Monte KBF - April 2026

Les Mecc's op expeditie in de Himalaya “Rivieren, bergen, lucht en vuur worden hier als goden beschouwd.”

Volg een stage, workshop of opleiding

• Klimopleidingen (KVB 1 tot 4)

• Alpiene stages

• Bergwandelen & trekking

• Via ferrata

• Canyoning

• Skyrunning

• Highline

• ...

Houd je kennis up-to-date, leer van echte experts of word zelf lesgever!

Of je nu je eerste route klimt of droomt van een alpiene top:

bij de KBF en haar clubs leer je het veilig, technisch en samen.

Stap mee in het avontuur ontdek alle stages op www.klimenbergsportfederatie.be

Obsessie

“We hebben ernstig gepraat over het stichten van een gezin, maar ik moet dit project afronden voordat ik erover kan denken die stap te zetten”, zegt ze. En wat later: “Als ik dit bereik, kan ik voort met mijn leven, kan ik een gezin stichten, kan ik alle dingen doen die niet zo’n toewijding eisen.”

Grenzen verleggen vraagt focus, op het obsessieve af. Trainen, dag na dag. Proberen, falen, recht kruipen, opnieuw proberen. En weer. Je kan het allemaal volgen in close-up in de documentaire Girl Climber, te zien op VRT Max over Emily Harrington. Haar obsessie is de beklimming van El Capitan binnen de vierentwintig uur, een prestatie die weinigen haar voordeden.

Grenzen verleggen

vraagt focus, op het obsessieve af.

Al kijkend kwamen de vragen op. Hoe doe je dat, de moeilijke lengtes oefenen op een wand van 1000 meter? Een normale sterveling kost het een dag of vier om boven te geraken. Emily vertrekt ’s ochtends naar haar oefensessie en is ’s avonds weer terug. Hoe komt die cameraman op de wand, op het juiste moment, in de juiste positie? En waar komt die portaledge vandaan waar Em even op uitrust?

Vragen dus over logistiek en omkadering. Die straffe sportieve prestatie vraagt organisatie. Misschien is het beroepsmisvorming dat ik daarbij stilsta. En ongetwijfeld verraadt mijn verwondering mijn gebrek aan kennis. Maar waar dienen documentaires voor?

Eén vraag liet me niet los: stel dat je die brandende ambitie niet kan waarmaken? Draai je de knop dan tijdig om en begin je dan toch aan dat gezin? Of is falen gewoon geen optie?

Bruno Vermeeren

Algemeen directeur

sportklimmen

12 Hoogtepunten

22 Klimzaal gespot: Klimzaal Arsenaal

rotsklimmen

28 In gesprek met Siebe Vanhee

38 Tiptop: Terugkeer op de laatste haak

42 Arendsoog: De rots onder onze voeten

46 De evolutie van rotsbeheertechnieken

bergbeklimmen

30 Klimmen in Peru bergwandelen

24 Bakken in de Tiroolse sneeuw

55 In de kijker: Tine Van Looveren canyoning

18 Tussen kolkend water en stilte

duurzaamheid

50 Citizen science aan de rotsen

52 Met de trein naar de bergen

6 Topshot

8 Basecamp

10 Gearcheck

13 Flash met Lander Debrabandere

14 Vier vrienden op twee wielen, van Marrakech tot Asni

57 Instagram en verder

16 Fantasie tussen de hoogtelijnen

40 Klimmy’s Kidscorner

48 Kleine lawine, grote gevolgen

56 Cliffhanger

Waar elke foto een topmoment vertelt

Heb je ook zo’n sprekend beeld en wil je dit delen?

Stuur dan je foto met een begeleidende tekst van maximaal 100 woorden naar monte@klimenbergsport.be

& EELD Jeffrey Fierens

Zermatt, Zwitserland

In het hart van de gletsjer

In de Alpen liggen magie en tragedie soms niet ver uit elkaar. Zeker niet wanneer een gletsjer je in de winter een unieke blik gunt op zijn verborgen binnenkant. Zo zal deze gletsjergrot je waarschijnlijk imponeren – en terecht – maar achter die natuurpracht schuilt weliswaar een wrange realiteit van hoe klimaatverandering de gletsjers recht in het hart raakt. Want het is het extreme smeltproces tijdens hete zomers dat deze indrukwekkende tunnels grotendeels vormt en er ook voor zullen zorgen dat ze weldra ook instorten.

TEKST

Jouw uitvalsbasis voor nieuws en gadgets

IFSC wordt 'World Climbing'

International Federation of Sport Climbing heet voortaan World Climbing. Met deze nieuwe naam geeft de organisatie duidelijker weer waar ze voor staat. World Climbing is al jaar en dag de organisatie die de sportklimwedstrijden

We get the World

Climbing

De nieuwe slogan van World Climbing, het voormalige IFSC

op mondiaal en continentaal niveau behartigt. Samen met de nieuwe naam lanceert de organisatie ook een nieuw logo met meer kleur en een duidelijke representatie van de verschillende disciplines boulder, lead en speed.

Nog meer korting voor KBF-leden

Als lid van KBF geniet je van heel wat korting bij tal van bergsportzaken in Vlaanderen en hun webshops. Geregeld mogen we ons lijstje aanvullen met nieuwe kortingscodes en webshops. De laatste nieuwkomers zijn Max Climbing, Rainy Days Sportswear, Sanas Sports Nutrition en Millet.be. Ontdek het volledige overzicht op www.klimenbergsportfederatie.be/korting

Nieuwe opleidingen voor trainers

Je passie delen als trainer of initiator? In 2027 lanceren we nieuwe opleidingen zoals ‘Initiator Via Ferrata’ en een vernieuwde ‘Initiator Sportklimmen’. Daarnaast introduceren we Trainer C als startpunt van een volledige leerlijn tot en met Trainer A sportklimmen, opgebouwd

vanuit boulder en uitbreidbaar naar lead. De komende jaren volgen nog meer nieuwe en herwerkte opleidingen. De volledige toekomstvisie vind je op de site en in het oktobernummer van Monte. Wil je nu al starten? Volg dan een Start 2 coach­opleiding via VTS.

Milieuvergunning van Durnal is verlengd voor 20 jaar

Weer een procedureslag gestreden. Dankzij de ecologische input van Céline Ghyselen van het BRT eco team is de milieuvergunning voor Durnal goedgekeurd. Met extra aandacht voor de muurhagedis en de Spaanse vlag in het beheer van de site creëren we een fijne plek voor mens en natuur. Haar

verslag lees je in de vorige editie Monte. Aan de linkerzijde van Durnal is nog een deel van de rots afgesloten. Het BRT voert hier grote onderhoudswerken uit. Oude steengroeves zijn extra gevoelig voor erosie tussen grote rotsblokken. BRT verwacht hier klaar te zijn in het najaar.

Verbouwingswerken in de Chaveehut

Al meer dan 40 jaar zorgen onze huttenwaarden voor een warme tweede thuis in het hartje van de Ardennen. Dankzij de verbouwingswerken wordt de hut er alsmaar beter op. Het nieuwe dak ligt er al op en in de eetruimte is het een stuk rustiger dankzij de

Zomerpakket KBF-kledij van Rab

Een nieuwe outfit nodig? Dan is de KBF­kledij misschien wel iets voor jou. Twee keer per jaar selecteren we een aantal stuks uit de collectie van Rab. Als lid heb je 20% korting op elk kledingstuk uit deze selectie. Ben je sportkader? Dan geniet je van

Drion

akoestische panelen. En dat is nog maar een begin, er staan nog heel wat verbeteringen op de planning. Kom eens overnachten en ontdek het zelf! Boek tijdig je verblijf in de hut via www.klimenbergsportfederatie.be/ chaveehut

50% korting. Het logo van KBF wordt gedrukt op de kledij, zo maak je zichtbaar deel uit van onze community. De bedeling van de kledij verloopt via onze partnerwinkels. Informeer ernaar bij K2 De Kampeerder, De Berghut en Mounteqshop.

blijft strijdvaardig: “Ik kom over 4 jaar terug.”

Ski­mountaineering beleefde zijn olympisch debuut met Maximilien Drion als Belgische medaillekandidaat. Hij plaatste zich als derde voor de halve finales, naar eigen zeggen “met de handrem op”. In de halve finale

liep het echter mis in de wisselzones. Twee slechte wissels kostten hem meer dan 13 seconden waardoor zijn medailledroom uiteenspatte en Max zich tevreden moest stellen met de negende plaats.

Noodoefening voor lesgevers op 4 oktober 2026

Na de succesvolle vorige edities van deze – voor elke begeleider relevante –bijscholing, krijg je opnieuw de kans om je vaardigheden in ongevalsrespons te oefenen. Onder begeleiding van professionals leer je stap voor stap hoe je een ongeval aanpakt, de eerste zorgen toedient en de hulpdiensten correct

alarmeert. We oefenen alles in de praktijk en zorgen voor realistische cases, waarbij de KBF­noodkaart als leidraad dient. Zo ga je naar huis met meer vertrouwen en concrete vaardigheden die van pas komen wanneer het er écht toe doet. Alle opleidingen en events vind je op https://kbf.powerappsportals.com/events

Materiaal getest voor wie op zeker speelt

Everyday cragpack

OSPREY ZEALOT

De Zealot 30 is de ideale compagnon de route voor al je dagelijkse klim- en boulderactiviteiten. Stijlvol urban design. Perfect om ‘s ochtends mee naar het werk te fietsen en daarna recht naar de klimzaal, maar evengoed als daypack voor een dagje boulderen of klimmen op rots.

Rolltop sluiting, apart laptopvak, bevestigingspuntje voor fietslicht en andere leuke features die je verplaatsingen, al dan niet naar de klimzaal, aangenamer maken.

Groot voorvak met ritssluiting om sportspullen apart te houden van je dagelijkse spullen, zodat je chalk en stinkende schoenen niet in aanraking komen met je laptop of snacks.

Adviesverkoopprijs 140 euro

Comfortabele boulder-beast

MAD ROCK REMORA PRO

Vers van de pers! Het nieuwste model van Mad Rock is een technologisch hoogstandje. Het perfecte huwelijk tussen comfort en technische kwaliteiten. Een zachte, maar krachtige schoen. Mad Rock is aan sneltempo de klimschoenenmarkt aan het veroveren. Na de Drone en de SHARK is nu ook de Remora vernieuwd met 3D compression-mouldtechnologie. Met nieuwe features zoals de Heel Lock (twee Eva-foam pads die de hiel op z’n plaats klemmen) en de Tension Wrap (extra velcro onder de toehookrubber) mogen boulder klassiekers als de Scarpa Drago en de La Sportiva Theory stevige concurrentie verwachten. HV en LV versie beschikbaar.

Adviesverkoopprijs 154,95 euro

Licht naar de top!

PETZL SCORPIO EASHOOK

De EASHOOK is een lichtgewicht, compacte en veilige lanyard voor Via Ferrata. Petzl heeft de hele Via Ferrata lijn een opfrisbeurt gegeven. De nieuwe EASHOOK is een must-have voor via ferrata-fans.

Uitgerust met twee ergonomische EASHOOK-karabiners met automatische vergrendeling, maakt hij het clippen en losmaken eenvoudig, zelfs met handschoenen aan.

Petzl blijft innoveren op vlak van hardwear. Deze lanyard valt op met een zeer compacte energy absorber. Een extra sling voor een musketon maakt een leeflijn overbodig, rusten kan gewoon in de lanyard.

Adviesverkoopprijs 129,95 euro

Better safe than sorry!

KLETTERRETTER

EHBO-KIT

Super handige EHBO-kit, specifiek ontworpen voor klimmers en avonturiers. Een zeer complete set. Bevat onder andere pleisters, zwachtels en desinfectiemateriaal. Op maat van klimmers met zelfs een cold pack voor snelle behandeling van verstuikingen en andere blessures, een goud-zilver reddingsdeken en een noodfluitje.

Vertrek nooit meer op meerdaagse trektocht of multipitch zonder deze kit mee te nemen. De robuuste, waterafstotende pouch past makkelijk in je rugzak of crashpad. Een no-nonsense kit die focust op wat écht telt, zodat je snel weer verder kan klimmen.

Adviesverkoopprijs 25 euro

Gerecycleerde performance

EDELRID

PARROT 9,6 MM

Edelrid slaagt een nieuwe, meer ecologische weg in met hun nieuwe gamma touwen en hardwear. De Parrot is een klimtouw gemaakt van hoogwaardige restgarens van de productie van andere touwen, wat de ecologische voetafdruk verlaagt zonder in te boeten op veiligheid of prestaties. Thermoshield behandeling zorgt voor souplesse en de 3D lap-coil maakt het touw meteen bruikbaar. Elk touw wordt met andere kleuren garens gemaakt, zo zien alle touwen er verschillend uit. Kwalitatief, budgetvriendelijk en funky sportklimtouw voor rots of zaal, met een unieke look.

Adviesverkoopprijs 199,95 euro

Passionele klimmer, avonturier en medeoprichter van klimwinkel DE STEENUIL. Gear-freak in hart en nieren.

Zig Zag

Zweetafvoer

PATAGONIA R1 AIR JACKET

Een lichtgewicht, technisch fleecemidlayer die in ongeveer elke situatie van pas komt. De naam zegt genoeg: R1 staat voor Regulator 1.

Door de hollow-core garen en een zigzag-structuur voert de R1 zweet efficiënt af en droogt snel. Verbluffend warm voor zijn lage gewicht. Ideaal als midlayer op koude dagen of als bovenlaag bij iets warmere temperaturen. Perfect voor winterse boulderdagen en op koude belays bij multipitch.

Absolute klimklassieker van Patagonia. Vraag maar aan Sean Villanueva en Nico Favresse, ze schreven er namelijk een lied over: ‘Done in R1’ te zien op youtube.

Adviesverkoopprijs

Belgisch Kampioenschap Skimo 2026

Voor de tiende keer organiseerde CMbel (KBF en CAB) het Belgisch Kampioenschap skimo, dit keer in Sommand (Frankrijk). Zaterdag stond de vertical op het programma, zondag volgden de nieuwe teamcompetitie en

de individuele race op een technisch en gevarieerd parcours. Proficiat aan onze Belgische kampioenen!

Alle resultaten vind je op www.klimenbergsportfederatie.be/ skimo2026

Belgisch Kampioenschap Boulder 2026

Boulderen wint aan populariteit. De infrastructuur wordt professioneler, het aantal klimmers neemt toe en ook onze wedstrijden evolueren mee. Daarom sloegen NKBV en CMbel (KBF en CAB) de handen in elkaar voor de organisatie van het eerste K2 Open BKNK Boulder. De halve finale en finale

Simon Lorenzi klimt zijn vijfde 9A-boulder: ‘Shaolin’

Even terug naar 2025, want op 27 december beklom Simon Lorenzi zijn vijfde 9A­boulder ooit op rots. Na een gerichte training bij Camp de Base in Brussel, trok hij naar Red Rock (VS) voor de route Shaolin.

“Bij elke sessie werd ik een stukje beter en kon ik een deel van de puzzel ontcijferen. Het hele proces verliep supervlot en

gecontroleerd,” zegt Lorenzi.

De 28­jarige Belg werd zo de tweede klimmer ter wereld die vijf boulders in deze graad topte, net zeven maanden nadat de Schot Will Bosi met de primeur ging lopen.

