2
èñïúóìá 15
πριν 60 χρόνια στον Πατέρα...
η πρώτη μάχη
τεύχος
περιεχόμενα Η ιστορία που ακολουθεί αποτελεί αφήγηση του Θεοδόση Πυρουνάκη. Κάποτε, στα πολύ παλιά χρόνια, η κατασκήνωση στο όρος Πατέρας φιλοξενούσε χωριστά αγόρια και κορίτσια, παιδιά εργαζομένων στο εργοστάσιο ΤΙΤΑΝ, ηλικίας μέχρι 18 ετών. Ο Ιούλιος ήταν η κατασκηνωτική περίοδος για τα κορίτσια και ο Αύγουστος για τα αγόρια. Τον Αύγουστο του 1956 αρχηγοί στην κατασκηνωτική περίοδο των αγοριών ήταν οι Αντώνης Καλλίτσης και Μίμης Παυλόπουλος. Ένα πρωϊνό, γύρω στις έξι, γίνεται αντιληπτό ότι υπάρχει φωτιά «έξω» από τον χώρο της κατασκήνωσης, εκεί που βρίσκονται σήμερα οι σκηνές των αγοριών.
Την εποχή εκείνη υπήρχαν πολλοί ρετσινάδες στην περιοχή οι οποίοι συνέλεγαν το ρετσίνι από τα πεύκα και πολύ πιθανόν η φωτιά να είχε προέλθει από κάποια αμέλεια δική τους. Η φωτιά είχε ξεκινήσει από το βουνό και κατέβαινε προς την Κατασκήνωση. Σήμανε το καμπανάκι και όλοι συγκεντρώθηκαν στον κάμπο, εκεί που περνάει σήμερα ο δημόσιος δρόμος κάτω από την κατασκήνωση. Αμέσως έφυγε κάποιος εθελοντής να πάει στην Ελευσίνα με τα πόδια, προκειμένου να ειδοποιήσει να έρθει φορτηγό να παραλάβει τα παιδιά και τα πράγματα της κατασκήνωσης για να τα μεταφέρει στην Ελευσίνα. Γρήγορα κινητοποιήθηκε η «γειτονιά» της κατασκήνωσης που έσπευσε σε βοήθεια προκειμένου να αναχαιτιστεί η φωτιά που πλησίαζε τον χώρο της Κατασκήνωσης. Στην κατάσβεση συμμετείχαν οι τσοπάνηδες της περιοχής οι γνωστοί «βλάχοι» Θοδωρής και Θανάσης Ρούτης, ένας γείτονας ο Νίκος ο Τσαντήλας καθώς και οι ρετσινάδες που βρίσκονταν στην περιοχή.
2 3 4-8 9 10,11 12,13 14.15 16-18 19 20,21 21 22,23 24,25 26 27 28,29 30 30 31
ÊÜðïôå... ÓêÝøåéò Κατασκήνωση 2011 Σούλα Δούκα-Ρεντούμη 80 χρόνια Κατασκηνώσεις Η Κατασκήνωση στα 100 της Γιάννης Βέλλης Σκιαγραφήσεις: Ελένη Καραϊνδρου Κινηματογράφος Θέατρο Βιβλιοπαρουσίαση 15 χρόνια Θρόισμα Παιδαγωγικά Περι...βάλλοντας Χειμερινές δραστηριότητες Μικρό οδοιπορικό Χριστουγεννιάτικο παζάρι Έγραψαν και είπαν για μας Δåé äç ×ñçìÜôùí
Éäéïêôçóßá: Ãñáöåßá: URL: e-mail:
Êáôáóêçíþóåéò ×áñïýìåíá ÐáéäéÜ ×áñïýìåíá ÍéÜôá Χέυδεν 14, 10434 ÁèÞíá, ôçë. 210-32.26.019, FAX 210-3257801 www.kataskinosi.gr kataskinoseis@yahoo.com
Åêäüôçò - Áñ÷éóõíôÜêôçò
ÐÝôñïò Êáëëßôóçò
ΣΥΝΤΑΚΤΙΚΗ ΟΜΑΔΑ Κώστιας Αλεξανδρίδης Λίλη Μπέρτσου ÄçìÞôñçò Áíôùíßïõ Λευτέρης Μποτέλης ÐÝðç Âáôéêéþôç Ìáñãáñßôá Íéêïëïðïýëïõ Μάρθα Δελή-Πυρουνάκη Χριστίνα Νικολοπούλου Φοίβος Καλλίτσης ÓðÞëéïò ÐÝôæáò Αλέξανδρος Κυτίνος Ìáñßá ÓðÜôïõëá Ößëéððïò Ëåùíßäáò Νάντια Χατζήνα
Σημαντική όμως ήταν και η βοήθεια των μεγαλυτέρων, δεκαοχτάχρονων, αγοριών της κατασκήνωσης τα οποία συμμετείχαν στην κατάσβεση της φωτιάς. Η προμήθεια νερού γινόταν από το πηγάδι του Αϊ Γιώργη. Τα παιδιά έκαναν «αλυσίδα», παρατεταγμένα το ένα δίπλα στο άλλο, από το πηγάδι μέχρι το χώρο της φωτιάς, και μετέφεραν με κουβάδες το νερό προκειμένου να προλάβουν το κακό. Τελικά η φωτιά αντιμετωπίστηκε με επιτυχία μέσα στην διάρκεια της ημέρας. Την επόμενη ημέρα όλοι επέστρεψαν στην Κατασκήνωση όπου στήθηκε και πάλι ο εξοπλισμός και η καρδιά της Κατασκήνωσης άρχισε να χτυπά στους κανονικούς της ρυθμούς!. Κώστας Μπούτσης
ΕΙΔΙΚΟΙ ΣΥΝΕΡΓΑΤΕΣ Λεωνίδας Βιδάλης Γιώργος Πυρουνάκης Κώστας Μπούτσης Σοφία Χατζήνα Δημήτρης Λιωνής Φαίδρα Χριστοπούλου Τζένη Παπαζιού Γραφιστική Υποστήριξη Φωτογραφίες ÄçìÞôñçò Áíôùíßïõ ÐÝτρος Καλλίτσης ÓðÞëéïò ÐÝôæáò Λευτέρης Μποτέλλης Σταύρος Χανάς Äéüñèùóç êåéìÝíùí Äéáêßíçóç ÐÝðç Âáôéêéþôç ÓôñáôÞò ÐõñïõíÜêçò ÌÜñèá ÄåëÞ-ÐõñïõíÜêç Åêôýðùóç: Ðáí.ÌáêñõãéÜííçò ÃñáöéêÝò ÔÝ÷íåò, ÍéêïìÞäïõò 28, ÁèÞíá , ôçë. 210-51.53.535 Åõ÷áñéóôïýìå ôïí ê. ÌáêñõãéÜííç êáé ôïõò óõíåñãÜôåò ôïõ ãéá ôç ðïëýðëåõñç âïÞèåéÜ ôïõò.
editorial
σ κέ ψ ε ι ς Την περασμένη χρονιά το κείμενο που έγραψα για τη σελίδα αυτή χαρακτηρίστηκε από όλους ως απαισιόδοξο αφού περιέγραφε τη μελλούμενη κατάσταση με τα πιο μελανά χρώματα. Κι όμως αποδείχθηκε απόλυτα «αισιόδοξο» σε σύγκριση με όσα συνέβησαν και συμβαίνουν τον τελευταίο καιρό στη χώρα μας. Δεν σκέφτηκα πως τα κυβερνητικά ανθρωποειδή θα συμπεριφέρονταν με τέτοιο τρόπο σε φτωχούς ανθρώπους στο όνομα της «σωτηρίας της πατρίδας» και ότι θα επέβαλαν το θάνατο σαν μόνη λύση στους μεγαλύτερους από εμάς. Δεν φαντάστηκα πως τα παιδιά των φτωχών θα οδεύουν με εισαγγελική εντολή ή από απόγνωση των γονιών σε κρατικά ή όχι ιδρύματα που δεν θα έχουν πόρους και ανθρώπους για να τα βοηθήσουν έστω και για να επιβιώσουν. Δεν φαντάστηκα ότι η κοινωνική πολιτική θα εξέλιπε για να εξοικονομηθούν πόροι για να πληρωθούν τόκοι και εθνικά χρέη που φουσκώνουν και ξεφουσκώνουν σαν μπαλόνι. Δεν μου πέρασε από το μυαλό ότι οι μισοί νέοι, με πτυχία, γλώσσες και προσόντα, θα ήταν άνεργοι και οι υπόλοιποι θα έπαιρναν μετά από ένα εξαντλητικό 8ωρο όσα έπαιρναν παλιότερα χαρτζιλίκι από τους γονείς τους. Δεν οσμίστηκα, παρά μόνο κατόπιν εορτής, τους τόνους των δακρυγόνων που αντικατέστησαν τις δημοκρατικές ελευθερίες. Δε σκέφτηκα ότι τα Σχολεία με τους ακόμα πιο κακοπληρωμένους δάσκαλους δεν θα έχουν ούτε βιβλία, δεν φαντάστηκα ότι θα είμαστε ακόμα περισσότερο φοβισμένοι, μπερδεμένοι. απομονωμένοι, αγανακτισμένοι.. Είναι λοιπόν όλα τόσο μαύρα; Είναι. Μια χαραμάδα αισιοδοξίας πρέπει όμως να αρχίσει να διαφαίνεται. Όμως θέλει ατομική προετοιμασία και συλλογική δράση. Δεν χρειαζόμαστε ομάδες που θα διαφωνούν για να διαφωνούν, ηγεσίες που θα διαχειρίζονται την κρίση και θα στέκονται μπροστά της ηττοπαθείς και υπάκουες, ούτε πνευματικούς ηγέτες από άλλους αιώνες ή εποχές που είναι αμφίβολο αν θα έλεγαν σήμερα, αν ζούσαν, αυτά που τους βάζουν στο στόμα οι αυτόκλητοι δήθεν ερμηνευτές τους. Ας πείσουμε τους εαυτούς μας ότι δεν έχουμε να φοβηθούμε τίποτα. Θα χάσουμε, θα μας αρπάξουν εννοώ, χρήματα, ευκολίες, μέσα που κάνουν τη ζωή μας ευκολότερη αλλά δεν την καθορίζουν κιόλας. Να ξέρουμε ότι θα τους τα πάρουμε πίσω γιατί μας αξίζουν τα καλύτερα και γιατί είναι δικά μας. Ας μείνουμε δραστήριοι για όσα πιστεύουμε ό,τι αξίζει να κάνουμε Θέλουν να μας οδηγήσουν στην απραξία, την αποχαύνωση και το θαυμασμό για υπάλληλους πολυτελείας που αξίζουν κάτι μόνο προσωρινά για το ίδιο το σύστημα όχι για μας. Κάποιοι θα συντριβούν από την ανάγκη, κάποιοι θα προδώσουν ιδέες κι ανθρώπους για ένα ξεροκόμματο Ας τους προειδοποιήσουμε ότι χάνουν τον εαυτό τους.. Ας μείνουμε ενεργοί όχι γιατί θα σώσουμε όλο τον Κόσμο ή την Ελλάδα όλη αλλά γιατί θα αντισταθούμε στη μιζέρια που μας επιφυλάσσουν και θα αναβάλουμε την ολοκληρωτική καταστροφή που είναι προγραμματισμένη για τους ασθενέστερους από εμάς. Θα είμαστε παντού παρόντες και απέναντί τους. Θα πάρουμε τα παιδιά από τις βρώμικες πόλεις που αδειάζουν οι δρόμοι και τα μαγαζιά τους, θα τα ζητήσουμε για λίγο από τους γονείς τους που δεν ξέρουν τι να τα κάνουν, θα τα πάρουμε από τα Σχολεία τους που τα αποδιώχνουν και θα τα ανεβάσουμε για ένα μήνα στην Κατασκήνωση. Θα τους δείξουμε ότι έχουν δικαιώματα στη ζωή. Θα καλέσουμε τους νέους να έρθουν μαζί μας. Να αφήσουν για λίγο τις συλλογικές δράσεις στις πλατείες, να πάρουν τις άδειές τους από τη δουλειά ή το Στρατό, να αναβάλουν για λίγο τις καλοκαιρινές διακοπές που έτσι κι αλλιώς στοιχίζουν πολλά, θα τους προτείνουμε να διαβάσουν νωρίς τον Μάιο για να ξεμπερδέψουν με επιτυχία από τις εξετάσεις τους, Θα πάμε όλοι μαζί, 200 τόσα άτομα για να ζήσουμε μαζί, να πάρουμε και να δώσουμε γνώσεις, φροντίδα. αποδοχή, φιλία και αγάπη. Θα ξεφύγουμε από την προπαγάνδα και θα τους βγάλουμε τη γλώσσα κοροϊδευτικά. Ο χρόνος που θα περάσουμε μαζί δεν είναι χαμένος, είναι πολύ χρήσιμος. Θα εκπαιδευτούμε στις συλλογικές δράσεις, θα μάθουμε να ηγούμεθα αλλά και να ακολουθούμε κάποιους που μπορεί και να ξέρουν περισσότερα, θα μάθουμε να έχουμε επιχειρήματα και να τα διατυπώνουμε, θα ξέρουμε όταν γυρίσουμε από εκεί να διεκδικούμε το εφικτό και όχι το απόλυτο. Θα επιστρέψουμε σοφότεροι αλλά όχι σοφοί, θα πετύχουμε κάποιους στόχους αλλά θα έχουμε βάλει κι άλλους για το μέλλον. Κι όταν γυρίσουμε θα είμαστε, παιδιά και εθελοντές, πιο δυνατοί, πιο έτοιμοι για να αντιμετωπίσουμε την καταιγίδα που μας περιμένει. Και ίσως έτσι ένα κομμάτι μας μείνει προστατευμένο από τη λαίλαπα, έτοιμο για κάποιες καλύτερες μέρες που μπορούμε να απαιτήσουμε.
Πέτρος Καλλίτσης
3
4
στην αρχαία Ερένεια τον Ιούλιο...
κατασκήνωση 2011
Μια γενναία κατάφαση στη χαρά και την ελπίδα
Κάθε χρόνο τέτοια εποχή και ενώ έχουν ανάψει οι μηχανές για την προετοιμασία της νέας κατασκηνωτικής περιόδου, ξεφυλλίζω με συγκίνηση το ημερολόγιο της προηγούμενης. Μέσα από τις σελίδες του ξεπηδούν χαρούμενες παιδικές φατσούλες, ήχοι, τραγούδια, συζητήσεις, γέλια, δράσεις, δυσκολίες, συναισθήματα, προβληματισμοί, με μια φράση πολύτιμα βιώματα ανθρώπινης αλληλεπίδρασης. Βλέπω στο ράφι της βιβλιοθήκης μου και τα υπόλοιπα μπλε σχολικά τετραδιάκια-ημερολόγια των 17 χρόνων κατασκηνωτικής εμπειρίας και αισθάνομαι τη βαρύτητα της παραπάνω φράσης στην καρδιά και το μυαλό μου. Αναλογίζομαι πως οι εποχές αλλάζουν ραγδαία και τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν τα παιδιά γίνονται όλο και πιο σύνθετα. Ξέρουμε καλά πια, πως μόνο η καλή διάθεση δεν φθάνει για την αντιμετώπισή τους. Χρειάζεται συστηματική δουλειά, παιδαγωγική μεθοδολογία και περιβάλλον υποστηρικτικό στο δύσκολο εγχείρημα. Αφετηρία της δουλειάς μας είναι πάντα οι ανάγκες των παιδιών και κάθε επιλογή μας υπηρετεί αυτό το στόχο. Η ομάδα των μικρών κατασκηνωτών δεν είναι ομοιόμορφη.
Ίσως να μας υπερασπίσει ακόμα η φωνή ενός πουλιού ένα άστρο που μας δείχνει τη προτίμησή του η γαλανή γραμμή των βουνών στο χρυσό δείλι και ο λόγος που ωριμάζει στη βαθύτερη σιωπή Γ.Ρίτσος Πέρα από τις διαφορές που ορίζουν η ηλικία και το φύλο υπάρχουν οι διαφορές της προέλευσης, της γλώσσας, της ιδεολογικής και θρησκευτικής αφετηρίας, των οικογενειακών δυσχερειών. Η Κατασκήνωση καλείται να αναπτύξει ένα ενοποιητικό πλαίσιο για να μπορέσει να συλλειτουργήσει. Η αντιμετώπιση του ρατσισμού σε όλες του τις εκφάνσεις και η αποδοχή του διαφορετικού είναι κεντρικός στόχος. Οι καθημερινές δραστηριότητες είναι τέτοιες που να μην νιώθει αποκλεισμένο και αμήχανο κανένα παιδί. Γίνεται συστηματική προσπάθεια να αντιμετωπίζονται οι δυσκολίες με αυξημένη ευαισθησία στα προσωπικά δεδομένα παιδιών και οικογενειών, με επιστημονικότητα και με τη χρήση κατάλληλων μεθοδολογικών εργαλείων. Σε λίγο καιρό θα ξεκινήσει μια ακόμα κατασκηνωτική περίοδος κάτω από συνθήκες οικονομικής και ψυχικής ασφυξίας. Στα 80 χρόνια λειτουργίας της Κατασκήνωσης έχουν υπάρξει κι άλλες δύσκολες στιγμές που έχουν καταγραφεί στην ιστορία της. Η Κατασκήνωση άντεξε τότε, θα αντέξει και τώρα. Υπάρχουν πάντα καλοί άνθρωποι έτοιμοι να προσφέρουν καλό έργο λόγω συνείδησης και όχι μόνο λόγω κρίσης.
Μαρία Σπάτουλα
τα παιδιά απαντούν
τί είναι για μένα η κατασκήνωση; Για μένα Κατασκήνωση σημαίνει η μισή μου ζωή. ΄Ερχομαι 4 χρόνια και θα συνεχίσω να έρχομαι. Δεν με νοιάζει που δεν έχει πισίνα, με νοιάζει να περνάω ωραία στο όρος του Πατέρα. Ρία, ρία, ρία... Νεκταρία Κατασκήνωση σημαίνει να ξεφεύγω από την καθημερινότητά μου και τους γονείς μου. Κατασκήνωση σημαίνει παιχνίδι, γνωριμίες, φίλοι. Αγγελική Η Κατασκήνωση σημαίνει για μένα πολλά. Να παίζουμε όλοι μαζί, να κάνουμε χειροτεχνία, μπάνιο. Σημαίνει χαρά, ευτυχία, αγάπη, όνειρα, παιδιά, παιχνίδια, συνεργασία, αλλά και να παίζουμε με άλλες ομάδες μπάσκετ και βόλλεϋ. Φωτεινή Στην Κατασκήνωση περνάω τέλεια. Έχω φίλες και παίζουμε στην παιδική χαρά. Με τα παιδιά στην ομάδα μου κάνουμε ίδια πράγματα και είμαστε αγαπημένες φίλες. Ο κύριος Πέτρος αγαπάει όλα τα παιδιά. Μου αρέσει να κάνω χειροτεχνίες και να κάνουμε γυμναστική κάθε πρωί. Η Κατασκήνωση μου αρέσει πιο πολύ από το Ίδρυμα. Με τις φίλες μου είμαστε χαρούμενες και βλέπουμε από μακριά την εκκλησία κάθε φορά. Αγαπάω όλες τις κυρίες και οι κυρίες με αγαπάνε κι εγώ είμαι χαρούμενη που αύριο έχουμε πάρτι και στενοχωρημένη που θα φύγω μεθαύριο και θα μου λείψουν όλοι από την Κατασκήνωση. Μαρία Μου αρέσει η Κατασκήνωση, είναι πάρα πολύ ωραία. Έχω πολλούς φίλους και παίζουμε. Τρώμε παγωτό και πολλά άλλα φαγητά και γλυκά. Περνάω πάρα πολύ ωραία και θα ξαναέρθω και του χρόνου. Εδώ κάνουμε ό,τι θέλουμε, παίζουμε με τους φίλους μας. Οι ομαδάρχες, οι κοινοτάρχες και ο κύριος Πέτρος είναι πάρα πολύ καλοί. Αλέξανδρος Η Κατασκήνωση για μένα είναι κάτι που μαθαίνεις πράγματα, καινούριες κατασκευές, τραγούδια, παιχνίδια και πολλά άλλα. Το βράδυ στο θέατρο παίζουμε μουσικές καράκλες και πολλά έργα, για παράδειγμα τα «Επτά Βασίλεια». Και μου αρέσει που έχω πολλούς φίλους. Γρηγόρης Η Κατασκήνωση για μένα είναι πολύ όμορφη και μου αρέσει να παίζω από το πρωί ως το βράδυ. Κατερίνα Παιχνίδια, θέατρο, κατασκευές, μπάνιο, το μεγάλο παιχνίδι, ελεύθερες ώρες, αγάπη, ειρήνη, ευγνωμοσύνη, χαρά, ευτυχία, άμιλλα, να μην έχουν τα παιδιά λύπη. Θα ήθελα να είμαι για πάντα εδώ, και το χειμώνα και το φθινόπωρο. Γιώργος
Μερικές από τις Κραυγές ομάδων που είχαν θέμα ήρωες cartoon Α, ΑΑΑ, ΑΑΑ, ΑΑΑ! Ζούμε πάνω στο βουνό μες στης φύσης το ρυθμό δε σταματάμε πουθενά κρεμιόμαστε απ΄τα σχοινιά και φωνάζουμε όλοι δυνατά Α, ΑΑΑ, ΑΑΑ, ΑΑΑ! Ταρζάν 2η μεγάλων Αγοριών
Σκιουρίνες φουντωτές, απαλές, όμορφες, ξανθές μελαχροινές ήρθαμε στου Πατέρα τις πανύψηλες πλαγιές για να περάσουμε τέλειες στιγμές. Οι καλύτερες φίλες είμαστε του Μπομπ του Σφουγγαράκη και γι΄αυτό καυχιόμαστε μέρα και βραδάκι. Τον Πάτρικ αγαπάμε κι αυτόν πολύ και ζούμε μια ζωή φανταστική Σάντυ 1η μικρών κοριτσιών
Ήρεμος και χαλαρός Άνθρωπος κανονικός Πειραζέ τον και θα δεις πως στο αύριο δεν θα ζεις και όταν με θυμώσεις την πράσινή μου οργή εσύ μπορείς να νιώσεις
’Ηταν ενας γάτος γκρι και τρομερός Τόμμυ τον ελέγανε και ήταν πονηρός, απ’ την άλλη ο Τζέρι ξύπνιος ποντικός κλέβει το κασέρι και γίνεται καπνός. Φίλοι για πάντα χέρι-χέρι Τομ και Τζέρι!
Hulk 3η μεγάλων αγοριών
Τομ και Τζέρι 3η μικρών αγοριών
5
6
...ένα χωριό 210 ανθρώπων από 4 ηπείρους!
Φιλοξενήθηκαν 82 αγόρια και 59 κορίτσια από 10 χώρες καταγωγής με τη βοήθεια 88 εθελοντών από την Ελλάδα και 11 χώρες του Κόσμου Τα παιδιά χωρίστηκαν σε 5 κοινότητες και 15 ομάδες. Στο πρόγραμμα υπήρχαν ώρες για Χειροτεχνία, Αθλητισμό, Ώρα Ομάδων, Ψυχαγωγία και για τους 11 ομίλους δημιουργικής απασχόλησης: Φωτογραφία, Ζωγραφική, Θέατρο, Μουσική, Χορό, Καραγκιόζη, Τραγούδι, Κηπουρική, Κουκλοθέατρο, Κατασκευές Η Κατασκήνωση του 2011 λειτούργησε με διευθυντή-για 21η συνεχή χρονιά- τον Πέτρο Καλλίτση και υποδιευθυντές τους Μαρία Σπάτουλα, Μάρθα Δελή και Δημήτρη Αντωνίου. Κοινοτάρχες ήταν η Πέπη Βατικιώτη, η Χρύσα Βαμβακά, ο Θεοδόσης Πυρουνάκης, ο Αντώνης Κωνσταντακόπουλος και η Χρυσή Σ. Πυρουνάκη. Σε επιτελικές θέσεις ήταν ο Αντώνης Πυρουνάκης, ο Σπήλιος Πέτζας η Αγγελική Γαβαλά, η Κατερίνα Μαρινάκη, η Ειρήνη Νούσα, η Ειρήνη Καρακαϊδού, ο Σπύρος Ακτύπης, ο Νίκος Καλλίτσης, ο Γιώργος Χ. Πυρουνάκης, η Χρυσή Κ. Πυρουνάκη ο Παύλος Γουναλάκης, και ο Φώτης Παππάς. Ομαδάρχες ήταν οι Αποστόλης Λελούδας, Νίκος Μητρόπουλος, Βασίλης Δελής, Στέλιος
Γαβαλάς, Νικηφόρος Πυρουνάκης, Γιάννος Γαβαλάς, Κωνσταντίνος Σκούφας, Θωμάς Στρατάκης, Αλέξανδρος Κυτίνος, Θάνος Σαγιάς, Λευτέρης Μποτέλλης, Σπύρος Θωμάς, Βάλια Κωνσταντίνου, Άννυ Γκανάρα, Φρισκίτα Γκίκα, Χριστίνα Ποδάρα, Ερμίνα Καλλίνικου, Μαρία Γιάννη, Τζοάννα Ιωάννου, Αντιγόνη Ακριτίδου, Ελεάννα Μπαλέση, Ειρήνη Μαντιναίου, Βιβή Βατούγιου, Χριστίνα Νικολοπούλου, Ιόλη Ορφανίδου, Ελένη Μελάνη, Μάρω Θεολόγη, Λίλη Μπέρτσου, Νάντια Χατζήνα και η Φαίδρα Χριστοπούλου. Βοήθησαν ακόμα η γιατρίνα μας Ειρήνη Σπυριδάκη και οι Κώστιας Αλεξανδρίδης, Πασχάλης Ποδάρας, Αθηνά Αντωνίου, Λεωνίδας Βιδάλης, Θεμιστοκλής Καλλίτσης, Γιώργος Πυρουνάκης, Σταύρος Χανάς, Κωνσταντίνος
Βατικιώτης, Έφη Λαμπίρη, Κωστής Σκούρας, Ηλέκτρα Μανέα-Κάργα, Μαρία Ρούσσου, Αποστολία Ευθυμίου, Ιωάννα Αντζουλή, Λαμπρινή Χαρτοφύλακα και πολλά παλιά στελέχη. Στην οργάνωση και λειτουργία της φετινής Κατασκήνωσης βοήθησαν και οι: Στρατής Πυρουνάκης, Τιμολέων Χατζηβασιλείου, Μαρία Πυρουνάκη-Λιωνή, Δημήτρης Φραγκουλάκης, Αντώνης Καλλίτσης, Τζένη Παπαζιού, Ξενοφώντας Παπαϊωάννου, Παναγιώτης Αναστόπουλος και η Ρίτα Ζαμπάλου. Ιδιαίτερο ρόλο είχαν οι 18 εθελοντές από το εξωτερικό αλλά και οι chef Βασίλης Παναγιωτόπουλος και Joe Ρήγας που είχαν την ευθύνη για το εξαιρετικό φαγητό.
