ΔIANEMETAI ΔΩPEAN ΣTA MEΛH TOY ΞENOΔOXEIAKOY EΠIMEΛHTHPIOY
10-13/
METROPOLITAN EXPO
ΚΑΠΑ ΣΙΓΜΑ ΔΕΛΤΑ Α.Ε. ΣΗΤΕΙΑΣ 8 & ΜΕΣΟΛΟΓΓΙΟΥ - 144 51 ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΣΗ
ΙΟΥΛΙΟΣ 2016
MHNIAIO TOYPIΣTIKO OIKONOMIKO KAI EΠIXEIPHMATIKO ΠEPIOΔIKO - TEYXOΣ 228 - ΙΟΥΛΙΟΣ 2016 - 6,00 €
Αφιέρωμα
ΤΕΥΧΟΣ 228
Δωδεκάνησα
ΟΡΓΑΝΩΣΗ: FORUM AE Λεωφ. Βουλιαγμένης 328 • 173 42 Αγ. Δημήτριος • Τηλ.: +30 210 5242100 • Fax: +30 210 5246581 facebook.com/horecaexpogr
∆είτε το video της 11ης HORECA
21X29_HORECA17_GR.indd 1
ΘΕΜΑ: «Καμπανάκι» για ύφεση 1% από το ΙΟΒΕ ΘΕΜΑ: Σε πτωτική τροχιά αφίξεις και
εισπράξεις στο πρώτο πεντάμηνο
ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
Μια έκθεση Παγκοσμίου Επιπέδου!
• www.horecaexpo.gr • info@forumsa.gr
ΔΙΕΘΝΕΣ: Προς νέο ρεκόρ ο παγκόσμιος Τουρισμός
7/5/16 11:46 AM
Γ Ι Α Ν Ν Η Σ Χ ΑΤ Ζ Η Λ Α Ζ Α Ρ Ο Υ
Α Ν Τ Ω Ν Η Σ Κ Α Μ Π Ο Υ ΡΑ Κ Η Σ
ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ
ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΜΗΝΑ
www.hhotels.gr
Πευκί, Λάρδος 85109 Ρόδος Tηλ 22440 29230 Fax 22440 29231 Email info@lindosprincess.com www.hhotels.gr
ADRIANNA PRINCESS Κιοτάρι, 85109 Ρόδος Tηλ 22440 39000
Fax 22440 39001 Email info@princessandriana.gr
椀渀昀漀䀀猀愀洀愀爀愀猀ⴀ挀漀⸀最爀
26
30
36
26. Προς νέο ρεκόρ ο παγκόσµιος Τουρισµός Mηνιαίο Tουριστικό Eπιχειρηµατικό και Oικονοµικό Περιοδικό Tεύχος 228 - ΙΟΥΛΙΟΣ 2016 Iδιοκτήτης: KAΠA ΣIΓMA ∆EΛTA A.E. Eκδότης-∆ιευθυντής: Kωνσταντίνος Στ. ∆εριζιώτης ∆ιεύθυνση Σύνταξης: Φλώρα Γιούπη ∆ιεύθυνση Μarketing: Nικόλαος ∆εριζιώτης Art Director: Γιουλίνα Μανωλάτου Γραφεία Aθηνών: Σητείας 8 & Μεσολογγίου, 144 51 Μεταµόρφωση Tηλ. Κέντρο: 210 211 76 76, Fax: 210 211 76 77, http://www.money-tourism.gr, www.ksd.gr e-mail: sec@ksd.gr, info@ksd.gr Γραφεία Θεσσαλονίκης Yπεύθυνη: Eλένη Mακρίδου Aλεξάνδρου Φλέµινγκ 36, 546 42 Tηλ-Fax.: 2310 83 35 18
ΜΕΛΟΣ
Σε µισό δισεκατοµµύριο προβλέπεται ότι θα ανέλθει ο αριθµός των ταξιδιωτών στο βόρειο ηµισφαίριο της Γης το διάστηµα Μαΐου - Αυγούστου, σύµφωνα µε το τελευταίο τουριστικό Βαρόµετρο του Παγκόσµιου Οργανισµού Τουρισµού (UNWTO World Tourism Barometer).
29. Σε πτωτική τροχιά αφίξεις και εισπράξεις στο πρώτο πεντάµηνο Πτωτική πορεία ακολούθησαν οι τουριστικές αφίξεις και οι εισπράξεις στη χώρα µας το πρώτο πεντάµηνο του έτους, σύµφωνα µε τα τελευταία στοιχεία που δηµοσιοποίησε η Τράπεζα Ελλάδος.
36. «Καµπανάκι» για ύφεση 1% το 2016 από το ΙΟΒΕ «Σήµα κινδύνου» για την πορεία της ελληνικής οικονοµίας εκπέµπει το Ίδρυµα Οικονοµικών και Βιοµηχανικών Ερευνών (ΙΟΒΕ), προειδοποιώντας για ύφεση και µακροχρόνια στασιµότητα.
38. Το Brexit «ταρακουνάει» τα «θεµέλια» στον τοµέα των ταξιδιών και του τουρισµού «λένε» ABTA και Deloitte Η έξοδος της Μεγάλης Βρετανίας από την Ευρωπαϊκή Ένωση αναµένεται να επηρεάσει την πορεία του τουρισµού, τη διακίνηση αγαθών και υπηρεσιών, όπως και τις επενδύσεις, µε βάση τα όσα προκύπτουν σε σχετική µελέτη που διεξήγαγε για λογαριασµό της Ένωσης Ταξιδιωτικών Πρακτόρων της Βρετανίας (ABTA) ο γνωστός διεθνής οίκος Deloitte.
44. SETE Intelligence: Το Brexit επιδεινώνει τις προοπτικές του ελληνικού τουρισµού Αρνητικά αναµένεται να επηρεαστούν οι αφίξεις και τα έσοδα του ελληνικού τουρισµού, από την απόφαση εξόδου της Βρετανίας από την Ευρωπαϊκή Ένωση, όπως επισηµαίνεται στην επισκόπηση του SETE Intelligence για τον Ιούνιο.
54. Αφιέρωµα: ∆ωδεκάνησα 58. ANTΩΝΗΣ ΚΑΜΠΟΥΡΑΚΗΣ: «Μόνο µε καλές προθέσεις, δουλειά δεν γίνεται» Για τον άνισο αγώνα που δίνουν οι Έλληνες ξενοδόχοι απέναντι στη φοροεισπρακτική πολιτική της κυβέρνησης, η οποία «στραγγαλίζει» τις ξενοδοχειακές επιχειρήσεις, µιλάει σε συνέντευξή του στο ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ, ο πρόεδρος της ΣYN∆POMEΣ Eσωτερικού:................................................................80,00€ Φοιτητές-Σπουδαστές:...........................................40,00€ Eταιριών:................................................................... 100,00€ Kύπρου: . .................................................................. 100,00€ Eξωτερικού*: .............................................................90,00€ * Για Ευρώπη η επιβάρυνση για ταχυδροµικά τέλη είναι € 6 ανά τεύχος. Για λοιπούς προορισµούς κατά περίπτωση.
4 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
Ένωσης Ξενοδόχων Ρόδου, κ. Αντώνης Καµπουράκης.
Mόνιµες Στήλες Eίπαν-έγραψαν, Τουριστικός Πράκτωρ, ∆ιεθνή Νέα, Κοσµικά, Eιδήσεις
54
EDITORIAL
6 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
καρτολόγος
Γιώργος Χατζηµάρκος
Μιχάλης Βαµιεδάκης
Τουρκία
Γιατί τα… κάνει όλα και συμφέρει. Αεικίνητος, βρίσκεται παντού, εκτός ίσως από το σπίτι του, και «παλεύει» σε όλα τα «μέτωπα». Ίσως ο πιο «τουριστικός» Περιφερειάρχης.
Γιατί οι κινήσεις του στη Vita Hotels δείχνουν όραμα, μεράκι και όρεξη. Με συνεχείς «μεταγραφές» δυναμώνει συνέχεια την ομάδα. Λέτε να τον δούμε και στον αθλητικό «στίβο», μετά τον επιχειρηματικό και τον πολιτικό;
Γιατί όσα γίνονται εκεί, πέραν του Τουρισμού, δείχνουν ότι πρόκειται για μια χώρα που απέχει… έτη φωτός από την Ευρώπη. Δυστυχώς. Κι ας ελπίσουμε ότι δεν θα ξεφύγει η κατάσταση, γιατί θα έχουμε και εμείς πρόβλημα.
Keep walking…
• Σίγουρα τα τελευταία χρόνια στον ελληνικό Τουρισμό δεν πλήττουμε. Μια το ένα μια το άλλο, έχουμε μια ποικιλία και είμαστε συνεχώς σε «εγρήγορση»… Μόνο τα ups and down, με την κατάσταση και την κίνηση από Ρωσία προς Ελλάδα να σκεφτεί κάποιος, φτάνει. Και για να μην αναφερθούμε στο πραξικόπημα στη γειτονιά μας, που μας προέκυψε… Anyway, που έλεγε η γιαγιά μου, βρισκόμαστε πλέον στην αιχμή της τουριστικής περιόδου και τα πρώτα συμπεράσματα είναι, εκτιμώ, ορατά σε όλους. • Αύξηση αφίξεων, και προφανώς οδεύουμε, εκτός συγκλονιστικού απροόπτου, σε νέο ρεκόρ, μείωση της δαπάνης των τουριστών και μεγάλη διαφυγή εσόδων από τη νόμιμη τουριστική οικονομία, στην παράνομη. Άλλωστε, παράγοντες που έχουν ασχοληθεί ιδιαίτερα με το φαινόμενο της παράνομης ενοικίασης σπιτιών, μέσω των ηλεκτρονικών πλατφόρμων, κάνουν λόγο για 100.000 σπίτια στην ελληνική επικράτεια που νοικιάζονται με αυτό τον τρόπο, χωρίς να αποδίδουν στο ελληνικό Δημόσιο, ούτε ένα ευρώ. Και, βέβαια, ανταγωνίζονται αθέμιτα τα ξενοδοχεία και εν γένει τα νόμιμα καταλύματα. • Μέσα στον Αύγουστο η κυβέρνηση προσανατολίζεται στην κατάθεση νομσοχεδίου που θα επιχειρήσει να βάλει τάξη στον χώρο
8 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
αυτό. Όπως αποκάλυψε το money-tourism. gr, για να ευλογήσω και λίγο τα «γένια» του εκδότη μου, οι 90 ημέρες για τις μεγάλες αστικές περιοχές και τις περιοχές που έχουν μεγάλη τουριστική σεζόν και οι 50 ημέρες για τους προορισμούς (μικρά νησιά, κ.λπ.), που έχουν μικρή τουριστική περίοδο, θα είναι τα όρια για τις ημέρες μίσθωσης ανά έτος. Ακόμη, σύμφωνα με τις έως τώρα προβλέψεις, θα περιοριστούν τα ακίνητα που θα μπορεί να μισθώνει κάθε ιδιοκτήτης, σε 2 έως 4. Επιπρόσθετα, το σχέδιο νόμου προβλέπει τη δημιουργία Μητρώου, στο οποίο θα δηλωθούν όλες οι προς ενοικίαση κατοικίες, ενώ έχουν γίνει συζητήσεις με όλες τις ηλεκτρονικές πλατφόρμες, οι οποίες έχουν αποδεχθεί να παραδίδουν ένα ποσοστό των κρατήσεων στις αρχές, οι οποίες στη συνέχεια θα προβαίνουν σε δειγματοληπτικούς ελέγχους. Στη φάση αυτή υπάρχει επεξεργασία για το ύψος των προστίμων που θα επιβάλλονται στους παράνομους, με διάφορες προτάσεις να έχουν «πέσει στο τραπέζι», από 20.000 έως 100.000 ευρώ, που θέσπισε πρόσφατα το Βερολίνο. Άγνωστο παραμένει αν θα τεθεί και θέμα συνυπευθυνότητας των ηλεκτρονικών παρόχων, όπως συνέβη πρόσφατα στη Νέα Υόρκη, όπου το πρόστιμο είναι 1.000 δολάρια την ημέρα και «βαραίνει» τόσο τον ιδιοκτήτη,
όσο και τον πάροχο. Το τελικό σχέδιο θα τεθεί σε συζήτηση με τους θεσμούς και ακολούθως θα προχωρήσει η διαδικασία για την ψήφισή του με τις εκτιμήσεις να αναφέρουν ότι θα γίνει τον Σεπτέμβρη. Σημειώνεται ότι στην κατεύθυνση της επιτάχυνσης όλων των διαδικασιών πιέζει ιδιαίτερα η υπουργός αναπληρωτής Τουρισμού, Έλενα Κουντουρά, η οποία αντιλαμβάνεται την «πίεση» που αντιμετωπίζουν τα νόμιμα καταλύματα, από τα παράνομα, πέραν βεβαίως των απωλειών του Δημοσίου. • Μεγάλο deal «ψήνεται» στην Κέρκυρα, όπως αποκαλύψαμε. Στην τελική ευθεία λοιπόν, έχει μπει η εξαγορά, μεγάλου, εμβληματικού και ιστορικού ξενοδοχείου στην Κέρκυρα, που ανήκει σε μεγάλο όμιλο. Έχει αρχίσει η αντίστροφη μέτρηση, η οποία θα «τελειώσει» εντός του Ιουλίου, δεδομένου ότι έχουν «παγώσει» όλες οι διαδικασίες στο υπό εξαγορά ξενοδοχείο, ακόμη και η υπογραφή των συμβολαίων για την τουριστική περίοδο του 2017, μέχρι τις 20 Ιουλίου. Από την λεπτομέρεια αυτή και μόνο, είναι αντιληπτό ότι γνωρίζουμε ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΛΕΠΤΟΜΕΡΕΙΕΣ, αλλά σεβόμενοι την παράκληση των εμπλεκομένων, αποκαλύπτουμε όσα πρέπει. Το ξενοδοχείο αυτό βρίσκεται στο καλύτερο σημείο της Κέρκυρας, έχει απευ-
Ελληνικό Προξενείο Τεχεράνης
ATHENS TIARE πρώην TIFFANY
Έλενα Κουντουρά
Γιατί όσα συμβαίνουν εκεί με τις χορηγήσεις visa προς τους αρκετούς Ιρανούς που θέλουν να ταξιδέψουν στην Ελλάδα για Τουρισμό, δεν περιποιούν τιμή για το ελληνικό κράτος και στοιχίζουν στον ελληνικό Τουρισμό. Το καταπληκτικό είναι ότι το θέμα είναι σε γνώση του ΥΠΕΞ, το οποίο προσπαθεί…
Καλές δουλειές στο νέο ξενοδοχείο της Αθήνας και ευχόμαστε τα καλύτερα. Ωστόσο η αλλαγή του ονόματος λίγο πριν ανοίξει, αλλά και κάποια… παρατράγουδα στο soft opening, καλύτερα θα ήταν να είχαν αποφευχθεί…
Γιατί το «παλεύει» πολύ, με ελάχιστα μέσα, αλλά με καλή διάθεση και… ανοιχτά αυτιά. Μακάρι να συνεχίσει έτσι!!!
θείας πρόσβαση στη θάλασσα και θεωρείται «φιλέτο». Από την πλευρά των αγοραστών, υπάρχουν δύο ενδιαφερόμενοι, ο ένας εκ των οποίων έχει το «προβάδισμα». Αυτός που έχει το προβάδισμα, είναι γνωστή ξενοδοχειακή αλυσίδα, στην οποία εντός του 2016 υπήρξαν θεαματικές εξελίξεις και εντάχθηκε σε μεγάλο διεθνές fund, ενώ έχει εξαγγείλει εξαγορές ξενοδοχειακών μονάδων σε αρκετές περιοχές της χώρας, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνεται και το πανέμορφο νησί του Ιονίου. Ο δεύτερος των ενδιαφερομένων είναι τουρκική εταιρία!!! Καλά πληροφορημένες πηγές τόνιζαν ότι το κλίμα στις διαπραγματεύσεις είναι πολύ καλό και το πιο πιθανό είναι να «βγει λευκός καπνός», παρά να οδηγηθούν σε αδιέξοδο. Άλλωστε, ο ιδιοκτήτης όμιλος του ξενοδοχείου, αναζητά αγοραστή εδώ και αρκετό διάστημα. Το εν λόγω ξενοδοχείο, είναι δυναμικότητας αρκετών εκατοντάδων δωματίων, έχει 2 εστιατόρια και 2 μπαρ/lounge, πλήρως εξοπλισμένο spa, εξωτερική πισίνα, club για παιδιά, health club, κ.λπ.. • Σημαντική χρεωκοπία tour operator στη Βρετανία, ελπίζουμε με μικρές επιπτώσεις στην ελληνική τουριστική αγορά. Χρεοκόπησε λοιπόν και ανέστειλε τη λειτουργία του ο αγγλικός διαδικτυακός και last minute tour operator lowcosttravelgroup.
Δυστυχώς, ο συγκεκριμένος οργανισμός είχε σημαντική παρουσία στην Ελλάδα, κυρίως σε Ρόδο και Κρήτη, μέσω σοβαρών γραφείων. Είναι ενδεικτικό ότι υπάρχουν ξενοδοχεία που έχουν συμβόλαια σημαντικά υψηλότερα των 100.000 ευρώ για εφέτος, ενώ τους τελευταίους μήνες δεν εκπλήρωνε τις οικονομικές του υποχρεώσεις, με αποτέλεσμα οι σχέσεις του με τους ξενοδόχους να είναι τεταμένες και να απειληθεί ακόμη και με έξωση των πελατών του, προκειμένου να καταβάλλει μέρος των οφειλομένων. Στο πλαίσιο αυτό υπάρχει μεγάλη ανησυχία στον ελληνικό ξενοδοχειακό κόσμο για «φέσια» από τον lowcosttravelgroup. Ο lowcosttravelgroup με έδρα τη Μαγιόρκα, είχε μετακομίσει το μεγαλύτερο μέρος των γραφείων του στην Κρακοβία της Πολωνίας για λόγους μείωσης κόστους, ενέργεια που τελικά δεν τον έσωσε. Σύμφωνα με εκτιμήσεις ταξιδιωτικών πηγών της Αγγλίας, αυτή τη στιγμή ο t.o. έχει στο εξωτερικό περίπου 30.000 τουρίστες, ενώ έχει 110.000 κρατήσεις ενεργές, οι οποίες και δεν θα εξυπηρετηθούν, αν και έχουν πληρωθεί από τους τουρίστες. Συνολικά 451 άτομα προσωπικό απολύονται, συμπεριλαμβανομένων 264 στην Κρακοβία, 120 στο Gatwick, 60 στη Μαγιόρκα και επτά στην Ελβετία. Ήδη διορίστηκαν ως διαχειριστές οι εταιρί-
ες Smith & Williamson LLP και CMB Partners UK Ltd, ενώ στο group υπάρχουν πολλές εταιρίες (lowcostbeds, lowcostholidays, Hoteling.com, κ.λπ.), που όλες έπαυσαν τη λειτουργία τους. • Άσχημες εξελίξεις και σε γερμανικό tour operator. Υπό πτώχευση φέρεται να βρίσκεται ο μεγαλύτερος online ταξιδιωτικός πράκτορας της Γερμανίας UNISTER και οι θυγατρικές του (Ab In Den Urlaub και Flüge.de.), ο οποίος έχει σημαντική παρουσία στην Ελλάδα, διακινώντας μεγάλο αριθμό τουριστών, συνεργαζόμενος με μεγάλα ελληνικά πρακτορεία. Tο θετικό είναι ότι υπάρχει ασφαλιστική κάλυψη και φαίνεται πως όλα τα πακέτα που έχουν πουληθεί καλύπτονται από αυτήν. Σύμφωνα με δημοσίευμα του fvw, ο όμιλος αντιμετώπιζε σοβαρά προβλήματα και ο ιδιοκτήτης του, Thomas Wagner, αναζητούσε εναγωνίως κεφάλαια, αλλά πρόσφατα σκοτώθηκε σε αεροπορικό δυστύχημα στη Σλοβενία, επιστρέφοντας στη Λειψία από την Βενετία, στην οποία είχε μεταβεί αναζητώντας χρηματοδότηση. Γερμανικά μέσα ενημέρωσης ανέφεραν ότι ο 38χρονος Wagner είχε μεταβεί στη Βενετία, σε μια ανεπιτυχή προσπάθεια να εξασφαλίσει ένα δάνειο. Σύμφωνα με τους ισχυρισμούς, ο Wagner παρέδωσε € 1.200.000 σε μετρητά ως εγγύηση
ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ |
9
για τη χρηματοδότηση, για να λάβει δάνειο € 10.000.000, αλλά έλαβε χαρτονομίσματα που αποδείχθηκε ότι ήταν πλαστά. Η σλοβενική αστυνομία επιβεβαίωσε ότι περίπου 10.000 ελβετικά φράγκα βρέθηκαν στον χώρο του αεροπορικού δυστυχήματος, αλλά δεν επιβεβαίωσε τους ισχυρισμούς ότι σε μια βαλίτσα υπήρχαν αρκετά εκατομμύρια ευρώ. Ο Daniel Kirchhoff, πρώην οικονομικός διευθυντής του ομίλου και μέτοχος με μερίδιο 16,7% στην Unister, απαίτησε έρευνα, σχετικά με το γιατί τόσα πολλά μετρητά χρήματα, μεταφέρονταν με το αεροπλάνο. • Σε ανοδική τροχιά κινείται κι εφέτος ο ελληνικός τουρισμός, με βάση τα στοιχεία που λαμβάνει ο Ε.Ο.Τ. καθημερινά, επιβεβαιώνοντας έτσι τις εκτιμήσεις που κάνουν λόγο για άνοδο των τουριστικών αφίξεων, αλλά και των εσόδων και το 2016. Σε πρόσφατη ενημέρωση Τύπου, η αναπληρώτρια υπουργός Τουρισμού, κα. Έλενα Κουντουρά, εξέφρασε την αισιοδοξία της για την εξέλιξη της τουριστικής κίνησης. Εστιάζοντας στα πλέον πρόσφατα στοιχεία, η
υπουργός ανέφερε ότι οι αεροπορικές αφίξεις στο πρώτο εξάμηνο του 2016 ανήλθαν σε 5,937 εκατομμύρια, σημειώνοντας αύξηση 4,4%. Όσον αφορά τις χώρες προέλευσης, η πλειονότητά τους κινήθηκε ανοδικά, ωστόσο, η μεγαλύτερη αύξηση παρατηρείται στις αφίξεις από τη Ρωσία (22,7%), ενώ σημαντική άνοδο καταγράφουν οι παραδοσιακές αγορές: Μεγάλη Βρετανία (8,6%), Γερμανία (7,2%), Γαλλία (6,9%), Ιταλία (4,6%). Στο αντίποδα βρίσκονται η Ολλανδία (-10,2%), το Βέλγιο (-6,4%), η Τσεχία (-14,4%) και η Αυστρία (-6%). Την ίδια στιγμή, το σύνολο σχεδόν των ελληνικών προορισμών εμφανίζουν θετικό πρόσημο στις αεροπορικές αφίξεις, με εξαίρεση τα νησιά της Κω, της Σάμου, της Χίου και της Μυτιλήνης, λόγω του μεταναστευτικούπροσφυγικού ζητήματος και τα αεροδρόμια του Αράξου και της Αγχιάλου. Από τους δημοφιλείς προορισμούς, η μεγαλύτερη άνοδος καταγράφεται στην Κέρκυρα
10 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
(11,5%) και ακολουθούν το Ηράκλειο (11%), η Μύκονος (11%) και η Σαντορίνη (10,5%). Επίσης, σημαντική αύξηση παρατηρείται στην Καλαμάτα (14,3%) και το Άκτιο (13%). • Θετικά είναι και τα νέα από το «μέτωπο» της κρουαζιέρας, όπου, σύμφωνα με τα στοιχεία του ΟΛΠ, το σύνολο των επιβατών κρουαζιέρας στο λιμάνι του Πειραιά, κατά το διάστημα Ιανουαρίου-Ιουλίου, ανήλθε σε 346.252 από 284.631 το αντίστοιχο περσινό διάστημα, σημειώνοντας αύξηση 21,6%. Σε ποσοστό 83,5% (289.112) οι επιβάτες αυτοί είχαν τον Πειραιά ως ενδιάμεσο σταθμό, ενώ ένα 16,5% (57.140) ξεκίνησαν από εδώ την κρουαζιέρα τους. • Παραμένοντας στα της κρουαζιέρας, αύξηση σε ποσοστό 12% είχε καταγραφεί στον αριθμό των κρουαζιερόπλοιων που προσέγγισαν ελληνικά λιμάνια το 2015, τα οποία ανήλθαν σε 4.281, σε σύγκριση με το 2014, με βάση στοιχεία της Ένωσης Λιμένων Ελλάδος (ΕΛΙΜΕ). Σύμφωνα, πάλι, με τα οριστικά στοιχεία
της Τράπεζας της Ελλάδος υπήρξε αύξηση κατά 9,9% του αριθμού των επισκεπτών κρουαζιέρας και αύξηση 10,2% των συνολικών εισπράξεων από ταξιδιώτες σε σχέση με το 2014. • Κατακόρυφη πτώση σημειώνει ο τουρισμός στη γείτονα Τουρκία, με τη μείωση στον δείκτη των τουριστικών αφίξεων να ανέρχεται στο 40,86%, τον Ιούνιο, σε σύγκριση με τον Ιούνιο του 2015, με μόλις 2,44 εκατ. να επισκέπτονται τη χώρα, σύμφωνα με τα στοιχεία του υπουργείου Τουρισμού. Το προηγούμενο αρνητικό ρεκόρ καταγράφηκε τον Μάιο, όταν οι τουριστικές αφίξεις μειώθηκαν κατά 34,7%. Στο εξάμηνο, η μείωση στις διεθνείς αφίξεις διαμορφώθηκε στο 27,89%, με 10,74 εκατ. αφίξεις, σε σύγκριση με την ίδια περίοδο του προηγούμενου έτους. Δραματική μείωση καταγράφεται από τη ρωσική αγορά, η οποία τον Ιούνιο ανήλθε στο 93% και στο πρώτο εξάμηνο του έτους στο 87%.
• Σημαντικό πόλο έλξης για τους Βρετανούς τουρίστες αποτελεί η τοπική κουζίνα μιας χώρας, με το 25% των Βρετανών να επιλέγουν τόπο διακοπών με κριτήριο το φαγητό, όπως καταδεικνύει σχετική έρευνα που πραγματοποίησαν πρόσφατα τα Small Luxury Hotels of the World (SLH). Ο παγκοσμίως διακεκριμένος όμιλος ανεξάρτητων πολυτελών ξενοδοχείων, με περισσότερα από 520 ξενοδοχεία σε όλο τον κόσμο, ερεύνησε τις γαστρονομικές συνήθειες των Βρετανών μελών τους στις διακοπές. Από την έρευνα προκύπτει ότι: - Το 44% των Βρετανών δηλώνει πως το φαγητό επηρεάζει την επιλογή τους για τον προορισμό του ταξιδιού τους. - Το 25% αναφέρουν ότι η τοπική κουζίνα είναι το απόλυτο κριτήριό τους κατά τη διαδικασία της επιλογής του τόπου των διακοπών τους. - Όλοι δηλώνουν ότι ξοδεύουν περισσότερο χρόνο ψάχνοντας πληροφορίες και ζητώντας συστάσεις για τα μέρη που θα φάνε, παρά για την πρόβλεψη του καιρού ή τα αξιοθέατα της περιοχής.
- Το 50% ξοδεύει, όταν ταξιδεύει, το μεγαλύτερο μέρος των χρημάτων τους σε φαγητό και ποτά. - Οι πιο δημοφιλείς γαστρονομικοί προορισμοί για τους Βρετανούς είναι: η Ιταλία (33 %), οι Η.Π.Α. (32%) και ακολουθούν η Καραϊβική , η Αυστραλία και η Κίνα. - Το 74% παραδέχονται ότι κατά τη διαδικασία της κράτησής τους σε κάποιο ξενοδοχείο, λαμβάνουν πολύ σοβαρά υπόψη τους την ποιότητα του/των εστιατορίου/ων του. Το ποσοστό αυτό ανεβαίνει στο 82% για την ηλικιακή ομάδα 18-24. - Το 58% των Βρετανών προτιμούν τα τοπικά αυθεντικά εστιατόρια όταν βρίσκονται σε διακοπές. - Τα δύο τρίτα (63%) δηλώνουν ότι εμπνεύστηκαν και μαγείρεψαν μια νέα συνταγή μετά από ένα ταξίδι στο εξωτερικό. Με τιµή Μάσκα
Πευκί, Λάρδος 85109 Ρόδος Tηλ 22440 29230 Fax 22440 29231 Email info@lindosprincess.com www.hhotels.gr
Kιοτάρι, 85109 Ρόδος Tηλ 22440 39070 Fax 22440 39071 Email info@boutique5.gr
www.boutique5.gr
ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΟΣ ΠΡΑΚΤΟΡΑΣ Έ
πειτα από το αποτυχηµένο πραξικόπηµα των στρατιωτι-
σία, που αποτελεί µια ιδιαίτερα σηµαντική αγορά προς αξιοποί-
κών της 15ης Ιουλίου, που άφησε πίσω του 265 νεκρούς
ηση και περαιτέρω στρατηγική αναβάθµιση, κάτι που ήδη έχει
στην Τουρκία, εκρηκτική αύξηση, που κυµαίνεται µετα-
ξεκινήσει οργανωσιακά και λειτουργικά από το τέλος του 2015.
ξύ 25%-40%, παρατηρείται στις πωλήσεις ταξιδιωτικών πακέτων
- Η αύξηση των εισπράξεων από τον Τουρισµό (ως ποιοτικό στοι-
από τη Ρωσία προς την Ελλάδα. Σύµφωνα, µάλιστα, µε εκπρόσω-
χείο που θα πρέπει να συνυπολογίζεται µε την ίδια τουλάχιστον
πο tour operator στη Μόσχα, τις τελευταίες ηµέρες καταγράφεται
βαρύτητα µε τον επιτευχθέντα αριθµό τουριστών ετησίως).
«έκρηξη» των πωλήσεων τουριστικών πακέτων για την Ελλάδα, ο
- Η στοχευµένη διείσδυση σε επιλεγµένες νέες αγορές (όπως
αριθµός των οποίων έχει σχεδόν διπλασιαστεί, ξεπερνώντας τα
Κίνα, Κορέα, Ιράν, Ηνωµένα Αραβικά Εµιράτα, Σαουδική Αραβία,
1.300 από 700 που ήταν µέχρι πρόσφατα.
κ.ά.), πέρα από τις παραδοσιακές (όπως Γερµανία, Μεγάλη Βρε-
Η Τουρκία για φέτος έχασε και την τελευταία ευκαιρία που είχε
τανία, Γαλλία και Ιταλία).
µετά τη µερική αποκατάσταση των ρωσοτουρκικών σχέσεων, η
- Η προσέλκυση πιστών και τακτικών τουριστών
οποία ξεκίνησε µε τη «συγνώµη» Ερντογάν προς τον Πούτιν για
- Η σύνθεση νέων προϊόντων και υπηρεσιών για τη δηµιουργία
την κατάρριψη του ρωσικού µαχητικού από την τουρκική πολε-
τουρισµού ειδικής ζήτησης (γαστρονοµία ως βάση του ευ ζην και
µική αεροπορία τον Νοέµβριο του 2015. Η γείτονα χώρα για φέ-
της µακροζωίας, καταδυτικά πάρκα, canoe-kayak, κ.ά.),
τος, τουλάχιστον, έχει σβηστεί από τον τουριστικό χάρτη, ενώ σε
- Η ανάδειξη νέων προορισµών της Ελλάδας, λιγότερο γνωστών
περίπτωση που η κατάσταση στο εσωτερικό της δεν εξοµαλυν-
στο εξωτερικό και πολλαπλώς αξιοποιήσιµων, µε εξαιρετικό
θεί σύντοµα άγνωστο παραµένει εάν επανέλθει το 2017.
value for money για τον ξένο επισκέπτη, αλλά και σηµαντική
Για να δούμε τί θα γίνει...
ωφέλεια για την τοπική κοινωνία και οικονοµία.
Σ
Στο πλαίσιο αυτό ο Ε.Ο.Τ. : τα συν για τη χώρα µας αποτελεί η εξοµάλυνση της κα-
- Προχώρησε σε στρατηγικές συµφωνίες για το 2016 µε µεγάλους
τάστασης µε τις θεωρήσεις, που σύµφωνα µε τα όσα
Τ.Ο.’s, για τη δηµιουργία πακέτων διακοπών για την Ελλάδα, µε-
είπε, µιλώντας πρόσφατα σε Ρώσους δηµοσιογράφους,
γαλύτερης διάρκειας και νέων προορισµών. Ήδη από φέτος, κο-
ο πρόξενος της Ελλάδας στη Μόσχα, κ. Ιωάννης Πεδιώτης, από
ρυφαίοι tour-operators της παγκόσµιας αγοράς επεκτείνουν την
τη στιγµή που τα έγγραφα υποβάλλονται στο προξενείο, από
ενεργή τους περίοδο από τις 180 στις 215 ηµέρες. Στόχος είναι ο
όποια περιοχή της Ρωσίας, η µέγιστη περίοδος εξέτασης και επε-
«τουρισµός όλο τον χρόνο», γεγονός το οποίο θα συµβάλλει ση-
ξεργασίας τους είναι 48 ώρες, ενώ χρειάζονται άλλες 3 ηµέρες
µαντικά και στην ανάδειξη τουριστικών προορισµών της ηπειρω-
για να σταλούν τα έγγραφα πίσω στον αιτούντα, στη Μόσχα, και
τικής Ελλάδας, από τη Μάνη ως την Καστοριά και από την Ηγου-
περί τις 7 ηµέρες στις υπόλοιπες περιοχές.
µενίτσα ως την Αλεξανδρούπολη, όπως είπε ο κ. Τρυφωνόπουλος.
Σ
- Αξιοποιεί τα εξειδικευµένα (tailor made) εργαλεία, π.χ. τα Digital τα 13,65 εκατ. ευρώ ανέρχεται το διαφηµιστικό πρό-
(online) προγράµµατα της Κεντρικής Υπηρεσίας Ε.Ο.Τ.. Για παρά-
γραµµα του Ε.Ο.Τ. στο εξωτερικό. Σύµφωνα µε τα όσα
δειγµα συνεργάζεται µε επιλεγµένα, έγκριτα ψηφιακά Μέσα µε-
είπε ο γενικός γραµµατέας του Ε.Ο.Τ., κ. ∆ηµήτρης Τρυ-
γάλης εµβέλειας και διεθνούς κάλυψης, όπως τα google, yahoo,
φωνόπουλος, σε πρόσφατη συνέντευξη Τύπου της ηγεσίας του
Instagram, trip advisor, expedia, facebook.
υπουργείου Τουρισµού, παρουσιάζοντας τη στρατηγική του Ορ-
- Υλοποιεί κοινά διαφηµιστικά προγράµµατα µε κορυφαίους
γανισµού για την προώθηση και προβολή του ελληνικού τουρι-
Τ.Ο.s (TUI, Thomas Cook & J2 ).
στικού προϊόντος, στο επίκεντρο των δράσεων του Ε.Ο.Τ. είναι:
- Προβάλλει την Ελλάδα σε Inflight magazines στρατηγικά
- Η επιµήκυνση της τουριστικής περιόδου,
επιλεγµένων αεροπορικών εταιριών, όπως οι United airlines,
- Η διατήρηση και η περαιτέρω αύξηση του µεριδίου αγοράς για
Lufthansa, Emirates, Aeroflot, Delta, Swiss, Easyjet.
τον Ελληνικό Τουρισµό στις παραδοσιακές αγορές, όπως η Ρω-
- Αξιοποιεί σηµαντικά διεθνή Οffline Μέσα υψηλού κύρους (όπως
12 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
το T-magazine, το ένθετο περιοδικό των New York Times) καθώς
(αφορά Κεντρική Υπηρεσία και Γραφεία Ε.Ο.Τ. εξωτερικού). Επίσης,
και Μέσα προσέγγισης της Οµογένειας σε παγκόσµιο επίπεδο.