Op naar boulder nummer zes? Exodia in Italië bijvoorbeeld. Dat is mogelijk de eerste ‘9A+’­boulder ter wereld.

in De Waagnatie in Antwerpen groeiden uit tot een echt klimfestival, met meer dan 1000 toeschouwers en voor het eerst een live­uitzending op Sporza. De overwinning was voor topfavorieten Hannes Van Duysen en Chloé Caulier, een mooie bekroning van een geslaagde eerste editie van dit duokampioenschap.

Jeugdklimmers vliegen naar de top op de Belgian Lead Youth Cup

Naar jaarlijkse traditie gaf Klimzaal Klimax de aftrap van een nieuw wedstrijdseizoen met het Open Vlaams Jeugdkampioenschap. Klimax zet sterk in op haar competities, en dat merk je! Meer dan 100 jeugdklimmers konden er deelnemen aan de wedstrijd in

categorieën van U13 tot U19. Dat zorgde voor een mooie competitie. Bij de jongens U13 waren er zelfs 4 ex aequo’s voor de eerste plaats. Benieuwd hoe zich dat vertaalt in de volgende jeugdbekerwedstrijden.

Proficiat aan de winnaars!

© Katrien Aerts

© Yulen Calleja Ordiz

Wie is Lander Debrabandere? Lander is een ultra­loper die een voorkeur heeft voor technisch terrein of barre omstandigheden. In de masters categorie komt hij wel eens op een podium terecht in minder bekende competities zoals Ultra Trail, BK Skyrun, WK Skyrun, etc.

Genieten is mijn sterkste strategie

Wat was jouw meest memorabele moment in de bergen?

lander debrabandere: Het is heerlijk om een lang avontuur goed voor te bereiden. Als je dan ook nog perfecte wedstrijdomstandigheden hebt, valt alles samen. In de GTPMB (Grand Trail du Pays du Mont Blanc: 330 km/27.000 D+) had ik zo’n moment toen ik samen met mijn racepartner Erik Michels na vijf dagen als eerste team de finish bereikte. We hadden het zo goed gehad dat we voorstelden om in latere edities extra beklimmingen te voorzien voor bonuspunten.

Hoe bereid jij je mentaal voor op een ultra?

lander: Door heel veel lange afstanden te lopen (meer dan 250 ultra’s in de laatste 10 jaar) ben ik expert geworden in wat ik ‘lopen in de leegte’ noem. Hierdoor heb ik relatief weinig nood aan extra mentale voorbereiding. In mijn ultra’s probeer ik ook altijd zoveel mogelijk te genieten, heel zwaar afzien kan ik meestal vermijden. Door deze strategie heb ik altijd veel zin in nieuwe avonturen, zelfs direct na een extreme uitdaging.

Wat is één tip die elke bergloper zou moeten onthouden?

lander: Specifieke training is cruciaal. Voor een bergloper betekent dit veel hoogtemeters doen op technisch terrein. Ik geef ook altijd mee dat dit type van training, en ook specifieke krachten techniektraining, niet alleen belangrijk zijn voor competitieve lopers maar ook voor recreanten. Hoe beter je getraind bent, hoe meer/langer je kan genieten van het lopen in de bergen. Mijn grootste wens/ambitie is echter om nog heel lang in de bergen te blijven lopen, het liefst nog 30 jaar lang!

BEELD Caroline Dupont Photography

Fietsen door het kleurrijke Marokko

Vier vrienden op twee wielen, van Marrakech tot Asni

Na 24 jaar staan we weer op dezelfde plek. Marokko

smaakt naar meer. Met vier vrienden fietsen we veertien

dagen door dit gastvrije land, langs prachtige uitzichten en rijke culturen.

Mei 2001, mijn eerste fietsvakantie. Met eigen mountainbikes fietsen we in twee weken van Marrakech naar de woestijn over de Tizi n'Test pas en terug via de Tizi n'Tichka pas. Over de bergen, door de woestijn: we voelen ons een met de natuur. We worden overrompeld door cultuur, schoonheid en gastvrijheid. Marokko smaakt naar meer, vierentwintig jaar later ben ik er weer.

Van Agadir naar het binnenland

Begin mei 2025 landen we (vier fiets- en bergvrienden) in Marrakech. We fietsen veertien dagen, van de kust via het binnenland en het Atlasgebergte terug naar Marrakech. De douane- en paspoortcontrole verloopt vlot. We kopen een plaatselijke SIM-kaart en een taxichauffeur brengt ons naar het appartement dat we hebben gereserveerd.

We logeren dicht bij het Jemna el Fna plein, centraal gelegen, wat ideaal is om deze fascinerende miljoenenstad te verkennen.

Oriënteren is in het begin moeilijk, zeker in de soeks, maar als je regelmatig naar boven kijkt zie je een of ander herkenbaar gebouw. Zo zien we toevallig het uithangbord van het ViaVia café, dat wordt uitgebaat door Lotte, een Vlaamse uit Brugge. We lunchen er en krijgen wat tips en tricks van haar mee. Daarna is het tijd om de fietsen op te halen die we via internet reserveerden.

2 3

1 Transport tot op de Tizi­n­Test pas 2126m, de eerste wegenwerken voorbij 2 El­Ghzira toeristische trekpleister 3 Een stop op weg naar Taroudant

Splinternieuwe mountainbikes

We hebben de uitgestippelde route gemaild naar de fietsenwinkel. Vier splinternieuwe Cannondale mountainbikes staan voor ons klaar. Waaronder één elektrische voor Carine, onze kopvrouw met de GPS. De fietsen worden afgesteld, onze fietstassen aangepast en de financiën afgehandeld. We kunnen de waarborg niet betalen (blijkbaar moet je je bankkaart openstellen voor Afrika). Maar de man vertrouwt ons en we mogen ook de overige bagage daar achterlaten.

Fietsen langs de kust, moeilijker dan verwacht

De volgende ochtend brengen ze ons met een busje naar Agadir. Het duurt even voor we de drukte van de stad achter ons laten en, door vele nieuwe wijken met luxevilla’s, de autostrade bereiken. Deze is rustig en strekt zich uit langs een mooi berglandschap met olijfgaarden, vijgen- en abrikozenboomgaarden. We laten ons afzetten in Inezgane, een wijk onder Agadir. Kort na de middag zitten we op de fiets, Carine loodst ons door het drukke verkeer en eens we de hoofdweg verlaten, fietsen we door rustige dorpen, vaak op onverharde wegen. Zo moeten we 10 km door mul zand, langs een verlaten schietoefenterrein van het leger. Het schemert wanneer we

langs het strand Sidi Rbat bereiken, waar we een gîte reserveerden. We eten in een tent aan het strand, waar ze verse vis voor ons grillen met Marokkaanse sla en brood. Deze sla zullen we nog vaak eten, telkens met andere kruiden, maar altijd even lekker.

We passen onze planning aan, ook al is het vlot fietsen langs de wilde Atlantische Oceaan, we doen minder kilometers dan verwacht. We overnachten in Aglou-Plage, een paradijs voor windsurfers. Daarna fietsen we tot Mirleft waar ons een hartelijke ontvangst wacht in het Tayought Guesthouse. We nemen een taxi naar Sidi Ifni, tot 1969 was deze stad een Spaanse enclave. Het is een prachtige blauwwitte stad met nog een aantal koloniale gebouwen. Op de markt heerst een gezellige drukte met visverkopers, groenten en fruit… maar we mogen niet fotograferen. Op de terugweg stoppen we in El-Gzira, beroemd om zijn roestbruine rotsen die vanuit de zee oprijzen.

Van de helblauwe zee langs cactusvelden tot Tiznit

Na vier dagen kust fietsen we richting binnenland een eerste lange helling op. Achter ons de azuurblauwe zee, voor ons een desolaat, geelkleurig landschap met cactussen, doornstruiken en vetplanten. Op de weg zitten massa’s kevers die moeilijk te ontwijken zijn. We passeren enkele rode dorpen

die wel uitgestorven lijken. Op de middag bereiken we Tiznit, een aangename stad. Op zoek naar logies in de Medina ontmoeten we een Belg uit Maaseik, hij baat een riad uit, helaas boven ons budget. Hij raadt een hotel op het centrale plein aan, met binnentuin en zwembad. De fietsen kunnen in de garage. We wandelen door de stad, langs een lemen moskee met houten stokken, de eerste keer dat we dit zien. Zou dit voor reparatie zijn?

Tafraoute: paradijs voor

klimmers

Om tijd te sparen, doen we de etappe naar Tafraoute met een taxi. De hotelbediende heeft een gewone taxi besteld. Vier personen en vier fietsen in één taxi? We discussiëren over de prijs en uiteindelijk komt er een tweede taxi voor de fietsen. Het landschap verandert, het wordt groener met oases en mooie dorpen. We stoppen op de Col de Kerdous en ontmoeten voor het eerst andere fietsers, een Frans koppel. Zij zijn via de oase van Ait Mansour gekomen, een van de tien hoogtepunten volgens onze reisgids. Wij rijden via Tahala, een mooie, bochtige weg met diep ingesneden, schaars bewoonde valleitjes. Daarna volgt een rood rotslandschap tot Tafraoute. De stad en de streek zijn gekend voor het klimmen en dat merk je aan de vele restaurants, gîtes en winkels.

1 Afdaling van de Tizi­n­Test pas door de hoge Atlas 2 Sidi­Ifni aan de Atlantische Oceaan 3 Sidi Ifini, blauw/witte stad voormalige Spaanse Enclave 4 Langs de kust, door het mulle zand tot Sidi Rbat 5 De Anti Atlas op weg naar Tafraoute

Remmen hoeft niet, de wind houdt je tegen

Achter ons de azuurblauwe zee, voor ons een desolaat, geelkleurig landschap met cactussen.

Ik heb slecht geslapen, is het de hoogte of de stress voor de eerste col? De weg is mooi en niet steil. Roodpaarse rotsen met grillige vormen verfraaien het decor. Tot op de col moeten we niet afstappen. Boven staat zodanig veel wind dat we niet hoeven te remmen bij de afdaling. Cafeetjes zijn er niet, maar we vinden wel een winkel met brood, chocola en oploskoffie. De man kookt water en we mogen uit de wind, in zijn opslagplaats eten. De weg gaat op en af. We hebben tegenwind tot aan de kasba van Tizourgan, twee kilometer verder bergop stoppen we in de gîte de Timontour. Deze wordt vooral door klimmers en groepen gekozen. We worden verwelkomd met muntthee en koekjes. We eten lekkere sla en tajine met kip en als dessert appelsienen met kaneel. We kiezen de etappes op basis van slaapgelegenheid. De volgende stopplaats is Aït Baha, een bedrijvige maar armoedige stad. De weg ernaartoe is prachtig met oases rechts, de bergen links en onderwerg enkele verlaten dorpen. De weg is steil waardoor ik vaak moet afstappen.

De historische stad Taroudant

Ondertussen onze tiende dag, vandaag 70 km en slechts 450 hoogtemeters. Eens

we het stadje uit zijn volgt een lange, mooie afdaling met daarna dorre vlaktes met vele oude bomen. Een lange rit die uiteindelijk wel meevalt. Taroudant is een prachtig ommuurde historische stad aan de voet van de Hoge Atlas. Bij het binnenrijden is het druk en mensen zijn niet vriendelijk, een verkeerde eerste indruk. Al wandelend ontdekken we charmante steegjes, mooie lanen en indrukwekkende poorten in de omwalling. De stad wordt het kleine Marrakech genoemd.

Nog één tussenstop, Oulad Berhil, voor we echt in de Hoge Atlas komen. Vandaag fietsen we langs de drukke national met vele vrachtwagens. Hier en daar komen we een coöperatieve voor arganolie tegen. Oulad Berhil is een doorgangsstad voor zakenlui. We logeren in hotel La Palmière. Morgen moeten we 1700 meter stijgen tot de Tizi n'Test pas (2126 m). Ik zie het niet zitten om in deze warme temperaturen bergop te fietsen. We zoeken aan de taxistand een pickup die ons op de pas wil afzetten. Uiteindelijk vinden we een chauffeur die ons om negen uur aan het hotel oppikt voor 100 euro.

De allesverwoestende aardbeving van 2023

De pick-up is op tijd. Het eerste deel van de weg is saai, maar eens de dorre bergen

in zicht komen, wordt het prachtig. We stoppen aan een uitzichtpunt waar het guesthouse stond waar ik 24 jaar geleden sliep. Door de aardbeving van september 2023 is het volledig verwoest. Er zijn enorme wegenwerken en net voor de pas moeten we wachten. Om elf uur zijn we op de Tizi n'Test en drinken koffie samen met Matthias, een Duitser. Hij werd ook per taxi met koersfiets op de pas afgezet omdat hij een keelontsteking heeft. Zijn maat Stefan fietst naar boven. Hij vertelt dat de weg na Ijoukak een hel is, er zijn volop herstellingswerken met veel stenen en stof over 30 km. Dat staat morgen op ons programma. Nu beginnen we aan de afdaling, heel mooi en niet steil, af en toe prachtige rode rotsen. We zijn al een uur aan het afdalen als we Stefan ontmoeten, hij moet nog 12 km stijgen.

De dorpen zijn verwoest, mensen wonen nog steeds in containers en tenten. We lunchen in een grote tent die dienst doet als café/restaurant, de man maakt een omelet met tomaat en we krijgen fruit als dessert. In de vroege namiddag fietsen we het dorpje Ijoukak binnen. Het is druk in Maison d’Haut Atlas, er logeren werklui die als vrijwilliger de Tinmel moskee restaureren. We hebben deze onderweg gezien, omringd door primitieve houten stellingen. Het hotel ligt aan de rivier in een mooie, groene oase.

Zondag, onze laatste fietsdag, we hebben geluk, we zouden langs 30 km wegenwerken

moeten afdalen, maar er wordt weinig gewerkt. De aardbeving heeft niet enkel de dorpen ontwricht, ook de vele kasba's zijn verwoest. Deze werden gebouwd door de Goundafa, een machtige stam die in de 19de eeuw de bergpas en de hele streek controleerde. We fietsen door een diepe kloof, met beneden een groene oase omringd door bergen in tinten van roze tot paars. ’s Middags bereiken we de stuwdam van Ouirgane. Door de bouw van de stuwdam is het een vakantieoord geworden voor de rijke Marrakshis. We drinken koffie op een mooi terras, waarna we nog een vierhonderd meter bergop moeten naar Asni, dat valt best mee, enkel het begin is steil. Asni is een drukke doorgangsstad, ook hier is nog veel verwoest. Van hieruit kan je de besneeuwde top van de Toubkal zien. We worden opgepikt door de bus van de fietsenwinkel. De chauffeur is te gehaast en krijgt een boete bij de volgende politiecontrole.

Een (fiets)droomland

We logeren nog enkele dagen in Marrakech, middenin de soek en snuiven de sfeer op van deze levendige stad. Op de fiets het land verkennen, een ongelooflijke ervaring die we nogmaals willen beleven. Dit jaar in mei gaan we terug om de streek langs de Dades en Drâa vallei te verkennen.

Tafraoute: een paradijs voor klimmers.

1 Drone shot van eind sectie van Son Gad 2 “We will either find a way or we will make one” – Boarder Roads. Een Indische leuze die we soms nodig hadden om onze projecten te benaderen en/of van terug te keren. Hier zie je een opgespannen tyrolienne die nodig was de collecteur over te steken.