Óå üëïõò ôïõò áíèñþðïõò ðïõ ðñüóöåñáí ôç âïÞèåéÜ ôïõò åèåëïíôéêÜ êáé ìå ðïëëÞ áãÜðç, Ýíá ÌÅÃÁËÏ ÅÕ×ÁÑÉÓÔÙ
Έλληνες εθελοντές γράφουν
ο κόσμος που μου λείπει Ιπι ιπι ηνωση....κατασκήνωσηηη!!!!!! Πρώτο Σάββατο του Ιουλίου, εν μέσω εξεταστικής, και ανεβαίνω στο Όρος Πατέρας για πρώτη φορά. Προκατασκηνωτική περίοδος. Η πρώτη νύχτα περιλαμβάνει ύπνο κοιτώντας τα αστέρια και με κάνει να ξεχάσω ακόμα και τα μαθήματα που έχω να δώσω! Πίσω στην Αθήνα λοιπόν -για τις φοιτητικές μου υποχρεώσεις- και ανυπομονώ να έρθει η μέρα του γυρισμού στο Όρος! Μετά από μία βδομάδα επιστρέφω για «μόνιμα. «Εσείς είστε η κυρία Χριστίνα»; με ρωτάνε δύο κορίτσια λίγο μετά την άφιξη μου! «Eμείς είμαστε»! Αγκαλιές, φιλιά και ερωτήσεις! Γνωρίζω και τα 10 ζιζάνια με τα οποία θα περάσω τις υπόλοιπες μέρες του μήνα! Δυσκολεύομαι λίγο να θυμηθώ τη σειρά του ημερησίου προγράμματος αλλά μετά από 2 μέρες έχω προσαρμοστεί πλήρως! Είναι τόσο όμορφη η παρέα με τα παιδιά! Παίζεις, τραγουδάς, ζωγραφίζεις, μοιράζεσαι σκέψεις και προσπαθείς να δώσεις τον καλύτερο σου εαυτό καθώς για τις 20 μέρες είσαι το πρότυπο τους. Μόνο εκεί κατά το μεσημέρι δυσκολεύεσαι, που εσύ έχεις πεθάνει, απορείς που εκείνα δεν νυστάζουν και πρέπει να τα πείσεις πόσο καλό κάνει ο μεσημεριανός ύπνος αφού αναζωογονεί σώμα και πνεύμα. Υπομονή να έχεις και μια χαρά θα τα πας! Έτσι κι αλλιώς έχεις τόσους ανθρώπους γύρω σου να σε συμβουλέψουν και να σε στηρίξουν σε κάποια δύσκολη στιγμή σου που δεν χρειάζεται να ανησυχείς πως δεν θα τα καταφέρεις! Τους συναντάς συνήθως το βράδυ και συζητάς, σου λένε παλιές κατασκηνωτικές ιστορίες, γελάς, πηγαίνεις για νυχτερινή ορειβασία (τεστ κοπώσεως έπρεπε να λέγεται) και αν δεν έχει φεγγάρι κάνεις μαθήματα αστρονομίας! Στο τέλος του Ιουλίου απλά δεν θέλεις να φύγεις από εκεί! Πως θα είναι να κοιμάσαι χωρίς να βλέπεις ουρανό; Χωρίς να ζεις με άλλα 200 άτομα; Δεν είναι τόσο τρομακτικό όσο ακούγεται! Στην αρχή ίσως σε τρομάζει, μετά το συνηθίζεις και στο τέλος μπορεί και να σου λείπει. Εμένα μου έλειπε. Δίνεις ραντεβού για τον επόμενο χρόνο και εύχεσαι οι υποχρεώσεις σου να σε αφήσουν να επιστρέψεις! Μέχρι τότε έχεις έναν χειμώνα να γνωρίσεις καλύτερα τους ανθρώπους της κατασκήνωσης. Να πάρεις μέρος σε διάφορες εκδηλώσεις. Να βοηθήσεις όπως μπορείς στην συνέχιση και βελτίωσή της!
Χριστίνα Νικολοπούλου
η κατασκήνωσή μας 140 παιδιά, 70 εθελοντές από όλο τον κόσμο και από όλες τις ηλικίες, ένα μικρό κομμάτι της Αττικής Γης σκεπασμένο από μεγάλα πεύκα, παιδικά χαμόγελα, ατελείωτες ώρες ανέμελου παιχνιδιού και συζητήσεων. Μία μικροκοινωνία που αδιαφορεί για την καταγωγή, την εθνικότητα, το θρήσκευμα, το φύλο, την ηλικία και την οικονομική κατάσταση του κάθε μέλους της. Άνθρωποι που δουλεύουν ανιδιοτελώς για το κοινό καλό. Παιδιά μικρά και μεγάλα που απολαμβάνουν την αγάπη και τη ζεστασιά μιας μεγάλης οικογένειας. Ένας κόσμος που σαρώνεται από καταιγίδες δημιουργικότητας και φαντασίας, ένας κόσμος που η χαρά, η γνώση, οι τέχνες, ο αθλητισμός, η συναναστροφή με τους ανθρώπους είναι παράλληλες πτυχές μιας πολύ έντονης καθημερινότητας. Ένας κόσμος που βγάζει τη γλώσσα σε όλους αυτούς που μας λένε πώς να ζήσουμε, σε όλους αυτούς που προσπαθούν να μας αποξενώσουν, σε όλους αυτούς που σε κάθε ερώτηση, απαντάνε με βάση το κέρδος ή τα συμφέροντα, ένας κόσμος που όποια κι αν είναι η ερώτηση, απαντάει δυνατά: Ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ. Ο κόσμος της κατασκήνωσης μας, ο κόσμος μας για 25 ημέρες κάθε Ιούλιο..
Αλέξανδρος Κυτίνος Σε όλες τις ώρες της ημέρας, όλες τις μέρες φανερώνεται η συνεργασία και οι εξαιρετικές σχέσεις μεταξύ των εθελοντών
7
8
ξένοι εθελοντές γράφουν
“Dear Kataskinosi“ «ΚΑΤΑΣΚΗΝΩΣΗ μπράβο!!!» Ένα μέρος που ενώνει ευγενικούς, διαφορετικούς, ευαίσθητους, δραστήριους, ανθρώπους από διαφορετικά μέρη! Η οργάνωση της Κατασκήνωσης ήταν η καλύτερη! Πρόβλημα κανένα. Όλοι εκεί είναι φίλοι. Κάθε πρωί, όταν τα παιδιά ύψωναν την σημαία πάνω στη «Γη της Ευτυχίας», ήξερα ότι μαζί μπορούμε να κάνουμε τον κόσμο πιο ευτυχισμένο, πιο χαρούμενο, πιο ευγενικό! Στην Κατασκήνωση δεν χρειάζεσαι τηλεόραση, ούτε ραδιόφωνο ή Ίντερνετ! Γιατί είσαι ανάμεσα σε φίλους, τραγουδάς, παίζεις και χορεύεις για τα παιδιά στο θεατράκι! Κοίταξε τα χαρούμενα πρόσωπα των παιδιών! Ελπίζω να γίνουν ευτυχισμένοι ενήλικες! Όταν συναντούσαμε στο βουνό το πρωί τον ήλιο να ανατέλλει, αυτό συμβόλιζε μια ζωή γεμάτη καλοτυχία και αλληλεγγύη! Από την κατασκήνωση πήρα ευτυχία και ενέργεια για να συνεχίσω να είμαι εθελοντής!
Ildar Valiullin (Ρωσία) Ήταν τόσο όμορφο που βρέθηκα ξανά στην Κατασκήνωση και είδα γνώριμα αλλά και καινούρια πρόσωπα! Οι μυρωδιές, τα χρώματα, οι ήχοι ήταν διαρκώς στο μυαλό μου αυτά τα τελευταία χρόνια και χάρηκα πολύ που μπόρεσα να ξαναγυρίσω και να φέρω μαζί και μια φίλη για να μοιραστεί αυτήν την εμπειρία! Το να παίζω όλο το βράδυ Ελληνική μουσική στο Αμερικάνικο ηλεκτρικό μου μαντολίνο είναι μια γλυκιά ανάμνηση που θα κρατήσω για πάντα -ένα όμορφο κράμα πολιτισμών. Θα ξανάρθω και πάλι. Σας ευχαριστώ όλους γιατί υπήρξατε για μένα μια υπέροχη Ελληνική οικογένεια!
Anna Su (ΗΠΑ, Χονγκ-Κονγκ) Αυτή τη χρονιά η κατασκήνωση μου φάνηκε διαφορετική αλλά και πάλι ήταν πανέμορφη! Χαίρομαι που μπόρεσα να γνωρίσω καλύτερα τους περισσότερους από τους Έλληνες εθελοντές. Είναι τόσα πολλά αυτά που αγάπησα στην Κατασκήνωση αλλά πάνω απ’
όλα αγάπησα τα παιδιά -τόσο αληθινά και τόσο συγκινητικά. Η Ελλάδα και η Κατασκήνωση θα είναι από ‘δω και πέρα για πάντα στην καρδιά μου!
Seda Kojoyan (ΗΠΑ, Αρμενία) Το περασμένο καλοκαίρι, είχα την ευκαιρία να αποτελέσω ένα μικρό κομμάτι μιας μεγάλης κοινότητας, μιας μεγάλης οικογένειας που χρόνο με το χρόνο εργάζεται σκληρά για να φέρει σε πέρας το έργο της. Προσπαθώντας να μοιραστώ κάποιες, δυσκολεύομαι να ξεχωρίσω μερικές μόνο από τις τόσο όμορφες αναμνήσεις και τα αισθήματα που κρατάω μέσα μου σαν θησαυρό. Θα μπορούσα να μιλήσω για το πανέμορφο τοπίο γύρω από την Κατασκήνωση, το εξαιρετικό φαγητό, τα πάντα διαθέσιμα fredoccinos, το επίμονο τραγούδι των τζιτζικιών, τον άψογο τρόπο που σχεδιάζονταν και οργανώνονταν όλα, την αγάπη και την τρυφερότητα με την οποία όλοι αγκάλιαζαν τα παιδιά, τα ασύγκριτα απογεύματα στο καλύτερο θέατρο που έχω βρεθεί ποτέ μου, εκεί όπου μπορούσα να μοιραστώ με τα παιδιά το γέλιο, το τραγούδι ακόμα και την σκηνή ή να παρακολουθήσω έργα τόσο καλοπαιγμένα, που νόμιζα ότι μπορούσα σχεδόν να καταλάβω τα Ελληνικά. Θα μπορούσα επίσης να θυμηθώ την υπέροχη ατμόσφαιρα που μοιραζόμασταν στην κουζίνα εμείς, οι εθελοντές της S.C.I. και το υπόλοιπο προσωπικό, μέρος της οποίας αποτέλεσαν και οι σούπερ σαλάτες μας. Όμως, τα πάντα στην Κατασκήνωση έχουν ένα κυρίαρχο συστατικό που τα κάνει εφικτά και μοναδικά στο είδος τους: τους ανθρώπους της. Τίποτα δεν θα ήταν το ίδιο χωρίς την αγάπη τους, την προσπάθεια, την δέσμευση, τη χαρά , τη θυσία τους. Στην Κατασκήνωση από τις πρώτες κιόλας μέρες αισθάνθηκα σαν στο σπίτι μου. Έτσι, κατά κάποιο τρόπο, μπορώ να φανταστώ πόσο ευτυχισμένα αισθάνονται και τα παιδιά στην Κατασκήνωση. Δεν
έχω αμφιβολία ότι αυτή είναι η καλύτερη επένδυση που μπορεί να κάνει μια κοινωνία. Γιατί η αγάπη και η ελπίδα μεγαλώνουν, αυξάνουν και εξαπλώνονται μόνο όταν τις μοιράζεσαι.
Jasone Viana Zugadi (Ισπανία) 30 μέρες! Τόσες ήταν οι μέρες που πέρασα το καλοκαίρι στην Ελλάδα και στην Κατασκήνωση και έγιναν μια από τις πλέον θαυμάσιες εμπειρίες που είχα ποτέ. Θέλω να ευχαριστήσω όλους τους Έλληνες και ξένους εθελοντές και ιδιαίτερα τα παιδιά που έκαναν αυτές τις μέρες τόσο ξεχωριστές και για όλες εκείνες τις αξέχαστες στιγμές. Αν επέλεγα να βρεθώ σε ένα μέρος αυτή τη στιγμή, θα διάλεγα την Κατασκήνωση, γιατί είναι ένα μέρος που όλοι χαμογελούν και σε κάνουν να χαμογελάς κι εσύ. Ελπίζω μια μέρα να ξαναγυρίσω. Αγάπη και ειρήνη από τον παγωμένο Καναδά.
Sarah Sebaoun Chasco (Ισπανία) Το να συνοψίσω σε λίγες γραμμές τις κατασκηνωτικές αναμνήσεις μου είναι το ίδιο δύσκολο με το να καταφέρω να φάω όλο το τυρί φέτα από την κουζίνα της Κατασκήνωσης! (εντάξει... ειλικρινά αυτή δε θα ήταν και πολύ μεγάλη πρόκληση για μένα!). Η επαφή μου με όλους τους ανθρώπους και η οικογενειακή ατμόσφαιρα είναι γεγονός πως με γοήτευσαν απόλυτα (το γνωρίζετε ότι εσείς οι Έλληνες είστε ο πιο χαρούμενος λαός στον Κόσμο;) Μου λείπουν τόσο πολύ οι παραστάσεις στο θεατράκι το βράδυ, τις οποίες πάντα κάποιος μου μετέφραζε, ενώ ένιωθα το απαλό αεράκι από το βουνό να με χαϊδεύει... απολάμβανα να περνάω χρόνο με τα παιδιά, αλλά και με τους εθελοντές κάνοντας ατέλειωτες κουβέντες τη νύχτα. Ποιος ξέρει, ίσως τα καταφέρω να έρθω ξανά... Έχετε τις καλύτερες ευχές μου!
Ada Gierszewska (Πολωνία)
Οι ξένοι εθελοντές στην κατασκήνωση του 2011 JasoneViana Zugadi, Sarah Sebaoun Chasco και Luis Sevilla Redondo από την Ισπανία, Ada Gierszewska από την Πολωνία, Zuzana Zmrzίíkovά και Jan Petr žίk από την Τσεχία, Dinara Gaynutdinova και Ildar Valiullin από τη Ρωσία, Elnara Sarkhanova από το Αζερμπαϊτζάν, Deborah Jonckheere, Tanja Bastiaens, Jason Lisens, Lee Vandenbrande και Lien D’ Alleine από το Βέλγιο, Seda Segoyan, Anna Su και Rachel Vaughan από τις Η.Π.Α. και Livia Maggiolini από την Ιταλία.
μεγάλες μορφές της Κατασκήνωσης
Σούλα Δούκα-Ρεντούμη
Η Σούλα Δούκα- Ρεντούμη έφυγε πριν λίγες μέρες από κοντά μας αφήνοντας ένα μεγάλο κοινωνικό έργο και ένα δυσαναπλήρωτο κενό σε όσους προσπάθησαν και έζησαν μαζί της. Γεννήθηκε, μεγάλωσε και πήγε Σχολείο στην Ελευσίνα. Εργάστηκε σαν Καθηγήτρια Φυσικής Αγωγής σε Γυμνάσιο και Λύκειο επί 31 χρόνια. 9 χρόνια στην Σχολή Μωραϊτη και τα υπόλοιπα σε Δημόσια Σχολεία. Για πολλά χρόνια υπήρξε Διευθυντικό στέλεχος των Κατασκηνώσεων Χαρούμενα Παιδιά-Χαρούμενα Νιάτα και μέλος της Ομάδας Συνεργασίας στον ενεργό Οδηγισμό. Κυρία Σούλα σ΄ ευχαριστούμε για όσα έκανες για τα παιδιά της Κατασκήνωσης και για μας.
η Σούλα Δούκα-Ρεντούμη μιλά για την Κατασκήνωση Ένα δίωρο ταξίδι μέσα στο χρόνο συντροφιά με μια γυναίκα λεβέντισσα γεμάτο από μνήμες δημιουργικότητας, συνεργασίας, αγάπης και ανθρωπιάς. Πως ξεκίνησαν οι Κατασκηνώσεις για τα παιδιά της Ελευσίνας; Σκοπός του παπα-Γιώργη ήταν να κάνει Kατασκήνωση. Ξεκινήσαμε το 1949 για να βρούμε χώρο και το 1950 πήγαμε στο Μελετάκι. Εμένα με είχε καλέσει σα γυμνάστρια. Άρχισε λοιπόν η Κατασκήνωση χωρίς τον απαραίτητο εξοπλισμό. Δεν είχαμε ούτε τραπέζια, ούτε πάγκους, ούτε κρεβάτια, ούτε λάδι, ούτε καζάνια -τα πήραμε τότε από τον Δήμο. Σκάψαμε xαντάκια για τα πόδια, για να καθίσουν και να φάνε τα παιδιά... Η πρώτη αυτή Κατασκήνωση στο Μελετάκι διήρκεσε δύο περιόδους με συντονιστές στην πρώτη τον κ. Αντώνη Καλλίτση και στη δεύτερη τον κ. Δαμιανό Στρουμπούλη. Κάθε μέρα κάναμε και κάτι καινούργιο. Αυτά τα δυο χρόνια στο Μελετάκι απέκτησα μεγάλη εμπειρία και εκεί, κυρίως, γνώρισα καλά τον παπά. Πότε ξεκίνησαν οι Κατασκηνώσεις στον Αγ. Γεώργιο; Ήρθε λοιπόν η στιγμή -το 1952- για τον Άη Γιώργη. Η πρώτη περιοχή που επιλέχτηκε ήταν εκεί που σήμερα βρίσκονται τα βουστάσια, στον δρόμο. Στην απέναντι πλευρά υπήρχε και πηγάδι, αλλά αργότερα διαπιστώσαμε πως ήταν ξερό. Έτσι η θέση αυτή αποκλείστηκε και πήγαμε στην σημερινή θέση. Πώς ήταν η κατασκήνωση τα πρώτα χρόνια; Ξεκινήσαμε κάτω από δύσκολες συνθήκες. Τα παιδιά που φιλοξενούσαμε ήταν ηλικίας 11-16 ετών, παιδιά των εργαζομένων στο ΤΙΤΑΝ. Εκεί, όπου σήμερα είναι το Ιατρείο, ήταν η Κουζίνα, ένας μικρός και στενός χώρος για να ετοιμάσεις φαγητό για τρεις κοινότητες. Οι σκηνές της 1ης κοινότητας ήταν στη σημερινή τραπεζαρία. Η 2η κοινότητα -η Ελβετία όπως την λέγαμε- εκεί όπου σήμερα είναι η κοινότητα των μικρών παιδιών και η 3η κοινότητα κοντά στον βωμό. Κάθε κοινότητα είχε το κοινοταρχείο και την τραπεζαρία της. Το επιτελείο είχε την τραπεζαρία του μπροστά από το θέατρο. Εγώ ήμουν Γυμνάστρια αλλά όλες τις δουλειές τις κάναμε. Έτσι στη δεύτερη περίοδο ήμουν Υπεύθυνη Κουζίνας. Ήταν πολύ δύσκολα. Το βούτυρο το βάζαμε στα πηγάδια -κυρίως στου Τσαντήλα -απ΄ όπου παίρναμε και το νερό. Δεν ήταν εύκολο να βγει το καζάνι από τη φωτιά. Κάθε κοινότητα είχε το δικό της καζάνι και κάθε μέρα μια ομάδα αναλάμβανε τη διανομή του φαγητού, τα τραπέζια, τις τουαλέτες, την καθαριότητα της κοινότητας.
Ο βωμός ήταν πάνω από τη σημερινή κοινότητα των κοριτσιών, το γήπεδο απέναντι, κοντά στο μαντρί, και η Σημαία έξω από την Κατασκήνωση κοντά στον δρόμο. Το μεγάλο πρόβλημα ήταν το νερό. Όλα τα παιδιά αλυσίδα χέρι με χέρι μετέφεραν το νερό σε κουβάδες και με το γαϊδούρι μεταφέραμε το δοχείο με το νερό για τη λάτρα. Απαραίτητες οι λάμπες θυέλλης και οι φακοί. Όμως αυτή η κατάσταση, αυτές οι δυσκολίες μας έδεσαν πολύ. Καθένας εργαζότανε για όλους. Οι υπεύθυνοι ήταν χαρισματικοί άνθρωποι, μας μίλαγαν με τόση αγάπη που κι εμείς θέλαμε να ανταποδώσουμε με τον ίδιο τρόπο, να βοηθήσουμε. Η Ψυχαγωγία ήταν το κάτι άλλο, τι να πρωτοθυμηθώ; Όταν ανέβαινα στην Κατασκήνωση ήμουν εγώ, ο Θεός, τα παιδιά και ο χώρος. Ό,τι πήρα ήταν πολύ χρήσιμο για τη ζωή μου στην πόλη. Ο περίγυρος της Ελευσίνας τι έλεγε; Ο κόσμος αγάπησε την Κατασκήνωση. Ρώτησε έναν οποιονδήποτε άνθρωπο που έχει πάει στην κατασκήνωση και θα σου πει πόσο ευχαριστημένος είναι. Η κατασκήνωση έκανε καλό στον τόπο μας. Οι κακοήθειες πάντα υπήρχαν και πολλοί έκριναν, θετικά ή αρνητικά. Κοίταξε, όταν κάποιος κάθεται σπίτι του και δεν κάνει τίποτα, δεν του λένε τίποτα. Όταν όμως βγαίνεις έξω και αγωνίζεσαι τότε σε κρίνουν. Αυτοί που θέλουν να κάνουν κριτική πρέπει να έχουν κάνει και έργα. Αν δεν έχουν κάνει έργα τότε η κριτική τους πάει περίπατο. Σας λείπει η Κατασκήνωση; Αν μπορούσα τώρα να πάω στην Κατασκήνωση θα έκανα αυτά που έκανα όπως και πολλά από αυτά που δεν έκανα. Η κατασκήνωση έχει κάνει θαύματα. Η Κατασκήνωση κρατάει ένα χρόνο. Ένας μήνας στην Κατασκήνωση έφτανε για τους υπόλοιπους έντεκα στην πόλη. Τη βαλίτσα μου την είχα ανοιχτή από τον Μάϊο και έβαζα ό,τι πίστευα ότι θα μου χρειαστεί. Τι θα λέγατε στους συνεχιστές; Θα τους έλεγα Κατασκήνωση και πάλι Κατασκήνωση. Στην Κατασκήνωση αντιλαμβάνεσαι την πανταχού παρουσία, στο χώρο και στις καρδιές, των ανθρώπων της. Υπήρχε πολλή αγάπη μεταξύ μας που μας έκανε να ζούμε αληθινά. Αν δεν έχεις Αγάπη δεν κάνεις τίποτα. Να πας στη κατασκήνωση να κάνεις τι; Να δείξεις τις γνώσεις σου ή οτιδήποτε άλλο; Δεν έχει νόημα...
Λεωνίδας Βιδάλης Η συνέντευξη πρωτοδημοσιεύτηκε το 1999 στο ΘΡΟΙΣΜΑ 3
9
10
15.000 παιδιά και 3.000 Έλληνες και ξένοι εθελοντές
1932-2012: 80 χρόνια Κατασκηνώσεις μια σύντομη ιστορική αναδρομή Όταν ο θεσμός των Κατασκηνώσεων ήταν σχεδόν άγνωστος στη χώρα μας, o ιδρυτής Γεώργιος Πυρουνάκης, θεωρεί ότι αυτός ο θεσμός μπορεί να εξασφαλίσει στα παιδιά όλα τα αγαθά της ζωής στη φύση αλλά και τα αγαθά της κοινής ζωής. Ακόμα ότι μπορεί να γίνει συμπαραστάτης και οδηγός των νέων στη συνειδητοποίηση και λύση των προβλημάτων τους. Από την αρχή ο Πυρουνάκης προσδιορίζει τις βάσεις αυτού του νέου θεσμού: Η Κατασκήνωση δεν είναι παιδική εξοχή. ούτε ένα πειθαρχημένο νεανικό στρατόπεδο Είναι θεσμός κοινωνικής προσφοράς και αγωγής. Έχει τη δυνατότητα να δημιουργήσει μια ολοκληρωμένη, όμορφη κοινωνία στην οποία ρυθμίζονται αρμονικά οι σχέσεις των μελών της, προσφέροντας μια αναντικατάστατη πείρα στην
1932-1940: Στο Πέραμα και το Καβούρι Το 1932 ο Πυρουνάκης τόλμησε να λειτουργήσει την πρώτη Κατασκήνωση για τα εργαζόμενα νιάτα στο, πευκόφυτο τότε, Πέραμα. Τα παιδιά αυτά από τα 13 τους χρόνια δούλευαν στα εργοστάσια του Πειραιά κάτω από σκληρές συνθήκες και απάνθρωπη μεταχείριση από τους εργοδότες τους. Με το πέρασμα του χρόνου και ύστερα από μεγάλο αγώνα, έφτασε η Κατασκήνωση να είναι αρκετά εξοπλισμένη και να έχει ένα πολύ καλό πρόγραμμα διαβίωσης. Δυστυχώς η δικτατορία του Μεταξά την διέλυσε, στα τέλη του 1939.
ανάπτυξη του νέου ανθρώπου που θα τη ζήσει. Τελικός στόχος των Κατασκηνώσεων είναι να βρουν τα νιάτα την πραγματική χαρά στη ζωή τους. Γι΄ αυτό και τις ονόμασε «Χαρούμενα Παιδιά-Χαρούμενα Νιάτα». Όσοι καταπιάνονται με αυτόν τον σημαντικό θεσμό πρέπει να έχουν: Καθαρά χέρια (ώστε να μη γίνει η Κατασκήνωση αντικείμενο εκμετάλλευσης), ανοικτά μυαλά-ανοικτούς ορίζοντες (για τη σωστή διάγνωση της πραγματικότητας και την προοπτική εξέλιξης της), ανοικτή και βαθιά καρδιά (ώστε να θεωρούν ότι όλα τα παιδιά είναι παιδιά του ίδιου Θεού χωρίς διαχωρισμούς). Απαραίτητη προϋπόθεση ο εθελοντισμός αλλά ανεπίτρεπτος ο ερασιτεχνισμός. Αναγκαίος ο υπεύθυνος χειρισμός από υπεύθυνους ανθρώπους με κατάλληλα προγράμματα.
