ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ ΠΟΙΚΙΛΗΣ ΥΛΗΣ • ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2025
ΓεΥΣεΙΣ εΟΡΤΩΝ
ΒΟΛΤΑ ΣΤΟ ΠΗΛΙΟ
ΔΩΡΑ ΓΙΑ ΟΛΟΥΣ
ΜΟΔΑ ΓΙΑ ΤΟΝ χεΙΜΩΝΑ
Ο ΔΡΟΜΟΣ ΤΩΝ ΤΡΙΩΝ ΑΙΩΝΩΝ
1841-2025 ΤΗΣ ΟΔΟΥ ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΟΣ
ΔΙΑΝΕΜΕΤΑΙ ΔΩΡΕΑΝ
ΤΕΥΧΟΣ#10
VOLOS CITY
ΤΟ ΧΘΕΣ ΚΑΙ ΤΟ ΣΗΜΕΡΑ
VOLOS CITY
editorial
4
Πόσο καλά ξέρεις τον Βόλο;
volos city ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2025 τευχοσ #10 ΔΙΑΝΕΜΕΤΑΙ ΔΩΡΕΑΝ ΜΕ ΤΗΝ ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ ΜΑΓΝΗσΙΑ εΚΔοτΗσ ΑΡΧΙΜΗΔΗΣ ΚΑΡΕΚΛΙΔΗΣ υΠευΘυΝΗ εΚΔοσΗσ ΚΑΤΕΡΙΝΑ ΚΑΡΕΚΛΙΔΟΥ ΚεΙΜεΝΑ xΡΥΣΟΣΤΟΜΟΣ ΤΡΙΜΜΗΣ ΔΗΜΙουρΓΙΚο ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ ΔΙΑΚΟΣΙΑ υΠευΘυΝΗ MARKEtiNG ΝΑΝΣΥ ΠΑΡΑΔΑΚΗ ΙΑΣΟΝΟΣ 77 ΜΕ Κ. ΚΑΡΤΑΛΗ, ΒΟΛΟΣ, ΤΗΛ.: 24210 85531 - 4 www.magnesianews.gr email:info@magnesianews.gr
Ζ
εις στον Βόλο, περπατάς στους δρόμους του, ψωνίζεις στην αγορά, πίνεις καφέ στην παραλία… Όμως… πόσο καλά τον ξέρεις πραγματικά; Η καθημερινότητα συχνά μας τυφλώνει απέναντι στην πλούσια ιστορία της πόλης. Αρκεί να σκεφτεί κανείς την οδό Δημητριάδος, τον κεντρικό άξονα που για δεκαετίες αποτελεί την καρδιά της εμπορικής και κοινωνικής ζωής της πόλης. Από τα πρώτα βήματα κατά μήκος της μέχρι τα ιστορικά κτήρια που μαρτυρούν την εξέλιξη της πόλης, η Δημητριάδος κουβαλάει ιστορίες που οι περισσότεροι δεν έχουν προσέξει. Η οδός Δημητριάδος συνδυάζει παρελθόν και παρόν. Καφέ, καταστήματα, νέες γεύσεις και εμπορικές αλυσίδες ζωντανεύουν τον δρόμο, ενώ η αρχιτεκτονική των παλιών κτηρίων θυμίζει τις εποχές που η πόλη είχε πάρει τις πρώτες της διαστάσεις και χαρακτήρα λιμανιού εμπορίου και βιομηχανίας. Σχεδόν κάθε βήμα κρύβει και μία ιστορία! Μια επίσκεψη στο Αρχαιολογικό Μουσείο Βόλου από την άλλη, φέρνει τους επισκέπτες του πιο κοντά στις ρίζες της περιοχής. Από ευρήματα της Νεολιθικής Εποχής μέχρι τα αντικείμενα της κλασικής και ρωμαϊκής περιόδου, το μουσείο αποκαλύπτει ένα παρελθόν που συχνά ξεχνάμε. Είναι μια
σημαντική υπενθύμιση ότι η πόλη βρίσκεται σε έναν τόπο με ιστορία χιλιάδων χρόνων. Βέβαια, αν θέλει να γνωρίσει κανείς πραγματικά τον Βόλο και την ευρύτερη περιοχή, δεν αρκεί μόνο η πόλη. Ένα μικρό road trip στα χωριά του Πηλίου ανοίγει ένα άλλο κεφάλαιο με τα πλακόστρωτα σοκάκια της Μακρινίτσας και της Πορταριάς, τα μονοπάτια που οδηγούν σε καταπράσινα τοπία και παραδοσιακά τσιπουράδικα, και τη θέα προς τον Παγασητικό που κόβει την ανάσα. Αυτά τα στοιχεία είναι και οι ρίζες της ίδιας της πόλης! Παράλληλα, η καθημερινότητα φέρνει και την επικαιρότητα. Πώς διαμορφώνονται οι τιμές του κρέατος στα μαγαζιά της πόλης, ενόψει μάλιστα και των εορταστικών τραπεζιών για Χριστούγεννα και Πρωτοχρονιά; Από την άλλη, πώς ζούμε με τον κορωνοϊό σήμερα; Ζούμε σε μια πόλη που μεταβάλλεται, προσαρμόζεται και αντιμετωπίζει τις ίδιες προκλήσεις με κάθε άλλη ελληνική, πάντα όμως με τη δική της ταυτότητα. Το ερώτημα «πόσο καλά ξέρουμε τον Βόλο;» δεν είναι ρητορικό. Είναι πρόσκληση να ξαναδούμε τη γειτονιά μας, να ανακαλύψουμε αυτά που νομίζουμε ότι ξέρουμε και να αποκτήσουμε περισσότερες εικόνες και μνήμες. Το έναυσμα λοιπόν το δίνει το παρόν τεύχος του «Volos City»!
Χρυσόστομος Τρίμμης
VOLOS CITY
6
περιεχόμενα
8.
#10
Ο ΔΡΟΜΟΣ ΤΩΝ ΤΡΙΩΝ ΑΙΩΝΩΝ «ΔΙΗΓΕΙΤΑΙ» ΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΒΟΛΟΥ 1841-2025 Το χθες και το σήμερα της οδού Δημητριάδος
58. ΟΔΟΣ ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΟΣ ΣΗΜΕΡΑ Ένα από τα πιο ζωντανά και δραστήρια κύτταρα του Βόλου 64.
ΚΑΤΑΣΤΗΜΑΤΑ Τι βρίσκουμε στη Δημητριάδος
68. ΑΠΟ ΤΗ ΝΕΟΛΙΘΙΚΗ ΕΩΣ ΚΑΙ ΤΗ ΡΩΜΑΪΚΗ ΕΠΟΧΗ… Αθανασάκειο Αρχαιολογικό Μουσείο Βόλου: oλη η ιστορία της Μαγνησίας σε ένα σημείο
92. ΑΡΕΤΗ ΛΑΓΙΟΥ Η σημερινή πραγματικότητα του κορωνοϊού και των εμβολίων 96. ΤΑΪΛΕΡ ΤΖΟΝΣΟΝ Από την Τζόρτζια των ΗΠΑ στον Βόλο για τη Νίκη 98. ΕΛΕΝΗ ΠΑΠΑΘΑΝΑΣΙΟΥ Μέρες γιορτινές, μέρες μοναδικές... 102. ΓΙΟΡΤΙΝΗ ΚΟΜΨΟΤΗΤΑ... ΣΤΟ ΤΡΑΠΕΖΙ ΣΑΣ Ιδέες διακόσμησης για ένα εορταστικό τραπέζι, που εντυπωσιάζει
74. RoAD TRIP ΣΤΟ ΠΗΛΙΟ Από τον Βόλο ως τη Μηλίνα και τη Ζαγορά
104. ΔΩΡΑ ΜΕ ΟΥΣΙΑ, ΣΤΥΛ ΚΑΙ …ΑΓΑΠΗ! Γίνε κι εσύ ο Άγιος Βασίλης για τους αγαπημένους σου
88. ΣΑΒΒΑΣ ΚΕΣΙΔΗΣ «Μην τρώτε μοσχαρίσιο κρέας ως απάντηση στην ακρίβεια»!
110. ΜΟΔΑ Οι τάσεις του χειμώνα για τη γυναίκα, τον άνδρα, το παιδί.
Body Metamorfosis σΗΜεΙΑ ΑΠοΚΛεΙστΙΚΑ τΗσ VAcUPOWER ΞΕΝΟΦΟΝΤΩΣ 1 ΒΟΛΟΣ ΑΝΤΩΝΟΠΟΥΛΟΥ 126 ΒΟΛΟΣ ΝΙΡΒΑΝΑΣ 12 ΛΑΡΙΣΑ σΗΜεΙΑ ΑΠοΚΛεΙστΙΚΑ τΗσ VAcUPOWER ΓΙΑ τΗ ΘεσσΑΛΙΑ Η ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΒΡΙΣΚΕΤΑΙ ΣΕ 60 ΣΗΜΕΙΑ ΣΕ ΕΛΛΑΔΑ & ΚΥΠΡΟ τΗΛεΦΩΝΑ εΠΙΚοΙΝΩΝΙΑσ: 6944176825 & 6945409425
ΤΤΑΡΙΤΙΔΑ, ΑΠΑΛΛΑγΕΙΤΕ ΑΠΟ ΚΥΑΧΟΣ ΛΙΠΟΣ ΚΑΙ ΤΟΠΙΚΟ Π τΙ εΙΝΑΙ Η VAcUPOWER; Η VacuPower είναι η πιο δημοφιλής και αποτελεσματική μέθοδος αδυνατίσματος με υποπίεση στην Ελλάδα. Εγγυάται τον ολοκληρωτικό επανασχηματισμό των αναλογιών του σώματος, προσφέροντας ορατά αποτελέσματα σε σύντομο χρόνο.
ΓΙΑτΙ Η VAcUPOWER εΙΝΑΙ Η ΜεΘοΔοσ Νο1 ΓΙΑ ΑΔυΝΑτΙσΜΑ;
ΠροΓρΑΜΜΑτΑ ΚΑΙ τεχΝοΛοΓΙΑ Στα Body Metamorfosis σε Βόλο και Λάρισα, προσφέρονται 20 εξειδικευμένα προγράμματα που συνδυάζουν σύσφιξη, λείανση και μυϊκή ενδυνάμωση. Το μοναδικό μηχάνημα Body Composition Analysis παρακολουθεί την κατάσταση του οργανισμού σας και καθοδηγεί τη δημιουργία εξατομικευμένου προγράμματος προσαρμοσμένου στις ανάγκες κάθε ατόμου.
Κατά τη διάρκεια των 30 λεπτών που περπατάτε μέσα στον ειδικό θάλαμο, εφαρμόζεται υποπίεση, η οποία: • Αυξάνει την αντίσταση στην κίνηση. • Διεγείρει την κυκλοφορία της λέμφου. Αυτό μεταφράζεται σε καύση περισσότερων θερμίδων, τόνωση των κατάλληλων περιοχών και μείωση των περιττών πόντων. Νεοσ χΩροσ στο ΚεΝτρο του ΒοΛου Σας περιμένουμε στον νέο χώρο Body Metamorfosis, Αντωνοπούλου 126, για να αναδείξετε την καλύτερη εκδοχή του εαυτού σας με μόλις 30 λεπτά ενεργοποίησης του λεμφικού σας συστήματος.
VOLOS CITY ΕΡΕΥΝΑ- ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ: ΓΙΩρΓοσ ΚΑρεΚΛΙΔΗσ
8 Ο ΔρΟμΟΣ Των Τριων Αιωνων «ΔιΗγΕιΤΑι» ΤΗν ιΣΤΟριΑ ΤΟυ ΒΟΛΟυ
1841-2025
Το χθες και το σήμερα της οδού Δημητριάδος
VOLOS CITY
9 ΙστορΙΚεσ ΦΩτοΓρΑΦΙεσ: στέφανος στουρνάρας Κώστας Ζημέρης, Ιωβέλ Ιωσαφάτ Η Μαγνησία στο Πέρασμα του χρόνου
Αρχές του 20ου αιώνα η οδός Δημητριάδος με τα διώροφα κτήρια και με τα ισόγεια καταστήματα
VOLOS CITY
Τ
ο 1845 δειλά-δειλά ο πρώτος οικιστής του Βόλου, ο Ηπειρώτης Νικόλαος Γάτσος, ή των «Νέων Μαγαζείων» όπως λεγόταν αργότερα, μαζί με άλλους Πορταρίτες, Μακρινιτσιώτες, Ζαγοριανούς προείδαν την ίδρυση μίας καινούργιας πόλης, μπροστά στη θάλασσα που έφθανε μέχρι τη σημερινή Ιάσονος, Δημητριάδος, ξεφεύγοντας από την τουρκόπολη του Κάστρου. Η περιοχή, αν μπορούμε να τη φανταστούμε από τις πρώτες μαρτυρίες, την πρώιμη εποχή του Βόλου διέθετε μικρή έκταση γης η οποία συνεχώς μεγάλωνε και από μία θαλάσσια ξύλινη αποβάθρα, έγινε αυτό που βλέπουμε σήμερα. Η πόλη των 80 αποθηκών και κατοικιών, με πληθυσμό 3000 νοματαίων να φτάνει σήμερα στους 120.000. Στη μετέπειτα οδό Ιάσονος παραθαλάσσια υπήρχε ένα ξύλινο κρηπίδωμα όπου δημιουργήθηκε το πρώτο υποτυπώδες λιμάνι με πολλά προβλήματα. Στην αρχή ξεκίνησε η θαλάσσια συγκοινωνία με την ελεύθερη
10 Ελλάδα, Τη σκλαβωμένη Μακεδονία, Μικρά Ασία, Κωνσταντινούπολη, Ρωσία και άλλες ευρωπαϊκές χώρες, με πρώτη την Αυστρία που εγκατέστησε πρακτορείο και προξενείο. Η μεγαλύτερη περιβαλλοντική επέμβαση στην πόλη έγινε την περίοδο 1895-1908 αλλάζοντας τον ρου του ποταμού Αναύρου και να μπαζώνεται όλο, ώστε να διαφυλαχθεί το λιμάνι και να μην πέφτουν τα νερά του μέσα σ’ αυτό. Ο πρώτος δρόμος που διαμορφώθηκε ήταν τότε η «Μεγάλη Οδός», η μετέπειτα Δημητριάδος, ως τις ημέρες μας. Το 1862 άρχισαν να αναγείρονται οι πρώτες κατοικίες και επί της οδού Ερμού κοντά στην πρώτη εκκλησία της πόλης, τον Άγιο Νικόλαο, το 1856. Μετά την εκκλησία και την Ερμού υπήρχαν μόνο χωράφια με ελαιόδεντρα και άλλες καλλιέργειες. Η νέα πόλη άρχισε να διαμορφώνεται στη σημερινή οδό Δημητριάδος, μετά το 1860, με πρώτο φυσικό όριό της να είναι ο ποταμός Άναυρος που μπαζώθηκε στις αρχές του 1900 και έτσι δημιουργήθηκε η οδός Ιωλκού. Το μήκος της οδού Δημητριάδος έφθανε ως τον
αλευρόμυλο Μουσούρη από το 1867 και ήταν το τελευταίο όριο της πολίχνης ως το 1925 που γκρεμίστηκε, ασφαλτοστρώθηκε και διαπλατύνθηκε η παραλιακή οδός και άνοιξε η οδός Ιάσονος. Οι πρώτοι οικιστές της νέας πολίχνης ήταν τρεις όλοι κι όλοι. Ο Έλληνας από την Ήπειρο Νικόλαος Γάτσος, ο εβραίος Λιάχος και ο Τούρκος Αρίφ Αγά, ως εφοριακός της τουρκικής διοίκησης. Ακολούθησαν οι Χρήστος Αποστολίδης από τον Αλμυρό, Ιωάννης Τσιμπούκης από τη Μακρινίτσα, Αντώνιος Καρτάλης και Δημήτρης Καρμίρης από την Τσαγκαράδα και προστέθηκαν αργότερα οι Γιαννακός Ριζοδήμος, Νικόλαος Τσοποτός, Αθαν. Αποστολάκης, Ιωάννης Μπάτζιος από τη Μακρινίτσα και από την Πορταριά οι Μ. Ματθαιόπουλος και Δημήτρης Σπυρίδης. Ανάμεσα στη Δημητριάδος και την Ερμού δημιουργήθηκαν μικρά στενάκια 2-3 μέτρων που έφταναν μέχρι τη θάλασσα και τη χρονική περίοδο από το 1878 έως το 1881 δημιουργήθηκε η παραλία του Βόλου που διαμορφώθηκε τελικά ως το 1926.
Το πρώτο «ρυμοτομικό» σχέδιο του Βόλου 1841 που σχεδιάστηκε στην Κωνσταντινούπολη
VOLOS CITY
11
Ολόκληρη η ζωή της πόλης στο λιμάνι και τη Μεγάλη Οδός Δημητριάδος
Η ΜεΓΑΛΗ οΔοσ όπως ονομάστηκε από το 1845 και από το 1895 επίσημα οδός Δημητριάδος, ήταν όλη η ζωή της πόλης. Το 1872 πριν την απελευθέρωση επισκέφθηκε τον Βόλο ο δημοσιογράφος Βλάσης Γαβριηλίδης ως απεσταλμένος της εφημερίδας των Αθηνών «Μην χάνεσαι». Έγραψε τότε ο Γαβριηλίδης: Αλλά τι είναι ο Βόλος; Είναι πόλις τρίπολις. Σΰγκειται εκ των «καινούργιων», των «παληών και φρουρίου» και του χωρίου Βώλος ή Γόλος ή Δημητριάς. Τα «καινούργια» είναι εκτισμένα παρά την παραλίαν (σ.σ. μετέπειτα Ιάσονος και Δημητριάδος) και πριν μεν ήσαν μόνον κατοικίαι, εμπόρων, ήδη δε λαμβάνουν την αρμόζουσαν αυτή θέση, την του κέντρου του Βώλου. Όλον αυτό το διαμέρισμα αποτελείται εκ τριών εγκαρσίων λεωφόρων Δημητριάδος κατά τε το μήκος και πλάτος ακολουθουσών την παραλίαν και εξ εγκαρσίων οδών στενών, ως τα καντούνια Ζακύνθου. Εις τα «καινούργια» δεν απαντά τις ούτε μικρόν οικίαν ούτε ρακένδυτην, αλλά πάσαι αι οικίαι εισί νεωτάτου ρυθμού και μεγάλοι, οι δε κάτοικοι εύποροι. Εν τω μέσω δε των παληών και καινούργιων ευρίσκεται πλατεία παμμεγίστη (σ.σ. αναφέρεται στην πλατεία Ρήγα Φεραίου) εις μία άκραν της οποίας είναι εκτισμένος ο τουρκικός στρατών». Το τηλεγραφείο και ο Άγιος Ελευθέριος μετά
την απελευθέρωση αναφέρεται στη σημερινή πλατεία Ρ. Φεραίου. Η ανάπτυξη της νέας πόλης υπήρξε ραγδαία
Το λιμάνι του Βόλου
λόγω της κίνησης της πρόχειρης-ξύλινης αποβάθρας και της δημιουργίας των προξενείων Ιταλίας, Αυστρίας, Γαλλίας και Αγγλίας.
VOLOS CITY
Η πλατεία Ρήγα Φεραίου όπου κτίστηκαν επί Τουρκοκρατίας οι φυλακές, το τηλεγραφείο και μετά την απελευθέρωση ο Άγιος Ελευθέριος
12
VOLOS CITY
14
« Η σημαντικώτερη μέρα στην ιστορία του Βόλου και της περιοχής είναι η 2 Νοεμβρίου 1881, όταν ο ελληνικός στρατός μπήκε στην πόλη του ελεύθερου Βόλου. Από την εφημερίδα του Β. Γαβριηλίδη»
Η απελευθέρωση 2 Νοεμβρίου 1881 στη «Μεγάλη Οδό» οΛΗ Η ΖΩΗ του μοναδικού δρόμου της πόλης μας «διηγείται» την ιστορία των τριών αιώνων. Του 19ου, του 20ου και 21ου. Στη «Μεγάλη Οδό» ως το 1895 και μετά την απόφαση του Δημοτικού Συμβουλίου Παγασών επίσημα οδό Δημητριάδος ακούστηκαν οι πανηγυρισμοί των Βολιωτών στις 2 Νοεμβρίου 1881 με την υποδοχή της έλευσης του απελευθερωτικού ελληνικού στρατού από τον τουρκικό ζυγό.
Στα σκίτσα της εποχής βλέπουμε δύο απόψεις. Η μία περισσότερο επική που δείχνει την Θεσσαλία και την Ήπειρο σαν σκλάβες που ελευθερώνονται να παραδίδονται στον βασιλέα Γεώργιο Α΄). Η δεύτερη δείχνει την Ευρώπη να δίνει ένα κόκκαλο (την Θεσσαλία και την Ήπειρο) στον Έλληνα ενώ του λέει: «αυτό μόνο έχουμε για σένα, αλλά άναψε μια φωτιά να ζεσταθούν αυτοί που τρώνε στο τραπέζι», υπονοώντας την απόσπαση από την Τουρκία της Ρουμανίας, Σερβίας, Μαυροβουνίου, αλλά και την παραχώρηση της Κύπρου στην Αγγλία, και την κατάληψη της Βοσνίας-Ερζεγοβίνης από την Αυστροουγγαρία.