Canyoningexpeditie in de Himalaya

Tussen kolkend water en stilte

In oktober trok het Belgian Canyoning Expedition team

naar Uttarkashi, India. Gedreven door nieuwsgierigheid, zin om te ontdekken en een gedeelde passie gingen we op zoek naar wat er om de volgende bocht lag.

Oktober voelt als een pauzeknop in de Himalaya. De moesson is weg, de winter laat nog even op zich wachten. Dit is de weather window waar we op hoopten.

Oktober in Uttarkashi

Het landschap oogt open en eerlijk, bijna kwetsbaar. Stilte, koud water en rotsen die

2 niets verbergen. De diepe valleien en hoge pieken maken één ding meteen duidelijk: hier ben je klein. Wanneer er toch wat wit poeder uit de lucht valt, gaat het team rechtop zitten. Verse sneeuw kan het debiet in de onverkende canyons namelijk snel doen stijgen.

Uttarkashi kende ik tot nu toe vooral van kaarten en verhalen. Een trekkingsgebied, spirituele plek en toegangspoort tot de hogere Himalaya, waar de heilige Ganges ontspringt. In India zijn natuur en spiritualiteit onafscheidelijk met elkaar verbonden. Rivieren, bergen, lucht en vuur worden er als goden beschouwd. De Ganges is daarvan het meest tastbare symbool. Hindoes geloven dat het water hun zonden wegwast, wat miljoenen mensen ertoe aanzet in de rivier te baden. 'k Heb voor de zekerheid mijn kop een keertje nat gemaakt… Je weet maar nooit, hé.

Prospectie

Voor we een canyon betreden, gaat er veel voorbereiding aan vooraf. Maanden voor vertrek, maar ook ter plaatse. We trekken niet blind een onbekende kloof in. Op voorhand verzamelen we informatie, maar de echte kaart ontstaat onderweg. In ons verblijf hangen we een groot blad papier waarop we de collectoren, rivieren en langzaam ook nieuwe canyons tekenen.

TEKST Jarne Van Gotha | BEELD Jasper Hostens

Uttarkashi, India

Deze ‘map’ zie je als een soort van magische bloem groeien doorheen onze expeditie. Dat proces blijft voor mij één van de mooiste aspecten van zo’n expeditie.

In kleine teams trekken we erop uit, met moto’s of een 4x4, op zoek naar nieuwe lijnen in 'ons' gebied. Wanneer we een mogelijke canyon vinden, stellen we ons steeds dezelfde vragen: hoe lang, hoe hoog, voldoende of te veel water, is er een veilige approach en return mogelijk? Indien het ons een interessant project lijkt, gaan we effectief op verkenning. Als de aanloop en terugweg gevonden zijn, is het project klaar om geopend te worden. Nu kan het leuke gedeelte beginnen! Let’s go!

De approaches waren deze expeditie vaak lang en zwaar. Rugzakken wogen door, communicatie met de buitenwereld was beperkt en eens in de canyon was terugkeren geen optie meer. Net op die grens begon het echte werk.

Decision making

Beslissingen in een canyon zijn geen momentopnames, maar een continu proces. Bij elke rappel, elk bassin en elke bocht toetsen we plannen aan de realiteit. Vooraan neemt het boor- en installatieteam

De eerste afdaling van Bhela

Gad (inferior)

Op het eerste gezicht leek een afdaling onmogelijk. De steile wanden sloten de canyon volledig af en de uitstap zou een riskante oversteek van de Bhagirathi-rivier vereisen. Tot onze verrassing vonden we later een duidelijke toegang via een zijrivier die rechtstreeks de canyon in leidde. De canyon begon enigszins teleurstellend, met veel chaos en afklimwerk, maar het tweede deel bleek aanzienlijk interessanter. Het hoge debiet maakte verschillende passages technisch veeleisend, waarbij krachtige waterbewegingen in de poelen zorgvuldig moesten worden ingeschat of vermeden. De laatste waterval vereiste een afwijkende lijn, aangezien het achter de waterval duidelijk onveilig was. Het werd een lange en uitputtende dag. Toch waren we bijzonder enthousiast dat we deze prachtige canyon konden openen, een project dat aanvankelijk onmogelijk leek om af te dalen.

de leiding, de rest volgt als een gesmeerde machine. Nat, koud en vermoeid vraagt dat vertrouwen. Soms wordt er bijgestuurd, soms even haltgehouden. Geen spektakel, geen vaste lijn. Alleen telkens opnieuw proberen kiezen wat klopt.

Samen vertragen

Wat deze expeditie droeg, was niet de techniek, maar het vertrouwen. In elkaar en in de stilte. In het feit dat iemand durfde zeggen: “wacht even”, of “dit voelt voor mij te zwaar” of “ik neem vandaag rust om morgen weer scherp te zijn”.

Vermoeidheid maakt eerlijk. Stiltes worden langer, kleine signalen luider. Samen vertragen bleek geen zwakte, maar een kracht. Het team kwam altijd vóór het plan. Dat is misschien wel de belangrijkste les die we meenamen.

De mensen ter plaatse

Respect voor de omgeving en de lokale bevolking is voor ons essentieel. We beoefenen tenslotte onze vrij ongebruikelijke sport in iemands achtertuin. Dat begint met luisteren en vragen stellen. Zijn er heilige plekken?

1 Genieten van het landschap na de opening van Jalandhri Gad 2 Een van de factoren die een canyon echt interessant maakt, is de continuïteit: snel opeenvolgende obstakels zonder rustmomenten. Pure beleving! 3 Ons basiskamp op het Bhankari­plateau (op 3000m), strategisch opgezet om drie projecten in één push te openen. 4 Rudugaira Gad – V4A3II. Helder, zuurstofrijk bronwater dat zijn sporen nalaat in oranje afzettingen op de rotsen.

Gelden er regels voor bepaalde zones? Door in gesprek te gaan, proberen we onze aanwezigheid bewust en klein te houden.

Daarnaast delen we onze passie waar het kan: via verhalen, beelden en ervaringen. Dit jaar kregen we de kans om onze hosts, Sameer en Shiraz, kennis te laten maken met canyoning. Hun interesse groeide snel uit tot enthousiasme en ze gingen met ons mee de canyon in. We zijn hen dankbaar voor hun warme ontvangst en voortdurende steun. Sameer en Shiraz, eigenaars van het Nelangana Resort: dank jullie wel!

Een dag uit de expeditie

van Jarne

“Vandaag neem ik een rustdag,” hield ik mezelf voor, terwijl ik met de gratie van een vermoeide berggeit uit bed rolde. Het plan was simpel: niets doen. Dat plan hield stand tot iemand vroeg of ik “even” wilde tonen hoe rappellen werkte.

Voor ik het wist, stond ik onder een rotswand met een groep nieuwsgierige locals, sommigen op Crocs, en leek mijn rustdag plots op een geïmproviseerde rappelopleiding met tien veel te enthousiaste Indiërs. Instructies werden gegeven in een mengeling van Engels, gebaren en enthousiasme.

Het resultaat van de expeditie

Over een periode van 23 dagen openden we in totaal 18 projecten, een nieuw record voor ons team. Het waterpeil lag over het algemeen hoger dan tijdens eerdere expedities. Door de lange approaches, waren op verschillende momenten overnachtingen in het terrein noodzakelijk.

De combinatie van lange aanlopen, afdalingen die soms richting de 1.000 hoogtemeters gingen en hoge waterstanden maakte deze expeditie veeleisend, maar tegelijk bijzonder lonend.

Tegen zonsondergang, moe maar glimlachend, kreeg ik een chai aangereikt. De bergen kleurden zacht in het avondlicht. “Jarne, sir”, zei iemand plechtig, “today you became one of us”.

Ik nipte, glimlachte en knikte.

Ik denk dat dit is waarom ik reis.

Na de laatste canyon

Toen we de laatste canyon verlieten, stroomde het water onverstoord verder, alsof we er nooit waren geweest.

Dat voelde geruststellend.

Deze expeditie werd mogelijk gemaakt dankzij de steun van Mountain Moments en Canyonstore.be, en onze partners CE4Y, Professionecanyon en Aventure Verticale. Wie nieuwsgierig is naar de vijf verkende valleien in de Indische Himalaya, vindt beelden en verhalen via Instagram: @belgiancanyoningexpeditionteam. Wat begon als verkenning, krijgt binnenkort ook vorm in een topo-boek dat later dit jaar wordt voorgesteld.

Wil je meer weten over deze expeditie? Het volledige expeditieverslag vind je op https://www.klimenbergsport federatie.be/canyoning-expeditie-2025

Klimzaal

Arsenaal

LOCATIE

Brusselsesteenweg 602 9050 Gentbrugge

WEBSITE

https://www. klimzaalarsenaal.be

OPEN SINDS

5 november 2025

OPRICHTERS

Jan Van Hecke en Lieven De Vlaminck

DISCIPLINES

Boulder (en Clip ‘n Climb)

AANTAL M2 KLIMOPPERVLAK

335m² kidszone, 800m² volwassenzone en een Clip ‘n Climb zone met 16 autobelays

TOEGANGSVOORWAARDEN

Geen

VERBONDEN MET

KBF-CLUB?

Begin 2026 startte er een klimclub in het Arsenaal onder de vzw van Bleau Climbing Team.

KORTING VOOR KBF-LEDEN?

Ja, voor leden van Bleau Climbing Team

KVB-OPLEIDINGEN

Neen, we beschikken niet over toprope structuren.

Klimmen in een oude tramloods: sfeer voor groot en klein.

Wat maakt jullie klimzaal uniek?

We zijn één van de weinige zalen waarbij je met 1 abonnement in 3 zalen kan klimmen.

We zijn ook vrij uniek in onze opgesplitste zaal met zowel een grote kidszone met Clip ‘n Climb als een grote zone enkel voor volwassenen. In die zone vind je trouwens een replica van de Titan Wall van de Olympische Spelen van 2024.

Zo zorgen we ervoor dat er voor ieder wat wils is, zonder dat de kinderen en volwassenen in elkaars weg lopen.

Hoe ziet jullie toekomstvisie eruit?

Voorlopig is klimzaal Arsenaal een tijdelijke invulling van de Arsenaalsite in Gentbrugge, we mogen de zaal nu openhouden voor 5 jaar, maar stiekem hopen we dat we wat langer mogen blijven.

Welke trainingsfaciliteiten zijn er naast het klimmen?

In de zaal hebben we een aparte trainingszone met verschillende materialen zoals gewichten, rekkers, hangboard… En we hebben ook een Kilter board.

Bieden jullie jeugdwerking aan?

Ja, vanaf januari bieden we lessen aan

op woensdagnamiddag en zaterdag­ en zondagvoormiddag voor kinderen van 2,5 tot 12 jaar. We bekijken of we dit volgend schooljaar verder kunnen uitbreiden.

En trainingen of lessen voor volwassenen?

Jazeker! We zijn gestart met reeksen voor beginners, maar tegen dat je dit leest, zullen we al een veel uitgebreider aanbod hebben. Kijk zeker eens op onze website voor de laatste updates.

Zijn er extra’s naast het klimmen?

Als je het klimmen even moe bent, kan je ook altijd terecht in onze supergezellige bar voor een hapje en een drankje.

En als je er naast het klimmen er verder nog een sportief dagje van wil maken, kan je ook eens langsgaan bij onze buren van de padel of het skaten.

Wat moeten klimmers absoluut over jullie klimzaal weten?

Het is een tijdelijk project op een supercoole locatie: de oude loodsen waar trams hersteld werden. Dus niet twijfelen om langs te komen, want we blijven er niet voor eeuwig.

4

1 De oude dakstructuren van de loods gecombineerd met de splinternieuwe klimwanden 2 Volwassenen aan de slag op de gloednieuwe boulderstructuren 3 Collega Silke test de overhang tijdens de openingsdag 4 Eerste kinderen die klimmen in onze kidszone met op de achtergrond ook de clip'n climb zone

Meer klimzalen ontdekken?

Klim naar www.klimenbergsportfederatie.be/ klimzalen

Van beddebak naar b&b

Bakken in de Tiroolse sneeuw

Dat scheelde geen haar! De buschauffeur stopt

100 meter voorbij de bushalte, om ons alsnog te laten opstappen. Onze trektocht in de Stubaier Alpen was, nog voor vertrek, bijna in het water gevallen.

Alpen, Oostenrijk

Stubaier

Begin april besluiten we om in de zomer een eerste trektocht in de Alpen te maken. Innsbruck blijkt vlot bereikbaar per trein, en er zijn eindeloos veel paden én berghutten in de buurt. Dat die hutten ondertussen bijna allemaal volzet zijn, komen we na een paar dagen research pas te weten. Maar, geen probleem: logies voldoende in de streek!

Nu is het eind juni. Na de spannende start van de reis geeft 9 uur treinen voldoende tijd om de batterijen op te laden voor wat komen gaat. Comfortabel reizen, en met € 100 per persoon ook allesbehalve duur.

Ondertussen heerst er een eerste hittegolf in West-Europa. In België stijgt het kwik voor het eerst boven de 40°C. Ook in Oostenrijk komt men aan 38,5°C! Onze rugzakken plof-

fen aan het eind van de dag neer in een B&B gelegen naast een bergrivier in het Sellraintal. De eerste nacht wordt overstemd door het wilde geraas van smeltwater: heerlijk!

“Test geen nieuwe zolen uit op een meerdaagse tocht”

De eerste wandeldag draait na een uurtje al bijna in de soep als mijn vriendins nieuwe gelzolen in haar wandelschoenen gigantische blaren beginnen te veroorzaken. Nooit uitgetest op voorhand, het valt af te raden! Godzijdank heeft ze de originele zolen ook mee: de gelzolen gaan de eerstvolgende vuilnisbak in. Na een korte wandeldag bereiken we Bergheim Fotsch (1500m). We genieten enorm van deze oude berghut: van rood-wit geblokte lakens tot elektriciteit, alles is hier quasi onveranderd gebleven sinds tientallen jaren, prachtig! Recent is de hut echter vervangen door een aantal nieuwe vakantiechalets.

Vandaag is het echt menens: we trekken over de Windegg (2570m) richting het dorpje Juifenau (1400m). We genieten van de prachtige natuur en een verkoelende wind op de top. En van de lekkere taartjes in de

TEKST & BEELD Wouter Heyde

0 Op de Zwölferköpfl, waar Ötztal en Sellraintal samenkomen 1 Rustdag: beentjes omhoog in Gries 2 Fauna en flora op de Windegg 3 Op de laatste dag: eindelijk gedaan met de hitte! 4 Vanop de Winnebachjoch werpen we een laatste blik op het Lüsenstal en onze sneeuw­lijdensweg 5 Afkoelen en even 'toerist spelen' aan de 160m hoge Stuibenfall, de hoogste waterval van Tirol

Juifenalm! Aan het eind van de dag blijkt de eigenaar van de ‘privatzimmer’ niet thuis. Na een rondje bij de buren komt de gastheer alsnog opdagen en kunnen we onze slaapkamer, inclusief kinky zwartlederen bed, opzoeken.