κόσμο της Κατοχής. Ο Διεθνής Ερυθρός Σταυρός και ο πνευματικός κόσμος της χώρας εξήραν τη σημαντική προσφορά των Κατασκηνώσεων οι οποίες βασίστηκαν και στη λειτουργία της Σχολής στελεχών που εκπαίδευσε τους 280 νέους που με ενθουσιασμό και αγωνιστικότητα τις πλαισίωσαν.
Με τη λήξη της Κατοχής, μετά από συνδυασμένη επίθεση, Κρατικές Υπηρεσίες και Οργανισμοί επειδή εθίγησαν τα συμφέροντα και η υστεροφημία τους, θα επιτύχουν να σταματήσουν μία προσπάθεια που συνέβαλε στη διάσωση 6.000 παιδιών. Στα 8 χρόνια λειτουργίας της η Κατασκήνωση με την βοήθεια 120 στελεχών κάλυψε τις ανάγκες 3.470 εργαζόμενων νέων ενώ συνέβαλε στο να συνειδητοποιήσει η κοινωνία τα προβλήματά τους και να ενδιαφερθεί γι΄ αυτά.
1941-1944: Στην Εκάλη και την Πεντέλη Στα τραγικά χρόνια της Γερμανικής Κατοχής, 1941-1944, με την πείνα και τις φοβερές ανάγκες, ο Πυρουνάκης καταπιάνεται με τους συνεργάτες του, με το πρόβλημα της σωματικής και ηθικής επιβίωσης των παιδιών και των νέων της χώρας μας. Την ίδια εποχή, που το Κράτος και Οργανισμοί δεν τόλμησαν να λειτουργήσουν Κατασκηνώσεις, εκείνος διοργανώνει τρεις Κατασκηνώσεις, στην Εκάλη, στην Πεντέλη και στο Πέραμα, και δύο αναρρωτήρια. Παρά τις τεράστιες δυσκολίες επισιτισμού και μεταφορών και τους κινδύνους από την παρουσία των Γερμανών, οι Κατασκηνώσεις θα καταφέρουν να ετοιμάσουν το πρόγραμμά τους και να γίνουν πραγματικές οάσεις μέσα στο ματωμένο και ταραγμένο
1950-1962: Στο Μελετάκι και στον Πατέρα Ο Εμφύλιος μόλις έχει λήξει, αποτελειώνοντας τις καταστροφές που είχε προξενήσει η Γερμανική Κατοχή και η χώρα βρίσκεται σε κρίσιμη καμπή. Ο Πυρουνάκης χειροτονείται ιερέας στην εργατούπολη της Ελευσίνας. Πιστεύει ότι η κοινωνία της πόλης μόνο αν είναι ενωμένη μπορεί να προχωρήσει δημιουργικά προς ένα καλύτερο μέλλον. Δημιουργεί τις Κατασκηνώσεις στο όρος Πατέρας, με προοπτική όλα ανεξαιρέτως τα παιδιά της Ελευσίνας να περάσουν απ΄ αυτές. Να γνωριστούν, να συνδεθούν και μέσα από τα κοινά βιώματα να δουν την κοινωνία σαν ολότητα, ένα σώμα με κοινή μοίρα και ιδανικά. Έτσι στήθηκε η Κατασκήνωση σε απόμερη περιοχή του όρους Πατέρας. Μόνο ένας καρόδρομος συνέδεε την Κατασκήνωση με τον κόσμο. Έμπειρα στελέχη, όπως οι Αντώνης Καλλίτσης, Σούλα Δούκα-Ρεντούμη, Δαμιανός Στρουμπούλης, Άννα Στρουμπούλη και Μίμης Παυλόπουλος, κλήθηκαν να καταρτίσουν τα προγράμματά της, να δημιουργήσουν τις απαραίτητες εγκαταστάσεις και να διευθύνουν την Κατασκήνωση.
γράφουν την ιστορία των Κατασκηνώσεων
Χαρούμενα Παιδιά - Χαρούμενα Νιάτα βασισμένη σε αφηγήσεις του κ. Αντώνη Καλλίτση ότι είναι ικανά κι αυτά και χρήσιμα στη κοινωνία κι ότι μπορούν να συνυπάρξουν ειρηνικά με τους άλλους. Οι κατασκηνώσεις αυτές, στο διάστημα των 25 ετών (1963-1988) που λειτούργησαν, φιλοξένησαν συνολικά 1.100 παιδιά (60-80 σε κάθε περίοδο). Οι Μάρκος Κυνηγός, Αντώνης Καλλίτσης, Σούλα Ρεντούμη, Γιάννης Τσινιάς και νεότερα στελέχη διηύθυναν τις κατασκηνώσεις αυτές στις οποίες βοήθησαν ως στελέχη περισσότεροι από 120 άνθρωποι. 1988 Μάρτιος. Ο “Παπάς του Λαού” πεθαίνει κυνηγημένος και πάμπτωχος. Φεύγει φορώντας τα λευκά άμφια της χειροτονίας του.
1989-2012: Το παρόν και το μέλλον Παρά την αρχική αδιαφορία των νέων, τη δυσπιστία της πόλης, τις άθλιες συκοφαντίες για το έργο και τις απίθανες δυσκολίες, οικονομικές, υλικές κ.α., η Κατασκήνωση λειτούργησε 13 χρόνια (τα δύο στο Μελετάκι) με θεαματικά αποτελέσματα. Φιλοξενούσε κάθε χρόνο, σε ξεχωριστές περιόδους 28 ημερών, 180 αγόρια και ισάριθμα κορίτσια. Περισσότερα από 2.500 παιδιά έζησαν στις κατασκηνώσεις αυτές και περισσότεροι από 250 νέοι και νέες βοήθησαν στη λειτουργία τους. Δυστυχώς όμως, και ενώ τα αποτελέσματα άρχισαν να γίνονται αισθητά στην κοινωνία της Ελευσίνας θιγόμενα συμφέροντα ανάγκασαν τον π.Πυρουνάκη να αναστείλει τη λειτουργία του πετυχημένου αυτού πειράματος.
1963-1988: Στον Πατέρα Στη πόλη της Ελευσίνας, όπου ζει ο π.Γ.Πυρουνάκης, μια πόλη βιομηχανική αλλά και μεγάλο λιμάνι, διαπιστώνει ότι υπάρχουν πρόσφορες συνθήκες για την αύξηση της παιδικής εγκληματικότητας. Πολλά παιδιά ζουν παραμελημένα από τη κοινωνία και οι οικογένειές τους αντιμετωπίζουν σοβαρά προβλήματα. Μ' αυτά τα παιδιά που κινδυνεύουν να μπουν οριστικά στο περιθώριο της κοινωνίας, θα ασχοληθεί πια. Ξεκινάει λοιπόν μια νέα κατασκηνωτική προσπάθεια, μ` ένα ειδικό πρόγραμμα κοινωνικοποίησης, στο βουνό Πατέρας, και τη χρονιά εκείνη θα φιλοξενηθούν από αυτόν και την οικογένειά του για ένα μήνα, 51 παιδιά από οικογένειες με μεγάλες ανάγκες, οικονομικές και κοινωνικές. Είναι ένα τολμηρό πείραμα που θα πετύχει και θα συνεχιστεί τις επόμενες χρονιές από τις Κατασκηνώσεις Χαρούμενα Παιδιά-Χαρούμενα Νιάτα. 1964: Οι Κατασκηνώσεις Χαρούμενα Παιδιά-Χαρούμενα Νιάτα. παίρνουν νομική υπόσταση με την ίδρυση του ομώνυμου Σωματείου και ο π.Γ.Πυρουνάκης μεταβιβάζει στο Σωματείο το κτήμα και τις εγκαταστάσεις στον Άγιο Γεώργιο Μάνδρας. Η κοινωνία της Κατασκήνωσης, μια κοινωνία δίκαιη, στοργική, σωστά οργανωμένη, θα περάσει το μήνυμα σε εκατοντάδες παιδιά που θα φιλοξενηθούν, ότι είναι μια κοινωνία αποδοχής, μια κοινωνία που τα αντιμετωπίζει με αγάπη κι εμπιστοσύνη, δείχνοντάς τους έτσι και τη θετική πλευρά της ζωής. Μέσα από τα προγράμματα της Κατασκήνωσης, τα παιδιά θ` ανακαλύψουν τις δυνατότητές τους και θα συνειδητοποιήσουν
Μετά από δυο χρόνια αμηχανίας ένας πυρήνας έμπειρων εθελοντών πλαισιωμένος από νέους ανθρώπους αρχίζει να διαχειρίζεται το παρόν και δημιουργεί το αύριο αυτής της προσπάθειας. Οι άνθρωποι αυτοί, που πιστεύουν στις διαχρονικές αξίες του έργου όπως η αγάπη για τα παιδιά και τους ανθρώπους, η βεβαιότητα για τα πολλά ταλέντα κάθε ανθρώπου, οι δημοκρατικοί θεσμοί, η ισότητα των ανθρώπων και η ελευθερία λόγου και σκέψης, φιλοξενούν χωρίς διακρίσεις παιδιά διαφορετικής καταγωγής, ηλικίας, φύλου, θρησκεύματος και οργανώνουν ή υποστηρίζουν δραστηριότητες για τους νέους που συμμετέχουν ως στελέχη στην κατασκήνωση. Οι Κατασκηνώσεις Χαρούμενα Παιδιά-Χαρούμενα Νιάτα είναι σήμερα μια Οργάνωση με περισσότερους από 90 ενεργούς εθελοντές που οργανώνει κατασκηνώσεις για τη ψυχοκοινωνική στήριξη των παιδιών και υλοποιεί, εντελώς δωρεάν, προγράμματα για παιδιά και νέους βασισμένα σε εμψυχωτικές δράσεις αισθητικής αγωγής (θέατρο, μουσική, καραγκιόζης, κουκλοθέατρο, φωτογραφία, ζωγραφική, θεατρικό παιχνίδι, χειροτεχνίες και κατασκευές). Τα 21 τελευταία χρόνια έχουν φιλοξενηθεί δωρεάν στην Κατασκήνωση 1.800 παιδιά με την βοήθεια 250 Ελλήνων και 90 ξένων εθελοντών.
Οι Κατασκηνώσεις Χαρούμενα Παιδιά Χαρούμενα Νιάτα ονειρεύονται, σε ένα κόσμο που γίνεται όλο και πιο απρόσωπος, όλο και πιο σκληρός για τους οικονομικά αδύναμους και τα παιδιά τους, να φιλοξενούν σε πιο σύγχρονες εγκαταστάσεις, με καλύτερα προγράμματα περισσότερα παιδιά. Στόχοι που θα γίνουν εφικτοί χάρη στην εθελοντική προσπάθεια και τις γνώσεις πολλών ανθρώπων που με κέφι, φαντασία και αγάπη θα δημιουργούν μικρές ανθρώπινες κοινωνίες για παιδιά και νέους. Χώρους που θα παρέχουν τη δυνατότητα έκφρασης των δεξιοτήτων και των συναισθημάτων των ανθρώπων που θα συνεργάζονται τους χειμώνες και θα συμβιώνουν αρμονικά τα καλοκαίρια στην Κατασκήνωση.
11
12
οι συντάκτες του Θροϊσματος
2032: Πως θα είναι η Κατασκήνωση Μια χειμωνιάτικη Δευτέρα στα Γραφεία συνεδρίαζε η Συντακτική Επιτροπή του περιοδικού. Η συζήτηση αφορούσε τη σελιδοποίηση. Τι θα βάλουμε μετά τα 80χρόνια; Η ιδέα έπεσε σαν κεραυνός. Να γράψουμε, να φανταστούμε, να προβλέψουμε το πως θα είναι η Κατασκήνωση 100 χρονών. Ακουλούθησε ένας καταιγισμός από e-mail με μικρά κείμενα που έλεγαν απίστευτα και πιθανά μελλούμενα. Πρώτη φορά οι συντάκτες έγραψαν τα κείμενα τους τόσο γρήγορα. Σε 20 χρόνια θα ξέρουμε ποιοι ήταν πιο κοντά στην αλήθεια!
Είκοσι χρόνια μετά. Σκόρπιες σκέψεις, σκόρπιες λέξεις. Γέλια, φωνές, τραγούδια. Παιχνίδια, σκανδαλιές, πειράγματα. Παιδιά μικρά, παιδιά μεγάλα. Μια πελώρια αγκαλιά. Όπως παλιά, όπως σήμερα, όπως πάντα... Λίλη Είναι ολοφάνερο πως σε 20 χρόνια η κατασκήνωση μας δεν θα υπάρχει πλέον ως εθελοντική οργάνωση, αλλά θα είναι κομμάτι του εκπαιδευτικού συστήματος. Η εξελιγμένη μας κοινωνία θα έχει θέσει ως πρωταρχικό της μέλημα την παιδεία και την εκπαίδευση. Έτσι μαζί με δεκάδες άλλες κατασκηνώσεις θα περιλαμβάνεται στο εκπαιδευτικό πρόγραμμα του Υπουργείου Παιδείας που θα έχει ως στόχο την περαιτέρω κοινωνικοποίηση αλλά και την εξοικείωση των παιδιών με τη φύση και με το συλλογικό τρόπο ζωής και δράσης... Αλέξανδρος
Δεν φαντάζομαι. Πιστεύω. Πιστεύω ότι η κατασκήνωση θα είναι τόσο όμορφη όσο είναι τώρα. Τα δέντρα μεγαλωμένα στην κοινότητα των κοριτσιών και στην τραπεζαρία. Οι εγκαταστάσεις καλά συντηρημένες. Το φαρμακείο με καινούριο κτίριο και μια βιβλιοθήκη γεμάτη βιβλία που θα λειτουργεί και ως αναγνωστήριο. Οι χειροτεχνία θα έχει δικό της μεγάλο χώρο, οι αποχετεύσεις θα είναι τέλειες κι ο Νίκος απλά θα εποπτεύει. Πιστεύω πως θα υπάρχουν πολλοί κι αξιόλογοι φίλοι που θα την αγαπούν και θα την υποστηρίζουν όπως εμείς, χωρίς να περιμένουν καμιά υλική ανταμοιβή. Μόνη τους ανταμοιβή ίσως, τα φιλιά των παιδιών και το τρυφερό αγκάλιασμα όλων αυτών που συμμετέχουν Μάρθα Τη φαντάζομαι με ακόμα περισσότερη όρεξη, ακόμα περισσότερη ζωντάνια, ακόμα περισσότερη ενέργεια. Τη φαντάζομαι με ακόμα περισσότε-
ρο χαμόγελο, ακόμα περισσότερα χαρούμενα παιδιά. Τη φαντάζομαι με το χαρακτηριστικό καμπανάκι να χτυπάει κάθε πρωί και να μας κατευθύνει στην πρωινή γυμναστική. Τη φαντάζομαι με ακόμα περισσότερο πράσινο, με ακόμα περισσότερους μοναδικούς ήχους της φύσης που σε κάνουν να μην θες να γυρίσεις ποτέ σε καμία τσιμεντούπολη. Τη φαντάζομαι με το χαρακτηριστικό της θεατράκι που οι παραστάσεις του είναι οι ομορφότερες που έχω παρακολουθήσει. Τη φαντάζομαι το ίδιο μοναδική, το ίδιο ξεχωριστή, το ίδιο παραμυθένια όσο είναι τώρα... Λευτέρης Πόσα πράγματα μου φαίνονται νέα ακόμη παρόλο που υπάρχουν εδώ και μία ή δύο δεκαετίες. Και όμως μέσα σε μια πορεία 100 χρόνων, η νέα παιδική χαρά, η νέα Βιβλιοθήκη, το Βεστιάριο, το Νέο Φαρμακείο, τα καινούρια Ντους των Αγοριών είναι
κάτι τόσο πρόσφατο. Χαίρομαι που ποτέ δεν έμεινε πίσω, παρά τις τρικλοποδιές και τις προσπάθειες επιτήρησης κάθε τι καινούριου. Ακούω καμπανάκι και ακόμη δε μπορώ να συνηθίσω την αλλαγή του προγράμματος. Για 30 χρόνια το παλιό είχε περάσει στο DNA. Όμως αυτές οι αλλαγές είναι που μου επιβεβαιώνουν ότι αυτός ο χώρος είναι ένας ζωντανός οργανισμός με έντονες μνήμες και διαρκώς ανανεούμενα κύτταρα. Σε ένα κόσμο παγιδευμένο σε κύκλους κρίσεων και ευημερίας, κάποια πράγματα προχωρούν για να σου δίνουν ελπίδα. Υπάρχει ένα νέο δυναμικό που μπορεί να μη γνωρίζει πρόσωπα του παρελθόντος όμως αντιλαμβάνεται το πνεύμα και αυτό μετράει. Φοίβος Καλοκαίρι 2032, Γ’ Περίοδος 20 Αυγούστου - 5 Σεπτεμβρίου. Η περίοδος αφιερωμένη στην Τρίτη Ηλικία. Μια ηλικία που δοκιμάζεται σκληρά. Με πενιχρά εισοδήματα, υποτυπώδη
φαντάζονται το μέλλον των Κατασκηνώσεων
όταν θα κλείνει τα 100 της χρόνια;
ιατροφαρμακευτική περίθαλψη και αδυναμία εξόδου από την αγορά εργασίας αφού τα ταμεία πλέον δεν μπορούν να σηκώσουν το βάρος της πληρωμής των συντάξεων και η τρίτη ηλικία αποτελεί μία ακόμα κοινωνική ομάδα που έχει ανάγκη λίγες μέρες ξεγνοιασιάς και ξεκούρασης στο βουνό. Πεζοπορία, βραδυπορία, επιτραπέζια παιχνίδια, ψυχαγωγία, μαθήματα μακροβιοτικής διατροφής, σεμινάρια γηριατρικής, κέντημα, πλέξιμο, μαραθώνιοι στο τάβλι, είναι μερικές από τις δραστηριότητες που μπορούν να απολαύσουν οι μεγάλοι κατασκηνωτές. Ως εκ τούτου, το «Θρόϊσμα» που κλείνει αισίως τα 35 του χρόνια κυκλοφορεί με ένθετο τα «Χαρούμενα Γηρατειά», την ύλη του οποίου έχει αναλάβει η Συντακτική ομάδα της πρώτης περιόδου του «Θροϊσματος» . Ευχόμαστε στους μεγάλους μας κατασκηνωτές αλλά και στο αγαπημένο μας «Θρόϊσμα» ...να τα χιλιάσουν !!! Μαργαρίτα Τέλη Αυγούστου του 2032 μακριά από τις ρημαγμένες πόλεις της Αττικής. Πολλή ζέστη μετά από δυο μέρες καταρρακτώδους βροχής. Τα 150 παιδιά και οι 80 εθελοντές της 2ης περιόδου αυτής της χρονιάς, αφού πλατσουρίσουν στις πισίνες μετά τους Ομίλους, κάνουν ντους και πηγαίνουν στη τζαμένια τραπεζαρία όπου τα μηχανήματα κρατάνε τη θερμοκρασία στους 25 βαθμούς. Ο μπουφές είναι εξαιρετικός και σήμερα. Το μεσημέρι και το απόγευμα κάτω από τα πανύψηλα πια δένδρα κάνει
δροσιά και όλοι έχουν κέφι να κάνουν παλιά πετυχημένα αλλά και καινούρια πράγματα με τα computer, τα πανέμορφα ρούχα του βεστιαρίου του θεάτρου αλλά και να παίξουν στα άρτια γήπεδα της Κατασκήνωσης. Μπορεί όλα να μοιάζουν διαφορετικά αλλά στο αεράκι της Κατασκήνωσης πλανιώνται μνήμες και μορφές των τελευταίων 100 χρόνων. Κάποιοι από αυτούς θα είναι το βράδυ στη γιορτή για τα 100 χρόνια και θα κάτσουν στο θέατρο αγκαλιά με τα παιδιά και μετά θα μείνουν διακριτικά, λίγο ακόμα, για να ακούσουν μουσική και να αποτελειώσουν το κρασί τους ευχαριστημένοι που τα πράγματα είναι ταιριαστά με τους νέους εθελοντές και τις ανάγκες της νέας εποχής. Η νέα εκατονταετία αρχίζει και ό,τι αξίζει συνεχίζει να υπάρχει! Πέτρος Όταν η Κατασκήνωση τα εκατοστίσει τη φαντάζομαι... ...να έχει πολλά πράσινα δέντρα κι ένα πυκνό, ζωντανό δάσος να την περιτριγυρίζει ...ο νυχτερινός ουρανός της να φαίνεται ακόμα πιο λαμπερός και καθαρός ...να έχει αποκτήσει όλες τις απαραίτητες και σύγχρονες εγκαταστάσεις και κτίρια, πλήρως ενταγμένα στο περιβάλλον, που θα χρειάζονται για την λειτουργία της ...να έχει ευαισθητοποιημένους και εκπαιδευμένους χαρούμενους εθελοντές που όλο το χρόνο θα οργανώνουν δράσεις για χαρούμενα παιδιά ...να έχει περισσότερες περιόδους για να μπορεί να φιλοξενεί ακόμα περισσότερα παιδιά και εθελοντές! ...να έχει πολλά χαρούμενα παιδιά,
ακόμα περισσότερα από σήμερα. Χαρούμενα όχι μόνο τις 20 μέρες στο βουνό, αλλά ευτυχισμένα όλο το χρόνο ελπίζοντας ότι θα ζουν σε ένα καλύτερο κόσμο!! ...να έχει 8 αριές και 2 καρυδιές που θα ξεπερνάνε τα 10 μέτρα!!! Σπήλιος Σε είκοσι χρόνια από τώρα, η κατασκήνωση δε θα ήθελα να υπάρχει, παρά μόνο σαν ανάμνηση. Στο βουνό θα κάνουν παρέα μόνο τα δέντρα του γιατί κανένα παιδί δε θα μεγαλώνει κάτω από τις συνθήκες, που το φέρνουν σήμερα στην κατασκήνωση. Οι υποψήφιοι κατασκηνωτές θα είναι ευτυχισμένοι με τις οικογένειες τους και τον Ιούλιο του 2032 θα τους απασχολεί μόνο το πόσα μπάνια θα κάνουν και πόσα παγωτά θα φάνε εκείνο το καλοκαίρι, δηλαδή πραγματικά χαρούμενα παιδιά και μελλοντικά χαρούμενα νιάτα. Όσο για τους ανθρώπους της κατασκήνωσης, είκοσι χρόνια μετά, η αγάπη τους για τα παιδιά, το αίσθημα της προσφοράς, της συνεργασίας και της αλληλεγγύης θα είναι ακόμα ζωντανά και θα εξαντλούνται μέσα σε μια υγιή καθημερινότητα. Νάντια Η Μυρτώ και ο Αναστάσης ανεβάζουν τους Όρνιθες του Αριστοφάνη στο θέατρο της Κατασκήνωσης και μου ζήτησαν να τους βρω υλικό από την πρώτη παράσταση, που είχε ανεβάσει ο Κ.Κούν σε μουσική Μάνου Χατζιδάκι και κοστούμια Γ.Τσαρούχη. Ετοιμάζω το σακίδιό μου με το πολύτιμο φορτίο και αναχωρώ για το
βουνό. Το απόγευμα είμαι καθισμένη στα όμορφα καθίσματα του θεάτρου και παρακολουθώ την πρόβα. Ξύλινα πατάρια, κουίντες δεξιά και αριστερά της σκηνής, ξύλινο κουβούκλιο με τζαμαρία για την κονσόλα του ήχου και των φώτων, στο πάνω μέρος του θεάτρου, με λίγα λόγια μια μικρή παιδική Επίδαυρος. Σε λίγο τα παιδιά-πουλιά γεμάτα ενέργεια γεμίζουν τη σκηνή. Η μουσική του Χατζιδάκι κατακλύζει το χώρο. Έχω απορροφηθεί τόσο που δεν κατάλαβα ότι ήρθε η ώρα για φαγητό. Η Μυρτώ με επαναφέρει. «Νονά Μαρία εμείς κατεβαίνουμε». Παραμένω με την δικαιολογία ότι θέλω να μαζέψω τα πράγματά μου. Στην πραγματικότητα θέλω να μείνω για λίγο μόνη μου. Δεν αφήνω τη νοσταλγία να με παρασύρει πριν απολαύσω τις αλλαγές του παρόντος, πριν θαυμάσω τις υποδομές στο χώρο και πριν συγκινηθώ για το τώρα. Είμαι χαρούμενη που ο Όμιλος Θεάτρου είναι ακόμα μέρος του προγράμματος, είμαι υπερήφανη για τον τρόπο που γίνεται από τους νέους ανθρώπους. Το καινούριο φεγγάρι ανέβηκε στον ουρανό, το βραδινό αεράκι παρασύρει τις πευκοβελόνες με τον ίδια τρόπο όπως παλιά. Κλείνω τα μάτια και παραδίδομαι εν λευκώ στις αναμνήσεις μου. Όλοι είμαστε στις κερκίδες του θεάτρου, άλλοι καθισμένοι άλλοι ξαπλωμένοι και σιγοτραγουδάμε, όπως παλιά. Μαρία
13
14
συνέντευξη
Γιάννης
Βέλλης Καμία απόσταση δεν είναι μεγάλη για έναν καλλιτέχνη της Τζένης Παπαζιού “...Τον φαντάζομαι σκαρφαλωμένο στους χαρταετούς του, μεταλλικούς, χάρτινους ή από τα διάφανα υλικά μιας φαντασίας, που τρέφεται από αέναο ρομαντισμό. Έπειτα, αφού σχηματίσει τους κύκλους του, προσγειώνεται. Μόνο που και η προσγείωση του έχει προγραμματιστεί από ποιητικό υλικό. Και ξάφνου ανθίζουν παπαρούνες, ερωτικά συμπλέγματα και ξύλινες νοσταλγικές σφήνες ταξιδιού”, έτσι περιγράφει ο Γιάννης Ξανθούλης, το ταξίδι του ζωγράφου και γλύπτη Γιάννη Βέλλη.