ο Ε.Ο.Τ. πέτυχε, ήδη, µέχρι στιγµής, µείωση της τάξης των 261.000
- Eκδίδει εξειδικευµένα έντυπα και παράγει οπτικοακουστικό και
ευρώ ανά έτος στο λειτουργικό του κόστος, χωρίς να πλήττεται η
ψηφιακό υλικό, όπως video για χρήση στο διαδίκτυο για τα ∆ω-
δυναµική του Σχεδιασµού του, όπως είπε ο κ. Τρυφωνόπουλος.
δεκάνησα και τη Λέσβο.
Για να δούμε…
- Αναβαθµίζει συνολικά την πύλη visitgreece.gr, τόσο σε τεχνικό
ξη και αξιοποίηση των ευρηµάτων εκείνων που θα καταστήσουν
Μ
το ελληνικό, τουριστικό προϊόν ακόµη πιο ανταγωνιστικό σε πα-
γειες ανάπτυξης του Τουρισµού και της Οικονοµίας.
γκόσµιο επίπεδο.
Την διαβεβαίωση έδωσε πρόσφατα ο αναπληρωτής γραµµατέας
Ταυτόχρονα, ο Ε.Ο.Τ. αυξάνει την παρουσία σε τουριστικές εκθέ-
του υπουργείου Τουρισµού, κ. Μάκης Ζαχαράτος, σηµειώνεται
σεις, στην κύρια διάταξη των οποίων περιλαµβάνονται B2B συ-
ωστόσο ότι εδώ και 15 χρόνια, δεκάδες φορές έχει εξαγγελθεί η
ναντήσεις µε τουριστικούς εταίρους που προσφέρουν άµεσα και
ενεργοποίησή του, χωρίς ωστόσο ποτέ να έχει γίνει.
µετρήσιµα αποτελέσµατα.
Σε πρόσφατη συνέντευξη Τύπου έδωσε την διαβεβαίωση αυτή.
Επίσης, διοργανώνει ταξίδια εξοικείωσης (fam trips, press trips,
«Βασικό στοιχείο της πολιτικής µας είναι η θεσµοθέτηση και η
bloggers trips) µε τους µεγαλύτερους T.O’s ανά τον κόσµο όπως
λειτουργία πλέον Εθνικού Συστήµατος ∆ορυφόρων Λογαρια-
και δηµοσιογράφους ξένων µέσων επικοινωνίας µε ισχυρή επιρ-
σµών Τουρισµού, απαραίτητου εργαλείου για τον αξιόπιστο
ροή στη διαµόρφωση των τάσεων της τουριστικής αγοράς. Από
σχεδιασµό και άσκηση της τουριστικής πολιτικής ως οικονοµι-
την αρχή του έτους µέχρι σήµερα έχει διοργανώσει και πραγµα-
κής πολιτικής. Η Ελλάδα είναι από τις λίγες χώρες που δεν δια-
τοποιήσει 83 ταξίδια, µε µέσο όρο τα 14 ταξίδια το µήνα.
θέτουν τέτοιο σύστηµα», είπε ο κ. Ζαχαράτος, ξεκαθαρίζοντας
Ε
ότι, η ανάπτυξη ενός τέτοιου συστήµατος µε τη συνεργασία της
επίπεδο, όσο και σε επίπεδο περιεχοµένου και γλωσσών προβολής του υλικού, µε στόχο τις 6 συνολικά γλώσσες. - Εκπονεί συστηµατικά µελέτες-έρευνας αγοράς, για την ανάδει-
έχρι τα τέλη του 2016 θα λειτουργήσει πλήρως ο ∆ορυφόρος Λογαριασµός, που θα επιτρέψει -επιτέλους- στη χώρα να γνωρίζει µε ακρίβεια τα στοιχεία
του Τουρισµού, σχεδιάζοντας κατάλληλα τις δράσεις και τις ενέρ-
ιδικά για τα νησιά που έχουν δεχθεί µεταναστευτικές
ΕΛΣΤΑΤ και της ΤτΕ, θα βελτιώσει και τα τουριστικά στατιστικά
ροές (Λέσβος, Σάµος, Χίος , Κως, Λέρος), για την τόνωση
δεδοµένα της χώρας.
του τουρισµού τους, ο Ε.Ο.Τ., σε συνεργασία µε τους το-
Για να δούμε τι θα γίνει τελικά, θα λειτουργήσει αυτή τη φορά
πικούς φορείς (περιφέρειες, δήµους), έχει πραγµατοποιήσει ήδη
ο Δορυφόρος Λογαριασμός. Πάντως, εμείς κρατάμε και μια…
22 ταξίδια εξοικείωσης (Τ.Ο’s, bloggers, κ.ο.κ.) επιπλέον των πα-
πισινή!
ραπάνω fam/press trips, η διεξαγωγή των οποίων θα συνεχιστεί
Σ
δυναµικά και στο επόµενο διάστηµα. Επίσης, ενισχύει περαιτέρω την προβολή των παραπάνω νησιών µε ψηφιακά µέσα παγκόσµιας εµβέλειας.
Α
το 25% (ναι καλά διαβάσατε) του ΑΕΠ ανέρχεται η «µαύρη οικονοµία» στη χώρα µας, σύµφωνα µε τη «∆ιαγνωστική Έκθεση για την αδήλωτη εργασία», η οποία καταρτίστηκε
υπό την αιγίδα της ∆ΟΕ και την επικύρωσαν οι κοινωνικοί εταίροι ναφερόµενος στα οικονοµικά του Ε.Ο.Τ., ο κ. Τρυφωνό-
(ΓΣΕΕ, ΣΕΒ, ΕΣΕΕ, ΓΣΕΒΕΕ, ΣΕΤΕ) και το υπουργείο Εργασίας Κοινω-
πουλος είπε ότι, το πρώτο πεντάµηνο του 2016 µειώθη-
νικής Ασφάλισης και Κοινωνικής Αλληλεγγύης.
καν οι βραχυπρόθεσµες υποχρεώσεις του Οργανισµού
Για την αντιµετώπιση του προβλήµατος, η έκθεση προτείνει την
κατά 35,36% και οι ληξιπρόθεσµες υποχρεώσεις παρελθόντων
υλοποίηση µίας ολιστικής ολοκληρωµένης στρατηγικής, µε έµφα-
ετών κατά 52,58%, ενώ παράλληλα αυξήθηκε ο προϋπολογισµός
ση στην επανέναρξη των συλλογικών διαπραγµατεύσεων και την
για ∆ιαφήµιση κατά 32,8% και για ∆ηµόσιες Σχέσεις κατά 47%
ενίσχυση του κοινωνικού διαλόγου.
ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ |
13
Κοσµικά
Ως «Καλύτερη Περιφερειακή Αεροπορική Εταιρία στην Ευρώπη για το 2016» αναδείχθηκε, για ακόµη µία χρονιά, η Aegean Airlines, κατά την παρουσίαση των βραβείων Skytrax World Airline Awards 2016. Η απονοµή πραγµατοποιήθηκε στις 12 Ιουλίου 2016 κατά τη διάρκεια του Farnborough International Airshow. «Η κατάκτηση του βραβείου “Καλύτερη Περιφερειακή Αεροπορική Εταιρία στην Ευρώπη” αποτελεί ένα εξαιρετικό επίτευγµα για την Aegean, η οποία παραµένει µια από τις αγαπηµένες εταιρίες των επιβατών στη νότια Ευρώπη», είπε ο CEO της Skytrax, κ. Edward Plaisted, σχολιάζοντας τη βράβευση. Στιγµιότυπο από τη βράβευση της Aegean. Από αριστερά ο κ. Edward Plaisted, CEO του Skytrax και ο διευθυντής Πτητικής Εκµετάλλευσης της Aegean, κ. Ζήσης Πεχλεβανούδης, ο οποίος παρέλαβε το βραβείο συνοδευόµενος από µέλη πληρώµατος καµπίνας.
Η Golden Chemicals ΑΒΕΕ στήριξε σαν χορηγός έρευνα για την ικανοποίηση πελατών και την απόδοση των ξενοδοχείων της Θεσσαλονίκης, την οποία διενήργησε για λογαριασµό της Ένωσης Ξενοδόχων Θεσσαλονίκης. Τα αποτελέσµατα της ενδιαφέρουσας έρευνας παρουσιάστηκαν αναλυτικά από τον πρόεδρο του ∆.Σ. της Ένωσης Ξενοδόχων Θεσσαλονίκης, κ. Αριστοτέλη Θωµόπουλο και τον managing consultant της GBR, κ. Stefan Merkenhof, κατά τη διάρκεια ειδικής εκδήλωσης που πραγµατοποιήθηκε στο ξενοδοχείο The Met της Θεσσαλονίκης, παρουσία δηµοσιογράφων, καθώς και εκπροσώπων της Πολιτείας, της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, τουριστικών και άλλων φορέων της πόλης. Από αριστερά, οι κ.κ. Κωνσταντίνος Τορνιβούκας, αντιπρόεδρος της Ένωσης Ξενοδόχων Θεσσαλονίκης, Αριστοτέλης Θωµόπουλος, πρόεδρος, Stefan Merkenhof, managing consultant της GBR και Ανδρέας Μανδρινός, γενικός γραµµατέας της Ε.Ξ.Θ..
Με το χρυσό βραβείο ξεχώρισε η ICAP Group στα Business IT Excellence Awards 2016, στην κατηγορία «Εξειδικευµένες Εφαρµογές σε επιχειρηµατικούς κλάδους», για το νέο της προϊόν, Risk.Eye. To προϊόν Risk.Eye αποτελεί µια νέα πρόταση στην αγορά για τη διαχείριση του πιστωτικού κινδύνου µιας επιχείρησης, καθώς συνδυάζει την επιχειρηµατική πληροφόρηση της ICAP µε την προσωπική πληροφόρηση, αποτυπώνοντας µε τον τρόπο αυτό, µια ολοκληρωµένη εικόνα για τον πελάτη. Η τελετή απονοµής των Business IT Excellence (ΒΙΤΕ) Awards 2016 πραγµατοποιήθηκε την Πέµπτη 23 Ιουνίου, στο Divani Apollon Palace & Thalasso, στο Καβούρι, σε µια φαντασµαγορική γιορτή της τεχνολογίας, στην οποία συµµετείχαν πάνω από 500 υψηλόβαθµα στελέχη της αγοράς Πληροφορικής & Επικοινωνιών καθώς και εκπρόσωποι της ακαδηµαϊκής κοινότητας. Στη φωτογραφία, ο κ. Απόστολος Τσούµπρης, executive director στο τµήµα ICAP Advisory, παραλαµβάνει το βραβείο.
14 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
∆έκα φίλοι της Ρόδου τιµήθηκαν µε την ειδική τιµητική διάκριση που απονέµεται στους επαναλαµβανόµενους επισκέπτες (Repeaters) του νησιού από τον δήµαρχο Ρόδου, κ. Φώτη Χατζηδιάκο, την Παρασκευή 24 Ιουνίου 2016, στο ∆ηµαρχιακό Μέγαρο. Οι έπαινοι απονεµήθηκαν στους φίλους της Ρόδου από την αντιδήµαρχο Τουρισµού, ∆ιεθνών Σχέσεων και Απόδηµων Ροδίων, κα. Μαρίζα Χατζηλαζάρου. Στη φωτογραφία οι δέκα βραβευθέντες µε την κα. Μαρίζα Χατζηλαζάρου.
Σε µια λαµπρή εκδήλωση, µε παρουσιάστρια τη Χριστίνα Αλούπη πραγµατοποιήθηκε και φέτος ο 20ος παγκόσµιος διαγωνισµός οµορφιάς & τουρισµού, ΜΙΣΣ ΠΑΓΚΟΣΜΙΟΣ ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ «save water». Η διοργάνωση έλαβε χώρα στο ξενοδοχείο HAYTT, στη Θεσσαλονίκη, υπό την αιγίδα του Ελληνικού Οργανισµού Τουρισµού. Για τον διαγωνισµό-θεσµό πια για τη χώρα µας, στην Ελλάδα ταξίδεψαν 25 υποψήφιες από όλο τον πλανήτη. Νικήτριες αναδείχθηκαν οι: Μiss Παγκόσµιας Τουρισµός, η Miss Bραζιλία, Lais Santos. 1η αναπληρώτρια η Ρωσίδα Miss Τουρισµός, Eliza Kosyantinova. 2η αναπληρώτρια η Ελληνίδα Miss Τουρισµός, Κωσταντίνα Βαλσάµη. 3η αναπληρώτρια η Ουκρανή Miss Τουρισµός, Amyra Trofimova. 4η αναπληρώτρια η Σκωτσέζα Miss Τουρισµός, Jaclyn Bird. Στη φωτογραφία οι νικήτριες του διαγωνισµού, µετά τη στέψη τους.
Ως ένα από τα 50 καλύτερα All-Inclusive ξενοδοχεία στον κόσµο αναδείχθηκε για το 2016 το Creta Maris Beach Resort, µε έδρα τη Χερσόνησο Κρήτης. Η διάκριση αυτή από το Hotels.com έρχεται να πάρει τη θέση που της ανήκει µεταξύ δεκάδων άλλων διακρίσεων του ξενοδοχείου, ενώ ταυτόχρονα αποδεικνύει, για µια ακόµη φορά, πως ανεξάρτητα από τις δύσκολες οικονοµικές και πολιτικές συγκυρίες στη χώρα µας, το Creta Maris Beach Resort συνεχίζει να κερδίζει τις εντυπώσεις των επισκεπτών του, προβάλλοντας επάξια την Κρήτη. Το Creta Maris Beach Resort κέρδισε επάξια µια θέση σε αυτήν την 50άδα, συγκεντρώνοντας 4,6 βαθµούς µε άριστα το 5,0! Στη φωτογραφία, οι άνθρωποι του ξενοδοχείου ποζάρουν ικανοποιηµένοι µε τη διάκριση ανά χείρας.
ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ |
15
Statistics
Αυξητικές οι τάσεις στην ευρωπαϊκή ξενοδοχειακή βιομηχανία το 2ο τρίμηνο του 2016 • Στο ίδιο πλαίσιο διαμορφώνεται και ο Ιούνιος Περιορισμένη αύξηση, σε χαμηλά μονοψήφια ποσοστά εμφάνισαν οι τρεις βασικοί δείκτες μέτρησης/απόδοσης της ξενοδοχειακής βιομηχανίας στην Ευρώπη, κατά το δεύτερο τρίμηνο του 2016, ενώ το τοπίο δεν είναι διαφορετικό και τον Ιούνιο εφέτος, σε σύγκριση με τον Ιούνιο του 2015.
Μ
ε θετικές τάσεις ολοκληρώθηκε ο φετινός Ιούνιος για
RevPAR (-12,6% σε 94.34 ευρώ).
την ευρωπαϊκή, ξενοδοχειακή βιοµηχανία, σε σύγκριση
Η χώρα έχει πληγεί εξαιτίας των τροµοκρατικών επιθέσεων, µε
µε τον Ιούνιο του 2015, µε την πληρότητα να σηµειώνει οριακή
αποτέλεσµα ακόµη και ένα µεγάλο γεγονός όπως η διοργά-
µείωση 0,7% και να διαµορφώνεται στο 77,1%, τη µέση ηµερήσια
νωση του Ευρωπαϊκού Πρωταθλήµατος Ποδοσφαίρου (Euro
τιµή να αυξάνεται κατά 1,3% σε 119.48 ευρώ και τα έσοδα ανά
2016), το οποίο διεξήχθη στη χώρα το διάστηµα 10 Ιουνίου
διαθέσιµο δωµάτιο να αυξάνονται οριακά (0,7%) σε 92.18 ευρώ.
µε 10 Ιουλίου, να µην καταφέρει να ενισχύσει την τουριστική
Σε επίπεδο τριµήνου, η µέση ηµερήσια τιµή (ADR) αυξήθηκε κατά
ζήτηση.
2,1% στα € 114.33, µε αποτέλεσµα τα έσοδα να διαθέσιµο δωµά-
Αντίθετα, τον Ιούνιο καταγράφηκε µείωση 5,5% στην πληρό-
τιο να αυξηθούν κατά 2,7% στα € 84.49, ενώ ασθενική (0,6%) ήταν
τητα, η οποία διαµορφώθηκε σε 75,1% και πτώση 5,3% στον
η αύξηση στην πληρότητα, η οποία διαµορφώθηκε σε 73,9%,
δείκτη ADR, στα 157.13 ευρώ. Ενώ η ξενοδοχειακή αγορά της
σύµφωνα µε τα τελευταία, διαθέσιµα στοιχεία του οίκου STR.
χώρας βρίσκεται σε ακόµη πιο δεινή θέση µετά την τροµοκρα-
Επιδόσεις των βασικών χωρών το δεύτερο τρίμηνο του 2016 (σε τοπικό νόμισμα και με ετήσιες συγκρίσεις)
τική επίθεση που σηµειώθηκε στη Νίκαια, στα µέσα Ιουλίου. Στην Ιταλία, πάλι, η πληρότητα διαµορφώθηκε σχεδόν στα περυσινά επίπεδα (+0,4% σε 72,4%), ενώ πτωτικά κινήθηκαν, τόσο ο δείκτης ADR κατά 2,2% σε 149.98 ευρώ, όσο και ο δείκτης
Η Γαλλία ανέφερε µειώσεις στους τρεις βασικούς δείκτες:
RevPAR κατά 1,8% σε 108.53 ευρώ.
πληρότητα (-5,5% σε 68,2%), ADR (-7.5% σε 138.43 ευρώ) και
Σύµφωνα µε τους αναλυτές της STR, οι µειώσεις αυτές οφείλο-
Η εξέλιξη της ευρωπαϊκής ξενοδοχειακής βιοµηχανίας τον Ιούνιο2015 Μηνιαία µεταβολή Ιούνιος 2016 µε Ιούνιο 2015 (σε €) Πληρότητα
Μέση τιµή δωµατίου
Έσοδα ανά διαθέσιµο δωµάτιο
Μεταβολή % από Ιούνιο 2015
2016
2015
2016
2015
2016
2015
Occ.
ADR
RevPAR
Ευρώπη
77.1
77.7
119.48
117.91
92.18
91.58
-0.7
1.3
0.7
Ανατολική Ευρώπη
73.0
69.2
78.70
72.19
57.43
49.97
5.4
9.0
14.9
Βόρεια Ευρώπη
81.6
82.3
124.54
120.35
101.66
99.09
-0.9
3.5
2.6
Νότια Ευρώπη
73.3
74.6
122.91
121.96
90.06
90.95
-1.7
0.8
-1.0
Δυτική Ευρώπη
77.0
78.1
124.25
126.02
95.62
98.46
-1.5
-1.4
-2.9
16 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
θνούς Έκθεσης Expo 2015, στο Μιλάνο.
Οι επιδόσεις των βασικών αγορών το δεύτερο τρίμηνο του 2016 (σε τοπικό νόμισμα και με ετήσιες συγκρίσεις)
Σε επίπεδο αγοράς, η Σικελία ανέφερε τη µεγαλύτερη αύξηση
Το Άµστερνταµ εµφάνισε αυξήσεις σε κάθε έναν από τους τρεις
της ζήτησης (10,3%) κατά τους πρώτους έξι µήνες του έτους.
βασικούς δείκτες µέτρησης/απόδοσης της ξενοδοχειακής βιοµη-
«Βουτιά» έχει κάνει η ξενοδοχειακή αγορά της Τουρκίας, η
χανίας. Η πληρότητα αυξήθηκε κατά 1,4% σε 85,4%, το ADR κατά
οποία ανέφερε διψήφια µείωση σε κάθε έναν από τους τρεις
5,0% σε 154.22 ευρώ και το RevPAR κατά 6,4% σε 131.67 ευρώ.
βασικούς δείκτες µέτρησης.
Στο Βερολίνο, οριακή αύξηση 1,1% καταγράφηκε στον δείκτη
Η πληρότητα µειώθηκε κατά 23,9% σε 51,0%, ο δείκτης ADR
της πληρότητας, η οποία διαµορφώθηκε στο 81,2%, ενώ µείωση
µειώθηκε κατά 17,2% σε 271.85 τουρκικές λίρες, ενώ ακόµη
1,1% καταγράφηκε στον δείκτη ADR, ο οποίος διαµορφώθηκε σε
µεγαλύτερη πτώση 37,0% έκανε ο δείκτης RevPAR, ο οποίος δι-
96.90 ευρώ και ο δείκτης RevPAR διατηρήθηκε στα ίδια επίπεδα,
αµορφώθηκε σε 138.55 τουρκικές λίρες.
σε 78.72 ευρώ. Οι περιοχές γύρω από το Βερολίνο ήταν οι µόνες
Η ξενοδοχειακή βιοµηχανία της χώρας «υποφέρει» έπειτα από
επιµέρους αγορές οι οποίες εµφάνισαν θετικές επιδόσεις το δεύ-
τις τροµοκρατικές επιθέσεις, αλλά και την αποτυχηµένη από-
τερο τρίµηνο.
πειρα πραξικοπήµατος, στα µέσα Ιουλίου.
Σε ετήσια σύγκριση (Ιούνιος 2016 µε Ιούνιο 2015), ο δείκτης ADR
Το Ηνωµένο Βασίλειο παρουσίασε σταθερά αποτελέσµατα σε
εµφάνισε διψήφια πτώση 10,5% σε 100.44 ευρώ.
όλους τους δείκτες: πληρότητα (-0,7% σε 78,9%), ADR (1,7 έως
Πτωτικά κινήθηκε η ξενοδοχειακή βιοµηχανία στις Βρυξέλλες,
89.71 βρετανικές λίρες) και RevPAR (+1,0% σε 70.82 βρετανικές
καταγράφοντας διψήφια µείωση, τόσο στον δείκτη της πληρό-
λίρες).
τητας (-28,3% σε 56,5%), όσο και στον δείκτη RevPAR (-28,8% σε
Σύµφωνα µε τους αναλυτές της STR, η ψηφοφορία για το Brexit
64.71 ευρώ). Αντίθετα, ασθενική µείωση εµφάνισε το ADR (-0,7%
πραγµατοποιήθηκε αργά τον Ιούνιο, οπότε είναι ακόµη πολύ
σε 114.49 ευρώ).
νωρίς για να ποσοτικοποιηθούν οι όποιες επιπτώσεις της από-
Στη Λισαβόνα, στα ίδια σχεδόν επίπεδα διαµορφώθηκε η πληρότη-
φασης αποχώρησης της Βρετανίας από την Ευρωπαϊκή Ένωση
τα (-0,6% σε 83,3%), ενώ αυξητικά κινήθηκαν οι δείκτες ADR (+5,6%
στην ξενοδοχειακή αγορά της χώρας, αλλά και την ευρωπαϊκή
σε 105.40 ευρώ) και RevPAR (+5,0% σε 87.76 ευρώ). Η πληρότητα
ξενοδοχειακή βιοµηχανία στο σύνολό της.
του Ιουνίου (84,1%) ήταν η υψηλότερη για τον µήνα από το 1998.
νται στη σύγκριση µε ένα ισχυρό δεύτερο τρίµηνο του 2015, στα αποτελέσµατα του οποίου βοήθησε η διοργάνωση της ∆ιε-
Ετήσια µεταβολή Ιούνιος 2016 µε Ιούνιο 2015 (σε €) Πληρότητα
Μέση τιµή δωµατίου
Έσοδα ανά διαθέσιµο δωµάτιο
Μεταβολή % από Ιούνιο 2015
2016
2015
2016
2015
2016
2015
Occ.
ADR
RevPAR
67.6
67.1
109.24
106.93
73.81
71.77
0.7
2.2
2.8
59.7
56.7
69.43
64.65
41.42
36.64
5.3
7.4
13.0
73.0
72.8
112.06
109.21
81.81
79.54
0.2
2.6
2.9
64.7
64.3
109.43
106.45
70.81
68.41
0.7
2.8
3.5
66.7
66.6
118.07
116.96
78.71
77.89
0.1
0.9
1.1
ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ |
17
∆ιεθνή Nέα
Το Brexit πλήττει τον ισπανικό και κυπριακό τουρισμό
και πέμπτη θέση η Ιταλία (6,2%) και η Κορέα (2,7%).
Δεδομένη θεωρείται από
μούς τα τελευταία αρκετά χρόνια, με την Κροατία να αναδεικνύ-
τους ειδικούς η επίπτωση
εται σε έναν από τους πιο δημοφιλείς καλοκαιρινούς προορι-
του Brexit στον τουρισμό
σμούς. Ωστόσο, σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία, η ακτή της
της Μεσογείου, με την
Αδριατικής Θάλασσας αποτελεί κορυφαίο προορισμό και κατά
Ισπανία και την Κύπρο να
τη διάρκεια του χειμώνα και την άνοιξη. Έτσι, η περιοχή κατέγρα-
αναμένεται πως θα επηρεαστούν περισσότερο από τη μείωση του
ψε 935.445 αφίµεις τουριστών κατά τους πρώτους τέσσερις μή-
αριθμού των Βρετανών τουριστών.
νες του 2016, μια αύξηση της τάξης του 6,7%. Τα δύο τρίτα όλων
Σύμφωνα με τις αξιολογήσεις πιστοληπτικής ικανότητας της
αυτών των τουριστών επισκέφθηκαν την ακτή της Κροατίας, τη
Moody’s, η Ισπανία θα είναι μεταξύ των χωρών που θα πληγούν
δεδομένη εποχή.
περισσότερο από την αποχώρηση του Ηνωμένου Βασιλείου από
Η περιοχή Ίστρια εμφάνισε τη μεγαλύτερη αύξηση στον αριθμό
την Ευρωπαϊκή Ένωση (ΕΕ).
των τουριστών με 295.094 αφίµεις (+12,7%) και μερίδιο 21,8% ως
«Η άμεση επίδραση του Brexit θα είναι περιορισμένη για τα πε-
ο πιο δημοφιλής προορισμός στην Αδριατική.
Η κροατική βιομηχανία τουρισμού εμφανίζει αυξητικούς ρυθ-
ρισσότερα κράτη-μέλη της ΕΕ, αν και η επίδραση στην Ιρλανδία,
Το μεγαλύτερο, όμως, κομμάτι της «πίτας» ανήκει στην ηπειρω-
το Βέλγιο, την Ισπανία και την Κύπρο θα μπορούσε να είναι πιο
τική Κροατία με μερίδιο 30,8% και 415.855 αφίµεις τουριστών
σοβαρή», σύμφωνα με τον οίκο Moody’s.
(+9,4%). Η πρωτεύουσα Ζάγκρεμπ ακολουθεί με 251.094 αφίµεις
Η Ιρλανδία είναι αναμφίβολα η χώρα που πλήττεται περισσότε-
(+8,6%) και μερίδιο 18,6%.
ρο από την έξοδο του Ηνωμένου Βασιλείου από την Ε.Ε.. Άλλες
«Οι άνθρωποι σε όλο τον κόσμο γνωρίζουν εδώ και καιρό ότι η
χώρες που ανήκουν σε αυτή την κατηγορία είναι το Βέλγιο, λόγω
Κροατία αξίζει μια επίσκεψη το καλοκαίρι», δήλωσε ο Ratomir Ivicic,
των εμπορικών δεσμών του με το Ηνωμένο Βασίλειο, καθώς και
διευθυντής του τμήματος Τουρισμού της Κροατίας. Για να συμπλη-
η Ισπανία, όπως και η Κύπρος που επωφελούνται από τον μεσο-
ρώσει: «Τα τελευταία στοιχεία δείχνουν, ωστόσο, ότι όλο και περισ-
γειακό τουρισμό.
σότεροι ταξιδιώτες θα επιλέξουν να επισκεφθούν τη χώρα τη χαμη-
Σύμφωνα με τους αναλυτές, οι χώρες που ενδέχεται να αντιμετω-
λή περίοδο, επιδιώκοντας να απολαύσουν την ήσυχη πλευρά της
πίσουν τη μεγαλύτερη μείωση του αριθμού των τουριστών του
Κροατίας, που ενδείκνυται για χαλαρωτικές διακοπές».
Ηνωμένου Βασιλείου είναι αυτές με τα υψηλότερα επίπεδα χρέους και τις υψηλότερες απαιτήσεις χρηματοδότησης για το 2016. Βόρεια κράτη της ΕΕ με ισχυρή δημοσιονομική παρουσία, όπως
Υπό την «ομπρέλα» της Accor η FRHI Hotels & Resorts
η Γερμανία, η Ολλανδία και η Σουηδία, βρίσκονται σε ευνοϊκότερη θέση. Οι χώρες αυτές θα μπορούσαν, ωστόσο, να καταλήξουν να πληρώνουν μεγαλύτερη συνεισφορά στον προϋπολογισμό της Ε.Ε., ως αποτέλεσμα του Brexit.
Υπολογίσιμη δύναμη η Κροατία στον τουρισμό
Στο δυναμικό του ομίλου Accor Hotels προστίθεται πλέον η FRHI Hotels & Resorts (FRHI) και τα τρία πο-
Σε καλό δρόμο βρίσκεται ο κροατικός τουρισμός, καθώς σύμφω-
λυτελή µενοδοχειακά brands της: Fairmont, Raffles και Swissôtel,
να με τα στοιχεία της Εθνικής Στατιστικής Υπηρεσίας της χώρας,
τοποθετώντας αυτομάτως την Accor μεταξύ των πιο αξιόπιστων
από τον Ιανουάριο έως τον Απρίλιο 2016 καταγράφηκαν συνο-
«παικτών» στην παγκόσμια αγορά πολυτελών ξενοδοχείων.
λικά 1.350.000 αφίµεις, αριθμός ο οποίος αντιπροσωπεύει μια
Η εξαγορά αυτή αποτελεί «σταθμό» για τον µενοδοχειακό όμιλο
αύξηση της τάξης του 7,5% σε σύγκριση με το περασμένο έτος.
της Accor, αυξάνοντας μακροπρόθεσμα την αναπτυξιακή δυνα-
Ο αριθμός των διανυκτερεύσεων αυξήθηκε κατά 6,1%, φτάνο-
μική και την κερδοφορία του και επεκτείνοντας παράλληλα ση-
ντας τα 3,35 εκατ., που αντιπροσωπεύει 967.125 µένους τουρί-
μαντικά την παρουσία του στη Βόρεια Αμερική, τη μεγαλύτερη
στες (+6,9%) και 2.470.000 διανυκτερεύσεις (+7%).
καταναλωτική αγορά στον κόσμο.
Από πλευράς διανυκτερεύσεων, κατά τους πρώτους τέσσερις
«Η απόκτηση αυτών των τριών εμβληματικών µενοδοχειακών
μήνες του 2016, η Σλοβενία είναι στην πρώτη θέση με ποσοστό
brands πολυτελείας αποτελεί ένα ιστορικό ορόσημο για την
12,5%, η Γερμανία στη δεύτερη θέση με ποσοστό 11,5% και η Αυ-
Accor Hotels, καθώς αναμένεται να µετυλίµει σημαντικές προο-
στρία στην τρίτη με ποσοστό 8,3% και ακολουθούν στην τέταρτη
πτικές ανάπτυξης, να εξυψώσει τη διεθνή παρουσία μας και να
18 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
συμβάλλει στη δημιουργία αξίας μακροπρόθεσμα», δήλωσε ο
στικές αφίξεις κατά 22,6%, με βάση τα στοιχεία της στατιστικής
Sébastien Bazin, πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος του ομί-
υπηρεσίας του νησιού.
λου Accor Hotels.
Ειδικότερα, οι αφίξεις τουριστών τον Ιούνιο φέτος ανήλθαν σε
Τα συγκεκριμένα brands εντάσσονται στο παγκόσμιο δίκτυο
413.114, έναντι 336.967 τον Ιούνιο του 2015. Εντυπωσιακή αύξηση
του ομίλου, το οποίο αποτελείται από ένα σύνολο αξιοσημείω-
41,6% καταγράφηκε από τη ρωσική αγορά, ενώ αξιόλογη αύξηση
των σημάτων, περιλαμβάνοντας τη διαχείριση πολλών από τα
21,1% σημειώθηκε και από το Ηνωμένο Βασίλειο. Αντίθετα, μείω-
πιο εμβληματικά και ιστορικά ξενοδοχεία του κόσμου που βρί-
ση 6,4% παρατηρήθηκε στις αφίξεις τουριστών από τη Σουηδία.
σκονται σε καίριες στρατηγικές πόλεις, μεταξύ των οποίων: The
Αυξημένες κατά 21,2% εμφανίζονται οι τουριστικές αφίξεις
Savoy στο Λονδίνο, Raffles Singapore, Fairmont San Francisco,
στην Κύπρο και το πρώτο εξάμηνο του έτους, οι οποίες για
The Plaza στη Νέα Υόρκη, Fairmont Le Château Frontenac στο
πρώτη φορά ξεπέρασαν το 1 εκατομμύριο, διαμορφούμενες σε
Κεμπέκ και το Le Royal Monceau Raffles Paris.
1.255.240, από 1.035.900 την αντίστοιχη περίοδο του 2015.
Η συντριπτική πλειοψηφία των 154 ξενοδοχείων και θέρετρων
Σε ανακοίνωσή του ο Κυπριακός Οργανισμός Τουρισμού αναφέ-
Fairmont, Raffles και Swissôtel (εκ των οποίων 40 βρίσκονται υπό
ρει ότι πρόκειται για τον καλύτερο Ιούνιο από πλευράς αφίξεων
κατασκευή) και των 56.000 δωματίων που βρίσκονται σε 34 χώ-
στην ιστορία του κυπριακού τουρισμού, αλλά και για τον δεύτε-
ρες και πέντε ηπείρους, λειτουργούν βάσει συμβάσεων μακρο-
ρο καλύτερο μήνα όλων των εποχών (μετά τον Ιούλιο 2015).
πρόθεσμης διαχείρισης, με μέση διάρκεια σχεδόν 30 χρόνια, έξι
Αναφερόμενος στα στοιχεία του εξαμήνου, ο ΚΟΤ επισημαίνει ότι
ξενοδοχεία είναι μισθωμένα και ένα ξενοδοχείο είναι ιδιόκτητο.
«πρόκειται για την υψηλότερη επίδοση πρώτου εξαμήνου στην
Τα brands Fairmont, Raffles και Swissôtel απασχολούν περισ-
ιστορία του κυπριακού τουρισμού, αφού για πρώτη φορά στα
σότερους από 45.000 εργαζόμενους σε όλο τον κόσμο. Συνδυ-
τουριστικά χρονικά, οι αφίξεις του τριμήνου Απριλίου - Ιουνίου
άζοντας την αποδεδειγμένη εμπειρία της FRHI και την υψηλή
ξεπέρασαν το 1 εκατομμύριο».
τεχνογνωσία στη λειτουργία και την προώθηση πολυτελών ξενοδοχείων, με την ισχυρή παγκόσμια πλατφόρμα λειτουργίας, την
«Κανόνι» για τον lowcosttravelgroup
εκτεταμένη βάση πιστών πελατών και τις κορυφαίες ψηφιακές
• Ανησυχία για «φέσια» στην ελληνική ξενοδοχία
δυνατότητες του ομίλου Accor Hotels, το αποτέλεσμα είναι ένας όμιλος που βρίσκεται στη μοναδική θέση να προσφέρει τις πιο κερδοφόρες αποδόσεις και τις καλύτερες προοπτικές ανάπτυξης σε όλα τα τμήματα της αγοράς. «Παραμένουμε δεσμευμένοι στο να παρέχουμε στους επισκέ-
Σε αναστολή της λειτουργίας του, μετά την χρεοκοπία, προχώ-
πτες μας την απαράμιλλη εξυπηρέτηση, διατηρώντας παράλλη-
ρησε ο αγγλικός διαδικτυακός και last minute tour operator
λα και τη φιλοδοξία να προσφέρουμε στους μετόχους και στους
lowcosttravelgroup, ο οποίος, δυστυχώς, είχε σημαντική παρου-
ιδιοκτήτες των ξενοδοχείων εξαιρετική απόδοση της επένδυσής
σία στην Ελλάδα, κυρίως σε Ρόδο και Κρήτη, γεγονός το οποίο
τους», πρόσθεσε ο κ. Bazin.