VOLOS CITY
16
Η φιλία των Βολιωτών το 1887 ο παιδαγωγός και λόγιος Αριστοτέλης Κουρτίδης, επισκέπτεται το Βόλο, και τις εντυπώσεις που αποκομίζει τις αποτυπώνει στο περιοδικό «Εστία» στις 16 ως 23 Αυγούστου της ίδιας χρονιάς. «... Το υπέρ τον Βώλον πλανώμενον όνειρον είνε το χρήμα. Εκ του καπνού των τριών ατμοκίνητων αλευρομύλων και των δύο σιδηρουργείων του (σ.σ. Σταματοπούλου και Γκλαβάνη), εκ του επί των δύο μεγάλων αποβαθρών και της ευρείας προκυμαίας συνωστισμού ανθρώπων πάσης προελεύσεως, εκ του βαρέος άσθματος των εκφορτωνόντων ατμοπλοίων, εκ των πληρουσών τον λιμένα κραυγών των ναυτών και των λεμβούχων, εκ των διασχιζόντων τας οδούς και τας αγυιάς αχθοφόρων, εκ του τριγμού των φορτηγών αμαξίων, εν σάκκοις, εν βαρελίοις, εν κοφινίοις, εν ασκοίς, εν δέμασιν, εν πίθοις μεταφερόντων σίτον, καπνόν, έλαιον, οίνον, κουκούλια, μήλα, γεώμηλα, κάστανα, εκπέμπεται φλογερά τις μέριμνα προς απόκτησιν κέρδους, νυχθήμερος πόθος πόλεως ήτις εγείρεται την αυγήν όπως το αξίωμα του Απελλού: ουδεμία ημέρα άνευ γραμμής, μεταβάλη επί το εμπορικόν: Ουδεμία ημέρα άνευ δραχμής. Ο Βώλος είνε η καρδία της Θεσσαλίας... και εκπέμπει μέχρι των απωτάτων χωρίων της Θεσσαλίας και της Νοτίου Μακεδονίας, διά του σιδηροδρόμου, δι’ ημιόνων ή πλοιαρίων καφέν και ζάκχαριν, υφάσματα και χειρόκτια και ενίοτε θιάσους γερμανικών, ων επιτρέπεται η εισαγωγή μεθ’ άλας τας περί φυλλοξήρας διατάξεις. Η πόλις είναι νεότευκτος... Αι οικίαι, αι περιταινιούσαι την παραλίάν ιδίως, εισί λιθόκτιστοι και κομψοί... Εν τούτοις η νεαρά πόλις εννοεί να χαρή τα καλά της ελευθερίας. Ο φιλόκαλος και δραστήριος δήμαρχος κ. Καρτάλης εργάζεται συντόνως υπέρ του καλλωπισμού της... Αλλά τον χειμώνα ο Βώλος άνευ θεάτρων, άνευ συναυλιών, άνευ χορών διέρχεται ανιαράς νύκτας. Οι εγχώριοι διασκεδάζουσι καν διηγούμενοι προς αλλήλους την πλήξιν των, αλλ’ οι εκ της λοιπής Ελλάδος, οι καλούμενοι υπό των ιθαγενών με το πικρόν όνομα «ξένοι», ευρίσκονται εις αληθή ξενιτειάν επί γης ουχί ομοφύλου, επί εδάφους αστόργου, διότι η φιλία του Βολιώτου σταματά μέχρι του κατωφλιού της θύρας του, πέραν ανοίγεται το άδυτον, εις ο δεν εισχωρούσιν οι βέβηλοι...».
Το ξενοδοχείο Πόλεως πρώτο που λειτούργησε στην οδό Δημητριάδος από το 1881 το δημαρχείο Παγασών
Οι πρώτοι δήμαρχοι οΙ ΠρΩτοΙ εκλεγμένοι δήμαρχοι Παγασών από τις δημοτικές εκλογές του 1883 ήταν ο Γ. Καρτάλης, ο Τοπάλης, ο Χατζηαργύρης και ο Γεωργιάδης των μεγάλων έργων από το 1899 έως το 1908.
Γεώργιος Καρτάλης
Αλέξανδρος Τοπάλης
Αργύρης Ιωάννης (Χατζηαργύρης)
Νικόλαος Γεωργιάδης
VOLOS CITY
18
Το πολεοδομικό σχέδιο επί δήμαρχου Γεωργιάδη
Η δημιουργική οκταετία Γεωργιάδη για τον Βόλο ο ΝΙΚοΛΑοσ ΓεΩρΓΙΑΔΗσ γεννήθηκε στην Πορταριά, το 1830. Τις γυμνασιακές του σπουδές τελείωσε στην Αθήνα και υστέρα πήγε στο Μόναχο της Γερμανίας, όπου σπούδασε ιατρική. Εκεί «ποτίστηκε» με τις προοδευτικές ιδέες της εποχής του και με αυτές γύρισε πάνοπλος στον Βόλο. Δούλεψε γιατρός ως το 1857. Με την έκρηξη της Κρητικής Επανάστασης εξορίστηκε απ’ τους Τούρκους στη Θεσσαλονίκη ως το 1875. Στα 1880 έβγαλε το περίφημο σύγγραμμά του «Θεσσαλία», που αποτέλεσε την τελευταία για την εποχή του, λέξη της τοπογραφικής και ιστορικής έρευνας της Θεσσαλίας. Το έργο αυτό κυκλοφόρησε πλατιά και στην Ελλάδα και στο εξωτερικό, ώστε μετά από λίγα χρόνια χρειάστηκε να γίνει δεύτερη έκδοση. Μεταφράστηκε σε δυο γλώσσες, στη γαλλική και στην αγγλική. Επαινετικά άρθρα γράφηκαν στην εφημερίδα
του Βερολίνου «Ντόιτσε Ρουντσχάου», ο δε Γεωργιάδης εξελέγη αντεπιστέλλον μέλος του εν Βερολίνω αρχαιολογικού ινστιτούτου, «για την εξαίρετη εργασία του, για την τοπογραφία της Θεσσαλίας. Επίσης επαινέθηκε στο γεωγραφικό συνέδριο της Βενετίας στα 1883. Στη δεύτερη έκδοση ο Γεωργιάδης γίνεται υπέρμαχος της διανομής της θεσσαλικής γης στους γεωργούς. Βγήκε Δήμαρχος του Βόλου το 1899, η δε δημαρχία Γεωργιάδου (δύο τετραετίες) αναφέρεται ως η πιο δημιουργική. Αυτός έκανε τη ρυμοτομία του Βόλου, που ήταν από τις καλύτερες στα χρόνια εκείνα. Επίσης έκανε δενδροφυτεύσεις, έχτισε τέσσερα μεγάλα δημοτικά σχολεία, φρόντισε για τη δωρεά των Αχιλλόπουλων με την οποία έγινε το Δημοτικό Νοσοκομείο. Ο Γεωργιάδης βγήκε και βουλευτής δυο φορές στα 1881 και 1890, ενώ έγινε και πρόεδρος της Βουλής.
VOLOS CITY
20
Το μεγάλο «ξύπνημα» στη Δημητριάδος
1900 «Η απεργία» (1990), χαρακτικό της Μαριάννας Ξενάκη σε σχέδια του χαράκτη Τάσσου. Εμπνεόμενος από την ιστορία του Βόλου, ο Τάσσος σχεδίασε τις οκτώ συνθέσεις που κοσμούν την κεντρική είσοδο του Δημαρχείου του Βόλου.
ΑΠο τΗ «ΜεΓΑΛΗ οΔο» της Τουρκοκρατίας ξεκίνησαν οι Βολιώτες και οι Βολιώτισσες τα «γλέντια» τους. Τα πρώτα κονσέρτα με πιάνο και βιολί απο τους ξένους και Βολιώτες του 1870 έγιναν στο σπίτι της οικογένειας Μπόρελ. Την εποχή εκείνη βγήκαν οι πρώτοι καρναβαλιστές στον μοναδικό δρόμο με το καφέ Σαντάν στη Δημητριάδος αμέσως μετά την απελευθέρωση του 1881 που «παρκάριζαν» στο λιμάνι Γαλλιδούλες και Ιταλιάνες και έγινε το πρώτο σκάνδαλο στην πόλη. Κάθε απόγευμα συγκεντρώνονταν οι Βολιώτες όλων των ηλικιών και έγινε σούσουρο στην πόλη και κουτσομπολιό με γυναίκες παντρεμένες και αρραβωνιασμένες, που φοβόντουσαν μην χάσουν τους άντρες τους. Εδώ, στην οδό Δημητριάδος μαζεύτηκαν το 1909 νεαροί δάνδηδες και δημιούργησαν τον «Σύλλογο Εραστών Βόλου» ξελογιάζοντας τα κορίτσια και κάνοντας πλούσιους γάμους, ενώ κάποιοι στο τέλος έφυγαν στην Αίγυπτο για να βρουν την τύχη τους. Στη Δημητριάδος το 1901 έγιναν οι πρώτες απεργιακές κινητοποιήσεις των εργατών για την καθιέρωση της κυριακάτικης αργίας.
1902
VOLOS CITY
21
Τρεις ιεράρχες την εποχή του 1908
Στην οδό Δημητριάδος το 1908 έγιναν τα εγκαίνια της ίδρυσης του ΕΚ Βόλου που ήταν το πρώτο στην Ελλάδα, στη βιβλιοθήκη των Τριών Ιεραρχών. Στη Δημητριάδος έγιναν οι πρώτες εργατικές κινητοποιήσεις το 1909 και το 1911. Στη Δημητριάδος διχάσθηκε για πρώτη φορά η πόλη από τον Δεσπότη Δημητριάδος Γερμανό
Μαυρομάτη, με αποτέλεσμα να κλείσει το Παρθεναγωγείο του Δελμούζου και το ΕΚ Βόλου το 1911 και να οδηγηθούν στη Δίκη του Ναυπλίου συνδικαλιστές και εκπαιδευτικοί για αναρχία και αθεϊσμό. Το 1914 τελικά αθωώθηκαν όλοι. Στη Δημητριάδος έγινε ο ξεσηκωμός των Φεβρουαριανών το 1921 με την ανατίμηση του
ψωμιού για μερικές πενταροδεκάρες. Τον Ιούνιο του 1936 επί δικτατορίας Μεταξά έγινε το ξέσπασμα των εργατών με την επέμβαση του Στρατού και της Αστυνομίας, τους πρώτους νεκρούς, τις φυλακίσεις και το κλείσιμο του Ενωτικού Εργατικού Κέντρου και τη λεηλασία των εγγράφων αλληλογραφίας του συνδικαλιστικού κινήματος.
Παρέλαση ευζώνων στην οδό Δημητριάδος για την εθνική επέτειο της 25η Μαρτίου
VOLOS CITY
22
VOLOS CITY
23
Η φωτογραφία του Στέφανου Στουρνάρα που βραβεύτηκε στην διεθνή ναυτική έκθεση του Μπορντό του 1907
VOLOS CITY
24
Γάλλοι στρατιώτες και παιδιά στον Βόλο του 1917
Στη Δημητριάδος ο Εθνικός Διχασμός 1916-17 ο εΘΝΙΚοσ ΔΙχΑσΜοσ στον Βόλο διαίρεσε τους κατοίοκους σε Βασιλικούς και Βενιζελικούς το 1916-17. Οι Βασιλικοί ήρθαν σε ρήξη με τους Βενιζελικούς με αποτέλεσμα να χωρισθεί στα δύο η Ελλάδα. Στη Β. Ελλάδα και τη Θεσσαλονίκη κυριάρχησαν οι Βενιζελικοί, δημιουργώντας Κυβέρνηση Εθνικής Άμυνας και οι Βασιλικοί επικράτησαν στην υπόλοιπη Ελλάδα και προσωρινά σε Θεσσαλία και Βόλο. Το Δημοτικό Συμβούλιο Παγασών λαμβάνει αποφάσεις υπέρ του Βασιλιά. Στις 27 Νοεμβρίου 1916 τελέσθηκε δοξολογία στον Άγιο Νικόλαο επί τη διασώσει του βασιλιά Κωνσταντίνου και μνημόσυνο για τους νεκρούς οι οποίοι υπήρξαν στις 18 Νοεμβρίου 1916 στην Αθήνα. Οι Αρχές αποφασίζουν να κλείσουν την εφημερίδα «Θεσσαλία» μαζί με άλλες 31 εφημερίδες πανελλαδικά οι οποίες ήταν προσκείμενες στον Βενιζέλο. Το εμφυλιοπολεμικό σκηνικό της Θεσσαλίας που στήριζε τον βασιλιά Κωνσταντίνο φέρνει την αλλαγή με την επέμβαση του γαλλικού στρατού. Αρχές Ιουνίου 1917 ο Βόλος καταλαμβάνεται από τον γαλλικό στρατό. Στις 4 Ιουνίου η «Θεσσαλία» κυκλοφορεί
με τίτλο «Επιβολή της λαϊκής κυριαρχίας στον Βόλο». Από τις 8 Δεκεμβρίου 1916 με διευθυντή τον Αλέξανδρο Μέρο εκδίδεται ο «Ταχυδρόμος». Ενώ ο Μέρος υπήρξε συντάκτης της «Θεσσαλίας» με μεγάλους αγώνες υπέρ των αγροτών. Τότε, «Θεσσαλία» και «Ταχυδρόμος» κυριάρχησαν στον τοπικό Τύπο, παίρνοντας το μέρος του Ελευθέριου Βενιζέλου και της κυβέρνησής του, ενώ εξορίζεται ο βασιλιάς Κωνσταντίνος. Η Δημητριάδος μετονομάζεται το 1916, με απόφαση του Δήμου Παγασών και δημαρχίας Γκλαβάνη, σε οδό Βασιλέως Κωνσταντίνου που υποστήριξε την ουδετερότητα στον Α’ Παγκόσμιο Πόλεμο και επιζητούσε τη συνεργασία με τη Γερμανία., ενώ ο Βενιζέλος υποστήριξε τις συμμαχικές δυνάμεις και ιδιαίτερα τις γαλλικές οι οποίες τελικά επέβαλαν τον Ελευθέριο Βενιζέλο κυρίαρχο στην Ελλάδα. Το 1916-17 υπήρξαν τραγικά γεγονότα. Στις 14 Δεκεμβρίου 1916 έγινε το ανάθεμα του Βενιζέλου. Στην Πλατεία Στρατώνων, μετέπειτα Ρ. Φεραίου, στήθηκε ένα ικρίωμα και «στήθηκαν» οι Βασιλικοί που λιθοβολούσαν τον δήθεν «σατανά» Βενιζέλο.
Ο Ελευθέριος Βενιζέλος και ο Βασιλιάς Κωνσταντίνος
VOLOS CITY
25
Το δημοτικό θέατρο η τράπεζα Αθηνών και η Εθνική τράπεζα στην οδό Δημητριάδος
Η οδός Δημητριάδος από το 1882 οΙ τρΑΠεΖεσ που έδιναν τη δυναμική της οικονομίας την τελευταία δεκαετία του 19ου αιώνα με την Τράπεζας Ηπειροθεσσαλίας και μετά το κλείσιμό της το 1899 το πέρασμα της στην Εθνική Τράπεζα, την Τράπεζα Αθηνών από το 1910 (στη σημερινή βιβλιοθήκη του Πανεπιστημίου) και πρώην υπεραστικό ΚΤΕΛ). Ο Κοσμαδόπουλος ξεκίνησε στη Δημητριάδος ως αργυραμοιβός και το 1910 κατασκευάστηκε η Τράπεζα Κοσμαδόπουλου, ενώ μετέπειτα το 1932 επήλθε η πτώχευσή της. Επακολούθησε η Αγροτική Τράπεζα και μεταπωλήθηκε στην Τράπεζα Πειραιώς στις ημέρες μας. Στη Δημητριάδος βρισκόταν η ΙονικήΛαϊκή Τράπεζα στην οποία σήμερα έγινε το κτήριο του μάρκετ Γαλαξίας και της Αποκεντρωμένης Περιφέρειας Θεσσαλίας, οδός Δημητριάδος και Παύλου Μελά. Αν προσέξετε σήμερα την πρόσοψη του κτηρίου θα δείτε την ίδια είσοδο με την Ιονικής-Λαϊκής. Μετά το 1970 λειτούργησαν οι Τράπεζες Ιονική Δημητριάδος-Ιωλκού, Τράπεζα Επαγγελματικής Πίστεως ΔημητριάδοςΣκενδεράνη και απέναντι Ταχυδρομικό Ταμιευτήριο. Η τράπεζα Κοσμαδόπουλου
Το τρενάκι του Πηλίου στην Δημητριάδος μπροστά από την τράπεζα Κοσμαδόπουλου
Η Ιονική Λαϊκή τράπεζα Δημητριάδος - Π. Μελλά
VOLOS CITY
26
VOLOS CITY
27
Δημητριάδος με Κοραή το φαρμακείο Σφύρα όπως το φωτογράφισε ο Στεφ. Στουρνάρας γύρω στα 1910
VOLOS CITY
28
Η οδός Δημητριάδος μετά την απελευθέρωση από τους Τούρκους ο ΦΩτοΓρΑΦΙΚοσ ΦΑΚοσ και κυρίως μετά το 1900 μας δίνει την εικόνα της οδού Δημητριάδος και κυρίως ο Γιάννης Στουρνάρας και ο Κ. Ζημέρης. Η κίνηση ξεκινά από το 1882 με την Τράπεζα Ηπειροθεσσαλίας, το 1895-97 με το Θέατρο Βόλου, το τρενάκι από το 1895 να φτάνει μέχρι τα Λεχώνια και να γίνονται τότε οι πρώτες «κόντρες» με τους αμαξάδες με τα άλογα να τρέχουν και να θέλουν να παραβγουν το τρένο το οποίο αργότερα έφτασε μέχρι τις Μηλιές. Ο δρόμος από το 1890 έχει μία διαρκή παρουσία με τα καταστήματα ν’ αναπτύσσονται συνεχώς με ταχείς ρυθμούς. Πριν το 1890 Δημητριάδος-Κουταρέλια ο Ν. Ματσάγγος δημιουργεί το πρώτο κατάστημα-καπνοπωλείο μαζί με τον Καρακίτη και αργότερα δημιουργεί το εργοστάσιο Ματσάγγου με τις μεγάλες φίρμες σιγαρέτων που κατασκευάζονταν με τα χέρια και αργότερα με τις σιγαροποιητικές μηχανές που έρχονται από Αγγλία και Αμερική. Στην οδό Δημητριάδος δραστηριοποιούνταν μία σειρά από επαγγελματίες οι οποίοι από το 1850-69 άλλαζαν διαρκώς ως το 1900 και ιδιαίτερα μετά τους σεισμούς 1953-55 αλλά έμειναν όπως ήταν ερήμωναν και γκρεμίστηκαν, και άλλα ανακατασκευάσθηκαν και ξανάγιναν από την αρχή κρατώντας μόνο τα ισόγεια.
1895 άρχισαν οι κόντρες των αμαξάδων με το τρενάκι του Πηλίου στον δρόμο προς Αγρία- Λεχώνια
VOLOS CITY
Στη Δημητριάδος-Κοραή βρίσκονταν εκτός από τις τράπεζες, ο Παλούκας με δίσκους όπου δούλευε ως το 1926 η Σοφία Βέμπο. Σήμερα οι πάνω δύο όροφοι είναι ερείπιο. Το σημερινό κατάστημα του γεωπόνου Δωρόθεου Κοντουρά στο ισόγειο και τον πάνω όροφο εγκαταλελειμμένο ιδιοκτησίας Φορούλη, άλλοτε ως κατοικία και ως μικρό ξενοδοχείο, το Κεντρικόν. Στην οδό Δημητριάδος προπολεμικά λειτούργησε το κατάστημα σιδερικών Μανίτσαρη. Από το 1953 ως το 1993 λειτούργησε η οικογενειακή επιχείρηση Γκαμαλέτσου με λαμαρίνες, από τον παππού Αλέξανδρο, ύστερα από τα δύο παιδιά Ιωάννη και Θεόδωρο και σήμερα έκανε μία στάση στη Νεάπολη λειτουργεί από τον εγγονό του ιδρυτή, Χαράλαμπο στην Α’ ΒΙΠΕ. Μετά το 1993 έγινε το Μουσικό Ντέφι από τον Γιώργο Μαστρογιάννη και σήμερα ο φούρνος Κουτρούτσου. Δίπλα ακριβώς βρισκόταν προπολεμικά τα Αποικιακά Θεοδοσίου, αντιπροσωπείες Ζάμπαλου και Ασφάλειες Βαφειάδη. Στη Δημητριάδος με Κοραή στα τέλη του 19ου αιώνα είχε κτισθεί το κόσμημα φαρμακείο-χαρτοπωλείο του Σφύρα που φωτογράφησε ο Στουρνάρας το 1910 και δίπλα ήταν η σιδηροδρομική στάση του ζαχαροπλαστείου Χαλκιαδόπουλου που ακόμη διακρίνεται. Αργότερα στο πολυόροφο κτήριο Πολύζου έγινε το κατάστημα με ποδήλατα και μηχανάκια λειτουργώντας από τον πατέρα του ιδρυτή Μ. Πολύζου, ύστερα από τα παιδιά του και σήμερα λειτουργεί από τα εγγόνια του. Για να γίνει η σημερινή πλατεία Πανεπιστημίου αγοράστηκε όλο το τετράγωνο Π. Μελά-Δημητριάδος και Ερμού από τον δήμο Βόλου από τους δημάρχους Πιτσιώρη, Βούλγαρη και Μήτρου. Στην Ερμού και Δημητριάδος γκρεμίστηκαν κυρίως εμπορικά με ανδρικά και γυναικεία τα οποία άλλαζαν συνεχώς. Στην Π. Μελά υπήρχε πολλά χρόνια το τυπογραφείο Γιάννη Τζανέτου, μέλους της διοίκησης της Νίκης, ο Κοέν με δώρα, κηροπλαστεία, ενώ στη Δημητριάδος ήταν εγκατεστημένα διώροφα μικρομάγαζα μεταξύ των οποίων ένα γαλατάδικο και γλυκοπωλείο που ήταν ιδιοκτησία της γυναίκας του εισαγγελέα του Αρείου Πάγου, Βασ. Κόκκινου. Στη γωνία Δημητριάδος με Ιωλκού υπάρχει το διώροφο της Λέσχης Υπαλλήλων ΟΤΕ που λειτούργησε ως το πρώτο τηλεφωνικό κέντρο, και η πολυκατοικία που έγινε μετά τους σεισμούς το 1956 από την οικογένεια Κόσσιαβα και πριν το κρεοπωλείο Κόσσιαβα βρισκόντουσαν εκεί τα Νυφικά Ινεπολόγλου και το Χωριάτικο τώρα, της οικογένειας Κύρου. Απέναντι ακριβώς λειτουργούσε από το 1964 η πολυκατοικία Δάμτσα και δίπλα τα υποδήματα Κουντουρά, Στάνταρ Αλιμπέρτη και ύστερα Κωτσόβολος, Λητώ και Θεοχάρη. Στη Δημητριάδος ήταν επίσης το ποδηλατάδικο Δάμτσα-Βικιώτη.
