยิบใชนํามาคืนที่เดิมไดอยาง รวดเร็ว 3) อุปกรณเครื่องมือที่ใชไดบอย เก็บไวในที่เก็บหรือตู เปน หมวดหมู เครือ่ งมือชิ้นใหญที่เคลื่อนที่ได เวลาใช นําไปใชที่อื่น ๆ นั้น อาจเก็บไวเปนตําแหนงมุมใดมุม หนึ่ง ถาอยูทพี่ ื้นใหขดี สีตีเสนใหเห็นที่ไวชัดเจน มีปาย บอกตําแหนง 4) อุปกรณเครื่องมือที่วางบนพืน้ เปนหมวดหมู ใหวางสูง กวาพืน้ หอง 60 ซม. 5) มีทะเบียนอุปกรณเครื่องมือครบ 6) ไมมีอุปกรณเครื่องมือวางเกะกะกีดขวางการทํางาน ส3 1) หองชาง ที่เก็บตูเครื่องมือชาง อุปกรณเครื่องมือตาง ๆ สะอาดและอยูใ นสภาพพรอมใชงาน หองโลงพรอม ทํางาน 2) ไมมีคราบสกปรก สิ่งของรกรุงรัง เกะกะ ไมมีคราบน้ํามัน หรือคราบอื่น ๆ ไมชื้นแฉะ ไมมีหยากไย 3) ไมเปนที่อาศัยของสัตวและแมลง 4) มีการดูแลทํานุบํารุง อุปกรณทุกชิ้น เครื่องมือทุกชิ้น สม่ําเสมอ

44 12

มาตรฐาน สวนหยอม สนาม

ส1 1) สวนหยอม , สนาม ดูโลง รมรื่น เย็นสบายตา 2) ไมรกไมมีของเกะกะ ไมมีขยะ: ไมมีเศษกิง่ ไมกาน ไมตายบนพื้น ไมมีกิ่งไมตายคาตน ไมมีตน ไมตายยืนตนอยู ไมมีหญาตาย 3) ขอบสวนหยอม , สนาม ถาเปนรั้วทั่วไป ดูแลไมให ตนไมเถาวัลยรก เกาะเกีย่ ว ถาเปนรั้วพุมไมใหดแู ลให เปนระเบียบเรียบรอย ขอบเรียบ


45 4) ถามีสิ่งกอสราง หรือน้ําตก หรือน้ําพุ เปนตน ภายใน สวน , สนาม ดูแลไมรก และใชงานไดดี

46 13

มาตรฐาน โรงครัว และหองอาหาร

ส2 1) แสดงปายบอกผูรับผิดชอบ พื้นที่โซนที่รับผิดชอบ 2) มีปายบอกทิศทางตามเหตุผล และความเหมาะสมในที่ ที่จําเปนตองบอก 3) จัดตนไมใหดูเปนหมวดหมู เปนระเบียบ ส3 1) พืชหญาไมสูง รกถูกตัด ดูแลเปนประจํา 2) ตนไมไดรับการดูแลกิ่งพุมใหเปนระเบียบตลอด 3) ไมรก ไมมีเศษขยะ ไมเปนแหลงอาศัยของสัตว และ แมลงนําโรค มา ส1 1) อาคารโรงครัว โรงอาหาร มั่งคงแข็งแรง โตะเกาอี้ แข็งแรง มีพอเพียง อุปกรณเครื่องครัว ตูเก็บอาหารแหง อาหารปรุงเสร็จ มีพรอมใชตามความจําเปน 2) มีที่เก็บอาหารแหงโดยเฉพาะที่โปรง สะอาดจัดเปน ระเบียบ และชัน้ เก็บของชั้นลางตองสูงจากพื้นอยางนอย 30 ซม.