Ο Βέλλης, ανήσυχος καλλιτέχνης, χρόνια τώρα ζει και εργάζεται στη Σύρο, περπατά σε δρόμους από γρανίτη και περιπλανιέται ανάμεσα σε μεγαλόπρεπα αρχοντικά. Η Ερμούπολη τον φιλοξενεί από το 1980 και εκείνος, νέος πάντα, δεν αφήνει τον καιρό να περνά από μπροστά του χωρίς να τον πιάνει... από τα μαλλιά. Από την Αθήνα στη Σύρο. Πόσο μεγάλη είναι η απόσταση για έναν καλλιτέχνη; Υπάρχουν στιγμές που έχεις μετανιώσει γι αυτή την επιλογή; Όχι. Είναι μια απόφαση για την οποία δε μετάνιωσα. Θα μπορούσα να πω ότι καμία απόσταση δεν είναι μεγάλη για έναν καλλιτέχνη. Η φαντασία του τον ταξιδεύει χωρίς να υπολογίζει αποστάσεις, χιλιόμετρα, δυσκολίες. Τι θα γνωρίζει ο κόσμος για σένα; Πρώτα-πρώτα, να γνωρίζει τη δουλειά μου και να έχει κάτι να του πει. Το να πάει ένα έργο μου σε ένα μουσείο ή μια έκθεση είναι σαφώς μια αναγνώριση, αλλά πρωταρχικός μου στόχος είναι να βρεθούν τα έργα μου σε σπίτια ανθρώπων που θα τα βλέπουν και θα τους λένε κάτι, θα χαίρονται, θα τους κάνουν να σκεφτούν.
Δημιουργεί ένας καλλιτέχνης ευκολότερα εκτός των τειχών της Πρωτεύουσας; Έχει περισσότερες ευκαιρίες παρουσίασης του έργου του; Στην επαρχία έχει χρόνο, καλή διάθεση, ποιότητα ζωής που τον βοηθάει στο έργο του, και πολλές... Καλημέρες. Από την άλλη, έχει λιγότερα ερεθίσματα και λιγότερες ευκαιρίες να γνωρίσει τις νέες τάσεις, να δει το καινούριο, με αποτέλεσμα να χρειάζεται να “επιστρέφει” κατά καιρούς στην πρωτεύουσα για να ενημερωθεί. Όσο για τις ευκαιρίες να παρουσιαστούν τα έργα σου, έχεις ασφαλώς αρκετές. Πολύ περισσότερο δε, στη Σύρο, που είναι ένας τόπος με καλλιτεχνικό υπόβαθρο και ιστορία και όπου υπάρχουν χώροι για να δείξεις τη δουλειά σου. Ένας τέτοιος χώρος είναι και ο Τέχνης Χώρος ΑΠΟΘΗΚΗ, που έχω δημιουργήσει, υπάρχουν όμως και πολλοί άλλοι αξιόλογοι, δημοτικοί χώροι, όπου μπορεί ο καθένας να παρουσιάσει τη δουλειά του. Μπορεί ένας καλλιτέχνης να ζήσει από την Τέχνη του; Μα μόνο από την τέχνη του, και για αυτήν, ζει ένας καλλιτέχνης έτσι κι αλλιώς. Αν παράλληλα έχει και οικονομικές απολαβές από αυτήν, ακόμα καλύτερα.
εικαστικά Βιογραφικό σημείωμα του Γιάννη Βέλλη Ο Γιάννης Βέλλης γεννήθηκε και μεγάλωσε στο Παλαιό Φάληρο της Αθήνας. Διδάχτηκε ελεύθερο σχέδιο από το ζωγράφο και χαράκτη Δ. Γιαννουκάκη. Έχει ασχοληθεί με τη γελοιογραφία σε περιοδικά και εφημερίδες. Συμμετείχε στην παγκόσμια έκθεση γελοιογραφίας με τίτλο «Καλημέρα μόλυνση» στη Κηφισιά, καθώς και σε παγκόσμιες εκθέσεις γελοιογραφίας στο Τόκυο. Έχει επιμεληθεί σκηνικά και κοστούμια για θεατρικές παραστάσεις στην Αθήνα και τη Σύρο. Στη δουλειά του (ζωγραφική, γλυπτική και κατασκευές) χρησιμοποιεί ακρυλικά χρώματα, ενώ ρίζες, διαβρωμένα ξύλα, σίδερα, σκουριασμένες λαμαρίνες και άλλα είναι τα υλικά για τις κατασκευές και τα γλυπτά του. Από το 1980 ζει μόνιμα και εργάζεται στη Σύρο. Έχει πραγματοποιήσει πολλές ατομικές και ομαδικές εκθέσεις. Έργα του υπάρχουν σε συλλογές στην Ελλάδα και το εξωτερικό. Το 2000 κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Finatec Α.Ε. το βιβλίο «Παραμάνες», ένα εικαστικό λεύκωμα που με τρυφερότητα μεταφέρει μέσα από το λύγισμα μιας παραμάνας τον έρωτα σε όλες τις εκφράσεις του.
Ο Χαρταετός μοιάζει να αποτελεί ένα από τα βασικά σημεία αναφοράς στην Τέχνη σας. Τι αντιπροσωπεύει -ένα σύμβολο, ένα μήνυμα, ένα παιχνίδι; Αντιπροσωπεύει όλα αυτά και επιπλέον την ελευθερία, το ταξίδι, τη χαρά, την ανάταση. Ο χαρταετός αποτελεί επίσης για μένα ευχάριστη ανάμνηση από τα παιδικά μου χρόνια, όταν μόνος μου κατασκεύαζα τον χαρταετό φτιάχνοντας το σκελετό από καλάμια, την αλευρόκολλα, τα ζύγια και την ουρά διπλώνοντας και κόβοντας εφημερίδες, σύμφωνα με τις οδηγίες του πατέρα μου ή του μεγάλου μου αδελφού. Με ποιες ιστορίες «ταξιδέψατε» στα παιδικά και στα εφηβικά σας χρόνια; Με ιστορίες σε ανοιχτούς χώρους κι αλάνες, αμπέλια και γειτονιές. Με μπάλες από κουρέλια ή κάλτσες, τσέρκια και αμάδες σαν παιδιά, και αργότερα ως έφηβοι, στα πάρτι με βερμούτ και το ξεχασμένο πια στις μέρες μας φλερτ. Με λίγα λόγια, σε ένα περιβάλλον πολύ διαφορετικό από σήμερα. Πώς μπορούμε να ξεδιπλώσουμε το ταλέντο ενός παιδιού; Τα παιδιά πάντα καταπιάνονται με διάφορες μορφές Τέχνης. Τους αρέσει να ζωγραφίζουν να κατασκευάζουν, αλλά συνήθως πολύ σύντομα βαριούνται και ψάχνουν για νέες ασχολίες. Ο ρόλος μας ως γονείς, δάσκαλοι, καθηγητές είναι να παρατηρούμε τα παιδιά και όταν δούμε ότι επιμένουν σε μια μορφή Τέχνης, να τα ενθαρρύνουμε και να τα καθοδηγούμε. Συνήθως έτσι ανακαλύπτεις ένα ταλέντο.
“Οι φίλοι μου”
15
σκιαγραφήσεις
«Η μουσική είναι μια κοινή γλώσσα που ενώνει τους ανθρώπους» φωτό: Αθηνά Καζολέα
16
Συνέντευξη στους Δημήτρη Λιωνή και Λίλη Μπέρτσου
Ελένη
Καραΐνδρου Την έχουν αποκαλέσει δέκατη μούσα της Ελλάδας. Aπλή και γαλήνια, όπως η μουσική της, μας υποδέχτηκε στο σπίτι της και μας μίλησε με γλυκιά νοσταλγία για το παρελθόν, με θυμό για το παρόν και έντονο προβληματισμό για το μέλλον. Οι πολιτικές συνθήκες στην Ελλάδα την περίοδο της Δικτατορίας σας ώθησαν να φύγετε εσπευσμένα απ'την Ελλάδα και να πάτε στο Παρίσι... Όταν βρέθηκα στο Παρίσι το ’67, μια μέρα του Νοέμβρη με -17οC, με ένα παιδί στην αγκαλιά, έπρεπε να βρω τι θα μπορούσα να κάνω. Οι μουσικές σπουδές που είχα κάνει στην Ελλάδα, δε μπορούσαν να μου εξασφαλίσουν μια υπο-
τροφία. Είχα όμως τελειώσει το τμήμα «Αρχαιολογίας και Ιστορίας» στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, με πολύ καλό βαθμό κι αυτό μου έδινε τη δυνατότητα να πάρω μια υποτροφία. Αρχαιολογία δεν ήθελα, ούτε Μουσικολογία, γιατί ήμουν ένας άνθρωπος που ήδη έγραφε μουσική, αυτοσχεδίαζε. Ήμουν αυτοδίδακτη στη σύνθεση. Μου είπαν, λοιπόν, για μια νέα επιστήμη, πολύ γοητευτική, την Εθνομουσιολογία. Από κει πήρα μια
υποτροφία από τη γαλλική κυβέρνηση για 3-4 χρόνια και παράλληλα έκανα και αυτά που ονειρευόμουνα. Δηλαδή, μαθήματα ενορχήστρωσης και διεύθυνσης ορχήστρας. Παράλληλα δούλευα, γιατί δεν έφταναν τα λεφτά της υποτροφίας. Υπέροχη εποχή, κουραστική, αλλά πολύ γοητευτική. Άνοιξαν οι ορίζοντες μου, ανακάλυψα τη jazz, πήγα σε πολλές συναυλίες σύγχρονης μουσικής.
Με την επιστροφή σας στην Ελλάδα το 1975, ξεκινάει και η συνεργασία σας με το Μάνο Χατζιδάκι στην ΕΡΤ και το Τρίτο Πρόγραμμα. Τι σας έχει αφήσει αυτή η εποχή; Ας τα πιάσουμε από τη αρχή... Μιλάμε για την εποχή που ο Χατζιδάκις ήταν διευθυντής ραδιοφωνίας, προτού ξεκινήσει το Τρίτο Πρόγραμμα. Ήμουν στο σπίτι μου και τηλεφώνησε ο Νίκος Γκάτσος, ο οποίος ήταν με το Χατζιδάκι στου Φλόκα και έπιναν τα καφεδάκια τους, και μου λέει «Συγχαρητήρια! Διορίστηκες!». «Τι μου λες τώρα; Μη μου λες αστεία!» του απάντησα. «Για το Μάνο» επιμένει, κι έτσι πήγα στου Φλόκα. Ο Χατζιδάκις μάζευε κόσμο, τον Γιώργο Κουρουπό από το Παρίσι, τον Αντώνη Κοντογεωργίου από τη Γερμανία, εμένα, που με είχε γνωρίσει ήδη στο Παρίσι το ’72, και είχαμε γίνει πολύ αγαπημένοι φίλοι. Στην ΕΡΤ, λοιπόν, δε με κάλεσε να κάνω εκπομπές αρχικά, αλλά ως στέλεχος. Όταν ο Χατζιδάκις έγινε διευθυντής στο Τρίτο Πρόγραμμα μου ζήτησε να αναλάβω το τμήμα Προφορικής Μουσικής Παράδοσης. Εκεί έφερνα πολλούς σημαντικούς παραδοσιακούς οργανοπαίχτες. Τον Τάσο Χαλκιά, το Χρόνη Αηδονίδη κ.α. Ο Χατζιδάκις ήταν ο πιο ελεύθερος και γενναιόδωρος άνθρωπος που έχω γνωρίσει. Και πάρα πολύ έξυπνος. Δυστυχώς, παρότι αυτός ο ίδιος είχε χαρακτηρίσει τις εκπομπές εκείνης της εποχής εκπομπές αρχείου, σβήστηκαν σχεδόν όλες, μετά την αποχώρησή του. Είμαι πολλή θυμωμένη μ’ αυτό, γιατί στην Ελλάδα τίποτα δε μένει όρθιο. Εγώ έδωσα εφτά χρόνια από τη ζωή μου. Είναι κάτι αποκαρδιωτικό για όλους μας, γιατί αυτή είναι μια κατάθεση ζωής, είναι κάτι που φεύγει ανεπιστρεπτί. Ίσως αυτή η νοοτροπία να διαγράφουμε, να ξεχνάμε το παρελθόν μας, συνδέεται με κάποιο τρόπο και με την κατάσταση που βρισκόμαστε σήμερα; Φυσικά! Αν προσθέσεις αυτά που βλέπουμε και βιώνουμε σήμερα, η Ελλάδα είναι ένας τόπος που δεν υπάρχει ένας πόνος, μία έγνοια. Δεν υπάρχει συνέχεια. Όταν κάποιος ξεριζώνει αυτό που εγώ φύτεψα... με τον ίδιο τρόπο ξεριζώνουν εκπληκτικά θέατρα, που έχουν υπάρξει και δούλεψαν 30 χρόνια για να φτάσουν σε ένα επίπεδο. Δεν είναι μόνο ότι έδωσαν πνευματική τροφή στον κόσμο, αλλά έδωσαν και δουλειά σε πολλούς ανθρώπους. Σε κάθε παράσταση απασχολούνται περισσότεροι από 30 άνθρωποι. Είναι πολύ αποκαρδιωτικό, γιατί έχουμε φτάσει εδώ από την αδιαφορία και την έλλειψη συνέχειας. Εγώ θα έλεγα στον κ. Παπαδήμο «Δώστε ένα καλό παράδειγμα. Εσείς, δεν έχετε το φόβητρο των εκλογών, των ψήφων, κόψτε το μισθό σας στο μισό. Απαιτείστε από όλους τους βουλευτές να κάνουν το ίδιο. Απαιτείστε να φύγουν οι σύμβουλοι κι οι παρασύμβουλοι.» Για τι κράτος μιλάμε όταν ακούμε αυτά τα «τέρατα», ότι θα κατέβουν οι μισθοί; Για ποια συνέχεια μιλάμε; Δεν υπάρχει συνέχεια, δεν υπάρχει και προοπτική και μέλλον για τα παιδιά. Δε μιλάει κανείς γιατί όλοι μες στο ίδιο κύκλωμα είναι. Αν κάποιος έχει παρακολουθήσει την ιστορία του τόπου μας, βλέπει πως συνεχώς γίνονται τα ίδια. Και όταν μας βρίσκουν αδύναμους και ανοργάνωτους μας «την πέφτουν» και οι ξένοι.
Πιστεύετε ότι θα βγει κάτι θετικό μέσα από τις δυσκολίες της σημερινής εποχής; Υπάρχει ελπίδα; Η ελπίδα πεθαίνει τελευταία, αλλά αυτή τη στιγμή δε βλέπω καμία ελπίδα να διαμορφώνεται, γιατί δεν αλλάζει η νοοτροπία. Δεν υπάρχει και ντροπή και δεν υπάρχουν και φιλέλληνες πια. Όλοι αυτοί που βγάζουν τα χρήματά τους έξω, δικαιούνται την ονομασία Έλληνες; Γιατί δε βρίσκονται αυτοί που δεν πληρώνουν τους φόρους, γιατί πρέπει να πληρώνει η μητέρα μου φόρους με 600€ σύνταξη; Πού να δεις την ελπίδα όταν αναπαράγεται αυτό το πράγμα συνεχώς; Μόνο οι νέοι άνθρωποι, που είναι επώδυνο το μέλλον γι’ αυτούς, μπορούν να παλέψουν, να δημιουργήσουν καλύτερες συνθήκες και να μην επιτρέψουν στο μέλλον να διακυβερνώνται από τέτοιους ανθρώπους. Αλλά τέτοιοι άνθρωποι πώς θα εξαλειφθούν; Διαφθορά υπάρχει μέσα στη δικαιοσύνη, μέσα στην αστυνομία, στα νοσοκομεία, στην εφορία. Υπάρχει παντού. Δεν είμαστε όμως όλοι έτσι, οι υπόλοιποι είμαστε απλώς αγανακτισμένοι άνθρωποι. Και τα παιδιά ζουν όλη αυτή την κατάσταση πολύ έντονα. Στα σχολεία βλέπουμε τη συμπεριφορά τους να αλλάζει καθημερινά... Πως θα κρατήσεις τα παιδιά σαν εκπαιδευτικός με το κεφάλι ψηλά; Να έχουν την υπερηφάνεια τους; Να τα διαπαιδαγωγήσεις με τέτοιο τρόπο που να μην «πουληθούν»; Να μην τους επηρεάσει όλο αυτό, ώστε να μπορέσουν να ξαναφέρουν τα πράγματα σε ίσιο δρόμο; Ας επιστρέψουμε λίγο στα μουσικά. Έχετε γράψει μουσική κυρίως για κινηματογράφο και θέατρο. Έχετε ασχοληθεί και με άλλα είδη; Ναι, έχω συνθέσει αρκετά έργα με αφορμή συναυλίες. Όταν είναι να κάνω μια συναυλία γράφω μουσική για τους καλλιτέχνες που πρόκειται να έρθουν. Συνέθεσα για την Κιμ Κασκασιάν1 έργο, που παρουσιάστηκε το 1998, στην πρώτη μου συναυλία στο Μέγαρο. Εμπνέομαι απ’
την ποίηση, με τροφοδοτεί πάρα πολύ. Έχω δημιουργήσει έργο εμπνευσμένο και αφιερωμένο στο Σεφέρη και ένα άλλο για τον Αγγελόπουλο που το είχα παρουσιάσει στην Επίδαυρο. Με το Θόδωρο Αγγελόπουλο συνεργαστήκατε για σχεδόν 30 χρόνια. Τι ήταν αυτή η συνεργασία για σας; Ο Αγγελόπουλος όντας πρέσβης της δουλειάς του και της Ελλάδας στο εξωτερικό, έδωσε ευκαιρίες και σε μας. Έχει σημασία ένας συνθέτης να δέσει, να δουλέψει πολύ μ’ έναν σκηνοθέτη για να βγάλει κάτι πολύ ενδιαφέρον. Δεν έχει κάποιος στη ζωή του πολλές τέτοιες ευκαιρίες. Αυτό που θέλω να πω είναι ότι πρέπει να υπάρχει μια χημεία, δηλαδή το ότι με το Θόδωρο δέσαμε τόσο πολύ οφείλεται στο γεγονός ότι προϋπήρχε μια συγγένεια πνευματική, μια παρόμοια αναζήτηση αισθητική ανάμεσά μας και ίσως και ιδεολογική συγγένεια. Κάνοντας την πρώτη ταινία δημιουργήθηκε μια χημεία καταπληκτική κι από κει και πέρα κάθε συνεργασία μας προχωρούσε τα πράγματα ακόμη πιο πολύ. Θεωρώ ότι ήταν μια πολύ μεγάλη συνάντηση στη ζωή μου, μια συνάντηση που είχε συνέχεια, βάθος, και με βοήθησε να προχωρήσω κι εγώ σ’ ένα είδος αυτογνωσίας. Όταν συζητούσαμε κι ανέπτυσσε το όραμά του, τις ιδέες του, η μουσική μου πήγαζε από ερεθίσματα που μου προκαλούσαν οι ιδέες, όχι οι εικόνες. Για να σου δώσω ένα παράδειγμα, στο «Βλέμμα του Οδυσσέα» όταν μου είπε το σενάριο του, αυτό που με συγκλόνισε ήταν η κεντρική ιδέα, η οποία για μένα ήταν η αναζήτηση της χαμένης αθωότητας, του πρώτου βλέμματος. Κι αυτό είναι κάτι που αφορά τον κόσμο, αλλά αφορά κι εσένα τον ίδιο. Όταν λέω ότι προχώρησα σε βάθος, εννοώ ότι όλα τα έργα που έχω γράψει γι’ αυτόν ήταν σα να είναι η συνέχεια του ίδιου έργου, όπως κι αυτός έχει πει πολλές φορές ότι «έχω κάνει ένα έργο στη ζωή μου». Ήταν ένας στοχαστής. Το ίδιο πράγμα δεν έκανε κι ο Μοντιλιάνι; Ουσιαστικά προχωρούσε το ίδιο έργο. Ο Ροντέν... Είναι κάτι που συναντάμε σε μεγάλους καλλιτέχνες.
σκιαγραφήσεις: Ελένη Καραΐνδρου
φωτό: Αργυρόπουλος
18
Γεννήθηκε στο Τείχιο Δωρίδος. Σπούδασε πιάνο και θεωρητικά στο Ελληνικό Ωδείο και τελείωσε τη Φιλοσοφική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών. Με υποτροφία της γαλλικής κυβέρνησης έκανε σπουδές εθνομουσικολογίας στη Σορβόννη και ενορχήστρωσης στη Schola Cantorum στο Παρίσι. Επιστρέφοντας στην Ελλάδα το 1975, κυκλοφορεί τον πρώτο της δίσκο σε ποίηση Κ.Χ. Μύρη, την Μεγάλη Αγρυπνία με την Μαρία Φαραντούρη και παράλληλα συνεργάζεται με τον Μάνο Χατζιδάκι για τη αναμόρφωση του Τρίτου Προγράμματος. Είναι παντρεμένη με τον σκηνοθέτη Αντώνη Αντύπα και έχει έναν γιό. Από το 1975 έχει υπογράψει τη μουσική σε 42 θεατρικές παραστάσεις, 19 κινηματογραφικές ταινίες και 15 τηλεοπτικά και ραδιοφωνικά προγράμματα, συνεργαζόμενη με κορυφαίους έλληνες και ξένους σκηνοθέτες, όπως ο Ζυλ Ντασσέν, ο Αντώνης Αντύπας, κ.α. Υπήρξε μόνιμη συνεργάτις του Θόδωρου Αγγελόπουλου από το 1983. Έχει γράψει, επίσης, μουσική μπαλέτου. Η δισκογραφία της είναι πολύ πλούσια, έχοντας εκδώσει περισσότερα από 25 έργα. Από το 1990 συνεργάζεται με τη διεθνούς φήμης δισκογραφική εταιρία ECM και τον δημιουργό της Μάνφρεντ Άιχερ. Έχει τιμηθεί με πολλές διακρίσεις και βραβεία μεταξύ των οποίων: το διεθνές Βραβείο Fellini «Καλύτερου συνθέτη της Ευρώπης» από το Europa Cinema στην Ιταλία (1992). Το 2004 κερδίζει υποψηφιότητα για τα ευρωπαϊκά Όσκαρ (Felix) με τη μουσική της για Το Λιβάδι που δακρύζει.