30
Πριν από το 1953 υπήρχε το Σιδεράδικο των Γκαμαλέτσων τα καταστήματα σιδερικών Γ. Μανιτζάρη οι ασφάλειες Ζάμπαλος
Τα αδέλφια Γκαμαλέτσου από το 1953
Η οδό Δημητριάδος από μια άλλη οπτική γωνία
VOLOS CITY
32
VOLOS CITY
33
Αρχές 1910 ασφαλτόστρωση δρόμου και το τρενάκι συνεχίζει την καθημερινότητά του
VOLOS CITY
34
Η σιδηροδρομική συγκοινωνία με Θεσσαλία και Πήλιο
Το μέγαρο Σκενδεράνη από το 1909 λειτούργησε σαν Δημαρχείο
τΑ σΙΔΗροΔροΜΙΚΑ ερΓΑ έφεραν τη σύνδεση του σιδηροδρομικού σταθμού το 1884 με ΛάρισαΚαλαμπάκα και Βόλου-Αγριάς-Λεχωνίων από το 1895 και το 1898 ο τροχιόδρομος μέχρι τον Άναυρο, που υπήρξε από τις αρχές του 20ου αιώνα ως χώρος αναψυχής και απολάμβαναν Βολιώτες και Θεσσαλοί τη Θάλασσα τις μπύρες Fix, αιώνια μαγαζιά ως τις ημέρες μας με την δροσιά από την Αύρα. Συνεχίζοντας στην οδό Δημητριάδος με Ορμινίου και αργότερα Κ. Καρτάλη, συναντούμε στις αρχές του 20ου αιώνα το κρεοπωλείο Μουστάκα και στο ίδιο σημείο καφενεία, το ζαχαροπλαστείο «Στρούγγα» με τουλούμπες, πάστες και λουκουμάδες ως το 1970 και στη σημερινή εποχή το υποδηματοποιείο Figaro. Απέναντι ακριβώς πριν το vIPs με γυναικεία ρούχα, υπήρχε για δεκαετίες το κατάστημα ανδρικών ειδών «Βασιλειάδης»και λίγο πιο πάνω ένα κρεοπωλείο και το καφεκοπτείο του Ταμπούρη και σήμερα των παιδιών του. Μέχρι το 1956 που γκρεμίστηκε υπήρξε το ξενοδοχείο Πόλεως όπου από το 1881 είχε στεγαστεί το πρώτο δημαρχείο. Συνεχίζοντας στην οδό Δημητριάδος με Σποράδων αρχές του 20ου αιώνα το 1908 συναντούμε το πρώτο ΕΚ Βόλου το αρτοποιείο των αδελφών Καραδήμου και στη Δημητριάδος-Σκενδεράνη το τριώροφο Μέγαρο Σκενδεράνη το οποίο από το 1909 λειτούργησε ως Δημαρχείο Παγασών και μετά τους σεισμούς του 1955 εγκαταλείφθηκε και τη δεκαετία του 1980 γκρεμίστηκε και έγιναν τα σημερινά γραφεία του δήμου Βόλου και του Δίαυλου για τους νέους της πόλης.
1897 υπό τουρκική κατοχή ο Βόλος
1897 οι τούρκοι μπαίνουν στην πόλη και γίνεται πανικός
VOLOS CITY
36
Αρχή Δημητριάδος και Ιάσονος
Η οδός Δημητριάδος, όπου βρίσκεται σήμερα το διώροφο, αιωνόβιο κτίριο Φορούλη και σήμερα είναι εγκατεστημένος ο γεωπόνος Δ. Κουντουράς και πάνω το παλιό ξενοδοχείο Ευρώπη. Διπλά του, το διώροφο κτίριο του Ελληνικοαμερικανικού Πουρνάρα που από το 1982 είναι χτισμένο το ξενοδοχείο Φίλιππος και η Υδροκίνηση.
Οδός Δημητριάδος στην στάση Χαλκιαδόπουλου
VOLOS CITY
38
VOLOS CITY
39
Σημαιοστολισμένη η Δημητριάδος από την Ιωλκού και ως το τέλος του δρόμου το Δημοτικό Θέατρο οι τράπεζες και το κτήριο Σπίρερ
VOLOS CITY
Μια πανέμορφη τριώροφη από τις αρχές του 20ου αιώνα με τον Παλούκα στο ισόγειο, είναι ακόμη όρθια ως σήμερα
40
VOLOS CITY
41
Η Αύρα στον Άναυρο από το 1883, όπου πέρασαν γενιές και γενιές, μας κρατάει ως σήμερα συντροφιά
Απέναντι ακριβώς στον 20ο αιώνα υπήρξαν τα γραφεία της εφημερίδας Ταχυδρόμος με διευθυντή τον Αλέξανδρο Μέρο. Από το 1971 μεταφέρθηκε από τον Θανάση Πόπωτα στην οδό Αντωνοπούλου όπου κατασκευάσθηκε πολυώροφο κτίριο στο οποίο εγκαταστάθηκε με το προσωπικό για μία δεκαετία πριν το κλείσιμο της εφημερίδας και μετά τις περιπέτειές της από το 1996 έως το 2005. Στην οδό Δημητριάδος επίσης ήταν εγκατεστημένος ο εκδοτικός οίκος και το βιβλιοπωλείο Πετρούτσου που έμεινε εκεί ως τον θάνατό του τη δεκαετία του 1990 και τα άλλοτε γραφεία του Ταχυδρόμου μετατράπηκαν σε φροντιστήρια. Περιδιαβαίνοντας την οδό Δημητριάδος
Οι κινηματογράφοι Θέτις και Εξωραϊστική και πίσω το μέγαρο Σαραφόπουλου από το 1895, και το τρενάκι του Πηλίου
συναντούμε πριν από τους σεισμούς 1953-55 και μετά τους σεισμούς νέα καινούργια κτίρια και πολυκατοικίες. Ο Βόλος και η Δημητριάδα αλλάζουν. Από τη Δημητριάδος των πρώτων χρόνων το μόνο που τη θυμίζει είναι οι παλιές φωτογραφίες είναι η Βιβλιοθήκη των Τριών Ιεραρχών, κόσμημα από το 1908. Δεν υπάρχει το Μέγαρο Σαραφόπουλου στο τέλος του δρόμου, το οποίο έμεινε με δύο ορόφους της Λέσχης και μπροστά ο θερινός κινηματογράφος Εξωραϊστική, που μεταπολεμικά είχε και άλλη συντροφιά του δίπλα, τον θερινό κινηματογράφο «Θέτις», και αυτή έγινε τη δεκαετία του 1970 πολυκατοικία, με το καφέ «Άρωμα».
Το Μέγαρο Σαραφόπουλου κατασκευάσθηκε το 1894 και οι φωτογραφίες το δείχνουν μπροστά στη θάλασσα. Το 1895 περνά από μπροστά του το τρενάκι το οποίο άρχισε τα δρομολόγιά του για τα Λεχώνια. Το 1926 με τις επιχωματώσεις και την ασφαλτόστρωση της Παραλίας άλλαξε τελείως το τοπίο. Διαπλατύνθηκε ο παραλιακός δρόμος, γκρεμίστηκε ο Αλευρόμυλος Μουσούρη που βρισκόταν στο σημείο από το 1869, ελευθερώθηκε η οδός Ιάσονος και επιχωματώθηκε η περιοχή «Παπαστράτος» στα Κύματα και μπροστά στον Σαραφόπουλο όπου δημιουργήθηκε το πρώτο γήπεδο ποδοσφαίρου το 1926 και στα μετέπειτα χρόνια το Πάρκο του Γεωργίου Α’ (σήμερα Αγίου Κωνσταντίνου) ως το 1938.
VOLOS CITY
42
Χθες τα υποδήματα Στάνταρ Αλιμπέρτη
Μετά την ανακαίνιση το 1990
Το κατάστημα Βασιλειάδης Δημητριάδος - Καρτάλη στην προπολεμική περίοδο
Δημητριάδος-Κ. Καρτάλη το Γαλακτοπωλείων – Ζαχαροπλαστείον «Η ΣΤΡΟΥΓΚΑ»
Η Δημητριάδος χιονισμένη
VOLOS CITY
44
Ο Παπαστράτος στην Ιάσονος, διώροφο τα «Κύματα» και επί της Δημητριάδος διακρίνεται το φουγάρο από τα λουτρά που υπήρχαν από την προπολεμική περίοδο
Στα «Κύματα» επί της Δημητριάδος υπήρχε ένα διώροφο ιδιοκτησίας Κασσιόπουλου, γαμπρού Γκλαβάνη και στη Δημητριάδος τα λουτρά όπου έκαναν τα θερμά μπάνια τους οι Βολιώτες και οι Βολιώτισσες και ο θερινός κινηματογράφος «Ορφέας» που είναι σήμερα πολυκατοικία. Τα λουτρά ως θερμαινόμενα είχαν και ένα φουγάρο. εκεί όπου λειτουργεί σήμερα το πάρκινγκ Δημητριάδος βρισκόταν το 1920 το Άσυλο Παιδιού Βόλου. Το 1924 μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή βρίσκει στέγη το τυπογραφείο Γεωργιάδη, πρώτα ο παππούς, μετά η δεύτερη γενιά με τον Γιώργο και σήμερα λειτουργεί με τη τρίτη γενιά, Διονύση και Όλγα. Στη Δημητριάδος λειτούργησε μαιευτική κλινική, το ραφτάδικο Πουργιά, αργότερα οι κλινικές Παπαγεωργίου, Ξηραδάκη, Μπρίσμη, τα ρουχάδικα Σαράφης, Ροντόλφο, το Ταχυδρομικό Ταμιευτήριο, το Επιμελητήριο Μαγνησίας, το Χημείο του Κράτους και η πολυκατοικία που έγινε το θερινό σινεμά «Ορφέας» του Δήμου Βόλου, νοικιασμένο από τον Λιαδέλη και ο Φούρνος Βενέτη του Καλαμποκά, και η ντίσκο «Τετράγωνο».
Από το 1923 στην Δημητριάδος με Γκλαβάνη το Τυπογραφείο Γεωργιάδη από τον παππού στην τρίτη γενιά
VOLOS CITY
46
Δημητριάδος με Ιωλκού το Μέγαρο Κόσιαβα το ΜεΓΑρο ΚοσΙΑΒΑ, χτίστηκε το 1964 και ήταν ιδιοκτησίας των αδελφών Σταμούλη και Κωνσταντίνου Κόσιαβα. Πριν το 1964, ήταν χτισμένο, στον ίδιο χώρο, προπολεμικά, το κρεοπωλείο του Γιώργου Κόσιαβα από την Μακρινίτσα και αργότερα περιήλθε στα παιδιά του και σήμερα είναι ιδιοκτησίας των εγγονών της Λένας Κόσιαβα- Τσιώλη και του εξαδέλφου της, Γιώργου Κόσιαβα, καθηγητή Πανεπιστημίου στη Γαλλία. Το κτίριο κατασκευάστηκε από τον πολιτικό μηχανικό Τ. Παπαναγιώτου που στην εποχή του ήταν πρωτοπόρος. Στις δυο φωτογραφίες, βλέπουμε την οδό Δημητριάδος. Στο κτίριο εμφανίζεται ψηλά ένα γλυπτό πρωτοποριακό και τα καταστήματα στο ισόγειο η Ιζόλα, Ευάγγελος Ζερβός, δίπλα φαίνεται το διώροφο του ΟΤΕ, τα καταστήματα της πλατείας Πανεπιστημίου που δεν υπάρχουν σήμερα και το υποκατάστημα της Ιονικής Λαϊκής που σήμερα στεγάζεται το σουπερ μάρκετ «Γαλαξίας.
VOLOS CITY
48
Το Μέγαρο Δάμτσα-Βικιώτη στΗ ΓΩΝΙΑ Δημητριάδος-Ιωλκού από το 1964 έχει κατασκευασθεί το Μέγαρο Δάμτσα-Βικιώτη. Από το 1901 ήταν διώροφο ιδιοκτησίας Απόστολου Χατζηαργύρη ο οποίος πέθανε το 1931 και μεταβιβάστηκε το 1940 στην κόρη του Εύα. Στον Α’ όροφο ήταν το ξενοδοχείο Ερμής το οποίο με τους σεισμούς καταστράφηκε και στη συνέχεια στις 2 Οκτωβρίου 1963 πήρε φωτιά και στο ισόγειο ήταν ενοικιαστές το υποδηματοποιείο Παπακώστα, του κτηματομεσίτη Ευάγγελου Σανίδα και του Κων. Καραμαλή με παπούτσια.
Το 1964 κατασκευάστηκε το 5οροφο κτίριο Αλεξ. Δάμτσα και Ζαφείρη Βικιώτη το οποίο νοικιάστηκε στο ισόγειο από τις Ασφάλειες Φοίνιξ και την αντιπροσωπεία της Σίγγερ και στη φωτογραφία εμφανίζονται η KEssEl Θεσσαλίας, η Εργάνη και το ψητοπωλείο «Στέκι». Σήμερα είναι εγκατεστημένος εκεί ο Κανταρτζής (κινητή τηλεφωνία), οι Ασφάλειες Σαμαλέκος και στους ορόφους ασφαλιστικά γραφεία. Ο πατέρας Κανταρτζής με το πρώτο κατάστημά του ήταν το 1971 με τηλέφωνα ακριβώς διαγώνια σήμερα ανήκει στον Στέλιο Κανταρτζή.
VOLOS CITY
50
VOLOS CITY
51
Αρχή οδού Δημητριάδος-Ιωλκού. Ξεκινάει από το πρώτο Δημοτικό Θέατρο. Διακρίνεται το ξενοδοχείο Μπρίστολ και το ξενοδοχείο Ερμής όπου αργότερα έγινε το Μέγαρο Δάμτσα-Βικιώτη
VOLOS CITY
52
Πανέμορφη φωτογραφία του Κ. Ζημέρη γύρω στο 1930 και η πρώτη συγκοινωνία με αυτοκίνητα
Οι συγκοινωνίες με γαϊδουράκια, αμάξια, τρένο, αυτοκίνητο οΙ ΑΠοστΑσεΙσ στον Βόλο ήταν πολύ μικρές και οι κάτοικοι εξυπηρετούνταν οι κάτοικοι με ημιόνους στην οδό Δημητριάδος και τα γύρω χωριά, με αμάξια, με άλογα ή και με τα δύο, το τρενάκι από το 1895 και το 1898 τον τροχιόδρομο με τον σταθμό με στάσεις στη Δημητριάδος και τέρμα στον Άναυρο. Μετά τον Άναυρο στον αμαξητό δρόμο μέχρι τα Λεχώνια, γίνονταν «κόντρες» αμαξάδων και τρένου, διότι οι πρώτοι ήθελαν να αποδείξουν ότι τη διαδρομή την κάνουν πιο γρήγορα από τα τρένα που ήρθαν να τους πάρουν τη δουλειά. Στη μετέπειτα εποχή μέσα στον Βόλο και πριν το 1920 μετακινούνταν οι κάτοικοι και με τα πόδια, με αμαξάδες ή ιππήλατα λεωφορεία και ύστερα ήρθαν τα αυτοκίνητα και τα ταξί. Μάλιστα το 1928 διαφημίζονται στις εφημερίδες. Ο Τζάνος ήταν ο πρώτος Βολιώτης που έφερε την αντιπροσωπεία της Σεβρολέτ στην πόλη. Το πρώτο αυτοκίνητο που κυκλοφόρησε στον Βόλο ήταν του βιομήχανου Παπαγεωργίου το 1926. Το 1930 γίνονται οι πρώτοι αμαξητοί δρόμοι προς το Πήλιο και τη Λάρισα με πρώτο αυτόν του Βόλου-Λεχωνίων και Βόλου-Πορταριάς το 1900 και τα πρώτα λεωφορεία ως το 1950 που δημιουργείται η πρώτη εταιρεία λεωφορειούχων. Οι πιάτσες των αμαξάδων και των ταξί βρίσκονταν στην οδό Ιάσονος και των λεωφορείων στη «Συνάντηση».
Το τρενάκι στην οδό Δημητριάδος
VOLOS CITY
53 Πολύβουη η Δημητριάδος με τρενάκι, πεζούς, αυτοκίνητα και άμαξες
Βόλτα Βολιωτών με τα πρώτα Ι.Χ.
Το τρένο πηγαίνει στη Λάρισα από το 1884
Το ωτομοτρις ξεκηνάει από το πάρκο του Αγίου Κωνσταντίνου
VOLOS CITY
54
Δημοτικό θέατρο που το 1897 φωταγωγήθηκε με φωταέριο
Στέκι αμαξάδων και λεωφορείων
Γύρω στο 1930, τα πρώτα λεωφορεία του Βόλου
VOLOS CITY
56
Οι ταξιτζήδες το 1925
Τα ταξί... για τους πλούσιους Τα πρώτα ταξί του Βόλου ήταν πολυτελέστατα 7θέσια αυτοκίνητα «Πλύμουθ», Φορντ Μπαράρτ, Μπιούικ, τα οποία γύρω στο 1925 τα έβρισκαν οι Βολιώτες στη στάση τους στην οδό Κ. Καρτάλη, μεταξύ Δημητριάδος και Ιάσονος και Τοπάλη, ενώ οι αντίπαλοί τους οι αμαξάδες ήταν Ιάσονος μεταξύ Αντωνοπούλου και Ιωλκού. Φυσικά για να βρεις το ταξί έπρεπε να είσαι κοντά στο κέντρο, διότι τηλέφωνο τουλάχιστον ως το 1935-36 δεν είχαν, οπότε πώς να το ειδοποιήσεις. Γύρω στα 1925 ένας από τους ταξιτζήδες της εποχής ήταν ο Γιώργος Μπέτας, με μια κόκκινη Μπιούικ με αρ. κυκλοφορίας 17160. Την πληροφορία μας την έδωσε ο Γιάννης Μπέτας, οδηγός και ταξιτζής για πολλά χρόνια, γιος του Γιώργου Μπέτα και πατέρας του επίσης ταξιτζή σήμερα Γιώργου Μπέτα. Μια οικογένεια
Τα παλαιότερα ταξί του 1930
ταξιτζήδων και ο Γιάννης Μπέτας έχει να θυμάται πολλούς από τους πρώτους Βολιώτες ταξιτζήδες της προπολεμικής εποχής, τα αυτοκίνητά τους και τα χρώματά τους ακόμη. Ο Αριστείδης Γουργιώτης με δυο ιδιόκτητα ταξί εκ των οποίων το ένα οδηγούσε ο Γιώργος Μπέτας και το άλλο ο Γ. Δεληγιάνης. Ριζοδήμος Νικ., Παπαδόπουλος Γιάννης, Κουκουσέλης Γιάννης, Σταυρόπουλος Γρηγόρης (Σεβρολέτ), Ρούσσης Αργύρης, Νίκος (Φορντ), Διβάνης Γιώργος, Διβάνης Απόστολος (Μπιούικ), Κατσινάρης Γεώργιος, Σουσουρής Γεώργιος, Ανδρέογλου Αλέκος, Τζιώρτζης Δημ., Μπαΐλας Γιάννης, Βαγ. Στεργιόπουλος, Τριβέλλας Αλ., Πολυμέρου Αχιλλέας, Ιατρού Δημήτρης. Ήταν περίπου 20-25 ταξί, τα οποία εξυπηρετούσαν κυρίως την αστική τάξη, διότι οι εργάτες και οι εργάτριες είχαν ποδήλατο ή εξυπηρετούνταν από τον τροχιοδρόμο ή αυτοκίνητα που έκαναν
συγκοινωνία με την Νέα Ιωνία ή απλά προτιμούσαν να πάνε με τα πόδια. Όπως θυμάται ο Γιάννης Μπέτας, τα ταξί δούλευαν πολύ το καλοκαίρι πηγαίνοντας ξένους και Βολιώτες στην Πορταριά. Μάλιστα θυμάται προπολεμικά που ήρθε στο Βόλο ο πρίγκιπας Παύλος, μετέπειτα βασιλιάς αυτός και η συνοδεία του, αγκαζάρισαν όλα τα ταξί και πήγαν στην Πορταριά στο ξενοδοχείο «Θεοξένεια». Ο Παύλος επιβιβάστηκε σε μια Φορντ Μπακάρι βυσσινί χρώματος με οδηγό τον Αλέξανδρο Αλεξανδρίδη, ο οποίος ήταν ντυμένος με άσπρη στολή και άσπρα γάντια. Οι ταξιτζήδες μεταπολεμικά αγόρασαν καινούργια αυτοκίνητα, έγιναν περισσότερα σιγά- σιγά, είδαν την πελατεία τους ν' αυξάνεται. Το ταξί αρχίζει από τη δεκαετία του '70 να γίνεται και λαϊκό μέσο μετακίνησης.