Luieren in Lüsens

De volgende dag trekken we verder het Lüsenstal in: letterlijk tot aan het einde van de beschaving. Je stapt er als het ware een filmdecor in: een kabbelende rivier midden de groene, bloemige vallei, een waterval links en de oude, besneeuwde gletsjerkom recht voor je uit! Hier brengen we twee nachten door in Alpengasthof Lüsens: een mix tussen hotel en berghut. Wij genieten van een dagje luieren in dit prachtige decor. Recent werd hier ook een wandeling uitgepijld waarbij je via een hangbrug langs een waterval, en over de kolkende rivier, stapt. Opgelet: tredzekerheid (en eventueel beveiligd aan de via ferratakabel) is hier een must!

Hut op de berg of b&b in het dal?

Het dagje luieren zou een strategisch goede zet blijken: de start vanuit Lüsens richting berghut Westfalenhaus is er één die in de benen én de longen kruipt. Het is vandaag ook weer snikheet en de watervoorraad vliegt erdoor! Het volgende, stijgende stuk is waarschijnlijk het mooiste van de hele reis: we trekken langs prachtige bergmeertjes met kristalhelder smeltwater, met rondom ons de nog besneeuwde toppen van de omringende 3000’ers. De Lüsener Fernerkogel is er één van en met 3,5km² bevindt zich daar de grootste gletsjer van Sellrain. Wanneer we in de sneeuw terechtkomen, zijn we in het begin nog euforisch. Als blijkt dat het volledige vervolg tot de top van de dag in het witte goedje baadt, zakt de euforie snel.

Wat in zomerse omstandigheden gewoon een steil bergpad is, is nu een winterse sneeuwhelling. Onze ene wandelstok per persoon doet dienst bij het voetje voor voetje

voortschrijden. Het tempo ligt zo laag dat de laatste 1,5 kilometer tot de top zo’n 2,5 uur in beslag nemen. Als kers op de taart is het windstil in de kom tussen de bergflanken De zon brandt ongenadig op ons afgedekte lichaam: de thermometer geeft +40° C aan! Totaal uitgeput besluiten we om toch in deze omstandigheden te ‘lunchen’. Plots worden we wel aangenaam verrast door Alpensteenbokken boven ons! Eenmaal aangekomen op de Winnebachjoch (2782m), moeten we wegens tijdgebrek de top van de nabijgelegen Winnebacher Weisskogel (3182m) links laten liggen. Er wacht immers nog een lange, gelukkig vooral dalende, tocht naar ons logies. Als we rond dinertijd aankomen bij de Winnebachseehütte (2362m), beginnen we te beseffen waarom een slaapplek op de berg zo in trek is. Na het avondeten wacht ons nog een steile afdaling van een viertal kilometer naar het Sulztal. Tegen het donker komen we doodmoe, maar wel blij vervuld, aan in het ‘beloofde’ dorpje Gries.

Als het pad weg is, ga recht omhoog

Op onze voorlaatste dag willen we een mooie rondwandeling maken. Vanuit Kühtai trekken we in de richting van de Acherkogel: een berg van 3000 meter hoogte zonder gemarkeerd pad, dat gaat onze pet te boven. Het wandelpad dat we wel willen nemen blijkt echter ook onbestaand. Wel ligt er een grote, nieuwe puinhelling. We bekijken de resterende opties: minstens 4 km rondlopen, of naast de puinhelling ‘gewoon recht omhoog’ voor zo’n 100 hoogtemeters. We kiezen voor de laatste, avontuurlijke optie. En dat gaat goed, zo zonder rugzak van 12kg! Tot het moment halfweg de helling dat mijn vriendin plots enorm duizelig wordt. We denken aan een suikerdip, maar rust en voeding brengen geen soelaas. Terug naar beneden is geen optie wegens te steil en dus te gevaarlijk. Op handen en voeten gaat het uiteindelijk verder. Met mezelf als ‘beschermheer’ bereiken we uiteindelijk het Wörgetalsattel op 2570m hoogte. Zou het

hoogteziekte kunnen zijn, op deze beperkte hoogte, in combinatie met uitputting of een sluimerende infectie? Feit is dat we nu moeten afdalen over een steil, niet bestaand, pad tussen de rotsblokken. Mijn vriendin hangt zowat in de wandelstokken. Voetje voor voetje gaat het in slow motion de berg af, waarbij ze af en toe letterlijk ‘in mijn nek valt’. Voorzichtigheid is geboden. Na zowat 1,5 uur ‘processie stappen’ verdwijnt de duizeligheid even plots als ze gekomen is. Met een spannende ervaring erbij bereiken we enigzins uitgelaten de Dortmunder Hütte.

Na 10 dagen trektocht sporen we met volgende bedenkingen terug naar huis:

• we genoten enorm van onze eerste, last minute geplande, ‘huttentocht’

• de b&b’s in het dal zorgden voor veel extra hoogtemeters en minder ‘rotsgevoel’

• Spinatknödel is lekker, maar voor nu even genoeg geweest

• onze bepakking van 9 kg vroeg geen dure investeringen

• bussen van De Lijn rijden soms sneller dan hun uurtabel

De eerste nacht wordt overstemd door het wilde geraas van smeltwater: heerlijk!

Siebe Vanhee

Lid van KBF sinds 2005 bij Klimclub Hungaria. Professioneel klimmer, consultant-coach, public speaker

FAVORIETE PLEK IN DE BERGEN

Ergens aan een riviertje in het basiskamp, of hoog op de rotsen.

FAVORIETE KLIMBESTEMMING

Indian Creek, een prachtig woestijnachtig gebied met veel barsten.

PASSIES

Bergsport, bricoleren, paragliden

MOTTO

Blijf bouwen aan de beste versie van jezelf.

Klimmen is voor mij meer dan een sport, het is een levensschool

Siebe klimt al jaren op topniveau: van competitieklimmer groeide hij uit tot rock warrior in Freyr en ver daarbuiten… Een Vlaamse klimmer met wereldklasse.

Dag Siebe, de laatste keer dat we elkaar spraken was na je beklimming van Riders on the Storm. Hoe gaat het intussen met je?

1 Siebe Vanhee in de route

South African die hij enkele weken na dit interview succesvol beklom binnen de 24u, in goed gezelschap van Tommy Caldwell.2 Klimmen in Madagascar Fotograaf 2015 3 Riders on the Storm, Patagonië 2024 4 Klimmen in Madagascar 2015

Goed! Ik ben net geland op de luchthaven van Patagonië en ben me volop aan het voorbereiden op mijn volgende bigwall. Sinds 2024 is er veel gebeurd. Ik heb mooie beklimmingen gedaan, toffe lezingen gegeven en ben mijn eigen ‘On Belay’videoserie gestart op YouTube.

Terug in Patagonië, wat zijn de plannen?

Over enkele dagen komt Tommy Caldwell naar hier. Samen gaan we proberen om de route South African (30 lengtes, 7B+, 7C) vrij te klimmen in 24 uur. Het is een bigwall­

route van 1200 meter, maar als het weer meezit, zou het moeten lukken. Tommy is nog nooit in Torres del Paine geweest, dus hij was meteen enthousiast om me hier te vergezellen. Edelrid komt ook langs om alles te filmen.

Weer een klimfilm om naar uit te kijken! Hoe ben je eigenlijk in de klimwereld gerold?

Ik ben vroeg begonnen, op mijn acht jaar heb ik de sport leren kennen en toen ik tien was, startte ik in het klimteam van Klimclub Hungaria. Vanaf dan was ik minstens twee tot drie keer per week in de klimzaal te vinden. Ik was er ook echt goed in, van mijn twaalf tot mijn zestien werd ik jaar na jaar Belgisch kampioen in de discipline Lead.

Sterke prestaties! Waarom zien we je niet meer in het competitiecircuit?

Op mijn 17 jaar ben ik gestopt met competitieklimmen. Ik droomde meer van reizen en rotsen. Mijn toenmalige coach Jorn Van Roy gaf me een duwtje in de rug om de wereld op mijn eentje te gaan verkennen. Eerst leek me dat wat te gewaagd, maar dankzij zijn adviezen ben ik er toch voor

gegaan. Niet veel later stond ik helemaal alleen in Squamish, Amerika, voor een reis van twee maanden. Het was het begin van mijn leven als globetrotter.

Twee maanden alleen op pad, wat vonden jouw ouders daarvan?

Mijn ouders hebben me altijd gesteund in wat ik doe. Als kind lieten ze mij bijvoorbeeld naar een Steinerschool gaan, waar de interesse van het kind voorop staat. Dat werkte goed voor mij. Elk schoolproject of spreekbeurt die ik daar gaf, stond in het thema van klimmen. Het was voor mijn ouders dan ook geen verrassing dat ik daarin wou doorgroeien.

Doorgroeien heb je zeker gedaan, vandaag ben je professioneel rotsklimmer met heel wat mooie sponsors die je steunen. Hoe ben je daar geraakt?

Eigenlijk is dat allemaal wat vanzelf gegaan. Ik was altijd heel gemotiveerd om lezingen te geven en mijn klimervaringen met anderen te delen. Als er een opportuniteit zich voordeed, ging ik daar altijd met veel enthousiasme op in. Ik nam ook veel initiatief om zelf video’s en blogposts te maken. Ik denk dat veel sponsoren mij

op die manier hebben opgepikt. Intussen word ik gesteund door The North Face, La Sportiva en Edelrid, stuk voor stuk dankbare partnerships.

En verder, wat doe je naast klimmen?

Naast professioneel klimmer ben ik ook aan het werk bij Unicorn, een coachingbedrijf met een sterke link met de natuur. Ik werk er samen met managers en high potentials om hun leadershipskills en communicatie te versterken. In een outdoor setting focussen we op persoonlijke ontwikkeling, zelfreflectie en introspectie… iets wat me ­ naast klimmen – nauw aan het hart ligt.

Speelt dat mentale aspect een grote rol in je leven?

Absoluut. Enigszins vertaalde zich dat in mijn studies als sociaal werker, maar als klimmer kom je er sowieso veel mee in contact. Met mijn ‘On Belay’­series op YouTube wil ik ook andere klimmers helpen in hun mentale bewustzijn en onderwerpen bespreekbaar maken in onze community. Zo hoop ik een stukje van mijn passie door te geven en anderen sterker te maken, als klimmer, maar ook als mens.

Van ‘easy peasy’ tot ‘buttocks squeezy’

Klimmen in Peru

Voor mijn eerste +5000 m berg trok ik naar het land van de Inca’s. 18 jaar later ben ik nog altijd verliefd op dit Andeslandschap voor de pure bergbeleving die je fysiek uitdaagt en mentaal verrijkt.

Onze reis omvatte twee luiken; een trekking in de Cordillera Huayhuash gevolgd door een training in de Cordillera Blanca op de Vallunaraju en een beklimming van de Nevado Pisco. Dit gedeelte had een speciaal kantje want het betrof de opnames voor het VRT1 programma “De Rugzak”.

Deel twee van de reis zag er dan weer helemaal anders uit met drie technische zesduizenders.

Een drukke agenda dus, met genoeg tijd om flexibel te zijn, mochten de berggoden ons niet gunstig gezind zijn.

“Touching the void”

De Cordillera Huayhuash is toch wel de mooiste trekking van Peru. Het gebergte strekt zich uit over een afstand van 30 km en bevat zes toppen die hoger zijn dan 6000 m, waarvan de Yerupajá met 6617 m de hoogste is en Siula Grande, de meest bekende dankzij “Touching the void”. Om de volledige trekking te exploreren, mag je rekenen op 10 tot 12 dagen en de beste periode zal je vin-

TEKST & BEELD Sofie Lenaerts

den vanaf half mei tot en met half augustus. Wij maakten deze trekking korter tot een stevige vierdaagse en liepen tegen wijzerzin in, over hoge passen en langs appelblauwzeegroene meren, die bewaakt worden door de hoogste pieken van de Huayhuash. ‘s Avonds, wanneer de bergen roze en goud kleuren, sta je onder een eindeloze sterrenhemel die er ons aan herinnert hoe klein we eigenlijk zijn.

Na deze trektocht reden we vanuit Huaraz naar Refugio Llaca op 4500 m voor een mini-alpinecursus. De refugio beschikt over vele bedden en biedt ook kampeermogelijkheid aan. Van hieruit sta je in drie uur aan een hoogtekamp (4940 m) vanwaar je de beklimming van de Vallunaraju (5686 m) kan aanvatten. Wij gingen niet voor de top, maar maakten dankbaar gebruik van grote gletsjerspleten om technieken te oefenen. Hiermee werd de tweede voorbereidingsfase van deze reis afgerond voor de deelnemers aan "De Rugzak" en werd het tijd voor de finale beklimming van Nevado Pisco.

Een berg genoemd naar een lokale likeur

De Nevado Pisco 5752 m, ook gelegen in de Cordillera Blanca, kreeg zijn naam tijdens de eerste succesvolle beklimming in 1951, door een Frans-Belgisch team. Het team vierde uitbundig dit succes met de lokale Peruaanse drank pisco, wat leidde tot de naamgeving van deze berg.

Nu is deze omgeving een trekpleister geworden voor zowel trekkers als klimmers die hun eerste stapjes in het hooggebergte zetten. Normaal klim je rechtstreeks vanuit

Cordillera

0 Top van Tocclaraju bij ochtendgloren 1 Rappel van summit Tocclaraju 2 Kleurpracht op de lokale mark van Huaraz 3 Janca kamp, laatste ochtend van onze Huyahuash trekking 4 Van links naar rechts: Stef, Sofie, Koen, Ronald 5 Lupinus weberbaueri plant uit de vallei nabij Refugio Llaca

Refugio Peru naar de top, maar wij kozen er echter voor om op de col op 5316 m een hoogtekamp te plaatsen. Van hieruit zie je links de vier pieken van Huandoy 6395 m liggen en voor je in de verte, de toppen van Artesonraju 6025 m, Alpamayo 5947 m, Caraz 6025 m en Santa Cruz 5934 m.

De laatste etappe vanuit dit kamp is twee tot drie uur, maar omdat alles gefilmd moet worden, zitten we snel aan het dubbele van de benodigde tijd. Zowel cast als crew moesten op hun tanden bijten voor het laatste stukje van deze queeste, maar de euforie op de top deed elk pijntje vergeten. “The best view comes after the hardest climb”… Wel, in ons geval was “the climb” een productie van tien lange dagen, werken op hoogte in moeilijke omstandigheden, maar het was elke seconde waard.

Klaar voor 3 × 6000 m?

Nadat iedereen van de productie huiswaarts is gekeerd, blijft de expeditiearts Benoit Masereel nog even hangen om samen Tocclaraju 6034 m te gaan beklimmen. Koen Wittevrongel en Stef Maginelle zijn enkele dagen eerder naar Huaraz afgereisd en

hebben ondertussen een acclimatisatietrek gedaan naar Paso del Zorro, net 5000 m.

Ik keek hier zo hard naar uit maar doordat de zorgen van mijn schouders glijden en het lichaam decompenseert, word ik ‘s nachts geveld door diarree en maagproblemen. Helaas pindakaas, de eerste beklimming zal ik niet mee aanvangen.

Vanuit Cochapampa 3660 m start de trektocht via een diepe vallei met torenhoge rotswanden, die gepassioneerde multipitchers heel wat spectaculaire lengtes kunnen bezorgen. Na een twaalftal kilometer wordt de vallei breder en eindigt ze aan de voet van vier bergen die deze vallei hermetisch afsluiten: Tocllaraju, Palcaraju, Ishinca en Urus. Er is weinig volk in Refugio Ishinca op 4400 m die 70 personen kan herbergen, doch de meesten verkiezen hun tent buiten op te zetten.