δημιουργεί ανησυχία στην ελληνική ξενοδοχειακή αγορά για εν-
Σπάει τα… κοντέρ ο κυπριακός τουρισμός
δεχόμενα «φέσια». Είναι ενδεικτικό, άλλωστε, ότι υπάρχουν ξενοδοχεία που έχουν συμβόλαια σημαντικά υψηλότερα των 100.000
Με αυξητικούς ρυθμούς εξελίσσεται η φετινή τουριστική περίο-
ευρώ για εφέτος, ενώ τους τελευταίους μήνες δεν εκπλήρωνε τις
δος στην Κύπρο, με τον Ιούνιο να καταγράφει αύξηση στις τουρι-
οικονομικές του υποχρεώσεις. Ο lowcosttravelgroup με έδρα την Μαγιόρκα, προκειμένου να περιορίσει τα λειτουργικά του έξοδα είχε μετακομίσει το μεγαλύτερο μέρος των γραφείων του στην Κρακοβία της Πολωνίας, ενέργεια η οποία τελικά δεν είχε τα επιθυμητά αποτελέσματα. Εκτιμάται ότι στην παρούσα φάση, ο tour operator έχει στο εξωτερικό περίπου 30.000 τουρίστες, ενώ έχει 110.000 κρατήσεις ενεργές, οι οποίες δεν θα εξυπηρετηθούν, αν και έχουν πληρωθεί από τους ενδιαφερόμενους. Επίσης, στις απώλειες που καταγράφει ανήκουν και τα 451 άτομα προσωπικό του που απολύονται.
ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ |
19
Νέα
Έλενα Κουντουρά: Εντός του Ιουλίου η νομοθετική παρέμβαση για τις παράνομες κατοικίες
αγορά της Σαουδικής Αραβίας, ενώ η Αίγυπτος αποτελεί, επίσης,
Τη νομοθετική παρέμβαση
Για την αγορά της Ευρώπης η υπουργός σημείωσε ότι οι κρατή-
για τις παράνομες μισθώσεις
σεις τελευταίας στιγμής θα αγγίξουν ποσοστό υψηλότερο του
κατοικιών (sharing economy),
20%, σε σχέση με πέρυσι και υπογράμμισε πως επόμενος στόχος
ανακοίνωσε, μεταξύ άλλων, η
είναι το άνοιγμα αγορών όπως η Ινδία και η Ν. Αμερική.
αναπληρώτρια υπουργός Του-
Από τις πιο σημαντικές ειδήσεις που «έδωσε» η κα. Κουντουρά
ρισμού, κα. Ελενα Κουντουρά.
κατά τη διάρκεια της συνέντευξης, ήταν ότι εντός του Ιουλίου η
Στην εφ’ όλης της ύλης συ-
κυβέρνηση θα καταθέσει προς ψήφιση νομοσχέδιο για τις πα-
νέντευξη που παραχώρησε
ράνομες μισθώσεις κατοικιών (sharing economy). Όπως είπε, το
η αναπληρώτρια υπουργός
σχετικό πλαίσιο έχει διαμορφωθεί από μια οκταμελή επιτροπή,
Τουρισμού, αναφέρθηκε στα πρόσφατα στοιχεία για τον ελληνι-
που αποτελείται από εκπροσώπους συναρμοδίων υπουργείων,
κό τουρισμό, τα οποία, όπως είπε, δείχνουν ανοδική τάση των
στην οποία κατέθεσαν τις απόψεις τους, όλοι οι εκπρόσωποι των
κρατήσεων με αυξήσεις από 4% έως 30% από όλες τις αγορές, με
φορέων του Τουρισμού.
εξαίρεση τις Κάτω Χώρες. Όπως είπε, τα στοιχεία της Υπηρεσίας
Ακόμη, σύμφωνα με την κα. Κουντουρά το υπουργείο:
Πολιτικής Αεροπορίας (ΥΠΑ) για το πεντάμηνο δείχνουν αύξηση
• Ενδυναμώνει την αρμόδια υπηρεσία του υπουργείου για το
5% στις διεθνείς αφίξεις, ενώ και τα στοιχεία του Ελευθέριος Βενι-
ΕΣΠΑ που συνεργάζεται πλέον με τις Περιφέρειες, για την καλύ-
ζέλος για το εξάμηνο δείχνουν αύξηση 5% των ξένων ταξιδιωτών.
τερη δυνατή προώθηση των προγραμμάτων που αφορούν του-
Ειδικότερα για την αγορά της Ρωσίας, παραδέχθηκε ότι το πρό-
ριστικές επενδύσεις.
βλημα στην έκδοση βίζας είχε σαν αποτέλεσμα μεγάλος αριθμός
• Προχωρά σε συντονισμένη και στοχευμένη προσέλκυση επεν-
ταξιδιωτών που επιθυμούσαν να ταξιδέψουν στην Ελλάδα να με-
δύσεων σε συνεργασία με τα συναρμόδια υπουργεία Επικράτει-
τακινηθούν σε άλλους προορισμούς. Ξεκαθάρισε, ωστόσο, ότι το
ας και Εξωτερικών που έχουν αντίστοιχα το χαρτοφυλάκιο των
θέμα της visa λύθηκε οριστικά από το υπουργείο Εξωτερικών και
επενδύσεων και της εξωστρέφειας.
πως γίνονται στοχευμένες προσπάθειες προβολής από τον Ε.Ο.Τ.
• Προχωρά στη δημιουργία Πλαισίου «Απλοποιημένης Αδειοδοτι-
και το γραφείο του Ε.Ο.Τ. στη Ρωσία για να ενισχυθεί η τουριστι-
κής διαδικασίας τουριστικών επενδύσεων» μέσω της Ειδικής Υπη-
κή ροή και οι κρατήσεις της τελευταίας στιγμής. Η κα Κουντουρά
ρεσίας ΕΥΠΑΤΕ (ONE SHOP STOP) που λειτουργεί στο υπουργείο.
είπε πως ο στόχος είναι οι επισκέπτες από τη Ρωσία να ξεπερά-
στρατηγική επιλογή του υπουργείου για τη Μέση Ανατολή.
σουν το 1 εκατομμύριο, από 650.000 που ήταν πέρυσι.
Αυξημένη η κίνηση από την Πολωνία
Ειδική αναφορά έκανε και στην αγορά της Κίνας, αλλά και σε
Η Ελλάδα αποτελεί για φέτος την πρώτη επιλογή των Πολω-
αυτή της Αμερικής. Αναφερόμενη στην αγορά της Κίνας, εστία-
νών ταξιδιωτών, σημειώνοντας αύξηση της τάξης του 4%, σύμ-
σε στην προετοιμασία του σχεδίου τουριστικής συνεργασίας της
φωνα με τα όσα είπε ο πρόεδρος του Πολωνικού Συνδέσμου
Ελλάδας με την Κίνα, τονίζοντας ότι γίνεται προσπάθεια για απευ-
Tour Operators (PZOT) και CEO της Neckermann Πολωνίας, κ.
θείας πτήσεις όλον τον χρόνο στην Ελλάδα από Κίνα. Για την Αμε-
Krzysztof Piatek, σε συνάντηση που είχε με τον πρόεδρο της
ρική επισήμανε ότι είναι βασική αγορά και με στοχευμένες δρά-
FedHATTA, κ. Λύσανδρο Τσιλίδη, τον κ. Γιώργο Παλιούρα, μέλος
σεις προώθησης και προβολής και συμφωνίες με tour operators,
του Δ.Σ. της FedHATTA και τον κ. Λεωνίδα Μπαμπάνη, CEO της
το υπουργείο εξασφάλισε απευθείας πτήσεις όλων των μεγάλων
North Events.
αμερικανικών αεροπορικών εταιριών. Μάλιστα, σήμερα, η αύ-
Η συνάντηση πραγματοποιήθηκε πρόσφατα στα γραφεία του
ξηση των τουριστικών ροών από την Αμερική προς την Ελλάδα
ΗΑΤΤΑ και με πρωτοβουλία του Οργανισμού, ενώ εκτός από τον
εκτιμάται σε άνω του 40%.
κ. Piatek, παρών ήταν ο Andrzej Szostek του Τμήματος Προώθη-
Μεγάλη έμφαση, όμως, σύμφωνα με την κα. Κουντουρά, δίνεται
σης Εμπορίου και Επενδύσεων της Πολωνικής Πρεσβείας στην
και στις αγορές της Μέσης Ανατολής, με την ίδια να τονίζει ότι
Αθήνα.
τα Εμιράτα αποτελούν κεντρικό πόλο διαμόρφωσης των τάσε-
Από την πλευρά της FedHATTA εκφράστηκε η επιθυμία πραγμα-
ων στη Μέση Ανατολή. Στο πλαίσιο αυτό, γίνονται προσπάθειες
τοποίησης οργανωμένης επίσκεψης των μελών της PZOT στην
για πολιτική διασύνδεση και στήριξη με την πολιτική ηγεσία των
Ελλάδα, γεγονός το οποίο θα συμβάλλει στη σύσφιξη των σχέ-
Εμιράτων, καθώς και για τη διεύρυνση των συνεργασιών με τους
σεων συνεργασίας μεταξύ των δύο φορέων και της περαιτέρω
τοπικούς travel agents, ενώ ενόψει του EXPO 2020 στο Ντουμπάι,
ανάπτυξης του τουρισμού των δύο χωρών. Οι κ.κ. Piatek και Τσι-
υπάρχει συνεργασία για τη διείσδυση ελληνικών επιχειρήσεων
λίδης ανανέωσαν το ραντεβού τους για τις αρχές Δεκεμβρίου,
στην αγορά των Εμιράτων. Ανάλογη έμφαση δίνεται και στην
στην έκθεση Grecka Panorama στη Βαρσοβία.
20 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
Καλύτερη Αεροπορική εταιρία στην Ευρώπη η Turkish Airlines
Στα… σκαριά 15 μεγάλες, σύνθετες επενδύσεις
Ως η «Καλύτερη Αεροπορική εταιρία στην Ευρώπη», για έκτη συ-
• Σε Λακωνία, Κέα, Κέρκυρα, Μήλο, Ίο, Μεσσηνία, Κρήτη, Ήλιδα και Λήμνο
νεχόμενη χρονιά, αναδείχθηκε η Turkish Airlines στα Skytrax World
Δεκαπέντε επενδύσεις που αφορούν στη δημιουργία σύνθετων του-
Airlines Awards 2016, τα οποία αναφέρονται ως τα «Όσκαρ της αε-
ριστικών καταλυμάτων, συνολικού ύψους έως 5 δισεκατομμυρίων
ροπορικής βιομηχανίας».
ευρώ, βρίσκονται σε εξέλιξη, μέσω της Ειδικής Υπηρεσίας Προώθη-
Έξι συνεχόμενα χρόνια διακρίσεων αποτελούν μία πραγματική επι-
σης και Αδειοδότησης Τουριστικών Επενδύσεων (ΕΥΠΑΤΕ), σύμφω-
βράβευση, η οποία επιδεικνύει τη συνεχή δέσμευση της Turkish
να με στοιχεία που παρουσίασε πρόσφατα ο γενικός γραμματέας
Airlines για την ικανοποίηση των επιβατών της, αλλά και την ανα-
Τουριστικής Πολιτικής και Ανάπτυξης, του υπουργείου Οικονομίας,
πτυξιακή πορεία της στον κλάδο.
Ανάπτυξης και Τουρισμού, κ. Γιώργος Τζιάλλας.
Η ανεξάρτητη έρευνα αξιολογεί συνολικά την ταξιδιωτική εμπειρία
Ειδικότερα, η ΕΥΠΑΤΕ έχει προχωρήσει τις διαδικασίες για 11 Σύν-
σε ευρύ φάσμα αεροπορικών υπηρεσιών και κατόπιν προβαίνει
θετα Τουριστικά Καταλύματα, εκ των οποίων για δύο έχει εκδοθεί
στην αξιολόγηση βασικών δεικτών απόδοσης -από το check-in, τις
άδεια δόμησης (Λακωνία, Κέα), για τέσσερα έχει βγει η σχετική ΚΥΑ
αφίξεις, τη διαδικασία μετεπιβιβαζόμενων επιβατών, τις αγορές,
(δύο στην Κέρκυρα, Μήλος, Ίος), για ένα βρίσκεται σε στάδιο έκδο-
την ασφάλεια, το τμήμα ελέγχου διαβατηρίων και θεώρησης εισό-
σης ΚΥΑ (Μεσσηνία), ενώ για τα υπόλοιπα προχωρούν με γρήγορο
δου έως την πύλη αναχωρήσεων. Τα αποτελέσματα των φετινών
ρυθμό οι διαδικασίες. Επιπλέον, κατά το τελευταίο εξάμηνο έχει εκ-
βραβείων βασίστηκαν σε πάνω από ένα εκατομμύριο ερωτηματο-
δηλωθεί ενδιαφέρον, με την κατάθεση φακέλων επενδυτών στην
λόγια, που συμπληρώθηκαν από εθνικότητες από όλο τον κόσμο.
Υπηρεσία, για τη δημιουργία επιπλέον 4 ΣΤΚ (δύο στην Κρήτη, στην
Η έρευνα διεξήχθη σε 550 αεροδρόμια παγκοσμίως, δίνοντας κατά
Ήλιδα και στη Λήμνο).
συνέπεια ολοκληρωμένη αίσθηση της αεροπορικής βιομηχανίας σε
Επίσης, η ΕΥΠΑΤΕ χειρίζεται και διεκπεραιώνει αδειοδοτήσεις για αι-
παγκόσμια κλίμακα.
τήσεις-φακέλους που αφορούν στην ίδρυση, στον εκσυγχρονισμό,
Η Turkish Airlines, η οποία πετά σε 290 προορισμούς, σε 116 χώρες
στην επέκταση και στην αναβάθμιση περίπου 100 ξενοδοχειακών
παγκοσμίως, έχει βραβευτεί με τέσσερα βραβεία αυτή τη χρονιά,
μονάδων άνω των 300 κλινών τα δύο τελευταία χρόνια. Σε σχέση με
συμπεριλαμβανομένων των «Best Airline in Europe», «Best Airline
τις ιαματικές πηγές, οι υπηρεσίες του υπουργείου έχουν αναγνωρί-
in Southern Europe», «Best Business Class Dining Lounge» και «Best
σει ή βρίσκονται στο στάδιο της αναγνώρισης 90 πηγών.
Business Class On-Board Catering».
Όπως εξήγησε ο κ. Τζιάλλας «H Γενική Γραμματεία Τουριστικής Πολι-
Ο πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου και της Εκτελεστικής Επι-
τικής και Ανάπτυξης είναι αρμόδια για την υλοποίηση της τουριστι-
τροπής της Turkish Airlines, M. İlker Aycı, λέει σχετικά: «Τα Skytrax
κής αναπτυξιακής πολιτικής του Υπουργείου Οικονομίας Ανάπτυξης
World Airline Awards είναι αποτέλεσμα της μεγαλύτερης έρευνας
και Τουρισμού. Η Γραμματεία με τις υπηρεσίες της προωθεί τις του-
ικανοποίησης επιβατών αεροπορικών πτήσεων παγκοσμίως. Κάθε
ριστικές υποδομές και επενδύσεις και παράλληλα είναι υπεύθυνη
χρόνο μας χαροποιεί το γεγονός, πώς εκατομμύρια ταξιδιώτες ανα-
για τον σχεδιασμό, την παρακολούθηση και επιτυχή ολοκλήρωση
γνωρίζουν την Turkish Airlines ως την Καλύτερη Αεροπορική εται-
όλων των έργων που εντάσσονται στα συγχρηματοδοτούμενα προ-
ρία στην Ευρώπη».
γράμματα της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Mία από τις βασικότερες προτεραιότητες της Γενικής Γραμματείας είναι η ενθάρρυνση και διευκόλυνση της αδειοδότησης μεγάλων επενδύσεων, που αποτελεί αρμοδιότητα της Ειδικής Υπηρεσίας Προώθησης και Αδειοδότησης Τουριστικών Επενδύσεων (ΕΥΠΑΤΕ). Η Υπηρεσία αυτή, λειτουργώντας ως «one-stop-shop», μεριμνά για όλα τα στάδια αδειοδότησης, από την παραλαβή των φακέλων και των δικαιολογητικών, μέχρι την έκδοση ή την αναθεώρηση οικοδομικής άδειας και καταλήγει στην έκδοση του Ειδικού Σήματος Λειτουργίας της τουριστικής επιχείρησης. Η μέχρι σήμερα εμπειρία από τη λειτουργία της Υπηρεσίας δείχνει ότι οι επενδυτές έχουν αποκτήσει έναν αξιόπιστο συνομιλητή που τους ενημερώνει και αντιμετωπίζει τα αιτήματά τους άμεσα και αποτελεσματικά, ενώ το έμπειρο και εξειδικευμένο προσωπικό επεξεργάζεται και προτείνει λύσεις σε όποιες διοικητικές δυσχέρειες ή προβλήματα που ανακύπτουν στη διάρκεια της αδειοδοτικής διαδικασίας».
ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ |
21
Νέα
Νέα διοίκηση στην Ένωση Ξενοδόχων & Τουριστικών Καταλυμάτων Καλαβρύτων
ξενοδόχων-πελατών. Ειδικότερα, η Καρτέλα Ενημέρωσης Πελάτη θα αναγράφει σε ελληνικά/αγγλικά τα κύρια δικαιώματα και υποχρεώσεις των πελατών σχετικά με την ακυρωτική πολιτική, τις ώρες άφιξης/ αναχώρησης, τον κανονισμό παράτασης της ώρας αναχώρησης, τη χρέωση πρόσθετης κλίνης, κ.ά.. Στο πλαίσιο αυτό, κάθε επιχειρηματίας τουριστικού καταλύματος οφείλει να προμηθεύεται την εν λόγω καρτέλα, καθώς με αυτό τον τρόπο όχι μόνο διασφαλίζεται η νόμιμη λειτουργία της
Μετά τις εκλογές της 25ης Ιουνίου, το νέο Δ.Σ. της Ένωσης Ξενο-
επιχείρησής του, αλλά λύνει και αρκετά προβλήματα σε σχέση
δόχων & Τουριστικών Καταλυμάτων Καλαβρύτων, συγκροτήθη-
με τους πελάτες του.
κε σε σώμα με την παρακάτω σύνθεση:
Για τις επιχειρήσεις που ανήκουν στα «Μη Κύρια Τουριστικά Κα-
Πρόεδρος: Δαφαλιάς Κωνσταντίνος (Ξενοδοχείο Φιλοξενία)
ταλύματα» (ενοικιαζόμενα δωμάτια, διαμερίσματα, κατοικίες,
Αντιπρόεδρος: Δαφαλιάς Βλάσσης (Ξενοδοχείο Αχιλλείον)
βίλλες), την ευθύνη διάθεσης της Καρτέλας Ενημέρωσης Πελά-
Γεν. γραμματέας: Μαγκαφάς Αθανάσιος (Ξενοδοχείο Ανεράδα)
τη έχει η Συνομοσπονδία Επιχειρηματιών Τουριστικών Καταλυ-
Ταμίας: Τζόβολος Νικόλαος (Ενοικιαζόμενα δωμάτια Τζόβολος)
μάτων Ελλάδος (ΣΕΤΚΕ) με τις Ομοσπονδίες και τους Συλλόγους
Μέλος: Σαμαρτζοπούλου Χρυσούλα (Ξενώνας Έναστρον)
μέλη της.
Στους στόχους του νέου διοικητικού συμβουλίου για την επομέ-
Για τη διασφάλιση της διαδικασίας, βάσει του νόμου, οι Πανελ-
νη διετία είναι:
λήνιοι Συλλογικοί Επαγγελματικοί Φορείς τηρούν αρχείο και το
• Η δημιουργία δημοσιογραφικών ταξιδιών (Fam trip) για την ανά-
υποβάλλουν περιοδικά στις αρμόδιες Περιφερειακές Υπηρεσίες
δειξη του τουριστικού προϊόντος του Δήμου Καλαβρύτων.
Τουρισμού του υπουργείου Οικονομίας, Ανάπτυξης και Τουρι-
• Η συμμέτοχη σε τουριστικές εκθέσεις (εσωτερικού & εξωτερικού).
σμού.
• Η προβολή της περιοχής στα ΜΜΕ. • Η προβολή των μελών μέσω των social media (facebook, twitter,
Ικανοποιημένοι οι επισκέπτες της Αθήνας
κ.λπ).
Σε υψηλό ποσοστό οι επισκέπτες της Αθήνας μένουν ικανοποιημέ-
• Η συνεργασία με όλους τους τοπικούς φορείς για την ανάπτυξη
νοι από την παραμονή τους στην πόλη και το 95%, θα την σύστηναν
και δημιουργία νέων μορφών εναλλακτικού τουρισμού.
ανεπιφύλακτα. Όπως προκύπτει, όμως, με βάση τα αποτελέσματα
• Η δημιουργία δράσεων για την προσέλκυση επισκεπτών.
της «Έρευνας Ικανοποίησης Πελατών Ξενοδοχείων», που διενήργη-
• Η δημιουργία σεμιναρίων για την κατάρτιση των μελών.
σε η GBR Consulting για λογαριασμό της Ένωσης Ξενοδόχων Αθη-
Σ.Ε.Τ.Κ.Ε.: Υποχρεωτική η καρτέλα ενημέρωσης πελάτη
νών-Αττικής & Αργοσαρωνικού, σε σύγκριση με άλλες ανταγωνιστικές πόλεις της Μεσογείου, η επισκεψιμότητα της Αθήνας παραμένει σε χαμηλά επίπεδα και η απόδοση των ξενοδοχείων θα μπορούσε
Υποχρέωση αποτελεί
να βελτιωθεί ιδιαίτερα όσον αφορά τις τιμές.
για τις επιχειρήσεις
Σταθερά υψηλή ικανοποίηση εμφανίζουν οι επισκέπτες της Αθήνας
τουριστικών καταλυ-
με βαθμολογία 8,0 από 7,8 την περυσινή χρονιά, ενώ σε χαμηλά επί-
μάτων η ανάρτηση,
πεδα με βαθμολογία 6,1 είναι η ικανοποίησή τους από τη δημόσια
σε εμφανές σημείο,
καθαριότητα.
της Καρτέλας Ενημέ-
Το 62% των διεθνών επισκεπτών είχε καλύτερη ή πολύ καλύτερη
ρωσης Πελάτη, σύμ-
εμπειρία από ότι προσδοκούσε και το 14% των επισκεπτών συνδυ-
φωνα με τον νόμο
άζει την αναψυχή με τη δουλειά («bleisure») και συχνά συνοδεύεται
4403/2016 ΦΕΚ 125Α που ψηφίστηκε στη Βουλή, όπως αναφέ-
από τον/την σύντροφό της/του.
ρει σε ανακοίνωσή της η Συνομοσπονδία Επιχειρηματιών Τουρι-
Η έρευνα έδειξε ότι το τμήμα της αγοράς «baby boomers» (με-
στικών Καταλυμάτων Ελλάδος (ΣΕΤΚΕ).
ταπολεμική γενιά) παραμένει σημαντικό για την Αθήνα. Οι «baby
Η καρτέλα αυτή αντικαθιστά τον παλιό τιμοκατάλογο και στόχος
boomers» είναι ιδιαίτερα δραστήριοι, επισκέπτονται τα περισσότε-
της δεν είναι μόνο να διαχωρίσει τα νόμιμα από τα παρανόμως
ρα αξιοθέατα, σε σύγκριση με τις υπόλοιπες ηλικιακές ομάδες, απο-
λειτουργούντα τουριστικά καταλύματα, αλλά πρωτίστως να λύ-
τελούν την ομάδα που γνωρίζει τα νησιά του Αργοσαρωνικού, τα
σει πάγια προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι επιχειρηματίες
οποία και επισκέπτονται.
του κλάδου, αναφορικά με τους όρους που διέπουν τις σχέσεις
Η συγκεκριμένη ηλικιακή ομάδα έχει την οικονομική δυνατότητα να
22 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
ταξιδεύει συχνά, είναι πρόθυμη να πληρώσει για την ποιότητα, έχει
Συνεργειών» που δημιούργησε η ΕΞΑΑΑ την περίοδο 2010 - 2016.
ταξιδέψει πολύ, αλλά αναζητά νέες εμπειρίες, έχει χρόνο για ταξίδια,
Σύμφωνα, λοιπόν, με τα αποτελέσματα που παρουσίασε η ΕΞΑΑΑ,
είναι υγιής και θέλει να διασκεδάσει. Τέλος, δαπανούν 2,4 φορές πε-
το πρώτο εξάμηνο του έτους η κίνηση στα καταλύματα της πρωτεύ-
ρισσότερο από τους «millenials», οι οποίοι επισκέπτονται λιγότερα
ουσας σημειώνει πτώση κατά 1,8%, ενώ τον Μάιο η μείωση άγγιξε
αξιοθέατα από τους «baby boomers» και επικεντρώνονται στη δι-
το 6,5%.
ασκέδαση.
Μιλώντας σχετικά, ο κ. Βασιλικός είπε ότι, οι πρώτες αρνητικές εν-
Επιπλέον, από πλευράς γεωγραφικής ανάλυσης φαίνεται ότι οι απευ-
δείξεις που καταγράφονται μετά από μια θεαματική θετική πορεία
θείας αφίξεις από τις ΗΠΑ στο αεροδρόμιο της Αθήνας με βάση τα
την περίοδο 2013-2015, προειδοποιούν για στροφή του μέχρι σή-
στοιχεία του αεροδρομίου σημείωσαν αύξηση κατά 38% το 2015,
μερα θετικού κλίματος για τον τουρισμό της Αθήνας και καλούν
κατατάσσοντας τις ΗΠΑ ανάμεσα στις 15 κορυφαίες διεθνείς αγορές
όλους σε μέτρα και συλλογικές δράσεις που πρέπει εγκαίρως να
για την Αθήνα. Οι βόρειοι Αμερικανοί είναι οι πιο ικανοποιημένοι από
δρομολογηθούν για την περιφρούρηση του τουριστικού προϊόντος
την εμπειρία τους στην Αθήνα και έχουν δώσει την υψηλότερη βαθ-
της Αθήνας.
μολογία στη σχέση ποιότητας/τιμής για τα ξενοδοχεία σε σύγκριση
Αναφερόμενος στα αποτελέσματα του «Δικτύου Συνεργειών», ο κ.
με επισκέπτες από άλλες ηπείρους. Οι Αμερικανοί επισκέπτες είναι
Βασιλικός υπογράμμισε ότι το όφελος των δράσεων του μηδενικού
μέσοι καταναλωτές στην Αθήνα, ενώ οι τουρίστες από τη Μέση Ανα-
προϋπολογισμού εγχειρήματος ανήλθε σε 1.208.919 ευρώ. Τόνισε
τολή και την Αυστραλία δαπανούν περισσότερο, κυρίως σε ψώνια.
δε, ότι η χάραξη κοινής στρατηγικής δράσεων αποτελεί «μονόδρο-
Οι Αμερικανοί δαπανούν λιγότερα σε ψώνια επειδή αξιολογούν τη
μο» για την ενδυνάμωση του προορισμού και την περιφρούρησή
σχέση ποιότητας/τιμής χαμηλότερα σε σχέση με άλλες εθνικότητες.
του σε εποχές που είναι ισχυρές οι προκλήσεις σε διεθνές αλλά και
Οι Ευρωπαίοι ταξιδιώτες δαπανούν συνολικά τα λιγότερα χρήματα
τοπικό επίπεδο.
και μαζί με τους Ασιάτες δίνουν τη χαμηλότερη βαθμολόγια για τη
Το έργο περιλαμβάνει δράσεις προβολής, φιλοξενία ξένων τουρι-
συνολική τους εμπειρία στην Αθήνα.
στικών tour operators και δημοσιογράφων στην Αθήνα, χορηγικό
Παρά τη σημαντική αύξηση των διεθνών αφίξεων στο αεροδρόμιο
πολιτιστικό και κοινωφελές έργο, όπως και τη δημιουργία πλατ-
της Αθήνας κατά 23% παρατηρείται ότι τα επίπεδα αύξησης της πλη-
φόρμας/«Δικτύου Συνεργειών» για την Αθήνα, που αριθμεί σήμερα
ρότητας των ξενοδοχείων ήταν χαμηλά, 3,6%, φτάνοντας στο 74,9%
περισσότερους από 100 ιδιωτικούς και δημόσιους τοπικούς, κλα-
το 2015 (ο αριθμός των διαθέσιμων δωματίων παρέμεινε σταθερός
δικούς, επιχειρηματικούς και επαγγελματικούς φορείς, ιδρύματα,
το 2015 σε σχέση με το 2014), οι τιμές των ξενοδοχείων παρέμειναν
οργανισμούς, μουσεία, καταστήματα, κ.ά.. Τα μέλη του Δικτύου Συ-
χαμηλές σχεδόν 14% λιγότερο από τα επίπεδα του 2008, παρά την
νεργειών, συνεργάστηκαν υπό τον συντονισμό της ΕΞΑΑΑ για την
αύξηση των τιμών της τάξης του 4,7% το 2015. Η Αθήνα είχε Μέση
πρόσκληση, φιλοξενία και ενημέρωση 1.872 συνολικά τουριστικών
Τιμή Δωματίου (ARR) €90 το 2015 και βρισκόταν στα ίδια επίπεδα με
πρακτόρων και δημοσιογράφων από 24 χώρες, αλλά και 650 ξένων
τις μεσογειακές πόλεις της Μαδρίτης και της Λισαβόνας που είχαν
καλλιτεχνών μέσα από φεστιβάλ, δράσεις πολιτισμού στην πόλη,
€94 και €92, αντίστοιχα.
τηλεοπτικές και κινηματογραφικές παραγωγές, κ.λπ..
Η πληρότητα το διάστημα Μαΐου - Σεπτεμβρίου στα αθηναϊκά ξε-
Στις δράσεις αυτές που δρομολογήθηκαν στο πλαίσιο του Δικτύου
νοδοχεία έφτασε στο 89% -συμπεριλαμβανομένου του Αυγούστου,
από το 2010 έως σήμερα, τα ξενοδοχεία της Αθήνας προσέφεραν
που το συγκεκριμένο διάστημα αποτέλεσε τον μήνα με τη χαμηλό-
δωρεάν τουλάχιστον 5.828 καταγεγραμμένες διανυκτερεύσεις για
τερη πληρότητα- ενώ την περίοδο Οκτωβρίου - Απριλίου 2015 η
την ενίσχυση της καλής φήμης της Αθήνας και τα μέλη του Δικτύου
πληρότητα ήταν 65%. Τέλος, πρόκληση μπορεί να αποτελέσει για τα ξενοδοχεία της Αθήνας η αύξηση της πληρότητας τη συγκεκριμένη περίοδο, πιθανόν με την περαιτέρω ανάπτυξη και προώθηση του Συνεδριακού Τουρισμού (MICE).
«Σήμα κινδύνου» από τα ξενοδοχεία της Αθήνας «Καμπανάκι» για την πτωτική κίνηση στα ξενοδοχεία της Αθήνας το πρώτο εξάμηνο του 2016 «χτύπησε» ο πρόεδρος της Ένωσης Ξενοδόχων Αθηνών - Αττικής και Αργοσαρωνικού (ΕΞΑΑΑ), κ. Αλέξανδρος Βασιλικός, παρουσιάζοντας, στο πλαίσιο της εκδήλωσης με τίτλο «6 χρόνια δράσεις για την Αθήνα», που έλαβε χώρα στο Μουσείο Ακρόπολης, την Τρίτη 12 Ιουλίου, τα αποτελέσματα του «Δικτύου
ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ |
23
Νέα
Χανιά και Σαντορίνη «ψηφίζουν» οι Έλληνες για τις καλοκαιρινές διακοπές τους Τα Χανιά και η Σαντορίνη αποτελούν τους δημοφιλέστερους προορισμούς για τις καλοκαιρινές διακοπές των Ελλήνων εφέτος το καλοκαίρι, σύμφωνα με στοιχεία που έδωσε στη δημοσιότητα η Trivago, από τα οποία προκύπτει ότι αρκετές θέσεις υψηλότερα από την περασμένη χρονιά βρίσκεται η Ζάκυνθος, τρίτη στην κατάταξη, ακολουθούμενη από τη Νάξο και την Κέρκυρα. Η Κέρκυρα, μάλιστα, σημειώνει κατακόρυφη άνοδο στις προτιμήσυνέβαλαν καλύπτοντας ανάλογα με την εξειδίκευσή τους, είτε τις
σεις των Ελλήνων για τις καλοκαιρινές διακοπές, καθώς από τη 15η
θεματικές ξεναγήσεις και περιηγήσεις στο ιστορικό και εμπορικό
θέση το 2015 «σκαρφάλωσε» στην πέμπτη εφέτος.
κέντρο, σε Μουσεία, αρχαιολογικούς χώρους και λοιπούς χώρους
Έκτη κατατάσσεται η Πάρος, δύο θέσεις υψηλότερα από πέρυσι,
ενδιαφέροντος, είτε κρουαζιέρες στα νησιά του Αργοσαρωνικού,
με τη Ρόδο να ακολουθεί στην έβδομη θέση. Στην όγδοη θέση κά-
κ.λπ., ενώ, επίσης, εστιατόρια και καταστήματα συνέβαλλαν στη φι-
νει την εμφάνισή της η Λευκάδα, ακολουθούμενη από τη Μήλο,
λοξενία και την προσφορά δώρων.
ενώ η δεκάδα ολοκληρώνεται με την Κεφαλονιά.
Στις δράσεις αυτές προστίθεται η δημιουργία του Αστυνομικού
Ακολουθεί η Θάσος, που πέρυσι δεν βρισκόταν στη λίστα με τους
τμήματος Επισκεπτών με τη συνεργασία ΕΞΑΑΑ -Ξενοδοχειακού
15 δημοφιλέστερους προορισμούς των Ελλήνων. Η Σκιάθος κατα-
Επιμελητηρίου Ελλάδος- Υπ. Προστασίας του Πολίτη και Τουριστι-
λαμβάνει τη 12η θέση, ενώ η δεκαπεντάδα ολοκληρώνεται με τη
κής Αστυνομίας και η κοινωνική συνεισφορά των ξενοδοχείων με-
Σύρο, τα Σύβοτα και τη Σκόπελο.
λών της Ένωσης, για την κάλυψη άμεσων αναγκών σε φαγητό και εξοπλισμό και όχι μόνο, που δημιούργησε η οικονομική κρίση, το προσφυγικό, κ.ά..
Γραφείο στη Ρώμη άνοιξε ο όμιλος Μουζενίδη Επέκτεινε πρόσφατα την παρουσία του στο εξωτερικό ο όμιλος Μουζενίδη, εγκαινιάζοντας γραφείο στη Ρώμη. Στα εγκαίνια του γραφείου του Mouzenidis Travel Italy, παραβρέθηκαν στελέχη της ιταλικής τουριστικής βιομηχανίας αλλά και όσοι ήθελαν να πάρουν μία… γεύση Ελλάδας και να ενημερωθούν για τα πακέτα διακοπών που προσφέρει το Mouzenidis Travel Italy. Στόχος του Mouzenidis Travel Italy είναι να γνωρίσει στη γείτονα χώρα τις ομορφιές της πατρίδας μας και με τις υπηρεσίες που παρέχει να διευκολύνει τους Ιταλούς στο ταξίδι τους στην Ελλάδα. Η δημιουργία του Mouzenidis Travel Ital, ενισχύει την παρουσία του ομίλου στην Ιταλία, καθώς ήδη η Ellinair, η αεροπορική εταιρία του Mouzenidis Group, πραγματοποιεί τακτικές πτήσεις προς Μιλάνο και Βερόνα τη θερινή περίοδο.