Υπήρξαν άλλες σημαντικές καλλιτεχνικές συναντήσεις στην πορεία σας; Μια δεύτερη μεγάλη συνάντηση ήταν ο Αντύπας. Ξεκίνησε από συνεργασία, όταν έγραψα το ’86 τη μουσική για τη «Νίκη» της Λούλας Αναγνωστάκη. Από κει και πέρα υπήρξε μια τρομακτική ταύτιση στο χώρο της δουλειάς. Δεν ήταν αναγκαίο να δουλεύουμε μαζί. Αυτό συμβαίνει γιατί υπήρξε μια τρομερή χημεία. Λατρεύω το θέατρο γιατί πέρα από τις συναντήσεις με τους σκηνοθέτες, κυρίως συναντιέσαι με τα έργα που σε πλουτίζουν φοβερά. Σε πλουτίζει ο κόσμος του Τσέχωφ, του Γκόρκι, του Γκολντόνι, του Ίψεν... Και μια τρίτη πολύ μεγάλη συνάντησή μου ήταν με τον Ζυλ Ντασέν. Έχω κάνει μαζί του 3-4 έργα. Θυμάμαι το ’93 που έκανε το τελευταίο του έργο, το «Θάνατο του Εμποράκου». Εγώ μόλις είχα τελειώσει τη συναυλία μου στην Επίδαυρο, είχα βγει πολύ κουρασμένη και του είπα «να μην το κάνουμε τώρα αυτό». Μου απάντησε «αυτό είναι το τελευταίο μου έργο και το ονειρευόμουνα πάντα να το κάνουμε μαζί». Και πραγματικά, έγραψα ένα ρέκβιεμ για τον «Εμποράκο» που ήταν σα να έκανα ένα ρέκβιεμ για τον ίδιο, γιατί κάπως αισθανόμουνα ότι θα φύγει. Το ενορχήστρωσα και παίχτηκε με το Γιαν Γκαρμπάρεκ2 και μένα στο πιάνο, πέρυσι. Ποιοι συνθέτες σας έχουν επηρεάσει; Ποιους αγαπάω περισσότερο... Ποιοι με επηρέασαν, θα το πουν οι ειδικοί. Εμένα με επηρεάζουν όλα τα είδη καλής μουσικής. Καταρχήν, όταν έχω περάσει 17 χρόνια στο Ωδείο, είμαι βαθιά επηρεασμένη από τους κλασικούς, προκλασικούς κι όλα αυτά. Στη συνέχεια, το γεγονός ότι άκουσα πάρα πολύ jazz, δε μπορεί να μη με έχει επηρεάσει σαν ήθος πια, σαν μια πρόκληση για ελευθερία. Έχοντας ασχοληθεί ιδιαίτερα με τη μουσική προφορικής παράδοσης και τον αυτοσχεδιασμό, σίγουρα έχω οπωσδήποτε αντλήσει στοιχεία κι από κει. Αν πας και πιο πίσω, στα παιδικά χρόνια, νομίζω ότι συνειδητά κι ασυνείδητα έχω επηρεαστεί και από τη βυζαντινή. Επίσης, είχα ασχοληθεί με το Βαμβακάρη και τη Μπέλλου, που τους είχα ηχογραφήσει. Το ρεμπέτικο, το θεωρώ πολύ σπουδαία μουσική, σαν φόρμα και σαν συναίσθημα, σαν πάντρεμα ποίησης και μουσικής. Ζούμε σε μια χώρα που είναι πάρα πολύ πλούσια μουσικά. Αν μιλήσουμε για τους θησαυρούς της δικής μας κληρονομιάς, είναι απίστευτοι και πολλοί. Ας πούμε, η ποντιακή μουσική για μένα είναι ένα θαύμα. Οι πολύπλοκοι ρυθμοί τους, τα όργανά τους. Επίσης, τα ριζίτικα είναι μια καταπληκτική μουσική. Έχουμε δηλαδή μια πολυμορφία στο χώρο της ελληνικής μουσικής. Από σύγχρονους συνθέτες ξεχωρίζετε κάποιον/ους; Τον Άρβο Περτ3. Τον λατρεύω. Είναι πάρα πολύ κοντά μου. Κι ο Γκίγια Καντσέλι4 είναι πολύ σπουδαίος, έχει πολύ συναίσθημα. Έχετε δώσει συναυλίες σε πολλά μέρη. Ποιες οι εμπειρίες σας με το κοινό από αυτά τα ταξίδια; Έχω κάνει συναυλίες με την Καμεράτα από τη Σκωτία μέχρι τη Σικελία. Έχω συνεργαστεί με την ορχήστρα της Ακαδημίας της Santa Secilia (Ρώμη). Επίσης, με την ορχήστρα της Στουτκάρδης, με μια πολύ καλή ορχήστρα του Πανεπιστημίου της Άγκυρας. Έχω κάνει συναυλίες στην Κωνσταντινούπολη και την Άγκυρα, όπου το κοι-
νό ήταν καταπληκτικό. Συγκινητικοί, κλαίγανε, ερχόντουσαν να με αγκαλιάσουν. Βέβαια, συγκινητικοί και πολύ θερμοί ήταν και οι Σκωτσέζοι, όπως και οι Πολωνοί. Σ’ ένα φεστιβάλ που διοργάνωσε η ECM στη Φρανκφούρτη, πήγα με την Καμεράτα, τον Γκαρμπάρεκ και την Κασκασιάν. Δεν έχω ζήσει πιο συγκλονιστική στιγμή. Λένε ότι οι Γερμανοί είναι ψυχροί, αλλά τέτοιο πάθος, «τύφλα να ‘χουν» οι μεσογειακοί. Οι άνθρωποι που αγαπούν τη μουσική είναι καλοί σε όλα τα μέρη της γης, έχουν μια ευαισθησία. Η μουσική είναι μια κοινή γλώσσα, ενώνει τους ανθρώπους και μακάρι να μην υπήρχαν όλοι αυτοί που χωρίζουν τους λαούς. Οι πολιτικές, οι εξουσίες και τα συμφέροντα. Αυτή την περίοδο εργάζεστε πάνω σε κάποια νέα δουλειά; Ποια είναι τα επόμενα σχέδια σας; Σε λίγες μέρες έρχεται ο Μάνφρεντ Άιχερ5 να κάνουμε τη μίξη της συναυλίας που έδωσα στο Μέγαρο πέρυσι. Στο πρώτο μέρος ακούστηκε ο «Δαυίδ» σε κείμενα αγνώστου Χίου ποιητή. Ενώ, το δεύτερο μέρος αποτελούνταν από έργα που δεν είχα παρουσιάσει ξανά για το θέατρο και τον κινηματογράφο. Μουσικές που είχα κάνει για τον Αντύπα στο «Απλό Θέατρο», για τον Ντασέν. Αυτή θα είναι η νέα μου δουλεία σε συνεργασία με την ECM, που θα κυκλοφορήσει σε διπλό δίσκο. Ενώ, εκκρεμεί δισκογραφικά και η μουσική που συνέθεσα για τη Μήδεια το περασμένο καλοκαίρι. 1
Kim Kashkashian, Αμερικανίδα βιολίστρια αρμένικης καταγωγής, 2 Jan Garbarek, νορβηγός σαξοφωνίστας 3 Arvo Pärt , Εσθονός συνθέτης, 4 Giya Kancheli, Γεωργιανός συνθέτης 5 Manfred Eicher, ιδρυτής και διευθυντής της γερμανικής δισκογραφικής εταιρίας ECM
στη μαγεία του σινεμά Submarine
του Richard Ayoade Ο δεκαπεντάχρονος Oliver Tate ζει σε μια κωμόπολη στην Ουαλία, και εκτός των συνηθισμένων προβλημάτων της ηλικίας, πρέπει να σώσει το γάμο των γονιών του. Η ζωή του είναι μια ταινία που παίζει διαρκώς στο μυαλό του, και ο πρωτοεμφανιζόμενος -ως σκηνοθέτης- Richard Ayoade αποφασίζει με τα πλάνα του να υιοθετήσει αυτή την οπτική σκοπιά. Ο πρωταγωνιστής του μπορεί να μοιάζει λίγο εκκεντρικός εμφανισιακά, να έχει εκτεταμένο λεξιλόγιο για έφηβο και να βιώνει τη σχολική του ζωή στο μεταίχμιο μεταξύ φυσιολογικού μαθητή και περιθωρίου, παραμένει όμως με ένα εντυπωσιακό τρόπο οικείος, ένας έφηβος που παρόλη την κατανάλωση βιβλίων, μπορεί να δει τον κόσμο μόνο μέσα από τις ελάχιστες εμπειρίες του. Βασικός στόχος του είναι να γνωρίσει τη Jordanna, μία αντίστοιχα ξεχωριστή συμμαθήτριά του, που είναι όμως πιο δημοφιλής. Παράλληλα πρέπει να αντιμετωπίσει το διαφορετικό που φέρνει ο πρώην εραστής της μητέρας του, ένας τηλε-σωτήρας, που πουλάει εσωτερική αναζήτηση, σε μία ρουτίνα που έχει καταρρακώσει τη ζωή των γονιών του. Όσο γνωρίζει τη Jordanna, τόσο περισσότερο οι ιδιαιτερότητες και τα προσωπικά προβλήματά της, έρχονται να αλλοιώσουν του σενάριο που
έστηνε τόσο καιρό, ενώ πρέπει να σταματήσει την κατάρρευση της οικογένειάς του. Η επιλογή του Ayoade να σκηνοθετεί μέσα από τις σκέψεις του Oliver, του επιτρέπει να δώσει ζωή στις εφηβικές ανησυχίες και να τις εκφράσει με το απαραίτητο χιούμορ και την αναπόφευκτη μελαγχολία. Η φαντασία του Oliver μας χαρίζει μερικές από τις πιο ευφάνταστες και αισθητικά εντυπωσιακές σκηνές της ταινίας, καθώς η ταινία παραμένει αεικίνητη ακολουθώντας τους ρυθμούς της εφηβείας. Η χρονική τοποθέτηση στα τέλη του 80 χαρίζει στους έφηβους πρωταγωνιστές την απλότητα μιας εποχής πριν τα κοινωνικά δίκτυα και μπορεί να εισχωρήσει στις διαχρονικές εφηβικές αγωνίες, ενώ οποιoσδήποτε πάνω από τα 30 θα θυμηθεί και θα καταλάβει. Φωτογραφία, ερμηνείες και σκηνοθετικά τρικ εναρμονίζονται πλήρως με την ιδιοσυγκρασία του σεναρίου και ένας ενήλικος αποτυπώνει τόσο αληθοφανώς την εφηβική φαντασία. Η καλύτερη ταινία της χρονιάς που πέρασε δεν έφτασε ποτέ στις ελληνικές αίθουσες, ευτυχώς η σημερινή τεχνολογία επιτρέπει να την ανακαλύψουμε!
Το Καταφύγιο
Tinker, Soldier, Tailor, Spy
του Jeff Nichols
O Curtis ζει με τη γυναίκα του, τη Samantha και την κόρη τους, Hannah, σε μία επαρχιακή πόλη. Μία σειρά από τρομακτικά όνειρα της επερχόμενης αποκάλυψης και παραισθήσεις τον κάνουν να αναζητήσει ψυχιατρική βοήθεια, όμως η θεραπεία δεν τον πείθει. Στα όνειρά του μια καταιγίδα ξεσπάει και μετατρέποντας σε εχθρούς όσους είναι γύρω του. Στην αγωνιώδη προσπάθεια του να προστατέψει την οικογένειά του αρχίζει να κατασκευάζει ένα υπόγειο καταφύγιο. Η ιδέα της ασφάλειας γίνεται γρήγορα εμμονή, αρχίζει να απομακρύνει όσους συνδέονται με τα καταστροφικά του οράματα και απομονώνεται. Μήπως τελικά ο ίδιος αποτελεί μεγαλύτερο κίνδυνο για την οικογένειά του; Η ταινία στηρίζεται σε μία βασανιστικά κλιμακούμενη αγωνία για το τι θα συμβεί, καθώς από την αρχή εντάσσει τον κίνδυνο μέσα στα πλαίσια της πυρηνικής οικογένειας. Η πίστη των πρωταγωνιστών στη θρησκεία για τη Samantha ή τα οράματά για τον Curtis τους προσφέρει τη δύναμη να προσπαθήσουν να ξεπεράσουν πολλές δυσκολίες, ταυτόχρονα όμως τους παγιδεύει, τους εγκλωβίζει και δεν τους αφήνει να αποδράσουν. Ο Michael Shannon αποδεικνύει ότι το βλέμμα του και μόνο αρκεί για να καταλάβεις το ταξίδι στην τρέλα και η Jessica Chastein κερδίζει για άλλη μια φορά τις εντυπώσεις σε ένα τραγικά βουβό ρόλο. Κλειστοφοβικό παρά το ανοιχτό τοπίο των απέραντων αγρών της αμερικανικής υπαίθρου, δε σε αφήνει στιγμή σε ηρεμία, χωρίς ποτέ να καταφεύγει σε σκηνοθετικά τρικ των θρίλερ. Το πιο τρομακτικό είναι η στιγμή που συνειδητοποιείς πόσο κοντά σου είναι οι άνθρωποι που τρέφουν αντίστοιχες παραισθήσεις για εχθρούς που είναι γύρω τους, και σε ποιες απεγνωσμένες κινήσεις καταφεύγουν. Ένας φόβος που δεν είναι ποτέ δημιουργικός.
Φοίβος Καλλίτσης
Φοίβος Καλλίτσης
του Tomas Alfredson
Η ταινία «Tinker, Soldier, Tailor, Spy» (Ο κλήρος έπεσε στο Σμάιλυ) ήταν μια πολύ ευχάριστη έκπληξη. Βασισμένη στο ομώνυμο μυθιστόρημα του John le Carre με βασική υπόθεση την ύπαρξη ενός διπλoύ πράκτορα στους κόλπους των αγγλικών μυστικών υπηρεσιών που δρα προς το συμφέρον της Σοβιετικής Ένωσης. Η ιστορία τοποθετείται στην δεκαετία του 1970, στα χρόνια του απόγειου του Ψυχρού Πολέμου. Μια ταινία λιτή, προσγειωμένη με εμφανή διάθεση απομυθοποίησης προσώπων και καταστάσεων. Οι κατάσκοποι δεν είναι υπερήρωες που επιβιώνουν ατσαλάκωτοι από καταιγισμό πυροβολισμών και ατέλειωτες εκρήξεις. Επιτυγχάνει να σκιαγραφήσει τον δαιδαλώδη κόσμο των μυστικών υπηρεσιών με ρεαλιστική, κυνική ματιά. Οι ανθρώπινες σχέσεις είναι προέκταση του ανταγωνισμού των συμφερόντων που εξυπηρετούν όπου κυριαρχεί η προδοσία και το αίμα κοινών εγκλημάτων με το άλλοθι της υπεράσπισης της μιας ή της άλλης υπερδύναμης. Η ταινία μεταφέρει επιτυχώς το πικρό και πνιγηρό ψυχροπολεμικό κλίμα και κρατάει το ενδιαφέρον αμείωτο μέχρι το τέλος όπου αποκαλύπτεται η αλήθεια και επέρχεται η λύτρωση για θύτες και θύματα. Μια αλήθεια που ενδόμυχα οι ήρωες ήξεραν. Απλά, δεν ήθελαν να αποδεχτούν την προδοσία από κάποιον τόσο κοντινό τους. Ο Gary Oldman είναι πολύ καλός στον ρόλο του βετεράνου Άγγλου πράκτορα, ψυχρός και άμεσος. Το ίδιο καλοί και οι υπόλοιποι ηθοποιοί, με χαρακτηριστικές φυσιογνωμίες που προσδίδουν τα μέγιστα στο ύφος και στο κλίμα της ταινίας.
Φίλιππος Λεωνίδας
19
20
θέατρο
το συναξάρι του Ανδρέα Κορδοπάτη από τη Θεατρική Σκηνή του Αντώνη Αντωνίου Ανδρέας Κορδοπάτης. Δαραίος. Κοψιά Μωραίτη χωρικού που μπορούσες να συναντήσεις παλιότερα να ξαποσταίνει πάνω στην αξίνα, να κουβεντιάζει στο καφενείο ή να παζαρεύει στην αγορά. Κοστούμι λιτό και άχρονο, κασκέτο και μια βαλίτσα. Γιατί ο Ανδρέας Κορδοπάτης θέλει να φύγει από μια μάνα-πατρίδα που δεν έχει να του δώσει τίποτα άλλο από έγνοιες, σκοτούρες, βάσανα, κυνηγητό, ένα μέλλον αβέβαιο και σκοτεινό. Και την ευχή της. Οι πρώτες προσπάθειες για να φτάσει όχι στην Γη της Επαγγελίας αλλά στο καράβι που θα τον πάει εκεί, αποβαίνουν άκαρπες. Μόνο τα εργατικά χέρια, που έχουν άψογο ιατρικό ιστορικό αποκτούν το δικαίωμα να στοιβαχτούν στ’ αμπάρια και να φύγουν. Κι αυτός μένει πίσω ξανά και ξανά -ένας άνθρωπος β’ διαλογής που όμως επιμένει πεισματικά γαντζωμένος στο Αμερικάνικο όνειρό του. Όλοι οι νέοι του χωριού εξ άλλου έχουν φύγει πριν από αυτόν, αδέλφια, θείοι, γείτονες και συμμαθητές. Και στέλνουν γράμματα για μια Γη που αν είσαι δουλευτής σου δίνει όλα τα καλά του Θεού. Σε κάνει άνθρωπο. Ο Κορδοπάτης τελικά -έστω και για λίγο- θα τα καταφέρει. Θα ρισκάρει -αυτός ο ορεσίβιος- μέσα σε πλοία σκυλοπνίχτες, εβδομάδες ολόκληρες μες στον ωκεανό, με πείνα, δίψα, «την ψείρα να κοχλάζει» και τα κύματα βουνά. Και θα φτάσει στην Νέα Ορλεάνη. Χωρίς να ξέρει λέξη Αγγλικά. Σε μια χώρα, τόσο διαφορετική από τον τόπο του, όσο φαντάζομαι θα είναι για μας μια αποικία σε κάποιο μακρινό Γαλαξία.
Μέσα από ένα πλέγμα ανθρώπων που ζουν την ίδια αβέβαιη μοίρα, μετανάστες Ιταλούς, συμπατριώτες Έλληνες, κοντοχωριανούς Αρκάδες, θα βρει στέγη, φαγητό και δουλειά. Με ένα πνεύμα οξύ, εύστροφο και πρωτοποριακό θα αναζητά πάντα το καλύτερο. Mέχρι που έρχεται η αμείλικτη δικαιοσύνη της ξένης χώρας, η οποία δια των εκπροσώπων της θα τον συλλάβει και θα τον επαναπροωθήσει στα πάτρια. Γιατί ο ήρωάς μας είναι λαθρομετανάστης. Που καθώς ολοκληρώνει την Οδύσσειά του -μ’ έναν απρόθυμο νόστο στην πατρική του γη, κάνει ήδη σχέδια για να ξαναφύγει. Με πείσμα, επιμονή και δύναμη. Ο κ.Αντωνίου, σε μια ερμηνεία πραγματικά μεγάλη, μεταφέρει με τον καλύτερο δυνατό τρόπο στη σκηνή το βιβλίο του Θανάση Βαλτινού. Με έναν τρόπο που ούτε μια στιγμή δεν ξεφεύγει από το μέτρο, ως Ανδρέας Κορδοπάτης κάθεται απέναντί σου, σαν να τον βρήκες στο μικρό καφενείο του χωριού του και ανάμεσα σε ένα καφέ ή ένα κονιάκ σου λέει την ιστορία του. Είναι ο παππούς ο δικός σου, ο δικός μου. Ο παππούς μας. Που ακόμα κι αν ήρθε στην πόλη, «φέρει» μέσα του μιαν άλλη Ελλάδα. Με εκείνη την δωρική λιτότητα των παλιών, τις μετρημένες χειρονομίες, τα ήσυχα λόγια. Xωρίς δραματικές υπερβολές, απλά και με ταπεινότητα θα σου αφηγηθεί τα πάθη του. Όσων «ανθρώπων ίδεν άστεα και νόον έγνω». Γιατί από τα λίγα πράγματα που έχουν μείνει απαράλλαχτα σ’ αυτόν τον τόπο, χιλιάδες χρόνια τώρα, είναι ο Νόστος και η Οδύσσεια.
Μαργαρίτα Νικολοπούλου
η Αυλή των Θαυμάτων
από το Εθνικό Θέατρο
O άνθρωπος που απεμπολεί την ιστορία του, πριονίζει το κλαδί πάνω στο οποίο κάθεται και ατενίζει το μέλλον. Η ρήση αυτή του ποιητή επιβεβαιώνεται σήμερα όσο ποτέ, καθώς όλοι ανατρέχουμε στις αναμνήσεις μας, στην ιστορία του δικού μας μικρόκοσμου, αναζητώντας στήριξη και καταφύγιο. Οι αναμνήσεις μας είμαστε εμείς οι ίδιοι, η καταγωγή και ο μύθος μας, η οργανική σχέση που έχουμε με τη ζωή. Αναμνήσεις λοιπόν και ιστορία αποτελούν -κατά μία έννοια- όψεις του ίδιου νομίσματος. Άλλωστε η δεύτερη επιβεβαιώνεται και πιστοποιείται από τη ζώσα ιστορία και πραγματικότητα. Ποια σχέση μπορεί να έχει τώρα η Αυλή ως σκηνικό της δράσης των λαϊκών στρωμάτων, με τις αναμνήσεις μας ως κοινωνίας; Μα στην ουσία πρόκειται για τους εαυτούς μας ή για κάποιους μακρινούς συγγενείς μας. Οι Ήρωες της Αυλής, απολύτως ανθρώπινοι, γήινοι, γεμάτοι πάθη και αδυναμίες, αγωνίζονται να επιβιώσουν κάτω από ένα μικρό κομμάτι ουρανού, ελπίζουν, ονειροπολούν, τραγουδούν, ματαιώνονται και σαν το μυθικό ήρωα της αρχαιότητας σπρώχνουν το βράχο της ζώης τους στον ανηφορικό δρόμο. Όρια του κόσμου τους, τα όρια της Αυλής κάπου στο Βύρωνα της δεκαετίας τους ‘50 ή στην υποβαθμισμένη γειτονιά μιας εγκαταλελειμμένης και σκληρής Αθήνας το 2012. Μικρή σημασία έχει εάν πρόκειται για αλλοτινούς πρόσφυγες ή για σύγχρονους
αναλώσιμους άνεργους ή μετανάστες. Η αλήθεια βρίσκεται στο γεγονός ότι βιώνουν την κατάρρευση μίας πόλης, ενός συστήματος μίας σαθρής κοσμοθεωρίας, τη διάψευση των υποσχέσεων και των προσδοκιών τους. Η αλήθεια βρίσκεται στο ότι η μετεμφυλιακή ελληνική κοινωνία των δύο ταχυτήτων δεν διαφέρει σε τίποτα από τη σύγχρονη που αντικρύζει αδύναμη και ανήμπορη τη νέας τάξη πραγμάτων να επιβάλει απάνθρωπους και αήθεις κανόνες στους μικρούς. Η Ντόρα, η Όλια, η Αννετώ και ο Στέλιος είναι εμείς οι ίδιοι, ο καθρέφτης της δικής μας ύπαρξης. Και γι’ αυτόν ακριβώς το λόγο η Αυλή μετακενώνεται και χωροθετείται στη σύγχρονη πραγματικότητα, χωρίς να ξαφνιάζει ακόμη και αυτούς που, ως θεατές, μένουν πιστοί στην ηθογραφική προσέγγιση του έργου. Ο θεατής της Αυλής είναι πρωτίστως και πάνω απ’ όλα θεατής του εαυτού του. Τα όριά της είναι τα όρια της δικής του πραγματικότητας. Και όταν η Αυλή παύει να υφίσταται ως δρων χώρος, τότε τί γίνεται; Η φυγή και μια νέα μορφή μετανάστευσης αποτελεί λύση; Ο Γιάννης του έργου δίνει την απάντηση. «Εδώ, εδώ στον τόπο μας να μείνουμε και να δουλέψουμε». Εδώ σθεναρά αντιστεκόμενοι στις δυνάμεις που επιδιώκουν τον αφανισμό μας.
Πέπη Βατικιώτη
βιβλιοπαρουσίαση
η σημασία να είσαι σοβαρός από τους Ονειροπόρους
Φωκίων Νέγρης(1846-1928) του Γιώργου Πέππα Εκδόσεις ΤΣΟΥΚΑΤΟΥ, 2011
Τι κι αν το είχες διαβάσει; Τι κι αν το είχες δει στο κινηματογράφο; Το καλοκαίρι του 2011 η κωμωδία του Oscar Wilde πήρε και πάλι ζωή στο Θέατρο του Αντώνη Αντωνίου στην Κυψέλη από τους «Ονειροπόρους». Ήμασταν όλοι εκεί. σ’ ένα καθορισμένο πλέον ραντεβού: κάθε δυο χρόνια περίπου η ομάδα παρουσιάζει τη δουλειά της, που με τόσο επαγγελματισμό ετοιμάζει για το κοινό. Αυτή τη φορά, η ομάδα επέλεξε το έργο «Η σημασία να είσαι σοβαρός» του 1895 έχοντας την ανάγκη να έρθει σε επαφή με το φλεγματικό χιούμορ του συγγραφέα Oscar Wilde, να ζήσει σε μια άλλη εποχή και να μεταφέρει όλόκληρη αυτή την εμπειρία στο κοινό της. Σε αυτό το ταξίδι των Ονειροπόρων στη Βρετανία του 1900 έλαβα μέρος για να τους βοηθήσω στο χορο-κινητικό κομμάτι, έτσι μεταφέρθηκα σε βροχερά τοπία, σε κοινωνικές συγκεντρώσεις, σε σάλες χορού. Μαζί φορέσαμε τα καπέλα, τα μακριά φορέματα και χορέψαμε στους ρυθμούς της εποχής. Και πάλι όμως όταν βρέθηκα στη θέση του θεατή παρασύρθηκα εκ νέου στην εποχή, γέλασα με τις κυνικές ατάκες των ρόλων, έφαγα ψωμί με βούτυρο «χωρίς να λερώσω τις μανσέτες μου» και ήπια τσάι στα καλά σπίτια των ευγενών. Κατάφερα να εισχωρήσω στην καλή κοινωνία, σε μια κοινωνία όπου είναι must να μην έχεις δικά σου χρήματα και να ζεις εις βάρος των συγγενών και των φίλων. Οι επιταγές της εποχής θέλουν τις γυναίκες σε αρχηγική θέση στο σπίτι, μόνο αφού παντρευτούν και τους άντρες να έχουν οικονομική επιφάνεια αν θέλουν να κριθούν κατάλληλοι για σύζυγοι.
Μια ενδιαφέρουσα βιογραφία για ένα σημαντικό πολιτικό πρόσωπο του περασμένου αιώνα. Ίσως να έχουμε ακούσει οι περισσότεροι αυτό το όνομα, λίγοι όμως γνωρίζουν τη ζωή του και τη δράση του. Αυτό αναλαμβάνει να κάνει ο συγγραφέας Γιώργος Πέππας, να μας παρουσιάσει αναλυτικά την προσωπικότητα και το έργο ενός ανθρώπου που έπαιξε πολύ σημαντικό ρόλο στην οργάνωση των μεταλλείων του Λαυρίου αλλά και στην πολιτική ζωή ως δήμαρχος αργότερα της ομώνυμης πόλης κι ως βουλευτής και υπουργός της Ελλάδας τα επόμενα χρόνια. Το βιβλίο είναι μια ενδιαφέρουσα και αναλυτική μελέτη για τον Φωκίωνα Νέγρη αλλά και για την πολιτική ζωή της χώρας η οποία προσπαθούσε να σταθεί στα πόδια της και να οργανώσει κάποιας μορφής βιομηχανική δραστηριότητα στις αρχές του 20ου αιώνα. Ο συγγραφέας με γλώσσα απλή και κατανοητή παρουσιάζει εκτός από το βασικό του ήρωα και άλλους πολιτικούς άνδρες οι οποίοι έζησαν την ίδια εποχή όπως ο Χ. Τρικούπης, ο Θ. Δεληγιάννης, ο Α. Ζαϊμης κλπ. Αξίζει να το διαβάσετε.
όπως ήθελα να ζήσω της Ελένης Πριοβόλου Εκδόσεις ΚΑΣΤΑΝΙΩΤΗ, 2009
Στη δημιουργική πορεία των Ονειροπόρων, από το 2009 που την παρακολουθώ, η κωμωδία είναι ένα είδος που φαίνεται να τους ταιριάζει γάντι. Μετά το Πικ -Νικ του William Inge που προσέγγισε το κοινωνικό δράμα, η σκηνοθέτης Μαρία Σπάτουλα οδήγησε τον «θίασό της» σε δύο κωμικά μονόπρακτα, προετοιμάζονατς παράλληλα την παράσταση που απολαύσαμε πέρσι το Μάιο. Η παράσταση είναι η καλύτερη δουλειά της ομάδας και θα μπορούσε κανείς να πει ότι απλά το δουλέψανε περισσότερο από άλλα έργα ή ότι το έργο με τις ευρηματικές ατάκες και τα κοστούμια εποχής ήταν αβανταδόρικο. Όμως η επιτυχία έγκειται στη συνεχή ενασχόληση της ομάδας με το θέατρο, η αφοσίωση της σε αυτήν σαν να είναι επάγγελμα και όχι ένα απλό χόμπι. Είναι αυτή η αγάπη και επιμονή τους για κάτι καινούριο που τους επιτρέπει να δίνουν τόσο καλές παραστάσεις σαν την περσινή. Οι ηθοποιοί βελτιώνονται σημαντικά, και ειδικά στον τρόπο που κινούνται στην σκηνή, στο πώς διαχειρίζονται τη σιωπή τους, στην αλληλεπίδραση του ενός με τον άλλο. Γνωρίζουν πλέον καλά το χώρο τους πάνω στη σκηνή και χαίρομαι που συνετέλεσα έστω και λίγο σε αυτό. Η διδασκαλία χορού ήταν μια πρόκληση για αυτούς, και αποτέλεσε ακόμη ένα κίνητρο για να δουν την κίνηση σαν ένα κομμάτι του θεάτρου και να αφεθούν στη μαγεία του ρυθμού ανάλογα, μία ακόμη αφορμή για να εξελιχθούν. Ανυπομονώ να βρεθούμε πάλι όλοι στις θέσεις μας και να χτυπήσει το τρίτο κουδούνι!