47 3) มีตูสําหรับปกปดอาหารที่ปรุงสําเร็จแลว และดานหนา ของตูเปนกระจกเพียงพอ 4) มีหองเย็น หรือตูเย็นเก็บอาหารขนาดที่เพียงพอ ชั้น วางชั้งลางสุดสูงจากพื้นอยางนอย 30 ซม. 5) มีที่วางอุปกรณจาน ชาม แกวน้ํา ถาดหลุม อุปกรณตาง ๆ คว่ําในภาชนะโปรงสะอาด หรือตะแกรง วางสูงจากพืน้ อยางนอย 60 ซม. 6) มีโตะเตรียมปรุงอาหาร เตาไฟที่ใชงานไดดี พอเพียง 7) ไมเตรียมและปรุงอาหารบนพื้น 8) มีทอ หรือรางระบายน้ําที่มีสภาพดี 9) มีบอดักเศษอาหารและดักไขมันที่ใชการไดดี ส2 1) จัดวางอุปกรณ เครื่องมือ อาหารแหงอาหารปรุง และ อื่น ๆ เปนหมวดหมู เปนระเบียบ 2) มีปายบอกรายการตาง ๆ ตามความเหมาะสม ตามเกณฑ มาตรฐาน 3) มีการบริการชอนกลางเสมอ ส3 1) อาคาร พื้น ผนัง โตะเตรียมปรุงอาหาร อุปกรณเครื่องครัวสะอาด ปราศจากคราบสกปรก มีภาชนะ โปรงสะอาดรองรับ

48 2) อาหาร วัตถุดบิ สําหรับปรุงอาหาร เครื่องมือปรุงอาหาร ตองสะอาด ไมบูดเสีย 3) ตามซอกมุมไมเปนที่อาศัยของแมลง หรือสัตวตาง ๆ 4) อาหารที่ปรุงสําเร็จแลว เก็บในภาชนะที่สะอาด มีการ ปกปดวางสูงจากพื้นอยางนอย 60 ซม. 5) มีการระบายอากาศรวมทั้งกลิ่น และควันจากการ ทําอาหารไดดี เชน มีปลองระบายควัน หรือพัดลมดูด อากาศที่ใชไดดี 6) มีการลางภาชนะ : อุปกรณดวยวิธีการ 3 ขั้นตอน ขั้นตอนที่ 1 ลางดวยน้ํายาลางภาชนะ ขั้นตอนที่ 2 ลางดวยน้ําสะอาด 2 ครั้ง อุปกรณการลางตองสูงจากพืน้ 60 ซม. 7) มีถังขยะสภาพดี ไมรั่วซึม มีถุงพลาสติกสวมไวดานใน และมีฝาปด 8) มีหองน้ําที่สะอาดอยูใกล และอางลางมือที่ใชการไดดี


49 14

มาตรฐาน ที่จอดรถ โรงรถ

ส1

50 ส2 1) มีปายบอกชัดเจน ในแตละอาคารจอดรถ 2) ถาที่จอดรถอยูไกลจากอาคารเห็นไมชัด ใหมีปายบอก และลูกศรบอกทิศทาง 3) ถาที่จอดรถเฉพาะเจาะจงรถที่จะจอดใหมปี ายบอกที-่ ชัดเจน 4) ขอบถนนระบายสี สัญลักษณจราจรเพื่อบอกวาจอดได หรือไม 5) มีกรอบขีดสีตีเสน ตามสัดสวนของรถ เพื่อใหเปน ระเบียบเรียบรอยในการจอดใหพอเหมาะ เปนแนว เดียวกันไมกนิ เนื้อที่ขางเคียง 6) เสาอาคารที่จอดรถ และเสาไฟฟาที่อยูใกลเคียงที่อาจจะ เกิดอุบัติเหตุชนในขณะที่รถเขามาจอด หรือถอยรถเขา ออกอาคารจอดรถใหทาสีลายมาตฐานสากลในระดับ สายตา ใหระวังในการที่จะขับรถชนได ส3

1) มีที่จอดรถ ทั้งรถมอเตอรไซด จักรยาน และรถยนตที่ เพียงพอ สภาพดี อาคารแข็งแรงมั่นคง 2) ที่จอดรถมีหลังคากันแดด , ฝน ไดดี 3) ไมมีรถที่เสีย ใชการไมไดจอดอยูกนิ เนื้อที่ 4) เปนที่จอดรถทั้งเจาหนาทีภ่ ายใน และบุคลากรจาก ภายนอกที่มารับบริการ หรือประสานงาน