De volgende dag steken onze heren van wal naar high camp 5100 m samen met Ronald en Kevin, maar ’s nachts is Benoit slachtoffer nummer twee met dezelfde klachten. Hij besluit om de beklimming niet aan te vangen. De normaalroute is een AD+ III met hellingen tot 55 graden waarbij de relais gemaakt worden met alu ijsstaken in plaats van ijsschroeven.

Wanneer de horizon rood begint te gloeien, bereiken Kevin en Stef na vijf uur de top. Het moment voor prachtige foto’s, maar door de koude besluiten ze niet te wachten op Koen en Ronald en zetten de afdaling in om geen bevriezingen op te lopen. Die afdaling verloopt heel vlot dankzij lange rappels van 60 m en daarmee is Tocllaraju in the pocket.

Nog twee te gaan en het wordt moelijker

Benoit keert huiswaarts en ik vergezel de drie heren naar de volgende uitdaging, Chopicalci 6354 m. De normaalroute via de zuidwestgraat is een AD+ IV. Een busje vanuit Huaraz brengt ons naar een drop off (4200m) om van hieruit onze zware rugzakken te dragen naar het basiskamp, amper 45 minuten verderop. Van hieruit start de aanloop naar het eerste hoogtekamp op 5000 m. Een zichtbaar pad loopt over twee oude morenes en daarna in rechte lijn omhoog. Daarna moet je je weg vinden over rotspuin en gletsjerspleten tot het tweede hoogtekamp op 5400 m, en dat is ’s nachts geen evidentie. Eenmaal

Sofie Lenaerts

beklom als eerste vrouw van de Benelux de “Seven Summits” en heeft van haar passie een bijberoep gemaakt. Samen met haar klimen levenspartner Stef trainen ze mensen die verantwoord op avontuur willen vertrekken en bracht het boek "Tussen hemel en aarde" uit over de lessen die ze leerde van de bergen.

_sofie_lenaerts_

voorbij dit kamp, stuit je op een gigantische serac, waar we nog net over een spleet geraakten. Lichten in de verte tonen aan dat de echte top nog enkele steile passages veraf is. De helling zit rond een 50 graden en de sneeuwconditie is megagoed, maar merk ik dat Stef trager wordt. Door de wind bedraagt de gevoelstemperatuur -20 graden en Stef heeft het gevoel dat hij onderkoeld geraakt. Hij heeft geen energie meer en blijft onophoudelijk rillen. Terwijl Koen en Ronald verder van ons weg klimmen, besluiten wij om op 6070 m terug te keren. Koen en Ronald staan twee uur later op het hoogste punt, maar zullen nog heel wat tijd verliezen in de twee steile couloirs onder de top.

In Peru gebruiken gidsen geen vaste touwen zoals in Nepal: na elke passage verwijderen ze alle ankers en touwen. Deze alpiene manier van klimmen is uiteraard tijdrovend wanneer sommigen hier voor de eerste keer geconfronteerd worden met steile passages en lange rappels in ijskoude omstandigheden.

Nu onze twee heren nummer twee van onze lijst afvinkten is het tijd voor herevaluatie en een verdiende break in het warme en pittoreske dorpje Caraz.

Adaptation is the key to success

Zwetend van de koorts blijkt Stef slachtoffer nummer drie te zijn. Gelukkig hebben we enkele dagen om te recupereren voor de iconische “Paramount picture” Artesanraju 6025 m. De Zuidoostroute is een ED, en de normaalroute een D met 1200 hoogtemeters. De condities zijn doorslaggevend en Ronald laat ons weten dat hij het geen goed plan vindt. De afgelopen maanden heeft het stevig gesneeuwd maar de sneeuwkwaliteit blijkt niet consistent te zijn. Suikersneeuw bovenop een ijsplaat is shit. Is er een alternatief?

Een berg voor ons alleen

Na twee uur rijden en twee uur stappen door de hoogvlaktes met wilde Vicunas, bereiken we een basiskamp 4660 m van de Shaqsha. Deze berg heeft twee toppen, de Central 5703 m en de Sur 5697 m. Ik kon op internet enkel info vinden over de Zuidtop met een route van D+ III, maar volgens Ronald zijn er andere routes op de westflank naar de Shaqsha Central. Alhoewel we hier niemand verwachten, ontmoeten we toch een groep Spanjaarden.

Peru met zijn drie Cordillera’s

De Andes van Peru bestaat uit drie Cordillera ‘s waarvan de Cordillera Blanca de bekendste is. Het telt achttien bergen +6000m die makkelijk bereikbaar zijn vanuit Huaraz. Het biedt een grote verscheidenheid, van technische beklimmingen zoals Alpamayo tot uitdagende lange zware sneeuwroutes op grote hoogte zoals Huascarán. Kortom; er is een grote diversiteit in routes voor beginners tot experten.

Ze plannen Shaqsha Sur te beklimmen zonder een hoogtekamp te gebruiken. Wij maken een acclimatisatiewandeling en piepen naar de prachtige west- en de zuidflank. De route op de SE face is 35 m straight forward met 70-75° ijs op de crux, vlak onder de top. 't Is effe slikken, zoiets hebben we nog nooit gedaan, maar als de condities goed zijn, kunnen we het alvast proberen. Bij de volgende ochtend komen de Spanjaarden het kamp terug binnengesijpeld. Volgens hen is er geen mogelijkheid om de Sur veilig te beklimmen omdat hun sneeuwankers niet genoeg houvast bieden. Ronald blijft er rustig bij en zegt door te gaan met het plan. We breken onze tenten af en klimmen tot 5085 m waar we ons eaglesnest installeren. De seracs van de westwand liggen te blinken in de zon en een evidente lijn wordt zichtbaar tussen de torens van sneeuw en ijs.

Dit is waarvoor we het doen!

Om 2 uur 's nachts verlaten we ons kamp en gaan tot een plateau onder de south face. We zien het spoor van de Spanjaarden die aan de bergschrund stopt. Iets roept ons west-

1 Beklimming van Nevado Pisco, op de achtergrond Nevado Huascarán (6768 meter), de hoogste berg van Peru 2 Route-finding op de gletsjer Shaqsha 3 Het wilde Andesgebergte Cordillera Blanca 4 Het steilste stuk onder top Shaqsha Central (5703 meter)

waarts te gaan. De lijn die we gisteren zagen is langer, uitdagender en misschien gevaarlijker, maar haalbaar. We komen samen en besluiten de westflank te proberen.

Eerst is er een stuk vals plat dat we zo snel mogelijk traverseren om vanonder de hanggletsjers vandaan te geraken en daarna begint de zoektocht door het doolhof van seracs. Plots staan we voor een grote spleet met een heel dun sneeuwbrugje van slechte kwaliteit. We maken een stevige verankering met sneeuwpiketten en beveiligen Ronald die als eerste gaat. Daarna doet Ronald hetzelfde en maken we één cordee in plaats van van twee. Koen zakt al wat dieper door de sneeuwbrug die ondertussen gehalveerd is wanneer ik erover vlieg en wanneer ook Stef met twee grote passen de brug overschrijdt, beseffen we dit problematisch gaat worden op de terugweg.

Gelukkig zitten we nog steeds in de schaduw van de berg waardoor de sneeuw vast aanvoelt en het is genieten van de afwisseling in de route. We maken terug een traverse oostwaarts om onder de top uit te komen. Van hieruit is het 120 meter omhoog met gemiddelde hellingsgraad van 60°. Het is geduldig zoeken naar een goede plek om ijsschroeven te plaatsen en hoe hoger we

Wauw, dit was waarnaar we op zoek waren.

komen, hoe slechter de kwaliteit van de sneeuw is. Ronald en Koen toppen na tien uur klimmen en zitten als op een paard over de messcherpe kam. Er is geen ruimte voor vier, dus wachten we tot ze zijn afgedaald. De laatste meters zijn spannend wanneer blijkt dat die graat uit poedersneeuw bestaat. Voorzichtig nestelen we ons tegenover elkaar en kijken in de vallei naast ons, 1300 meter dieper. Wauw, dit was waarnaar we op zoek waren: een berg voor ons alleen met de voldoening de route zelf te moeten vinden. Perfect teamwork!

Huaraz, het Chamonix van Peru

Huaraz is de uitvalsbasis voor trekkers en klimmers die de Andes willen verkennen. Gesitueerd op 3000 meter hoogte wordt Huaraz het “Zwitserland van het Zuiden” genoemd. Van hieruit kan je alles geregeld krijgen en kan je ook het nodige materiaal huren in de twee

outdoor shops. Zoek je een plek om te overnachten? “La casa de Zarela” is een bekend klimmershotel met veel charme en het “Andio Club Hotel” biedt meer comfort, inclusief raclette op het menu.

TEKST Brecht Van Stappen BEELD map.geo.admin.ch

Verborgen illustraties op Zwitserse kaarten

Fantasie tussen de hoogtelijnen

Zwitserse kaarten staan bekend om hun precisie en nauwkeurigheid. Alhoewel: sommige cartografen namen het niet altijd zo nauw.…

De drie klassieke dimensies van kaarten zijn lengte, hoogte en diepte. Swisstopo voegt daar online nog een vierde aan toe: tijd.

Op hun website kan je via een tijdlijn door 175 jaar cartografische geschiedenis scrollen, telkens in stappen van vijf à tien jaar. In amper twee minuten zie je hoe Zwitserland wordt opgetekend, hertekend en steeds nauwkeuriger wordt: wazige vormen krijgen strakke contouren, kleuren verrijken de kaarten en in 2016 volgt een typografische update.

Zo vertellen de kaarten hun eigen geschiedenis: stations en vliegvelden verschijnen, een wapenfabriek verdwijnt tijdens de Koude Oorlog, gletsjers trekken zich terug of verdwijnen helemaal.

Toch ontdek je in afgelegen gebieden soms iets onverwachts: een spin, een gezicht, een klimmer, een vis of zelfs een marmot. Subtiel verwerkt in hoogtelijnen, rotsformaties of oevers. Geen fouten, maar geheime illustraties. De helft ervan is intussen weer verwijderd. Bij Swisstopo klinkt het nuchter: “Creativiteit heeft geen plaats op onze kaarten.”

De spin op de Eiger

De eerste vondst dateert uit de jaren tachtig: een witte spin vlak bij de top van de Eiger. Het lichaam bestond uit een firnveld in een smalle doorgang die klimmers goed kennen – en vrezen. Zeven jaar later werd de spin verwijderd tijdens een update.

Sommige illustraties spelen handig in op de omgeving. Ten noordwesten van Interlaken verbergt een rotswand een gezicht. Volgens een lokale legende gaat het om een monnik die versteend werd omdat hij een meisje van de rotsen had gejaagd.

Eind jaren negentig dook er een klimmer op een Italiaanse helling op. Zwitserse kaarten beslaan soms ook grensgebieden en door een gebrek aan Italiaanse gegevens greep een cartograaf naar artistieke vrijheid. De klimmer is er vandaag nog steeds.

Ook in Frankrijk verscheen, op een Zwitserse kaart, een vis in een meer. Zo subtiel getekend dat correctoren hem lange tijd niet opmerkten. Pas in 1989 “verdween de vis in de diepte”, aldus Swisstopo.

De marmot met hoogtelijnen

De meest recente ontdekking is de Aletschgletsjermarmot: verscholen in een rotswand, met hoogtelijnen als vacht. In 2016 vond Lorenz Hurni, professor cartografie in Zürich, de tekening en deelde die online. Swisstopo wist van niets.

Onderzoek wees uit dat cartograaf Paul Ehrlich de marmot in 2011 tekende, vlak voor zijn pensioen. Hij wilde iets maken dat de realiteit niet verstoorde, maar wel verbonden was met de omgeving. De rotswand leek ideaal. Het resultaat: een grafisch hoogstandje, en de enige bekende illustratie op een kaart met schaal 1:25.000. Of hij nog andere

tekeningen verstopte? Volgens hem niet – de marmot was zijn beste idee.

Nauwkeurigheid blijft heilig

Officieel zijn zulke tekeningen verboden. De kaarten worden streng gecontroleerd, dus wie een illustratie toevoegde, moest zijn collega’s te slim af zijn. Daarmee zette hij zijn carrière op het spel. Toch is voor zover bekend nooit iemand ontslagen. En de nauwkeurigheid van Swisstopo staat buiten kijf – anders zouden ze niet worden gevraagd om zelfs de Mount Everest in kaart te brengen.

Maar wie weet: misschien ligt er in een stille Alpenweide of bij een vergeten bergmeer nog ergens een verborgen verrassing te wachten. Misschien zelfs dichter bij huis.

Ga zelf op zoek gaan naar verborgen illustraties of blader gewoon even door 175 jaar Zwitserse kaartgeschiedenis: Journey Through Time https://s.geo.admin.ch/668b732771

Bronnen

https://eyeondesign.aiga.org/ for-decades-cartographers-have-been-hiding-covertillustrations-inside-of-switzerlands-official-maps/ https://www.swisstopo.admin.ch/en/hiddenimages-20161221

Handige weetjes voor veilig en vlot klimmen

Als je onvoorzien je rotsroute niet kan toppen…

Terugkeer op de laatste haak

Soms gebeurt het dat een route te moeilijk blijkt en je dus niet tot bij de stand geraakt. Hoe kom je dan beneden zonder al te veel setjes achter te laten?

Je kan misschien terug afklimmen, een andere klimmer vragen de route te voltooien of de route ernaast klimmen om je setjes te recupereren. Als deze opties er niet zijn, kan je een touwtechniek van ‘terugkeer op laatste haak’ toepassen. Hierbij blijft de zekeraar steeds de voorklimmer zekeren tot die weer op de grond staat.

Er zijn hierbij drie mogelijke uitvoeringen: 1 Snelste methode: de bovenste 2 setjes laten hangen en je naar onder laten zakken. Zeker in geval van een plotse regenbui of onweer kan dit de betere oplossing zijn. Misschien kan je de volgende dag de route opnieuw klimmen?

2 Snel, steeds toepasbaar en minimaal materiaalverlies door achterlaten van één musketon.

3 Minst snel, maar zonder achterlaten van materiaal: de universele methode voor ‘ombouwen naar laten zakken’ toepassen, met touw door ronde lijmhaak.

Eén musketon achterlaten, maar snel terug beneden!

Deze methode gaat aanzienlijk sneller dan ombouwen volgens de universele methode, is steeds toepasbaar (dus ook bij een zgn. ‘plaquette’ of expansiehaak), maar vergt wel het achterlaten van een musketon.

1 De voorklimmer maakt eventueel een zelfzekering met leeflijn aan de hoogst bereikte boorhaak. Indien deze onvoldoende groot blijkt om twee musketons te plaatsen, kan je in de bovenste snapper van je setje inclippen. (deze stap is niet noodzakelijk maar geeft velen wel comfort)

2 Maak met een hulptouwtje een klemknoop, bij voorkeur de prusikknoop, op het klimtouw dat naar de zekeraar loopt en verbindt dit met de zekerlus van je klimgordel. Test of de klemknoop correct functioneert.