Σοφία Χατζήνα
Ένα πολύ ενδιαφέρον ιστορικό μυθιστόρημα. Η συγγραφέας μας μεταφέρει στις τελευταίες δεκαετίες του 19ου αιώνα στην Αθήνα και μέσα από τη ζωή του Ρωμαίου Αγγουλέ περιγράφει τα σπουδαιότερα πολιτικά οικονομικά γεγονότα τη εποχής. Το μυθιστόρημα ξεκινάει όταν έρχεται από το εξωτερικό και εγκαθίσταται στην Αθήνα ο Ρωμαίος Αγγουλές, γιος πλούσιου εμπόρου, φύση καλλιτεχνική και αντισυμβατική, ο οποίος αντί να συνεχίσει την εμπορική δραστηριότητα του πατέρα του αγοράζει ένα ωραίο σπίτι στον Κεραμεικό και φυτεύει ένα ροδώνα. Όνειρό του να καλλιεργήσει διάφορες εξαιρετικές ποικιλίες ρόδων και εξελικτικά να φτάσει στο περίφημο γαλάζιο ρόδο. Μαζί του φέρνει την εκτός γάμου θυγατέρα του, Ροζίτα. Ο Ροδώνας του Κεραμεικού θα γίνει σύντομα φυτώριο των νέων πολιτικών ιδεών που κυκλοφορούν στην πόλη. Η συγγραφέας μέσα από τη ζωή των ανθρώπων του ροδώνα, τα συναισθήματα και τα όνειρά τους μας παρουσιάζει γνωστές προσωπικότητες της περιοχής και τα σχέδιά τους. Με μια περιγραφική δύναμη και μια καθαρότητα λόγου που εντυπωσιάζει, μας βοηθάει να κάνουμε ένα γοητευτικό ταξίδι στο κοντινό παρελθόν μας. Ένα πολύ ωραίο μυθιστόρημα εποχής.
Μάρθα Δελή-Πυρουνάκη
21
22
σας ρωτήσαμε και μας απαντήσατε
Δεκαπέντε χρόνια, δεκαπέντε τεύχη Χρόνια γεμάτα ενθουσιασμό, συμμετοχή, αισιοδοξία, θάρρος, αγωνία, προσπάθεια, συνεργασία και γιατί όχι...; Ρομαντισμό! Δεκαπέντε χρόνια γεμάτα Σκέψεις για ο,τι συμβαίνει γύρω μας, αναμνήσεις από όσα έγιναν...Κάποτε, Βιβλία, Μουσική, Κινηματογράφο, Θέατρο, Εικαστικά, Ανθρώπους του Πνεύματος, Εθελοντές, Περιβάλλον, Παιδαγωγικά. Η κατασκήνωση κυριαρχεί με τις αναφορές σε αυτήν και τις πολλές φωτογραφίες με τα παιδιά και τους εθελοντές σε δράση. Το «Θροϊσμα», ένα 15χρονο εφηβάκι, με μια γλώσσα που πάει ροδάνι, αποφάσισε να πάρει μια ανάσα και να αφουγκραστεί εσάς, τους αναγνώστες του. Τι θυμάστε, τι πιστεύετε, τι σας αρέσει, σε ποιά πράγματα διαφωνείτε... Και ιδού τα αποτελέσματα από 60 ερωρηματολόγια... Οι περισσότεροι από όσους απαντήσατε είστε είτε νέοι αναγνώστες (<5 χρόνια) είτε... βετεράνοι ( >10 χρόνια), γνωρίζετε το περιοδικό κυρίως μέσα από την Κατασκήνωση και δίνεται να το διαβάσει και η οικογένεια ! Πόσα χρόνια διαβάζετε το Θροϊσμα; πάνω από 10 (24)
ματισμός για το περιβάλλον καθώς και οι «Σκιαγραφήσεις» σημαντικών ανθρώπων από το χώρο των Γραμμάτων και των Τεχνών. Αισθητή έγινε η απουσία του μικρού «Θροϊσματος» με την πλήρως αφιερωμένη στα παιδιά ύλη του... έτσι ζητήσατε περισσότερα παραμύθια, φωτογραφίες και συνεντεύξεις παιδιών και ανθρώπων τις Κατασκήνωσης. Σελίδες που σας άρεσαν ιδιαίτερα αυτά τα 15 χρόνια
6-10 (10)
Κάποτε Σκέψεις Κατασκήνωση Βιβλίο Μουσική Κινηματογράφος Θέατρο
1-5 (25)
Εικαστικά
Το «Θροϊσμα» σας αρέσει αρκετά σαν εμφάνιση -μας δίνετε και κάποια περιθώρια περαιτέρω βελτίωσης για να φτάσουμε το τέλειο!και πηγαίνοντας κόντρα στην ιλουστρασιόν γκλαμουριά της εποχής, το προτιμάτε ασπρόμαυρο σαν παλιά ελληνική ταινία ...αλλά χωρίς τις διαφημίσεις! 35
Ναι (15)
Όχι (43)
25
Οι εθελοντές μιλούν...
Σκιαγραφήσεις
Περιβάλλοντας Άλλο
20 15
0
10
9
18
27
36
45
πάνω από 10
5 0
Συνεντεύξεις
Παιδαγωγικά
30
6-10
Έγραψαν και είπαν
Τα νέα πεύκα...
Θα προτιμούσατε να είναι έγχρωμο;
Σας αρέσει αισθητικά το Θροϊσμα;
Δει δη χρημάτων
1 2 Ελάχιστα
3
4
5 Πάρα πολύ
Μας εκμυστηρευτήκατε ακόμα και τις πιο ιδιαίτερες αναγνωστικές σας συνήθειες: Ξεκινάτε την ανάγνωση από την πρώτη σελίδα προσέχο1-5 ντας τους τίτλους και τα κύρια σημεία των άρθρων. Όλα αυτά τα χρόνια σας άρεσαν πολύ τα άρθρα στα οποία οι εθελοντές μιλούν για την Κατασκήνωση, οι «Σκέψεις» με τον κοινωνικόπολιτικό σχολιασμό τους, οι συνεντεύξεις, τα ταξίδια στο παρελθόν με το «Κάποτε», η κριτική ταινιών, οι παιδαγωγικοί αναστοχασμοί, ο προβλη-
Η παρακολούθηση από κοντά της δημιουργίας ενός ακόμη «Θροϊσματος» φαίνεται να είναι κάτι που ενθουσιάζει τους περισσότερους από εσάς, όπως και η προοπτική να συμμετάσχετε στη συγγραφή κάποιων άρθρων του. Κατά κοινή ομολογία, το «Θροϊσμα» είναι ανεκτίμητο, και θα συνεχίσει να προσφέρεται δωρεάν όπως η αγάπη, το χαμόγελο και μια μεγάλη αγκαλιά. Είμαστε χαρούμενοι που μοιραστήκαμε μαζί σας αυτά τα δεκαπέντε χρόνια... Σας υποσχόμαστε ένα ταξίδι ακόμα πιό συναρπαστικό τουλάχιστον για άλλα δεκαπέντε χρόνια ακόμα....
Μαργαρίτα Νικολοπούλου Δημήτρης Αντωνίου
ερωτηματολόγιο για το περιοδικό μας
Θροϊσμα
Θ-Ρ-Ο-Ι-Σ-Μ-Α
οι δικές σας Α Κ Ρ Ο Σ Τ Ι Χ Ι Δ Ε Σ Η τελευταία ερώτηση σας προκαλούσε να συμπληρώσετε την ακροστιχίδα στη λέξη Θ-Ρ-Ο-Ι-Σ-Μ-Α και εσείς ανταποκριθήκατε με εντυπωσιακά αποτελέσματα! Θα λπ ωρ ή Ρώ μη Ομ άδ α Ιδέ ες Συ νε ργ ασ ία Μο ιρά ζο μα ι Αγ άπ η
Θέλ ηση Ρομ αντ ικό Ομ ορφ ιά Ιδε ατό Σου ρεά λ Μα γεμ άνο Ανι διο τέλ εια
Θάρρος Ροή Ο μ ο ρ φ ιά Ιδ έα Σ τα γό να Μ α τι ά Α να γν ώ σ τη ς
Θάρρος Ρέει Ό τα ν Ιά τα ι Σεμνά Μ ια Ανάγκη
Θέλ ηση Ριζ ώνω Ομ ορφ ιά Ίσκ ιος Συγ χρο νισ μός Μετ άλλ αξη Αγά πη!
Θησ αυρ ός ανε κτίμ ητο ς το Ραν τεβ ού κάθ ε καλ οκα ίρι Ομ άδω ν χαρ άς. Ιαχ ή των παι δικ ών χρό νων Συν άθρ οισ η υπό τον Μεσ ογε ιακ ό ήλιο . Αγά πη για τον Άνθ ρωπ ο Ο π ω Σ ένα πΑΡαΜύΘΙ , σε ταξιδεύει!
Θ έα τ ρο Ρ ίμ α Ο υρα ν ός Ι σ τ ορία Σ κη ν ές Μν ή μ ε ς Α γ κα λ ιά
Θ ρ ό ι σ μ α φ ύ λ λ ων Ροκ Ομάδα Ισότητα Συνεργασία Μπροστά Αγάπη Θα ρρα λέο ι Ρομ αντ ικο ί Ομ οϊδ εάτ ες Ιστο ρού ν Συν τρο φικ ές Μα χητ ικές Αγω νίες
Θέληση Ρυάκι τα Ο μ α δ ικ ό τη ς ίε π ο Ισ ο ρ ρ ία Συνεργασ Μαζί τη τα Α μ ο ιβ α ιό
Θαλπω ρή Ροή Όνειρα Ιδέες Στήριξ η Μέλλο ν Ανοχή
Θέ λη ση Ρε μβ άζ ω Όλ οι Ιαχ ή Συ γκ έν τρ ωσ η Μο νιά ζω Αγ άπ η
Θ έα τρ ο Ρα δι όφ ω νο Ο μα δι κό τη τα Ιο ύλ ιο ς Στ ιγ μέ ς Μ ου σι κή Α πο χω ρι σμ ός
Θύμησ ες Ρομαν τικές, Ονειρι κές Ιστορί ες, Σκέψε ις Μαγικ ές και Αγαπη μένες Θάρρος Ροή Ό ν ε ιρ ο ΟΊστρο ς Σοφία Μετρό Αρμονί α
23
24
παιδαγωγικά
Ο "Eρωτόκριτος" πάει στο Νηπιαγωγείο! της Μαργαρίτας Νικολοπούλου
Από το Χάνδακα της Κρήτης στη Ζάκυνθο και από -κει στην Βενετιά για να φτάσει αργότερα στην ελεύθερη πια Ελλάδα. Από το 17ο αιώνα -στην Αναγεννησιακή χαραμάδα που μπόρεσε να ανοίξει σε ένα μικρό κομμάτι της Ελλάδας πριν βυθιστεί για 4 αιώνες στο σκοτάδι της Οθωμανικής απολυταρχίας- έως τις μέρες μας, η έμμετρη μυθιστορία του Βιτσέντζου Κορνάρου διασχίζει πλησίστια το χώρο και το χρόνο. Γραμμένη αρχικά για το λόγιο ενήλικο κοινό της εποχής σύντομα πέρασε στην προφορική παράδοση του λαού της Κρήτης αλλά και στις Ζακυνθινές ομιλίες- το ανοιχτό θέατρο του δρόμου. Πάντα όμως απευθυνόταν σε συγκεκριμένο ηλικιακά κοινό. Άραγε, έχει κάτι να πει η ιστορία του «’Ρωτόκριτου» στη νέα γενιά του 21ου αιώνα; Μπορεί να συγκινήσει αρκετά ώστε να περάσει τη σκυτάλη και στις επόμενες γενιές; Αυτό το ερώτημα προσπάθησα να απαντήσω μέσα από τη δουλειά μου με τα παιδιά του νηπιαγωγείου. Αφορμή στάθηκε ένα παιδικό βιβλίο με την γνωστή ιστορία διασκευασμένη, αλλά πάντα με βάση τον δεκαπεντασύλλαβο στίχο και το πλούσιο γλωσσικό ιδίωμα της Κρήτης. Ένα βιβλίο με εξαιρετικά πλούσια εικονογράφηση που με συνεπήρε τόσο ώστε αποφάσισα με αυτό σαν οδηγό, να δοκιμάσω την απήχησή του έργου στα παιδιά. Έχοντας κατά νου την πιθανότητα να ανεβάσουμε τον «Ερωτόκριτο» σαν θεατρική παράσταση για το τέλος της σχολικής χρονιάς, ξεκίνησα παρουσιάζοντας το σαν παραμύθι. Τα παιδιά μαγεύτηκαν από την ομορφιά της ιστορίας αλλά και από την εποχή στην οποία διαδραματίζεται . Μια εποχή με στοιχεία που τους είναι οικεία από τα παραμύθια... Κάστρα, ιππότες, βασιλοπούλες, ρηγάδες και πολεμιστές. Περιπλανήσεις, μεταμορφώσεις, κονταρομαχίες. Η κατανόηση του κειμένου και των επεισοδίων της ιστορίας ήταν άμεση. Συχνά μάλιστα τα ίδια τα παιδιά με εξέπληξαν με παρατηρήσεις όπως: «Κυρία, ο Ερωτόκριτος όταν γύρισε για να πολεμήσει, το έκανε για να βοηθήσει το βασιλιά ή γύρισε λίγο και για την Αρετούσα;» Η μετάβαση από το αφήγημα στη θεατρική παράσταση ήταν ένα εντελώς άλλο θέμα! Ειδικά οι «μικρές κυρίες» με ραδιουργίες αντάξιες κορυφαίων πρωταγωνιστριών της σκηνής προσπαθούσαν να μάθουν ποια θα αναλάμβανε τον περίζηλο ρόλο της Αρετούσας. Μόλις δόθηκαν οι ρόλοι, την επόμενη κιόλας μέρα όλο το κοριτσομάνι κατέφτασε κουβαλώντας ό,τι διέθετε η παιδική μπιζουτιέρα σε δαχτυλίδια και με προεξάρχουσα την «Αρετούσα» πέσανε σε βαθύ προβληματισμό για το είδος του δαχτυλιδιού που θα έπρεπε να προσφέρει η ηρωίδα στον Ερωτόκριτο στη σκηνή του αποχαιρετισμού.
Όταν τις ρώτησα σχετικά, η απάντησή τους ήταν: «Κυρία, το δαχτυλίδι πρέπει να είναι και κοριτσίστικο και αγορίστικο γιατί πρώτα το φοράει η Αρετούσα μετά ο Ερωτόκριτος». Τα αγόρια μας πάλι δεν είχαν τέτοιο πρόβλημα.. τους έφτανε που το έργο είχε ξιφομαχίες! Πολύ σύντομα το εν λόγω μεσαιωνικό άθλημα «ξέφυγε» από τις πρόβες και βρήκε τη θέση του και στα διαλείμματα. Όχι μόνο οι ιππότες, αλλά και οι κήρυκες και οι χωρικοί, και οι αφηγητές, ακόμα και ο «γέροντας Πεζόστρατος» με το βασιλιά- όλοι ήθελαν να μονομαχήσουν! Ευτυχώς τα σπαθιά μας ήταν νέας τεχνολογίας από καουτσούκ και οι μονομαχίες κινησιολογικά «χορογραφημένες» ! Είχαμε και τον «οπλονόμο» μας ο οποίος -αν και διακεκριμένος καπετάν-φασαρίας στην τάξη- στις πρόβες επέδειξε υποδειγματική πειθαρχία, μεταφέροντας τις αρματωσιές των ιπποτών, δίνοντας σε κάθε ιππότη τα όπλα του και βοηθώντας τον να ντυθεί. Χωρίς υπερβολή, κάθε φορά που ανεβάζαμε τον «Ερωτόκριτο» τα παιδιά παθιάζονταν με το έργο αλλά και με τη θεατρική διαδικασία. Βοηθούσαν στη μουσική, στο φροντιστήριο (μικροαντικείμενα της παράστασης), διόρθωναν ο ένας τον άλλο στα λόγια, στις κινήσεις, στο χορό, έκαναν παρατηρήσεις και προτάσεις. Φυσικά είχαν μάθει όχι μόνο τα λόγια του ρόλου τους, αλλά -βοηθούντος του δεκαπεντασύλλαβου και της ομοιοκαταληξίας- στην τελική ευθεία για την παράσταση, οι πάντες ήταν σε θέση να απαγγείλουν απ’την αρχή μέχρι το τέλος όλο το κείμενο του έργου. Πράγμα που έκαναν σε κάθε ευκαιρία. Την ώρα της χειροτεχνίας, στο παιχνίδι, ακόμα και την ώρα που κάναμε εργασίες. Άρχιζε ένα παιδί την ατάκα και ακολουθούσαν οι υπόλοιποι! Στην ηλικία του νηπιαγωγείου, μια ηλικία που τα παιδιά δεν έχουν ακόμα κατακτήσει τη γραφή, ένας τρόπος να εκφραστούν είναι η ελεύθερη ζωγραφική. Στις ζωγραφιές τους λοιπόν την περίοδο των προβών κυρίαρχη θέση είχε το έργο του Κορνάρου. Με τρόπο λιτό αλλά συγκινητικά ακριβή τα παιδιά εικονογραφούσαν ξανά και ξανά σκηνές που τα εντυπωσίασαν από το έργο. Και φτάνουμε στη μέρα της παράστασης όπου τα παιδιά χειρίστηκαν τους ρόλους τους με ωριμότητα και υπευθυνότητα υποδειγματική. Η μόνη που είχε απίστευτο τρακ -και έκανε και λάθη- ήταν η δασκάλα τους. Στην οποία τα παιδιά επεφύλαξαν ακόμα μια έκπληξη. Καθώς η παράσταση ήταν σε εξέλιξη και συγκεκριμένα στο τραγούδι της σκηνής του αποχαιρετισμού «Τα θλιβερά μαντάτα» με τη φωνή του Νίκου Ξυλούρη, κι ενώ επί σκηνής βρίσκονται μόνο ο «Ερωτόκριτος» με την «Αρετούσα» ο υπόλοιπος «θίασος» αποφασίζει -εκτός προγράμματος- να τραγουδήσει -έξω φωνή- μαζί με τον Ξυλούρη. Ομολογώ, ότι θεωρώντας την απόδοση του συγκεκριμένου τραγουδιού δύσκολη για την ηλικία των παιδιών δεν είχα διανοηθεί να τους το διδάξω. Προφανώς έκανα λάθος. Κάθε έκφραση τέχνης που είναι αληθινή, βρίσκει τον τρόπο να αγγίξει τις καρδιές των παιδιών και αυτά γνήσια και αυθόρμητα ανταποκρίνονται. Τρία σχολεία, σε τρεις διαφορετικές περιοχές, με τρεις διαφορετικές ομάδες παιδιών ταξίδεψαν με τον αριστούργημα της Κρητικής Λογοτεχνίας μέσα στην πρώτη δεκαετία του 21ου αιώνα. Ήρθαν σε επαφή με την ιστορία, τη γλώσσα, τη μουσική του «Ερωτόκριτου». Και πάντα, όλα τους, την επόμενη μέρα της παράστασης έκαναν την ίδια ερώτηση: «Κυρία, πότε θα ξανακάνουμε πρόβα;»
παιδαγωγικά
πρωταθλητισμός ή
αθλητισμός Η Αρετούσα στη φυλακή
Αλήθεια για σας που διαβάζεται αυτές εδώ τις γραμμές, η λέξη αθλητισμός τι σημαίνει; Αθλητισμός σημαίνει νίκη, σημαίνει ένα κύπελλο υψωμένο στον ουρανό, ή ένα μετάλλιο κρεμασμένο στο στήθος; Μήπως αθλητισμός είναι ιδρώτας, χαρά, λύπη, ανταγωνισμός; Αν αυτά τα βάλουμε σε μια σειρά καταλήγουμε στο ότι αθλητισμός πρώτα από όλα είναι μια τεράστια πηγή συναισθημάτων. Περηφάνια, χαρά, στενοχώρια, επιμονή, υπομονή, και άλλα πολλά είναι συναισθήματα που πηγάζουν μέσα μας όταν αθλούμαστε. Αθλητισμός σημαίνει υγεία, αλληλεγγύη και ομαδικότητα, όταν αναφερόμαστε σε κάποιο από τα ομαδικά αθλήματα, εκεί όπου για να καταφέρεις να φτάσεις στην κορυφή πρέπει να βάζεις το εγώ κάτω από το εμείς. Δυστυχώς στις μέρες μας όπου το χρήμα έχει καταργήσει πολλές από τις αξίες της ζωής ο αθλητισμός έχει καταντήσει να είναι ένας χώρος όπου πρώτα κυριαρχούν το μάρκετινγκ, τα συμβόλαια, η τηλεοπτική προβολή και κάπως έτσι στον βωμό της δόξας έχουν χαθεί τόσο άδοξα όλα όσα προαναφέραμε.
Η μονομαχία του Ερωτόκριτου με τον Κυπρίδημο
Καντάδα στην Αρετούσα
Ο γάμος του Ερωτόκριτου και της Αρετούσας
Η πιο μεγάλη μάστιγα όμως που δίχως άλλο έχει προκύψει από την ανάγκη για χρήμα και από την απληστία είναι αναμφίβολα τα αναβολικά. Για όσους από εσάς πηγαίνετε γυμναστήριο αρκεί μια απλή βόλτα για να δείτε πόσο εύκολα καταναλώνονται κρεατίνες, χάπια ενδυνάμωσης, και γενικά ουσίες οι οποίες όση πρόσκαιρη «χαρά» δίνουν σε αυτούς που τις παίρνουν, άλλη τόση ζημιά προκαλούν στην υγεία σε βάθος χρόνου σε βαθμό που σε πολλές περιπτώσεις προκαλούν μέχρι και θάνατο. Και φυσικά αυτό δεν αφορά μόνο τα γυμναστήρια αλλά και όλα σχεδόν τα αθλήματα, από τα ατομικά (στίβος, άρση βαρών κ.α.) μέχρι και τα ομαδικά (ποδόσφαιρο, μπάσκετ, βόλλεϋ κ.α.). Το πιο θλιβερό ίσως είναι το γεγονός ότι τα αναβολικά έχουν κάνει την εμφάνισή τους ακόμα και σε ερασιτεχνικούς αγώνες όπως τα σχολικά πρωταθλήματα όπου προκειμένου οι μαθητές να καταφέρουν να φτάσουν στην κατάκτηση κάποιου τροπαίου δεν διστάζουν να θυσιάσουν την ίδια τους την υγεία. Δεν είναι αθλητισμός όμως αυτό, διαστροφή είναι. Όσοι από εσάς έχετε internet ρίξτε μια ματιά στο τι είναι αθλητισμός μέσα από τα μάτια των ανθρώπων με ειδικές ανάγκες. Γιατί αυτοί είναι οι μεγαλύτεροι πρωταθλητές, είναι οι πρωταθλητές της ΖΩΗΣ. Γιατί αθλητισμός είναι ΖΩΗ πάνω από όλα, πρωταθλητής γίνεσαι με ένα απλό αυθόρμητο χειροκρότημα από κάποιον θεατή και όχι παίρνοντας αναβολικά. Και πιστέψτε με, το να είσαι πρωταθλητής στην καρδιά και στην ψυχή ανεξάρτητα αν έχεις κατακτήσει κάποιο κύπελλο ή ένα μετάλλιο, σε γεμίζει με πολλά περισσότερα συναισθήματα από το να είσαι πρωταθλητής σε τρόπαια μεν αλλά έχοντας διαλέξει ένα δρόμο, το λιγότερο επικίνδυνο. Ας ξεκινήσουμε λοιπόν όλοι με το να γίνουμε μέσα μας πρωταθλητές και μετά όλα τ άλλα γίνονται. Γιατί ακόμα και αν δεν κατακτήσεις το χρυσό μετάλλιο στο άθλημα που έχεις επιλέξει, έχεις κατακτήσει σίγουρα το απλό χειροκρότημα και αυτό αξίζει πολύ περισσότερο από χρυσό. Και όσοι από εσάς είχατε την τύχη να έχετε έρθει στην Kατασκήνωση, είτε σαν παιδιά είτε σαν εθελοντές, ξέρετε ότι ο αθλητισμός σε εμάς σημαίνει, πάνω από όλα, σεβασμό στις προαναφερθείσες αξίες...