Ο Γ. Μπέτας
ΑυρΑ ΑΠΟ ΤΟ 1883 ΚΟνΤΑ ΣΑΣ Λίγα εστιατόρια στην πόλη είναι συνώνυμα του θρύλου, και η Αύρα, με παράδοση 140 χρόνων, είναι σίγουρα ένα από αυτά. Σήμα κατατεθέν της παραλίας του Αναύρου από το 1883, η Αύρα μαθαίνει στους κατοίκους αλλά και στους επισκέπτες της πόλης τι εστί αυθεντικό και ποιοτικό φαγητό, παρασκευασμένο αποκλειστικά από ελληνικά προϊόντα και γεύσεις. Κρέατα και ψαρικά ψημένα στα κάρβουνα ετοιμάζονται και σερβίρονται σε μεγάλη ποικιλία καθημερινά για τους θαμώνες της. Χειμώνα και καλοκαίρι, το προσωπικό και η διεύθυνση του καταστήματος υποδέχονται με ένα ζεστό χαμόγελο σε ένα οικογενειακό και φιλικό περιβάλλον, στην ήσυχη και γραφική παραλία στο τέρμα του Αναύρου, δίπλα στο κύμα. με γνώμονα πάντα την καλύτερη εξυπηρέτηση και τον σεβασμό στον πελάτη, σερβίρει καθημερινά προσεγμένα γεύματα με προσωπική φροντίδα και μεράκι. Το εξοχικό κέντρο Αύρα κρατάει την παράδοση στον Άναυρο, συνδυάζοντας επιτυχημένα την άριστη ποιότητα με τις χαμηλές τιμές. Δοκιμάσαμε και σας προτείνουμε φρέσκο ψάρι και τα περίφημα χειροποίητα κεφτεδάκια της. Κέφι, μουσική, χορός, διασκέδαση… και η διάθεση ανεβαίνει στα ύψη, στο αγαπημένο στέκι της πόλης κάθε φορά που διοργανώνονται μουσικές και χορευτικές εκδηλώσεις, συναθροίσεις φίλων, φοιτητών και παλιών συμμαθητών. Στην Αύρα όλοι νιώθουν αιώνια έφηβοι! Ακολουθήστε τα ίχνη της στο facebook στη σελίδα, Εξοχικόν Κέντρον Αύρα, και μείνετε ενημερωμένοι σχετικά με τα νέα της και τα μουσικά events που ετοιμάζει.
Παραλία Αναύρου - Τηλέφωνο: 24210 23383
Φωτογραφίες Drone: ΑΝΔρεΑσ ΑΝετοΠουΛοσ
Σήμερα η οδός Δημητριάδος
VOLOS CITY
60
Του χρυσOστοΜου τρiΜΜΗ
ΟΔΟΣ ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΟΣ εΝΑ ΑΠΟ ΤΑ ΠΙΟ ζΩΝΤΑΝΑ κΑΙ ΔΡΑΣΤΗΡΙΑ κΥΤΤΑΡΑ ΤΟΥ ΒΟΛΟΥ
Η
οδός Δημητριάδος σήμερα είναι από τους κεντρικότερους και πιο ζωντανούς δρόμους του Βόλου, με την κίνηση ανθρώπων και οχημάτων να είναι έντονη, σχεδόν όλες τις ώρες της ημέρας και της εβδομάδας, κάθε εποχή του χρόνου. Θα μπορούσε να πει κανείς ότι είναι μία οδός με ιδιαίτερα χαρακτηριστικά, με το παρελθόν να συνδυάζεται με το παρόν, και τα δεκάδες εμπορικά καταστήματα και αυτά της παροχής υπηρεσιών με τα οχήματα, αφού θεωρείται δρόμος ταχείας κυκλοφορίας. Όσο και αν το μάτι ξεγελιέται, το μήκος της οδού Δημητριάδος ξεπερνά τα 2 χιλιόμετρα! Δεν είναι μόνο μία ευθεία, όπως θα μπορούσε να υποθέσει ένας επισκέπτης στον Βόλο. Η αρχή της είναι στο ύψος του Τεχνικού Επιμελητηρίου, και από τη διασταύρωση της οδού Ξενοφώντος όπου βρίσκεται ο αριθμός «1», ενώ στη συνέχεια ακολουθεί η οδός 2ας Νοεμβρίου. Από εκείνη τη διασταύρωση, η Δημητριάδος εκτείνεται μέχρι και το πάρκο του Αγίου Κωνσταντίνου(!), μέχρι τη διασταύρωση με την οδό Περραιβού, καθώς στη συνέχεια ακολουθεί η οδός Σαράτση. Απόσταση τουλάχιστον 2 χιλιομέτρων, με τα οχήματα να κινούνται προ την έξοδο της πόλης από τη διασταύρωση με την οδό Φιλελλήνων, ενώ στη συνέχεια ακολουθούν αντίθετη κατεύθυνση. Όλα αυτά, για να αναφερθούμε και σε αριθμούς, από το 1 έως το 297, σε όλο το μήκος της Δημητριάδος! Ουσιαστικά, το πιο ενεργό μέρος, με την περισσότερη ζωή και δράση της οδού, είναι αυτό ανάμεσα στην πλατεία Τζόρτζιο ντε Κίρικο και στην οδό Φιλελλήνων. Ας ξεκινήσουμε λοιπόν να περπατούμε επί της Δημητριάδος, ουσιαστικά από βορειοδυτικά προς νοτιοανατολικά. Από τον πρώτο κόμβο λοιπόν κοντά στο δημαρχείο της πόλης, συναντούμε κατ’ αρχάς ξενοδοχεία και πολλά καταστήματα, με είδη για κάθε σπίτι αλλά και την εστίαση να κάνει αισθητή την παρουσία της. Φυσικά στους πρώτους αριθμούς της οδού, στο ύψος της πλατείας Τζόρτζιο ντε Κίρικο, δύο είναι τα κτήρια που ξεχωρίζουν, αυτό του Δημοτικού Ωδείου αλλά και της Βιβλιοθήκης του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, τόσο επί της Δημητριάδος όσο και στην κάθετη αυτής, την οδό Μεταμορφώσεως.
VOLOS CITY
Προχωρώντας βρίσκουμε το στενό της Αθανασίου Διάκου κάθετα, όπως και την οδό Σόλωνος, με τα κτήριά τους να μοιάζουν κενά κοιτώντας στο βάθος, για να συνεχίσουμε και να βρούμε και άλλα καταστήματα με είδη σπιτιού, με το στενό της Ροζού ν’ ακολουθεί, όπου εντοπίζονται κάποιες μικρές επιχειρήσεις αλλά και αποθηκευτικοί χώροι παρακείμενων καταστημάτων. Ακολουθεί κάθετα στη Δημητριάδος η οδός Σέφελ, και σε εκείνο το σημείο εντοπίζονται
61 Μακεδονομάχων, ενώ ακολουθεί η Ελευθερίου Βενιζέλου ή Ιωλκού, που αποτελεί έναν από τους κεντρικούς δρόμους του Βόλου. Τα καταστήματα παραμένουν στις επάλξεις, ενώ συγκεντρωμένα είναι αυτά των εταιρειών επικοινωνίας, μέχρι να πλησιάσουμε στο ύψος της οδού Λώρη. Στη συνέχεια, η άνεση της Αντωνοπούλου έδωσε τη δυνατότητα σε αρκετά καφέ να αναπτυχθούν, όπως και σε εμπορικά καταστήματα ενώ η συνέχεια περιλαμβάνει την Κ. Καρτάλη, επίσης κεντρική οδική αρτηρία του
Δεξιά μας, πριν την οδό oγλ, εντοπίζεται η έδρα του Επιμελητηρίου και στον αριθμό 180 η βιβλιοθήκη των Τριών Ιεραρχών με το πλούσιο αρχείο σε ό,τι αφορά τον έντυπο Τύπο παλαιότερων δεκαετιών. Πιο δίπλα το παράρτημα του Γενικού Χημείου του Κράτους, ενώ ακολουθεί η οδός Γαμβέτα με ιδιαίτερη κίνηση. Είναι χαρακτηριστικό ότι σε όλη αυτήν τη διαδρομή, μέχρι και το ύψος της οδού Μαυροκορδάτου συναντούμε μόλις δύο κλειστά Ο κυκλικό κόμβος της Δημητριάδος
αρκετά καταστήματα που ασχολούνται με την κίνηση στους… δύο τροχούς, είτε πρόκειται για δίκυκλα και μηχανές ή για ποδήλατα, μέχρι και το στενό της οδού Κοραή, που δείχνει πιο ζωντανό με επιχειρήσεις σε σχέση με τα προηγούμενα. Πλέον έχουν αρχίσει και αυξάνονται τα καταστήματα με είδη τροφίμων και δεξιά όπως κινούμαστε βρίσκεται πλέον και το κτήριο που στεγάζει ιδιωτική τράπεζα, ενώ στο παρελθόν υπήρξε έδρα της Τράπεζας της Ελλάδος. Ποιο ζωντανό με αρκετή κινητικότητα φαίνεται ότι είναι και το στενό της οδού Κουταρέλια, για να φτάσουμε στο ύψος της Παύλου Μελά και στην πλατεία Πανεπιστημίου. Πιο περιορισμένη είναι η κίνηση στο στενό της οδού
Βόλου. Τα καταστήματα ένδυσης και οπτικών έχουν μεγάλο μερίδιο της έκτασης από εκεί και πέρα, περνώντας και τον σχετικά ευρύχωρο δρόμο της οδού Τοπάλη και την πιο περιορισμένη Σκενδεράνη. Γεμάτη ζωντάνια είναι και η Σπυρίδη, με καταστήματα εστίασης και καφέ να συνυπάρχουν αρμονικά με αυτά της ένδυσης, ενώ στο ύψος του κτηρίου του Ταχυδρομείου, ξεχωρίζει ο μητροπολιτικός ναός του Αγίου Νικολάου με τα καταστήματα εστίασης να παίρνουν και πάλι το πάνω χέρι. Η οδός Γκλαβάνη που ακολουθεί μοιάζει να είναι από τις πιο γραφικές οδούς του Βόλου, με αρκετά καφέ και εμπορικά να τονώνουν την κίνηση.
κτίρια καταστήματα για να φτάσουμε στη συνέχεια στα κύματα, με το πάρκο του Αγίου Κωνσταντίνου ν’ ακολουθεί, και την οδό Φιλελλήνων, προέκταση πλέον της οδού Ιάσονος, να έχει αρκετή κίνηση προς τη Νέα Δημητριάδα, αλλά και προς την Αγριά και άλλες κοντινές περιοχές. Η κίνηση των οχημάτων αντιστρέφεται πλέον, και ξεχωρίζει ο θερινός κινηματογράφος (Εξωραϊστική), αλλά και κατοικίες που έχουν θέα τη θάλασσα, όπως και κάποια καφέ και τσιπουράδικα σχεδόν στο τέλος της οδού. Η Δημητριάδος αποτελεί έτσι ένα από τα πιο ζωντανά κύτταρα του Βόλου και συνεχίζει να βρίσκεται στις επάλξεις της πόλης…!
Από την ίδια γωνία η Δημητριάδος την νύχτα
VOLOS CITY
64
ΤΙ ΒΡΙΣΚΟΥΜΕ ΣΤΗΝ ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΟΣ
1910 Lifestyle Hotel Το 1910 lifestyle Hotel βρίσκεται στην καρδιά του Βόλου, στη Δημητριάδος 25 και προσφέρει προσφέρει εκπληκτική θέα στο λιμάνι και στην παραλία της πόλης. Με εκλεπτυσμένη αισθητική σε όλους τους χώρους, τόσο στα δωμάτια όσο και στους χώρους εστίασης, οι υπεύθυνοι υπόσχονται μια πραγματικά εξαιρετική διαμονή. Πρίν το 1910 στο ίδιο μέρος ήταν η επιχείρηση ξυλείας.
Descendink Tattoo Studio Από το 2012 ο Τheo ασχολείται με την τέχνη του τατουάζ, και επί της Δημητριάδος 190 από το 2014 προτείνει στους επισκέπτες του Descendink Tattoo studio σχέδια και χρώματα που εκφράζουν τον καθένα που ενδιαφέρεται να φέρει το δικό του προσωπικό σύμβολο, με ξεχωριστή ιστορία να εκφράζεται μέσω της δερματοστιξίας.
Το Χάραμα Πρόκειται για ένα από τα πλέον γνωστά εστιατόρια με ελληνική κουζίνα, βρισκόμενο στη Δημητριάδος 49. Για περισσότερα από 40 χρόνια, το Χάραμα προσφέρει σπιτικά μαγειρευτά φαγητά και σούπες σχεδόν όλες τις ώρες της μέρας και της νύχτας κερδίζοντας την προτίμηση των καλοφαγάδων.
Γκλαβίνης Κόσμημα Το κοσμηματοπωλείο «Γκλαβίνης Κόσμημα» βρίσκεται επί της Δημητριάδος 144 και δραστηριοποιείται από το 1995, προσφέροντας κοσμήματα, ρολόγια και υπηρεσίες εργαστηρίου χρυσοχοΐας. Η μεγάλη ποικιλία και το απόλυτα καταρτισμένο προσωπικό δίνουν επιλογές για κάθε ξεχωριστή περίσταση που συνοδεύεται από ένα κόσμημα.
VOLOS CITY
65 Χαλβάς Βόλου Τσούγκου Ο Δημήτριος Τσούγκος ίδρυσε το 1841 τη πρώτη ιπποκίνητη χαλβαδοποιεία στον Βόλο, με τη επιχείρηση να περνά στην οικογένεια Χαρμάνη το 1933. Η παραγωγή εκλεκτών προϊόντων συνεχίζεται μέχρι και σήμερα, και σε μια προσπάθεια να έρθουν τα προϊόντα αυτά πιο κοντά, στην καρδιά του Βόλου στην οδό Δημητριάδος 127, λειτουργεί το πρατήριο της επιχείρησης με κάθε γεύση χαλβά, ταχίνι από τις καλύτερες ποικιλίες σουσαμιού, καθώς κι ελληνικό μέλι, που έρχεται κατευθείαν από τον παραγωγό.
Hotel Philippos
Καφεκοπτείο Γκουλιώνης Στη Δημητριάδος 147, το καφεκοπτείο Γκουλιώνης προσφέρει καθημερινά φρεσκοκομμένο καφέ, όπως και όλες τις ποικιλίες που διατίθενται για το αγαπημένο ρόφημα των Ελλήνων. Επίσης, κακάο, τσάι και βιολογικά βότανα βρίσκονται σε πρώτο πλάνο, μαζί με μεγάλη ποικιλία γλυκών και ζαχαρωδών.
Στη συμβολή των οδών Σόλωνος και Δημητριάδος, το Hotel Philippos προσφέρει στους επισκέπτες του ιδανικές συνθήκες διαμονής αλλά και εύκολη πρόσβαση στην αγορά και το λιμάνι. Με άκρως φιλικό και εξυπηρετικό προσωπικό, αποτελεί ιδανική επιλογή για στιγμές ξεκούρασης στον Βόλο και την ιδανική βάση για την εξερεύνηση της πόλης.
Χωριάτικο Κανταρτζής 1971 Στη Δημητριάδος 72, από το 1971 το κατάστημα «Κανταρτζής» αποτελεί τον νο1 προορισμό για προϊόντα τεχνολογίας, service συσκευών, και υποστήριξη επιχειρήσεων όλων των βαθμίδων. Χάρη στο ενημερωμένο προσωπικό, τη μεγάλη γκάμα προϊόντων, και την πολυετή τεχνογνωσία, έχει κερδίσει την εμπιστοσύνη των επισκεπτών του και συνεχίζει το ίδιο δυναμικά.
Για γλυκές και αλμυρές γεύσεις, για το καθημερινό ψωμί αλλά και για πιο ξεχωριστά προϊόντα, όπως και για καφέ και για άλλα ροφήματα, το Χωριάτικο στη συμβολή των οδών Δημητριάδος και Ιωλκού προσφέρει ποικιλία προϊόντων κάθε ώρα της ημέρας, είτε για τους επισκέπτες του είτε μέσω delivery. Το Χωριάτικο διαθέτει επίσης και δεύτερο κατάστημα στην Πολυμέρη 48. Στη Ν. Ιωνίας είναι η Σμύρνη.
VOLOS CITY
66
Για σένα μόνο by Olga Georgiadi Η ιστορία της οικογένειας Γεωρργιάδη ξεκινάει 100 χρόνια πριν όταν δημιουργήθηκε ένα από τα πρώτα τυπογραφεία του Βόλου! 3 γενιές μετά, η Όλγα Γεωργιάδη με μεγάλη εμπειρία στον χώρο των καλλιτεχνικών εκτυπώσεων δημιούργησε στη Δημητριάδος 217 το «Για σένα μόνο». Είτε πρόκειται για γάμο, βάφτιση ή ακόμη και έναν ιδιαίτερο εορτασμό το «Για σένα μόνο» προσφέρει μια σειρά από υπηρεσίες ώστε το τελικό αποτέλεσμα να είναι άξιο των προσδοκιών κάθε ενδιαφερόμενου.
Υδροκίνηση Στη Δημητριάδος 6, από το 1997 η «Υδροκίνηση-Αβδελίδης Π.-Μποϊλής Α. ΟΕ» δραστηριοποιείται στην εισαγωγή και εμπόριο ειδών θέρμανσης ψύξης, αντλιών, υδραυλικών, εργαλείων και ειδών κήπου, και προσφέρει μια μεγάλη γκάμα προϊόντων ποιότητας τα οποία συνοδεύονται με άρτια οργανωτική δομή και τεχνογνωσία, εξυπηρετώντας όλες τις ανάγκες σε ό,τι αφορά θέρμανση, φυσικό αέριο, λέβητες ξύλου-πέλετ, κλιματισμό, αντλίες θέρμανσης, υδραυλικά - αντλίες νερού για οικιακή και βιομηχανική χρήση εργαλεία κήπου και ανταλλακτικά θέρμανσης.
Mikel The Coffee Company
Μπαχάρικο Με οδηγό πάντα την αγάπη για το καλό φαγητό, το Μπαχάρικο δημιουργεί συνταγές που φέρουν την υπογραφή της εμπειρίας. Συνδυάζοντας κλασσικές με ιδιαίτερες γεύσεις, χρησιμοποιώντας φρέσκα υλικά, διαλέγοντας νωπά κρέατα κορυφαίας ποιότητας το Μπαχάρικο προσφέρει την ικανοποίηση κάθε γευστικής επιθυμίας των επισκεπτών του, στη Δημητριάδος 186.
Περίφημο και γνωστό για τον καφέ του, τα ροφήματα και τα σνακ, το Mikel επί της Δημητριάδος 92, στη συμβολή με Αντωνοπούλου είναι διαθέσιμο όλες τις ώρες της ημέρας για για dinein, take away και delivery. «Ξυπνάμε τον κόσμο με τον καφέ και τις ιδέες μας» είναι άλλωστε το moto της εταιρείας, από νωρίς το πρωί μέχρι αργά το βράδυ, τόσο στη Δημητριάδος όσο και σε άλλα τρία σημεία στον Βόλο (Λεωφ. Ειρήνης 33, Μάρκου Μπότσαρη 7 και Πολυμέρη 175).
VOLOS CITY
67
Κρέατος Τέχνη Συνδυάζοντας τη φιλοσοφία του κρεοπωλείου με τη νοστιμιά του ψητοπωλείου, στο «Κρέατος Τέχνη» η ποικιλία κρεάτων, ιδιαίτερων και παραδοσιακών γεύσεων είναι τόσο μεγάλη, που η απόφαση για την τελική επιλογή καθίσταται δύσκολη! Για τους απαιτητικούς των γεύσεων διατίθενται καθημερινά στο κρεοπωλείο που βρίσκεται εντός του χώρου, ποικιλία εκλεκτών κρεάτων όπως το περίφημο μοσχάρι black angus Αργεντινής, μπριζόλες Tomahawk και ντόπια κρέατα, όπως χοιρινό, αρνί, κατσίκι και πρόβειο. Όλα αυτά επί της Δημητριάδος 131.
Υιοί Μ. Πολύζου Farine cafe’-boulangerie Δημοφιλές για τα φρεσκοψημένα προϊόντα του και τα σνακ του, το Farine cafe-boulangerie προσφέρει μεγάλη ποικιλία από γλυκές και αλμυρές επιλογές, καφέδες και ροφήματα κάθε μέρα και όλες τις ώρες. Στο κέντρο του Βόλου το Farine βρίσκεται στη Δημητριάδος 223, ενώ άλλα τέσσερα καταστήματα προσφέρουν τις ίδιες εκλεκτές γεύσεις, στην Πολυμέρη 54, στην Ιωλκού 314, στη Λαρίσης 123 και στη Νέα Αγχίαλο στην Ελευθερίας 14!