1) โรงรถสะอาดไมมีสภาพสกปรกตาง ๆ ไมมีขยะ ไมมีสงิ่ กีดขวาง ไมมหี ยากไย 2) ไมเปนแหลงอาศัยของสัตวและแมลง 3) เปนอาคารโลงมีการถายเทอากาศที่ดีมีแสงสวางเพียงพอ 4) เสนสีกฎจราจร ของที่จอดไมลอกดาง หรือจาง


51 15

52 4) ถังขยะที่พรอมทิ้งไดควรมีถงุ วางอยูภ ายในอีกชั้น เพื่อ รองรับสามารถนําไปจํากัดไดงาย (ขยะติดเชื้อ = ถุงแดง ขยะอื่น ๆ = ถุงดํา) 5) มียานพาหนะเคลื่อนยายมูลฝอยสภาพดี

มาตรฐาน ที่ทิ้งขยะ , ที่เก็บพักรวมขยะ

ส2 ขยะ

ขยะ

1) มีปายบอกหนาถังขยะที่ชัดเจนวา รับทิ้งขยะชนิดใดตาม ความเหมาะสม ใหผูที่จะทิ้งขยะไดเขาใจ ทิ้งใหถูกกับ ถังขยะที่จะรองรับ 2) ถังขยะติดเชื้อมีปายบอกที่ชดั เจน มีถุงแดงรองรับภายใน มีผูดูแลรับผิดชอบ ชัดเจน

ขยะ

ส3 ส1 1) ถังขยะมีเพียงพอตามจุดตาง ๆ ที่จําเปนตามเหตุผล ให สามารถหาที่ทิ้งไดโดยไมยากลําบาก 2) ถังขยะสภาพดี แข็งแรง ไมแตก ไมรั่ว ไมซมึ มีฝาปด 3) แยกใหเห็นชัดเจนระหวางทีเ่ ก็บขยะชนิดตาง ๆ โดยเฉพาะขยะติดเชื้อ (ขยะจะแบงเปน 4 ประเภท ดังนี้ 3.1 ขยะมูลฝอยทั่วไป 3.2 ขยะมูลฝอยรีไซเคิ้ล 3.3 ขยะ มูลฝอยอันตราย เชน ถานไฟฉายใชแลว หลอดฟลูออเรสเซนต กระปองยาฆาแมลง เปนตน 3.4 ขยะมูลฝอย ติดเชื้อ เปนตน

1) ถังขยะภายนอก ภายในสะอาด ไมมีคราบสกปรก ที่เก็บ ขยะสะอาด 2) ถังขยะที่เต็มควรไดรับการขนยายไปที่เก็บขยะ หรือ กําจัดเสีย หรือเมื่อขยะครบ 1 วันแลว 3) ไมเปนแหลงอาศัยของสัตว และแมลง


53 16

มาตรฐาน พืน้ ทีร่ วม

ส1 1) มีสภาพที่ดี มัน่ คง แข็งแรง สามารถใชงานไดเสมอ 2) มีพื้นที่ใชสอย ดูโลง สบายตา ทํางานไดสะดวก รวดเร็ว ส2 1) มีปายบอกสั้น กระชับ และชัดเจน เขาใจไดงาย 2) มีปายเตือนหาม แนะนํา ตามเหตุผลที่สมควรจะสื่อถึง 3) บอกถึงผูรับผิดชอบ หนวยงาน ฝาย กลุมทีร่ ับผิดชอบ รวมกัน 4) มีทะเบียนบงบอกความรับผิดชอบ ของหนวย ฝาย กลุม ที่ชัดเจน และแนวทางที่จะรวมมือกัน

54 ส3 1) พื้นที่สะอาด ไมสกปรก ดวยความรวมมือที่มีแนวทาง รวมกัน 2) มีกิจกรรมที่ตอ งมาทํารวมกัน อาจจะเปนการรณรงค ทุกบายวันศุกร