Λευτέρης Μποτέλλης
25
26
περι...βάλλοντας
Φυσική καλλιέργεια... μπορούμε κι αλλιώς! Τον περασμένα αιώνα -και ειδικότερα κατά τη διάρκεια τους δεύτερου μισού του- η εξέλιξη της γεωπονικής επιστήμης έφερε στο προσκήνιο εντατικές μεθόδους καλλιέργειας, που εξασφάλιζαν εξαιρετικά μεγάλες αποδόσεις στην παραγωγή και αγροτικά προϊόντα, υψηλής ποιότητας και διατροφικής αξίας, ενώ παράλληλα οι ελπίδες για αντιμετώπιση της πείνας σε παγκόσμια κλίμακα φαινόταν να είναι βάσιμες και σημαντικές. Στην πράξη αποδείχθηκε ότι το κέρδος υπερίσχυσε οποιονδήποτε καλών προθέσεων, με αποτέλεσμα την υπερ-παραγωγή και την υπερ-προσφορά προϊόντων στις υπέρ-καταναλωτικές δυτικές κοινωνίες. Παράλληλα οι χώρες του «Τρίτου Κόσμου» συνεχίζουν να μαστίζονται από όλο και σοβαρότερα προβλήματα υποσιτισμού, την ώρα που και οι εύφορες ακόμα εκτάσεις τους χρησιμοποιούνται για την παραγωγή φθηνών-ανταγωνιστικών προϊόντων που προορίζονται και πάλι για τους δυτικούς καταναλωτές! Όλα τα παραπάνω οδήγησαν στην δημιουργία τεράστιων προβλημάτων στις καλλιεργούμενες εκτάσεις ανά την υδρόγειο, που επέφερε η υπερ-εντατική καλλιέργεια τους. Υποβάθμιση και διάβρωση των εδαφών, μειωμένη γονιμότητα, υποβάθμιση των υπόγειων και υπέργειων υδάτων, υψηλές τοξικότητες λόγω αλόγιστης χρήσης αγροχημικών (φυτόφάρμακα, λιπάσματα), ανεξέλεγκτης έκτασης προσβολές από έντομα, δραστική μείωση της ποικιλίας των καλλιεργούμενων φυτών, εξαφάνιση παραδοσιακών ποικιλιών, είναι μερικές από τις πιο σημαντικές επιπτώσεις των παραπάνω πρακτικών που συνεχίζονται σε μεγάλο βαθμό ακόμα και σήμερα! Παράλληλα όμως και όσο ανακαλύπτουμε -με δραματικό τρόπο ενίοτετις επιπτώσεις αυτές, αναπτύσσονται προβληματισμοί και καινούριες ιδέες που κοινό παρανομαστή έχουν την ειλικρινή παρατήρηση της φύσης και την «εκμετάλλευση» της σοφίας κι όχι των πόρων της! Λέξεις όπως, «βιολογική», «οργανική» ή «ολοκληρωμένη» γεωργία, που αφορούν καινούριους τρόπους καλλιέργειας έχουν μπει πλέον στην καθημερινότητα μας, έχουν εφαρμοστεί στην πράξη και έδειξαν ότι λειτουργούν δίνοντας προϊόντα υψηλής ποιότητας και αποδεικνύουν πως υπάρχει κι άλλος δρόμος... κάπου εδώ εμφανίστηκε μια ακόμα πιο ρηξικέλευθη ιδέα, που βασίστηκε σε μια ολιστική θεώρηση και στη διαισθητική γνώση. Μια γνώση που γεννιέται όταν ο άνθρωπος ταυτίζεται με τη φύση. Η αποκαλούμενη ως μέθοδος «Φυσικής Καλλιέργειας» θεωρείται από τους υποστηρικτές της ότι διαφέρει ριζικά τόσο από την επιστημονική γεωργία, όσο και από την οργανική ή βιολογική, μιας και έχει ως φιλοσοφική αφετηρία την άποψη ότι η φύση είναι τέλεια σε αντίθεση με την ανθρώπινη γνώση που είναι ατελής και περιορισμένη. Με τη μέθοδο αυτή μπορούμε να δημιουργήσουμε αγροκτήματα, να αναβλαστήσουμε άγονους λόφους και βουνά, να πρασινίσουμε ερημοποιημένες περιοχές και να μετατρέψουμε τη γη σε παράδεισο τυλίγοντας σπόρους μέσα σε σβώλους από αργιλόχωμα και σπέρνοντας μια μεγάλη ποικιλία από εκατό και πλέον είδη σπόρων. Μπορούμε να φυτέψουμε από οπωροφόρα και δασικά δέντρα, λαχανικά, μέχρι σιτηρά και φυτά χλωρής λίπανσης πριν αρχίσει η περίοδος των βροχών (άνοιξη-φθινόπωρο). Για να λύσουμε ταυτόχρονα το πρόβλημα της διάβρωσης του εδάφους, της βελτίωσης της γονιμότητας, το πρόβλημα των ασθενειών και των προσβολών από έντομα, το κλειδί είναι η σπορά μεγάλης ποικιλίας φυτών. Εμπνευστής της υπήρξε ο Ιάπωνας αγρότης και φιλόσοφος Masanobou Fukuoka (1913-2008), ο οποίος γεννήθηκε σε ένα μικρό αγροτικό χωριό στο νησί του Shikoku στη νότια Ιαπωνία και σπούδασε φυτοπαθολόγος. Ο Fukuoka
υποστήριξε πως ο βασικός στόχος του φυσικού καλλιεργητή είναι να υπηρετήσει τη φύση, να δημιουργήσει γόνιμο έδαφος και τέλος να πετύχει την οικονομική του αυτάρκεια. Σύμφωνα με τις βασικές αρχές της Φυσικής καλλιέργειας, είναι μια μέθοδος γεωργίας, στην οποία δε χρησιμοποιούνται λιπάσματα και φυτοφάρμακα, δε γίνεται κατεργασία της γης, ούτε βοτάνισμα ή ζιζανιοκτονία. Ο ίδιος ο Fukuoka χαρακτηριστικά την ονόμασε και «Μέθοδο του να μην κανείς τίποτα»! Η επιλογή των σπόρων γίνεται με τέτοιο τρόπο ώστε να συνυπάρξουν στο φυσικό αγρό ψηλά και χαμηλότερα δέντρα, θάμνοι και ποώδη φυτά. Το κάθε «στρώμα» βλάστησης έχει το ρόλο του και δημιουργεί τις κατάλληλες συνθήκες για την ανάπτυξη των υπόλοιπων ειδών, παρέχοντας προστασία ή προετοιμάζοντας το έδαφος για αναπτυχθούν φυτά με εύρωστο ριζικό σύστημα. Άλλα φυτά θα φροντίσουν για τη ρύθμιση του φωτισμού, της υγρασίας και των ιδανικών συνθηκών θερμοκρασίας του μικροκλίματος στο οικοσύστημα που δημιουργείται και όπου όλοι οι οργανισμού του διαβιούν σε ισορροπία. Στην Ελλάδα από τη δεκαετία του 1990, έχουν γίνει προσπάθειες για εφαρμογή της Φυσικής καλλιέργειας σε αγροκτήματα, αλλά κυρίως σε προς αναδάσωση περιοχές, όπου όταν υπήρξαν συνθήκες προστασίας από τη βόσκηση μετά τη σπορά των σβόλων, τα αποτελέσματα ήταν εντυπωσιακά! Ένας από τους συνεχιστές του έργου του Masanobu Fukuoka, που έκανε γνωστή στην Ελλάδα τη Φυσική Καλλιέργεια, είναι ο Παναγιώτης Μανίκης που διατηρεί αγρόκτημα φυτεμένο με τη μέθοδο αυτή στο Κλησοχώρι στην Έδεσσα. Στην ίδια περιοχή που βρίσκεται και το Κέντρο Φυσικής Καλλιέργειας που έχει ιδρύσει με άλλους εθελοντές από το 1999. Όλα αυτά ακούγονται υπερβολικά για να είναι αληθινά; Ουτοπία ή λύση στα οικολογικά προβλήματα που έχει δημιουργήσει η ανθρώπινη αλόγιστη εκμετάλλευση της φύσης; Το σίγουρο είναι πως η Φυσική Καλλιέργεια φαντάζει τουλάχιστον ενδιαφέρουσα και οι πειραματισμοί που έχουν γίνει δείχνουν να υπάρχει χώρος εφαρμογής, δίνοντας λύσεις σε σημαντικά προβλήματα όπως η δυσκολία αναβλάστησης των καμένων δασών. Η προσπάθεια των ανθρώπων που πιστεύουν σε αυτή τη μέθοδο απομένει να αποδειχθεί αν θα πείσει και τους υπόλοιπους από εμάς ότι ...μπορούμε κι αλλιώς!
Σπήλιος Πέτζας
χειμωνιάτικες δραστηριότητες για παιδιά
πότε θα ξανάρθεις στο ΠΙΚΠΑ;
Ακολούθησαν στιγμιαία βλέμματα αμηχανίας δίνοντας και οι δύο σχεδόν ταυτόχρονα την ίδια απάντηση. «θα προσπαθήσουμε να έρθουμε ξανά το γρηγορότερο». Κλείσαμε την πόρτα και φύγαμε μουδιασμένοι. Φτάνοντας στη πύλη του ΚΑΑΠΒ Βούλας η εικόνα σου θύμιζε εγκατάλειψη. Η πύλη, ένας μακρύς άδειος δρόμος, κτήρια κακοδιατηρημένα σε μια τεράστια απομονωμένη έκταση, όπου μόνο ο αέρας έδινε ζωή στην εικόνα αυτή κουνώντας τα φύλλα των ψηλών δέντρων. Αφού πλησιάσαμε όλα άλλαξαν. Η πύλη ήταν γεμάτη παιδικές ζωγραφιές, ο φύλακας χαμογελαστός και ευγενικός, οι δρόμοι μετά από λίγη ώρα θα γέμιζαν από παιδιά που θα κατευθύνονταν στο χώρο της εκδήλωσης και τα κτήρια φιλοξενούσαν πολλές παιδικές φωνές.
Προετοιμάσαμε το χώρο και μας ενημέρωσαν ότι πρέπει να φέρουμε τα παιδιά. Μας έλεγαν τα ονόματα των παιδιών και εμείς απλά μπαίναμε στους θαλάμους, τα φωνάζαμε και φεύγαμε μαζί τους οδηγώντας τα στην αίθουσα. Κάτι σαν απαγωγή με καλό σκοπό. «Άγρια και απότομη συμπεριφορά» σκέφτηκα. «Δε θα τρομάξουν; Αφού δε μας έχουν ξαναδεί ποτέ στη ζωή τους, Πώς μπορούμε απλά να συστηθούμε και μετά να τα ‘αναλάβουμε’ για μερικές ώρες; Θα νιώσουν άνετα; Θα το χαρούν; Αν πω κάτι που δεν πρέπει; Αν κάνω κάποιο παιδί να νιώσει άσχημα;». Όλες αυτές οι σκέψεις πέρασαν από το μυαλό μου δευτερόλεπτα πριν πω «Γειά σου, Χρήστο, γεια σου Θανάση, εγώ είμαι η Νάντια». Από εκείνη τη στιγμή και μέχρι να φύγουμε, το μυαλό μου δε δούλευε και τη δύσκολη δουλειά έκαναν το ένστικτο και οι αυτονόητοι τρόποι συμπεριφόράς. Υπερένταση, χαμόγελα, χειροκροτήματα, μπράβο, τραγούδια, παράσταση, αγκαλιές γέμισαν τις δύο ώρες. Οι λιγοστοί, για τον αριθμό των παιδιών, νοσηλευτές έμειναν στους θαλάμους για να συνεχίσουν το έργο τους. Κάποια άτομα μιας άλλης εθελοντικής ομάδας απλά παρατηρούσαν τη διαδικασία και οι υπεύθυνοι του ιδρύματος μας ενημέρωσαν τελευταία στιγμή για την έλλειψη χρόνου. Παρόλο που δόθηκε απότομο τέλος στις διαδικασίες, στην αίθουσα πρόλαβαν να χωρέσουν δυνατές στιγμές γεμάτες φωνές και γέλια. Ένα παιδικό πάρτυ με συμμετοχή, περιέργεια και ενθουσιασμό. Μέσα σε ένα απόγευμα, η φροντίδα και η προσοχή δεν αρκούν. Ίσως πρέπει να υποστηριχθούν και ενισχυθούν από ένα περιβάλλουν με περισσότερο προσωπικό και εθελοντές, με ανακαινισμένα κτήρια, παιδική χαρά, βελτίωση του εδάφους ώστε να είναι εύκολη ακόμα και η βόλτα με ένα καρότσι. Οι μικρές αλλαγές που βελτιώνουν έστω και στο ελάχιστο την καθημερινότητα δεν πρέπει να θεωρούνται ασήμαντες.
Νάντια Χατζήνα
καφές ή πορτοκαλάδα στον Άλιμο; Σάββατο νωρίς το απόγευμα είχαμε ραντεβού έξω από την Παιδόπολη. Η παρέα μαζεύτηκε, ο καιρός καλοκαιρινός και η στιγμή απαιτούσε καφεδάκι και βόλτα στην παραλία του Αλίμου. Αστεία τύπου «μα, ναι, μπορούμε να ακυρώσουμε την εκδήλωση», «θα πούμε ότι η εκδήλωση ήταν κανονισμένη για την επόμενη εβδομάδα» δεν άργησαν να ακουστούν. Τελικά, ήπιαμε τον καφέ μας στα γρήγορα και αρχίσαμε να ξεφορτώνουμε τα υλικά του προγράμματος απ’ τα αυτοκίνητα.
Αφού ετοιμάσαμε το χώρο, μικροί και μεγάλοι οικοδεσπότες μας καλωσόρισαν με χαρούμενη διάθεση. Τα πολύχρωμα εργαστήριά μας κίνησαν την περιέργεια και το ενδιαφέρον των παιδιών που άρχισαν να τρέχουν, να κοιτάζουν και φυσικά να πειράζουν τα πάντα! Μετά από μιάμιση ώρα καμάρωναν για τις φιγούρες καραγκιόζη, τα δεντράκια από σύρμα, τις κούκλες από άχυρο και τα ζωγραφιστά βαζάκια τους. Σειρά είχε το ψυχαγωγικό κομμάτι με παιχνίδια και τραγούδια. Οι ξεχωριστοί μας φίλοι, ο Νάνος και η Νάνα, δε θα μπορούσαν να λείπουν απ’ αυτή τη συνάντηση. Ο ενθουσιασμός των παιδιών ήταν μεγάλος! Γελούσαν, φώναζαν, συμμετείχαν. Μέσα σ’ αυτό το όμορφο κλίμα τους αποχαιρετήσαμε και τους ευχαριστήσαμε για τη φιλοξενία και τη ζεστασιά τους. Όμως κι αυτοί μας ευχαρίστησαν και μάλιστα εγκάρδια. Οι μικροί μας κερνούσαν αναψυκτικά και οι μεγάλοι μας έλεγαν πόσο τους άρεσε η εκδήλωση. Και τότε, ένα γκρι συννεφάκι πέρασε απ’ το μυαλό μου... «Πόσο τυχερή είμαι; Έχω το σπίτι μου, το δωμάτιό μου, την οικογένειά μου και μου φτάνει ο ήλιος και οι φίλοι μου για ένα υπέροχο Σάββατο. Δεν ξέρω πώς είναι να μοιράζεσαι το δωμάτιό σου με άλλα 10 ξένα παιδιά, την τηλεόραση με άλλους 20. Δεν ξέρω πώς είναι να ζεις μακριά απ’ τους δικούς σου». Αισθάνθηκα μια μικρή δόση ενοχής. Την επόμενη στιγμή ένα πιτσιρίκι με σκούντησε για να μου προσφέρει πορτοκαλάδα. Και ήταν καλύτερη από όλους τους καφέδες και τις βόλτες του κόσμου γιατί με έκανε να αισθανθώ πως γι’ αυτά τα παιδιά, εκείνη τη μέρα, εμείς γίναμε ο ήλιος και οι φίλοι που τους χάρισαν ένα υπέροχο Σάββατο. Ήταν ένα αξέχαστο απόγευμα.
Φαίδρα Χριστοπούλου
27
28
από το τεύχος 14...
μικρό οδοιπορικό Μάϊος-Ιούνιος, Νέα ντους και Γήπεδο Την Πρωτομαγιά ανεβαίνουμε στην Κατασκήνωση για δουλειές αλλά και για να χαρούμε την ανθισμένη φύση. Ο Κώστιας, που έχει αναλάβει και όλες τις δαπάνες, με τον Μιχάλη και τα συνεργεία τους χτίζουν τα νέα ντους στην Κοινότητα των Κοριτσιών και έτσι τα κορίτσια μας δεν θα κρυώνουν πια όταν πλένονται. Παράλληλα ολοκληρώνεται το νέο γήπεδο ποδοσφαίρου. Éïýíéïò, Έλληνες και ξένοι εθελοντές Τα πράγματα φαίνονται δύσκολα με τους εθελοντές. Διάθεση υπάρχει αλλά ο χρόνος τους είναι περιορισμένος. Μετά το EL CAMINO νέα ενδιαφέροντα πρόσωπα αναδύονται στον ορίζοντα. Κάνουμε συναντήσεις μαζί τους και τους ενημερώνουμε. O Λευτέρης, η Βιβή, η Χριστίνα, η Λίλη, η Νάντια, η Αντιγόνη, η Ελεάννα, η Ελένη, ο Φώτης και άλλοι θα είναι για πρώτη φορά μαζί μας. Το workcamp με τους εθελοντές της SCI θα γίνει για 9η χρονιά. Η Seda και η Anna από τις ΗΠΑ, η Zuzana από την Τσεχία, η Livia από την Ιταλία και η Lien από το Βέλγιο θα ξανάρθουν. Δεν μπορούν χωρίς Kataskinosi. Éïýíéïò, εγγραφές παιδιών Η πιο δύσκολη περίοδος για την Αγγελική και τη Μαρία που σηκώνουν το μεγαλύτερο βάρος των εγγραφών. Η οικονομική κρίση αναγκάζει αρκετές ΜΚΟ να περιορίσουν τη δράση τους και δεν εξυπηρετούν παιδιά. Όμως τα παιδιά που έχουν ανάγκη είναι πάρα πολλά και οι εγγραφές ολοκληρώνονται γρήγορα. Τα κορίτσια όπως πάντα είναι λιγότερα. Θα είναι μαζί μας παιδιά που ζουν στην Ελευσίνα και πηγαίνουν το χειμώνα στη Φιλική Φωλιά και παιδιά της πόλης που έρχονται στην κατασκήνωση. Γράφονται ακόμα παιδιά που υπέδειξε η Κοινωνική Υπηρεσία του Δήμου Ελευσίνας οι Φίλοι του Παιδιού και το Ίδρυμα «Αγία Άννα». Λίγοι γονείς ενδιαφέρονται και είναι παρόντες στη συνάντησή μας.
Ιούνιος, Λαχείο Τα πράγματα δεν είναι καλά στα οικονομικά. Μεγάλοι χορηγοί δεν βοηθούν τούτη τη χρονιά και οι φίλοι δυσκολεύονται να αγοράσουν Λαχεία. Πωλούνται μόνο 6.150 λαχνοί και εισπράττονται 12.300€. Για να γίνει η Κατασκήνωση θα ξοδέψουμε ένα μέρος του μικρού αποθεματικού μας. 29 Éïõνßïõ, τα σεμινάρια τελειώνουν Τα σεμινάρια ολοκληρώνονται με την Οργανωτική συνάντηση στις 29/6. Ζεστό κλίμα, χαρούμενες φυσιογνωμίες αλλά και σοβαρή δουλειά. Και φέτος, για 21η συνεχόμενη χρονιά, Διευθυντής θα είναι ο Πέτρος ενώ στο επιτελείο υπάρχουν κάποιες αλλαγές. Η πλειοψηφία των παρόντων αποφασίζει ότι το 2012 οι κραυγές των ομάδων θα έχουν θέμα «Ήρωες Καρτούν». 1 Éïõλßïõ, Προκατασκηνωτική Από το πρωί ξεκινούν οι πρώτοι για να παραλάβουν τρόφιμα που μας στέλνουν οι εταιρείες. Μέχρι το βράδυ καταφθάνουν εθελοντές και φίλοι και μπαίνουν στα διάφορα συνεργεία. Σκηνές, τραπεζαρίες, κουζίνα, κρεβάτια, τουαλέτες. Πολλή δουλειά την ημέρα και τραγούδια τα βράδια. Την Κυριακή το βράδυ όλα είναι έτοιμα και συζητάμε τις λεπτομέρειες της υποδοχής των παιδιών. 4 Ιïõëßïõ, τα παιδιά φθάνουν Τα πούλμαν καταφθάνουν με 140 παιδιά, 82 αγόρια και 58 κορίτσια. Τα παιδιά με τους ομαδάρχες και τους κοινοτάρχες τους και το επιτελείο δημιουργούν μια διαφορετική κοινωνία που πλησιάζει τις ουτοπίες που ονειρευόμαστε. Μια κοινωνία που δεν κάνει διακρίσεις, που δίνει την ευκαιρία στον καθένα να δείξει τα ταλέντα του. Φιλικότητα, ποιότητα ζωής, διάθεση προσφοράς, έκδηλα συναισθήματα, αγάπη, διαχέονται στον γαλάζιο ουρανό, τα καταπράσινα πεύκα και το κοκκινόχωμα και περιορίζουν τις δυσκολίες που δημιουργεί η συμβίωση των διαφορετικών ανθρώπων.
τον Απρίλιο του 2011 φτάνει σε σας το τεύχος 14 κι από τότε πολλά έγιναν στο μικρό μας χώρο... Ιïύëιος, Επισκέψεις Οι Γιατροί του Κόσμου έρχονται στις 8/7 με Παιδίατρους και Οδοντίατρο για να εξετάσουν τα παιδιά. Τα δόντια πολλών παιδιών είναι σε κακή κατάσταση. Τα υπηρεσιακά κλιμάκια της Πυροσβεστικής και της Δασικής καταφθάνουν τα βρίσκουν όλα καλά και μας δίνουν τις σχετικές άδειες μετά από προσπάθειες πολλών χρόνων. Όμως το κλιμάκιο της Νομαρχίας βρίσκει τα παιδιά φτωχά!!!!! και η άδεια λειτουργίας θα μας έρθει του χρόνου. Αντίθετα οι Επιθεωρητές της TUV Hellas βρίσκουν την Κατασκήνωση καλά οργανωμένη και την Κουζίνα να λειτουργεί τέλεια και μας πιστοποιούν κατά ISO 9001 και 22000. Στις 20 Ιουλίου γίνεται η καθιερωμένη πια Γιορτή των φίλων που συγκεντρώνει 150 φίλους και παλιά στελέχη. Οι καλεσμένοι μας περιηγήθηκαν την Έκθεση Χειροτεχνίας, απόλαυσαν όλοι την μαγειρική του κ.Βασίλη και στη συνέχεια ανέβηκαν στο Θέατρο για να παρακολουθήσουν τη Ψυχαγωγία με παιδιά και εθελοντές σε εξαιρετικές στιγμές. 24 Éïõëßïõ, τα παιδιά φεύγουν Όλα τα ωραία κάποτε τελειώνουν. Μετά από ένα τριήμερο μεγάλης και ποιοτικής δράσης με τα παιδιά να παρουσιάζουν τη δουλειά του Ομίλου τους και να προσπαθούν να ξεπεράσουν τον εαυτό τους στους αγώνες στίβου, με τους εθελοντές ντυμένους μπαλαρίνες να σερβίρουν το τελευταίο δείπνο της χρονιάς και να παρασύρουν τα παιδιά στο χορό, όλους μαζί να φτιάχνουν κοσμήματα, να παίζουν το μεγάλο παιχνίδι της Κατασκήνωσης και να παρακολουθούν το τελευταίο επεισόδιο των “7 παραμυθιών”. 26 Ιουλίου, η Κατασκήνωση κλείνει Είμαστε πολλοί οι δουλειές τελειώνουν γρήγορα. Παράλληλα γάμοι αλλά και μπάνιο στη θάλασσα! Κοιτάζουμε πίσω μας λίγο πριν κλείσουμε την πύλη. Οι φετινές μνήμες ανακατεύονται με τις παλιότερες.
...στο τεύχος 15
Ïêôώâñιος, αðïëïãéóìüò δράσης Οι 44 από τους 58 Έλληνες εθελοντές που διέθεσαν το μεγαλύτερο μέρος των καλοκαιρινών τους διακοπών για να προσφέρουν στα παιδιά της μεγαλύτερης ανάγκης που φιλοξενήθηκαν στη Κατασκήνωση ήταν παρόντες στον απολογισμό δράσης. Συζητήθηκαν πολλά και σημαντικά σε υψηλό επίπεδο και τέθηκαν ζητήματα που πρέπει να αντιμετωπιστούν για τις επόμενες Κατασκηνώσεις. Κοινή διαπίστωση οι εξαιρετικές σχέσεις που αναπτύχθηκαν μεταξύ των εθελοντών, ο διαθέσιμος χρόνος που έχουν, οι αυξανόμενες δυσκολίες των παιδιών ακόμα κι αυτών που έχουν γονείς. Όλοι συμφωνούν πως έγινε σημαντική δουλειά με τα παιδιά και ότι και εκείνοι πέρασαν ωραία. Μετά από ώρες συζήτησης το κοινό τραπέζι ήταν κάτι που όλοι είχαν ανάγκη. Νοέμβριος, γåíéêÞ σõíÝëåõóç και εκλογές Γίνεται η Γενική Συνέλευση των μελών του Σωματείου με παρόντα 51 μέλη. Ο Σπήλιος διαβάζει τον απολογισμό δράσης και ακολουθεί συζήτηση. Ο απολογισμός και η έκθεση της Ε.Ε εγκρίνονται, και γίνονται εκλογές. Το Δ.Σ. που εκλέγεται συγκροτείται σε σώμα με Πρόεδρο το Σπήλιο Πέτζα, Αντιπρόεδρο την Πέπη Βατικιώτη, Γ.Γραμματέα τη Χρύσα Βαμβακά, Ταμία τον Στρατή Πυρουνάκη, Ειδικό Γραμματέα το Δημήτρη Αντωνίου, Σύμβουλο Δημ. Σχέσεων τη Ρίτα Ζαμπάλου και Συμβούλους τους Κώστια Αλεξανδρίδη, Αντώνη Πυρουνάκη και Πέτρο Καλλίτση. Στις ανοικτές συνεδριάσεις του Δ.Σ. συμμετέχουν συστηματικά και πρώην μέλη του Δ.Σ. όπως οι Τιμολέων Χατζηβασιλείου, Αντώνης Κωνσταντακόπουλος, Θεοδόσης Πυρουνάκης και Φώντας Παπαϊωάννου. Νοέμβριος, Κλοπές Κάποιοι φτωχοί διαρρήκτες αρπάζουν από το χώρο της Κατασκήνωσης πράγματα που προορίζονται να κάνουν καλύτερη τη ζωή των παιδιών της μεγαλύτερης ανάγκης. Χλοοκοπτικά, μαχαιροπηρούνα, το καλώδιο της Πυρόσβεσης. O tempora o mores! Δεκέμβριος, στο ΠΙΚΠΑ Βούλας Στις 4 Δεκεμβρίου 2011 ομάδα 25 εθελοντών από τα Χαρούμενα Παιδιά-Χαρούμενα Νιάτα οργανώνει ένα Εμψυχωτικό και Ψυχαγωγικό πρόγραμμα για τα τόσο ιδιαίτερα παιδιά που φιλοξενούνται στο ΚΑΑΠΒ Βούλας και σκορπίζουν δημιουργία και χαρά.
Δεκέμβριος, Χριστουγεννιάτικο Bazaar Στις 18 Δεκεμβρίου γίνεται στο «Φωκιανό», στο Καλλιμάρμαρο Στάδιο το πρώτο bazaar αλληλεγγύης. Η ομάδα εθελοντών που είχε την πρωτοβουλία δουλεύει με πάθος και φαντασία, αγωνιά για τα αποτελέσματα αλλά όλα πηγαίνουν εξαιρετικά και τα αποτελέσματα είναι πέρα από κάθε προσδοκία ενώ τα έσοδα ξεπερνούν τις 5.000€ . Και του χρόνου! Ιανουάριος 2012, κοπή της πίτας Το Σάββατο 14 Ιανουαρίου 2012 κόβουμε την πίτα μας στην Κατασκήνωση. Παρά τον βροχερό καιρό 60 φίλοι και εθελοντές ανέβηκαν στην Κατασκήνωση φέρνοντας μαζί τους κάτι που είχαν ετοιμάσει για το κοινό τραπέζι που όπως πάντα ήταν εντυπωσιακό σε ποικιλία και ποιότητα ενώ ο φίλος Κώστας Διαμάντης προσέφερε το κρασί αλλά και ένα δείπνο για έξι άτομα στην γνωστή ταβέρνα ΟΙΚΟΝΟΜΟΥ στα Πετράλωνα. Τυχεροί της φετινής χρονιάς ο Στέλιος Γαβαλάς και η Λίλη Μπέρτσου. Φεβρουάριος, Σõíåóôßáóç Το Σάββατο 11 Φεβρουαρίου στην αίθουσα ΑΜΦΙΘΕΑΤΡΟ στην Ελευσίνα, πραγματοποιήθηκε η ετήσια Συνεστίαση. Παρά την δυσμενή, για τους πολλούς, οικονομική κατάσταση, 190 φίλοι και εθελοντές εγκατέλειψαν την εσωστρέφεια της εποχής, έφτιαξαν μικρές παρέες που ενώθηκαν σε μια μεγάλη παρέα και αποφάσισαν να περάσουν καλά και να βοηθήσουν μια σημαντική προσπάθεια. Τη συνεστίαση τίμησε με την παρουσία του ο Δήμαρχος Ελευσίνας Γιώργος Τσουκαλάς ενώ παραβρέθηκαν ο Πρόεδρος της Σχολής Μηχανολόγων του ΕΜΠ Δημήτρης Παπαντώνης και γνωστοί παράγοντες της Ελευσίνας. Ο μπουφές ήταν εντυπωσιακός και η ρεμπέτικη κομπανία με το Δημήτρη Παπαφωτίου, τον Τάσο Βασιλειάδη και το Λαοκράτη Μπούκη, που προσφέρθηκαν να παίξουν δωρεάν, αλλά και τον μοναδικό Λεωνίδα Βιδάλη, μας συνεπήρε με την μουσική και τα τραγούδια. Σε όλα σχεδόν τα τραπέζια κάποιος κάτι κέρδισε. Βιβλία ή πίνακες ή τα εξαιρετικά κρασιά που πρόσφερε ο Τ.Σουλτανόπουλος. Μάρτιος, Συνάντηση νέων εθελοντών Στις 29 Μαρτίου στο μπαράκι EL CAMINO συναντιώνται 45 εθελοντές και νέοι φίλοι, βλέπουν φωτογραφίες από την Κατασκήνωση και συζητούν για την νέα Κατασκήνωση που πλησιάζει πίνοντας το ποτό τους.