Το 1935 ο Μιλτιάδης Πολύζος, μαζί με τον αδελφό του Νίκο, ίδρυσαν στον Βόλο το πρώτο τους κατάστημα εμπορίας ποδηλάτων και μοτοποδηλάτων, στην οδό Δημητριάδος 18. Με τα χρόνια επεκτάθηκαν στις εισαγωγές ποδηλάτων, μοτοποδηλάτων, μοτοσυκλετών και ανταλλακτικών, συνεχίζοντας την κοινή τους πορεία μέχρι το 1958. Ο Μιλτιάδης Πολύζος δημιούργησε τη δική του επιχείρηση στην οδό Δημητριάδος 87–Χατζηαργύρη. Με τον θάνατό του, το 1965, την εταιρεία ανέλαβαν τα ανήλικα τότε παιδιά του, Γιώργος και Ανδρέας Πολύζος, μετονομάζοντάς την σε «Υιοί Μ. Πολύζου». Η συνεχής ανάπτυξη οδήγησε το 1987 στη δημιουργία ενός νέου, πενταώροφου καταστήματος στη συμβολή Δημητριάδος 77–Κοραή. Από τα μέσα της δεκαετίας του ’90, η εταιρεία ξεκίνησε να συνάπτει σημαντικές εμπορικές συνεργασίες αποκλειστικής διάθεσης για τον νομό Μαγνησίας και τις Βόρειες Σποράδες με κορυφαίες εταιρείες μοτοσυκλετών. Η επόμενη γενιά δεν άργησε να ενταχθεί ενεργά στην επιχείρηση και, από το 2010, τη διοίκηση έχουν αναλάβει τα παιδιά του Γιώργου και του Ανδρέα Πολύζου, ο Μίλτος, ο Αποστολής και ο έτερος Μίλτος.
Επιμελητήριο Μαγνησίας Εδρεύοντας στη Δημητριάδος 176, το Επιμελητήριο Μαγνησίας διαδραματίζει κρίσιμο ρόλο στην τοπική οικονομία, προσφέροντας διάφορες υπηρεσίες και δράσεις, όπως, εξυπηρέτηση και στήριξη των χιλιάδων επιχειρήσεων-μελών του, διοργάνωση σεμιναρίων, συμμετοχή σε έργα και προγράμματα για την προώθηση της επιχειρηματικότητας και τη δημιουργία ευκαιριών απασχόλησης και συνδιαμόρφωση των συνθηκών ανάπτυξης.
VOLOS CITY
68
ΑΠΟ ΤΗ ΝΕΟΛΙθΙΚΗ ΕωΣ ΚΑΙ ΤΗ ΡωΜΑϊΚΗ ΕΠΟΧΗ…
ΑθΑΝΑΣΑκεΙΟ ΑΡχΑΙΟΛΟΓΙκΟ ΜΟΥΣεΙΟ ΒΟΛΟΥ: OΛΗ Η ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΗΣ ΜΑΓΝΗΣΙΑΣ Σε εΝΑ ΣΗΜεΙΟ Του χρυσOστοΜοy τρiΜΜΗ (trimmis.chrys@gmail.com)
Ε Η κα Έλσα Νικολάου
ίναι δυνατόν να υπάρχει Έλληνας, έστω Αθηναίος που δεν έχει επισκεφθεί την Ακρόπολη και τον Παρθενώνα; Ή Γάλλος, έστω Παριζιάνος, που δεν έχει περπατήσει στους διαδρόμους του Μουσείου του Λούβρου; Κι όμως, είναι πάμπολλοι αυτοί που το πολύ πολύ να έχουν περάσει μόνο απ’ έξω από το κάθε μουσείο της πόλης που κατοικούν. Παρεμπιπτόντως: Ο Βόλος έχει ένα μουσείο με σπουδαία εκθέματα, το Αθανασάκειο Αρχαιολογικό Μουσείο Βόλου… Τόσο τα εκθέματα όσο και πολλά άλλα στοιχεία καθιστούν το Αρχαιολογικό Μουσείο Βόλου άκρως ενδιαφέρον, από διάφορες απόψεις. Κάποιοι μπορεί να μην γνωρίζουν ότι το Αθανασάκειο είναι το παλαιότερο μουσείο της Θεσσαλίας και ένα από τα παλαιότερα της Ελλάδας, σε μία περιοχή με πολύ μεγάλη ιστορία που εκτείνεται στο διάβα των αιώνων. «Ήταν το
μόνο μουσείο της Θεσσαλίας, από το 1909, μέχρι και το 2010, όταν ακολούθησε το Αρχαιολογικό Μουσείο Καρδίτσας και το 2015 το Διαχρονικό Μουσείο Λάρισας» μας εξηγεί αρχικά η προϊσταμένη του τμήματος προϊστορικών και κλασικών αρχαιοτήτων και μουσείων της Εφορείας Αρχαιοτήτων Μαγνησίας, Ελσα Νικολάου. Από το 1909 λοιπόν! Η Μαγνησία δεν είναι μόνο ο Βόλος, το Πήλιο και οι παραλίες. Είναι ένας τόπος με μεγάλη ιστορία, από τη Νεολιθική έως και τη Ρωμαϊκή Εποχή, και σ’ αυτό συμφωνεί και η κα Νικολάου. «Για παράδειγμα, είναι οι προϊστορικοί οικισμοί του Διμηνίου και του Σέσκλου, γνωστοί στη διεθνή βιβλιογραφία γιατί ήταν από τους πρώτους που ανασκάφηκε στην Ελλάδα και μελετήθηκαν και δημοσιεύτηκαν» σημειώνει, με την ιστορία από την αρχή και τη Νεολιθική Εποχή να παρουσιάζονται στο Αρχαιολογικό Μουσείο.
VOLOS CITY
«Έχουμε ένα μουσείο το οποίο δέχεται 30 χιλιάδες κόσμου τον χρόνο, την ώρα που οι οικισμοί στο Διμήνι και στο Σέσκλο υποδέχονται 5-6 χιλιάδες επισκέπτες ανά έτος και προσπαθούμε να τους εξωραΐζουμε, να τους βελτιώνουμε για να μπορούμε να δείξουμε στον κόσμο το μεγαλείο του ελληνικού πολιτισμού και την ανάγκη προστασίας του από όλους μας» σημειώνει η κα Νικολάου. Περνάμε λοιπόν στα ενδότερα του Μουσείου, με εκθέσεις να φιλοξενούνται, αλλά και άλλες να έχουν μόνιμο χαρακτήρα, χώρια τα εκθέματα που βρίσκονται αποθηκευμένα. «Έχουμε αγάλματα και γλυπτά και ελπίζουμε να εκτεθούν για το κοινό» σχολιάζει κατά τη διάρκεια της συζήτησή μας η προϊσταμένη της Εφορείας Αρχαιοτήτων. Οι επισκέπτες του μουσείου λοιπόν, αρχικά στη μεγάλη αίθουσα, θα έρθουν σε πρώτη επαφή με την Νεολιθική Εποχή. Αντικείμενα εκείνης της περιόδου αποτελούν την έκθεση που έγινε από τον αείμνηστο Γιώργο Χουρμουζιάδη, καθηγητή Προϊστορικής Αρχαιολογίας και παλιό έφορο της Μαγνησίας. Ο ίδιος είχε διατάξει με εκπαιδευτικό τρόπο τα ευρήματα, όπως ακριβώς θα ήταν σε ένα νεολιθικό σπίτι ή σε ένα νεολιθικό οικισμό, για να καταλάβουμε πώς ζούσαν οι άνθρωποι εκείνης της εποχής, με χαρακτηριστικά τη μόνιμη κατοικία, και την ενασχόλησή τους με τη γεωργία και την κτηνοτροφία. Ακολουθεί η δεύτερη αίθουσα, η οποία έχει τα ευρήματα του συλλέκτη Άγγελου Μπάστη. «Τα δώρισε στο μουσείο, με τον όρο να εκτεθούν, και η έκθεση αποτελείται από νεολιθικά ειδώλια, εργαλεία και κάποια κοσμήματα» περιγράφει η Έφορος. Η τρίτη αίθουσα είναι αυτή των... μεγάλων έργων. Όπως μας εξηγεί η κα Νικολάου, η Εφορεία Αρχαιοτήτων Μαγνησίας τη δεκαετία του 1990, και λίγο πριν, ασχολήθηκε με τα μεγάλα έργα που εκτελούνταν στην ευρύτερη περιοχή. «Έχουμε την ΠΑΘΕ, την Κάρλα, τα σιδηροδρομικά δίκτυα και πάντα στα μεγάλα έργα βρίσκονται πολλά αντικείμενα και χώροι, διότι αυτά χαράσσονται και χαράχτηκαν στο παρελθόν και βελτιώνονται χωρίς να ξέρουμε τι έχει από κάτω. Βοηθήσαμε κι εμείς να γίνουν τα έργα, αλλά να διασωθούν και οι αρχαιότητες, πολλών αιώνων, από τη νεολιθική περίοδο μέχρι και τα κλασικά ελληνιστικά και ρωμαϊκά χρόνια» σημειώνει.
69
VOLOS CITY
70
VOLOS CITY
οι στήλες της μνήμης Από τις πιο ενδιαφέρουσες αίθουσες, είναι αυτή της Δημητριάδος, που έχει τις επιτύμβιες στήλες-γλυπτά, που είχαν δώσει και το έναυσμα προκειμένου να ιδρυθεί το Αρχαιολογικό Μουσείο Βόλου, με χρήματα του Αλέξιου Αθανασάκη από την Πορταριά. Οι στήλες αυτές είχαν βρεθεί από τον σπουδαίο ερευνητή και αρχαιολόγο Απόστολο Αρβανιτόπουλο, που είχε αναλάβει κιόλας να τις συντηρήσει. «Κάποιες τις είχε καθαρίσει ο ίδιος ο Αρβανιτόπουλος. Χρησιμοποίησε δε ένα υλικό που δεν ξέρουμε τι ήταν! Πιθανότατα ήταν κάποιο μείγμα με υλικό που χρησιμοποιούσαν τότε οι… φωτογράφοι της εποχής. Παρόλο που στην επιστημονική κοινότητα μπορεί να μην άρεσε αυτό στην αρχή,
71
διατήρησε τα χρώματα των στηλών μέχρι σήμερα!» σημειώνει η κα Νικολάου. Η αρχαία πόλη της Δημητριάδας ιδρύθηκε στις αρχές του 3ου αιώνα, και έζησε μέχρι τον 6ο αιώνα μ.Χ., οπότε λόγω των επιδρομών, οι κάτοικοί της μετακόμισαν προς τα Παλαιά. Η αίθουσα της Δημητριάδος έχει τις γραπτές στήλες που είναι επιτύμβιες και ήταν στα νεκροταφεία της Δημητριάδος. Αναφέρουν το όνομα του νεκρού και τον έχουν σε μια στάση καθιστό ή όρθιο, να χαιρετιέται με έναν φίλο, να κάθεται και να διαβάζει ή να γράφει, ή μια γυναίκα να κάθεται... Παράλληλα, η κα Νικολάου μας εξηγεί: «Η Δημητριάδα ήταν πολυπολιτισμική πόλη. Είχε πάρα πολλούς κατοίκους από άλλες περιοχές ήρθαν και κατοίκησαν εδώ, από την
Ήπειρο, την Κρήτη, τη Μακεδονία, από τη Χαλκηδόνα της Βιθυνίας και φυσικά έχουμε και έναν Αιγύπτιο ιερέα της Ίσιδος, ονόματι Οάφρι που ήρθε εδώ και κατοίκησε. Έχοντας το εμπορικό λιμάνι, η Δημητριάδα είχε πλούτο. Οι Κρητικοί συνήθως έρχονταν ως μισθοφόροι εδώ και έφερναν και τις οικογένειές τους μαζί. Έχουμε εδώ την αδερφή Κρητικού μισθοφόρου, την Αρχιδίκη η οποία πέθανε στη Δημητριάδα και ήταν από τη Λύττο, πόλη της Κρήτης. Στις επιτύμβιες αυτές στήλες μαθαίνουμε για τις συνήθειες, την ένδυση, την καθημερινότητα… Έχουμε πάρα πολλές στήλες. Λιγότερες είναι οι καθαρισμένες, που είχε φροντίσει γι’ αυτό ο ίδιος ο Αρβανιτόπουλος»…
VOLOS CITY
72
VOLOS CITY
Από τα νησιά του Αιγαίου μέχρι τη χαναάν Η Θεσσαλία γενικότερα, και η Μαγνησία πιο ειδικά, αποτέλεσαν πέρασμα αρκετών πολιτισμών. Στρατοί, επιδρομές, επισκέπτες από τον υπόλοιπο ελλαδικό χώρο αλλά και από πιο μακρινά μέρη, άφησαν τα ίχνη τους στην περιοχή, και αυτό φαίνεται και στα ευρήματα της αρχαιολογικής σκαπάνης. «Εισαγόντουσαν πράγματα σε όλες τις εποχές. Ό,τι μας έλειπε και ξεκινάμε τα νεολιθικά, με τον Οψιανό που δεν υπήρχε στην περιοχή, αλλά ως ηφαιστειακό πέτρωμα μόνο στη Μήλο και στη Νίσυρο, που δείχνει ότι ότι είχαμε επαφές στη Νεολιθική Εποχή, ίσως με τις ανταλλαγές από οικισμό σε οικισμό» μας αναφέρει η κα Νικολάου, και αυτό δεν είναι το μόνο δείγμα. Στην κατοχή του Μουσείου είναι ακόμη και αμφορέας από τη Χαναάν στο μυκηναϊκό Διμήνι που είναι στην καινούργια αίθουσα του μουσείου, που δείχνει ότι ήρθε αυτούσιος με
73
ό,τι περιείχε μέσα, όπως επίσης και ένας αιγυπτιακός Σκαραβαίος. «Και πάρα πολλά νομίσματα, από παντού!» συμπληρώνει επίσης η κα Νικολάου. Καταληκτικά, μιας και ειπώθηκε η λέξη «νομίσματα», δεν θα μπορούσαμε να μην ρωτήσουμε την ειδικό: Ψάχνει κόσμος στην περιοχή για… λίρες; «Έχουμε πολλά περιστατικά. Ψάχνουν ακόμη. Αλλά δεν υπάρχει αυτό το «θέλω λίρες». Αυτό είναι μύθος, παλαιότερος από την Αργοναυτική Εκστρατεία. Έχουμε πάει σε εγκεκριμένες εκσκαφές από ιδιώτες με άδεια από την Κτηματική Υπηρεσία. Δεν έχουν βρει ποτέ τίποτα και μάλιστα κάποιοι που είναι και επίμονοι και σκάβουν στο ίδιο σημείο 2-3 φορές» περιγράφει η Έφορος Αρχαιοτήτων. Αν βρει πάντως κάποιος, κάτι, με νόμιμη έρευνα, η Πολιτεία και ο Πολιτισμός μόνο κέρδος θα έχουν…
Μουσείο μέσα… σε ιστορικής σημασίας κτήριο! Όπως προαναφέραμε, το Αρχαιολογικό Μουσείο Βόλου στεγάζεται σε κτήριο που κατασκευάστηκε χάρη στα χρήματα που δώρισε ο Αλέξιος Αθανασάκης, εκ Πορταριάς. Ωστόσο αν σκεφτεί κανείς ότι έχει ξεπεράσει τον έναν αιώνα ζωής, μπορεί ν’ αντιληφθεί ότι πρόκειται για ένα ίδρυμα που στεγάζεται σε ένα μνημείο της νεότερης ιστορίας της Ελλάδας! Το μουσείο είναι ένα νεοκλασικό κτίριο, με ανάλογη αρχιτεκτονική που παραπέμπει στην αρχαία Ελλάδα, με κίονες και αετώματα, μία τάση της τότε εποχής ν’ αναζητεί την αρχαία, κλασική Ελλάδα. Γι’ αυτό και έχει κηρυχθεί ως ιστορικό μνημείο. Ακόμη και το κτήριο λοιπόν έχει τη δική του ιστορία και την περιγράφει, ωστόσο εξαιτίας της ιστορικής του σημασίας προκύπτουν και περιορισμοί όσον αφορά τη χρήση του και τις παρεμβάσεις που μπορούν εκεί να γίνουν...
Road Trip στο Πήλιο Από τον Βόλο ως τη Μηλίνα και τη Ζαγορά
VOLOS CITY
76
Χ
ειμώνας υποτίθεται, με τις θερμοκρασίες να μειώνονται, τη βροχή και το χιόνι (σε λογικά επίπεδα), αλλά το χειμερινό τοπίο έχει άλλη χάρη και οι εξορμήσεις που μπορούν να γίνουν, είτε σε κοντινές ή και σε πιο μακρινές περιοχές, δίνουν πολλές ανάσες απέναντι σε μία δύσκολη και πολλές φορές σκληρή καθημερινότητα. Ειδικά όταν
έχεις δίπλα σου το Πήλιο. Αφετηρία για μία οδηγική εξόρμηση, ο Βόλος, στον Κόλπο του Παγασητικού, δίπλα στη θάλασσα. Αυτή τη θάλασσα κρατάμε στο πλευρό μας και στις εικόνες μας, αλλλά τη συνδυάζουμε και με τη μαγεία του ορεινού όγκου... Σε μία απόσταση 60 χιλιομέτρων πολλά χωριά με τα δικά τους χρώματα και την ιστορία μας περιμένουν στη νότια πλευρά του Βουνού των Κενταύρων...
ΑΓΙΟΣ ΒλΑΣΙΟΣ
Εκεί που αρχίζει η ανάσα του βουνού
Οδηγώντας μόλις για 15 λεπτά από τον Βόλο, φτάνουμε στον Άγιο Βλάσιο στέκεται ανάμεσα σε δέντρα και πέτρινα αρχοντικά. Οι μικρές εκκλησιές της περιοχής με τις αγιογραφίες, το γεφύρι στο ρέμα και η θέα προς τον Παγασητικό που θυμίζει πίνακα ζωγραφικής του Κλοντ Μονέ είναι σημεία που αξίζει να επισκεφθείς, για να δοκιμάσεις στη συνέχεια τοπικό τσίπουρο και μεζέδες σε ένα από τα καταστήματα του χωριού.
ΜΗλΙΕΣ
Η ψυχή της πηλιορείτικης παράδοσης
Ανεβαίνοντας πιο ψηλά, οι Μηλιές περιμένουν τους επισκέπτες τους για να τους υποδεχθούν με τη βαρύτητα της ιστορίας τους. Ο θρυλικός «Μουτζούρης», το ιστορικό τρενάκι του Πηλίου περιμένει εκεί για διαδρομές ξεχωριστές, ενώ η Δημοτική Βιβλιοθήκη, η εκκλησία των Παμμεγίστων Ταξιαρχών με τις κρυφές τοιχογραφίες και, φυσικά, το πέτρινο γεφύρι του τρένου ξεχωρίζουν στην περιοχή, μαζί με το Λαογραφικό Μουσείο καθώς και το Ευδόξειο Πνευματικό Κέντρο.
VOLOS CITY
78
λΕφΟΚΑΣΤΡΟ Η κρυφή γαλήνη του Παγασητικού
Το όχημα προχωρά, στρίβουμε δεξιά στη διαδρομή και ακολουθεί ένας στενός δρόμος με στροφές. Ξαφνικά ανοίγεται μπροστά μας ένας μικρός όρμος με συνήθως γαλήνια θάλασσα και πέτρινα σπίτια. Το Λεφόκαστρο είναι για όσους αναζητούν ησυχία, αυθεντικότητα και θέα χωρίς κόσμο.
ΚΑλΑ ΝΕΡΑ
Το Πήλιο αγγίζει τη θάλασσα
λΑΥΚΟΣ
Το μπαλκόνι του Νότιου Πηλίου Η διαδρομή κατηφορίζει ξανά προς τον Παγασητικό. Τα Καλά Νερά είναι η πιο παραθαλάσσια ανάσα του Πηλίου, με ψαροταβέρνες πάνω στο κύμα και έναν ρυθμό πιο αργό, πιο ήρεμο, με τον θαλασσινό και τον βουνίσιο αέρα να συνδυάζονται, παράλληλα με την ηρεμία του χειμώνα.
Ανεβαίνοντας και πάλι, ο Λαύκος μας περιμένει με αέρα άλλης εποχής. Η πλατεία του είναι ένα από τα ωραιότερα σημεία του Πηλίου - με τον μεγάλο πλάτανο, τα μαρμάρινα τραπέζια και τη θέα που κόβει την ανάσα. Τις εικόνες συμπληρώνουν καθοριστικά ο ναός του Αγίου Αθανασίου, τα παλιά αρχοντικά αλλά και το Μουσείο Ραδιοφώνου που βρίσκεται στο χωριό.
VOLOS CITY
80
ΑΡΓΑλΑΣΤΗ
Η καρδιά του Νότου
Η Αργαλαστή είναι το διοικητικό κέντρο του Νότιου Πηλίου, αλλά κρατά το πηλιορείτικο ύφος της. Aποτελεί ιδανική στάση για ανεφοδιασμό και μια βόλτα στα σοκάκια της, με γεύσεις που αφήνουν στον ουρανίσκο… μόνο Πήλιο.
ΜΗλΙΝΑ
Ο αποχαιρετισμός στη θάλασσα
Σε μεγαλύτερα υψόμετρα Η θάλασσα και ο Βόλος παραμένουν σταθερά στη θέα μας, αλλά θέλουμε ν’ ανέβουμε λίγο πιο ψηλά, να δούμε από πιο κοντά τα σύννεφα και να αποτυπώσουμε σε εικόνες και αναμνήσεις τον Παγασητικό και την πόλη από ψηλά. Από την Πορταριά και τη Μακρινίτσα μέχρι τη Ζαγορά και το Πουρί, η διαδρομή μας με το αυτοκίνητο γίνεται μέσα από καταπράσινες δεντροφυτεμένες περιοχές, με τους ήχους του νερού και του αέρα να μας συνοδεύουν.