55 17

56

มาตรฐาน โรงซักฟอก และระบบแกส อุปกรณความดัน

3) เครื่องซักฟอก เครื่องอบไอน้ํา , แกส เครื่องมืออุปกรณ ตาง ๆ สามารถทํางานไดอยางมีประสิทธิภาพ และ ปลอดภัย ส2 1) มีปายบอกถึงอุปกรณตาง ๆ มองไดเห็นแตไกล 2) อุปกรณเครื่องมือบางชนิดทีใ่ ชงานยุงยาก ซับซอนใหมี ปายแนะนําบอกวิธีการใชอยางสั้น กระชับสมบูรณ ชัดเจน 3) มีปายเตือนในเครื่องมือและบริเวณที่อนั ตราย ปายที่ให ระวังอุบัติเหตุ จะตองเห็นชัดในระยะที่ปลอดภัย 4) ขีดสีตีเสนบนพื้นเฉพาะอุปกรณที่เคลื่อนยายได เมื่อ นําไปใชงานจะไดนํามาเก็บไดงาย

ส1

ส3 1) โรงซักฟอก มีสภาพอาคารแข็งแรง มีพื้นที่เพียงพอ แยกเปนสัดสวน ในสวนของซักฟอก , ในสวนของ หมออบไอน้ํา , ในสวนของที่เก็บถังแกสเชื้อเพลิง มี เพียงพอ 2) แยกเปนสัดสวนพื้นที่ชัดเจน ในสวนพื้นที่สะอาด และ สวนพื้นที่สกปรก

1) เครื่องมือทุกชิ้นสะอาด ไมมฝี ุน ไมสกปรก ไมมีคราบ สกปรก สนิม 2) ไมมีน้ําขังที่พนื้ ไมมีคราบสกปรกตาง ๆ ไมเปนแหลง อาศัยของสัตวและแมลง 3) มีระบบระบายน้ําที่ดี 4) มีการระบายอากาศ , ความรอนไดดี 5) มีทะเบียนดูแลตรวจสอบ และระวังเรื่องความปลอดภัย เชน เครื่องอบไอน้ํา มีฉนวนกันความรอนหุมอยางดี


58

57 - หมอไอน้ําไดรับการดูแลตรวจจากวิศวกร เครื่องกล ตามกฎหมายทีเ่ กีย่ วของ - อุปกรณฆาเชือ้ ดวยแกส ไมใหมีรอยรัว่ ใด ๆ - ถังแกสเชื้อเพลิงมีสถานที่เก็บเปนสัดสวน มี สายรัดปองกันการลมขณะใชงาน ตําแหนง มั่นคงแข็งแรง หางจากแหลงความรอน เปนตน

18

มาตรฐาน เคานเตอร

ส1 1) เคานเตอร มีสภาพมั่นคงแข็งแรง สามารถใชเพื่อการ ใหบริการ ติดตอสื่อสาร ประชาสัมพันธไดดี 2) ชั้นวาง ลิ้นชักภายในเคานเตอรสามารถใชงานเก็บวัสดุ อุปกรณตาง ๆ ไดดี ภายในสิ่งของอุปกรณไมเสีย ใช งานไดทุกชิน้ และเปนของทีจ่ ําเปนตองใชงาน 3) พื้นที่ดานบนมีพื้นที่วางในการทํางาน ไมนอยกวา 90% 4) ไมมีอุปกรณทไี่ มจําเปน บนเคานเตอรและถาเสร็จจาก งานแลว ใหพนื้ ที่บนเคานเตอรโลงวางไวเสมอ


59 5) มีอุปกรณบนเคานเตอรที่ติดไวถาวรเลยเพียง 1-3 ชิ้น เทานั้น เชน ปายตั้งโตะบอกถึงการใหบริการชนิดใด , ปฏิทินตั้งโตะ และแจกันดอกไม เปนตน 6) พื้นที่บนเคานเตอรที่มีกระจกใสอยูไมควรมีสิ่งใด ๆ อยู ใตกระจกใส ส2 1) ติดปายบอกวา เคานเตอรนี้เพื่องานบริการอะไร หนวยงานใด 2) มีดัชนีรายการบอกสิ่งของอุปกรณภายในลิ้นชักตาง ๆ ของเคานเตอรดานใน ส3 1) สะอาด ปราศจากความสกปรก ไมมีหยากไยทุกซอกมุม 2) ไมเปนแหลงอาศัยของสัตวและแมลง 3) ไมมีขยะ ของรก ของไมจําเปน และสิ่งกีดขวางบนพื้น เคานเตอรเสมอ 4) มีการปฏิบัติ 5 ส. 15 นาที กอนและหลังทํางานเสมอ โดยผูรับผิดชอบ ที่ทํางานโดยใชเคานเตอรนี้