24 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15
Προορισµοί 2015
Προορισµοί 2016
Χανιά Σαντορίνη Σκιάθος Ίος Χαλκιδική Μήλος Ρόδος Πάρος Ζάκυνθος Μύκονος Λευκάδα Νάξος Σκόπελος Πάργα Κέρκυρα
Χανιά Σαντορίνη Ζάκυνθος Νάξος Κέρκυρα Πάρος Ρόδος Λευκάδα Μήλος Κεφαλονιά Θάσος Σκιάθος Σύρος Σύβοτα Σκόπελος
Σ.Ε.Τ.Ε: Το Brexit επηρεάζει τον ελληνικό τουρισμό
παγκόσμια αγορά Τουρισμού και Ταξιδιών. Ιδιαίτερη μνεία πρέ-
Μετά το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος στην Αγγλία και την
πει να γίνει στο ενδεχόμενο αλλαγής των ισχυόντων δεδομένων
απόφαση του βρετανικού λαού να αποχωρήσει η χώρα του από
(δρομολογήσεις, ναύλα) στις αερομεταφορές με ό,τι αυτό συνε-
την Ευρωπαϊκή Ένωση, νέες συνθήκες και δεδομένα δημιουρ-
πάγεται για το βασικό πακέτο (κατάλυμα - μεταφορά) που έχει
γούνται και για τον τομέα του ελληνικού τουρισμού, τόσο σε
κυρίαρχο ρόλο στη διαδικασία επιλογής προορισμού από τον
βραχυπρόθεσμο, όσο και σε μακροπρόθεσμο χρονικό ορίζο-
επισκέπτη.
ντα, ενώ σημαντικές είναι οι επιπτώσεις και στις κρατήσεις της
Μέσω του SETE Intelligence, συλλέγονται, αξιολογούνται και
τελευταίας στιγμής. Αυτό υποστηρίζει ο Σ.Ε.Τ.Ε. σε σχετική ανα-
αναλύονται όλα τα εισερχόμενα στοιχεία, προκειμένου να υπάρ-
κοίνωσή του, στην οποία επισημαίνει τον καθοριστικό ρόλο της
ξει σύντομα μία όσο το δυνατόν πιο ολοκληρωμένη εικόνα για
ισοτιμίας Λίρας/Ευρώ αλλά και την τυχόν αρνητική εξέλιξη στο
την πρωτόγνωρη αυτή κατάσταση, για τα πιθανά σενάρια της
ΑΕΠ της Μεγάλης Βρετανίας. «Ενδεχόμενα μεγάλη διολίσθηση
επόμενης ημέρας και για τους κινδύνους και τα προβλήματα που
του βρετανικού νομίσματος ή/και πτώση του ΑΕΠ, θα επιδράσει
μπορεί να ενέχει για τον ελληνικό τουρισμό», υπογραμμίζει ο
αρνητικά τόσο στις αφίξεις, όσο και στη μέση κατά κεφαλή δα-
Σύνδεσμος Ελληνικών Τουριστικών Επιχειρήσεων.
πάνη σε ευρώ, άρα, πολλαπλασιαστικά και στα συνολικά έσοδα
Και καταλήγει: «Η ρευστότητα της φετινής τουριστικής περιόδου,
του ελληνικού τουρισμού από τη βρετανική αγορά, η οποία, ση-
εντείνεται με αλλεπάλληλες προκλήσεις. Είναι αναγκαίο όλοι οι
μειωτέον, καθίσταται ανταγωνιστικότερη για ταξίδια Ευρωπαίων
εμπλεκόμενοι φορείς να επιδείξουν ψυχραιμία και επαγγελμα-
προς αυτήν», υπογραμμίζει ο Σ.Ε.Τ.Ε..
τισμό, προωθώντας, με όσα μέσα διαθέτουν, τα ανταγωνιστικά
Συμπληρώνει δε, πως με δεδομένο ότι λόγω του κλίματος που
πλεονεκτήματα της Ελλάδας στη σημαντική αγορά της Μεγ.
διαμορφώνεται στη Μεγάλη Βρετανία και της νέας ισοτιμίας,
Βρετανίας και τους περίπου 2,5 εκατ. Βρετανούς που επιλέγουν
αναμένονται άμεσες μεταβολές στην ταξιδιωτική και κατανα-
τους ελληνικούς προορισμούς για τις διακοπές τους. Είμαστε πε-
λωτική συμπεριφορά των Βρετανών τουριστών, ενδέχεται να
πεισμένοι ότι οι Βρετανοί πολίτες θα συνεχίσουν να επιλέγουν
επηρεαστούν αρνητικά οι αφίξεις και τα έσοδα, πρωτίστως στο
τη χώρα μας, αναγνωρίζοντας το υψηλό επίπεδο υπηρεσιών και
προϊόν «Ήλιος & Θάλασσα», αφού σύμφωνα με τα διαθέσιμα
εμπειριών που προσφέρουν η Ελλάδα και οι επαγγελματίες του
στοιχεία του Σ.Ε.Τ.Ε., σημαντικό μερίδιο των κρατήσεων γίνο-
τουρισμού».
νται τελευταία στιγμή (έως και έναν μήνα προ της αναχώρησης), σύμφωνα με τον Σ.Ε.Τ.Ε., ενδέχεται να επηρεαστούν αρνητικά και
Τρίμηνη παράταση στο σήμα των τουριστικών λεωφορείων
οι κρατήσεις τελευταίας στιγμής και για άλλες μορφές ταξιδιών
Τρίμηνη και τελευταία παράταση δίνεται έως τις 30 Σεπτεμβρίου
αναψυχής, όπως ο τουρισμός πόλεων και ο πολιτιστικός τουρι-
για την προμήθεια του Ηλεκτρονικά Αναγνώσιμου Σήματος των
σμός, αλλά και η αγορά συνεδρίων, εταιρικών συναντήσεων και
Τουριστικών Λεωφορείων Δ.Χ..
ταξιδιών κινήτρων.
Σύμφωνα με απόφαση της υφυπουργού Υποδομών, Μεταφο-
«Παράλληλα, όσο θα εξελίσσεται η διαδικασία αποχώρησης της
ρών και Δικτύων, κας Μαρίνας Χρυσοβελώνη, «οι ιδιοκτήτες
χώρας από την Ε.Ε. και θα προχωρούν οι αναμενόμενες διαπραγ-
των Ειδικών Τουριστικών Λεωφορείων Δ.Χ. υποχρεούνται έως
ματεύσεις για τη σχετική συμφωνία μεταξύ των δύο μερών, θα
τις 30/9/2016, να έχουν εφοδιάσει τα Ειδικά Τουριστικά Λεωφο-
προκύπτουν νέα δεδομένα για τις αλλαγές που θα επέλθουν στη
ρεία τους με το ηλεκτρονικά αναγνώσιμο σήμα. Μετά την προ-
δομή και στον τρόπο λειτουργίας της βρετανικής τουριστικής
αναφερθείσα καταληκτική ημερομηνία (ήτοι από 1/10/2016),
αγοράς, μίας εκ των μεγαλύτερων και σημαντικότερων για την
εφόσον διαπιστωθεί από Φορέα Ελέγχου μη ύπαρξη ή αλλοίω-
δηλαδή εντός Ιουνίου και Ιουλίου/Αυγούστου. Εάν συμβεί αυτό,
ση του ηλεκτρονικά αναγνώσιμου σήματος, τότε, πέραν άλλων διοικητικών κυρώσεων, επιβάλλεται πρόστιμο 500 ευρώ και αφαιρούνται τα στοιχεία κυκλοφορίας του τουριστικού λεωφορείου (άδεια κυκλοφορίας και κρατικές πινακίδες), τα οποία διαβιβάζονται στην αρμόδια Περιφερειακή Υπηρεσία Μεταφορών και Επικοινωνιών της έδρας του λεωφορείου…» Η ΓΕΠΟΕΤ καλεί όσους ιδιοκτήτες τουριστικών λεωφορείων δεν το έχουν πράξει ήδη να προσέλθουν άμεσα στην Ομοσπονδία -τον αποκλειστικό φορέα χορήγησης του σήματος πανελλαδικά- για την προμήθεια του Ηλεκτρονικά Αναγνώσιμου Σήματος, καθώς η παράταση που δόθηκε είναι η τελευταία.
ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ |
25
∆ιεθνές
Της Φλώρας Γ. Γιούπη
Προς νέο ρεκόρ ο παγκόσμιος Τουρισμός • Στο μισό δισεκατομμύριο οι ταξιδιώτες το τετράμηνο Μαΐου-Αυγούστου • Αύξηση των διεθνών τουριστικών αφίξεων μεταξύ 3,5%-4,5% στο σύνολο του έτους • Στο +4% οι διεθνείς αφίξεις τουριστών στην Ευρώπη το πρώτο 4μηνο «Σπάει τα κοντέρ» ο παγκόσμιος τουρισμός, με τις διεθνείς τουριστικές αφίξεις να σημειώνουν νέα άνοδο 5% κατά το πρώτο τετράμηνο του έτους, σύμφωνα με το τελευταίο Βαρόμετρο του Παγκόσμιου Οργανισμού Τουρισμού (UNWTO World Tourism Barometer), ενώ ο Οργανισμός προβλέπει ότι μισό δισεκατομμύριο τουρίστες πρόκειται να ταξιδέψουν στο βόρειο ημισφαίριο της Γης το διάστημα Μαΐου - Αυγούστου. Η Ευρώπη συνεχίζει να αποτελεί κυρίαρχη δύναμη στον τουρισμό, με τις διεθνείς τουριστικές αφίξεις να σημειώνουν νέα αύξηση 4% κατά το πρώτο τετράμηνο του έτους, παγιώνοντας την υγιή ανάπτυξη που ακολουθεί τα τελευταία χρόνια.
26 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
Αυξηµένες κατά 5% ή κατά περίπου 18 εκατ. εµφανίζονται οι διεθνείς αφίξεις τουριστών το διάστηµα Ιανουαρίου - Απριλίου, σε σχέση µε το ίδιο διάστηµα του 2015, φθάνοντας σε 348 εκατ.. Αυτό σηµαίνει ότι, για έβδοµη συνεχόµενη χρονιά φέτος ο παγκόσµιος τουρισµός ενδέχεται να καταγράψει αύξηση µεγαλύτερη του µέσου όρου, οδεύοντας προς ένα νέο ρεκόρ. Με αφορµή τη θετική αυτή εξέλιξη, ο γενικός γραµµατέας του ΠΟΤ, Ταλέµπ Ριφάι σηµείωσε, µεταξύ άλλων, ότι τα αποτελέσµατα δείχνουν µια ισχυρή επιθυµία του κόσµου να ταξιδέψει και είναι αυτή η επιθυµία που οδηγεί στην ανάπτυξη του τουρισµού. «Οι κρατήσεις επωφελούνται από τη σταθερή ζήτηση, παρά τις συνεχιζόµενες προκλήσεις, αποδεικνύοντας ότι ο τουρισµός είναι ένας δυναµικός και ανθεκτικός οικονοµικός τοµέας», είπε ο Ταλέµπ Ριφάι. Παράλληλα, αναφέρθηκε και στα θέµατα ασφάλειας, τονίζοντας ότι η ασφάλεια αποτελεί µείζονα πρόκληση για όλους. Στο πλαίσιο αυτό έθεσε το θέµα της συνεργασίας για την αντιµετώπιση της παγκόσµιας απειλής της τροµοκρατίας, αλλά και της εξασφάλισης ότι ο τουρισµός θα πρέπει να αποτελεί αναπόσπαστο µέρος του σχεδιασµού έκτακτων αναγκών σε παγκόσµιο, πε-
Η Καραϊβική παρουσίασε αύξηση κατά 6% και η Βόρεια Αµερική
ριφερειακό και εθνικό επίπεδο.
κατά 5%, λόγω της συνεχιζόµενης ισχυρής ζήτησης από τις ΗΠΑ, όπου οι τουριστικές δαπάνες αυξήθηκαν κατά 9% µέχρι τον Μάιο.
Σε Ασία/Ειρηνικό η μεγαλύτερη αύξηση
Οι τουριστικές αφίξεις στην Ευρώπη σηµείωσαν αύξηση 4%, πα-
Ανά γεωγραφική περιοχή, η Ασία-Ειρηνικός κατέγραψε την υψη-
γιώνοντας την υγιή ανάπτυξη των τελευταίων ετών, µε τη Βόρεια,
λότερη ανάπτυξη (+9%) το πρώτο 4µηνο του 2016.
Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη να ηγούνται µε άνοδο 6% και να
Στις ΗΠΑ οι διεθνείς αφίξεις τουριστών αυξήθηκαν κατά 6%, µε
ακολουθούν η Νότια και Μεσογειακή Ευρώπη µε αύξηση 4% και
την Κεντρική και Νότια Αµερική να παρουσιάζουν τη µεγαλύτερη
η ∆υτική µε 3%.
ανάπτυξη σε ποσοστό 7%.
Οι διεθνείς αφίξεις τουριστών στη Μέση Ανατολή εκτιµάται ότι
Οι διεθνείς τουριστικές αφίξεις ανά περιοχή (% µεταβολή την ίδια περίοδο το προηγούµενο έτος) 13
14 12 10 8
10 7
6
5
4.2 4.6
4 2 0
5
6
5 3
2
7
7
6
8
5
2.5
4
10
8 6
4
10
10
7
7
6 5
4
3
6
7
6
6
7 7
7
7
6
7 3
-2
2
2
-1
-4 -6
14*/13
-6
-8 -10 -12
15*/14
16*/15 Ιανουάριος - Απρίλιος
-7
-8
ς
µίω
οσ αγκ
Π
ρ Βό
εια
η
ώπ
Ευρ
η
ώπ
η
ώπ
ία ία Ασ Ασ κή ική ι λ λ λ ή α ο ο ο ατ τικ γει νατ νατ Αν ∆υ εσο ο-Α ιοή/Α ι Μ ε τ κ / ι ρ Νο τρ τια Βο Νό Κεν η
ώπ
Ευρ
υρ
Ε ική
υρ
Ε κή
α
ί εαν Ωκ
τια Νό
Ασ
ία
ική
ρ Βό
εια
ερ Αµ
Κ
κή
ική
ϊβι
α αρ
Κεν
τρ
ική
ερ Αµ
κή
τ Νό
-12
κή
ερι
ερι
µ ια Α
ρε Βό
µ ια Α
αχά
οσ Υπ
λή ατο Αν η έσ
ή
ικ φρ
Α ρια
Μ
Πηγή: World Tourism Organization
ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ |
27
∆ιεθνές
µειώθηκαν κατά 7% µέχρι τον Απρίλιο, σύµφωνα µε τα διαθέσιµα στοιχεία. Στην Αφρική, πάλι, οι διεθνείς τουριστικές αφίξεις σηµείωσαν αύξηση 7%, µε ξεκάθαρη ανάκαµψη της Υποσαχάριας Αφρικής (+13%), ενώ, αντίθετα, στη Β. Αφρική καταγράφηκαν απώλειες της τάξης του 8%. Τα αποτελέσµατα, ωστόσο, για την Αφρική και τη Μέση Ανατολή θα πρέπει να ερµηνεύονται µε προσοχή, καθώς βασίζονται σε περιορισµένα διαθέσιµα στοιχεία.
Νέα άνοδος μεγαλύτερη του μέσου όρου για συνολικά το 2016 Ο Παγκόσµιος Οργανισµός Τουρισµού προβλέπει ότι οι συνολικές αφίξεις τουριστών σε διεθνές επίπεδο για το 2016, θα αυξηθούν µεταξύ 3,5% και 4,5%, σε αντιστοιχία µε τις εκτιµήσεις του Οργα-
αυτή δεν αναµένεται να έχει σηµαντικό αντίκτυπο για τα διεθνή
νισµού για ανάπτυξη 3,8% ετησίως κατά την περίοδο από το 2010
ταξίδια σε βραχυπρόθεσµο χρονικό διάστηµα.
έως το 2020. Για την αποχώρηση της Βρετανίας από την Ευρωπαϊ-
Σε ό,τι αφορά τους προσεχείς Ολυµπιακούς Αγώνες στο Ρίο της
κή Ένωση, ο Οργανισµός εκτιµά ότι έχει εντείνει την αβεβαιότητα
Βραζιλίας, αν και ευνοούν ως γεγονός τα ταξίδια και τις µετακινή-
στην αγορά, καθώς οδήγησε σε σηµαντική υποτίµηση της στερλί-
σεις, ο ΠΟΤ αναφέρει ως µειονέκτηµα τις ανησυχίες για την ασφά-
νας έναντι των βασικών νοµισµάτων. Ωστόσο, θεωρεί ότι η εξέλιξη
λεια, που απασχολούν σε ηµερήσια διάταξη την επικαιρότητα.
∆ιεθνείς αφίξεις τουριστών ανά περιοχή Ετησίως
Μερίδιο
2000 2005 2010 2011 2012 2013 2014 2015*
2015*
(εκατ.)
(%)
Μηνιαίες και τριµηνιαίες µεταβολές δεδοµένων (ποσοστιαία µεταβολή από το ίδιο χρονικό διάστηµα τον προηγούµενο χρόνο) 14/13 15*/14 2016* (%)
YTD
2016* Q1
Ιαν
Φεβ
2015* Μαρ
Απρ
Q1
Q2
Q3
Q4
Παγκοσµίως
674
809
950
994 1040
1088 1134 1186
100
4,2
4,6
5,3
6,6
4,7
7,4
7,7
2,0
5,5
3,8
5,0
4,1
Προηγµένες οικονοµίες
424
470
516
541
562
588
622
653
55,0
5,7
5,0
6,6
7,9
6,4
6,3
10,6
3,4
4,3
4,5
4,1
4,9
Αναδυόµενες οικονοµίες
250
339
434
453
478
500
512
533
45,0
2,4
4,1
4,1
5,4
3,1
8,4
4,7
0,5
6,6
2,8
6,3
3,2
Ευρώπη
386,6 453,2 489,4 520,6 541,1 567,1 580,2 607,6
51,2
23
4,7
4,4
6,1
4,2
5,3
8,3
0,8
5,9
4,6
5,6
3,9
Βόρεια Ευρώπη
44,8
75,9
6,4
5,3
7,3
6,4
9,3
7,6
13,7
7,1
0,0
4,8
5,7
8,0
10,6
∆υτική Ευρώπη
139,7 141,7 154,4 160,4 166,2 170,8 174,4 180,0
15,2
21
3,2
2,6
4,4
-0,2
1,2
11,0
-1,7
4,3
3,9
5,1
-0,7
Κεντρική/Ανατολική Ευρώπη Νότια/Μεσογειακή Ευρώπη
69,6
98,9 108,8 118,9 128,1 120,2 126,6
10,7
-6,2
5,3
6,1
6,1
5,8
5,9
6,6
5,9
8,2
5,2
7,6
4,0
132,6 156,4 173,3 186,9 190,4 201,0 214,8 225,1
19,0
6,9
4,8
4,3
6,4
5,9
5,8
7,3
0,0
6,3
4,4
4,2
5,2
Εκ των οποίων ΕΕ-28
330,5 367,9 384,3 404,8 417,0 433,4 454,1 478,4
40,3
4,8
5,3
6,4
7,9
5,3
6,7
11,2
3,0
5,6
5,9
5,6
5,0
Ασία και Ειρηνικός
110,4 154,0 205,5 218,3 233,8 249,9 264,3 279,2
23,5
5,7
5,6
8,7
9,4
8,9
9,5
9,7
6,8
4,2
4,9
5,4
6,1
Βορειο-Ανατολική Ασία
58,3
85,9
111,5 115,8 122,8 127,0 136,3 142,1
12,0
7,3
4,3
7,7
8,6
8,5
7,6
9,5
5,4
4,5
4,6
1,6
6,4
Νοτιο-Ανατολική Ασία
36,3
49,0
70,5 77,8 84,9
94,5
97,3 104,6
8,8
3,0
7,6
10,2
10,6
9,4
12,3
10,2
9,0
4,0
6,6
9,7
5,1
Ωκεανία
9,6
10,9
11,4 11,5 11,9
12,5
13,3
14,2
1,2
6,1
7,4
9,8
10,3
11,6
9,2
10,4
8,0
8,7
5,8
6,7
8,1
Νότια Ασία
6,1
8,2
12,1 13,3 14,2
16,0
17,5
18,3
1,5
9,6
4,4
7,1
7,6
7,2
7,6
8,0
5,3
-0,4
-3,1
12,7
7,9
Αµερική
128,2 133,3 150,2 155,6 162,6 167,6 181,9 192,6
16,2
8,5
5,9
5,9
6,7
6,1
6,8
7,3
3,2
7,9
4,6
5,2
6,1
Βόρεια Αµερική
91,5
89,9
99,5 102,2 106,4 110,2 120,9 127,6
10,8
9,7
5,5
5,4
6,1
5,2
6,1
6,8
3,5
5,1
5,9
5,9
5,6
Καραϊβική
17,1
18,8
19,5 19,9 20,6
21,1
22,3
23,9
2,0
5,5
7,4
5,5
6,2
7,4
5,9
5,3
3,4
7,6
7,1
8,4
7,4
Κεντρική Αµερική
4,3
6,3
7,9
8,9
9,1
9,6
10,3
0,9
5,6
7,1
7,3
8,1
7,0
8,7
8,7
4,8
6,8
6,1
8,2
7,5
Νότια Αµερική
15,3
18,3
23,2 25,2 26,8
27,2
29,1
30,8
2,6
7,1
5,8
7,3
8,7
7,0
9,0
10,8
1,3
17,5
-4,3
1,4
6,7
Αφρική
26,2
34,8
50,4 50,1 52,4
54,7
55,3
53,5
4,5
1,1
-3,3
6,7
8,9
8,0
9,5
7,7
2,3
-3,5
-5,6
-4,6
-1,8
Βόρεια Αφρική
10,2
13,9
19,7 18,0 19,6
20,7
20,4
18,0
1,5
-1,4
-11,7
-7,6
-7,5
-8,7
-4,8
-8,5
-8,0
-8,7
-14,3 -12,6 -9,9
Υποσαχάρια Αφρική
16,0
20,9
30,7 32,1 32,8
34,0
34,9
35,4
3,0
2,7
1,6
13,1
15,0
14,3
15,4
15,3
7,5
-1,0
-0,1
1,9
1,8
Μέση Ανατολή
22,4
33,7
54,7 49,5 50,6
49,1
52,4
53,3
4,5
6,7
1,7
-7,2
-4,8
-17,9
11,9
-5,6
-14,4
9,2
-4,3
4,6
-6,4
Ανά περιοχή
59,9
95,3
Πηγή: World Tourism Organiz ation (UNWTO) ©
28 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
62,8 64,5 65,6
8,3
67,2
70,8
Σε πτωτική τροχιά αφίξεις και εισπράξεις στο πρώτο πεντάμηνο • Σε διψήφιο ποσοστό 10,4%, η μείωση των ταξιδιωτικών εισπράξεων τον Μάιο Πτωτικές τάσεις εμφανίζουν οι αφίξεις και οι εισπράξεις στη χώρα μας το πρώτο πεντάμηνο του έτους, σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία που δημοσιοποίησε η Τράπεζα Ελλάδος και τα οποία δείχνουν ότι, οι συνολικές αφίξεις περιορίστηκαν κατά 1,3%, ενώ μεγαλύτερη μείωση σε ποσοστό 6,2% εμφάνισαν οι αντίστοιχες εισπράξεις. Ακόμη μεγαλύτερη πτώση, σε διψήφιο ποσοστό 10,4%, κατέγραψαν οι ταξιδιωτικές εισπράξεις τον Μάιο, σε αντίθεση με τις αφίξεις, οι οποίες εμφάνισαν άνοδο κατά 4,4%, γεγονός το οποίο οδήγησε σε νέα επιδείνωση το ταξιδιωτικό ισοζύγιο.
E
λλειμμα 412 εκατ. ευρώ παρουσίασε τον Μάιο του 2016 το
γίων αγαθών και πρωτογενών και δευτερογενών εισοδημάτων.
ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών, αυξημένο κατά 272 εκατ.
Σύμφωνα με την Τράπεζα της Ελλάδος, το έλλειμμα του ισοζυγί-
ευρώ σε σχέση με τον Μάιο του 2015, εξέλιξη η οποία οφεί-
ου αγαθών μειώθηκε κατά 88 εκατ. ευρώ σε σύγκριση με εκείνο
λεται στη μείωση του πλεονάσματος του ισοζυγίου υπηρεσιών, η
του ίδιου μήνα του 2015, αποκλειστικά λόγω της βελτίωσης του
οποία αντισταθμίστηκε μόνο εν μέρει από τη βελτίωση των ισοζυ-
ισοζυγίου που αφορά στις αγοραπωλησίες πλοίων, το οποίο με-
ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ |
29
Θέμα
ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΠΛΗΡΩΜΩΝ (εκατ. ευρώ) (προσωρινά στοιχεία)
Ιανουάριος-Μάιος Ι Ι.Α
I.A.1
I.A.2
Ι.Β I.B.1
I.B.2
Ι.Γ I.Γ.1
I.Γ.2
Ι.∆ I.∆.1
I.∆.2
ΙΙ II.1
II.2
ΙΙΙ ΙII.Α
ΙII.Β
ΙII.Γ
III.∆ IV
ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΤΡΕΧΟΥΣΩΝ ΣΥΝΑΛΛΑΓΩΝ ( Ι.Α + Ι.Β + Ι.Γ + Ι.Δ ) ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΑΓΑΘΩΝ ΚΑΙ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ( I.Α + I.B) ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΑΓΑΘΩΝ ( I.Α.1 - I.Α.2) ΙΣΟΖΥΓΙΟ καυσίμων ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΑΓΑΘΩΝ χωρίς καύσιμα ΙΣΟΖΥΓΙΟ πλοίων ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΑΓΑΘΩΝ χωρίς πλοία ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΑΓΑΘΩΝ χωρίς καύσιμα και πλοία Εξαγωγές αγαθών Καύσιμα Πλοία (πωλήσεις) Αγαθά χωρίς καύσιμα και πλοία Εισαγωγές αγαθών Καύσιμα Πλοία (αγορές) Αγαθά χωρίς καύσιμα και πλοία ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΥΠΗΡΕΣΙΩΝ ( I.Β.1 - I.Β.2) Εισπράξεις Ταξιδιωτικό Μεταφορέµ Λοιπές υπηρεσίεµ Πληρωμές Ταξιδιωτικό Μεταφορέµ Λοιπές υπηρεσίεµ ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΠΡΩΤΟΓΕΝΩΝ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΩΝ (I.Γ.1 - I.Γ.2) Εισπράξεις Από εργασία (αμοιβές,μισθοί) Από επενδύσεις (τόκοι,μερίσματα,κέρδη) Λοιπά πρωτογενή εισοδήματα Πληρωμές Από εργασία (αμοιβές,μισθοί) Από επενδύσεις (τόκοι,μερίσματα,κέρδη) Λοιπά πρωτογενή εισοδήματα ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΔΕΥΤΕΡΟΓΕΝΩΝ ΕΙΣΟΔΗΜΑΤΩΝ (I.Δ.1 - I.Δ.2) Εισπράξεις Γενική κυβέρνηση Λοιποί τομείς Πληρωμές Γενική κυβέρνηση Λοιποί τομείς ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΚΕΦΑΛΑΙΩΝ (II.1 - II.2) Εισπράξεις Γενική κυβέρνηση Λοιποί τομείς Πληρωμές Γενική κυβέρνηση Λοιποί τομείς ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΤΡΕΧΟΥΣΩΝ ΣΥΝΑΛΛΑΓΩΝ ΚΑΙ ΚΕΦΑΛΑΙΩΝ ( Ι + ΙΙ) ΙΣΟΖΥΓΙΟ ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ ΣΥΝΑΛΛΑΓΩΝ ( ΙII.Α+III.Β+ΙII.Γ+III.Δ ) ΑΜΕΣΕΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ * Απαιτήσεις Υποχρεώσεις ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ ΧΑΡΤΟΦΥΛΑΚΙΟΥ * Απαιτήσεις Υποχρεώσεις ΛΟΙΠΕΣ ΕΠΕΝΔΥΣΕΙΣ * Απαιτήσεις Υποχρεώσεις (Δάνεια γενικής κυβέρνησης) ΜΕΤΑΒΟΛΗ ΣΥΝΑΛΛΑΓΜΑΤΙΚΩΝ ΔΙΑΘΕΣΙΜΩΝ * * ΤΑΚΤΟΠΟΙΗΤΕΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ ( Ι + ΙΙ - III + IV=0) ΥΨΟΣ ΣΥΝΑΛΛΑΓΜΑΤΙΚΩΝ ΔΙΑΘΕΣΙΜΩΝ * * *
30 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
Μάιος
2014
2015
2016
2014
2015
2016
-4.309,1 -5.289,0 -9.094,1 -2.443,7 -6.650,4 -1.103,1 -7.991,0 -5.547,3 10.666,0 3.603,9 289,9 6.772,2 19.760,2 6.047,6 1.393,0 12.319,6 3.805,1 8.954,6 1.919,7 5.157,0 1.877,8 5.149,5 768,5 2.556,3 1.824,7 1.063,6 3.692,6 85,2 1.371,3 2.236,1 2.629,0 174,9 2.270,9 183,1 -83,6 1.237,6 745,4 492,3 1.321,2 1.037,7 283,6 -83,6 1.549,5 1.521,1 28,4 114,9 5,8 109,0 -2.874,4
-4.392,4 -4.350,2 -8.109,1 -1.882,8 -6.226,3 -324,8 -7.784,3 -5.901,5 10.447,4 2.915,8 147,6 7.384,0 18.556,4 4.798,6 472,5 13.285,4 3.758,9 9.318,2 2.214,7 5.289,2 1.814,3 5.559,3 792,5 2.861,8 1.904,9 284,9 3.205,2 81,0 1.179,4 1.944,8 2.920,3 250,0 2.499,0 171,3 -327,1 1.055,1 648,3 406,8 1.382,2 970,6 411,6 -327,1 621,6 597,1 24,5 148,4 3,1 145,3 -3.919,2
-3.508,6 -4.447,2 -6.875,5 -900,1 -5.975,4 -84,4 -6.791,1 -5.891,0 9.568,2 2.183,8 91,2 7.293,2 16.443,7 3.083,9 175,6 13.184,3 2.428,3 6.234,6 2.077,8 2.864,3 1.292,4 3.806,3 805,9 1.759,9 1.240,5 1.000,2 2.855,1 50,0 1.091,1 1.714,0 1.854,9 90,0 1.640,0 124,9 -61,6 855,8 571,3 284,5 917,4 707,5 209,9 -61,6 769,7 752,2 17,5 99,9 0,7 99,2 -2.838,8
-696,9 -342,3 -1.782,0 -642,7 -1.139,3 -95,9 -1.686,1 -1.043,4 2.282,7 730,3 73,1 1.479,3 4.064,7 1.373,0 169,0 2.522,7 1.439,7 2.513,1 1.038,3 1.021,5 453,4 1.073,5 165,5 526,5 381,5 -252,0 333,1 20,5 276,2 36,4 585,1 34,6 524,7 25,8 -102,6 105,5 12,1 93,4 208,1 146,3 61,8 -102,6 6,9 0,5 6,4 19,3 0,3 19,0 -709,3
-139,9 146,3 -1.470,0 -145,5 -1.324,5 -121,7 -1.348,3 -1.202,8 2.212,4 695,0 24,6 1.492,8 3.682,4 840,4 146,3 2.695,6 1.616,3 2.701,0 1.221,9 1.088,3 390,8 1.084,7 189,9 567,8 327,0 -161,1 389,6 16,1 228,7 144,8 550,7 44,3 477,0 29,4 -125,1 121,5 48,3 73,2 246,6 166,5 80,1 -125,1 33,2 28,1 5,1 21,6 0,4 21,2 -128,3
-411,6 -207,3 -1.381,8 -172,9 -1.208,9 49,3 -1.431,2 -1.258,3 2.015,2 540,0 64,5 1.410,8 3.397,1 712,9 15,2 2.669,0 1.174,6 1.954,9 1.095,4 591,1 268,3 780,4 179,6 355,2 245,6 -109,0 289,4 10,5 223,6 55,3 398,4 17,1 359,0 22,3 -95,4 73,0 18,4 54,5 168,4 126,3 42,1 -95,4 4,1 0,4 3,6 9,7 0,1 9,6 -417,2
-1.125,7
-2.912,1
-2.104,4
-239,2
196,2
-430,4
-578,6 224,9 803,6 -5.076,9 2.554,2 7.631,1 3.935,8 -2.668,8 -6.604,7 3.867,1 594,0 1.748,8
265,7 123,4 -142,4 -2.243,3 -5.061,5 -2.818,2 -600,5 18.586,5 19.187,0 -4.421,9 -334,0 1.007,2
545,2 544,5 -0,7 3.868,5 3.819,0 -49,4 -7.297,5 -4.612,9 2.684,6 -2.201,2 779,5 734,4
-605,1 31,7 636,8 357,7 1.862,9 1.505,3 232,2 520,7 288,5 -686,9 -224,0 470,1 4.961
-1,9 31,4 33,3 934,2 946,8 12,7 -46,0 2.290,9 2.336,9 -760,6 -690,0 324,5 5.247
43,8 74,2 30,4 944,0 807,5 -136,6 -1.393,2 -2.199,9 -806,7 -6,2 -25,0 -13,1 6.681
ταβλήθηκε από αρνητικό τον Μάιο του 2015 σε θετικό τον Μάιο του
περίοδο Ιανουαρίου - Μαΐου 2016, η οποία οφείλεται κυρίως στη
2016, ενώ τα ελλείμματα στα ισοζύγια καυσίμων και λοιπών αγαθών
βελτίωση του ισοζυγίου καυσίμων ως αποτέλεσμα της μείωσης των
ήταν αυξημένα, δεδομένου ότι οι σχετικές εξαγωγές περιορίστηκαν
τιμών του πετρελαίου. Επίσης, περιορίστηκαν και οι καθαρές πλη-
περισσότερο από τις αντίστοιχες εισαγωγές.
ρωμές για αγορές πλοίων, λόγω της διεξαγωγής μεγάλου μέρους
Σημειώνεται όμως ότι αυτή η μείωση της αξίας των εξαγωγών αντα-
των σχετικών συναλλαγών εκτός του ελληνικού τραπεζικού συστή-
νακλά κυρίως τη μείωση της αξίας των εξαγωγών καυσίμων, λόγω
ματος, μετά την επιβολή των περιορισμών στην κίνηση κεφαλαίων.
της πτώσης των τιμών του πετρελαίου σε σχέση με τον Μάιο του
Τέλος, σημειώνεται ότι, τόσο οι εξαγωγές αγαθών χωρίς καύσιμα και
2015. Αντίθετα, σε σταθερές τιμές οι εξαγωγές καυσίμων αυξήθηκαν
πλοία, όσο και οι αντίστοιχες εισαγωγές δεν παρουσίασαν αξιόλο-
κατά 9,9% και οι συνολικές εξαγωγές κατά 4,5%.
γη μεταβολή. Σημειώνεται όμως ότι, σε σταθερές τιμές, οι εξαγω-
Το πλεόνασμα του ισοζυγίου υπηρεσιών περιορίστηκε κατά 442
γές παρουσίασαν άνοδο κατά 6,2%, η οποία αντανακλά κυρίως την
εκατ. ευρώ, κυρίως λόγω της πτώσης των καθαρών εισπράξεων
άνοδο του όγκου των εξαγωγών καυσίμων κατά 14%. Οι εξαγωγές
από υπηρεσίες θαλάσσιων μεταφορών, οι οποίες διαμορφώθηκαν
αγαθών χωρίς τα καύσιμα, σε σταθερές τιμές, παρουσίασαν μικρή
σε 339 εκατ. ευρώ, από 672 εκατ. ευρώ τον Μάιο του 2015. Οι ει-
άνοδο κατά 1,1%.