Και τέλος, η Μηλίνα, όπου καταλήγει η διαδρομή μας στο νότιο Πήλιο. το παραθαλάσσιο χωριό που ακουμπά απαλά στο κύμα και κοιτά τα νησάκια του Αλατά και του Τρικερίου. Η Μηλίνα αποκτά μία ξεχωριστή ομορφιά τον χειμώνα, με το λιμανάκι της να φιλοξενεί απλόχερα ψαροκάικα και τους επισκέπτες να απολαμβάνουν το πλέον ξεχωριστό ηλιοβασίλεμα.
VOLOS CITY
ΠΟΡΤΑΡΙΑ
Το Πήλιο σε καλωσορίζει
82 Η διαδρομή από τον Βόλο οδηγεί σε ένα… σταυροδρόμι. Δεξιά είναι η Πορταριά, το πιο κοσμοπολίτικο χωριό του Πηλίου, που σε κερδίζει με την αρχοντιά του. Τα παραδοσιακά κτίσματα και η πλατεία, συνδυάζονται με τις τουριστικές υποδομές, ενώ τα γλυκά του κουταλιού αποτελούν σήμα κατατεθέν του χωριού.
ΜΑΚΡΙΝΙΤΣΑ
Το μπαλκόνι του Παγασητικού Στο… σταυροδρόμι, ο δρόμος αριστερά οδηγεί στη Μακρινίτσα δικαίως αποκαλείται «το μπαλκόνι του Πηλίου». Τα καλντερίμια της, οι μικρές αυλές και η πλατεία με το θρυλικό καφενείο του Θεόφιλου είναι εμπειρίες που δεν πρέπει να λείψουν, με τη θέα ν’ απλώνεται μέχρι τον Βόλο. Ό,τι πρέπει για ένα ζεστό ρόφημα τον χειμώνα.
VOLOS CITY ΧΑΝΙΑ
Το πέρασμα προς την ανατολική πλευρά Τα Χάνια βρίσκονται στην καρδιά του βουνού, σε υψόμετρο περίπου 1.200 μέτρων. Είναι ο πιο ορεινός σταθμός της διαδρομής, και τον χειμώνα το σημείο όπου η χιονισμένη φύση αγκαλιάζει το δρόμο. Το καλό φαγητό αποτελεί ένα από τα κύρια… αίτια που τα Χάνια σε καλούν να τα επισκεφθείς, ενώ το χωριό αποτελεί το σημείο για την εξόρμηση προς το χιονοδρομικό κέντρο του Πηλίου και τα μονοπάτια που οδηγούν σε πηγές και δάση οξιάς.
84
VOLOS CITY
86
ΜΟΥΡΕΣΙ & ΤΣΑΓΚΑΡΑΔΑ Μέσα στο δάσος...
Η διαδρομή συνεχίζει μέσα σε οξιές και καστανιές. Το Μούρεσι και η Τσαγκαράδα μοιάζουν βγαλμένα από παλιά καρτ ποστάλ: πέτρινα αρχοντικά, λιθόστρωτα σοκάκια, και πλατείες που μυρίζουν μήλο και κάστανο, προϊόντα που αποτελούν τα κυρίαρχα στην ευρύτερη περιοχή. Ο τεράστιος πλάτανος της Τσαγκαράδας (άνω των 1.000 ετών) στέκει αγέρωχος στην πλατεία και απολαμβάνει κι αυτός τη θέα προς το Αιγαίο.
ΚΙΣΣΟΣ
Το χωριό μέσα στο πράσινο Κατηφορίζοντας προς το Ανατολικό Πήλιο, το πρώτο χωριό που συναντάς είναι ο Κισσός, κρυμμένος μέσα στο πράσινο. Η πλατεία του είναι από τις πιο όμορφες του βουνού, με την εκκλησία της Αγίας Μαρίνας να ξεχωρίζει για τις αγιογραφίες του 17ου αιώνα και τα παλιά καλντερίμια να σε μεταφέρουν σε παλαιότερες εποχές.
ΖΑΓΟΡΑ
Η βασίλισσα του Ανατολικού Πηλίου Και φτάνεις στη Ζαγορά. Το μεγαλύτερο χωριό του Ανατολικού Πηλίου απλώνεται αμφιθεατρικά στις πλαγιές, με σπίτια που κοιτούν προς το απέραντο Αιγαίο. Είναι τόπος καλλιέργειας, παράδοσης και ιστορίας - εδώ υπάρχει και το παλιό σχολείο του Ρήγα Φεραίου, ενώ οι πλατείες της προσφέρονται για κάθε εποχή του χρόνου.
ΠΟΥΡΙ
To τελευταίο σημείο πριν το δάσος Αφήνοντας πίσω τη Ζαγορά και τις στροφές του βουνού, το Πουρί αποκαλύπτεται σαν... μυστικό που δεν έχει επηρεαστεί από τον τουρισμό. Απλωμένο στις ανατολικές πλαγιές του Πηλίου, κοιτάζει το Αιγαίο από ψηλά - ένα χωριό που μοιάζει να ακουμπά στον ορίζοντα. Η πλατεία, με τον αιωνόβιο πλάτανο για λίγο τσίπουρο και θέα έως Σκιάθο ως τη Σκόπελο, είναι από τα πλέον ελκυστικά σημεία του Πηλίου.
VOLOS CITY
88 Συνέντευξη: χρυσOστοΜοσ τρiΜΜΗσ (trimmis.chrys@gmail.com)
Οι Έλληνες συνεχίζουν ν’ αλλάζουν διατροφικές συνήθειες, γιατί τα λεφτά δεν φτάνουν και οι τιμές των προϊόντων αυξάνονται κάθε μέρα
«ΜΗΝ ΤΡΩΤε ΜΟΣχΑΡΙΣΙΟ κΡεΑΣ ΩΣ ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΣΤΗΝ ΑκΡΙΒεΙΑ»! Ο πρόεδρος της Ομοσπονδίας Κρεοπωλών Ελλάδας, Σάββας Κεσίδης υποστηρίζει ότι για να μην ακριβύνει κι άλλο το κρέας, ειδικά το μοσχαρίσιο, μία λύση είναι να το… απαρνηθούν οι καταναλωτές!
VOLOS CITY
Τ
89
ην περίοδο που αυτές οι γραμμές γράφονται, αν πάει κάποιος στο κρεοπωλείο της γειτονιάς και ζητήσει περισσότερο από ένα κιλό κιμά, το πιθανότερο είναι να δημιουργήσει ερωτηματικά στους παρευρισκόμενους και στους ίδιους τους κρεοπώλες. Παλαιότερα δεν ήταν παράξενο να εφοδιάζεται κανείς με το κρέας της εβδομάδας ή και του μήνα. Αλλά τότε το μοσχάρι είχε 7-8 ευρω το κιλό και όχι, 15,5-17 ευρώ το κιλό! Mέσα σε δύο χρόνια η τιμή του μοσχαρίσιου κρέατος πήρε την ανιούσα και δεν λέει να σταματήσει. Βέβαια, στην Ελλάδα φαίνεται να έχει… παραπάρει αυτήν την ανιούσα. Γιατί δεν εξηγείται αλλιώς το ότι στην Αγγλία πχ, με καλύτερους μισθούς από την Ελλάδα, την ώρα που γραφόταν αυτό το κείμενο, ο κιμάς είχε σε αγγλικό κατάστημα που είδαμε τυχαία στο διαδίκτυο, μόλις 11,5
Ας ξεκινήσουμε από τα βασικά. Αν δεν κάνω λάθος η τιμή του μοσχαρίσιου κρέατος αυξήθηκε κατά 45% μέσα σε έναν χρόνο. Διορθώστε με αν κάνω λάθος…. Δεν κάνετε καθόλου λάθος. Είμαστε στο 55% την τελευταία διετία και τον τελευταίο χρόνο είμαστε περίπου στο 40-45% επάνω και από αυτό όλο το συνολικό, το τελευταίο εξάμηνο είναι περίπου το 30% της αύξησης του μοσχαριού. Δυστυχώς, οι πρακτικές που χρησιμοποιήθηκαν από την Ευρωπαϊκή Ένωση τα προηγούμενα χρόνια μας έχουν φτάσει σε αυτό το σημείο, γιατί δεν είναι ελληνικό φαινόμενο ό, τι έχει σχέση να κάνει με το μοσχάρι. Είναι πανευρωπαϊκό και να μη πω και παγκόσμιο. Δηλαδή, ποιες ήταν αυτές οι πρακτικές που αναφέρετε; Μαζεύτηκαν οι υπουργοί Γεωργίας ή Αγροτικής Ανάπτυξης τελοσπάντων, όπως λέγονται στην Ευρωπαϊκή Ένωση και στηριζόμενοι σε κάποιες πάρα πολύ σοβαρές μελέτες πανεπιστημίων, αποφάσισαν ότι για την τρύπα του όζοντος, για την κλιματική αλλαγή και όλα αυτά που αλλάζουν στον κόσμο μας φταίει κατά ένα μεγάλο ποσοστό και το μεθάνιο που εκπέμπουν τα βοοειδή. Οπότε πήρανε μία απόφαση να μειώσουν κατά 30% τα βοοειδή τουλάχιστον στην Ευρώπη, και να σταματήσουν τις επιχορηγήσεις και χρηματοδοτήσεις γενικά γι’ αυτά. Αυτό έχει ως αντίκτυπο εδώ και δύο χρόνια να αρχίζει να φαίνεται στην αγορά. Κάθε εβδομάδα είναι και χειρότερα, και φτάσαμε σε ένα σημείο αυτή τη στιγμή να γίνει πραγματικότητα και να έχουμε 30% βοοειδή λιγότερο από την προηγούμενη διετία. Αυτό αυτόματα τι σημαίνει; Όταν ο κόσμος ήθελε εκατό κιλά και παράγαμε εκατό κιλά, ήμασταν μια χαρά. Τώρα ο κόσμος όμως συνεχίζει να θέλει εκατό κιλά κι εμείς παράγουμε 70. Οπότε αυτόματα μπαίνει ο κανόνας της προσφοράς και της ζήτησης, που είναι ο κανόνας του εμπορίου παγκοσμίως, και από τη στιγμή που δεν υπάρχει η ποσότητα ικανή για να μπει στην κατανάλωση, ακριβαίνει το προϊόν στον πρωτογενή τομέα και εμπορικά, και στη λιανική πώληση. Και πόσο θα φτάσει; τι θα γίνει στο τέλος; Μάντης κακών δεν θέλω να γίνω. Παρόλα αυτά, σίγουρα θα αυξηθεί η τιμή και σίγουρα να ξέρει ο κόσμος ότι αν συνεχίσουμε με αυτό τον ρυθμό, τουλάχιστον μέχρι τα Χριστούγεννα, δεν ξέρω αν θα το ακουμπήσουμε το 20άρι,
ευρώ το κιλό… Στην Ελλάδα είπαμε, 15,5 ευρώ το κιλό, την ώρα που και τα άλλα είδη κρέατος ακριβαίνουν, και αναμένεται ν’ ακριβύνουν κι άλλο, ενώ ο Έλληνας αλλάζει προς το χειρότερο και… οικονομικότερο τις διατροφικές του συνήθειες, εδώ και 15 χρόνια, από την έναρξη της οικονομικής κρίσης. Για πανευρωπαϊκό φαινόμενο μας μιλά πάντως ο πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Καταστηματαρχών Κρεοπωλών και αντιπρόεδρος της Εθνικής Διεπαγγελματικής Οργάνωσης Κρέατος και Κτηνοτροφίας, Σάββας Κεσίδης. Ενόψει μάλιστα Χριστουγέννων και Πρωτοχρονιάς, περιμένει κι αυτός επιπλέον αυξήσεις. «Νόμος προσφοράς και ζήτησης» μας λέει, και ουσιαστικά σημειώνει ότι λύση τουλάχιστον για να σταθεροποιηθούν (όχι απαραίτητα για να πέσουν) οι τιμές είναι να… μην τρώμε μοσχάρι!
αλλά θα το κοντεύουμε να το ξοδέψουμε . Το πρόβλημα είναι ότι και πάλι πρέπει να καταλάβει ο καταναλωτής ότι έχει τα γένια, έχει και τα χτένια. Εάν ο κόσμος στον κάθε κρεοπώλη σταματήσει να ζητάει το μοσχάρι όπως το ζητούσε, αυτόματα θα μειωθεί η ζήτηση, αυτόματα θα μειωθεί και από μένα η ζήτηση και αυτόματα θα σταθεροποιηθούν οι τιμές. Δεν λέω ότι θα πέσουν, αλλά θα σταθεροποιηθούν οι τιμές. Δηλαδή η λύση είναι να μην τρώμε μοσχάρι; Η λύση είναι αυτή, και άρχισε δειλά δειλά ο κόσμος να το καταλαβαίνει και το βλέπουμε εμείς στη δουλειά μας. Δηλαδή στους 100 πελάτες που παίρνανε σκέτο μοσχαρίσιο κιμά, οι 70 πλέον παίρνουν σχεδόν μοσχαρίσιο, οι άλλοι παίρνουν ανάμεικτο. Στους 100 πελάτες που παίρνανε ανάμεικτο κιμά, οι 70 παίρνουν πλέον ανάμεικτο, οι 30 παίρνουν χοιρινό, μόνο και μόνο για να φτηνύνει το κοστολόγιο τους για να μπορέσουν να αντεπεξέλθουν των εξόδων. Γιατί ας μη γελιόμαστε, ο κόσμος θέλει να φάει, όρεξη υπάρχει, την ποιότητα θέλει να την πληρώσει. Αλλά πλέον το οικονομικό είναι το μεγαλύτερο ζήτημα. Φτάνει 18, 20, 22 του μηνός και τελειώνουν τα λεφτά και του μισθωτού και του συνταξιούχου. Έχουμε φτάσει σε ένα σημείο εμείς οι κρεοπώλες να κρατάμε αυτά που κρατούσαν οι πατεράδες μας και οι παππούδες μας, τα τεφτέρια. Γιατί έναν καταναλωτή που τον έχεις όλο τον χρόνο στο μαγαζί, όταν έρθει να σου ζητήσει και μία ή δύο φορές να πάρει βερεσέ, θα του δώσεις, δεν μπορείς να του αρνη-
θείς. Είμαστε οικογενειακές επιχειρήσεις, επιχειρήσεις γειτονιάς. Στηριζόμαστε από τη γειτονιά και στηρίζουμε τη γειτονιά. Το κοτόπουλο, το χοιρινό και τα… λοιπά Να μην τρώμε μοσχάρι... Ας πάμε σε άλλα κρέατα. Ας πάμε στο κοτόπουλο. Βλέπουμε όμως ότι και εκεί οι τιμές είναι ανοδικές! Είναι πολύ λιγότερο ανοδικές. Ό,τι και να είναι, το πουλερικό δεν μπορεί να έχει την ίδια διατροφική αξία και τα ίδια ιχνοστοιχεία που έχει το μοσχάρι. Ας μην κρυβόμαστε. Το μοσχάρι είναι ο βασιλιάς των κρεάτων. Από κει και πέρα όμως, το οικονομικό είναι αυτό που κάνει κουμάντο πλέον. Λυπάμαι που το λέω. Είμαστε σε μια ευνομούμενη κοινωνία, δεν θα έπρεπε να λέμε τέτοια λόγια, αλλά δυστυχώς υπάρχουν πολλοί συνάνθρωποί μας οι οποίοι, όσο και να κάνουν καλό κουμάντο στα οικονομικά τους, φτάνουν κάποια στιγμή να τους τύχει κάτι και να μην έχουν κάτι στην άκρη για να μπορέσουν να αντεπεξέλθουν. Εμείς είμαστε εδώ όσο μπορούμε για να στηρίξουμε. Ό,τι έχει σχέση να κάνει με τα βοοειδή, έχουμε συνεννοηθεί σαν Πανελλήνια Ομοσπονδία και έχουμε δώσει εντολή στα μέλη μας, όσοι θέλουν να την ακολουθήσουν, να μειώσουν στο ελάχιστο το κέρδος, μόνο και μόνο για να μπορέσουμε να βγάλουμε από τα άλλα προϊόντα ένα ποσό, για να κρατήσουμε και εμείς τα μαγαζιά μας, μήπως και μπορέσουν κάποια άμεσα μέτρα να βοηθήσουν στην ανάπτυξη της οικονομίας.
VOLOS CITY
οπότε το κοτόπουλο ανεβαίνει γιατί αυξάνεται και η ζήτησή του σε σχέση με το μοσχάρι; Αυτό ακριβώς. το ίδιο ισχύει και για το χοιρινό; Για το χοιρινό όχι ακόμα, γιατί οι τιμές στην Ελλάδα, για να ξέρει ο καταναλωτής, κανονίζονται από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Δηλαδή όταν υπάρχει αύξηση, όταν υπάρχει μείωση, όταν αυξάνονται τα ξένα κρέατα, αυξάνονται και τα ελληνικά. Γιατί στηριζόμαστε πολύ και στις ευρωπαϊκές αγορές. Για το χοιρινό υπήρχε μία πολύ μεγάλη εξαγωγική κίνηση προς την Κίνα
από την Ευρωπαϊκή Ένωση. Η Κίνα όμως έχει αλλάξει τις προδιαγραφές της και άρχισε να μειώνει κατά πολύ τις εισαγωγές από την Ευρώπη. Οπότε έχει σκαντζάρει λίγο η εξαγωγή, ενώ τα χοιρινά που υπάρχουν αυτή τη στιγμή καλύπτουν την Ευρωπαϊκή Ένωση. Εμείς είμαστε τουλάχιστον κατά 50- 55% αυτάρκεις στο χοιρινό στην Ελλάδα, οπότε και γι’ αυτό δεν έχουμε αύξηση σ’ αυτά χοιρινά, όπως μιλάμε τώρα. Αύριο μεθαύριο δεν ξέρουμε τι θα γίνει. Τα κρεοπωλεία κατά βάση από το ελληνικό χοιρινό δουλεύουν σχεδόν το 90-95%, και γι αυτό ακόμα κρατιέται η τιμή εκεί. Ελπίζουμε, επειδή έρχονται οι Άγιες Ημέρες των Χριστουγέννων, που κατά κανόνα δουλεύουμε με χοιρινό, να μείνουν εκεί οι τιμές, ώστε ο κόσμος να μπορέσει να να γεμίσει το τραπέζι του με ποιοτικό και καλό ελληνικό κρέας. την εορταστική περίοδο, και όχι μόνο βέβαια, έχουμε και αρνάκι και κατσικάκι. ελληνικό αρνί ή κατσίκι υπάρχει αυτή τη στιγμή στην αγορά ή τα έφαγε όλα η ευλογιά; Υπάρχει πολύ μεγάλο πρόβλημα με τα αμνοερί-
90 φια. Από τον Ντάνιελ ακόμα είχαμε προβλήματα. Ο πρωτογενής τομέας έχει απόλυτο δίκιο γιατί δεν έχουν ακόμα καταφέρει αυτοί οι άνθρωποι να ορθοποδήσουν και να ξανακάνουν από την αρχή τα μαντριά τους. Ήρθε και η ευλογιά που ήταν το τελειωτικό χτύπημα. Παρόλα αυτά και εδώ ο νόμος της προσφοράς και της ζήτησης είναι που καθορίζει την τιμή. Έχουμε αυξήσεις στο ελληνικό αρνάκι και κατσικάκι, βέβαια όχι τεράστιες. Πόσο έχει το κιλό το αρνί; Κατά μέσο όρο γύρω στα 16,5 με 17 ευρώ ανά την Ελλάδα.
Πριν 4 χρόνια το παίρναμε το Πάσχα 8 και 9 ευρώ το κιλό (σ.σ. και πάλι λέγαμε ότι είναι ακριβό)... Το θέμα είναι πόσο θα το πάρουμε φέτος τα Χριστούγεννα. Ξέρετε γιατί έχει 16 και 17 ευρώ; Γιατί ο κόσμος ακούει ακόμη τη λέξη «ευλογιά» και φοβάται, που δεν θα έπρεπε. Παρόλα αυτά και μόνο που ακούνε την λέξη ευλογιά σταματάνε να ψωνίζουν αρνάκι, κατσικάκι, πρόβατο, γίδα ή οτιδήποτε. Από την άλλη μεριά όμως, επειδή έρχονται οι γιορτές, και το ξαναλέω είναι κομβικό σημείο οι γιορτές των Χριστουγέννων. θα ξεπεράσουν πολλοί τους φόβους τους και θα αρχίσουν να το ζητάνε… Και θα αυξηθεί η τιμή;!; Είναι λογικό, εάν έχουμε παραπάνω ζήτηση και ψάχνουμε όλοι εμείς να βρούμε αρνιά και κατσίκια. Είναι λογικό ότι θα τα πληρώσουμε όσο μπορούμε για να τα βάλουμε στο μαγαζί μας. Η συμφωνία με τη Λατινική Αμερική υπάρχουν κάποιες συμφωνίες, πχ η Mercosur, της ευρωπαϊκής Ένωσης με τη Λα-
τινική Αμερική. Μπορεί να δώσει λύσεις η διαδικασία των εισαγωγών; Δεν μπορεί να γίνει και να σας πω γιατί... Έχουμε υποσχεθεί στη Λατινική Αμερική πορτοκάλια, φρούτα, λάδι κι έχουμε υποσχεθεί βαριά βιομηχανία, δηλαδή και αμάξια και εργαλεία και εξοπλισμό για να πάρουμε τα δικά τους προϊόντα. Έχουν ψαρικά και κυρίως μοσχάρια, βοοειδή κτλ. Δεν έχει ευοδωθεί αυτό ακόμα γιατί δεν ξέρουν πως θα τα κάνουν. Περιμένουν οι εισαγωγές να γίνουν από μεγάλες εταιρείες. Έχουν μπλέξει τα πόδια τους, δεν ξέρουν τι ακριβώς γίνεται. Αλλά εγώ να πάω στην άλλη μεριά. Εάν πάμε τώρα αυτή τη στιγμή στην Αργεντινή, στην Πα-
ταγονία που έχει καταπληκτικά μοσχάρια, τα μπλακ Άνγκους και πούμε τον μπάρμπα... Μανόλο, ο οποίος ακόμα αρμέγει με τα χέρια στο χωριό του εκεί που είναι, να πάρει ένα πολυτελές αυτοκίνητο και να δώσει τα μοσχάρια του, θα πει «τι να το κάνω το αυτοκίνητο;». Αλλά θα πάνε οι ευρωπαίοι και θα στήσουν μονάδες, όπως έγινες με τη Βιομηχανία Ζάχαρης σε τρίτες χώρες... Θα πάνε! Γι’ αυτό δεν έγινε ακόμα κάτι. Μέσα στο 2026 θα γίνει, γιατί περιμένουν τις μεγάλες εταιρείες να πάνε εκεί για να κάνουν το εμπόριο. Όπως είπατε με τη ζάχαρη, πήγαν στις τρίτες χώρες, γιατί εκεί τα μεροκάματα ήταν στο 1/3 με αυτά της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Δεν είναι εύκολο γιατί αλλιώς είναι εκεί τα σφαγεία, έχουν άλλες πρακτικές, άλλες διαδικασίες. τελικά, αν δεν τρώμε κρέας, τι να τρώμε; Να το γυρίσουμε στα όσπρια; Δεν ξέρω τι να σας πω, πάντως είναι στο χέρι του καταναλωτή από μόνος του, ανάλογα με το τι ψωνίζει να κρίνει και κατά γενική βάση και την τιμή που θα υπάρξει σε κάθε προϊόν...