60

มาตรฐานทั่วไป รอง มาตรฐานทั่วไป รอง เปนมาตรฐานที่เปนเรื่องสําคัญรองลง ไป หรืออาจจะสําคัญแตเปนเกณฑมาตรฐานในเรื่องที่แยกยอยลงไป จากมาตรฐานทั่วไปหลัก ทั้งสวนของแหงที่แบงยอยลงไปเปนสวน หรือทั้งเครื่องมือ อุปกรณที่แยกแยะจากเดิม เพราะบางครั้ง แมจะมี มาตรฐานทั่วไป เปนหลักเกณฑอยู ก็อาจจะไมลงรายละเอียดได เหมาะสมเพียงพอ ซึ่งหนวยงานก็สามารถมองสวนไหน หรือ อุปกรณควบคุมเครื่องมือใดใหมีความสําคัญเพิ่มเติมแลวกําหนด นํามาเปนเกณฑมาตรฐานใหชัดเจนขึ้น เพื่อเปนแนวทางการปฏิบัติ ของหนวยงานนั้น ๆ ได การทําเกณฑมาตรฐานสามารถ จัดทําคลายกับมาตรฐาน ทั่วไป หลัก ทีแ่ สดงไวโดยใชหลักการ 5 ส. เขามาเปนเนือ้ หาอางอิง ดวย แลวปรับใหเขากับสิ่งนัน้ ๆ ในหนวยงานใหเกิด 3 ส. ที่ชัดเจน คือ มีมาตรฐาน 3 เรื่องใหญ ๆ มีดังนี้ ส. สะสาง , ส. สะดวก , ส. สะอาด ในการใชแนวทางหลักการเดียวกัน ก็สามารถสรางเกณฑ มาตรฐานขึ้นมาเพื่อใชเปนแนวทางการปฏิบัติรวมกันในองคกร ตาม มาตรฐานของ ส ที่ 4 คือ ส.สุขลักษณะ ทีม่ ีมาตรฐานเดียวกันใช ปฏิบัติรวมกันในองคกร ใชเพื่อใหเกิดการพัฒนาสูความยั่งยืนตอไป


61

มาตรฐานเฉพาะ เชนเดียวกับมาตรฐานทั่วไป ทั้งหลัก และรอง การทําเกณฑ มาตรฐานเฉพาะนั้น เปนความจําเปนของแตละหนวยงานที่จะตองมี งาน หรือกิจกรรม หรือ กลุม ฝาย ที่เฉพาะเจาะจงกับวิชาชีพที่มี แตกตางกันออกไป เชน ถาเปนโรงพยาบาล หองผาตัดที่เฉพาะ วิชาชีพที่แตกตางจากหนวยงานอื่น หรือบางหนวยงานที่มีหองสมุด ตํารวจทหารทีม่ ีคลังอาวุธยุทโธปกรณ เปนตน เพราะฉะนั้น ในแตละหนวยงานที่มีงานสวนที่ไมตรงกันกับ มาตรฐานทั่ไป ก็สามารถที่จะสรางเกณฑมาตรฐานพิเศษเฉพาะของ หนวยงานของตนเองขึ้นมา เพื่อใหสอดคลอง กับมาตรฐาน ส ตัวที่ 4 คือ ส.สุขลักษณะ ที่มาตรฐานนั้นจะตองมีเกณฑของมาตรบาน ส. สะสาง ส.สะดวก ส.สะอาด ทั้ง 3 ตัว เสมอ เพื่อใหเกิดความ ครบถวน ครอบคลุมทุกพื้นที่ ทุกสวน และละเอียดพอ เพื่อใหเกิด การพัฒนาสูความตอเนื่อง และยั่งยืนตอไป