3 Trek je aan het setje iets omhoog, zodat er wat slap hangend touw komt en clip het touw in de bovenste musketon van

het setje. Laat je zekeraar je blokken en maak je zelfzekering los.

4 Vervolgens clip je het touw uit de onderste karabiner van het setje, en kan je de rest van het setje (m.a.w. de verbindingsbandlus of zgn. ‘dogbone’ en de onderste karabiner) uit de bovenste karabiner weghalen.

5 De zekeraar laat je zakken terwijl je de setjes uit de haken haalt en je de klemknoop mee naar beneden schuift. De klemknoop behoedt je, bij een eventueel uitbreken van de haak waaraan je afdaalt, voor een val tot op de grond.

Opmerkingen

Het achterlaten van een maillon rapide doen we niet meer, omwille van de veiligheidsrisico’s voor andere klimmers. In dit stappenplan is de leeflijn bewust weggelaten om de verschillende handelingen beter te kunnen duiden. In praktijk is het soms handiger er wel eentje te gebruiken. In geval je een leeflijn had ingehangen, kan je deze uitclippen van zodra de zekeraar het touw terug volledig op spanning heeft gezet.

Niets achterlaten bij universele methode

De derde methode is bijna identiek aan de universele methode voor ‘ombouwen naar laten zakken’ die je op de stand kan

toepassen. Hier kan je enkel voor kiezen als er een ronde (lijm)haak zit én deze geen kleine braampjes vertoont, want die zouden het touw kunnen beschadigen. Hierbij kan je dus rechtstreeks door de haak ombouwen.

We onderscheiden daarbij volgende stappen:

1 Als voorklimmer maak je een zelfzekering met leeflijn aan de hoogst bereikte boorhaak. Indien deze onvoldoende groot is om 2 musketons te plaatsen, kan je in de bovenste snapper van je setje inclippen.

2 Haal twee meter touw op en leg op die plek een (tijdelijke) achtknoop in lusvorm en maak die met een beveiligde karabiner vast aan de zekeringslus van je klimgordel.

3 Maak de originele inbindknoop los en haal het touweinde door het omlooppunt.

4 Bind je vervolgens opnieuw in met achtknoop, controleer grondig je inbindknoop.

5 Maak de tijdelijke achtknoop in lusvorm (die met beveiligde karabiner op je inbindlus zit) terug los.

6 Maak met een hulptouwtje een klemknoop, bij voorkeur de prusikknoop, op het klimtouw dat naar de zekeraar loopt en verbindt dit met de zekerlus van je klimgordel. Test of de klemknoop correct functioneert.

7 Laat je zekeraar je blokken en maak je zelfzekering los.

8 De zekeraar laat je zakken terwijl je de setjes uit de haken haalt en je de

klemknoop mee naar beneden schuift. De klemknoop behoedt je, bij een eventueel uitbreken van de haak waaraan je afdaalt, voor een val tot op de grond.

Meer touwtechnieken?

Deze touwtechnieken leer je in de KVB3-opleiding ‘basis multipitch’ die vele KBF­clubs aanbieden. Dit artikel is een sterk verkorte herwerking van het gelijknamige hoofdstuk in het KBF-handboek voor de beginnende rotsklimmer, verkrijgbaar via de KBF­webshop.

Hallo, ik ben Klimmy

Klimmy’s Kidscorner

Voor kleine avonturiers met grote dromen

Knoop & antwoord

Wij leggen je vraag voor aan een expert

“Ik heb angst voor een voorklimmersval, hoe pak ik dit aan?”

Angst voor een voorklimmersval is heel normaal. Je brein wil je beschermen en roept: “PAS OP!”, ook al is het niet echt gevaarlijk.

Maar! We kunnen ons brein trainen, net zoals we onze spieren trainen. Hieronder vind je enkele tips om voorklimvallen te oefenen.

• Begin klein. Oefen vallen aan of net onder een setje. Begin pas met vallen boven een setje wanneer dit comfortabel voelt.

• Goede afspraken. Weet zeker dat je zekeraar klaar is en dat jij “val” roept. Dat geeft rust.

• Voel je lichaam. Adem lang uit net voor je valt. Dit brengt je lichaam tot rust.

• Herhaal. Hoe vaker je veilig valt, hoe meer je brein leert: dit kan ik.

• Praat erover. Met je trainer of klimpartner. Iedereen heeft al eens schrik, je bent niet de enige.

• Last but not least: dapper zijn is niet gelijk aan “geen schrik meer hebben”, maar is tóch klimmen terwijl je het spannend vindt.

Veel succes!

Horizontaal

3 – een wand die naar voren helt

4 – een witte sterbloem die hoog in de bergen groeit

6 – een sterke plant waarvan vroeger touwen werden gemaakt

8 – een bergdier dat supergoed kan klimmen

9 – het moeilijkste stukje van een klimroute

Verticaal

1 – een huisje in de bergen waar klimmers kunnen slapen

2 – een bekende berg in Zwitserland, beroemd van de Toblerone­chocolade

5 – een ronde, gladde klimgreep die je met open handen vasthoudt

7 – een hulpmiddel dat je helpt de juiste richting te vinden

KIDS IN DE KIJKER

Vic, Thibaut , Kasper (12 jaar)

"Samen klimmen met vrienden is nog leuker!"

Wist je dat …

de bergen nog steeds groeien?

De Alpen worden elk jaar een paar millimeter hoger doordat aardplaten blijven duwen. Langzaam maar zeker.

Klimmy’s Bergvriendjes

Dit is mijn klimvriendje: de alpiene ibex! Je kent hem misschien ook als de steenbok. Hij woont hoog in de bergen en kan klimmen alsof het niets is. Zelfs als hij nog een baby is!

Ibexen zijn echte klimkampioenen. Met hun hoeven kunnen ze op piepkleine richeltjes staan. De rand van hun hoef is hard voor steun, terwijl het midden zacht en stroef is… eigenlijk een beetje zoals klimschoentjes.

Baby­ibexen leren al heel jong klimmen. Na een paar weken springen ze al vrolijk over de rotsen achter mama aan. Jong geleerd is oud gedaan zeggen ze!

Ze leven ook hoger dan de meeste dieren, soms wel boven de 3.000 meter!

De hoorns van een ibex groeien elk jaar. Aan de ribbels kan je zien hoe oud een ibex is, net als de jaarringen van een boom. Bij de man netjes kunnen de hoorns wel 1 meter lang worden, vrouwtjes hun hoorns zijn een stukje kleiner.

Zie je een ibex in de bergen? Blijf rustig, kijk vanop afstand en geniet. Zo blijft mijn vriendje veilig.

Waar of niet waar?

Ben jij een echte bergexpert?

Kruis aan: Waar / Niet waar

1

De alpiene ibexen eten vooral gras, kruiden en andere planten.

 Waar  Niet waar

2

Een steenbok kan zo hoog als een deur springen.

 Waar  Niet waar

3

De hoorns van een steenbok vallen elk jaar af, zoals bij een hert.

 Waar  Niet waar

4

Ooit waren er bijna geen alpiene steenbokken meer in Europa.

 Waar  Niet waar

5

De hoorns van een ibex kunnen wel tot 50 kg wegen.

 Waar  Niet waar

Martouf

een gedetailleerde kijk op de klimwereld

TEKST

Nelis Caubergs & Jef Cox

BEELD Lieselotte Peeters, Arne Iserbyt, Ingrid Visser,

Mount Coach 11

Over gesteenten en hun ontstaan

De rots onder onze voeten

Waarom voelt de ene rots glad en de andere scherp? De geologie achter klimmassieven bepaalt hun structuur, grip en het karakter van elke route.

Gesteenten vertellen het verhaal van hun ontstaan. De diversiteit van rotsformaties weerspiegelt de geologische geschiedenis van een gebied.

Drie types

In de geologie onderscheiden we drie hoofdgroepen: stollingsgesteenten, sedimentaire gesteenten en metamorfe gesteenten. Elk type ontstaat onder andere omstandigheden en dat bepaalt rechtstreeks hoe het eruitziet, hoe het verweert en hoe het aanvoelt tijdens het klimmen.

Stollingsgesteenten vormen zich wanneer magma of lava stolt. Bekende voorbeelden zijn graniet en basalt. Door langzame afkoeling ondergronds krijgen mineralen de tijd om grote kristallen te vormen, wat zorgt voor een korrelige, ruwe textuur en veel wrijving.

Sedimentaire gesteenten ontstaan door opeenhoping van materiaal zoals zand, schelpen en kalk. Door druk en tijd worden deze lagen samengekit. Typische voorbeelden zijn kalksteen, conglomeraat en zandsteen. De gelaagdheid, ingesloten

stenen en barsten die tijdens de afzetting ontstaan, geven veel variatie in structuur en vormen vaak de richels, spleten en daken die menig klimmershart sneller doen slaan.

Metamorfe gesteenten zijn gesteenten die een transformatie ondergaan onder hoge druk en temperatuur doordat ze bijvoorbeeld door platentektoniek veel dieper de aardkorst worden ingeduwd. Dit leidt tot een heroriëntatie van kristallen en een specifieke macroscopische structuur. Voorbeelden van metamorfe gesteenten zijn gneis, marmer of leisteen.

Sedimentaire rotsen in België

De rotsen in eigen land, en zeker degene waarop geklommen wordt, zijn vrijwel altijd sedimentair van oorsprong. Slechts zelden wordt stollingsgesteente aangetroffen. Ook metamorf gesteente is zeldzaam en, als het al aanwezig is, is het vaak te gepolijst om interessant te zijn als klimgebied. Het overgrote deel van de Belgische klimmassieven bestaat uit kalksteen, geologisch gezien een afzettings- of sedimentair gesteente wat ontstond door afzetting of neerslaan van

kalk. Variërende afzettingsomstandigheden zorgden voor gelaagdheid van dit gesteente. Tijdens het afzettingsproces werden verschillende structuren (schelpen, zand, fossielen …) mee ingebed in het gesteente. Er ontstaat een gelaagdheid in het gesteente, vol barsten en oneffenheden. Spleten, richels en daken worden zo gevormd door een samenspel van begraving, gebergtevorming en erosie. Meestal ontstaat dolomiet door dolomitiatie van kalksteen doordat zeewater, dat rijk is aan magnesium, in de kalksteenafzetting doordringt en daar de calciumionen verdringt door magnesiumionen. Kalksteen is chemisch gevoelig aan zuren en verweerde snel (op een geologische tijdschaal) via allerlei chemische (zure) bestanddelen uit de atmosfeer al dan niet opgelost in regenwater. Dat zorgde voor een tweede kenmerk van kalksteen, een erg gevarieerde oppervlaktestructuur. Kalk is zacht en verweert snel, met vorming van geultjes, gaten en zandlopers. Toch kunnen de verschillen tussen klimmassieven groot zijn. Vergelijk Freyr maar eens met de Spaanse Siurana of Rodellar! Dolomiet is veel minder gevoelig aan afbraak door zuren. Rotsen in dolomiet vertonen een minder fijne oppervlaktestructuur. Freyr is een voorbeeld van een kalksteenmassief, Marche-les-Dames en Beez zijn mooie voorbeelden van dolomietrotsen. Het aanbrengen van boorhaken is in kalken dolomietgesteente een vrij eenvoudig

Gesteenten vertellen

het verhaal van hun ontstaan.

werk, omwille van de relatieve zachtheid van het gesteente. Kalksteen wordt al enkele eeuwen ontgonnen als bouwmateriaal voor de chemische nijverheid. Er bestaan nog honderden – al dan niet actieve – steengroeves in het zuiden van België en almaar meer klimmassieven worden ingericht in voormalige (kalk)steengroeves, denk maar aan Olloy, Durnal of Anhée.

Zandsteen en conglomeraat

Zandsteen behoort ook tot de sedimentaire gesteentes en bestaat uit zandkorrels samengekit door een bindstof. Voorbeelden van nabijgelegen klimgebieden zijn Durnal en Berdorf. Door de aanwezigheid van de veelvuldig aanwezige kwartsmineralen in zandsteen zorgt het aanbrengen van boorhaken voor een groot verbruik van boren.

Conglomeraat dat we kennen van bijvoorbeeld Rochers de Régissa en Roche à Frêne in eigen land, of het Griekse Meteora of Spaanse Montserrat, is ook een afzettingsgesteente. Het bestaat uit in rivierbeddingen afgezette keien, samengekit door een vaak kleiachtige bindstof. Slechts op enkele zeldzame plaatsen in eigen land is het mogelijk te klimmen op marmer (gemetamorforiseerd kalksteen) of op porfier (een stollingsgesteente) zoals in Herou.

Wegens de geologische ontstaans-

geschiedenis vind je talrijke (voor)alpiene kalkgebieden aan de ‘randen’ van de Alpen (Noordelijke Kalkalpen, Dolomieten, Vercors, Jura …). In een sterk vereenvoudigde vorm kan je je daarbij voorstellen dat vulkanisch gesteente door een enorme kalklaag is gebroken en omhoog is gestuwd om de centrale Alpenketen op te bouwen.

Gneis en andere vulkanische soorten

Waar kalk dus een afzettingsgesteente is, is graniet een stollingsgesteente. Het ontstond door vulkanische activiteit, waarbij het in grote massa’s werd afgezet en opgestuwd. Graniet is een dieptegesteente, dat wil zeggen dat het is gevormd door het ondergronds stollen van magma. Daardoor hebben mineralen (voornamelijk kwarts, veldspaten en micas) bij langzame afkoeling de tijd gehad om grote, zichtbare, kristallen te vormen. Het oppervlak van het gesteente is daardoor erg ruw, wat het zeer geschikt maakt voor wrijvingsklimmen, maar in zijn geheel veel minder gesculpteerd dan bij kalk.

Graniet vertoont barstachtige structuren die niet het gevolg zijn van afzetting, verwering of vervorming, maar wel het resultaat van stollingsprocesen (drukontlasting). Graniet is veel harder en verweringsbesten-

Advanced Multipitch & trad climbing

Dit artikel is een greep uit het handboek voor de avontuurlijke rotsklimmer: Advanced Multipitch & Trad climbing. Samen met zijn nieuwe, jongere broertje Singlepitch & basis multipitch vormen deze twee handboeken hét naslagwerk voor elke rotsklimmer in ieder niveau. Bestel jouw exemplaar in onze webshop.

0 Zandstenen rotsen in Berdorf 1 Felix De Langhe in Valle Dell’Orco, graniet 2 Rode kalksteen in Leonidio 3 Tradklimmen op Drei Zinnen, Dolomieten, Italië

diger dan kalk, maar in het hooggebergte treden er toch verweringsverschijnselen op (voornamelijk door vriezen en dooien). In lager gelegen bergregionen, waar vroeger gletsjers voorkwamen, is het graniet vaak door die gletsjers gepolijst tot plaatachtige structuren. Getuige daarvan bekende klimgebieden zoals rond de Grimselpas, El Dorado of de vallei van La Bérarde. Gneis ontstaat als een gesteente (zandsteen of – vaker in Alpengebieden –graniet) onder heel hoge druk en een temperatuur van meer dan 600 °C getransformeerd wordt. Het is soms moeilijk te onderscheiden van graniet. Gneis is minder compact en minder hard dan graniet. Daar komt bij dat in graniet de kristallen in een willekeurige richting liggen, terwijl ze in gneis een bepaalde voorkeursrichting hebben die macroscopisch waarneembaar is. Gneis en graniet komen omwille van hun ontstaansgeschiedenis vaak samen voor. Een bekend voorbeeld is het Mont Blancmassief met de bekende granietbeklimmingen en de tegenovergelegen gneiswanden van de Aiguilles Rouges. Of in de Ecrins waar onderaan vaak topgraniet zit en hogerop gneis. Verder kennen we als vulkanische gesteenten nog basalt met als bekendste voorbeeld Ettringen. Daarnaast ook nog gabbro, wat lijkt op graniet maar meer gesculpteerd is en we bijvoorbeeld aantreffen rond Monte Viso in de Queyras én kwartsiet.