σπράξεις από ταξιδιωτικές υπηρεσίες μειώθηκαν κατά 10,4%, παρά
Το πλεόνασμα του ισοζυγίου υπηρεσιών περιορίστηκε την περίοδο
την άνοδο των αφίξεων κατά 4,4%, με αποτέλεσμα το ταξιδιωτικό
Ιανουαρίου - Μαΐου 2016 κατά 1,3 δισ. ευρώ, καθώς παρατηρήθηκε
ισοζύγιο να παρουσιάσει επιδείνωση. Τέλος, περιορίστηκε και το
σημαντική μείωση των καθαρών εισπράξεων από μεταφορές, οφει-
πλεόνασμα του ισοζυγίου λοιπών υπηρεσιών έναντι εκείνου του
λόμενη επίσης σε μεγάλο βαθμό στους περιορισμούς στην κίνηση
ίδιου μήνα του 2015.
κεφαλαίων. Επιπλέον, μείωση εμφάνισαν και οι καθαρές εισπράξεις
Τα ισοζύγια πρωτογενών και δευτερογενών εισοδημάτων παρουσί-
από ταξιδιωτικές υπηρεσίες. Σημειώνεται ότι οι συνολικές αφίξεις
ασαν ελλείμματα μικρότερα κατά 52 και 30 εκατ. ευρώ αντίστοιχα, σε
μη κατοίκων ταξιδιωτών περιορίστηκαν κατά 1,3% το πρώτο πεντά-
σύγκριση με εκείνα του ίδιου μήνα του 2015.
μηνο του 2016 και οι αντίστοιχες εισπράξεις κατά 6,2%. Οι εξελίξεις
Οι εξελίξεις στο πεντάμηνο
αυτές αντισταθμίστηκαν, σε μικρό βαθμό, από τη βελτίωση του ισοζυγίου λοιπών υπηρεσιών.
Την περίοδο Ιανουαρίου - Μαΐου 2016, το ισοζύγιο τρεχουσών συ-
Το ισοζύγιο πρωτογενών εισοδημάτων παρουσίασε πλεόνασμα ύψους
ναλλαγών βελτιώθηκε κατά 884 εκατ. ευρώ σε σύγκριση με την ίδια
1,0 δισ. ευρώ, κατά 715 εκατ. ευρώ μεγαλύτερο από εκείνο του ίδιου
περίοδο του 2015 και εμφάνισε έλλειμμα 3,5 δισ. ευρώ. Η εξέλιξη
διαστήματος του 2015, λόγω της μείωσης των καθαρών πληρωμών
αυτή οφείλεται στη βελτίωση των ισοζυγίων των πρωτογενών και
για τόκους, μερίσματα και κέρδη, καθώς επίσης και για αμοιβές και μι-
δευτερογενών εισοδημάτων, ενώ το ισοζύγιο αγαθών και υπηρεσι-
σθούς. Η βελτίωση αυτή αντιστάθμισε τον περιορισμό του πλεονάσμα-
ών παρουσίασε μικρή επιδείνωση.
τος του ισοζυγίου λοιπών πρωτογενών εισοδημάτων. Τέλος, βελτίωση
Το ισοζύγιο αγαθών παρουσίασε βελτίωση κατά 1,2 δισ. ευρώ την
παρουσίασε και το ισοζύγιο δευτερογενών εισοδημάτων.
ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ |
31
Παρουσίαση
BAKLATSIDIS BROS
Ο «σύμμαχος» του Έλληνα ξενοδόχου!
LA TORRE Laghi collection
Η εταιρία Baklatsidis Bros, εδώ και 50 χρόνια, διαπρέπει στο χώρο των ειδών υγιεινής, αποτελώντας την πρώτη επιλογή των Ελλήνων ξενοδόχων.
32 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
GSI Pura collection
Η
BAKLATSIDIS BROS συνεργάζεται και αντιπροσωπεύ-
Με ιδιόκτητες εγκαταστάσεις 15.000 τ.µ. στη Θεσσαλονίκη
ει, κατ’ αποκλειστικότητα στην Ελλάδα, κορυφαίους
και έναν 5όροφο εκθεσιακό χώρο 2.000 τ.µ. στην Αθήνα, η
ευρωπαϊκούς οίκους, όπως οι Carron Bathrooms (µπανιέρες &
BAKLATSIDIS BROS βρίσκεται δίπλα στον Έλληνα ξενοδόχο.
υδροµασάζ), G.S.I. (είδη υγιεινής), Devon (καµπίνες ντουζιέ-
Τα στελέχη της εταιρίας παρακολουθούν βήµα προς βήµα
ρας & µπανιέρας), La Torre & Eurorama (µπαταρίες µπάνιου),
την εξέλιξη της τεχνολογίας και του σχεδιασµού και επιλέ-
Geesa (αξεσουάρ µπάνιου) και εγγυάται ένα τέλειο αισθητικά
γουν «επώνυµα» προϊόντα, υψηλών ποιοτικών προδιαγρα-
και εργονοµικά αποτέλεσµα στον χώρο του µπάνιου.
φών, µεγάλων ευρωπαϊκών οίκων.
LA TORRE Italia collection
CARRON BATHROOMS Haiku collection
GEESA Nexx collection
ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ |
33
Παρουσίαση
Tο έµπειρο τµήµα «Έργων και Προδιαγραφών», το οποίο ασχολείται αποκλειστικά µε τη διαχείριση επαγγελµατικών projects, «ακούει» τις ανάγκες των πελατών και προτείνει κατάλληλες και αξιόπιστες λύσεις για την κατασκευή ή την ανακαίνιση ξενοδοχειακών µονάδων και ιδιωτικών έργων, µε το χαµηλότερο δυνατό κόστος. Το έργο της εταιρίας απέναντι στους πελάτες της δεν σταµατά µε την ολοκλήρωση κάθε project, αφού συνεχίζει να βρίσκεται στο πλευρό τους, παρέχοντάς τους υψηλής ποιότητας υπηρεσίες after sales service και ένα ευρύ δίκτυο συνεργατών. Την πλούσια γκάµα των προϊόντων BAKLATSIDIS BROS αποτελούν είδη που επιλέχτηκαν µε αυστηρά κριτήρια, ώστε να καλύπτουν τόσο µια σύγχρονη σχεδιαστική φιλοσοφία, όσο και τις λειτουργικές ανάγκες για µακροχρόνια και σκληρή χρήση, για αντοχή και οικονοµία. Κάποια από τα µεγαλύτερα ξενοδοχεία που έχουν εξοπλιστεί µε
DEVON Iwis Pivot
προϊόντα της εταιρίας BAKLATSIDIS BROS είναι:
ASTORIA HOTEL, Θεσσαλονίκη
HOTEL LAZARISTES, Θεσσαλονίκη
SUNSHINE VACATIONS CLUB HOTEL, Ρόδος
DANAI RESORT, Χαλκιδική
MEMPHIS BEACH HOTEL, Ρόδος
DOMOTEL XENIA, Βόλος
AEGIALIS HOTEL & SPA, Αµοργός
ELOUNDA GULF VILLAS, Κρήτη
AIGLI HOTEL, Βόλος
LOUIS HOTEL, Κρήτη
PORTO PALACE HOTEL, Θεσσαλονίκη
MYCONIAN COLLECTION, Μύκονος
ΙΚΟΣ OLIVIA, Χαλκιδική
ΟΜΙΛΟΣ AQUIS, Κως
ΙΚΟΣ OCEANIA, Χαλκιδική
CARAVIA BEACH HOTEL, Κως
BLUE LAGOONS HOTELS, Κως & Χαλκιδική
ΟΜΙΛΟΣ ALDEMAR, Ρόδος
PORTO CARRAS, Χαλκιδική
ELYSIUM RESORT AND SPA HOTEL, Ρόδος
ALEXANDRA BEACH SPA RESORT, Θάσος
GEESA 27 collection
34 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
DOLCE VITA EVO Στήλη Ντους
LA TORRE Italia 35025
Θέμα
«Καμπανάκι» για ύφεση 1% το 2016 από το ΙΟΒΕ • Στο 24,7% εφέτος η ανεργία
Το «κώδωνα» για την πορεία της ελληνικής οικονομίας, κρούει το Ίδρυμα Οικονομικών και Βιομηχανικών Ερευνών (ΙΟΒΕ), στην τριμηνιαία έκθεσή του, επισημαίνοντας τον κίνδυνο όχι μόνο να εμφανίσει ύφεση της τάξης του 1% εφέτος, αλλά να εισέλθει σε μακροχρόνια στασιμότητα μετά το 2017.
E
ιδικότερα, όπως επισηµαίνεται στην έκθεση του ΙΟΒΕ, η
χαµηλότερη έναντι του ίδιου τριµήνου του 2015, κατά το οποίο
ύφεση στην ελληνική οικονοµία συνεχίστηκε για τρίτο
διευρύνθηκε οριακά (+0,3%). Η κάµψη των καταναλωτικών δα-
τρίµηνο την περίοδο Ιανουαρίου-Μαρτίου φέτος και κλι-
πανών ήταν παραπλήσιας έκτασης στα νοικοκυριά και τον δηµό-
µακώθηκε φθάνοντας το 1,4%, έναντι υποχώρησης του ΑΕΠ κατά
σιο τοµέα (-1,3% και -1,5% αντίστοιχα), όπως και η µικρή αύξησή
0,9% στο αµέσως προηγούµενο τρίµηνο και ήπιας ανόδου του
τους πέρυσι (0,7% και 0,4%).
στο πρώτο τρίµηνο πέρυσι (+0,4%).
Η υποχώρηση των επενδύσεων επιβραδύνθηκε σηµαντικά στο
Σύµφωνα µε την έκθεση που έδωσε πρόσφατα στη δηµοσιότητα
πρώτο τρίµηνο του τρέχοντος έτους σε σύγκριση µε το αµέσως
το Ίδρυµα Οικονοµικών και Βιοµηχανικών Ερευνών, οι αντικειµε-
προηγούµενο, στο 0,3% από 14,5%. Καθώς στο ίδιο τρίµηνο πέ-
νικές συνθήκες για την έλευση της ανάπτυξης υπάρχουν, µετά και
ρυσι οι επενδύσεις αυξήθηκαν σηµαντικά, κατά 12,4%, η τάση
την ολοκλήρωση της αξιολόγησης. Απαιτείται όµως στοχευµένη
τους στο αρχικό τρίµηνο φέτος αποτελεί αφοµοίωση της περυ-
οικονοµική πολιτική, προς την κατεύθυνση της διασφάλισης των
σινής τους ανόδου.
αναγκαίων συνθηκών.
Από τις επιµέρους κατηγορίες κεφαλαίου, σε συνάφεια µε την αύ-
Σε ότι αφορά τις τάσεις στις επιµέρους συνιστώσες του ΑΕΠ κατά
ξηση των πληρωµών του Προγράµµατος ∆ηµοσίων Επενδύσεων
το αρχικό τρίµηνο του 2016, η εγχώρια κατανάλωση ήταν 1,3%
κατά 7,0% στο τρίµηνο Ιανουαρίου - Μαρτίου, την υποχώρηση
36 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
προσδοκιών επιδεινώθηκαν το τρέχον
ζήτησης ως βασικότερο εμπόδιο στη
τρίμηνο του έτους σε σχέση με το
λειτουργία του, το 22% την ανεπάρκεια
αμέσως
κεφαλαίων κίνησης, ένα 4% και 2% δυναμικού
και
κεφαλαιουχικού
προηγούμενο
σότερους,
αντίστοιχα την ανεπάρκεια εργατικού
εκτός
επιχειρηματικές
εξο-
από
στους τις
περισ-
Διάφορες
δραστηριότητες
και
κυρίως την Πληροφορική, όπου σημειώ-
πλισμού και το 25% τους λοιπούς παρά-
θηκε βελτίωση του κλίματος.
γοντες που συνδέονται με τη γενική οικονομική κατάσταση και την κρίση, τον
συγκράτησαν οι υψηλότερες δηµόσιες επενδύσεις, καθώς στις λοιπές κατασκευές, στις οποίες υπάγονται και τα δηµόσια έργα,
Διάγραμμα 2.2 ∆είκτες Οικονοµικού Κλίµατος: Ε.Ε.-27, Ευρωζώνη και Ελλάδα, (1990-2014=100, εποχικά εξοµαλυµένα στοιχεία)
Δείκτες Οικονομικού Κλίματος: Ε.Ε.-27, Ευρωζώνη και Ελλάδα, (1990-2014=100, εποχικά εξομαλυμένα στοιχεία)
σηµειώθηκε η µεγαλύτερη άνοδος σε απόλυτο µέγεθος στο πε-
120
ρασµένο τρίµηνο Ιανουαρίου - Μαρτίου (+3,3% ή +€58 εκατ.).
110
Η αύξηση στα αγροτικά µηχανήµατα, ήταν πολύ µικρότερης
100
έκτασης (+€1 εκατ.). Η ευρύτερη µείωση σηµειώθηκε -για άλλο
90
ένα τρίµηνο- στις κατοικίες (-17,2%), ενώ ακολούθησαν σε πτώση ο εξοπλισµός τεχνολογίας πληροφορικής - επικοινωνίας και ο εξοπλισµός µεταφορών (-11,2% και -5,9% αντίστοιχα).
80 70 60
Σεπ/15
Μαρ/16
Σεπ/14
Μαρ/15
Σεπ/13
Μαρ/14
Σεπ/12
Μαρ/13
Σεπ/11
Μαρ/12
Σεπ/10
Μαρ/11
Σεπ/09
Μαρ/10
Σεπ/08
Μαρ/09
Σεπ/07
Μαρ/08
Σεπ/06
Σεπ/05
Οικονομικό κλίμα EΕ
µεγαλύτερη ανεξαρτήτως τριµήνου µετά το 2009 και τη διεθνή χρηµατοπιστωτική κρίση, όταν στο πρώτο τρίµηνο του 2015 εί-
Μαρ/07
αρίου - Μαρτίου από το 2010, κατά 11,3%, κάµψη που ήταν η
Μαρ/06
Μαρ/05
50
Οι εξαγωγές περιορίστηκαν για πρώτη φορά στο τρίµηνο Ιανου-
Οικονομικό κλίμα Ευρωζώνη
Οικονομικό κλίμα Ελλάδα
Μέσος Όρος Ελ. (2001-2015)
Πηγή: Ευρωπαϊκή Επιτροπή, DG ECFIN
Πηγή: Ευρωπαϊκή Επιτροπή, DG ECFIN
χαν διευρυνθεί κατά 3,7%. Η συρρίκνωση των εξαγωγών προήλθε αποκλειστικά από την
µέτρων και της επιβράδυνσης στην αύξηση της απασχόλησης.
έντονη υποχώρηση των εξαγωγών υπηρεσιών, η οποία κυµαίνε-
Αναµένει επίσης περιστολή της δηµόσιας κατανάλωσης και εξα-
ται σταθερά µεταξύ 22% και 24% από το τρίτο περυσινό τρίµηνο,
σθένιση των επενδύσεων, ενώ οι εισαγωγές και οι εξαγωγές εκτι-
εξαιτίας της επίπτωσης των capital controls κυρίως στην παροχή
µάται ότι θα σηµειώσουν κάµψη.
διεθνών µεταφορικών υπηρεσιών (-44,9% στο α’ τρίµηνο
φέτος,38
Σε αυτό το πλαίσιο διατηρεί αµετάβλητη την πρόβλεψή του για
σε τρέχουσες τιµές).
ύφεση 1% το 2016, ενώ τοποθετεί την ανεργία στην περιοχή του
Οι εξαγωγές αγαθών διευρύνθηκαν κατά 1,7%, ωστόσο πριν ένα
24,7%, οριακά χαµηλότερα από πέρυσι.
έτος η άνοδός τους ήταν της τάξης του 5,7%.
Η ανεργία ήταν της τάξης του 24,9% στο πρώτο τρίµηνο του
Συνολικά για το 2016 το ΙΟΒΕ αναµένει η υποχώρηση της ιδιωτι-
2016, µισή ποσοστιαία µονάδα υψηλότερα έναντι του τελευταίου
κής κατανάλωσης να συνεχιστεί λόγω της εφαρµογής των νέων
τριµήνου της προηγούµενης χρονιάς.
∆είκτες Οικονοµικού Κλίµατος ∆είκτης Οικονοµικού Κλίµατος1
∆είκτης Επιχειρηµατικών Προσδοκιών2 (Ελλάδα)
∆είκτης Καταναλωτικής Εµπιστοσύνης1 (Ελλάδα)
Χρονική περίοδος
E.E-27
Ευρωζώνη
Ελλάδα
Βιοµηχανία
Κατασκευές
Λιανικό Εµπόριο
Υπηρεσίες
2006
108,3
108,3
104,9
101,5
91,1
110,8
103,7
-33,3
2007
111,0
110,6
108,4
102,8
92,5
120,8
106,6
-28,5
2008
93,3
94,3
97,4
91,9
95,2
102,5
97,8
-46,0
2009
79,3
80,2
79,7
72,1
65,5
80,4
70,1
-45,7
2010
101,2
101,6
79,3
76,2
45,2
59,5
62,9
-63,4
2011
100,3
102,4
77,6
76,9
34,2
58,9
61,7
-74,1
2012
90,9
90,6
80,0
77,2
43,2
57,1
54,8
-74,8
2013
95,7
93,8
90,4
87,8
65,0
70,2
70,4
-69,3
2014
105,1
101,6
99,3
94,6
81,5
89,1
87,2
-55,0
2015
106,7
104,3
88,7
81,9
56,4
81,0
70,6
-50,7
α’ τρίµηνο 2015
105,4
102,6
96,8
87,2
65,0
85,5
76,4
-37,0
β’ τρίµηνο 2015
106,1
103,7
91,6
85,7
57,6
90,4
73,2
-43,6
γ’ τρίµηνο 2015
107,1
104,6
79,9
71,9
44,0
65,8
62,4
-60,6
δ’ τρίµηνο 2015
108,0
106,3
86,7
82,9
58,8
82,4
70,5
-61,6
α’ τρίµηνο 2016
105,5
104,0
90,2
90,7
68,0
93,6
69,0
-67,5
Πηγές: 1 Ευρωπαϊκή Επιτροπή, DG ECFIN, 2 ΙΟΒΕ
ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ |
37
Θέμα
Το Brexit «ταρακουνάει» τα «θεμέλια» στον τομέα των ταξιδιών και του τουρισμού «λένε» ABTA και Deloitte • Μελέτη για τις επιπτώσεις του Brexit σε τουρισμό, επενδύσεις, απασχόληση
Οι ισχυρές ροές στον τομέα των ταξιδιών και του τουρισμού που παρατηρούνται μεταξύ του Ηνωμένου Βασιλείου και της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η ελεύθερη κυκλοφορία των αγαθών και υπηρεσιών, αλλά και οι επενδύσεις, όπως και ο τομέας της απασχόλησης τίθενται σε κίνδυνο με την έξοδο του Ηνωμένου Βασιλείου από την Ευρωπαϊκή Ένωση, όπως προκύπτει σε σχετική μελέτη που διεξήγαγε για λογαριασμό της Ένωσης Ταξιδιωτικών Πρακτόρων της Βρετανίας (ABTA) ο γνωστός διεθνής οίκος Deloitte.
Σ
τη μελέτη, που διεξήχθη πριν από την απόφαση των Βρε-
αποτελεί τον κύριο προορισμό για τους τουρίστες του Ηνωμένου
τανών πολιτών εξόδου της χώρας τους από την Ευρωπαϊ-
Βασιλείου και, παράλληλα, την κύρια αγορά για τους τουρίστες
κή Ένωση, ο επικεφαλής της ABTA, Mark Tanzer και ο επικεφαλής
που επισκέπτονται το Ηνωμένο Βασίλειο.
του τμήματος Ταξιδιών και Τουριστικής Βιομηχανίας της Deloitte,
Ο τουρισμός και τα ταξίδια επαγγελματικής φύσης μεταξύ του
Graham Pickett, παρουσιάζουν όλα τα πιθανά σενάρια, αλλά και
Ηνωμένου Βασιλείου και της Ε.Ε. έχουν διευκολυνθεί από την
τις επιπτώσεις από το Brexit.
ελεύθερη κυκλοφορία των αγαθών και των υπηρεσιών, των
Τα βασικά ευρήματα της μελέτης έχουν ως εξής:
επενδύσεων και των ανθρώπων σε ολόκληρη την Ε.Ε.. Ένα Brexit
Υπάρχουν ισχυρές ροές στα ταξίδια και τον τουρισμό μεταξύ του
θα μπορούσε να θέσει σε κίνδυνο αυτή την ελεύθερη κυκλοφο-
Ηνωμένου Βασιλείου και της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αφού η Ε.Ε.
ρία και θα επηρέαζε τη ροή του εμπορίου και των ταξιδιών.
38 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
Ε.Ε., υπάρχει μεγάλη πιθανότητα, αμέσως μετά το δημοψήφισμα,
Ελεύθερη μετακίνηση ανθρώπων, αγαθών & υπηρεσιών
να ακολουθήσει αβεβαιότητα κατά την περίοδο των διαπραγμα-
Περίπου το ήμισυ των συνολικών εξαγωγών του Ηνωμένου Βα-
τεύσεων.
σιλείου κατευθύνονται προς τις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης,
Αυτό θα μπορούσε να διαρκέσει μέχρι να αποκατασταθούν στο
καθιστώντας την Ε.Ε. για το Ηνωμένο Βασίλειο την πιο σημαντική
σύνολό τους οι σχέσεις και τεθούν σε ισχύ οι κανονισμοί του
αγορά.
εμπορίου, κάτι που θα μπορούσε να έχει διάρκεια αρκετών χρό-
Το 53% των συνολικών εισαγωγών του Ηνωμένου Βασιλείου
νων. Στην περίπτωση του Brexit, η αξία της στερλίνας θα επηρε-
προέρχονται από την Ε.Ε., καθιστώντας τη Βρετανία σε έναν «κα-
αστεί. Στο πλαίσιο αυτό θα αυξηθεί το κόστος για την ταξιδιωτι-
θαρό» εισαγωγέα. Οι εισαγωγές του Ηνωμένου Βασιλείου από
κή βιομηχανία, αύξηση η οποία θα εξαρτηθεί από τις συμφωνίες
την Ε.Ε. αποτελούν περίπου το 10% των συνολικών εξαγωγών
που θα υιοθετήσει η τουριστική βιομηχανία και από την ευκολία
της Ε.Ε., καθιστώντας το Ην. Βασίλειο στον τρίτο μεγαλύτερο ει-
με την οποία θα γίνει η μετάβαση στο νέο καθεστώς.
σαγωγέα ευρωπαϊκών αγαθών και υπηρεσιών, μετά τη Γερμανία
Επίσης, είναι πιθανό οι κανονισμοί της Ε.Ε. -που ωφελούν και
και τη Γαλλία.
προστατεύουν τους ταξιδιώτες καταναλωτές- να πρέπει να αντι-
Το 2014 στη Βρετανία, σχεδόν το 40% του συνόλου των εργα-
κατασταθούν με συναφείς κανονισμούς του Ηνωμένου Βασιλεί-
σιών που σχετίζονται με τους μετανάστες ήταν πολίτες της Ε.Ε..
ου για να διασφαλιστεί η διατήρηση της εμπιστοσύνης των κα-
Οι πολίτες της Ε.Ε. αποτελούν το 5,9% του συνολικού εργατικού
ταναλωτών.
δυναμικού του Ηνωμένου Βασιλείου. Το 2014, το 27% του συνό-
Οι τομείς των ταξιδιών και του τουρισμού απασχολούν σημαντι-
λου των μεταναστών του Ηνωμένου Βασιλείου μετανάστευσαν
κό αριθμό μεταναστών. Οποιεσδήποτε αλλαγές περιορίζουν την
σε χώρες της Ε.Ε. για τις εργασιακές τους δεσμεύσεις.
ικανότητα του κλάδου να προσλαμβάνει ή να απασχολεί αλλο-
Επίσης, οι χώρες της Ε.Ε. συνέβαλαν στο 48% του συνόλου των
δαπούς, συμπεριλαμβανομένων εκείνων που προέρχονται από
εισροών FDI (άμεσες ξένες επενδύσεις) του Ηνωμένου Βασιλείου.
την Ε.Ε.. Μάλιστα, σε πολύ συγκεκριμένες θέσεις αναμένεται να
Το 2014, το Ηνωμένο Βασίλειο ήταν ο πιο σημαντικός FDI προο-
υπάρξουν προβλήματα, ιδίως αν ληφθούν υπόψη τα σημερινά,
ρισμός στην Ευρώπη, λαμβάνοντας 35 δισ. δολάρια σε επενδύ-
χαμηλά επίπεδα ανεργίας του Ηνωμένου Βασιλείου και οι υφι-
σεις κεφαλαίου, ενώ οι χώρες της Ε.Ε. αντιστοιχούσαν στο 40%
στάμενες ελλείψεις σε εξειδικευμένο ανθρώπινο δυναμικό.
των βρετανικών FDI εκροών.
Σε περίπτωση δε που το Ηνωμένο Βασίλειο αποχωρήσει από την
ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ |
39
Θέμα
Στις επιβατικές μεταφορές, οι θαλάσσιες και οι αεροπορικές είναι
μητρικής εταιρίας της Monarch Airlines, κ. Andrew Swaffield,
ιδιαίτερα εξαρτημένες από τις ροές επιβατών μεταξύ του Ηνωμέ-
εκτιμώντας ότι η αεροπορική εταιρία συμπληρώνει περίπου 2
νου Βασιλείου και άλλων κρατών μελών της Ε.Ε.. Στις θαλάσσιες,
εκατομμύρια θέσεις τον χρόνο, με επιβάτες που ταξιδεύουν με-
οι χώρες της Ε.Ε. συμβάλλουν πάνω από το 85% της συνολικής
ταξύ του Ηνωμένου Βασιλείου και των σπιτιών που διατηρούν σε
διακίνησης επιβατών στα λιμάνια του Ηνωμένου Βασιλείου και
χώρες της Ευρώπης, εικόνα η οποία θα ανατραπεί με το Brexit.
στις αεροπορικές, τα ταξίδια σε προορισμούς εντός της Ε.Ε. αντιστοιχούν στο 64% της εκροής των Βρετανών επιβατών.
Το Brexit επηρεάζει τα ταξίδια των Βρετανών του εξωτερικού
Οι επιπτώσεις του Brexit στους καταναλωτές Πολλά θέματα προστασίας των καταναλωτών, όπως η οικονομική προστασία, η κάλυψη υγείας και η κινητικότητα, υπόκεινται σε κανονισμό της Ε.Ε.. Συνεπώς, το Brexit θα μπορούσε ενδε-
Η ελεύθερη κυκλοφορία ανθρώπων ανά την Ε.Ε. έχει συμβάλλει
χομένως να έχει σημαντικές επιπτώσεις σε πολλές νομοθετικές
σε συχνές μετακινήσεις μεταξύ των κρατών-μελών και στην από-
πράξεις που έχουν αντίκτυπο στους Βρετανούς επαγγελματίες
φαση από πολλούς πολίτες του Ηνωμένου Βασιλείου να αποκτή-
ταξιδιώτες και παραθεριστές. Τέλη Περιαγωγής
σουν ακίνητη περιουσία σε χώρες όπως η Γαλλία, η Ισπανία, και η Πορτογαλία, ακόμη και κύρια ή δευτερεύουσα κατοικία.
Πρόσφατα, η Ε.Ε. εισήγαγε ανώτατα όρια για τις χρεώσεις περι-
Υπολογίζεται ότι 1,3 εκατομμύρια Βρετανοί πολίτες ζουν σε χώ-
αγωγής κινητής τηλεφωνίας, εναρμονίζοντας τα μέγιστα τέλη
ρες της Ε.Ε., ενώ το 2014, οι επισκέψεις σε φίλους και συγγενείς
που ισχύουν για τους καταναλωτές για τη χρήση των τηλεφώνων
(VFR), σε άλλες χώρες της Ε.Ε. από Βρετανούς πολίτες, ξεπέρασαν
τους σε άλλες χώρες της Ε.Ε. και αυτό θα επεκταθεί σε μια πλήρη
τα 8,7 εκατομμύρια.
απαγόρευση των πρόσθετων τελών περιαγωγής κατά τον Απρί-
Η VFR κυκλοφορία είναι άκρως σημαντική για τη διασφάλιση της
λιο του 2017. Ως κανονισμός (531/2012), ο νόμος που εφαρμόζει
οικονομικής σκοπιμότητας πολλών αεροπορικών γραμμών. Η
τους κανόνες αυτούς θα αφαιρεθεί λόγω Brexit, εκτός κι αν η βρε-
εμφάνιση εταιριών χαμηλού κόστους έχει αυξήσει τον ανταγω-
τανική κυβέρνηση ενεργήσει ώστε να εξασφαλιστεί η παραμονή
νισμό και βοήθησε να μειωθούν οι τιμές για τους καταναλωτές στην αεροπορική βιομηχανία. Δεδομένου ότι τα έξοδα ταξιδίου
του στο καταστατικό. Οδηγίες για πακέτα ταξιδιών
έχουν μειωθεί, οι καταναλωτές έχουν τη δυνατότητα να κάνουν
Κατά την κράτηση πακέτων ταξιδιών εντός της Ε.Ε., η παρούσα
πιο συχνά ταξίδια και σε ορισμένες περιπτώσεις ακόμα και να πη-
οδηγία προσφέρει προστασία στους καταναλωτές σε περιπτώ-
γαινοέρχονται ανάμεσα σε δύο διαφορετικές ευρωπαϊκές χώρες.
σεις αφερεγγυότητας ή αδυναμίας εκτέλεσης συμβάσεων υπη-
«Οι αεροπορικές εταιρίες χαμηλού κόστους έχουν βοηθήσει να
ρεσιών. Ως οδηγία, αυτή η νομοθεσία θα παραμείνει στη θέση
δημιουργηθεί μία τεράστια κοινωνική αλλαγή στην ταξιδιωτική
της, εκτός εάν υποστεί απορύθμιση, αν και ίσως υπάρξουν κά-
συμπεριφορά», λέει ο διευθύνων σύμβουλος της Monarch Group,
ποιες διαπραγματεύσεις για την εξασφάλιση αμοιβαίων διευθετήσεων με την Ε.Ε.. Ελευθερία μετακίνησης Ενώ το Ηνωμένο Βασίλειο διατηρεί τον έλεγχο διαβατηρίων και βρίσκεται εκτός χώρου Σένγκεν, οι Βρετανοί καταναλωτές έχουν τη δυνατότητα να ταξιδεύουν ελεύθερα στο μεγαλύτερο μέρος της ηπειρωτικής Ευρώπης και οι πολίτες της Ε.Ε. βιώνουν μόνο τον βασικό συνοριακό έλεγχο κατά την είσοδό τους στο Ηνωμένο Βασίλειο και το αντίστροφο. Στο Brexit, οι ταξιδιωτικές απαιτήσεις για ταξίδια μεταξύ Ηνωμένου Βασιλείου και Ε.Ε. θα εξαρτηθούν από τον διακανονισμό που επιτεύχθηκε. Πάντως, αξίζει να σημειωθεί ότι για ταξίδια εκτός της Ε.Ε., το Ηνωμένο Βασίλειο θα είναι σε θέση να αναζητά νέες διμερείς συμφωνίες έκδοσης βίζας με τρίτες χώρες.
40 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
SWISS
MADE
στεγνωτήρες μαλλιών Ευρωπαϊκή Κάρτα Ασφάλισης Ασθένειας Η Ευρωπαϊκή Κάρτα Ασφάλισης Ασθένειας είναι διαθέσιμη σε όλους τους κατοίκους της Ε.Ε. και εγγυάται στον κάτοχό της πρόσβαση σε τοπικές υπηρεσίες υγείας με όρους ίδιους με αυτούς που διατίθενται στους ντόπιους. Οι ρυθμίσεις της Ευρωπαϊκής Κάρτας Ασφάλισης Ασθένειας ισχύουν σήμερα σε όλες
Hotello
τις χώρες της Ε.Ε. και του Ευρωπαϊκού Οικονομικού Χώρου. Σε περίπτωση Brexit, η εφαρμογή θα αποτελέσει αντικείμενο διαπραγματεύσεων. Η περιορισμένη πρόσβαση των Βρετανών ταξιδιωτών για υγειονομική περίθαλψη θα μπορούσε να έχει επιπτώσεις στο κόστος για τα ασφάλιστρα ταξιδιών. Δικαιώματα επιβατών Σε περίπτωση Brexit, οι κανονισμοί για τα δικαιώματα των επιβατών με όλα τα μέσα μεταφοράς -με γνωστότερο τον 261/2004 για την αποζημίωση σε περίπτωση άρνησης επιβίβασης ή σημαντικών καθυστερήσεων αεροπορικής μετακίνησης- θα πρέπει να αφαιρεθούν από το καταστατικό του Ηνωμένου Βα-
Smart shaver
Executive 1200
Action Shaver
Action
Handy
Premium Drawer
σιλείου, εκτός εάν η βρετανική κυβέρνηση λάβει μέτρα για να αναπαραχθούν στο Δίκαιό της. Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι οι Βρετανοί καταναλωτές έχουν πλήρη επίγνωση αυτού του μέρους της νομοθεσίας και είναι πιθανό να υπάρξουν εκκλήσεις από ομάδες καταναλωτών για την εισαγωγή συναφών νόμων. Είναι επίσης αξιοσημείωτο ότι, σύμφωνα με τους ισχύοντες κανόνες, τα δικαστήρια του Ηνωμένου Βασιλείου έχουν αποφασίσει συχνά υπέρ των καταναλωτών.
Οι επιπτώσεις του Brexit στους εργαζόμενους στον κλάδο των ταξιδιών και του τουρισμού Με τον τομέα του τουρισμού να συνεισφέρει το 2014 4.230.000 θέσεις εργασίας συνολικά, απασχολώντας άμεσα 1.890.000 άτομα, γίνεται αντιληπτό ότι η βρετανική οικονομία ωφελείται κυρίως από τις ευκαιρίες απασχόλησης που προσφέρονται στον τομέα των ταξιδιών και του τουρισμού. Προβλέπεται, μάλιστα, ότι η συνεισφορά αυτή θα συνεχίσει να αυξάνεται. Ο κλάδος των ταξιδιών και του τουρισμού προσελκύει παροδικό εργατικό δυναμικό λόγω των ευέλικτων συνθηκών εργασίας που προσφέρει. Έτσι, έλκει ολοένα και περισσότερους μετανάστες από κράτη-μέλη της Ε.Ε., με τις κατάλληλες δεξιότητες και σε ανταγωνιστικές τιμές. Στο Brexit, ο ταξιδιωτικός κλάδος είναι πιθανό να βρεθεί αντιμέτωπος με το υψηλότερο κόστος πρόσληψης, ιδίως αν ληφθούν υπόψη τα σημερινά χαμηλά επίπεδα της ανεργίας στο Ηνωμένο Βασίλειο και το υψηλό επίπεδο των ελλείψεων δεξιοτήτων στον κλάδο.
ΠΟΛΥΕΥΘΥΜΟΣ ΣΑΜΑΡΑΣ ΑΦΟΙ ΣΑΜΑΡΑ ΟΕ
Αναξιμάνδρου 73, 542 50 Θεσσαλονίκη Τηλ.: 2310 321 091, Fax: 2310 321 090 e-mail.: polief96@otenet.gr ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ | 41 www.afoisamara.gr
Παρουσίαση
Συνεργασία με το Κέντρο Ύπνου του Νοσοκομείου Ευαγγελισμός και της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών
Τ
Γνωρίζοντας ότι, το 1/3 της ζωής μας το αφιερώνουμε στον ύπνο, ο οποίος αποτελεί την τρίτη, βασικότερη ανάγκη για τον άνθρωπο, μετά τον αέρα και το νερό, η Media Strom έχει αφιερωθεί στην κατασκευή προϊόντων που δημιουργούν τις προϋποθέσεις για ποιοτικό ύπνο. Πιστή δε στη φιλοσοφία της να παρέχει στον καθένα το δικαίωμα συμμετοχής στον καλό ύπνο, προχώρησε σε μια σημαντική συνεργασία με το Κέντρο Ύπνου του Νοσοκομείου Ευαγγελισμός και την Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών, με σκοπό να τεκμηριωθεί επιστημονικά το πως οι διαφορετικές τεχνολογίες κατασκευής στρωμάτων επηρεάζουν την ποιότητα του ύπνου.