62

มาตรฐานอื่น ๆ ในสิ่งที่นอกเหนือจากนี้ ทางหนวยงานยังสามารถที่จะ เพิ่มเติม เพื่อใชเปนแนวทางในการปฏิบัติใหครบถวน ครอบคลุมทุก สิ่งทุกอยาง และทุกพื้นที่ โดยยึดหลักการเดียวกันดังทีก่ ลาวไปแลว ในการสรางเกณฑ มาตรฐาน ของเกณฑมาตรฐานทั่วไป , เฉพาะ ดังขางตน


63

มาตรฐานลงสะดวก (การทําปายแสดง) ปาย หมายถึง เครื่องหมายชี้บงเพื่อแสดงสถานะตําแหนง ชนิด จํานวน หรือผูรับผิดชอบของวัตถุ หรือสิ่งของตาง ๆ เชน อุปกรณ เครื่องมือ เครื่องจักร ครุภัณฑ เปนตน ปายยังมีประโยชนอื่น ๆ อีกมากมาย เชน การชีแ้ นะ หรือการนําทาง เชน ปาย แจงหอง ประชุม เปนตน ปายนั้นยังมีประโยชนทางดานความปลอดภัย ให ระวัง หาม หรือเตือน ในจุดตาง ๆ ที่จะเปนอันตรายแกผูทํางาน การขีดสีตีเสน เปนกิจกรรมของการลงสะดวกชนิดหนึ่ง เพื่อนําทาง หรือลอมกรอบ สิ่งของ วัสดุอุปกรณเครื่องมือ เครื่องจักร มีใชจํากัด ตองระวังเรื่องของความเลอะเทอะตามมา แบงมาตรฐานลงสะดวก ออกเปน 1) มาตรฐาน ตัวอักษร 2) มาตรฐาน ปายแสดงทั่วไปตาง ๆ 2.1 ปายชื่อเดียว 2.2 ปายดัชนีรายการรวม 2.3 ปายสันแฟม 2.4 ปายผังควบคุมสวิทชไฟ , พัดลม 2.5 ปายการใชถังดับเพลิง 2.6 ปายเฉพาะงานพิเศษอืน่ ๆ

64 3) มาตรฐานสากลตาง ๆ 1 มาตรฐาน ตัวอักษร 1) ตัวหนังสือ เปนแบบ อังสนา นิว (Angsana New) 2) ขนาดของตัวหนังสือ ของปาย มี 3 ขนาด 2.1 ขนาดใหญ (200%) ติดสําหรับปายที่ ตองการใหเห็นแตไกล ตําแหนงเหนือระดับ สายตา

2.2 ขนาดกลาง (100%)


65

66

2.3 ขนาดเล็ก ที่มองเห็นไดชดั เจนในระยะ > 5 เมตร ในระดับสายตา สีดํา สีจาง สีเขม 3) สีตัวอักษร ตัวหนังสือ เปนสีดํา หรือสีเขม หรือสีอื่น ที่มี โทนดํารวมดวย

2 มาตรฐานของปายแสดงทั่วไป 1) ปายโดยทัว่ ไปสามารถที่จะมองเห็นไดชัดเจน สื่อ ขอความถูกตองไดในระยะ 5-10 เมตร 2) ปายโดยทัว่ ไปมีลักษณะเปน สี่เหลี่ยมผืนผา แนวนอน เวนชองตัวอักษรกับขอบปายใหเทากัน ทั้ง ซาย-ขวา , บน-ลาง 3) พื้นของปายใชแผนพัสดุที่เรียบ แข็งแรงใชไดนาน คงทน 4) สีของปายโดยทั่วไป 4.1 สีตัวหนังสือ ตัวอักษร เปนสีดํา 4.2 สีขอบปาย เปนสีเขม นิยมเปนสีเขียว 4.3 สีพื้นเปนสีจาง นิยมเปนสีเหลือง