Απρίλιος, Σεμινάρια Τα σεμινάρια για τους εθελοντές προγραμματίζονται για τις 7,8,9,10,20 και 21 Απριλίου. Γίνεται και εφέτος προσπάθεια για περισσότερα νέα στελέχη, πολύ καλά προετοιμασμένα προγράμματα, εκπαιδευμένα, και όχι μόνο έμπειρα, στελέχη για να είναι τα παιδιά ευτυχισμένα και χαρούμενα στη κατασκήνωση. Τα σεμινάρια για τους πολύ νέους εθελοντές θα γίνουν τον Ιούνιο. Οι εθελοντές πρέπει να δηλώσουν την διαθεσιμότητά τους μέχρι τις 31 Μαϊου 2012 για να υπάρχει χρόνος για την καλή οργάνωση της κατασκήνωσης. Απρίλιος, Έκδοση του Περιοδικού Το ΘΡΟΪΣΜΑ 15 είναι έτοιμο, σας το στέλνουμε και περιμένουμε τις απόψεις σας. Απρίλιος-Ιούνιος, Λαχείο Κυκλοφορεί το Λαχείο 2012. Η τιμή του 2 ΕΥΡΩ και η κλήρωση γίνεται στις 20 Ιουνίου. Φέτος πρέπει να πάμε καλά. Ας προσπαθήσουμε όλοι μαζί να διαθέσουμε σε φίλους και γνωστούς λίγους ή περισσότερους λαχνούς. Η εξόρμηση για να βρεθούν χρήματα και προϊόντα απαιτεί καλή γραμματειακή υποστήριξη και εδώ χρειαζόμαστε βοήθεια. Απρίλιος-Ιούνιος, Τεχνικά Έργα Η οικονομική δυσπραγία αναβάλλει την εκτέλεση νέων έργων. Κάποια Σαββατοκύριακα όμως θα χρειαστεί να ανέβουμε για δουλειές στην Κατασκήνωση. Ιούνιος, Εγγραφές παιδιών Από 4 έως 22 Ιουνίου 2012 θα γίνουν, στη Φωλιά αλλά και στα Γραφεία στην Αθήνα, οι εγγραφές παιδιών. Θα φιλοξενήσουμε 140 παιδιά από όλο τον κόσμο. Η ενημερωτική συνάντηση με τους γονείς είναι στις 2 Ιουλίου. Ιούλιος, ο μήνας της μεγάλης δράσης Στις 27 Ιουνίου θα γίνει η οργανωτική συνάντηση με τα στελέχη της κατασκήνωσης του 2012, ενώ η προκατασκηνωτική θα αρχίσει την Παρασκευή 6 Ιουλίου. Τα παιδιά θα ανέβουν στις 9 Ιουλίου και θα φύγουν στις 29 Ιουλίου ενώ η κατασκήνωση θα κλείσει την 1η Αυγούστου 2012. Τα περισσότερα από όσα θα συμβούν τους επόμενους μήνες θα τα μαθαίνετε από το newsletter. Για όσα καταφέραμε, όσα δεν κάναμε, όσα ονειρευτήκαμε θα πρέπει να περιμένετε μέχρι τον Απρίλη του 2013, όταν θα φτάσει σε σας το επόμενο ΘΡΟΪΣΜΑ.
Τετάρτη 25 Ιουλίου 2012, στις 7.30 το απόγευμα, ελάτε στην Κατασκήνωση! Είστε καλεσμένοι στη Γιορτή των Φίλων για να δείτε από κοντά παιδιά και νιάτα σε δράση!
29
30
καινούριες ιδέες από τους νέους εθελοντές
χριστουγεννιάτικο παζάρι Η ανάγκη οικονομικής ενίσχυσης της δράσης των κατασκηνώσεων Χαρούμενα Παιδιά- Χαρούμενα Νιάτα μαζί με μια μεγάλη δόση δημιουργικότητας και φαντασίας από δεκάδες φίλους... και κάπως έτσι έχουμε το 1ο Χριστουγεννιάτικο Παζάρι Αλληλεγγύης. Πιστεύουμε πως η διάδοση της εθελοντικής προσφοράς και οι δημιουργικές εθελοντικές δράσεις αποτελούν εξίσου σημαντικό σκοπό με αυτόν της οικονομικής ενίσχυσης των κατασκηνώσεων Χαρούμενα Παιδιά-Χαρούμενα Νιάτα. Παράλληλα η όλη ιδέα είναι σύμφωνη με το πνεύμα του αντικαταναλωτισμού που θέλουμε να προωθήσουμε και που δεν μεταφράζεται μόνο ως «δεν ξοδεύω χρήματα», αλλά προσφέρω, ανταλλάσω, συνειδητοποιώ και περιορίζω τις ανάγκες μου. Έτσι την Κυριακή 18 Δεκέμβρη 2011, στον πολύ όμορφο χώρο του γυμναστηρίου Ι.Φωκιανός, στο κέντρο της Αθήνας, στήθηκε μια μεγάλη γιορτή επικοινωνίας, κόντρα στην απομόνωση, την οικονομική κρίση και την πλαστή αφθονία των αγορών. Δεκάδες άνθρωποι στήριξαν το εγχείρημα
επικοινωνία
μας, προσφέροντας εκατοντάδες μικρά και μεγαλύτερα αντικείμενα, βιβλία, κοσμήματα, παιχνίδια, διακοσμητικά, ηλεκτρικές συσκευές ακόμα και ποδήλατα. Πολλοί ακόμα προσέφεραν το χρόνο και τη δημιουργικότητα τους για την οργάνωση και το στήσιμο του παζαριού. Το αποτέλεσμα: Ο χώρος ήταν όμορφα διακοσμημένος, οι επισκέπτες πολλοί, οι εθελοντές και οι φίλοι που βοήθησαν είχαν πολύ κέφι και έτσι για ολόκληρη την ημέρα βρεθήκαμε όλοι μαζί να ανταλλάσουμε πράγματα, να συνομιλούμε, να ακούμε ο ένας τον άλλο, να μοιραζόμαστε συναισθήματα, ιδέες και αξίες αναδεικνύοντας ξανά τον πολιτισμό μιας κοινωνίας με ανθρωπιά, αξιοπρέπεια και συνοχή. Σχεδόν δύο ομάδες παιδιών θα φιλοξενηθούν δωρεάν το καλοκαίρι από τα έσοδα του παζαριού! Δίνουμε λοιπόν ραντεβού με όλους εσάς για το Δεκέμβρη του 2012 να επαναλάβουμε και να μεγαλώσουμε περισσότερο το παζάρι αλληλεγγύης για την ενίσχυση της δράσης των Κατασκηνώσεων.
Αλέξανδρος Κυτίνος
έγραψαν και είπαν για μας
Επιμέλεια: Κώστιας Αλεξανδρίδης
Σε μια εποχή όπου η πληροφορία εισβάλλει, πολλές φορές και απρόσκλητη, στην προσωπική ζωή του καθενός από μας, έχουμε φθάσει στο σημείο να θεωρούμε ότι, αν κάτι δεν εμφανίζεται στα ΜΜΕ και στο διαδίκτυο, απλώς δεν υπάρχει. Και αντίστροφα, αποκτούν οντότητα στο χώρο της εικονικής πραγματικότητας ανύπαρκτοι ή υποτυπώδεις φορείς και δράσεις που έτυχαν(;) της εύνοιας των Μέσων. Η Κατασκήνωση ουδέποτε χρησιμοποίησε το εργαλείο της επ’ αμοιβή προβολής, με αποτέλεσμα οι αναφορές στο έργο της να μειώνονται, σε μια περίοδο όπου τα Μέσα αυξάνουν συνεχώς σε αριθμό, και εφευρίσκουν καθημερινά νέα τεχνάσματα για να μεταφέρουν τα «μηνύματά τους» στον Πολίτη. Μέσα σε αυτό το κλίμα, θα πρέπει να ευχαριστήσουμε ιδιαίτερα τους ανθρώπους που, στα πλαίσια της επαγγελματικής ή εθελοντικής τους δραστηριότητας σε έντυπα και ηλεκτρονικά μέσα, έδωσαν φωνή στην Κατασκήνωση και έτσι προβλήθηκε τόσο το γενικό έργο της όσο και διάφορες ειδικές εκδηλώσεις. Την χρονιά που πέρασε, πολύτιμη ήταν η δημοσιότητα που δόθηκε στο Παζάρι Αλληλεγγύης που η επιτυχία του ξεπέρασε και τις πιο αισιόδοξες προβλέψεις από τους Νικόλα Καμακάρη, Βασιλική Αγγουρίδη και Γιώργο Σμυρνή του Ράδιο 9 και τους Σταύρο Διοσκουρίδη και Παναγιώτη Μένεγο του ΣΚΑΙ 100,3. Στον αντίποδα, δεν θα πρέπει να παραλείψουμε να αναφερθούμε σε ένα δείγμα αντιδεοντολογικής αρνητικής δημοσιότητας που παρουσιάστηκε σε μια ραδιοφωνική εκπομπή. Δεν έχει σημασία αν η άποψη δεν διατυπώθηκε από τον δημοσιογράφο, αλλά από τον βουλευτή (!!!) που έδινε συνέντευξη. Το σημαντικό είναι ότι κανείς τους (βουλευτής, δημοσιογράφος, σταθμός) δεν θεώρησε καθήκον του να ελέγξει τα λεγόμενα πριν από τη συνέντευξη ή να ανασκευάσει το ολίσθημα μετά από αυτήν. Μόνο η καλή εφημερίδα ΔΙΑ ΤΑΥΤΑ του Δημάρχου Ελευσίνας Γιώργου Τσουκαλά αποκατέστησε, σε άρθρο που δημοσιεύτηκε, την αλήθεια για όσα «καταγγέλθηκαν».
Σταχυολογούμε κάποια αποσπάσματα από τον Τύπο. «Έχουμε καταλήξει πραγματικά να παγιδευτούμε σε αριθμούς και χρηματοοικονομικούς όρους σε όλες τις πτυχές της ζωής μας. Μιλάμε για άνοδο μετοχών ενός καλλιτέχνη, ότι ο πρωθυπουργός εξάντλησε το διαπραγματευτικό του κεφάλαιο, οι ψυχίατροι μιλάνε για έλλειμμα αγάπης και διαχείριση συναισθημάτων». Λόγια της Ιωάννας Καρυστιάνη στο περιοδικό «Θρόισμα» των κατασκηνώσεων «Χαρούμενα ΠαιδιάΧαρούμενα Νιάτα» όπου μπορείτε να διαβάσετε θέματα για κινηματογράφο, εικαστικά, βιβλίο, θέατρο, περιβαλλοντικά ζητήματα. Γιώργος Κιούσης, ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ 11-6-2011 Μια διαφορετική κατασκήνωση λειτουργεί στη Μάνδρα Αττικής. Με τη βοήθεια Ελλήνων αλλά και ξένων εθελοντών, η Κατασκήνωση «Χαρούμενα παιδιά, χαρούμενα νιάτα» αποτελεί δωρεάν καταφύγιο για ιδιαίτερες κατηγορίες λιλιπούτειων... Εν μέσω οικονομικής κρίσης, η «ανάγκη» που υπάρχει για μια τέτοια κοινωνική κατασκήνωση έγινε εμφανής από την πρώτη μέρα των εγγραφών. Στην κατασκήνωση εργάζονται 70 εθελοντές που κάνουν με χαρά όλες τις δουλειές. Ελένη Βέργου, Ελεύθερος Τύπος της 30-6-2011 Διακοπές, παιχνίδι, διασκέδαση, δημιουργική απασχόληση, γέλιο, χαρά και μια μεγάλη αγκαλιά περίμενε και εφέτος τα παιδιά στον Άγιο Γεώργιο στη Μάνδρα Αττικής. Μια αγκαλιά τόσο μεγάλη που για άλλη μια φορά χώρεσε 140 λιλιπούτειους κατασκηνωτές, ανεξάρτητα από την ηλικία, το φύλο, την καταγωγή, το θρήσκευμα, την οικογενειακή ή την οικονομική τους κατάσταση. Είναι η γεμάτη αγάπη αγκαλιά που εδώ και 79 χρόνια προσφέρει μέσα από τις δράσεις της η οργάνωση «Κατασκηνώσεις Χαρούμενα Παιδιά - Χαρούμενα Νιάτα». Ηρώ Πογκόη, ΒΗΜΑ της 15-7-2011 Στις παρυφές του όρους Πατέρα, μόλις λίγα χιλιόμετρα μακριά από την αγανάκτηση, το θυμό, τα ασύστολα ψέμματα, τις ανυπόστατες υποσχέσεις, την απανθρωπιά των κυβερνώντων, μια κοινωνία ανθρώπων επιμένει να επιβιώνει, να κάνει όμορφα πράγματα, να μοιράζεται, να εξαντλείται, να απολαμβάνει. Τζένη Παπαζιού. περιοδικό Serious, Ιούλιος 2011
Πληροφορίες για τη δράση μας θα βρείτε στο www.kataskinosi.gr. Γραφτείτε συνδρομητές για να λαμβάνετε κάθε μήνα το newsletter!
οικονομικά και χορηγίες
δει δη χρημάτων
Περισσότερες από 10.000 μερίδες φαγητού ετοιμάστηκαν φέτος από τους Chef κ.Βασίλη Παναγιωτόπουλο και Joe Ρήγα στο μαγειρείο. Μεγάλες Χορηγίες Ïöåßëïõìå Ýíá ìåãÜëï åõ÷áñéóôþ στον ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟ ΠΕΡΑΤΙΚΟ, στο ΖΑΝΝΗ ΒΟΥΛΓΑΡΗ και στο ΘΕΡΑΠΕΥΤΗΡΙΟ ΑΠΟΡΩΝ ΝΕΩΝ ΚΑΙ ΝΕΑΝΙΔΩΝ ΚΛΕΟΜΕΝΟΥΣ ΚΑΙ ΑΓΓΕΛΙΚΗΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΔΗ για τις μεγάλες προσφορές τους και για την πολυετή ενίσχυση των προσπαθειών μας.
Χορηγίες χρημάτων και υλικών Åôáéñåßåò êáé óýëëïãïé ìå ôç ìåóïëÜâçóç ößëùí ðïõ îÝñïõí êáëÜ ôç ÷ñçóéìüôçôá ôçò ðñïóðÜèåéáò ðïõ ãßíåôáé ãéá ôá ðáéäéÜ ôçò ìåãáëýôåñçò áíÜãêçò μας åíßó÷õóáí. Áðü ôïí Απρίλιο ôïõ 2011 μέχρι το Μάρτιο του 2012 μας âïÞèçóáí - ìå äùñåÝò 300-2.000 € ïé: • IMPREGILO SPA • COMMON PROGRESS • GOLDEN DESTINY • ΕΛΛΗΝΟΓΑΛΛΙΚΗ ΣΧΟΛΗ ST.JOSEF • ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΑΓ.ΓΕΩΡΓΙΟΥ ΜΑΝΔΡΑΣ • BETAPLAN ΑΕΜ • ΓΥΜΝΑΣΙΟ ΕΥΑΓΓΕΛΙΚΗΣ Ν.ΣΜΥΡΝΗΣ - äéáèÝôïíôáò ðñïúüíôá êáé ìÝóá ïé: TOYOTA ÐËÅÓÔÇÓ ΔΗΜΟΣ ΕΛΕΥΣΙΝΑΣ NESTLE ΔΗΜΟΣ ΜΑΝΔΡΑΣ UNILEVER HELLAS ΦAΡΜΑ ΜΗΤΣΟΠΟΥΛΟΣ BINGO-TOTTIS MADONA ÅÕÑÙ×ÁÑÔÉÊÇ ΣΚΛΑΒΕΝΙΤΗΣ Ó. ÃÑÇÃÏÑÏÐÏÕËÏÓ ΠΕΤΡΟΓΚΑΖ BELLISSIMO 3 ΑΛΦΑ ΚÙÓÔÁÓ ÄÉÁÌÁÍÔÇÓ AGRINO ΑΙΝΟΣ Δ.ΜΟΙΡΑΡΑΚΗ Α. ΤΡΙΠΟΔΑΚΗΣ Σ.ΨΙΛΙΑΝΟΣ ΑΡΙΣΤΩ Τ.ΣΟΥΛΤΑΝΟΠΟΥΛΟΣ ΚΟΤΟΠΟΥΛΑ ΒΟΚΤΑΣ Αθ. ΖΑΧΑΡΙΑΣ COLGATE-PALMOLIVE CRETAFARM
Τα δύσκολα χρόνια είναι αυτά που περνάμε όλοι τώρα και ίσως τα δυσκολότερα έρχονται. Και όπως πάντα συμβαίνει σε τέτοιες περιπτώσεις η οικονομική κρίση πλήττει περισσότερο τους οικονομικά αδύναμους κι ανάμεσά τους τα παιδιά που φιλοξενούμε κάθε χρόνο. Οι οικογένειές τους είναι σε απόγνωση, οι φορείς που τα εξυπηρετούν δυσκολεύονται να τους προσφέρουν υπηρεσίες, τα σχολεία τους είναι κρύα κι αυτά πάνε εκεί πεινασμένα για να μάθουν. Πλησιάζει το καλοκαίρι και με αγωνία σκεφτόμαστε το τι θα γίνει στις εγγραφές για την Κατασκήνωση. Τη χρονιά που πέρασε δυσκολευτήκαμε πάρα πολύ, δεν ξοδέψαμε χρήματα για βελτίωση των εγκαταστάσεών μας και μειώσαμε ένα μικρό αποθεματικό που είχαμε για να καλύψουμε τα 53.000€ που χρειάστηκαν. Ευτυχώς που δεν δαπανούμε χρήματα για αμοιβές εργαζομένων. Τα μέλη, οι εθελοντές, οι φίλοι και οι γνωστοί που έρχονται στη Συνεστίαση την Έκθεση ή το bazaar, που αγοράζουν ή διαθέτουν Λαχνούς, που βοηθούν να βρεθούν τρόφιμα, εξοπλισμός και υλικά έκαναν όσα μπορούσαν ξεχνώντας τις δικές τους δυσκολίες. Ας ενεργοποιήσουμε περισσότερους φίλους κι ας προσπαθήσουμε να μην εγκαταλείψουμε στην τύχη τους τα παιδιά. Κοντά μας υπάρχουν και άνθρωποι του επιχειρηματικού κόσμου που, ευαίσθητοι όπως είναι, γίνονται χορηγοί της προσπάθειας που κάνουμε αφού ξέρουν πως τα χρήματα που χορηγούν δεν θα πάνε σε αμοιβές ή απολαβές ανθρώπων Ïöåßëïõìå Ýíá ìåãÜëï åõ÷áñéóôþ óå üëïõò ôïõò ößëïõò ðïõ åíßó÷õóáí ïéêïíïìéêÜ ôéò ðñïóðÜèåéÝò ìáò και éäéáßôåñá ôéò êõñßåò: Ìáñêçóßá ×áôæçðáýëïõ, Ελένη Λιδώρη, Άννα Γκιάτη, Καίτη Taylor, Έφη Χαϊκάλη, Αγγελία Πατέρα, Μαίρη Αναστασοπούλου, Ευτυχία Παπατζανάκη, Κλεοπάτρα Πρίφτη, Δήμητρα Χριστοπούλου, Δωροθέα Γιαννίση, Ειρήνη Φούντου, Ελένη Κονιδάρη, Μαρία Διαμαντοπούλου, Λένα Καλπίδου, Αντιγόνη Παπαπασχάλη, Χριστίνα Κουράφα, Ρένα Μοράρη, Ντίνα Καλαμίτση, Ελένη Δούκα, Ευπραξία Κουτάντου ôïõò êõñßïõò Σπύρο Μεταξάτο, Ηλία Κουντούρη, Κωστή Καβουλάκο, Γιάννη Παπαδόπουλο, Σωτήρη Καλαμίτση, Στέλιο Σκούφα, Νίκο Νικολάου, Λουκά Λιδώρη, Τάσο Γκιάτη, Γιώργο Γκιάτη, Νίκο Καπλανίδη, Απόστολο Δούκα, Θάνο Μιχαλόπουλο, Κωστή Καβουλάκο, Ιωάννη Φράγκο, Γιώργο Τσαγκαράκη, Αντώνη Τσουρινάκη, Γιάννη Μακροδήμο, Παναγιώτη Οικονόμου, Γιάννη Χρυσοβέργη, Κώστα Μπούτση, Γιώργο Πέππα, Μόσχο Μοσχίδη, Πέτρο Μοσχίδη, Παναγιώτη Κεραμίδα, Δημήτρη Μαργαριτούλη, Πέτρο Μπισμπιρούλα, Τάσο Σουλτανόπουλο, Γιώργο Πυρουνάκη και όσους μεσολάβησαν για να βρεθούν τρόφιμα και υλικά όπως τους: Γιώργο Παναγόπουλο και τους φίλους του στην UNILEVER, Παναγιώτη Κουβάτσο και τους φίλους του στη NESTLE, Άννα Καρακατσάνη, Λύντια Πετροπούλου και Ξενοφώντα Παπαϊωάννου.
"Υιοθεσία" φιλοξενίας παιδιών Το Κοινωφελές Ίδρυμα Ιωάννη Σ. Λάτση «υιοθέτησε», για 4η συνεχόμενη χρονιά, την φιλοξενία πέντε παιδιών της Κατασκήνωσης χορηγώντας στο Σωματείο Κατασκηνώσεις Χαρούμενα Παιδιά-Χαρούμενα Νιάτα το ποσό των 2.000€.
Λ Α Χ ΕΙΟ 2 0 1 2 Êõêëïöïñåß ôï Ëá÷åßï ìå áíôéêåßìåíá êëÞñùóçò 50 ðßíáêåò êáé 50 âéâëßá. ÔéìÞ Ëá÷íïý 2 ÅÕÑÙ. ÊëÞñùóç óôéò 20 Ιουνίου 2012 þñá 8 ì.ì. Ãéá ëá÷íïýò ôçëåöùíÞóôå óôï 210-32.26.019
ÓÊÅÐÔÅÓÔÅ ÍÁ ÁÍÁËÁÂÅÔÅ ôá Ýîïäá ôçò öéëïîåíßáò åíüò ðáéäéïý; 400€ èá ôïõ ÷áñßóïõí 21 áîÝ÷áóôåò ìÝñåò!
31
êáôáóêçíùóåéò ÷áñïõìåíá ðáéäéá-÷áñïõìåíá íéáôá χεϋδεν 14, 104 34 ÁèÞíá www.kataskinosi.gr http://xaroumenapaidia.blogspot.com/ http://throisma-magazine.blogspot.com/ EN ISO 9001:2008 Παροχή Υπηρεσιών Διαμονής, Σίτισης και Ψυχοκοινωνικής Στήριξης Παιδιών και Εφήβων EN ISO 22000:2005 Επεξεργασία και Διάθεση Τροφίμων στις εγκαταστάσεις της Κατασκήνωσης
áí ðéóôåýåôå üôé ç ðñïóðÜèåéÜ ìáò áîßæåé êáé èÝëåôå íá âïçèÞóåôå ôüôå: • KáôáèÝóôå Ýíá ðïóü óôïõò Ëïãáñéáóìïýò: 080-67172687 óôçí ÅÈÍÉÊÇ ÔÑÁÐÅÆÁ 168-00-2002-004752 óôçí ALPHA BANK 0026-0056-01-0200373065 óôçí EUROBANK 5025-010577-269 óôçí ÔÑÁÐÅÆÁ ÐÅÉÑÁÉÙÓ Þ óôï ðñüãñáììá winforlife óôï www.easypay.gr • ÊÜíôå ôéò áãïñÝò óáò ìå ìéá ðéóôùôéêÞ Winlife Visa και δηλώστε τις Κατασκηνώσεις Χαρούμενα Παιδιά • Óõìðëçñþóôå ôçí Ôá÷õäñïìéêÞ åðéôáãÞ ðïõ åóùêëåßåôáé • AãïñÜóôå Ëá÷íïýò ôïõ Ëá÷åßïõ ðïõ êëçñþíåé, óôéò 20 Ιουνίοõ 2012, 50 ðßíáêåò êáé 50 âéâëßá • “ÕéïèåôÞóôå”, ìå 400 €, ôç “öéëïîåíßá” ãéá 21 ìÝñåò åíüò ðáéäéïý óôçí êáôáóêÞíùóç • ÄéáèÝóôå ãéá ôá 140 ðáéäéÜ ôá åîáéñåôéêÜ ðñïúüíôá ôçò Åôáéñåßáò óáò (τρόφιμα, υλικά καθαριότητας κλπ) • Áöéåñþóôå ÷ñüíï óôéò äñáóôçñéüôçôÝò ìáò και δουλέψτε εθελοντικά στα προγράμματά μας για τα παιδιά και τους νέους
ÅðéêïéíùíÞóôå ìáæß ìáò áöÞíïíôáò ìÞíõìá óôï 210-32.26.019 óôÝëíïíôáò FAX óôï 210-32.57.801 Þ e-mail óôï kataskinoseis@yahoo.com και στο kataskinosi@gmail.com