Van afgeschreven halftouwen tot industriële normen

De evolutie van de rotsbeheer technieken

Hoe het Belgian Rebolting Team uitgroeide van geïmproviseerde oplossingen tot professioneel rotswerk volgens moderne veiligheidsnormen.

Het Belgian Rebolting Team (BRT) is ontstaan als een beweging om de wildgroei aan oude en onbetrouwbare klimhaken te vervangen door degelijke bolts. De eerste haken in België werden door de behaker zelf betaald. Vandaar zat er veel self­made en niet duurzame rommel verspreid over de massieven. De eerste prioriteit was om het rotsklimmen veiliger te maken door middel van rebolting, want “Bad Bolts Kill”.

Federaties

Eind jaren '90 waren er twee bergsportfederaties in Vlaanderen: BAC (Belgische Alpenclub) en VBF (Vlaamse bergsport­

Nieuws van het Belgian Rebolting Team

1 ARB (Adviesraad Rotsbeheer) voorzitter Anja Stiers 2 Moderne Raumer standplaats (Anja Stiers) 3 Collectie oude haken (Kobe Bellinkx) 4 Kobe Bellinkx op grigiri en shunt in Comblain 5 Luchtkussen werk (Kobe Bellinkx)

federatie). Het Belgian Rebolting Team ontstond vanuit een groep rotsbeheerders van BAC rond Olivier Coenen, en later Kobe Bellinkx. VBF begon met een vast rotsbeheerteam in 2001 met als trekkers Koen Hauchecorne vanuit de federatie en Stef Laevaert en Bart Hamelink als vrijwilligers. De rotsbeheerteams van de twee federaties hadden al snel overleg om expertise uit te wisselen. Later, met de eenmaking van de twee Vlaamse bergsportfederaties tot KBF, versmelt ook het rotsbeheer samen, mét behoud van de naam BRT.

Touwen

In de begindagen werd er gewerkt op een uit de klimopleiding afgeschreven halftouw, met een acht als afdaalapparaat en een prusik ter beveiliging en om langer op eenzelfde hoogte te kunnen werken. In 2001 was de voornaamste werf Durnal. Na een volledige werkdag in de touwen te hebben gehangen, bleek dat meerdere ervan grote schade hadden opgelopen op de scherpe randen van het gesteente van deze voormalige steengroeve. Dit bijnaongeval indachtig werd er nadien gewerkt met jutezakken als touwbeschermers en een tweede touw met daarop een prusik als back­up.

Al deze persoonlijke beschermingsmiddelen (PBM’s) worden jaarlijks gekeurd.

Lijm en haken

Als chemische ankers voor de lijmhaken werden in het begin glascapsules gebruikt. De twee lijmcomponenten worden daarbij gescheiden door het glas en door dit glas kapot te draaien in het boorgat activeer je de uitharding rond de lijmhaak. Nadien werd voor het gebruiksgemak overgeschakeld naar tweecomponenten lijmpatronen die met een lijmpistool worden aangebracht.

Rond 2010 kwam de omschakeling naar het werken op twee statische touwen. Voor het comfort werd gekozen voor een industriële zitgordel met een Petzl GriGri als afdaalapparaat en een Shunt op het tweede touw als back­up en valbeveiliging. Vandaag werken de rotswerkers volgens de normen van werken op hoogte. De standaard werkset is een volledige integraalgordel met helm, de Petzl Rig als afdaalapparaat en ter positionering, de Petzl ASAP met absorber als valbeveiliging en back­up. Er wordt steeds op twee statische touwen gewerkt en op kritische punten worden touwbeschermers geïnstalleerd. 5

Luchtkussen en bladblazer

In tegenstelling tot in de Alpenlanden hebben we hier geen overvloed aan natuurlijke rots en moeten we het beste maken van wat we voorhanden hebben. Dit maakt dat BRT creatief te werk moet gaan, met verrassende rotswerktechnieken als resultaat.

In voormalige steengroeves is bij de ontginning van het gesteente vaak gebruikt gemaakt van dynamiet. De schokgolven die dit veroorzaakt, trillen de rotslagen tot diep in de rots los van elkaar. Daarom moeten er in deze groeves vaak grote losse rotsblokken verwijderd worden vooraleer het klimmassief kan openen. Waar dit in het begin in Durnal met een soms anderhalve meter lang breekijzer of zelfs met een autokrik gebeurde, werd dit vanaf de werven in Maizeret en Spontin met een luchtdrukkussen en compressor gedaan.

Zo’n grote breekwerken gaan met veel zand en stof gepaard. Het rotsoppervlak schoonmaken met een op de rug bevestigde bladblazer bleek nog niet zo een dom idee en is intussen een vast gebruik geworden. Zie je dus ergens aan de rotsen een gek met een bladblazer op de rug, dan kan je er zeker van zijn dat je met BRT te maken hebt.

Wil jij meehelpen aan rotsbeheer in België? Word vrijwilliger bij BRT! Samen zorgen we voor duurzame en veilige klimmassieven.

Contacteer rotsen@kbfvzw.be

Datum ongeval

5 december 2025

Plaats ongeval

Zugspitze, Duitsland

Beschrijving voorval

Kleine sneeuwplaatlawine op de Zugspitze

sleurt een jonge klimmer 350 meter naar beneden.

Beschrijving letsel

Het slachtoffer werd over rotsachtig terrein meegevoerd en onder de sneeuw begraven, met fatale verwondingen tot gevolg.

TEKST Jef

Verstraeten | BEELD Shutterstock

Terrain traps: wanneer een kleine fout fataal wordt

Kleine lawine, grote gevolgen

Kernpunten

Kleine lawines kunnen in steil terrein levensgevaarlijk zijn. Vooral zogenaamde terrain traps vergroten de gevolgen aanzienlijk: terreinstructuren waar sneeuw zich ophoopt of waar een val nauwelijks te stoppen is. In zulke zones kan zelfs een beperkte sneeuwverplaatsing fataal zijn.

In december 2025 kwam

een 19-jarige klimmer om het leven op de Zugspitze na een kleine lawine in extreem steil terrein.

Op 6 december 2025 vond op de Zugspitze, de hoogste berg van Duitsland, een dodelijk ongeval plaats. Twee klimmers bevonden zich op de klettersteig “Stöpselzieher” toen ze een kleine sneeuwplaat veroorzaakten. Het ging om een relatief beperkte lawine, maar in zeer steil terrein.

Verloop van het incident

De 21­jarige klimmer bevond zich iets hoger op de route en was met zijn klettersteigset aan een staalkabel gezekerd. Hij werd door de sneeuw geraakt, maar niet meegesleurd. Zijn 19­jarige klimpartner bevond zich lager op de route, op een traject waar geen vaste kabel aanwezig was of waar deze onder de sneeuw lag. Hij werd door de lawine ongeveer 350 meter over rotsachtig terrein naar beneden meegesleurd.

De reddingsdiensten werden onmiddellijk gealarmeerd. Meerdere bergreddingsteams, lawinehonden en helikopters kwamen ter plaatse. Door de steile helling, sterke wind en beperkte zichtbaarheid verliep de reddingsactie moeizaam. Het slachtoffer werd onder de sneeuw gelokaliseerd, maar was inmiddels aan de gevolgen van de val overleden.

Het gevaar van klein lijkende lawines

Hoewel het om een relatief kleine lawine ging, speelde het terrein een doorslaggevende rol. De Zwitserse lawinedeskundige Werner Munter heeft al decenia geleden het volgende gezegd: “Een kruiwagen vol sneeuw is al voldoende om fataal te zijn.”

In hellingen steiler dan 45 graden kan zelfs een beperkte hoeveelheid sneeuw voldoende zijn om iemand mee te sleuren en zware verwondingen te veroorzaken. De gevolgen worden versterkt wanneer de ondergrond rotsachtig is of geen uitloopzone biedt. Dergelijke situaties worden in de veiligheidsleer aangeduid als terrain traps: terreinstructuren die de impact van een lawine aanzienlijk vergroten.

Daarnaast is het belangrijk te benadrukken dat zekering met touw of via ferrata­set geen bescherming biedt tegen lawinedruk. Ook ervaren alpinisten onderschatten soms de kracht die vrijkomt wanneer

sneeuw in beweging komt. Een collega­berggids in spe, met wie ik samen de opleiding volgde, kwam om het leven toen bij het ijsklimmen een lawine alle zekeringen uit de wand rukte. Het onderstreept dat touwen en ankerpunten geen garantie bieden tegen massakrachten van sneeuw.

Winterse omstandigheden veranderen het karakter van routes

Dit ongeval toont aan dat klettersteigroutes in winterse omstandigheden fundamenteel van karakter veranderen. Wat in de zomer een relatief eenvoudige passage is, wordt in de winter alpien terrein met reëel lawinerisico. Niet de activiteit, maar het terrein bepaalt uiteindelijk het gevaar.

Jef Verstraeten­Lercher

is lawine­expert voor de Lawinenwarndienst Tirol en de lokale lawinecommisie en Bergredding. Als UIAGM­berggids en oprichter van het reis­ en gidsbureau Berggids.be begeleidt hij met zijn team gasten wereldwijd op sneeuw en bergsportavonturen. De jarenlange ervaring in sneeuw­ en lawinekunde en gidswerk combineert hij met diepgaande programma’s in risicobeoordeling, persoonlijkheidsontwikkeling en leadership.

Voorbeelden van terrain traps

• smalle couloirs en geulen

• komvormig terrein in de uitloopzone

• rotsbanden, bomen en andere obstakels

• steile hellingen zonder uitloop

• ondergesneeuwde of onderbroken zekeringen

Klettersteigroutes bieden in de winter geen veiligheid tegen lawines.

Niet de activiteit, maar het terrein bepaalt het risico.

Goed verzekerd de bergen in www.klimenbergsport federatie.be/inhoudverzekering

TEKST & BEELD Sarane Coen

Help de biodiversiteit in kaart brengen

Citizen science aan de rotsen

Rotsen zijn allesbehalve kale muren. In spleten, richels en op plateaus groeien tal van plantensoorten, waaronder veel zeldzame en kwetsbare soorten.

Rotsen zijn meer dan klimroutes: het zijn biodiverse ecosystemen. Met MIREN Rocks kan jij als klimmer bijdragen aan wetenschap en duurzaam klimmen.

Rotsen als levende ecosystemen

Door sterke verschillen in hoogte, reliëf, hellingsgraad en oriëntatie ontstaan talloze microklimaten. In die variatie vinden verschillende soorten hun ideale leefomgeving, wat zorgt voor een hoge biodiversiteit. Ondanks hun grote ecologische waarde is er tot nu toe relatief weinig wetenschappelijk onderzoek gedaan naar rotsecosystemen.

Wetenschap aan de wand

Daar komt nu verandering in. Binnen MIREN Rocks, een internationaal netwerk 1

van klimmende ecologen, wordt wereldwijd data verzameld over planten op rotsen. Het project wordt gecoördineerd door de Universiteit van Luik, KU Leuven en de Universiteit Utrecht, waarbij Belgische klimmassieven een voortrekkersrol opnemen.

Ervaren ecologen verzamelen data via intensief veldwerk, waarbij zij al rappellend planten identificeren volgens gestandaardiseerde protocollen. Dit is veeleisend werk dat zowel klimervaring als ecologische expertise vereist. Ben je zelf geen ecoloog, maar draag je de natuur op en rond onze rotsen een warm hart toe? Dan kan je nu ook meehelpen.

Iedereen mee via citizen science

Ecologisch onderzoek steunt op veel data, en net daar kunnen klimmers een verschil maken. Omdat het onderzoek zich afspeelt in klimgebieden, betrekken we klimmers via citizen science. Iedereen kan deelnemen, met of zonder ecologische voorkennis.

Via de app iNaturalist maak je foto’s van planten die je tegenkomt: tijdens een rustpauze, tussen projectpogingen door of tijdens een ontspannen dag aan de rotsen. Met behulp van artificiële intelligentie stelt de app een soortnaam voor. We zijn geïnteresseerd in planten op de rots zelf, aan de voet van en bovenop de rots. Die informatie helpt ons begrijpen hoe plantengemeenschappen zich tot elkaar verhouden en hoe oriëntatie en microklimaat hen beïnvloeden.

Jouw waarnemingen leveren niet alleen fundamentele wetenschappelijke inzichten op, maar kunnen bijvoorbeeld ook gebruikt worden bij milieuvergunningen en ecologische beheerplannen door KBF en de BRT-ecoteams.

Wij zijn alvast erg benieuwd welke soorten jullie allemaal spotten. Tag ons gerust in je Instagram Stories en moedig je medeklimmers aan. Vragen? Mail naar miren.rocks@gmail.com of stuur ons een bericht via Instagram.

Doe mee in 3 makkelijke stappen

STAP 1

Download iNaturalist (Apple & Android)

We gebruiken iNaturalist omdat het wereldwijd werkt, in tegenstelling tot lokale apps zoals ObsIdentify.

1 Klimster Febe registreert een waarneming via iNaturalist 2 Umbilicus sp., een bloeiende plant in de Crassulaceae familie 3 Campanula rotundifolia of Grasklokje komt voor als rotsplant en in bloemrijke weiden

STAP 2

Maak foto’s van planten

Fotografeer de plant en tik op ‘Wat heb je waargenomen?’.

Tip: voeg meerdere foto’s toe, met details van bladeren en bloemen.

Plan je een klimtrip naar het buitenland?

STAP 3

Voeg context toe

Noteer in de comment waar de plant groeit (voet, wand of top van de rots) en de oriëntatie van de rotswand (bv. noord, zuid, zuidwest).

Meer uitleg en voorbeelden vind je op de iNaturalistprojectpagina.

Check op de MIREN Rocks­projectpagina of de rotsen op je bestemming al meedoen. Zo niet, laat het ons weten en wij voegen ze toe!

TEKST Charlotte Dewilde, Stijn Mus, Lander Van Tricht, Bert Gielen en Debbie Sanders | BEELD Simon Schöpf en Irene Welebil

Duurzaam onderweg naar alpien avontuur

Met de trein naar de bergen

Je hoeft niet naar de andere kant van de wereld om bergen te zien. Ook dichtbij huis is er van alles te ontdekken. We helpen je graag op weg met tips van ervaren treinreizigers.

De bergen lonken en met de trein begint het avontuur al onderweg. Comfortabel, duurzaam en zonder files reis je van je voordeur tot diep in het Alpenlandschap. Onderweg heb je voldoende tijd om te genieten van het veranderende uitzicht.