ο βασικό στοιχείο για έναν καλό ύπνο είναι το στρώµα,
ελέγχων της ποιότητας κατασκευής και εφαρµογής επιστηµονι-
το οποίο απαιτείται να είναι αποτέλεσµα σωστού συνδυ-
κών δεδοµένων.
ασµού πιστοποιηµένων πρώτων υλών, εξελιγµένου µηχανολο-
Η εταιρία Media Strom πιστή για 50 ολόκληρα χρόνια στη φι-
γικού εξοπλισµού, τεχνολογίας υλικών, τεχνογνωσίας, διαρκών
λοσοφία της να παρέχει στον καθένα το δικαίωµα συµµετοχής
42 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
στον καλό ύπνο, που αποτυπώνεται στην έκφραση: «Ξαγρυπνά-
Η Media Strom αποτελεί µέλος του EBIA (European Bedding
µε εµείς για να κοιµάστε εσείς καλύτερα», προχώρησε σε µια ση-
Industry Association), του ευρωπαϊκού οργανισµού κατασκευα-
µαντική και πρωτοποριακή συνεργασία µε το Κέντρο Ύπνου του
στών προϊόντων ύπνου, έχοντας πρόσβαση σε πανευρωπαϊκές
Νοσοκοµείου Ευαγγελισµός και την Ιατρική Σχολή του Πανεπι-
έρευνες καταναλωτών και επιστηµονικών ερευνών εξειδικευ-
στηµίου Αθηνών. Σκοπός αυτής της συνεργασίας ήταν ο επιστη-
µένων συνεργατών, τηρώντας αυστηρά τις ευρωπαϊκές προδια-
µονικά τεκµηριωµένος καθορισµός του τρόπου και του βαθµού
γραφές ασφαλείας και ποιότητας
µε τον οποίο διαφορετικές τεχνολογίες κατασκευής στρωµάτων
Η εταιρία ξεκίνησε την πορεία της το 1967, µε σκοπό να προσφέ-
επηρεάζουν την ποιότητα ύπνου του ατόµου.
ρει στρώµατα που βελτιώνουν την ποιότητα του ύπνου, θέτο-
Τα αποτελέσµατα της έρευνας αυτής, η οποία είναι η πρώτη τέ-
ντας έτσι νέα δεδοµένα στην αγορά, ενώ το καινούριο της εργο-
τοιου είδους που διεξήχθει παγκοσµίως, στηρίχτηκαν σε κλινικές
στάσιο στο Μαρκόπουλο θεωρείται ένα από τα τρία καλύτερα σε
έρευνες και παρουσιάστηκαν στο 6ο Πανελλήνιο ∆ιεπιστηµονικό
παγκόσµιο επίπεδο.
Συνέδριο για την Έρευνα του Ύπνου, το οποίο αποτέλεσε και το
Σήµερα, οι άνθρωποί της δηλώνουν υπερήφανοι που πάνω από
1ο Βαλκανικό / Νοτιοευρωπαϊκό Συνέδριο µε αυτό το αντικείµε-
2.500.000 άνθρωποι ξυπνάνε µε χαµόγελο πάνω σε ένα στρώ-
νο (διεξαγωγή 30/6 - 3/7).
µα Media Strom. Η εµπιστοσύνη, άλλωστε, και η προτίµηση του
Τα αποτελέσµατα αξιοποιήθηκαν από το Τµήµα Έρευνας και
κόσµου, εδώ και δεκαετίες, έχουν φέρει την εταιρία στην πρώτη
Ανάπτυξης της εταιρίας, το µοναδικό στην Ελλάδα και ένα από τα
θέση του κλάδου.
αρτιότερα στην Ευρώπη, για τον σχεδιασµό της νέας προϊοντικής σειράς.
Media Strom, κοιµάσαι καλά, ζεις καλύτερα.
ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ |
43
Θέμα
SETE Intelligence: Το Brexit επιδεινώνει τις προοπτικές του ελληνικού τουρισμού • Μικτή η εικόνα των αφίξεων στη χώρα Αρνητικά αναμένεται να επηρεαστούν οι αφίξεις και τα έσοδα του ελληνικού τουρισμού, με δεδομένο το αποτέλεσμα του δημοψηφίσματος για το BREXIT και λόγω της παρατηρούμενης αβεβαιότητας και της διολίσθησης της λίρας, ενώ η αστάθεια επιδεινώνει τις προοπτικές του.
ο
κό τουρισµό, δεδοµένου του µεγάλου µεγέθους της (2,4 εκατ.
για τον Ιούνιο, σχεδόν 50% και 30% των Βρετανών που
επισκέπτες/2 δισ. ευρώ το 2015), αλλά και του υψηλού ρυθµού
κάνουν διακοπές «Ήλιος και Θάλασσα» τις προγραµµατίζουν το
ανάπτυξης που παρουσίαζε το 2016, σύµφωνα µε τα υφιστάµενα
τελευταίο δίµηνο και µήνα αντίστοιχα, ενώ αναµένεται να επη-
στοιχεία κρατήσεων.
πως επισηµαίνεται στην επισκόπηση του SETE Intelligence
ρεαστούν αρνητικά και οι κρατήσεις και για άλλες µορφές, µη εποχικών, ταξιδιών αναψυχής, όπως ο τουρισµός πόλεων και ο
Σύµφωνα µε τα τελευταία διαθέσιµα στατιστικά στοιχεία διεθνών
πολιτιστικός τουρισµός, αλλά και η αγορά συνεδρίων, εταιρικών
αφίξεων στη χώρα, η εικόνα παραµένει µικτή, µε τις αεροπορικές
συναντήσεων και ταξιδιών κινήτρων.
αφίξεις να αυξάνονται και τις οδικές να µειώνονται.
Η σηµασία της βρετανικής αγοράς είναι καίρια για τον ελληνι-
Συγκεκριµένα, τον Μάιο, οι αεροπορικές αφίξεις κατέγραψαν
44 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
αύξηση 4,4% στα περιφερειακά αεροδρόµια, ενώ η Αθήνα επανήλθε σε θετικούς ρυθµούς (+3,3%). Για το διάστηµα ΙανουαρίουΜαΐου οι αντίστοιχες µεταβολές είναι +5,5% και +5,5%. Οι οδικές αφίξεις κατέγραψαν µείωση 8,0% για τον Μάιο και η συνολική µείωση για το τρέχον έτος ανέρχεται σε 6,8%. Σε απόλυτα νούµερα, η αύξηση των αεροπορικών αφίξεων για το τρέχον έτος ανέρχεται σε 179 χιλ. και η µείωση των οδικών σε -222 χιλ. Επιπρόσθετα, σύµφωνα µε τα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος για το πρώτο τετράµηνο παρατηρείται µείωση των αφίξεων κατά 5,3%, που συνοδεύεται από οριακή αύξηση (2%) της µέσης κατά κεφαλήν δαπάνης και µείωση των εσόδων κατά 3,4%.
Τα συν Στις θετικές εξελίξεις του µήνα περιλαµβάνεται η έναρξη λειτουργίας της εταιρίας που θα διαχειριστεί τα 14 περιφερειακά αεροδρόµια, µε την προκήρυξη 100 θέσεων εργασίας. Επίσης, υπεγράφη το Μνηµόνιο Συνεργασίας µεταξύ του ελληνικού δηµοσίου και της κοινοπραξίας που ανέλαβε την ανάπλαση
ρας στη ΝΑ Μεσόγειο. Ευρύτερα, ο νέος Αναπτυξιακός Νόµος
του παλαιού αεροδροµίου της Αθήνας στο Ελληνικό. Τέλος, δι-
που κατατέθηκε στη Βουλή, αν και ορθά έχει προσανατολισµό
αφαίνεται πως η Κυβέρνηση προωθεί πρόταση για νοµοθετική
παροχής κινήτρων στη µικρή και µεσαία επιχειρηµατικότητα,
ρύθµιση του πλαισίου λειτουργίας των αστικών µισθώσεων για
καθώς και σε ειδικές κατηγορίες επιχειρήσεων και επενδυτικών
τουριστική χρήση, µε στόχο και την αποκατάσταση όρων fair play
σχεδίων, όχι µόνο δεν περιλαµβάνει προβλέψεις στήριξης της
στην αγορά καταλυµάτων.
βασικής «ατµοµηχανής» ανάπτυξης της ελληνικής οικονοµίας -µε θέσπιση ειδικού καθεστώτος ενίσχυσης ή κατάταξη των σχε-
Τα πλην
τικών τουριστικών επενδύσεων στις ειδικές κατηγορίες ενισχύ-
Στις αρνητικές εξελίξεις συγκαταλέγεται το κλείσιµο το Athens
σεων- αλλά αντίθετα επιβαρύνει ακόµα περισσότερο τις αρνη-
Ledra (πρώην Ledra Marriott), 314 δωµατίων, για οικονοµικούς
τικές προβλέψεις του ΓΑΚ 651/2014, µε σηµαντική µείωση των
λόγους, καθώς και η απεργία στον ΟΛΠ, που οδήγησε στην τα-
ανώτατων ποσοστών ενίσχυσης και απαγόρευση της ενίσχυσης
λαιπωρία 14.000 επιβατών, σε µια συγκυρία που η Ελλάδα µπο-
επενδύσεων µεγάλων επιχειρήσεων για υφιστάµενη οικονοµική
ρεί να εκµεταλλευτεί τη γεωπολιτική αναστάτωση στην περιοχή
δραστηριότητα σε έξι Περιφέρειες της xώρας, ιδιαίτερα σηµαντι-
και να εδραιώσει την πρωτοκαθεδρία της στην αγορά κρουαζιέ-
κές για τον τουρισµό.
∆ΙΕΘΝΕΙΣ ΑΕΡΟΠΟΡΙΚΕΣ ΑΦΙΞΕΙΣ ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΙΟΣ
Πηγή: Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας (ΥΠΑ) και ∆ιεθνής Αερολιµένας Αθηνών (∆ΑΑ) - Επεξεργασία: SETE Intelligence
ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ |
45
Θέμα
O∆ΙΚΕΣ ΑΦΙΞΕΙΣ ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ - ΜΑΙΟΣ
Πηγή: Μεθοριακοί σταθµοί - Επεξεργασία: SETE Intelligence
ΑΦΙΞΕΙΣ - ΙΣΟΤΙΜΙΑ
Ευρύτερα, ολοκληρώθηκε επιτυχώς η 1η αξιολόγηση αλλά µε
σε επίπεδο Γενικής Κυβέρνησης (ΓΚ), σε ενοποιηµένη ταµειακή
βαρύτατα φορολογικά µέτρα, περιλαµβανοµένης της πρόβλεψης
βάση, εκτελέστηκε µε σηµαντική αύξηση στα έσοδα κατά 11,3%
για τέλος διανυκτέρευσης και πρόβλεψη για αυτόµατο «κόφτη»
(2015: -0,7%) στα 24 δισ. και µε αύξηση στις πρωτογενείς δαπάνες
δηµοσιονοµικών δαπανών.
της ΓΚ σε συνδυασµό µε αύξηση των ληξιπρόθεσµων υποχρεώ-
Επίσης, λόγω της παρατεταµένης αβεβαιότητας για την ολοκλή-
σεων του ∆ηµοσίου κατά 0,8%, στα € 22,6 δισ. Έτσι, προέκυψε
ρωση της πρώτης αξιολόγησης, η ΕΛΣΤΑΤ ανακοίνωσε µείωση
πρωτογενές πλεόνασµα ύψους € 1,4 δισ. στο 4µηνο, έναντι πρω-
του ΑΕΠ το α’ 3µηνο κατά 1,4%, σε σχέση µε το αντίστοιχο 3µηνο
τογενούς ελλείµµατος ύψους € 0,85 δισ. στο 1ο 4µηνο 2015.
πέρυσι, ενώ, σύµφωνα µε τα στοιχεία του ΓΕΜΗ, από την αρχή
Η αύξηση των ληξιπρόθεσµων υποχρεώσεων του ∆ηµοσίου
του χρόνου έχει ανασταλεί η λειτουργία 15.435 επιχειρήσεων
στο 1ο 4µηνο 2016 ήταν € 820 εκατ., έναντι € 1.143 εκατ. στο 1ο
όλων των νοµικών µορφών (+46% σε σχέση µε το 2015) και, για
4µηνο 2015. Χωρίς τις ληξιπρόθεσµες υποχρεώσεις οι πρωτογε-
πρώτη φορά, το ισοζύγιο µεταξύ συστάσεων επιχειρήσεων – δι-
νείς δαπάνες της ΓΚ ήταν € 21,8 δισ. στο 1ο 4µηνο 2016, έναντι €
αγραφών είναι αρνητικό: στους πρώτους 5 µήνες του 2016 συ-
21,3 δισ. στο 1ο 4µηνο 2015.
στάθηκαν 2.949 λιγότερες επιχειρήσεις από αυτές που έκλεισαν.
Ωστόσο, το τελικό δηµοσιονοµικό αποτέλεσµα θα κριθεί από την
Θετική εξέλιξη αποτέλεσε η εκκένωση του καταυλισµού της Ει-
πορεία των εσόδων τους επόµενους µήνες, όπου είναι πολύ πιθα-
δοµένης. Τέλος, η εξέλιξη των δηµοσιονοµικών -ιδιαίτερα ση-
νό να παρατηρηθεί «κόπωση» στις εισπράξεις, λόγω µειωµένης
µαντική σε σχέση µε την ενεργοποίηση ή όχι του «κόφτη»- ήταν
έως ανύπαρκτης πλέον φοροδοτικής ικανότητας, ακόµη και των
ικανοποιητική, αφού στο 1ο 4µηνο 2016 ο Προϋπολογισµός 2016
µέχρι σήµερα συνεπών φορολογουµένων.
46 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
ΑΕΡΟΠΟΡΙΚΕΣ ΑΦΙΞΕΙΣ
Πηγή: Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας (ΥΠΑ) και ∆ιεθνής Αερολιµένας Αθηνών (∆ΑΑ) - Επεξεργασία: SETE Intelligence
ΘΑΛΑΣΣΙΕΣ ΑΦΙΞΕΙΣ
Πηγή: ΣΕΕΝ - Επεξεργασία: SETE Intelligence
Ο∆ΙΚΕΣ ΑΦΙΞΕΙΣ
Πηγή: Μεθοριακοί σταθµοί - Επεξεργασία: SETE Intelligence
ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ |
47
Παρουσίαση
Electrolux Professional Νέες πρωτοβουλίες με επίκεντρο την κοινωνία και το περιβάλλον Tην Έκθεση Βιωσιμότητας για το 2015 «Sustainability Report 2015», δημοσίευσε η Electrolux, παρουσιάζοντας παράλληλα την πρωτοβουλία «For the Better», στην οποία η εταιρία ενσωματώνει εννέα υποσχέσεις-στόχους, με επίκεντρο το περιβάλλον, την κοινωνία και το σύγχρονο επιχειρείν. Στόχοι, οι οποίοι αφορούν από τον καθορισμό νέων σχεδίων και την ανάπτυξη και κατασκευή νέων προϊόντων, έως την υποστήριξη συλλογικών πρωτοβουλιών, ανά τον κόσμο, με χρονικό ορίζοντα έως το 2020.
«Σ
το παρελθόν κινηθήκαμε με σκοπό τον καθορισμό
Ο πιο σημαντικός στόχος της Electrolux σε επίπεδο βιωσιμότη-
της βιωσιμότητας ως βασικού μέρους των δραστη-
τας, είναι να μειώσει στο μισό τις κλιματικές επιπτώσεις, μειώ-
ριοτήτων μας», αναφέρει ο κ. Ιωνάς Σάμου-
νοντας τις εκπομπές του CO2 (διοξείδιο του
ελσον, πρόεδρος και CEO της Electrolux.
άνθρακα) κατά 50% από το 2005 έως το
Για να συμπληρώσει: «Πλέον, θα γίνεται
2020. Το 2015, η Electrolux κατάφερε να πε-
αναφορά προόδου για κάθε μία από τις
ριορίσει τις εκπομπές CO2 στο 27%.
εννέα υποσχέσεις-στόχους, προκειμένου
Η Έκθεση Βιωσιμότητας διατίθεται στην
να επιβεβαιώνεται η πορεία μας προς ένα
ιστοσελίδα www.electroluxgroup.com. Για
καλύτερο βηματισμό».
φέτος, περιστρέφεται γύρω από την πρόο-
Σύμφωνα με τον κ. Σάμουελσον, χρειάζεται
δο κάθε μίας από τις εννέα υποσχέσεις-στό-
μια πιο ολιστική προσέγγιση του πελάτη,
χους, σε τρεις τομείς-«κλειδιά»:
διευρύνοντας το παραδοσιακό μήνυμα ότι, Καλύτερες λύσεις (δεδομένου ότι η χρή-
η αποδοτικότητα ενός προϊόντος εξοικο-
ση των προϊόντων έχει μεγαλύτερη επί-
νομεί χρήματα και πως το ίδιο το προϊόν επιβαρύνει λιγότερο με τη λειτουργία του το περιβάλλον, με εν-
δραση στο περιβάλλον).
σωμάτωση νέων μηνυμάτων, με έμφαση στη «φρεσκάδα» των
προϊόντων, τη διάρκεια και την αντοχή τους.
48 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
Συνεχής βελτίωση των αποδόσεων και της αποδοτικότητας των προϊόντων.
Καλύτερη χρήση των διαθέσιµων πόρων.
προς το επιχειρείν).
Αποκλεισµός επικίνδυνων υλικών.
Προώθηση βιώσιµων λύσεων για τον καθένα.
Ενότητα για το κοινό καλό.
Καλύτερες λειτουργίες (η Electrolux θέτει συγκεκριµένα
Προώθηση βιωσιµότητας στην αλυσίδα της τροφοδοσίας.
πρότυπα ποιότητας στο ανθρώπινο δυναµικό, αλλά και
Οι περιπτώσεις που αναφέρονται στην Έκθεση Βιωσιµότητας
στους συνεργάτες της).
2015, περιλαµβάνουν την επιτυχηµένη λειτουργία των νέων,
Εξασφάλιση της καλύτερης υγείας, υγιεινής και ασφάλειας.
υψηλής αποδοτικότητας, αλλά χαµηλής κατανάλωσης, ηλεκτρι-
Επίτευξη περισσοτέρων µε λιγότερα µέσα.
κών συσκευών, το πώς µπορεί να ανακτηθεί η ενέργεια στα ερ-
Ενέργειες πάντοτε µε σεβασµό στα ανθρώπινα δικαιώµατα.
γοστάσια, σε όλη την Ευρώπη και την πρωτοβουλία Happy Plate (ευτυχισµένο πιάτο) της Σιγκαπούρης, µε στόχο να µην καταλή-
Καλύτερη κοινωνία (δεδοµένου ότι η φροντίδα απέναντι
γει φαγητό στα σκουπίδια και παράλληλα να βοηθούνται οι αδύ-
στις κοινωνίες και τον πλανήτη έχει σηµαντικά οφέλη και ως
ναµες οικονοµικά οικογένειες.
ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ |
49
του Νίκου Σκουλά*
Άρθρο
Η ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΜΙΚΡΟΜΕΣΑΙΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ:
Ο γίγαντας που αργοπεθαίνει «κοιμώμενος» Για τη μικρομεσαία επιχείρηση, τη «ραχοκοκαλιά» της ελληνικής οικονομίας, που στα χρόνια της υφεσιακής λιτότητας και της χρηματοπιστωτικής ασφυξίας που διανύουμε οδηγείται σε μαρασμό, μιλάει στο άρθρο του ο τ. υπουργός Τουρισμού, κ. Νίκος Σκουλάς, επιχειρηματίας και ο ίδιος, μα πάνω απ’ όλα, όπως λέει με νόημα, ένας ενεργός πολίτης.
ΤΑ Α.Ε. Α ΔΕΛ Α ΣΙΓΜ
ΚΑΠ
MH
NIA
IO TO
YPI
ΣTI
KO
OIK
ΘΕ
IC
Ο
ι μικρομεσαίοι επιχειρηματίες που βιώνουν την κρίση στο
Στον τομέα των τροφίμων που ήταν ως τώρα ο πιο ανθεκτικός,
πετσί τους δεν χρειάζονται στατιστικά στοιχεία για να πει-
οι συνολικές πωλήσεις του κλάδου κατέγραψαν μείωση 4,5% τις
στούν για την απελπιστική θέση στην οποία έχουν περιέλθει. Ιδού
πρώτες 18 εβδομάδες του έτους, συγκριτικά με το αντίστοιχο πε-
όμως τα πιο πρόσφατα για τους δύσπιστους και εθελοτυφλούντες:
ρυσινό διάστημα. Εξαιτίας της υφεσιακής «συνταγής» στυγνής λιτότητας, υπερφο-
• 250.000 επιχειρηματίες έβαλαν λουκέτο στην εξαετία (μια στις
ρολόγησης και χρηματοπιστωτικής ασφυξίας που επιβάλλουν οι
τρεις δηλαδή)
πιστωτές και εφαρμόζουν οι κυβερνήσεις, ο φαύλος κύκλος συ-
• 550.000 χαμένες θέσεις εργασίας (απ’ αυτές, 121.000 το τελευ-
νεχίζεται. Στον ορίζονται δεν υπάρχει καμιά αναπτυξιακή διάστα-
ταίο εξάμηνο)
ση και συνεπώς καμιά ελπίδα ανάκαμψης. Μπροστά στον επαπειλούμενο θάνατο της ΜΜΕ τι μπορεί να κά-
Η αγορά βρίσκεται σε «ελεύθερη πτώση» σαν συνέπεια της μεί-
νει η πολιτική ηγεσία αλλά και ο ίδιος ο μικρομεσαίος;
ωσης του εισοδήματος των νοικοκυριών κατά 25 - 30%, με κύρια «θύματα» την εστίαση και το λιανεμπόριο (ένδυση, υπόδηση,
Η Κυβέρνηση μπορεί:
είδη δώρων).
- Να κατανοήσει ότι η μικρομεσαία επιχείρηση δεν είναι απλά η
50 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
«ραχοκοκαλιά» της οικονομίας. Είναι η οικονομία.
- Προ παντός όμως, να πάψει να δέχεται παθητικά ό,τι του «σερ-
- Να παρατήσει τα επικοινωνιακά τεχνάσματα και να ασχοληθεί
βίρουν» οι πολιτικοί και τα οργανωμένα συμφέροντα που τους
με τα πραγματικά προβλήματα και, πρωτίστως, να αρχίσει επί
κατευθύνουν.
τέλους να λέει την αλήθεια.
- Να αντιδράσει οργανωμένα, δυναμικά και έξυπνα, ομαδικά με
- Να διορίζει υπουργούς εκείνους που έχουν εμπειρία στον το-
τους συναδέλφους του απέναντι στις πολιτικές ηγεσίες της Ελ-
μέα ευθύνης τους και είναι ικανοί και έντιμοι. Το υπουργείο ως
λάδας και της Ευρώπης. Όχι πια μόνος, αδύναμος και ευάλωτος,
«λάφυρο» και μέσον επίτευξης ισορροπιών είναι μια αδιέξοδη
«καλαμιά στον κάμπο». Οι μικρομεσαίοι επιχειρηματίες είναι μια
και καταστροφική πολιτική.
τεράστια δύναμη, η μεγαλύτερη πολιτική δύναμη στη χώρα.
- Να επιδιώξει μια ειλικρινή εθνική συνεννόηση.
Δυστυχώς όμως κατακερματισμένη και εσωστρεφής.
- Κυβέρνηση και Αντιπολίτευση να αναστείλουν το «κυνήγι της
- Μπροστά στον μεγάλο κίνδυνο που σοβεί, όλοι εμείς, μικρο-
εξουσίας», τα μικροκομματικά παιχνίδια και τις αλληλοκατηγο-
μεσαίοι επιχειρηματίες -ελεύθεροι επαγγελματίες, βιοτέχνες
ρίες και ενωμένοι να πορευτούν στον δρόμο της εθνικής σωτη-
και έμποροι- οφείλουμε να συσπειρωθούμε γύρω από την
ρίας, στη μεγαλύτερη κρίση της ιστορίας μας μετά την Τουρκο-
άξια ηγεσία μας, τη ΓΣΕΒΕΕ, και να της δώσουμε δυνατή φωνή,
κρατία.
στηρίζοντας ενεργά όλες τις πρωτοβουλίες της για το δικό μας καλό. Άλλος δρόμος δεν υπάρχει.
Ο μικρομεσαίος επιχειρηματίας, λίγα πράγματα μπορεί από μό-
Γεννάται το ερώτημα: Αν τα κάνουμε αυτά, θα πετύχουμε; Η απά-
νος του.
ντηση είναι μία: Αν δεν τα κάνουμε, σίγουρα θα αποτύχουμε.
- Μπορεί, βεβαίως, να οργανωθεί καλύτερα, να κάνει πιο νοικοκυρεμένη διαχείριση, να εκπαιδευτεί και να εκπαιδεύσει το προ-
* O κ. Νίκος Σκουλάς (NSA) είναι Επιχειρηµατικός Σύµβουλος, Συγγραφέας, τ. Υπουρ-
σωπικό του καλύτερα.
γός Τουρισµού και Ενεργός Πολίτης.
ΔIANEMETAI ΔΩPEAN ΣTA MEΛH TOY ΞENOΔOXEIAKOY EΠIMEΛHTHPIOY
AN AI ΔΩPE TOY EMET ΔIAN MEΛH IAKOY ΣTA ΔOXE Y ΞENO EΛHTHPIO EΠIM
ΔΕΛΤΙΟ ΕΓΓΡΑΦΗΣ ΣΥΝΔΡΟΜΗΤΗ
ΚΑΠΑ ΣΙΓΜΑ ΔΕΛΤΑ Α.Ε. ΣΗΤΕΙΑΣ 8 & ΜΕΣΟΛΟΓΓΙΟΥ - 144 51 ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΣΗ
ΣΗ
ΡΦΩ
Υ - 144
ΓΓΙΟ
ΤΑ Α.Ε. Α ΔΕΛ Α ΣΙΓΜ
ΚΑΠ
MH
NIA
IO TO
YPI
ΣTI
KO
ΕΙΑΣ
8&
ΟΛΟ ΜΕΣ
ΣΗΤ
OIK
ON
OM
IKO
KA I
EΠI
XEI
ΑΜΟ 51 ΜΕΤ
PH MA
TIK
O ΠEP
IOΔ
IKO
- TEY
XO Σ
225
- ΑΠ
ΡΙΛ
ΙΟΣ
201
6 - 6,0
MH
0 €MHNIAIO TOYPIΣTIKO OIKONOMIKO KAI EΠIXEIPHMATIKO ΠEPIOΔIKO - TEYXOΣ 226 - ΜΑΪΟΣ 2016 - 6,00 €
ΚΑΠ
NIA
IO TO
Α ΣΙΓΜ Α ΔΕΛ ΤΑ Α.Ε.
YPI
ΣTI
KO
ΣΗΤ
ΕΙΑΣ
8&
ΔIAN EMET ΣTA AI ΔΩPE ΞENO MEΛH AN
OIK TOY ΟΛΟ EΠIM ΔOXEIAKO ΘΕΜΑ ON ΓΓΙΟ EΛHT OM Υ - 144 HPIO Y : Στα IKO της Y 51 ΜΕΤ KA I κρο 489 EΠI ΑΜΟ υαζιέ εκα XEI ΡΦΩ PH MA ICA ρας τομμύ ΣΗ P: στη TIK του «Stop ν ελλ ρια ευρ O ΠEP ριστικ » στη ηνική ώ η συ IOΔ ών επι φθίνο IKO οικονο νεισφ ΙΟΒ - TEY χειρή υσα Ε: ορά μία XO Σ οικονο Αµετά σεω πορεί 227 ν α τω µικού βλητος - ΙΟΥ ν ΝΙΟ ΔΙΕΘΝ κλίµα ο δεί Σ 201 τος κτης οι Αμ ΕΣ: «Ψ 6 - 6,0 ερικαν ηφίζο 0€ ΘΕΜΑ: «Έκοψε» ταχύτητα το πρώτο υν» οί Ευρ τρίμηνο ο ελληνικός τουρισμός ώπη
ΜΕΣ
ΘΕΜΑ: Στους 25 δημοφιλέστερους
συνεδριακούς προορισμούς η Αθήνα
ΣύνΕντΕύΞη
Μανώλης Μανούσος
Ναι, επιθυμώ να εγγραφώ συνδρομητής
ήνα ν Αθ χεία χεία ς στη ξενοδο ξιακός τα ξενοδο ρότητα κά πτυ πλη ελληνι ς ανα ορία για και ν τα ο νέο δοφ ίξεων πελατώ χός» ν κερ αξύ αφ στη «Φτω οίηση μετ ΜΑ: οφή νοπ στρ αλίδα» ν ικα στη P: Επι η «ψ ίγει τές» Ανο θλη R: ωτα GB ΘΕΜΑ: Τρίτη η Ελλάδα σε «Πρ ΜΑ: Γαλάζιες σημαίες στον κόσμο ΘΕ
στο περιοδικό
ΘΕ
ICA
ΘΕΜΑ: Παραμένει και το 2016
η δυναμική του ελληνικού Τουρισμού
ΘΕΜΑ: Στο ναδίρ η ανταγωνιστικότητα
της Ελλάδας
Σ τΑ ύ ρ ο Σ Α ρ ν Α ο ύ τΑ κ η Σ ΣύνΕντΕύΞη ΜηνΑ
ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΣΥΝΔΡΟΜΗΤΗ ΟΝΟΜΑΤΕΠΩΝΥΜΟ ή ΕΠΩΝΥΜΙΑ ΕΤΑΙΡΙΑΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑ Α.Φ.Μ.
ΔΟΥ
ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΠΟΛΗ
Τ.Κ.
ΤΗΛ.
FAX:
ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ
ΥΠΟΓΡΑΦΗ
ΑΞΙΑ ΣΥΝΔΡΟΜΩΝ
☐ Ετήσια ☐ Eταιριών ☐ Eξωτερικού**
80,00 €
☐ Ετήσια*
40,00 €
100,00 €
☐ Kύπρου
100,00 €
90,00 €
* Φοιτητές - Σπουδαστές ** Για Ευρώπη η επιβάρυνση για ταχυδρομικά τέλη είναι 6€ ανά τεύχος. Για λοιπούς προορισμούς κατά περίπτωση.
ΤΡΟΠΟΣ ΠΛΗΡΩΜΗΣ ☐ Εσωκλείεται επιταγή: αρ. ........................................................................................................................................................................................ ☐ Απεστάλη επιταγή: αρ. ............................................................................................................................................................................................ ☐ Αποστολή εμβάσματος (ΙΒΑΝ) ALPHA BANK GR 83 0140 1010 10100 2320 0028 23 ΕΘΝΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ GR 150110 0440 0000 0444 7069 784 ΤΡΑΠΕΖΑ ΠΕΙΡΑΙΩΣ GR 98 01715 65000 6565 101793 256
☐ Αποστείλατε εισπράκτορα (μόνο περιοχή Δήμου Αθηναίων) ☐ Αριθμός Φοιτητικής Ταυτότητας: .........................................................................................................................................................................
• Αποστείλατε το δελτίο εγγραφής στο Fax: 210 211 76 77, στο e-mail: sec@ksd.gr. ή στη διεύθυνση: «ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ» Σητείας 8 & Μεσολογγίου, 144 51 Μεταµόρφωση
ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ |
51
Θέμα
FVW workshop: Η συντονισμένη προβολή «κλειδί» στην τουριστική ανάκαμψη της Κω
• Αυξητικές οι τάσεις από τη γερμανική αγορά • Επανακάμπτουν οι κρατήσεις
Μετά το πλήγμα που δέχθηκε πέρυσι εξαιτίας της προσφυγικής κρίσης, εφέτος η ζήτηση για την Κω έχει εν μέρει επιστρέψει, ενώ και οι κρατήσεις από τη Γερμανία το τελευταίο διάστημα εμφανίζουν αυξητικές τάσεις. Ωστόσο, οι κρατήσεις στο σύνολό τους, στο νησί, εξακολουθούν να βρίσκονται σε χαμηλά επίπεδα, ενώ για την πλήρη ανάκαμψή τους χρειάζονται συντονισμένες ενέργειες και δράσεις, σύμφωνα με τα όσα επισήμαναν οι συμμετέχοντες, ανάμεσά τους και 30 Γερμανοί τουριστικοί πράκτορες, κατά τη διάρκεια διεξαγωγής του workshop του fvw, που διοργανώθηκε στο διεθνές συνεδριακό κέντρο του νησιού. 52 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
Η
Κως «επιστρέφει» δυναμικά στον τουρισμό, μετά την περυσινή προσφυγική κρίση. Η εικόνα του νησιού φέτος είναι πολύ διαφορετική από εκείνη που παρουσίαζε πέρυσι
την ίδια εποχή, σύμφωνα με τα όσα υποστήριξαν οι 200 συμμετέχοντες στο workshop. Το λιμάνι στην πόλη της Κω είναι γεμάτο με κότερα και σκάφη που περιμένουν να πάνε εκδρομές τους τουρίστες. Τώρα υπάρχουν μόνο 400 πρόσφυγες στο νησί, οι οποίοι βρίσκονται σε καταλύματα στην ενδοχώρα. Ωστόσο, οι παλιές εικόνες φαίνεται ότι εξακολουθούν να βρίσκονται στο μυαλό των Γερμανών καταναλωτών. Για να βελτιωθεί περαιτέρω η ζήτηση και να επανέλθουν οι κρατήσει σε προ-προσφυγικής κρίσης επίπεδα, αυτό μπορεί να επιτευχθεί μόνο μέσα από συντονισμένες ενέργειες προβολής, σύμφωνα με τα όσα προέκυψε κατά τη διάρκεια του workshop. Μιλώντας στο συνέδριο, ο γενικός γραμματέας του Ελληνικού Οργανισμού Τουρισμού (Ε.Ο.Τ.), κ. Δημήτρης Τρυφωνόπουλος, προέτρεψε τους Γερμανούς τουριστικούς πράκτορες: «Συμπεριλάβετέ μας στον προγραμματισμό σας. Ενισχύστε μας», είπε χαρακτηριστικά.
Η Γερμανία είναι η πιο σημαντική αγορά τουριστών για την Κω, με
γασία προκειμένου να εδραιώσουμε μια καλύτερη προοπτική για την
περίπου 200.000 επισκέπτες από το ένα εκατομμύριο ξένων συνολι-
αύξηση του εισερχόμενου τουρισμού από τη Γερμανία! Η βάση μιας
κά που κάνουν διακοπές στο νησί. Ωστόσο, το νησί, όπως υποστήριξε
καλής συνεργασίας υφίσταται ήδη. Η αυξημένη ποιότητα του του-
ο κ. Τρυφωνόπουλος, έχει υποστεί πολλές επιπλέον απώλειες. Στο
ριστικού προϊόντος της Κω, της Ρόδου και κάθε άλλου νησιού στην
πλαίσιο αυτό, ο Ε.Ο.Τ. έχει εγκρίνει ένα πρόσθετο προϋπολογισμό για
Περιφέρειά μας, όπως και οι ξεχωριστές ομορφιές του τόπου μας
την προβολή του νησιού.
προσελκύουν ήδη ένα μεγάλο αριθμό Γερμανών τουριστών.