5) ปายโดยทัว่ ไป เคลือบพลาสติก เพื่อปองกันความ สกปรก ฝุนละออง ความชื้น เพื่อใหคงทน ทําความ สะอาดไดงาย 6) ปายจํานวนหนึ่งที่อยูในหมวดหมูเ ดียวกัน ควรใช แผนปายขนาดเดียวกัน ตัวอักษรเดียวกัน 7) ปายที่ติดในจุดเดียวกันควรจะติดวางในแนวเดียวกัน ดานเดียวกัน ระดับเดียวกัน 1

1ก 2ข 3ค

2

1ง 2จ 3ฉ

3

1ด 2ต 3ถ


67 2 มาตรฐานปายแสดงทัว่ ไป ตาง ๆ 2.1) ปายชื่อเดียว

2.2) ปายดัชนีรายการรวม

68 2.3) ปายสันแฟม

ZONE

ZONE

ZONE

1

21

3

2.4) ปายผังควบคุมสวิทชไฟ

ผังควบคุมสวิตซไฟ คูซาย 1

คูขวา 1

คูซาย 2

คูขวา 2

ปดไฟทุกครั้ง หลังเลิกใชงาน


69 2.5) ปายการใชถังดับเพลิง

ขั้นตอนการใชเครื่องดับเพลิง 1. ดึงสลักออก รูป

70 3 มาตรฐานสากลตาง ๆ เชน มาตรฐานในปายจราจร ปายเรื่องของความปลอดภัย และปายตาง ๆ ที่มีหลักสากลใชกันแพรหลาย อยูแลว ใหยึดหลัก สากลนั้นเปนแนวทางในการลงสะดวก ใหเกิดประโยชนในองคกร ในการทํางานอยางมีประสิทธิภาพไดชดั เจนขึ้น .............................................................

2. ถือสายฉีดเล็งไปที่ฐานไฟ รูป 3. บีบมือจับ น้ํายาฉีดออกมา รูป

2.6) ปายงานพิเศษอื่น ๆ มีปายอีกมากที่จะตองสรางขึ้นเพื่อแสดงใหเกิดความ สะดวกในการทํางาน ใหใชหลักการที่กลาวมาแลวขางตน และใช หลักของศิลปะกับการใชงานใหมีความสะดวก สวยงามที่ไดพบเห็น ใชความคิดริเริม่ สรางรูปแบบใหม ๆ ใหงา ย , นาดู และชัดเจน


71

สรุป ในการนําเกณฑมาตรฐาน มาใชในหนวยงานนั้น 1) ควรมีการศึกษา เรียนรูในเกณฑมาตรฐานใหเขาใจอยาง ถองแท จนสามารถที่จะทราบวาสวนใดที่เหมาะสม หรือไมเหมาะสมในหนวยงานอยางแทจริง 2) สวนมากแลวเนื้อหาเกือบทั้งหมดสามารถนํามาใชกับ หนวยงานไดเลย อยางเขาใจ 3) สามารถปรับปรุง เปลี่ยนแปลงได ตามแนวทางของ เกณฑมาตรฐาน 5 ส. - สามารถปรับปรุง เปลี่ยนแปลงได ตามความ เหมาะสม ตามเหตุผล - ตัดทอนไดตามเหตุผลที่เพียงพอ - หลักการในจํานวนสิ่งของ อุปกรณ ไมควร มากกวาที่ไดกาํ หนดไวในเกณฑมาตรฐานแลว - ทุกเรื่องตองอางอิงแนวทางของ 5 ส. ดวยเหตุ และผลเสมอ 4) มาตรฐานโดยการกําหนดนัน้ จะกําหนดมาตรฐาน หลังจากการมีการปฏิบัติกิจกรรม 5 ส. สําเร็จเปน รูปธรรมในระดับหนึ่ง โดยเฉพาะไดสามารถเห็นผล ของวงจร ส1 สะสาง - ส2 สะดวก - ส3 สะอาด ที่ ตอเนื่องกันเปนวัฐจักร โดยกอนหนานี้ ในชวงแรก