VOLOS CITY
92 Συνέντευξη: χρυσOστοΜοσ τρiΜΜΗσ (trimmis.chrys@gmail.com)
H καθηγήτρια Επιδημιολογίας του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής, Αρετή Λάγιου περιγράφει την τωρινή κατάσταση με τον Covid, μιλά για τα εμβόλια και για την ενημέρωση που απαιτείται
Η ΣΗΜεΡΙΝΗ ΠΡΑΓΜΑΤΙκΟΤΗΤΑ ΤΟΥ κΟΡΩΝΟϊΟΥ κΑΙ ΤΩΝ εΜΒΟΛΙΩΝ
Μ
οιάζει τόσο μακρινή αλλά δεν είναι καθόλου, η εποχή που οι περισσότεροι περιμέναμε την ημερήσια ενημέρωση για τον κορωνοϊό στην Ελλάδα κλεισμένοι και κλεισμένες στα σπίτια μας. Στην αρχή ήταν για μία εβδομάδα. Μετά πέρασε μήνας. Η αγωνία κορυφωνόταν, η αισιοδοξία έφτασε την περίοδο του καλοκαιριού αλλά και πάλι το lockdown εφαρμόστηκε ξανά. Ακούγαμε για covid, ακούγαμε για νοσηλείες και θύματα, ψάχναμε κάπου ν’ ακουμπήσουμε. Πέντε χρόνια μετά, πολλοί κάνουν λόγο για χαμένους μήνες από τη
ζωή μας, αφού δεν μπορούσαμε να κάνουμε απολύτως τίποτα. Μετά ήρθαν τα πιστοποιητικά και το εμβόλιο, ενώ είχαμε ακούσει ήδη για εκατοντάδες και χιλιάδες θύματα… Όπως σε κάθε περίοδο αγωνίας, έτσι και στην εποχή του κορωνοϊού, έγινε ο… χαμός! Ποια είναι όμως η κατάσταση σήμερα, ενώ έχουν περάσει πέντε χρόνια και δέκα μήνες από το πρώτο κρούσμα που είχε καταγραφεί στην Ελλάδα (26/02/2020); Η καθηγήτρια Επιδημιολογίας του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής, Αρετή Λάγιου, μας περιγράφει την εικόνα που επικρατεί, τις εξελίξεις σε επίπεδο αντιμετώπισης, ενώ σχολιάζει αυτό που αναρωτιούνται πολλοί: Τι γίνεται τελικά με τα εμβόλια;
VOLOS CITY
93
• Πώς θα περιγράφατε τη σημερινή κατάσταση της cOViD-19 στην ελλάδα και διεθνώς; υπάρχει λόγος ανησυχίας για νέα κύματα; Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας παρατηρεί αναζωπύρωση της δραστηριότητας του sARsCov-2 σε ορισμένες περιοχές, με αντίστοιχες ήπιες αυξήσεις στην Ευρώπη. Το ECDC αναφέρει ότι μέχρι στιγμής δεν υπάρχει σημαντική πίεση στα νοσοκομεία, στις ΜΕΘ ή επιπτώσεις στα ποσοστά θνησιμότητας. Στην Ελλάδα, δεν καταγράφεται δραματική έξαρση όπως στα πρώτα χρόνια της πανδημίας. Παρά την ανάγκη για συνεχή επιτήρηση, οι ειδικοί θεωρούν πιο πιθανό να εμφανιστούν ήπιες αναζωπυρώσεις παρά μεγάλα κύματα CovID-19.
• Έχουμε στελέχη που προκαλούν ανησυχία; Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας παρακολουθεί ορισμένες παραλλαγές του sARs-Cov-2, επειδή φέρουν μεταλλάξεις που μπορεί να επηρεάσουν τη μεταδοτικότητα ή την ανοσοδιαφυγή. Αν και καμία δεν φαίνεται να αποτελεί σοβαρή απειλή αυτή τη στιγμή, η στενή παρακολούθησή τους είναι σημαντική για τον έγκαιρο εντοπισμό πιθανών αλλαγών στη συμπεριφορά του ιού.
• Ποια είναι τα πιο σημαντικά δεδομένα που παρακολουθούν οι ειδικοί αυτή την περίοδο - ποσοστά νοσηλειών, μεταλλάξεις, ή άλλους δείκτες; Η παρακολούθηση της CovID-19 επικεντρώνεται σε κρίσιμους δείκτες όπως οι παραλλαγές του ιού, η θετικότητα των τεστ, οι νοσηλείες σε θαλάμους και ΜΕΘ και οι θάνατοι. Στην Ευρώπη, οι αυξήσεις στα κρούσματα δεν έχουν προκαλέσει σημαντική επιβάρυνση στα συστήματα υγείας, ενώ η εμβολιαστική κάλυψη και η συνδυαστική ανοσία από προηγούμενες λοιμώξεις περιορίζουν τη σοβαρότητα των νέων κύκλων. Παράλληλα, παρακολουθούνται ευρύτεροι
• Πώς έχει αλλάξει η εικόνα των συμπτωμάτων και της σοβαρότητας της νόσου σε σχέση με τα πρώτα χρόνια της πανδημίας; Η σοβαρότητα της CovID-19 έχει μειωθεί σημαντικά σε πολλές περιοχές χάρη στη συσσωρευμένη ανοσία από εμβολιασμούς και προηγούμενες λοιμώξεις, καθώς και στη διάθεση και συνεχή ενίσχυση των θεραπευτικών πρωτοκόλλων.Τα συμπτώματα πλέον είναι συχνά ήπια π.χ. πονόλαιμος, βήχας, κόπωση, ενώ οι βαριές πνευμονικές επιπλοκές είναι λιγότερο συχνές, αν και οι ευάλωτες ομάδες παραμένουν σε κίνδυνο σοβαρής νόσησης. Τα συστήματα υγείας αντιμετωπίζουν σήμερα την CovID-19 αξιοποιώντας όλη την προηγούμενη εμπειρία, με μεγαλύτερη ετοιμότητα, με δοκιμασμένα
δείκτες λειτουργικότητας των συστημάτων υγείας, όπως διαθεσιμότητα προσωπικού και πόρων, για την εκτίμηση του πραγματικού αντίκτυπου κάθε αναζωπύρωσης.
πρωτόκολλα και έμπειρο προσωπικό, μειώνοντας την πιθανότητα επιβάρυνσης και διευκολύνοντας την ομαλή διαχείριση τυχόν νέων κύκλων. H εμπιστοσύνη απέναντι στους ειδικούς • Μετά από τόσα χρόνια πανδημίας, ποια είναι τα μόνιμα διδάγματα που άφησε η cOViD-19 στη δημόσια υγεία; Η εμπειρία της CovID-19 ανέδειξε κρίσιμα μαθήματα ως προς τη σημασία: της ισχυρής επιτήρησης, των επαρκών υποδομών, της ενίσχυσης και υποστήριξης του ανθρώπινου δυναμικού των συστημάτων υγείας, καθώς και της επιστημονικά τεκμηριωμένης επικοινωνίας για την ενίσχυση της εμπιστοσύνης του κοινού.
Η πανδημία ανέδειξε επίσης τον σημαντικό ρόλο της Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας (ΠΦΥ) που μπορεί να συμβάλλει καθοριστικά στην ταχεία ανίχνευση κρουσμάτων, στη συνεχή παρακολούθηση των ευάλωτων ομάδων, στην παροχή αξιόπιστης πληροφόρησης και τη διατήρηση της πρόσβασης σε βασικές υπηρεσίες υγείας, ακόμη και σε περιόδους πίεσης. Παράλληλα, η ολοκληρωμένη προσέγγιση «one Health», όπου η προστασία της υγείας εντάσσεται σε ένα πλαίσιο αλληλεξάρτησης ατόμων και περιβάλλοντος, η διεθνής συνεργασία και η ευελιξία στις στρατηγικές αντιμετώπισης, παραμένουν θεμελιώδεις παράγοντες για την αποτελεσματική και ταχεία ανταπόκριση σε νέες υγειονομικές απειλές.
VOLOS CITY
• Πώς έχει επηρεάσει η πανδημία τη νοοτροπία του κόσμου απέναντι στην επιστήμη και στους ειδικούς; Έχει αυξηθεί ή μειωθεί η εμπιστοσύνη; Η πανδημία ανέδειξε τη σημασία της δημόσιας υγείας και της ΠΦΥ, αλλά ταυτόχρονα ανέδειξε ένα σοβαρό πρόβλημα εμπιστοσύνης λόγω παραπληροφόρησης αλλά και διαφορών στις κοινωνικές και πολιτικές αντιλήψεις. Η «πανδημική κόπωση» λόγω σταθερής ανάγκης υιοθέτησης προστατευτικών μέτρων, μείωσε την προθυμία συμμόρφωσης στα αλλεπάλληλα μέτρα ακόμη και στους εμβολιασμούς, καθιστώντας κρίσιμη τη συμμετοχή ειδικών επαγγελματιών υγείας που θα μπορούν να παρέχουν ορθές και επιστημονικά τεκμηριωμένες πληροφορίες, να καθοδηγούν σωστά τους πολίτες και να διασυνδέουν αποτελεσματικά τα άτομα που προσέρχονται στις δομές Πρωτοβάθμιας Φροντίδας. Ειδικά στο πλαίσιο της ΠΦΥ, η δυνατότητα διάθεσης επαρκούς χρόνου καθώς και η διαχρονική συνεργασία που συνήθως υπάρχει με άτομα και οικογένειες, αποτελούν συνθήκες πρόσφορες για διάλογο και επικοινωνία που θα ανατρέψει λανθασμένες αντιλήψεις, θα συζητηθούν οι αγωνίες των ανθρώπων και θα προαχθεί η εμπιστοσύνη τους.
94
Τα κρίσιμα ερωτήματα για τα εμβόλια • Ποια είναι σήμερα η επιστημονική εικόνα για την αποτελεσματικότητα και τη διάρκεια προστασίας των εμβολίων; Τα εμβόλια CovID-19 συνεχίζουν να παρέχουν υψηλή προστασία έναντι σοβαρής νόσησης, νοσηλείας και του κινδύνου θανάτου, αν και η ανοσία μειώνεται σταδιακά με την πάροδο του χρόνου. Οι αναμνηστικές δόσεις και τα αναβαθμισμένα εμβόλια, που έχουν σχεδιαστεί για να ανταποκρίνονται σε πιο πρόσφατες παραλλαγές του ιού, μπορούν να επαναφέρουν τα επίπεδα προστασίας. Συνιστάται οι ευάλωτες ομάδες να επανεμβολιάζονται τουλάχιστον μία φορά τον χρόνο, ώστε να διατηρείται επαρκής ανοσία απέναντι στις κυκλοφορούσες παραλλαγές. Για τα ευπαθή απέναντι στον ιό άτομα υφίστανται και επικαιροποιούνται ειδικές κατευθυντήριες οδηγίες τις οποίες θα πρέπει να ακολουθούν ανάλογα με την ιδιαίτερη κατάσταση της υγείας τους. • τι απαντάτε σε όσους εκφράζουν ανησυχίες για παρενέργειες ακόμη και
θανατηφόρες ή θεωρούν πως τα εμβόλια δεν χρειάζονται πια; Τα εμβόλια CovID-19 μπορεί να προκαλέσουν ήπιες παροδικές παρενέργειες, ενώ οι σοβαρές αντιδράσεις είναι σπάνιες, με τα οφέλη (μείωση σοβαρής νόσησης, νοσηλειών και θανάτων) να υπερτερούν σαφώς των κινδύνων. Η προστασία είναι ιδιαίτερα σημαντική για τις ευάλωτες ομάδες, ενώ η επιστημονική κοινότητα παρακολουθεί συνεχώς την αποτελεσματικότητα των εμβολίων και προσαρμόζει τις συστάσεις, όπως και τις αναμνηστικές δόσεις, ανάλογα με τα νέα δεδομένα. Οι πολίτες καλούνται να ενημερώνονται από αξιόπιστες πηγές, κατεξοχήν δε από επαγγελματίες υγείας. • υπάρχουν νέα εμβόλια ή τεχνολογίες που θα μπορούσαν να βελτιώσουν την προστασία ή να καλύψουν νέες παραλλαγές του ιού; Τα αναβαθμισμένα εμβόλια CovID-19 έχουν σχεδιαστεί για να ανταποκρίνονται στις πιο πρόσφατες παραλλαγές, ενισχύοντας την προστασία, ενώ παράλληλα συνεχίζεται η έρευνα για εμβόλια που θα προσφέρουν μακροχρόνια και πιο ολοκληρωμένη ανοσία. Η τεχνολογία mRNA παραμένει κεντρική,
VOLOS CITY
95
παρέχοντας ευελιξία και δυνατότητα γρήγορης προσαρμογής σε νέες εκδοχές του ιού. Με φόντο το μέλλον...
• Πώς φαντάζεστε την επόμενη πενταετία όσον αφορά την cOViD-19 - θα παραμείνει μια εποχική ασθένεια όπως η γρίπη ή θα υπάρξουν νέες εκπλήξεις; Η CovID-19 πιθανότατα θα εξελιχθεί σε ενδημική νόσο με εποχικά κύματα, παρόμοια με τη γρίπη, απαιτώντας τακτικές αναμνηστικές δόσεις για τις ευάλωτες ομάδες. Η συνεχής γονιδιωματική επιτήρηση και η στενή παρακολούθηση της δημόσιας υγείας παραμένουν κρίσιμες για την έγκαιρη ανίχνευση νέων παραλλαγών και την προσαρμογή των εμβολίων και των μέτρων, ενώ η εμφάνιση νέων υποτύπων του ιού αλλά και νέων θεραπειών θα μπορούσε να αλλάξει σημαντικά το μέλλον της νόσου. • Πιστεύετε ότι η εμπειρία της πανδημίας μάς έχει προετοιμάσει επαρκώς για μια μελλοντική παγκόσμια υγειονομική κρίση; Η εμπειρία της CovID-19 έδειξε τη σημασία της ενίσχυσης των πόρων (ανθρώπινων και υλικών) των συστημάτων δημόσιας υγείας, της βελτίωσης των συστημάτων/μεθόδων επιτήρησης, της ενίσχυσης της Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας καθώς και της αποτελεσματικής συνεργασίας μεταξύ φορέων υγείας. Παρά τα βήματα προόδου, απαιτείται σταθερή επένδυση σε υποδομές, προσωπικό, σχέδια διαχείρισης κρίσεων, στρατηγικές επικοινωνίας κινδύνου, εκπαίδευσης επαγγελματιών υγείας και εργαλείων/μέσων τεχνολογίας. Έτσι τα συστήματα υγείας θα είναι καλύτερα προετοιμασμένα να αντιμετωπίσουν μελλοντικές υγειονομικές κρίσεις, αξιοποιώντας εμπειρίες, δεδομένα και διδάγματα από την πρόσφατη πανδημία.
Cv: Αρετή Λάγιου Η Αρετή Λάγιου είναι Καθηγήτρια Επιδημιολογίας, Πρόληψης Νοσημάτων και Δημόσιας Υγείας, Διευθύντρια του Εργαστηρίου Υγιεινής και Επιδημιολογίας και μέλος του Συμβουλίου Διοίκησης του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής. Διετέλεσε πρόεδρος του Τμήματος Δημόσιας και Κοινοτικής Υγείας και αναπληρώτρια Κοσμήτωρ της Σχολής Δημόσιας Υγείας του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής. Είναι κάτοχος μεταπτυχιακών τίτλων Msc & PhD στην Επιδημιολογία και Πληθυσμιακή Υγεία από το london school of Hygiene and Tropical Medicine (lsHTM) του Πανεπιστημίου του Λονδίνου (UCl) και μεταδιδακτορικής έρευνας από το Harvard school of Public Health (HsPH). Έχει πολυετές αυτοδύναμο διδακτικό έργο τόσο σε προπτυχιακό όσο και σε μεταπτυχιακό επίπεδο στα γνωστικά αντικείμενα της Επιδημιολογίας, της Πρόληψης νοσημάτων, και της Δημόσιας Υγείας. Ασχολείται ερευνητικά με την επιδημιολογία, την πρόληψη των χρονίων νοσημάτων, και την προαγωγή της υγείας. Έχει εκτεταμένη ερευνητική εμπειρία με ενεργό συμμετοχή σε εθνικές
και διεθνείς επιδημιολογικές μελέτες και consortia αλλά και επιστημονική ευθύνη χρηματοδοτούμενων ερευνητικών και αναπτυξιακών προγραμμάτων. Την τρέχουσα περίοδο έχει την επιστημονική ευθύνη δύο προγραμμάτων που χρηματοδοτούνται από το ΕΣΠΑ. Έχει δημοσιεύσει μεγάλο αριθμό ελληνικών και ξενόγλωσσων εργασιών, οι περισσότερες εκ των οποίων σε επιστημονικά περιοδικά με σύστημα κριτών που αποδελτιώνονται σε μείζονες επιστημονικές βάσεις δεδομένων. Έχει δημοσιεύσει 120 και πλέον ξενόγλωσσες εργασίες, 95 εκ των οποίων αποδελτιώνονται στις έγκριτες βάσεις δεδομένων ΜEDlINE και IsI. Τον Απρίλιο του 2024, η βάση Google scholar κατέγραφε περισσότερες από 3.806 βιβλιογραφικές αναφορές στο έργο της και δείκτη Hirsch (h-index) 36. Έχει συμβάλλει στην συγγραφή του βιβλίου «Επιδημιολογία και Προαγωγή Υγείας- Συμπεριφορική Επιδημιολογία» και έχει συγγράψει κεφάλαια σε μείζονα ξενόγλωσσα και ελληνικά βιβλία.
VOLOS CITY
96 Συνέντευξη: χρυσοστοΜοσ τρΙΜΜΗσ (trimmis.chrys@gmail.com)
Ο Τάιλερ Τζόνσον συγκρίνει τις δύο πλευρές του Ατλαντικού και θέλει να φτάσει ψηλά με τους «κυανόλευκους»
ΑΠΟ ΤΗΝ ΤζΟΡΤζΙΑ ΤΩΝ ΗΠΑ ΣΤΟΝ ΒΟΛΟ ΓΙΑ ΤΗ ΝΙκΗ
Ο
ταν συστηθείς για πρώτη φορά με έναν κάτοικο των ΗΠΑ, και τον ρωτήσεις από που κατάγεται, θα σου πει κατευθείαν την πόλη που γεννήθηκε ή/και μεγάλωσε, συνοδεύοντας το όνομά της με την πολιτεία στην οποία ανήκει. Ο Αμερικανός καλαθοσφαιριστής της Νίκης Βόλου, Τάιλερ Τζόνσον κατάγεται από την πόλη Άθενς, την… Αθήνα δηλαδή, στην πολιτεία Τζόρτζια των ΗΠΑ. «Α Georgia boy in Volos, Greece», δηλαδή ένα αγόρι από τη Τζόρτζια στην Ελλάδα, και συγκεκριμένα στον Βόλο, είναι η πρώτη ατάκα μετά τις συστάσεις και την αρχική γνωριμία, και ο Τάιλερ χαμογελά.