«Θα υπάρξει θετική δημοσιότητα για το νησί, καθώς οι πρώτοι Γερ-
Αυτή η εκδήλωση δεν πραγματοποιείται τυχαία στην Κω. Λόγω των
μανοί επισκέπτες που βρέθηκαν στην Κω τον Μάιο είδαν ότι δεν
ιδιαίτερων συνθηκών που επικράτησαν το 2015 η τουριστική εικόνα
υπάρχουν πρόσφυγες. Τα νέα θα διαδοθούν, με θετικό αντίκτυπο», προέβλεψε ο Florian Fleischer, επικεφαλής της TUI στο τμήμα διαχείρισης προϊόντων για την Ανατολική Μεσόγειο. Αυτό θα βοηθήσει επίσης την TUI που έχει εννέα ξενοδοχεία στο νησί, καθώς και την αυξημένη δυναμικότητα των πτήσεων από 15.000 θέσεις για αυτό το Καλοκαίρι. Η Alltours είναι εξίσου αισιόδοξη για αυτό το Καλοκαίρι. «Εμείς θα αυξήσουμε τις all-inclusive προσφορές», δήλωσε ο Oliver GrosseKleimann, ο οποίος είναι υπεύθυνος για τα συμβαλλόμενα ξενοδοχεία στην Ελλάδα. Η εδρεύουσα στο Düsseldorf εταιρία έχει ήδη πραγματοποιήσει προωθητικά ταξίδια, ραδιοφωνικές διαφημίσεις και ενημερωτικά roadshows, με σκοπό την τόνωση της ζήτησης για
του νησιού υπέστη πλήγμα, με αποτέλεσμα να υπάρχει σήμερα υστέρηση στον ρυθμό των κρατήσεων». Το workshop διοργανώθηκε από το fvw, την περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου, τον Ε.Ο.Τ., την Ένωση Ξενοδόχων Κω, με την υποστήριξη της αντιδημαρχίας Τουρισμού του Δήμου Κω και τελούσε υπό την αιγίδα του υπουργείου Οικονομικών, Ανάπτυξης και Τουρισμού. Από ελληνικής πλευράς τίμησαν με την παρουσία τους ο γενικός γραμματέας του Ε.Ο.Τ., κ. Δημήτρης Τρυφωνόπουλος, ο περιφερειάρχης Νοτίου Αιγαίου, κ. Γιώργος Χατζημάρκος, η αντιπεριφερειάρχης Τουρισμού, κα. Μαριέτα Παπαβασιλείου, εκ μέρους του δήμου Κω ο αντιδήμαρχος Τουρισμού, κ. Ηλίας Σιφάκης και από την Ένωση Ξενοδόχων Κω
την Κω. Μάλιστα, ο Grosse-Kleimann επιμένει ότι η Κως μπορεί
η πρόεδρός της, κα. Κωνσταντίνα Σβύνου.
ακόμα να «καλύψει σημαντική διαφορά» αυτό το καλοκαίρι.
Από τη γερμανική αγορά συμμετείχαν οι: Florian Fleischer από τον
Από την πλευρά της, η αντιπεριφερειάρχης Τουρισμού της περιφέ-
TUI, Joachim Seip από τον Thomas Cook, Oliver Grosse-Kleinmann
ρειας Νοτίου Αιγαίου, κα. Μαριέτα Παπαβασιλείου είπε, μεταξύ άλ-
από τον Alltours, Nicole Bethke από το FTI Group, Jessica Klebing
λων, «Αναμφίβολα η Γερμανία αποτελεί μια βασική τουριστική αγο-
από Vtours, Maria Blouchou από Medina Reisen καθώς και 30 ταξι-
ρά όχι μόνο για τις Κυκλάδες και τα Δωδεκάνησα, αλλά και για κάθε
διωτικοί πράκτορες από ανεξάρτητα γραφεία και σύσσωμη η συντα-
προορισμό διακοπών στην Ευρώπη.
κτική ομάδα του fvw με επικεφαλής τον αρχισυντάκτη του, κ. Klaus
Η Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου είναι ανοικτή σε οποιαδήποτε συνερ-
Hildebrandt.
ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ |
53
Αφιέρωμα
Δωδεκάνησα
Μια ιδιότυπη τουριστική χρονιά σε εξέλιξη στα Δωδεκάνησα • «Σπάνε τα κοντέρ» οι αφίξεις στη Ρόδο, σε χαμηλά επίπεδα τα έσοδα • Απώλειες «μετράει» η Κως, με σημαντική ανάκαμψη τελευταία Με θετικό πρόσημο εξελίσσεται η φετινή τουριστική χρονιά στο σύνολο της χώρας, παρότι οι ισορροπίες είναι αρκετά εύθραυστες, λόγω της αναταραχής που παρατηρείται στη γείτονα Τουρκία. Την τάση αυτή δείχνει να ακολουθεί και το νησί της Ρόδου, με τις αφίξεις να «σπάνε τα κοντέρ» τον Ιούλιο, αρκεί να σκεφθεί κανείς ότι μόνο το Σαββατοκύριακο 16-17 Ιουλίου στο νησί αφίχθησαν με πτήσεις charter 40.067 τουρίστες. Σύμφωνα δε με τις εκτιμήσεις, ο Ιούλιος αναμένεται να ολοκληρωθεί με αύξηση της τάξης του 4,5%-6%, σε σύγκριση με τον Ιούλιο του 2015. Εντούτοις, παρά την αύξηση των αφίξεων, παρατηρείται σημαντική υστέρηση των εσόδων, γεγονός που δημιουργεί έντονο προβληματισμό και ανησυχία στην ξενοδοχειακή αγορά. Το νησί της Κω, που πέρυσι επλήγη σημαντικά από τις έντονες προσφυγικές και μεταναστευτικές ροές, εφέτος προσπαθεί να βρει τον «βηματισμό» του. Στο πλαίσιο αυτό και ενώ η έναρξη της τουριστικής σεζόν ήταν ιδιαίτερα κακή, από τον Ιούνιο παρατηρείται ανάκαμψη σε επίπεδο αφίξεων, ωστόσο, οι πληρότητες των ξενοδοχείων παραμένουν σε χαμηλά επίπεδα, ενώ «βουτιά» καταγράφεται στα έσοδα, λόγω των προσφορών στις οποίες έχουν προχωρήσει οι ξενοδόχοι του νησιού, για την ενίσχυση της ζήτησης. Τα τελευταία δε γεγονότα στην Τουρκία δείχνουν να επιδρούν αρνητικά στον τουρισμό της Κω, επιβεβαιώνοντας την άποψη πως προαπαιτούμενο για την ανάπτυξη του τουρισμού είναι η επικράτηση συνθηκών ειρήνης στην ευρύτερη περιοχή.
54 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
Σ
ε «σταυρόλεξο» για δυνατούς «παίχτες» εξελίσσεται η
το 10% δήλωσε ότι έχει αυξηµένα, καθαρά έσοδα.
φετινή τουριστική χρονιά στη χώρα µας, µε τις τάσεις να
Σχετικά µε την εικόνα που παρουσιάζει το νησί, εκτός της κα-
είναι αυξητικές, κυρίως σε ότι αφορά τις διεθνείς αεροπορικές
θαριότητας, έγινε λόγος για ελλιπή αστυνόµευση, µε αποτέλε-
αφίξεις, οι οποίες στο σύνολο της σεζόν αναµένεται να σηµει-
σµα την αύξηση στη Μεσαιωνική Πόλη της άγρας πελατών, των
ώσουν άνοδο της τάξης του 5%-6%, ενώ οριακά αυξηµένα από
επαιτών και των µικροπωλητών στους δρόµους καθώς και στις
1% έως 2% προβλέπονται τα έσοδα. Tο όλο σκηνικό, όµως, στην
παραλίες.
ευρύτερη περιοχή, παραµένει εξαιρετικά ασταθές, κυρίως λόγω στη διαµόρφωση του τελικού αποτελέσµατος.
Αυξημένη η κίνηση και από το εσωτερικό στη Ρόδο
Η Ρόδος εξακολουθεί να αποτελεί σηµαντική επιλογή διακο-
Σε υψηλά επίπεδα παραµένουν οι τουριστικές αφίξεις στη Ρόδο,
πών για τους ξένους επισκέπτες στη χώρα µας, µε τον Ιούνιο να
επιβεβαιώνοντας ότι πρόκειται για έναν από τους πιο αγαπηµέ-
ολοκληρώνεται µε άνοδο στις διεθνείς αεροπορικές αφίξεις της
νους προορισµούς για τους ξένους τουρίστες.
τάξης του 9,15%, έναντι του Ιουνίου του 2015, οριακά, όµως, µει-
Έτσι, σύµφωνα µε στοιχεία της ΥΠΑ, στον κρατικό αερολιµένα
ωµένες (0,82%) έναντι του Ιουνίου 2014, σύµφωνα µε τα τελευ-
του νησιού αφίχθησαν τον φετινό Ιούνιο 385.079 ταξιδιώτες,
ταία στατιστικά στοιχεία της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας
έναντι 355.499 τον Ιούνιο του 2015, σηµειώνοντας αύξηση
(ΥΠΑ).
8,32%.
Έκπληξη συνεχίζει να αποτελεί η ελληνική αγορά, µε τις αφίξεις
Με πτήσεις τσάρτερ αφίχθησαν 345.996 αλλοδαποί τουρίστες,
Ελλήνων ταξιδιωτών εφέτος τον Ιούνιο στη Ρόδο να εµφανίζο-
έναντι 316.981 τον αντίστοιχο περυσινό µήνα, σηµειώνοντας
νται αυξηµένες κατά 2,30%. Υπενθυµίζεται ότι, τα τελευταία χρό-
αύξηση 9,15%.
νια η ελληνική αγορά ήταν απούσα από το νησί, ενώ αισθητή
Αυξηµένη, όµως, καταγράφεται και η κίνηση από το εσωτερικό
έκανε την παρουσία της πέρυσι τον Αύγουστο.
της χώρας τον φετινό Ιούνιο, οπότε και έφτασαν στη Ρόδο αερο-
Αξιόλογη αύξηση καταγράφεται και τον Ιούλιο, ο οποίος, σύµ-
πορικώς 38.803 ταξιδιώτες, έναντι 37.930 τον Ιούνιο του 2015,
φωνα µε τα µέχρι στιγµής στοιχεία, αναµένεται να κλείσει µε νέα
αριθµός αυξηµένος κατά 2,30%.
αύξηση µεταξύ 4,5% µε 6%.
Με βάση πάντα τα ίδια στοιχεία, από το αεροδρόµιο Ρόδου δια-
Ωστόσο, η αύξηση που παρατηρείται στις διεθνείς τουριστικές
κινήθηκαν συνολικά τον Ιούνιο 2016 (αφίξεις και αναχωρήσεις)
αφίξεις κάθε άλλο παρά θετικό αντίκτυπο έχει στα οικονοµικά
733.786 επιβάτες, έναντι 681.451 τον Ιούνιο του 2015 (+7,68%).
των ξενοδοχείων, τα οποία προχωρούν σε σηµαντικές εκπτώ-
Θετικό πρόσηµο εµφάνισαν στην πλειοψηφία τους οι αγορές,
σεις και προσφορές. Σε συνδυασµό δε µε την ακολουθούµενη
µε τη βρετανική αγορά να κατέχει την πρώτη θέση στο νησί µε
φορολογική πολιτική της κυβέρνησης, δεν υπάρχει κανένα περι-
65.154 αφίξεις, αυξηµένες κατά 22,63%, µε επόµενη τη γερµανι-
θώριο κέρδους στις ξενοδοχειακές επιχειρήσεις.
κή, µε 53.907 αφίξεις (+11,68%) και τρίτη τη ρωσική, µε 31.620
Η σηµαντική στέρηση εσόδων που καταγράφουν οι τουριστι-
αφίξεις (+15,01%).
κές επιχειρήσεις του νησιού, σύµφωνα µε έρευνα του συλλόγου
Στο αντίποδα, «βουτιά» καταγράφουν οι αφίξεις από την Ουκρα-
διευθυντών ξενοδοχείων Ρόδου, η οποία παρουσιάστηκε πρό-
νία σε ποσοστό 66,76%, καθώς και από την Τουρκία (-64,40%),
σφατα, οφείλεται σε τρεις βασικές αιτίες: στην έλλειψη στοχευ-
ενώ πτωτική είναι η πορεία του τουριστικού ρεύµατος από την
µένης προβολής, στην αύξηση των τιµών λόγω της κατάργησης
Αυστρία, τη Νορβηγία, την Ολλανδία, το Βέλγιο, την Ουγγαρία,
των µειωµένων συντελεστών ΦΠΑ στο νησί και στην εικόνα που
την Τσεχία και τις πρώην ανατολικές χώρες, αποτελώντας χα-
παρουσιάζει σε συνδυασµό µε τις υποδοµές. Η συντριπτική πλει-
ρακτηριστικό γνώρισµα της φετινής τουριστικής περιόδου στο
ονότητα των µελών του συλλόγου, σύµφωνα µε τα αποτελέσµα-
νησί.
των εξελίξεων στην Τουρκία, που θα παίξουν σηµαντικό ρόλο
τα της έρευνας, δεν είναι ικανοποιηµένη από τη σεζόν, καθώς το 20% µόνο δήλωσε ότι έχει περισσότερες κρατήσεις, ενώ το
Συρρικνώνονται οι απώλειες στην Κω
80% ανέφερε ότι οι κρατήσεις είναι ίδιες ή µειωµένες,
∆ιαφορετική είναι η εικόνα στην Κω, µε τους επαγγελµατίες του
συγκριτικά µε το 2015. Το 85% των ερωτηθέ-
τουρισµού και την Τοπική Αυτοδιοίκηση να προσπαθούν νε πε-
ντων ανέφερε ότι προχωράει συνεχώς σε προσφορές και µόνο
ριορίσουν τις πληγές από την περυσινή κατακόρυφη πτώση στην τουριστική κίνηση.
Αφιέρωμα
Η ΑΕΡΟΠΟΡΙΚΗ ΚΙΝΗΣΗ ΣΤΗ ΡΟΔΟ (Ιούνιος 2016) ΥΠΑ - ΚΡΑΤΙΚΟΣ ΑΕΡΟΛΙΜΕΝΑΣ ΡΟΔΟΥ “ΔΙΑΓΟΡΑΣ” Α. ΚΙΝΗΣΗ ΑΕΡΟΣΚΑΦΩΝ Αριθμός κινήσεων α/φών μη δημοσίων μεταφορών 2014 1. Πτήσεις εσωτερικού 873 2. Πτήσεις εξωτερικού 4.335 Αριθμός κινήσεων α/φών μη δημοσίων μεταφορών 3. Γενική αεροπορία - Μil 372 Συνολικές κινήσεις α/φών 5.580
2015 932 3.930
2016 935 4.333
% 16/15 0,32 10,25
%16/14 7,10 -0,05
367 5.229
257 5.525
-29,97 5.66
-30,91 -0,99
B. AΦΙΞΕΙΣ ΕΠΙΒΑΤΩΝ Αφίξεις με α/φη δημοσίων μεταφορών 1. Πτήσεις εσωτερικού 2. Πτήσεις εξωτερικού Αφίξεις με α/φη μη δημοσίων μεταφορών 3. Γενική αεροπορία - Μil Συνολικές κινήσεις α/φών
2014 33.177 348.840
2015 37.930 316.981
2016 38.803 345.996
% 16/15 2,30 9,15
%16/14 16,96 -0,82
363 382.380
588 355.499
280 385.079
-52,38 8,32
-22,87 0,71
Γ. AΝΑΧΩΡΗΣΕΙΣ ΕΠΙΒΑΤΩΝ Αναχωρήσεις με α/φη δημοσίων μεταφορών 1. Πτήσεις εσωτερικού 2. Πτήσεις εξωτερικού Αφίξεις με α/φη μη δημοσίων μεταφορών 3. Γενική αεροπορία - Μil Συνολικές κινήσεις α/φών
2014 32.542 322.278
2015 36.524 288.921
2016 35.724 312.730
% 16/15 -2,22 8.24
%16/14 9,78 -2,96
378 355.198
505 325.960
253 348.707
-49,90 6,98
-33,07 -1,83
2015 74.464 605.902
2016 74.527 658.728
% 16/15 0,08 8,72
%16/14 13,40 -1,85
1.093 681.459
533 733.786
-51,24 7,68
-28,07 -0,51
% 16/15
%16/14
2,08
-6,44
20,00 2,46
-7,69 -6,17
∆. ∆ΙΑΚΙΝΗΣΗ ΕΠΙΒΑΤΩΝ Αφίξεις και αναχωρήσεις με α/φη δημοσίων μεταφορών 2014 1. Πτήσεις εσωτερικού 65.719 2. Πτήσεις εξωτερικού 671.118 Αφίξεις με α/φη μη δημοσίων μεταφορών 3. Γενική αεροπορία - Μil 741 Συνολικές κινήσεις α/φών 737.578
Ε. ∆ΙΕΡΧΟΜΕΝΟΙ ΕΠΙΒΑΤΕΣ Διερχόμενοι με α/φη δημοσίων μεταφορών 1. Πτήσεις εσωτερικού 2. Πτήσεις εξωτερικού Αφίξεις με α/φη μη δημοσίων μεταφορών 3. Γενική αεροπορία - Μil Συνολικές κινήσεις α/φών
2014
2015
5.618
5.149
2016 16 5.256
26 5.644
20 5.169
24 5.296
Οι ξενοδοχειακές επιχειρήσεις έχουν προχωρήσει σε ειδικές
για την Κω µε πτώση στις αφίξεις σε χαµηλό διψήφιο ποσοστό
προσφορές προκειµένου να ενισχύσουν τις πληρότητές τους,
γύρω στο 10%, πάντα σε επίπεδο αφίξεων. Γιατί η πτώση σε επί-
παρά τις φορολογικές επιβαρύνσεις.
πεδο πληροτήτων και ακόµη περισσότερο στα έσοδα είναι πολύ
Ιδιαίτερα θετικά στην τουριστική κίνηση φαίνεται να επιδρά η
µεγαλύτερη, όπως υποστηρίζουν στο σύνολό τους οι ξενοδόχοι
διοργάνωση workshop από το κορυφαίο τουριστικό, ειδησεο-
και οι επαγγελµατίες, που δραστηριοποιούνται στον χώρο του
γραφικό οργανισµό fvw στο νησί, που στόχο είχε την προώθηση
τουρισµού στο νησί.
του προορισµού στη γερµανική αγορά.
Για ανάκαµψη της Κω κάνει λόγο και ο επικεφαλής ∆ιαχείρισης
Στο πλαίσιο αυτό, ενώ η µείωση της τουριστικής κίνησης τον
προϊόντων για την περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου της TUI
Μάιο ανερχόταν σε 21,7% και στην αρχή της χρονιάς οι προβλέ-
Γερµανίας, κ. Florian Fleischer, σε πρόσφατες δηλώσεις του,
ψεις «έκαναν λόγο» για πτώση έως και 40%, εξαιτίας της προ-
υπογραµµίζοντας ότι το προσφυγικό ζήτηµα δεν φαίνε-
σφυγικής κρίσης, ο Ιούνιος έκλεισε µε πτώση στις αεροπορικές
ται να έχει επιπτώσεις στην απόφαση των Γερµα-
αφίξεις στο νησί κατά 14,5%, ενώ σε περίπτωση που το δίµηνο
νων να κάνουν κράτηση για το νησί της Κω.
Ιουλίου-Αυγούστου η µείωση περιοριστεί σε µονοψήφιο ποσο-
Από την πλευρά τους οι επαγγελµατίες
στό, τότε υπάρχει ελπίδα η φετινή τουριστική σεζόν να κλείσει
του τουρισµού που δραστηριο-
56 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΑΦΙΞΕΩΝ ΚΑΤΑ ΧΩΡΑ ΠΡΟΕΛΕΥΣΗΣ ΣΤΗ ΡΟΔΟ (Ιούνιος 2016) ΥΠΑ - ΚΡΑΤΙΚΟΣ ΑΕΡΟΛΙΜΕΝΑΣ ΡΟΔΟΥ “ΔΙΑΓΟΡΑΣ”
ΑΕΡΟΣΚΑΦΗ
ΕΠΙΒΑΤΕΣ α.α ΧΩΡΑ 1 ΑΓΓΛΙΑ 2 ΓΕΡΜΑΝΙΑ 3 ΣΟΥΗ∆ΙΑ 4 ΝΟΡΒΗΓΙΑ 5 ∆ΑΝΙΑ 6 ΦΙNΛΑΝ∆ΙΑ 7 ΟΛΛΑΝ∆ΙΑ 8 ΒΕΛΓΙΟ 9 ΛΟΥΞΕΜΒΟΥΡΓΟ 10 ΕΛΒΕΤΙΑ 11 ΑΥΣΤΡΙΑ 12 ΙΤΑΛΙΑ 13 ΣΕΡΒΙΑ 14 ΓΑΛΛΙΑ 15 ΙΡΛΑΝ∆ΙΑ 16 ΙΣΡΑΗΛ 17 ΙΟΡ∆ΑΝΙΑ 18 ΚΥΠΡΟΣ 19 ΑΙΓΥΠΤΟΣ 20 ΟΥΓΓΑΡΙΑ 21 ΛΙΒΑΝΟΣ 22 ΤΣΕΧΙΑ 23 ΗΠΑ 24 ΑΡΑΒΙΚΑ ΕΜΙΡΑΤΑ 25 ΤΟΥΡΚΙΑ 26 ΜΟΛ∆ΑΒΙΑ 27 ΙΣΠΑΝΙΑ 28 ΠΟΛΩΝΙΑ 29 ΡΩΣΙΑ 30 ΕΣΘΟΝΙΑ 31 ΛΙΘΟΥΑΝΙΑ 32 ΡΟΥΜΑΝΙΑ 33 ΣΛΟΒΕΝΙΑ 34 ΛΕΥΚΟΡΩΣΙΑ 35 ΛΕΤΟΝΙΑ 36 ΑΛΒΑΝΙΑ 37 ΣΛΟΒΑΚΙΑ 38 ΚΡΟΑΤΙΑ 39 ΟΥΚΡΑΝΙΑ 40 ΒΟΥΛΓΑΡΙΑ
2015 53130 48269 23985 16682 13192 10156 8933 8207 1137 5783 9253 13452 1500 11068 752 10831
ΣΥΝΟΛΟ ΕΛΛΑ∆Α ΓΕΝΙΚΟ ΣΥΝΟΛΟ
789 3 2350 14941 15
2016 65154 53907 27760 15203 14922 11147 8644 6990 1106 6072 8911 17590 2230 11453 940 17256
2015 545 617 246 169 157 111 138 131 17 88 136 204 21 183 8 151
1919
-18,34
21 1 32
1 2 25
-95,24 100,00 -21,88
11743
-21,40
182 1
175
-3,85
520 68 545 889 17063 31620 332 1964 2651 679 802 1207
-64,40
17
469,87 -14,95 15,01 -6,74 -5,30 46,19 -31,21 -31,74 64,89
4130
-8,18
11 236 280 6 23 60 14 22 12 8 62
1369
455 124
-66,76
20
316981 37930 354911
345996 38803 384799
9,15 2,30 8,42
3930 932 4862
191 156 20062 27494 356 2074 3299 987 1175 732 160 4498
(κινήσεις) 2016 % 670 22,94 691 11,99 285 15,85 146 -13,61 175 11,46 122 9,91 135 -2,17 113 -13,74 18 5,88 107 21,59 143 5,15 280 37,25 28 33,33 171 -6,56 10 25,00 229 51,66
% 22,63 11,68 15,74 -8,87 13,11 9,76 -3,24 -14,83 -2,73 5,00 -3,70 30,76 48,67 3,48 25,00 59,32
7 16 6 24 197 364 5 22 45 17 10 16 64 2 6 6 4333 935 5268
είναι αυτονόητο πως η χρονιά θα κλείσει µε αρνητικό πρόσηµο για τα ταµεία των επιχειρήσεων.
-5,88 118,18 -16,53 30,00 -16,67 -4,35 -25,00 21,43 -54,55 33,33 44,44 -70,00
10,25 0,32 8,35
Μιλώντας σχετικά η πρόεδρος της Ένωσης Ξενοδόχων Κω, κα. Κωνσταντίνα Σβύνου επισηµαίνει πως σε επίπεδο αφίξεων και υπό την προϋπόθεση να υπάρξει σταθερότητα και σωστή διαχείριση σε όλα τα επίπεδα (µεταναστευτικό, ελληνοτουρκικές σχέσεις, πολιτική κατάσταση και άλλα), τότε η φετινή τουριστική χρονιά θα κλείσει µε πτώση κοντά στο 15%, µε πολλαπλάσια µείωση όµως στον κύκλο εργασιών των ξενοδοχείων, ενώ οι ελπίδες για ανάκαµψη µετατίθενται για το 2017.
Σε διψήφιο ποσοστό η μείωση των αφίξεων Μειωµένες κατά 14,5% ήταν οι αφίξεις επιβατών charter στην Κω τον Ιούνιο, σύµφωνα µε τα στοιχεία του κρατικού αερολιµένα Κω «Ιπποκράτης». Ειδικότερα, τον Ιούνιο αφίχθησαν αεροπορικώς στο νησί 144.471 επισκέπτες, έναντι 169.101 τον Ιούνιο του 2015, αριθµός µειωµένος κατά 24.639 επιβάτες. Σηµαντικές απώλειες καταγράφηκαν από τις αγορές της Τσεχίας
ποιούνται στην Κω κάνουν λόγο για δύσκολη τουριστική χρο-
(57,14%), της Ολλανδίας (41,71%), της Πολωνίας (36%) και της
νιά, µε κυρίαρχο χαρακτηριστικό της την κατάρρευση
Αυστρίας (37,46%), ενώ µείωση κατά 9,54% καταγράφηκε από
των πληροτήτων και τη «βουτιά» των εσόδων. Αν δε συνυπολογίσει κανείς την αύξηση της φορολόγησης (ΦΠΑ, ΕΝΦΙΑ, κ.λπ.),
τη γερµανική αγορά. Αντίθετα, θετικό πρόσηµο σηµείωσαν οι αφίξεις από την Αγγλία (9,33%), τη Ρωσία (9,55%), τη Νορβηγία (9,64%) και την Ιταλία (3,37%).
Αφιέρωμα
ΑΝΤΩΝΗΣ ΚΑΜΠΟΥΡΑΚΗΣ Πρόεδρος Ένωσης Ξενοδόχων Ρόδου Μέλος Δ.Σ. Ε.Ο.Τ. - Π.Ο.Ξ.
ε
δ Δω
α
ησ ν ά κ
Μόνο με καλές προθέσεις, δουλειά δεν γίνεται... Ειλικρινής, χειμαρρώδης, με γλαφυρό, έμμετρο λόγο, ο Αντώνης Καμπουράκης, σε συνέντευξή του στο «ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ», μιλάει για τη φετινή τουριστική χρονιά, που βρίσκεται σε εξέλιξη, για τον άνισο αγώνα που δίνουν οι Έλληνες ξενοδόχοι απέναντι στη φοροεισπρακτική πολιτική της κυβέρνησης, η οποία «στραγγαλίζει» τις ξενοδοχειακές επιχειρήσεις, αλλά και για τις φιλότιμες προσπάθειες που καταβάλλονται, τόσο από το υπουργείο και τον Ε.Ο.Τ., όσο και από τον ιδιωτικό τομέα. Προσπάθειες, οι οποίες, όπως λέει, χωρίς να δαπανηθούν τα απαραίτητα κονδύλια δεν μπορούν να έχουν χειροπιαστά αποτελέσματα. Σύμφωνα, λοιπόν, με τον πρόεδρο της Ένωσης Ξενοδόχων Ρόδου, το «μυστικό» για να πάει μπροστά ο ελληνικός Tουρισμός έγκειται στη χρηματοδότηση του Ε.Ο.Τ. για ενέργειες προώθησης και προβολής. «Κονδύλια, όχι για να ξοδευτούν, αλλά για να επενδυθούν on time», όπως λέει με νόημα.
Καταρχάς, ποια είναι η εκτίμησή σας για το σύνολο της φετινής τουριστικής χρονιάς, τόσο σε επίπεδο Ρόδου, όσο και σε επίπεδο χώρας;
το σύνολο της χώρας, παραµένω ανήσυχος για το ποιο πρόσηµο θα έχει τελικά το «ταµείο» αυτής της χρονιάς.
µεταξύ µας, µε εκτιµήσεις και προβλέψεις. ∆ουλειά µας είναι να
Η Ελλάδα δείχνει να μην κατάφερε να «εξαργυρώσει» το μεγάλο στοίχημα της φετινής τουριστικής περιόδου, που ήταν ο ρωσικός τουρισμός. Ποιο είναι το σχόλιό σας; Πιστεύετε ότι το άνοιγμα, τελευταία, της Τουρκίας για τους Ρώσους τουρίστες θα κάνει ζημιά στον ελληνικό τουρισμό;
συνεχίσουµε την υπερπροσπάθεια που κάνουµε, για να ανακτή-
Ξεκινώ από το τελευταίο, καθώς το άνοιγµα στο οποίο
σουµε στους µήνες αυτούς το «χαµένο έδαφος» του πρώτου εξα-
αναφέρεστε συνέπεσε µε την αναστάτωση του
µήνου. ∆ιότι καλά τα στοιχήµατα περί αφίξεων, αλλά το αποτέ-
(ευτυχώς αποτυχηµένου) πραξικοπήµα-
λεσµα είναι αυτό που φαίνεται όταν κάθε τουριστική επιχείρηση
τος, συνεπώς δεν νοµίζω πως θα
κάνει «ταµείο». Υπό αυτή την έννοια και για τη Ρόδο, αλλά και για
αλλάξει κάποια δεδοµένα.
Είναι µια πολύ δύσκολη χρονιά. Πατάµε πάνω σε «κινούµενη άµµο» και δεν ξέρουµε πως θα µας βρει η επόµενη µέρα. Αυτή τη στιγµή, ωστόσο, δεν είναι παραγωγικό το να «ζυµωνόµαστε»
58 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
Πράγµατι, όµως, υπάρχουν µεγάλα περιθώρια αξιοποίησης της
τσει η µπίλια» µε το Brexit και αν θα διαµορφωθούν νέα δεδο-
ρωσικής αγοράς για τον ελληνικό Τουρισµό. ∆εν χρειάζεται να
µένα. Το ζητούµενο είναι να µην γίνει η Ελλάδα ακριβός προο-
ανακαλύψει κανείς τον τροχό, για να εκµεταλλευτούµε παραγω-
ρισµός για τη βρετανική αγορά, διότι, τότε, πράγµατι θα έχουµε
γικά τα περιθώρια αυτά. Το ένα θέµα είναι η χορήγηση της βίζας
µεγάλο θέµα.
και είναι ένα θέµα που πρέπει η χώρα µας να πιέσει µεθοδικά και επίµονα, ώστε να δοθεί µια Ευρωπαϊκή λύση. Το δεύτερο αφορά στην ανάγκη χρηµάτων για προβολή και διαφήµιση, για να αντλήσουµε πραγµατικά οφέλη. Είναι λάθος να πιστεύουµε πως ένας Ρώσος τουρίστας, που δεν πήγε στην Τουρκία, θα επιλέξει αυτόµατα να έρθει στην Ελλάδα. ∆εν πρέπει να λειτουργεί µε αυτή τη λογική της «αρπαχτής» ο Τουρισµός. Χρειάζεται «µέσα» η προβολή, κοστίζει χρήµα ο σχεδιασµός και η υλοποίηση της «στρατηγικής», χρειάζονται κονδύλια. Όχι να ξοδευτούν, αλλά να επενδυθούν «on time», για να µπορέσουµε να αποκοµίσουµε οφέλη από τον Τουρισµό. Με εθελοντισµό και φιλοξενίες, µε προσπάθεια και καλές προθέσεις, πολύ µπροστά δεν πρόκειται να πάµε. Το νοικοκύρεµα και η στόχευση χρειάζονται. Περισσότερο όµως χρειάζεται γενναία χρηµατοδότηση στον Ε.Ο.Τ., αν επιθυµεί η Ελλάδα να κερδίσει από τις συγκυρίες. Η κρίση - κρίση, αλλά και οι ευκαιρίες δεν περιµένουν. Το «όχηµα» που θα µας πάει µπροστά θέλει… καύσιµο. Κονδύλια και µέσα. Αυτό χρειάζεται ο Τουρισµός, αν θέλουµε να πείσουµε µεγάλα κοµµάτια της ρωσικής αγοράς, για τη µοναδικότητα της ελληνικής τουριστικής εµπειρίας.
Εν τέλει θα επιβιώσουν τα ξενοδοχεία, δεδομένης της νέας αύξησης του Φ.Π.Α. και της κατάργησης του μειωμένου Φ.Π.Α. στα νησιά; Πρόκειται για δυσβάσταχτες υποχρεώσεις, την ώρα που τα ξε-
απορρόφησης των φορολογικών βαρών, µέχρι σήµερα, και δεν
Ποιο είναι το σχόλιό σας για το τέλος διανυκτέρευσης που η κυβέρνηση σκοπεύει να επιβάλλει από το 2018 και ποιες οι προβλεπόμενες συνέπειες από την εφαρμογή του στις ξενοδοχειακές επιχειρήσεις;
µετακυλήσαµε το κόστος στον πελάτη µας. Αλλά δεν µπορούµε
Θα σας το πω όπως το νιώθουµε όλοι οι ξενοδόχοι. Είναι τα τέλη
πλέον να το κάνουµε. Οπότε, αναγκαστικά θα κληθεί να το πλη-
του τέλους µας. Του τέλους των ξενοδοχείων µας. Και να σας πω
ρώσει ο τουρίστας κι αυτό θα αποτελέσει τεράστιο πλήγµα για
κάτι χωρίς δόση υπερβολής, µακάρι να φτάσουµε στο 2018 µε
την ελληνική ανταγωνιστικότητα, µέσα στην παγκόσµια αγορά.
ανοιχτές τις επιχειρήσεις µας. Από ’κει και πέρα τι άλλο να πω;
νοδοχεία δίνουν µάχη να κρατηθούν ανοιχτά. Με τα πρόσθετα χαράτσια γράφεται το χρονικό ενός προαναγγελθέντος θανάτου, για πάρα πολλές επιχειρήσεις. Εµείς εξαντλήσαµε κάθε περιθώριο
Όλοι γνωρίζουν τις συνέπειες, ας ελπίσουµε να υπάρξουν τουλά-
Ποιος φαίνεται να είναι ο αντίκτυπος στον Τουρισμό, τόσο της Ρόδου, αλλά και της χώρας, από την πρόσφατη απόφαση των Βρετανών πολιτών να βγει η χώρα τους από την Ευρωπαϊκή Ένωση; Σε ένα περιβάλλον αβεβαιότητας είναι φυσικό κάθε αναστάτωση να προκαλεί µια νευρικότητα. Παρ’ όλα αυτά η ισοτιµία της στερλίνας κινείται σε φυσιολογικά επίπεδα κι αυτό είναι θετικό για τον ελληνικό Τουρισµό. Για τη συνέχεια θα δούµε πού θα «κά-
χιστον, κάποια ισοδύναµα κοινής λογικής.
Κεφάλαιο ΠΡΟΤΟΥΡ. Ποιες είναι οι τελευταίες εξελίξεις και ποιες είναι οι ενέργειες γενικότερα που έχουν γίνει από την Ένωση Ξενοδόχων Ρόδου για την τουριστική προβολή του νησιού; Οµφαλοσκοπούµε, συζητάµε ατέλειωτα, γίνονται µεταθέσεις ευθυνών από τον έναν στον άλλο, όταν αυτό που χρειάζεται είναι να βγούµε µπροστά µε δράσεις προβολής της Ρόδου. Κι αυτό θα κάνουµε εµείς. Η Ρόδος µπορεί
Αφιέρωμα
και πρέπει να αναδείξει τη µοναδικότητά της, µέσα από τη «συµµαχία» και τη συνεργασία όλων όσων πιστεύουν στην ανάγκη αυτών των δράσεων προβολής, µα και που έχουν την ικανότητα να τις χρηµατοδοτήσουν. ∆ράσεις όχι για τα ξενοδοχεία αλλά για τη Ρόδο. Για την τοπική οικονοµία της, για τους εργαζόµενους, για τις θέσεις δουλειάς που µόνον ο Τουρισµός δηµιουργεί πλέον.