Een snelle kijk op de verbindingen

De treinkaart van Interrail geeft een beeld over alle grote spoorlijnen (Link 1). Zo kan je zien welke steden een goeie uitvalsbasis zijn. Via www.rome2rio.com (Link 2) check je snel hoe je van je woonplaats tot op je bestemming geraakt, ook met trein en bus. Je ziet welke maatschappij de lijn verzorgt en je kan rechtstreeks naar de website ervan gaan. Dat levert vaak de beste tarieven op, mét actuele info over uurregeling.

Oostenrijk

Er is enkel een nachttrein naar Wenen. Wie de bergen van Tirol wilt induiken, moet de dagtrein op van Brussel naar Innsbruck. Op de heenrit stap je over in Frankfurt en München, op de terugrit enkel in

Frankfurt. Zorg voor genoeg overstaptijd want de Duitse spoorwegen staan helaas niet erg bekend om hun stiptheid. Ze zijn dan wel flexibel en betalen bij vertraging een groot deel van de ticketprijs terug. Met een Bahncard van 20 euro krijg je 25% korting op je tickets. En met de ‘Super Sparpreis Europa’prijsformule kan je extra voordelig reizen. Probeer daarbij zoveel mogelijk afstand in één ticket te boeken. Eenmaal in Innsbruck heb je vlotte verbindingen naar diverse valleien. (Link 3)

Zwitserland

Zwitserland is uniek omdat het spoorwegnet tot diep in de bergen reikt en naadloos aansluit op postbussen, smalspoortreinen, tandradbanen en kabelbanen. Wie ’s nachts wil reizen, kan Zwitserland bereiken met de Nightjet-nachttreinen met 1 overstap in Keulen en aankomst in Zürich of Basel. Overdag kan je kiezen. Voor West-Zwitserland loopt de meest punctuele maar duurdere verbinding via Parijs en Genève (Lyria TGV). Voor Oost-Zwitserland moet je door Duitsland reizen. Dat is goedkoper maar minder betrouwbaar. Afhankelijk van je bestemming stap je over in Keulen en eventueel Basel. Zorg ook hier voor genoeg overstaptijd. Eenmaal de grens over kan je rekenen op de ongeëvenaarde stiptheid van de Zwitserse treinen.

Wie er langere tijd verblijft, kan overwegen een ‘Halbtax-kaart’ aan te kopen die je 50% korting biedt op bijna alle openbaar vervoer. Maar occasionele reizigers zijn meer gebaat om tijdig een dagpas aan te kopen (Supersaver). (Link 4)

Frankrijk

Veel bergmassieven zijn door de hogesnelheidstreinen vlot bereikbaar vanuit België. Vaak moet je in Parijs van station wisselen: reken met de metro op een uur overstaptijd. Soms is een overstap niet nodig of stap je over in bijvoorbeeld Lyon.

Het treinticket van Parijs naar Brussel is verhoudingsgewijs het duurste. Je kan de prijs drukken door:

• Een Eurostar op een voordeliger uur

• Trein naar Lille (Rijsel) en daar de TGV of de goedkopere OuiGo naar Paris Nord. In Lille is een ruimer aanbod aan goedkope TGV’s die Parijs vermijden.

• De Flixbus van vb. Antwerpen of Gent naar Bercy (vlakbij Gare de Lyon)

Ook de nachttreinen zitten in Frankrijk terug in de lift en zijn ideaal voor de zuidelijke Alpen (Mercantour via Nice, Queyras of Ecrins via Briançon) en de Centrale Pyreneeën (vb. Lourdes met een bus naar Cauterets of Gavarnie) maar ook met stations in het gebergte (vb. Hospitalet Près l’Andorre).

Boek vooral tijdig (3 à 4 maand vooraf), voor de schoolvakanties zijn er vaste data waarop de tickets worden vrijgegeven. (Link 5 & 6)

Scandinavië

Uitgestrekte bossen en hoogvlakten trekken heel wat bergliefhebbers aan. Hoewel de reis ontegensprekelijk langer zal duren dan met het vliegtuig, biedt een treinrit doorgaans meer comfort en kan de reis gecombineerd worden met een bezoek van een van

de steden onderweg (Kopenhagen, Oslo of Stockholm). De truc is vooral de rit als een deel van je reis te zien.

Een treinreis volgt meestal het volgende routeschema: BelgiëAachenKöln HamburgKopenhagen Malmö

StockholmLulea KirunaAbiskoNarvik(N) GöteborgOslo TrondheimBodø

Je boekt voor elk onderdeel best apart:

• Reis door Duitsland via https://int.bahn.de/en Twee alternatieven van private spelers: www.flixtrain.com en www.snalltaget.se/en (vb. nachttrein tussen Berlijn en Stockholm tussen maart en november)

• In Zweden: www.sj.se/en. Tickets worden enkele keren per jaar vrijgegeven voor het daaropvolgende seizoen. Vanuit Stockholm is de nachttrein naar Narvik (via Luleå, Kiruna en Abisko) interessant voor wie reist naar Zweeds Lapland of de Lofoten.

• In Noorwegen (tot Bodø): www.vy.no/en

Links

1. OVERZICHT www.interrail.eu/content/dam/pdfs/Interrail­Map­2025.pdf

2. OVERZICHT www.rome2rio.com

3. OOSTENRIJK https://int.bahn.de/en

4. ZWITERSLAND www.sbb.ch/en

5. FRANKRIJK www.sncf­connect.com/aide/l­ouverture­des­ventes 6. FRANKRIJK www.sncf­connect.com

UITRUSTING VOOR HOOGGEBERGTE

LOUIZALAAN 63, 1050 BRUSSEL

Welkom in de Chaveehut

De ideale uitvalsbasis voor elke wandelaar, rotsklimmer en fietser in het hartje van de Ardennen

Chaveehut

• Gezellige berghut

• Avondmaal, ontbijt en lunchpakket mogelijk

• Overnachtingsmogelijkheden: slaapkamer, beddenlager of kampeerweide

• Korting voor KBF-leden

Boek je overnachting via www.klimenbergsportfederatie.be/chaveehut

Het hele jaar door 15% korting in de Millet-winkel in Brussel

Vrijwilliger

Tine Van Looveren (40)

ACTIEF ALS initiator bergwandelen. Ik begeleid jeugdtrekkings, stages voor volwassenen, als er nog tijd over is, en ik help bij de cursus zelfstandig bergwandelen van onze club.

DISCIPLINE Bergwandelen

FAVORIETE BESTEMMING

Overal waar ruwe bergen zijn, besneeuwde toppen in het landschap en water.

TIP VAN TINE

Vergeet niet rondom je te kijken en geniet!

Ik vind het fantastisch om jongeren en volwassenen mee op sleeptouw te nemen in de bergen

Wie ben je en wat heeft je ertoe gebracht om stageleider te worden?

tine: “Van thuis uit kreeg ik de liefde voor de bergen mee, al bleven wij dan vooral nog aan de voet van de Pyreneeën of Alpen. Als student en in de daaropvolgende jaren ging ik een stapje verder en proefde ik van huttentochten en tententrekkings, wat mijn wandelmicrobe alleen maar aanwakkerde.

Na deelgenomen te hebben aan enkele groepsreizen, de cursus zelfstandig bergwandelen van BPA en enkele stages, begon het te kriebelen om zelf te gaan begeleiden. Dan heb ik mij, na toch wel best een stevige voorbereiding, gewaagd aan de toelatingsproef.”

Wat vind je het leukste aan stages begeleiden.

tine: “Ik vind het fantastisch om jongeren en volwassenen mee op sleeptouw te nemen in de bergen. Hen tonen hoe zalig het wel niet is om de natuur in te trekken, verder dan waar dagwandelaars kunnen komen. Hen bijleren over hoe je veilig op tocht kan gaan, het plezier van navigeren met kaart en kompas meegeven, hen onderdompelen in de gezelligheid van het huttenleven, prachtige zonsondergangen meepikken boven in de bergen en het is nog vaak dolle pret ook.”

Is er een anekdote of bijzonder moment dat je is bijgebleven?

tine: “Blijkbaar waren de huttenwirten vorige zomer wel fan van onze jeugdig enthousiaste groep, want hoewel de hutten à la carte werkten, kregen we keer op keer een fikse korting en zelfs een keer vier megapannen kaiserschmarrn als dessert.”

Ook vrijwilliger worden?

Vind meer info op www.klimenbergsport federatie.be/vrijwilliger

Kind zonder winter

JAN HERTOGHS

Een pakkend boek dat je kijk op de winter verandert.

Een land dat platligt door plotse sneeuwval, scholen die sluiten, metershoge sneeuwmannen die het straatbeeld verfraaien… Het zijn taferelen die jaar na jaar minder waarschijnlijk worden. Onze winters smelten letterlijk weg. Winterliefhebber Jan Hertoghs wakkert je passie

voor dit ondergewaardeerde seizoen aan met zijn nostalgische verhalen en weetjes over sneeuw, ijs en koude. Zijn boek is daarmee een warme ode aan de winter en tegelijk een duidelijke oproep om het seizoen te waarderen voordat het verdwijnt door klimaatverandering.

Gletsjers

WEET

IK VEEL ACADEMY

Of het nu voor een artikel in Monte is, een webinar voor KBF of een podcast voor de VRT… Lander Van Tricht is niet meer van je scherm te slaan. Als glacioloog is hij één van de voornaamste referenties in België voor alles wat gletsjers betreft. Zijn expertise is voor elke bergsporter uitermate interessant.

In deze podcast keert presentator Kobe Ilsen terug naar de basis: hoe ontstaan gletsjers, wat is hun definitie, wat zijn de gevaren en hoe is het met ze gesteld? Deze podcast is ideaal voor wie zijn kennis nog eens wil opfrissen, of er gewoon nog helemaal niet zoveel van weet.

Eventually a Sequoia

STORIES OF ART, ADVENTURE & THE WISDOM OF GIANTS

Jeremy Collins

Is het een salontafelboek, of veel meer dan dat? Eventually a Sequoia mixt kunst en reisverhalen tot één meeslepende tocht door de wildernis: van de bergen van Nepal tot de reusachtige sequoiabossen in Californië. Auteur en klimmer Jeremy Collins schetst zijn avonturen met de hand. Letterlijk: zijn tekeningen en schilderijen ontstaan onderweg, soms hoog op een bergwand, soms in de kruinen van een boom. Zo bladert elke pagina als een visueel dagboek vol verwondering. Een inspirerend boek voor wie de bergen in huis wil halen en het artistieke kantje van onze sport weet te waarderen.

Girl Climber

STRONGER THAN STEREOTYPES op VRT Max

Mocht je het voorwoord geskipt hebben, Girl Climber op VRT Max is een echte aanrader. Klimster Emily Harrington waagt zich aan een intense beklimming van El Capitan, in Yosemite. Daarbij vertelt ze over haar uitdagingen als topatlete in een risicosport en de balans die ze daarin probeert

te vinden met haar persoonlijke levensdoelen: moeder worden, gevaar en avontuur opzoeken… Het is een constant wikken en wegen dat mooie inzichten én prachtige beelden oplevert . De moeite om even bij stil te staan, en bovendien gratis te bekijken op VRT Max.

Rock vibes en zomerse toppen in Spontin!

1 De eerste via ferrata in Tenerife? Canyoneer @mountain_jero gaat op ontdekking. 2 Met meer dan 80 aanwezige lesgevers was de indoor kaderdag in Alpamayo een groot succes. @bossies_adventures 3 Building new routes @derennendefotograaf 4 Alpigo zorgt in het voorjaar voor een theoretisch aanbod om jou klaar te stomen voor de zomer als echte bergsporter. @bscalpigo 5 Een paar Lizards trokken naar Spontin en genoten er van een zalige dag vol zon, zweet en avontuur op het splinternieuwe massief. @westcoastlizards 6 IT’S DONE! 4000 m mountains climbed! @ianomountainstravel 7 De routebouwers in Alpamayo zijn hard aan het werk @alpamayo_klimcentrum 8 European Cup Toulouse @ArnoLuypaert 9 Approach: Refuge Argentiere @coach.gilke

Wil je ook in Monte?

Tag @klimenbergsportfederatie in je bericht op sociale media of mail je foto (minimum 1 Mb) naar annelore@klimenbergsport.be. En wie weet zie je jezelf wel schitteren in je klimblad.

De Klim- en bergsportfederatie vzw is een unisportfederatie met meer dan 15.500 leden, erkend en gesubsidieerd door Sport Vlaanderen. De KBF telt 46 aangesloten clubs. Vind een club in jouw regio op www.klimenbergsportfederatie.be/clubs.

Het federatiemagazine Monte verschijnt vier keer per jaar en is een uitgave van de Klim- en bergsportfederatie.

VERANTWOORDELIJKE UITGEVER

Yanick Bos, p/a Statiestraat 64, Zwijndrecht

VERSCHIJNINGSDATA 2026

Januari, april, juli, oktober

HOOFD- & EINDREDACTIE

Annelore Orije, annelore.orije@kbfvzw.be REDACTIEMEDEWERKERS

Bart Smets, Lisa Viane, Hilde De Dobbeleer, Lus Van den Bossche, Arne Monstrey, Tinneke De Caluwe, Ruth De Nul, Hermien Mispelaere, Els Sallets, Wouter Heyde, Jelbrich Ghesquiere, Ellen Moens

VORMGEVING

Trien Pauwels, www.trien.org

DRUK

EVM Print, Group Daneels, Waver

BEREIKBAARHEID

Statiestraat 64, 2070 Beveren-Kruibeke-Zwijndrecht

Bereikbaar van maandag tot vrijdag, tussen 9 en 17 uur

03 830 75 00*, info@kbfvzw.be, www.kbfvzw.be (*) Tijdens het weekend uitsluitend voor de melding van ernstige ongevallen. Andere ongevallen meld je op maandag.

KLACHTEN

ombudspersoon@kbfvzw.be

ONZE PROJECTEN

Sport met grenzen

Ben je je slachtoffer van grensoverschrijdend gedrag? Was je er getuige van of heb je vragen over dit thema?

Praat erover met je club-API of de federatie-API (Aanspreekpunt Integriteit)

ADVIES

Annelies Van den Berge 0491 34 50 17 annelies.vdb.vp@gmail.com

Sofie Van Waesberghe 0474 44 64 13 sofie.van.waesberghe@gmail.com

Shop

NOODGEVAL Hulplijn 1712

MEER INFO www.klimenbergsport federatie.be/api

In de KBF-webshop kun je allerlei topo’s, boeken en cursusteksten aankopen aan democratische prijzen. Met je aankoop steun je het Belgian Rebolting Team en de KBF-werking.

MEER INFO webshop.klimenbergsportfederatie.be

Korting voor KBF-leden

Als KBF-lid geniet je van heel wat kortingen en voordelen Je ontdekt ze allemaal op www.klimenbergsportfederatie.be/ voordelen-leden-sportkaders

KBF-CHAVEEHUT

Rue de la Chavée 7, Maillen Van 1/3 tot 30/10 ieder weekend open van vrijdag tot zondag

RESERVEER VIA www.kbf.be/infochaveehut of info@kbfvzw.be

KBF WERKT SAMEN MET

KLIMGREPEN KLIM VOLUMES

KLIMGREPEN KLIM VOLUMES

HARDWAREN KLIM MATERIALEN

HARDWAREN KLIM MATERIALEN

DE BESTE PRIJZEN VIND JE OP WWW.KLIMWANDSHOP.BE

05/05 - 09/05 SCHOENENWEEK