«Ξέρεις ποιο μουσικό συγκρότημα πολύ γνωστό σε όλον τον κόσμο ξεκίνησε από την Άθενς;» τον ρωτάμε, και προκαλεί μία μίνι έκπληξη ότι κοιτάει απορημένος! «Δεν ξέρεις τους REM; Κατάγονται και ξεκίνησαν από την πόλη σου! Δεν έχεις ακούσει το “loosing my religion”;» η επόμενη ερώτηση. Η απάντηση αρνητική. Βέβαια στην κουλτούρα του Τάιλερ, η ραπ μουσική έχει αποτελέσει σημαία για όλους όσοι μεγάλωσαν στην Αμερική, ίσως και σε δύσκολες καθημερινές συνθήκες. Το όνομα του Τούπακ Σακούρ ηχεί απόλυτα γνωστό άλλωστε στ’ αυτιά του όταν το προφέρουμε. o Tάιλερ δείχνει πάντως ενθουσιασμένος από την Ελλάδα και τον Βόλο. Νιώθει ασφαλής όπως αναφέρει, και αυτό λέει πολλά. «Μου αρέσει η κουλτούρα, είναι διαφορετική. Χρειάστηκε να προσαρμοστώ κάπως, αλλά τώρα θεωρώ ότι το έχω καταφέρει. Νιώθω άνετα πλέον» αναφέρει αρχικά και περιγράφει κάποια ψήγματα από τη ζωή του στις ΗΠΑ και στην Άθενς. «Στον Βόλο είναι καλά, είναι μια πιο ασφαλής πόλη σε σχέση με τις ΗΠΑ. Η πόλη μου, όπως όλες, έχει κάποια σημεία άσχημα και κάποια καλά. Εγώ μεγάλωσα στην ανατολική πλευρά. Δεν θεωρώ άτομο της γειτονιάς τον εαυτό μου. Δεν μεγάλωσα έτσι. Όμως, δικοί μου άνθρωποι και μάλιστα πρόσφατα, έχασαν τη ζωή τους…» συμπληρώνει. Δεν θα μπούμε σε περισσότερες λεπτομέρειες βέβαια, για ό,τι μας είπε στη συνέχεια για τα δικά του άτομα. Δεν χρειάζεται, όταν υπάρχει αυτή η γενική εικόνα. Αυτή η εικόνα λέει ότι ο Τάιλερ νιώθει ασφαλής στον Βόλο. Αφού μιλάμε και για... φαγητό, ε, δεν μπορεί θα έχει βιώσει έστω για μία φορά την εμπειρία της τσιπουροκατάνυξης στον Βόλο. Τι, όχι;;; «Α, ναι έχω ακούσει γι αυτό!» σχολιάζει ο Τάιλερ, αλλά δεν τον έχει ξεναγήσει κανείς, ούτε τον έχει καταστήσει… μύστη του τσίπουρου, έστω για μία φορά! Προφανώς τα δεδομένα της αθλητικής ζωής επιβάλλουν προς το παρόν να είναι προσεκτικός στη διατροφή του!
O Τάιλερ Τζόνσον
VOLOS CITY
97
«Κάθε παιχνίδι είναι μάθημα για εμάς» σχολιάζε ο Τάιλερ Τζόνσον
Η ΜΠΑσΚετΙΚΗ συΝεχεΙΑ Αφού τα είπαμε για τις ΗΠΑ και τον Βόλο, μπαίνουμε στο κύριο θέμα της συζήτησής μας, το μπάσκετ. Αυτό δηλαδή που ξέρει να κάνει καλύτερα, αλλά όχι μόνο αυτό, όπως μαρτυρά και το βιογραφικό του, έχοντας κι άλλες επιλογές για το μέλλον του. Επόμενη ερώτηση λοιπόν για τη Νίκη Βόλου. Ο Τάιλερ Τζόνσον σχολιάζει: «Μου αρέσει η ομάδα. Ο προπονητής μας έχει δημιουργήσει ένα πολύ καλό ρόστερ. Κάθε παιχνίδι είναι μάθημα για εμάς. Βέβαια ακόμη αναπτυσσόμαστε ως σύνολο. Ο στόχος μας είναι να βρεθούμε κάποια στιγμή στην πρώτη κατηγορία». Το μπάσκετ είναι κάτι πάντως που εμφανώς αγαπά. «Το μπάσκετ ήταν μία λύση για εμάς. Αποφύγαμε τους μπελάδες, γνώρισα πολύ και καλό κόσμο, με βοηθά να ταξιδέψω και να γνωρίσω πολλά μέρη. Με κράτησε στο σχολείο, με έβαλε στο Πανεπιστήμιο, αποφοίτησα από αυτό...» σχολιάζει. Ο Τάιλερ δείχνει πάντως σχεδόν
ενθουσιασμένος με την Ελλάδα. «Εγώ θέλω ένα σπίτι εδώ! Η Ελλάδα είναι μία εξαιρετική χώρα και θα ήθελα να μετακινούμαι ανάμεσα σε Ελλάδα και ΗΠΑ. Μου αρέσει να ταξιδεύω μαζί με την αρραβωνιαστικιά μου» σημειώνει. οΛΑ εΙΝΑΙ ΜΠΑσΚετ… Με δεδομένη τη συζήτηση που έχει αναπτυχθεί για το NBA Europe τελευταία, ο παίκτης της Νίκης Βόλου βλέπει και αυτός ότι οι δύο πλευρές του Ατλαντικού έχουν έρθει πλέον πολύ κοντά μπασκετικά. «Όλα είναι μπάσκετ. Μπορεί να έχουν διαφορές, αλλά αν μπορείς να παίξεις μπάσκετ, μπορείς» σχολιάζει ο Τάιλερ, και θεωρεί δεδομένο ότι οι διαφορές ανάμεσα σε αμερικανικό και ευρωπαϊκό μπάσκετ δεν είναι τόσες πολλές πλέον. «Εχεις εικόνα για το ελληνικό μπάσκετ; Έχεις ακούσει για την ήττα της Εθνικής ΗΠΑ από την Ελλάδα πριν κάμποσα χρόνια;» είναι η ερώτηση που ακολουθεί…
«Ναι, νομίζω ότι ήταν το 2004; Το 2005 ναι» απαντά ο Τάιλερ. Από Έλληνες παίκτες; «Ο Giannis (σ.σ. Αντετοκούνμπο)» είναι η… εύκολη απάντηση που προτιμά! Για τον καλύτερο όλων των εποχών πάντως είναι κατηγορηματικός. «Ο Μάικλ Τζόρνταν» απαντά ο Τάιλερ χωρίς δισταγμό! «ΠρΑΓΜΑτΙΚΑ ΑΠΙστευτοΙ» Η κουβέντα κλείνει με τη Νίκη Βόλου και πάλι, με τον Αμερικανό καλαθοσφαιριστή να σχολιάζει και να στέλνει το μήνυμα του στους οπαδούς… «Ευχαριστούμε που είναι στο πλευρό μας. Συνεχίστε να έρχεστε και να μας υποστηρίζετε. Έχουμε τους, καλύτερους οπαδούς. Τους έχω δει και σε βίντεο στο διαδίκτυο, σε αγώνες ποδοσφαίρου, και ήταν πραγματικά απίστευτοι» σχολιάζει και καταλήγει: «Νιώθω ότι είναι μέρος της ομάδας και μας βοηθούν να κερδίζουμε τα παιχνίδια, και τους θέλουμε συνέχεια μαζί μας».
VOLOS CITY Κείμενο - Φωτογραφίες της εΛεΝΗσ ΠΑΠΑΘΑΝΑσΙου δημοσιογράφου
Μέρες γιορτινές, μέρες μοναδικές, μέρες που ακόμη και τα χρώματα μαζί με τα φώτα, κάνουν τα δικά τους, «μαγικά» παιχνίδια, φορτώνοντας τη μνήμη και τις εμπειρίες μας, με πανέμορφες εικόνες… Αυτές που θα δημιουργήσουν την ανάμνηση… Εικόνες σαν και αυτές που αποτύπωσε ο φακός της δημοσιογράφου Ελένης Παπαθανασίου
Μέρες γιορτινές, μέρες μοναδικές...
98
VOLOS CITY
99
VOLOS CITY
100
VOLOS CITY
101
VOLOS CITY
Γιορτινή κομψότητα... στο τραπέζι σας Ιδέες διακόσμησης για ένα εορταστικό τραπέζι, που εντυπωσιάζει
102
VOLOS CITY
103
Ο
ι γιορτινές αυτές ημέρες αποτελούν την ιδανική ευκαιρία για την ένωση οικογενειών και φίλων, μιας και η καθημερινότητα δεν αφήνει και πολλά περιθώρια για πολλές επισκέψεις και συγκεντρώσεις. Όλοι μαζί, γύρω από το εορταστικό τραπέζι θα απολαύσετε στιγμές ξεγνοιασιάς, αλλά και ενότητας. Όμως όταν έχουμε να κάνουμε με γιορτές και τραπέζι, σίγουρα εκτός από τα λαχταριστά εδέσματα, σημαντικό ρόλο και η διακόσμησή του. Ζεστό, φωτεινό, εκλεπτυσμένο με τους τόνους των Χριστουγέννων, το τραπέζι μας φέτος θα μείνει σε όλους αξέχαστο!
ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΣΥΝΘΕΣΗ
Φτιάξτε μία κεντρική σύνθεση για να διακοσμήσετε το τραπέζι σας. Ένα κλαδί, κουκουνάρια, ακόμη και μικρά διακοσμητικά φαναράκια, αποτελούν απλές αλλά εντυπωσιακές προτάσεις. Μία ακόμη επιλογή είναι ένα διάφανο βάζο στολισμένο με χριστουγεννιάτικες μπάλες.
ΣΤΟΛΙΣΜΟΣ
ΤΟ ΣΕΡΒΙΤΣΙΟ...
Επιλέξτε κεραμικά πιάτα σε φυσικούς τόνους ή το καλό σας σερβίτσιο «δένοντάς» το με μαχαιροπίρουνα και κηροπήγια. Ένα λινό τραπεζομάντηλο ή ένα βαμβακερό σε ουδέτερους τόνους θα αποτελέσει τον καμβά για την διακόσμηση. Μια ξεχωριστή και εορταστική πρόταση είναι ένα βελούδινο τραπεζομάντηλο σε πιο σκούρες αποχρώσεις.
Συνοδέψτε τα σερβίτσια σας με βαμβακερές πετσέτες σε κόκκινες ή και πράσινες αποχρώσεις ή σε καρό. Αν πάλι σας βολεύουν οι λευκές κλασικές πετσέτες, τότε μπορείτε να τις δέσετε με μία κόκκινη λεπτή κορδέλα ή με ασημί, έχοντας τον αντίστοιχο στολισμό. Για να εντυπωσιάσετε τους καλεσμένους φτιάξτε καρτέλες με το όνομά τους σε κάθε θέση και αφήστε κι ένα μικρό δωράκι.
VOLOS CITY
104
Δώρα με ουσία, στιλ και …αγάπη!
γίνε κι εσύ ο Άγιος Βασίλης για τους αγαπημένους σου Οι γιορτές των Χριστουγέννων και της Πρωτοχρονιάς συνδέονται άρρηκτα με δώρα στους αγαπημένους μας ανθρώπους. Τα δώρα δεν χρειάζεται να είναι πάντα ακριβά, πάντα φανταχτερά, καθώς το νόημα πίσω από αυτά είναι η σκέψη για τον άλλο και η αγάπη. Πολλές φορές ωστόσο η επιλογή των δώρων μας δυσκολεύει, καθώς προσπαθούμε να βρούμε το καλύτερο για κάθε αγαπημένο μας πρόσωπο. Τι θα του/της αρέσει; Τι θα του/της ταίριαζε; Γι’ αυτό και συγκεντρώσαμε διάφορες επιλογές, για όλα τα γούστα ώστε να βρείτε το τέλειο δώρο γι’ αυτές τις γιορτές!
ΠρότυΠό Κέντρό ΑισθητιΚών έφΑρμόγών • ΠρόσώΠόυ • σώμΑτόσ • Laser ΚΟΥΜΟΥΝΔΟΥΡΟΥ 21Β ΒΟΛΟΣ • Τ: 24212 11666 Το Renaissance, ένα από τα κορυφαία κέντρα αισθητικής της πόλης, απέκτησε πρόσφατα τον τίτλο «Πρότυπο Κέντρο Αισθητικών Εφαρμογών», επιβεβαιώνοντας την αξιοπιστία και τη δυναμική του. Μετά την ανακαίνιση του χώρου, επένδυσε σε δύο προηγμένα συστήματα ιατρικής αισθητικής με διεθνείς πιστοποιήσεις, ενισχύοντας την τεχνολογική του υπεροχή. Οι θετικές κριτικές πελατών και η συνεχώς αυξανόμενη αναγνωρισιμότητα στον Βόλο και τη Θεσσαλία επιβεβαιώνουν την ποιοτική του πορεία. Η ιδιοκτήτρια, Βάσω Κατσακιώρη, τονίζει ότι η τεχνολογία έχει αξία μόνο με γνώση και ασφάλεια, ενώ όλες οι αισθητικοί είναι πτυχιούχες και εξειδικευμένες. Με συνεχή εξέλιξη και υψηλά πρότυπα λειτουργίας, το Renaissance συνεχίζει να ξεχωρίζει ως μία από τις πιο αξιόπιστες και σύγχρονες επιλογές στον χώρο της αισθητικής στη Μαγνησία.
VOLOS CITY
106 ΓΙΑ ΕΚΕΙΝΗ…
Για τη σύγχρονη γυναίκα, που αγαπά την αισθητική και θέλει τα δώρα της να έχουν διαχρονικότητα και αύρα πολυτέλειας τότε προτιμήστε minimal κοσμήματα σε χρυσό ή ασήμι, designer αρώματα νέας γενιάς, αλλά και σετ self-care (spa boxes, αρωματικά κεριά) ή ακόμη ένα κασμιρένιο κασκόλ. Δώρα όπως τσάντες, καλλυντικά, ρούχα είναι πάντα πρώτα στη λίστα.
ΓΙΑ ΕΚΕΙΝΟΝ…
Για τον άντρα που εκτιμά την πρακτικότητα, την ποιότητα και τις σύγχρονες λεπτομέρειες στην καθημερινότητά του, ένα smart watch νέας γενιάς είναι το απόλυτο δώρο. Από εκεί κι έπειτα οι άνδρες θα εκτιμήσουν ένα δερμάτινο πορτοφόλι, μία ζώνη, αλλά και σύγχρονα gadgets γραφείου.
VOLOS CITY
108
ΓΙΑ ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ…
Για τα παιδιά που θέλουν να ανακαλύπτουν, να δημιουργούν και να βυθίζονται στη μαγεία των Χριστουγέννων ιδανικά δώρα είναι τα εκπαιδευτικά παιχνίδια, σετ ζωγραφικής/χειροτεχνίας, παιχνίδια κατασκευών, αλλά και ρουχισμός εορταστικός.
ΓΙΑ ΤΙΣ ΕΠΙΣΚΕΨΕΙΣ…
Αυτές τις εορταστικές ημέρες τα καλέσματα είναι πολλά και τα χέρια πρέπει να είναι γεμάτα. Επιλέξτε καλάθια γλυκών ή αλμυρών λιχουδιών, όμορφα διακοσμητικά για το σπίτι, ενώ αν είστε πιο νοσταλγικοί χαρίστε cd με παλιά και αγαπημένα χριστουγεννιάτικα τραγούδια.
VOLOS CITY
Minimal πολυτέλεια χωρίς υπερβολές Οι τάσεις στη γυναικεία μόδα για τον χειμώνα 2025-2026
110
VOLOS CITY
112
Η γυναίκα του 2026 δεν φωνάζει τη μόδα, τη φοράει. Η αισθητική του χειμώνα 2025-2026 στρέφεται σε minimal πολυτέλεια, καθαρές γραμμές και υφές που «γράφουν», χωρίς να χρειάζονται υπερβολές. το 2026 η γυναικεία μόδα επιστρέφει στην κομψότητα της υφής και στη δύναμη της απλότητας.
Τα μακριά παλτό κυριαρχούν, συνδυασμένα με μεγάλα κασκόλ, δημιουργώντας εικόνες άνεσης και στιλ. Η δαντέλα και το σατέν επανέρχονται δυναμικά στα βραδινά σύνολα άλλοτε ρομαντικά κι άλλοτε με αισθησιακές επιλογές, που χαρίζουν πολυτέλεια. Οι fashionistas τολμούν τον απόλυτο συνδυασμό της χρονιάς: τακούνια με κάλτσες, ενώ τα παπούτσια που κερδίζουν έδαφος είναι οι μπότες με αγκράφες, οι εκλεπτυσμένες μπότες με kitten heels, αλλά και τα loafers, οι γούνινες ή σουέντ μπαλαρίνες. Δεν λείπουν όμως και τα απλά μοκασίνια, που ολοκληρώνουν την καθημερινή «στολή» της γυναίκας. Το κοτλέ επιστρέφει με ρετρό διάθεση, όπως και οι ζακέτες με χουχουλιάρικη πλέξη. Οι οικολογικές γούνες προσθέτουν και φέτος πολυτέλεια ακόμη και στα καθημερινά σύνολα. Στα αξεσουάρ κυριαρχούν οι μίνιμαλ τσάντες σε γήινες αποχρώσεις, ενώ από τα σύνολα δεν λείπουν τα κοσμήματα είτε σε χρυσούς είτε σε ασημένιους τόνους. Οι πρωταγωνιστές στα υφάσματα αυτού του χειμώνα είναι το βελούδο, σε φορέματα, παλτό, φούστες και κοστούμια, το μαλλί, αλλά και το συνθετικό- οικολογικό δέρμα. Το χρωματικό σύμπαν αυτού του χειμώνα κινείται ανάμεσα σε μωβ, καφέ, σκούρο κόκκινο, μπλε, σκούρο πράσινο, πετρόλ και navy blue.
VOLOS CITY Σύγχρονο «κλασικό» για τον άνδρα αυτόν τον χειμώνα Καλοραμμένα κοστούμια και σπορ διάθεση Η ανδρική μόδα για τον χειμώνα του 2025-2026 ισορροπεί ανάμεσα στο «καθημερινό» και το «κλασικό». Οι άντρες επιλέγουν ρούχα άνετα και ταυτόχρονα καλοραμμένα, για να μπορούν να τα φορούν σε κάθε περίσταση.
στο προσκήνιο οι γήινες αποχρώσεις Φέτος τα χρώματα που κυριαρχούν και στην ανδρική μόδα είναι το σοκολατί, το καφέ, το λαδί, το ανθρακί και το σκούρο μπλε.
114
VOLOS CITY
115 το «νέο» κλασικό κοστούμι Το κοστούμι είναι ένα κλασικό ένδυμα, που δεν λείπει από κάθε ανδρική γκαρνταρόμπα. Ο σύγχρονος άνδρας όμως, προτιμά κοστούμια σε χαλαρές γραμμές, για την καθημερινότητά του, αλλά και κοστούμια σαν να είχαν ραφτεί πάνω του, για πιο επίσημες περιστάσεις. Μπουφάν Τα μπουφάν με τα πούπουλα αποτελούν και αυτό τον χειμώνα μία μεγάλη τάση στην ανδρική μόδα. Μπορούν να συνδυαστούν άνετα με φόρμες αλλά και με το κλασσικό παντελόνι κοστουμιού. Ποιοτικά μάλλινα Τα μάλλινα, όπως πουλόβερ, ζακέτες και ζιβάγκο, έρχονται να καλύψουν τις ανάγκες του άνδρα προσδίδοντάς του ταυτόχρονα άνεση αλλά και μια καθημερινή πολυτέλεια. Αθλητικά και τσάντες Ακόμη και πιο αυστηρά ανδρικά σύνολα φέτος «χαλαρώνουν» με αθλητικά υποδήματα, που είναι πολύ δυναμικά στη μόδα. Η εμφάνιση ενός σύγχρονου άνδρα ολοκληρώνεται με ωραίες δερμάτινες ζώνες, αλλά και τσάντες πλάτης.
VOLOS CITY Άνεση, ποιότητα και στιλ στα παιδικά
Η μόδα του φετινού χειμώνα Η μόδα δεν απευθύνεται μόνο στις γυναίκες. Στη μόδα έχουν δικαίωμα και τα παιδιά, τα οποία μπορούν να είναι καλοντυμένα από το πρωί ως το βράδυ, αλλά και τώρα την εορταστική περίοδο. Αυτό τον χειμώνα επιλέγουμε για τα παιδιά την άνεση, την ποιότητα σε συνδυασμό με το στιλ!
116
VOLOS CITY
117 χουχουλιάρικα σετάκια Τα σετ είτε για αγόρια, είτε για κορίτσια είναι μία εύκολη και γρήγορη επιλογή ντυσίματος, από το πρωί ως το βράδυ. Επιλέγουμε πλεκτά σετ, βαμβακερές φόρμες, αλλά και πιο εορταστικά και επίσημα ενδύματα, που συνδυάζονται. Καρό & κλασικά μοτίβα Για τις εορταστικές εκδηλώσεις τα κορίτσια μπορούν να φορέσουν καρό φορέματα ή τούλινα, ή και βελούδινα, φέρνοντας κάτι παλιό στο σήμερα. Για τα αγόρια οι κλασσικές γραμμές ενός παντελονιού κι ενός πουκαμίσου, συνδυασμένες με ένα χοντρό και ζεστό μπουφάν είναι ιδανικές επιλογές. Πλεκτά και χρωματιστά Η μόδα για τα παιδιά δίνει φέτος έμφαση στα πλεκτά αλλά και τα χρωματιστά ρούχα. Πουλόβερ ζεστά σε έντονα χρώματα, μάλλινες ζακέτες ντύνουν αγόρια και κορίτσια, όλων των ηλικιών, προσφέροντάς τους άνεση και στιλ. ουδέτερα και για όλους Τα τελευταία χρόνια πολλές είναι οι εταιρείες παιδικών ρούχων, που προσαρμόζουν τα ρούχα τους στις ανάγκες των οικογενειών που θέλουν τα παιδιά να μοιράζονται τα ρούχα τους. Έτσι φέτος υπάρχει η μεγάλη τάση για ρούχα unisex σε φυσικούς και ουδέτερους τόνους, που ταιριάζουν και σε αγόρια αλλά και σε κορίτσια.