72 ในการ Implementation การปฏิบัติอาจจะงายที่จะยึด แบบมาตรฐานของเอกสารเลมนี้ไปพลางกอน และใน การกําหนดนัน้ ก็ควรจะยึดแบบเกณฑมาตรฐานนี้ในการ ใชเปนแนวทางในการสรางเกณฑมาตรฐานใหม ทีไ่ ม แตกตางมาก 5) เกณฑมาตรฐานอื่น ๆ ที่นอกเหนือจากนีก้ จ็ ะเปนเกณฑ มาตรฐานเฉพาะ หรือ ที่นอกเหนือจากหมวดหมูเ หลานี้ ซึ่งมีไมมากนักโดยการเพิ่มเติมจากงานเฉพาะในวิชาชีพ ของหนวยงานหนึ่ง ๆ ทานที่เปนผูปฏิบัติในหนวยงาน นั้น ๆ จะเขาใจงานที่ทําไดดีที่สุด ก็สามารถที่จะทํา กําหนดขึ้นอยางกระชับ สั้น ๆ งาย ๆ เขาใจไดดี ชัดเจนเพื่อเปนแนวทางดังเชนที่กําหนดไวใหครบถวน ทั้งหมด 6) ในที่สุดเมื่อปฏิบัติถึง ส4 สุขลักษณะ เกณฑมาตรฐาน จะตองถูกปรับเขาไปเปนเกณฑมาตรฐานของหนวยงาน ของทาน โดยผูรับผิดชอบพยายามทีจ่ ะศึกษาเอกสารเลม นี้ใหไดแตกฉาน ทานก็สามารถที่จะจัดทําเกณฑ มาตรฐานขององคกร หนวยงานของทานดวยบุคลากร ใน องคกรเองอยางมีสวนรวม 7) เกณฑมาตรฐานที่ปฏิบัติยากลําบากก็สามารถปรับ เปลี่ยนแปลงไดบาง แตตองพัฒนาเกณฑมาตรฐานของ


74

73 ทานตอไปอยางนอยตองใหเทียบเคียงไดใกลเคียงกับ แบบมาตรฐานนี้ หรือดีกวาเกณฑมาตรฐานในเลมนี้ 8) แบบเกณฑมาตรฐานเปนเรือ่ งที่สําคัญมากในการ ผลักดันพัฒนา 5 ส. ใหเปนรูปธรรม ตองใหเวลาศึกษา ใหมาก โดยเฉพาะถาเปนผูรับผิดชอบโครงการ หรือ บรรดาพี่เลี้ยง 5 ส. ทั้งหมด เพื่อตอบคําถามของผูปฏิบัติ ในพื้นที่โซนวา สิ่งนี้ถูกตอง เหมาะสมแลว ใชแบบนี้ เปนแบบในการปฏิบัติตอไป 9) การใชแบบมาตรฐานรวมกับแบบประเมินตนเองควบคู กันไป ทานจะสามารถผลักดันการปฏิบัติ Implementation สูความสําเร็จตามจุดประสงคของทาน ดังที่ไดตั้งใจไวทุกประการ

ขอใหโชคดี

นพ.ชัยพร พรหมสิงห

1) 2) 3) 4) 5) 6)

เอกสารอางอิง แบบประเมินตนเอง โดย นพ.ชัยพร พรหมสิงห 5 ส. ยุคใหม ทําไดดว ยตนเอง โดย สุพจน สิรินทุมาณ มาตรฐาน HA และเกณฑพจิ ารณา : บูรณาการภาพรวม ระดับโรงพยาบาล 5 S Guidelines คูมือ การดําเนินกิจกรรม 5 ส. โรงพยาบาลเขมราฐ กาวหนาดวย 5 ส. โดย ตฤตนัย นพคุณ 5 ส. งายนิดเดียว โดย Shigekazu Yasuda แปลโดย ดร.นิยม ดีสวัสดิม์ งคล

5s_std  

2 4.1 มาตรฐาน ทั่วไป 4.2 มาตรฐาน เฉพาะ 4.3 มาตรฐาน ลงสะดวก เกณฑมาตรฐานของ 5 ส. มาตรฐาน 5 ส. แบงเปน 4 สวน 3 4 มาตรฐานสวนที่ 2 มาตรฐานสว...

Read more
Read more
Similar to
Popular now
Just for you