Στο εσωτερικό της ξενοδοχίας υπάρχουν πολλές και διαφορετικές φωνές και προσεγγίσεις. Από τους πανηγυρισμούς, μέχρι τους οδυρμούς. Εσείς ποια επιλέγετε; Πράγµατι, µέχρι να εµφανιστούν πολλά από τα προβλήµατα που περιγράψαµε, υπήρχε αυτή η διαφορετικότητα των προσεγγίσεων. Σήµερα όλοι επιστρέφουν σε µια πιο ρεαλιστική προσέγγιση, καθώς το «τσουνάµι» των φόρων, αλλά και µια σειρά άλλων ζητηµάτων που παραµένουν αναπάντητα, όπως ο αθέµιτος ανταγωνισµός των παράνοµων καταλυµάτων, υποχρεώνουν πλέον όλους να δουν την πραγµατικότητα κατάµατα. Και µπορεί κάποιοι να κατηγορηθήκαµε ως µεµψίµοιροι, όµως τώρα όλοι αντιλαµβάνονται πως η διορατικότητα και ο πραγµατισµός δεν είναι µεµψιµοιρία. Είναι «καµπανάκι» για τα δύσκολα. Γι’ αυτό και τώρα αυτό που θέλω να επισηµάνω, µε ιδιαίτερη έµφαση, είναι η ενότητα του κλάδου. Οι προκλήσεις που καλούµαστε να αντιµετωπίσουµε είναι µεγάλες και επιβάλλεται να είµαστε όλοι µαζί σαν µια «γροθιά».
Σε ποια κατεύθυνση από πλευράς εξωστρέφειας πρέπει να στραφεί ο ελληνικός Τουρισμός; Υπάρχει γενικά µια γκρίνια για το τι θα µπορούσε να γίνει και δεν γίνεται, σε επίπεδο προβολής στην παγκόσµια αγορά, αλλά είναι καλό να βάλουµε τα πράγµατα στη σωστή τους διάσταση. Και το Υπουργείο και τα άξια στελέχη του Ε.Ο.Τ. και ο ιδιωτικός τοµέας, µέσω της Marketing Greece, κάνουν το καλύτερο που µπορούν, και προσπαθούν µε φιλότιµο. Λεφτά δεν δίνονται. Αυτό είναι το θέµα κι όλα τα υπόλοιπα είναι να συζητάµε απλά για να συζητάµε. Επαναλαµβάνω δια την έµφαση: Λεφτά για προβολή, συστηµατική και οργανωµένη της χώρας, που να φέρνει χειροπιαστά αποτελέσµατα έχουµε να δούµε σε επάρκεια από το 2009. Αυτή είναι η πικρή αλήθεια…
σµιας αγοράς.
Για να παραφράσω και µια γνωστή παροιµία: χωρίς λεφτά, «δεν
Θέλω να ελπίζω πως θα βρεθούν εκείνες οι λύσεις, που θα απο-
βάφονται αυγά»!
τρέπουν τον αφελληνισµό των ξενοδοχείων µας. Θέλω, όµως, να τονίσω πως η σωστή απάντηση σε αυτές τις µεγάλες προκλή-
Θα αφελληνιστεί ο ελληνικός Τουρισμός; Θα αγοράσουν ξένοι τα ελληνικά ξενοδοχεία; Σας ενοχλεί αυτό;
σεις δεν είναι να λέµε «περασµένα µεγαλεία και διηγώντας τα να
Ελληνικός τουρισµός είναι τα ελληνικά ξενοδοχεία. Ο Έλληνας
πετσέτα». Η σωστή απάντηση είναι να επιµείνουµε
ξενοδόχος και το ελληνικό ξενοδοχείο, ο Έλληνας εργαζόµενος,
στην αξία της δουλειάς µας και να βάλουµε
µε τη ζεστασιά της φιλοξενίας του και τη µοναδικότητα στην εξυ-
όλοι µαζί τα δυνατά µας ώστε να µείνει
πηρέτηση των επισκεπτών, µας κάνουν το ελληνικό τουριστικό
όρθιος, και πάνω απ’ όλα Ελληνι-
προϊόν να βρίσκεται στην κορυφή των προτιµήσεων της παγκό-
κός, ο τουρισµός µας.
60 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
κλαις!». Ούτε είµαστε από αυτούς που θα πετάξουν «λευκή
... made in GREECE!!! Ευλογημένα, αγνά προϊόντα της ελληνικής φύσης και γης. Περίοπτη θέση μεταξύ αυτών, κατέχει το μέλι. Δώρο των Θεών στους ανθρώπους. Γνωστό από την αρχαιότητα για τις μοναδικές ιδιότητές του. Η ΚΑΠΑ ΣΙΓΜΑ ΔΕΛΤΑ Α.Ε., παρά τη δύσκολη συγκυρία, συνεχίζει να επενδύει σε όλους τους τομείς. Αυτή τη φορά, καινοτομεί, παράγοντας στην Ελλάδα μια εξαιρετική σειρά προϊόντων ατομικής περιποίησης για ξενοδοχεία, με βάση το ελληνικό μέλι.
“HONEY” Μια σειρά σε υψηλή ποιότητα και άκρως ανταγωνιστικές τιμές, “made in Greece”, που θα φέρει ακόμη πιο κοντά στην Ελλάδα και στον ελληνικό Τουρισμό, τους ξένους φιλοξενούμενούς σας. Με 100% παραγωγή στην Ελλάδα, με ελληνικές πρώτες ύλες, η σειρά “HONEY” θα κάνει τη διαφορά στην τουριστική μονάδα σας, με την αμιγώς ελληνική της ταυτότητα . Η ΚΑΠΑ ΣΙΓΜΑ ΔΕΛΤΑ Α.Ε. με τη σειρά amenities “HONEY” από εκχυλίσματα από αγνό ελληνικό μέλι, προσφέρει στον φιλοξενούμενο, υγεία και λάμψη στα μαλλιά και το σώμα, στη διάρκεια της πιο πολύτιμης περιόδου του χρόνου: των διακοπών του. Σαμπουάν, αφρόλουτρο, κρέμα μαλλιών και κρέμα σώματος σε συσκευασία των 30ml, που εμπεριέχουν όλες τις ευεργετικές ιδιότητες του μελιού, αφήνοντας αίσθηση απαλότητας, ενυδάτωσης και θρέψης στα μαλλιά και το σώμα. Και βέβαια η νέα σειρά “HONEY” ανταποκρίνεται πλήρως σε όλα τα ποιοτικά στάνταρντς της ευρωπαϊκής νομοθεσίας (Κανονισμός Ε.Ε. 1223/2009), καθώς τα προϊόντα της δεν περιέχουν parabens, silicon και mineral oil, ενώ είναι πλήρως δερματολογικά ελεγμένη. Σύντομα η ΚΑΠΑ ΣΙΓΜΑ ΔΕΛΤΑ Α.Ε., θα παρουσιάσει και άλλες σειρές βασισμένες στα αγνά προϊόντα της ελληνικής φύσης.
Τα καλύτερα έρχονται!!!
Όλα τα είδη είναι πλήρως εναρμονισμένα με το νέο Κανονισμό (ΕΚ), αριθ. 1223/2009, του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, για τα καλλυντικά προϊόντα.
Σητείας 8 & Μεσολογγίου, 144 51 Μεταμόρφωση | Τ. 210 211 7676 | F. 210 211 7677 Email:msales@ksd.gr | www.ksd.gr | www.promitheytis.gr | money-tourism.gr
Αφιέρωμα
ΒΑΣΟΣ ΜΗΝΑΪΔΗΣ Επίτιμος Πρόεδρος Ένωσης Ξενοδόχων Ρόδου
ε
δ Δω
α
ησ ν ά κ
Ο Τουρισμός μας έχει ανάγκη από ποιότητα • Στο σημείο αυτό έπρεπε να στοχεύει ο νέος αναπτυξιακός Από τους «πρωτεργάτες» του Tουρισμού στη Ρόδο, με πολλές και δύσκολες «μάχες» στο ενεργητικό του, άριστη γνώση του αντικειμένου και βαθιά σοφία, ο Βάσως Μηναΐδης αποτελεί την πλέον αξιόπιστη «πηγή» πληροφόρησης. Σε συνέντευξή του στο «ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ», ο επίτιμος πρόεδρος της Ένωσης Ξενοδόχων Ρόδου, αναλύει τα δεδομένα της φετινής τουριστικής σεζόν και δηλώνει αισιόδοξος, τόσο για εφέτος, όσο και για του χρόνου. Καλεί τους κρατούντες να δώσουν μεγαλύτερη βαρύτητα σε θέματα Ποιότητας, αφού, όπως λέει, αυτό έχει περισσότερο από οτιδήποτε άλλο, ανάγκη ο Τουρισμός μας, ενώ εκτιμά ότι στην ποιότητα και τον εκσυγχρονισμό του τουριστικού μας προϊόντος θα ‘πρεπε να «στραφεί» και ο νέος αναπτυξιακός νόμος. Βρισκόμαστε στην αιχμή η της φετινής, τουριστικής περιόδου και τα μηνύματα αυτή τη στιγμή για την πορεία του ελληνικού τουρισμού δείχνουν εξαιρετικά. Καταρχάς, συμφωνείτε με αυτή την άποψη και είναι αρκετό αυτό ώστε η φετινή τουριστική χρονιά να θεωρηθεί ως καλή χρονιά για τον τουρισμό μας;
Πιστεύετε πράγματι ότι η επόμενη χρονιά θα είναι καλύτερη, παρά την αύξηση στον ΦΠΑ και την κατάργηση του μειωμένου συντελεστή στα Δωδεκάνησα; Υπάρχουν τέτοιες ενδείξεις;
Παρότι η φετινή τουριστική χρονιά δεν ξεκίνησε µε τους καλύτερους οιωνούς, µε τους tour operators να µας πιέζουν για εκπτώσεις, µη αποδεχόµενοι τις αυξήσεις που έγιναν εξαιτίας της αύξησης του Φ.Π.Α. και των άλλων φόρων, από τις 15 Ιουλίου κι
γι’ αυτό και η αύξηση της τουριστικής κίνησης θα συντελεστεί
έπειτα σηµειώθηκε µία µεγάλη στροφή στις κρατήσεις της τελευταίας στιγµής, µε αποτέλεσµα η Ρόδος να γεµίσει, αλλά και γενικά η χώρα. Επιπροσθέτως, όπως όλα δείχνουν, θα υπάρξει επιµήκυνση της σεζόν, ίσως, µέχρι και τον Νοέµβριο και η επόµενη χρονιά, υπό την προϋπόθεση ότι δεν θα συµβεί κάποιο αρνητικό γεγονός, θα είναι καλύτερη.
62 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
Σαφώς και η ανταγωνιστικότητα της χώρας µας έχει µειωθεί, εξαιτίας της φοροεπιδροµής στην οποία έχει επιδοθεί η κυβέρνηση, µόνο µέσα από προσφορές κι εκπτώσεις από πλευράς ξενοδόχων. Είναι γεγονός ότι τα ξενοδοχεία, τα τελευταία χρόνια, αντιµετωπίζουν δυσκολίες εξαιτίας του αρνητικού οικονοµικού και επιχειρηµατικού κλίµατος, το οποίο διαµορφώνεται στη χώρα µας. Ωστόσο, µέληµά µας είναι να γεµίζουν τα ξενοδοχεία κι εκεί ακριβώς προσανατολίζονται οι προσπάθειές µας.
Εφέτος υπήρξαν προσδοκίες από τη ρωσική αγορά. Ποια είναι η εκτίμησή σας για την πορεία της ρωσικής αγοράς, αλλά και για τις άλλες, παραδοσιακές αγορές για τη χώρα μας; Η ρωσική αγορά έχει ιδιαίτερη θέση στον ελληνικό Τουρισµό. Να διευκρινίσουµε ότι, στην Τουρκία κατευθύνονται Ρώσοι τουρίστες χαµηλότερου οικονοµικού επιπέδου, οι οποίοι δεν µπορούν να προσεγγίσουν την Ελλάδα, εξαιτίας του αυξηµένου κόστους του ελληνικού τουριστικού πακέτου, σε σχέση µε το κόστος του τουριστικού πακέτου στη γείτονα χώρα. Την Ελλάδα από την άλλη πλευρά επιλέγουν ταξιδιώτες υψηλότερου οικονοµικού επιπέδου από τη συγκεκριµένη αγορά. Αυτούς δεν καταφέραµε να προσελκύσουµε εφέτος κι ήταν ξεκάθαρα πρόβληµα τιµολογιακής πολιτικής. Εάν θα επιλέξουν οι Ρώσοι να έρθουν στην Ελλάδα για τις διακοπές τους, εξαρτάται κατά βάση από την πορεία της ρωσικής οικονοµίας και κατ’ επέκταση από τις οικονοµικές τους δυνατότητας, δεδοµένου ότι το ελληνικό τουριστικό προϊόν, µε τις νέες αυξήσεις των φόρων καθίσταται ακριβό. Εδώ, λοιπόν, έγκειται και το όλο θέµα. Στο κατά πόσο µπορούν οι Ρώσοι να ανταπεξέλθουν σε αυτό το κόστος.
Ποιες είναι οι εκτιμήσεις σας για τις υπόλοιπες αγορές της δυτικής Ευρώπης; Παρατηρείται υστέρηση από τις αγορές της Ολλανδίας και του Βελγίου, η οποία αποδίδεται στην έξαρση της τροµοκρατίας, ενώ, εξίσου πτωτικά, διαµορφώνονται και οι κρατήσεις από την Πολωνία και την Τσεχία, εξαιτίας του προσφυγικού ζητήµατος. Βεβαίως, πιστεύω ότι στην εικόνα που παρουσιάζουν οι εν λόγω αγορές και εν γένει στην υστέρηση των κρατήσεων, σηµαντικό ρόλο είχε και η διοργάνωση του Ευρωπαϊκού Πρωταθλήµατος Ποδοσφαίρου, το γνωστό Euro, στη Γαλλία, µε την ολοκλήρωση του οποίου άρχισε να καταγράφεται αύξηση των κρατήσεων.
Ποιες είναι οι τελευταίες εξελίξεις στο θέμα του ΠΡΟΤΟΥΡ και τι γίνεται σε επίπεδο προβολής στη Ρόδο, η οποία, επί σειρά ετών, πρωτοπορούσε σε αυτόν τον τομέα; Καταρχάς, πρέπει να πούµε ότι η χρηµατοδότηση του ΠΡΟΤΟΥΡ γινόταν από τον ∆ΗΦΟ∆Ω (∆ηµοτικός Φόρος ∆ωδεκανήσου), οπότε µε την κατάργησή του, κόπηκε και η εν λόγω χρηµατοδότηση, µε αποτέλεσµα σήµερα να µην υπάρχουν τα απαραίτητα κονδύλια για τη χρηµατοδότηση του Οργανισµού. Από την πλευρά του ο ∆ήµος υποσχέθηκε ότι θα συνεχίσει τη χρηµατοδότηση του ΠΡΟΤΟΥΡ, όµως και αυτός αντιµετωπίζει οικονοµικά προβλήµατα. Για να συνεχίσει, λοιπόν, ο ΠΡΟΤΟΥΡ να έχει τον ρόλο που είχε στην προβολή και προώθηση του νησιού, θα πρέπει να βρεθούν ιδιώτες που θα ενδιαφερθούν να χρηµατοδοτήσουν τον Οργανισµό.
Αρκετά, αλλά πιστεύω ότι είναι κάτι πρόσκαιρο, προκειµένου να καταφέρει η χώρα να βγει από τα µνηµόνια.
Ποια είναι η άποψή σας για τον νέο αναπτυξιακό νόμο, ο οποίος έχει δεχθεί ιδιαίτερα αρνητικές κριτικές και πόσο συμφωνείτε με την άποψη ότι ο νόμος αυτός κάθε άλλο παρά θα βοηθήσει στην ανάπτυξη του νησιού; Κατά τη γνώµη µου ο νέος αναπτυξιακός νόµος θα έπρεπε να προσανατολίζεται κυρίως στον εκσυγχρονισµό του ήδη υφιστάµενου ξενοδοχειακού δυναµικού της χώρας και όχι στον εµπλουτισµό του µε νέες µονάδες. Από την άλλη, µόνο το γραφειοκρατικό σκέλος για να ενταχθεί κανείς στον νόµο µπορεί να ανέλθει σε ποσοστό 20% επί της χρηµατοδότησης, γεγονός που αποτρέπει τους επενδυτές.
Η Ρόδος «πονάει» σε υποδομές και βλέπουμε ότι κάθε χρόνο με την υπάρχουσα οικονομική δυσπραγία, τόσο από πλευράς κυβέρνησης, όσο και τοπικής αυτοδιοίκησης, τα όποια προβλήματα διογκώνονται. Καταρχάς, ποια είναι τα προβλήματα που αντιμετωπίζει το νησί, τι πρέπει να γίνει άμεσα και πιστεύετε ότι η ιδιωτικοποίηση του αεροδρομίου θα ωφελήσει ή θα βλάψει τον τουρισμό; Η ιδιωτικοποίηση του αεροδρόµιου, µε όλη αυτή την παρατηρούµενη οικονοµική δυσπραγία ήταν µονόδροµος. Το αεροδρόµιο έχει ξεπεράσει εδώ και καιρό τα όριά του, στο πεδίο της εξυπηρέτησης. Αδυνατεί να ανταπεξέλθει στην αυξηµένη κίνηση και σε αυτό το σηµείο πρέπει άµεσα να παρθούν δραστικά µέτρα, κάτι που η κυβέρνηση, υπό τις παρούσες συνθήκες, αδυνατεί να κάνει. Οπότε πολύ ορθή ήταν η απόφαση παραχώρησης του αεροδροµίου σε ιδιώτη επενδυτή. Όσον αφορά τώρα τα θέµατα υποδοµής, θεωρώ ότι τελευταία έχουν γίνει σηµαντικά βήµατα µε την κατασκευή της µαρίνας, τη δηµιουργία του φράγµατος του Γαδουρά, ένα από τα µεγαλύτερα έργα υποδοµής που υλοποιήθηκε τις τελευταίες δεκαετίες στο Αιγαίο. Επίσης, το νησί διαθέτει καλό οδικό δίκτυο, ενώ ολοκληρώνεται και το εργοστάσιο της ∆ΕΗ. Κάποια µικρά προβλήµατα που παρατηρούνται είναι σε επίπεδο καθαριότητας, τα οποία νοµίζω ότι ο δήµος θα επιλύσει άµεσα.
Ποια είναι η συμβουλή σας, μέσα από τη μεγάλη εμπειρία σας, στους κρατούντες στον τουρισμό; Οι όποιες προσπάθειες θα πρέπει να έχουν ένα και µοναδικό προσανατολισµό. Την αναβάθµιση της ποιότητας σε όλα τα επίπεδα.
Πόσο σας προβληματίζει η υπερφορολόγηση στον κλάδο;
Αυτό έχει ανάγκη ο Τουρισµός µας και σε αυτό θα πρέπει να δοθεί βαρύτητα.
Αφιέρωμα
ΓΙΑΝΝης ΧΑΤΖΗΛΑΖΑΡΟΥ Πρόεδρος & Διευθύνων Σύμβουλος Ομίλου Χατζηλαζάρου
ε
δ Δω
α
ησ ν ά κ
Αντιαναπτυξιακός ο νέος «αναπτυξιακός» νόμος... Αισιόδοξος για την πορεία της φετινής τουριστικής σεζόν που βρίσκεται σε εξέλιξη, τόσο στην Ελλάδα, αλλά και στη Ρόδο εμφανίζεται σε συνέντευξή του στο «ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ» ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος του ομίλου Χατζηλαζάρου, κ. Γιάννης Χατζηλαζάρου. Ο ίδιος εξάλλου συνηθίζει να βλέπει το ποτήρι… μισογεμάτο. Στο πλαίσιο, άλλωστε, αυτής της οπτικής, εντάσσονται και τα σχέδιά του για την ανέγερση της έκτης κατά σειρά ξενοδοχειακής μονάδας του Ομίλου, τα οποία προχωρούν κανονικά, με βάση τον εταιρικό σχεδιασμό και θα τεθούν σε εφαρμογή με την ολοκλήρωση της φετινής τουριστικής χρονιάς. Ιδιαίτερα επικριτικός εμφανίζεται ο κ. Χατζηλαζάρου σχολιάζοντας την κατεύθυνση του νέου αναπτυξιακού νόμου, υπογραμμίζοντας πως «για να αποτελέσει μοχλό ανάπτυξης θα πρέπει να απαντήσει αποτελεσματικά σε συγκεκριμένα προβλήματα της ελληνικής οικονομίας, τα οποία ταλανίζουν την επιχειρηματικότητα». H συνέντευξη του Γιάννη Χατζηλαζάρου, γνωστού και ως «κυρίου δεν χρωστάω», έχει ως εξής: Ποια είναι η εκτίμησή σας για το σύνολο της φετινής τουριστικής χρονιάς, τόσο σε επίπεδο Ρόδου, όσο και σε επίπεδο χώρας, μετά και τις τελευταίες εξελίξεις στην Τουρκία και ποιο πιστεύετε ότι είναι το μέλλον της Ελλάδας στην τουριστική «σκακιέρα» της Μεσογείου;
Τι είναι αυτό που φταίει και για το οποίο η χώρα μας, παρότι εφέτος είναι σε προνομιακή θέση, λόγω των πολιτικών εξελίξεων και των τρομοκρατικών επιθέσεων, που έθεσαν εκτός συναγωνισμού την Τουρκία, την Αίγυπτο, την Τυνησία, δεν έκανε τη διαφορά;
Ο τόπος μας ήταν ανέκαθεν, και θα παραμείνει, ένας σημαντικός
Η εγγύτητα της χώρας με τις προβληματικές περιοχές, αλλά και
τουριστικός προορισμός. Οι μεταβολές που συμβαίνουν γύρω
το μεταναστευτικό πρόβλημα επηρέασαν τον Τουρισμό στην Ελ-
μας θα πρέπει να αναγνωσθούν ως ευκαιρία για να αναδείξουμε
λάδα. Εντούτοις, η χρονιά φαίνεται να εξελίσσεται καλά, παρά τη
το τουριστικό μας προϊόν όχι μόνο σε αυτούς που παραδοσιακά
δύσκολη εκκίνηση.
μας προτιμάνε, αλλά και σε όλους όσοι μας επιλέξουν λόγω των συνθηκών. Μέσα από την ποιότητά μας, τον πολιτισμό μας και, κυρίως, την ελληνική φιλοξενία να τους κερδίσουμε. Στόχος θα πρέπει να είναι να ξανά-ανακαλύψουμε την έννοια της ελληνικής φιλοξενίας.
64 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
Η Ελλάδα δείχνει να μην κατάφερε να «εξαργυρώσει» το μεγάλο στοίχημα της φετινής τουριστικής περιόδου, που ήταν ο ρωσικός τουρισμός.
Ποιο είναι το σχόλιό σας και πως διαμορφώνεται η ρωσική αγορά εφέτος στη Ρόδο; Τα στοιχεία του Ιούνη δείχνουν ότι είχαµε µια αύξηση στις αφίξεις Ρώσων τουριστών στη Ρόδο. Σίγουρα οι καθυστερήσεις, το άσχηµο ξεκίνηµα και η αξία του νοµίσµατός τους σε σχέση µε το ευρώ, επηρεάζουν σε µεγάλο βαθµό την απόφασή τους να επιλέξουν την Ελλάδα για διακοπές. Παρόλα αυτά, από τον Ιούνιο και έπειτα η κίνηση εξελίσσεται ικανοποιητικά για τη χώρα µας.
Ποιες είναι οι προβλέψεις σας για την επόμενη χρονιά; Τι δείχνουν τα συμβόλαια που έχουν υπογραφεί, δεδομένης της νέας αύξησης του Φ.Π.Α. και της κατάργησης της αύξησης του Φ.Π.Α. στα νησιά; Σε σύγκριση µε τις γειτονικές µας ανταγωνίστριες χώρες είµαστε ακριβοί, γεγονός που επιδρά σηµαντικά στην επιλογή της χώρας ως τουριστικού προορισµού και ειδικά σε µια περίοδο όπου υπάρχει µια γενικότερη ύφεση στις οικονοµίες των ευρωπαϊκών
επιτρέπουν να είµαι αισιόδοξος για µια καλή χρονιά, όχι µόνο για
Με όλα αυτά τα νέα φορολογικά μέτρα, η Ελλάδα γίνεται αρκετά ακριβή και κινδυνεύει να τεθεί εκτός συναγωνισμού. Ποιες είναι οι προτάσεις σας προκειμένου η Ελλάδα να παραμείνει δυνατός «παίχτης» στην τουριστική «σκακιέρα» της Μεσογείου;
την επόµενη, αλλά και για την εφετινή. Ήδη, όπως προανέφερα,
Καταρχήν είναι σηµαντικό να υπάρξει κεντρικός σχεδιασµός,
από τον Ιούνιο και έπειτα ο Τουρισµός εξελίσσεται καλά, ενώ και
στον οποίο θα έχουν ρόλο όλοι οι φορείς του κλάδου. Θα πρέπει
οι µήνες Σεπτέµβριος-Οκτώβριος θα είναι εξίσου καλοί, κάτι το
να λάβουµε υπόψη τις αλλαγές που συµβαίνουν και πρόκειται να
οποίο θα φανεί άλλωστε και στο τέλος της σεζόν.
συµβούν στη γειτονιά µας, στη Μεσόγειο και σε όλη την Ευρώπη.
και άλλων χωρών. Ωστόσο, η ασφάλεια και η ηρεµία που επιδεικνύει η χώρα µας στις µεταβολές και αναταράξεις που συµβαίνουν γύρω µας, µου
Επιπλέον, να αξιολογήσουµε τις επιπτώσεις από το Brexit, αλλά
Αύξηση Φ.Π.Α., κατάργηση μειωμένου συντελεστή Φ.Π.Α. στα νησιά, προγραμματιζόμενο νέο τέλος διανυκτέρευσης. Ποιες κατά τη γνώμη σας είναι οι επιπτώσεις στην ξενοδοχειακή αγορά;
και να είµαστε έτοιµοι να εκµεταλλευθούµε τις όποιες ευκαιρίες
Οι συνέπειες των µέτρων έχουν πλήξει σε σηµαντικό βαθµό την
χείριση.
ξενοδοχειακή αγορά. Οποιοσδήποτε νέος φόρος θα επηρεάσει
Παράλληλα, χρειάζεται να αντλούµε παραδείγµατα από τις αντα-
δραµατικά τον Τουρισµό στο σύνολό του.
γωνίστριες χώρες και να λειτουργούµε σε κοντινό πλαίσιο, σε
µπορεί να δηµιουργηθούν. Να εκτιµήσουµε τις συνέπειες και να αντιδράσουµε ανάλογα, µε οργανωµένη και συστηµατική δια-
επίπεδο υπηρεσιών, αλλά και φορολογικών επιβαρύνσεων.
Πως εξελίσσονται τα σχέδιά σας για τη νέα, έκτη κατά σειρά ξενοδοχειακή μονάδα του ομίλου σας και τι άλλο προγραμματίζετε σε επίπεδο επενδύσεων;
Αναπτυξιακός νόμος: Θα βοηθήσει;
Προχωράµε στον σχεδιασµό βάσει του προγράµµατός µας,
ανάπτυξης», θα πρέπει να απαντήσει αποτελεσµατικά σε συγκε-
όπου η έκτη µονάδα του οµίλου θα ξεκινήσει µε το κλείσιµο της
κριµένα προβλήµατα της ελληνικής οικονοµίας, τα οποία ταλα-
φετινής σεζόν. Παράλληλα, µια σειρά από ανακαινίσεις έχουν
νίζουν την επιχειρηµατικότητα στην Ελλάδα και αποτελούν τρο-
ήδη υλοποιηθεί στα ξενοδοχεία του οµίλου και συνάµα έχουν
χοπέδη για οποιαδήποτε πρόοδο και εξέλιξη. Τα εξαγγελλόµενα
προγραµµατισθεί για το νέος µια σειρά από εργασίες
µέτρα φαίνεται να µην είναι προς αυτή την κατεύθυνση, καθώς
αναβάθµισης των εγκαταστάσεων, που θα
παλιές επενδύσεις παραµένουν απλήρωτες, ενώ οι αυξηµένες
ανεβάσουν ακόµη περισσότερο το παρεχόµενο επίπεδο υπηρεσιών φιλοξενίας.
Προκειµένου ο νέος αναπτυξιακός νόµος να αποτελέσει «µοχλό
φορολογικές επιβαρύνσεις στον Τουρισµό αποθαρρύνουν ξένους επενδυτές να συµµετέχουν στην αναβάθµισή του.
Αφιέρωμα
IΩΑΝΝΗΣ ΜΙΣΘΟΣ Γενικός Διευθυντής & Διευθυντής Οικονομικών Landa S.A
ε
δ Δω
α
ησ ν ά κ
Η αύξηση των αφίξεων δεν σημαίνει βελτίωση των οικονομικών αποτελεσμάτων των ξενοδοχείων Βαθιά γνώση του Τουρισμού, με 25ετή θητεία στους μεγαλύτερους ξενοδοχειακούς ομίλους στη χώρα και στα πλέον «επώνυμα» ξενοδοχεία, όπως στα ξενοδοχεία του ομίλου Grecotel, του ομίλου Χατζηλαζάρου, στο Rodos Palace, και άριστη γνώση των αριθμών (οικονομολόγος γαρ), ο κ. Γιάννης Μισθός διαθέτει όλα εκείνα τα στοιχεία του καλού συνομιλητή και πολλά ακόμη, που τον κατατάσσουν μεταξύ των πλέον ειδημόνων στον χώρο. Σε συνέντευξή του στο «ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ», ο γενικός διευθυντής & διευθυντής Οικονομικών της Landa S.A., ιδιοκτήτριας των πολυτελών ξενοδοχείων Amathus Beach Hotel και Elite Suites & SPA στη Ρόδο, αναλύει τα δεδομένα της φετινής τουριστικής σεζόν στο νησί, σύμφωνα με τα οποία καταγράφεται αύξηση των αφίξεων, η οποία, ωστόσο, δεν συνεπάγεται και βελτίωση των αποτελεσμάτων των ξενοδοχείων. Κι αυτό γιατί, όπως λέει, σε ποσοστό μεγαλύτερο του 85%, οι ξενοδοχειακές επιχειρήσεις στο νησί δεν κατάφεραν να μετακυλήσουν τις αυξήσεις του Φ.Π.Α. στις τιμές τους.
Ποια είναι η εκτίμησή σας για το σύνολο της φετινής τουριστικής σεζόν στη Ρόδο και σε ποιο βαθμό οι τελευταίες εξελίξεις στην Τουρκία επιδρούν στον ροδιακό Τουρισμό;
ρουµε αν η αύξηση αυτή συνοδεύεται µε αντίστοιχη αύξηση των διανυκτερεύσεων. Οι τελευταίες εξελίξεις στην Τουρκία συνέβαλαν, αλλά όχι σε σηµαντικό βαθµό, στην αύξηση των κρατήσεων της τελευταί-
Βασιζόµενοι στα µέχρι σήµερα στατιστικά στοιχεία αφίξεων του
ας στιγµής και, φυσικά, πιστεύω ότι θα συµβάλλουν
αεροδροµίου, βλέπουµε πως υπάρχει σηµαντική αύξηση της του-
αρνητικά στην προσέλευση Τούρκων πελατών,
ριστικής κίνησης, η οποία αγγίζει το 6%-7% µέχρι τον Ιούνιο και
που είναι σηµαντικοί πελάτες, δεδοµένου
συνεχίζει αυξητικά και τους υπόλοιπους µήνες. Βέβαια, κανείς δεν
ότι ξοδεύουν αρκετά στην αγορά
γνωρίζει ή τουλάχιστον δεν µετρά τις διανυκτερεύσεις, ώστε να ξέ-
της Ρόδου.
66 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
Πως διαμορφώνονται οι κρατήσεις από τη ρωσική αγορά στο νησί και τι ευθύνεται που ο ρωσικός τουρισμός εφέτος δεν έκανε τη «διαφορά» στη χώρα μας; Οι κρατήσεις της ρώσικης αγοράς, όπως είχαµε πει και παλαιότερα στη Μόσχα, είναι της τελευταίας στιγµής και εφέτος δείχνουν να έχουν επηρεαστεί αρκετά από το συνεχές µεταβαλλόµενο καθεστώς στην Τουρκία (διατάραξη των σχέσεων εξαιτίας της κατάρριψης του ρωσικού µαχητικού από την τουρκική, πολεµική αεροπορία, αποτυχηµένη απόπειρα πραξικοπήµατος, µε αποτέλεσµα οι πτήσεις charter από τη Ρωσία να διακοπούν για 2-3 εβδοµάδες). Φυσικά, παράγοντες όπως η δυσκολία στην έκδοση βίζας, η ισοτιµία ευρώ/ρούβλι, που παραµένει υψηλή, η χαµηλή τιµή του πετρε-
Πως διαμορφώνεται η κίνηση από το Ηνωμένο Βασίλειο και ποιες πιστεύετε ότι θα είναι οι επιπτώσεις της αποχώρησης της Βρετανίας από την Ευρωπαϊκή Ένωση στον ελληνικό, αλλά και στον ροδιακό τουρισμό; Η κίνηση από το Ηνωµένο Βασίλειο συνεχίζει να είναι αυξητική και να δείχνει ότι δεν έχει επηρεαστεί από το Brexit. Αν σταθεροποιηθεί η ισοτιµία γύρω στο 1,20 δεν νοµίζω ότι θα έχουµε σοβαρές απώλειες. Μας ανησυχούν όµως τελευταία κάποια περιστατικά πτωχεύσεων low cost tour operators, αλλά νοµίζω πως αυτά είναι µεµονωµένα. Πιστεύω πως οι Βρετανοί αγαπούν τα ελληνικά νησιά και κυρίως τη Ρόδο και θα συνεχίσουν να έχουν σηµαντικό µερίδιο της αγοράς µας.
λαίου, η οποία συντελεί στην ύφεση που παρατηρείται στη Ρωσία, επηρέασαν τα αναµενόµενα αποτελέσµατα και δεν επιβεβαίωσαν τις αισιόδοξες προβλέψεις. Πρέπει όµως όλοι µας να καταλάβουµε πως οι Ρώσοι, ανεξάρτητα από τα γεγονότα, θα συνεχίσουν να προτιµούν τον προορισµό Τουρκία. Για να γίνουµε, λοιπόν, πιο ανταγωνιστικός ως προορισµός και να πάρουµε µεγαλύτερο µερίδιο της ρωσικής αγοράς, πρέπει να κάνουµε αλλαγές και να πάρουµε αποφάσεις. Καταρχάς πρέπει να λύσουµε τα προβλήµατα που σχετίζονται µε την έκδοση θεώρησης εισόδου στη χώρα µας από τη ρωσική αγορά και µε τις υποδοµές, κυρίως τα αεροδρόµια, όπου παρατηρούνται δίωρες και τρίωρες καθυστερήσεις στις αφίξεις και αναχωρήσεις των Ρώσων ταξιδιωτών.
Πως μεταφράζεται η αυξημένη τουριστική κίνηση στη Ρόδο στα οικονομικά των ξενοδοχείων; ∆υστυχώς, οι αυξηµένες, διεθνείς, αεροπορικές αφίξεις, δεν έχουν τα ανάλογα θετικά αποτελέσµατα στα οικονοµικά µεγέθη, σε ποσοστό µεγαλύτερο του 85% των ξενοδοχειακών επιχειρήσεων, πολύ απλά γιατί δεν µπόρεσαν τα ξενοδοχεία να µεταφέρουν τις διαδοχικές αυξήσεις του Φ.Π.Α. στις τιµές τους. Ξέρετε ότι υπογράφουµε συµβόλαια µε ενσωµατωµένους όλους τους φόρους: Φ.Π.Α., τέλη Παρεπιδηµούντων; Η αύξηση του Φ.Π.Α. και ταυτόχρονα η κατάργηση των µειωµένων συντελεστών στα νησιά του Αιγαίου έφερε απώλεια εσόδων τουλάχιστον 8-9%. Από ένα µέσο Φ.Π.Α. στο πακέτο all inclusive 7,33% πήγαµε στο 16,09%. Από αυτό το ποσοστό κάποιοι
Αφιέρωμα
Η σπουδαιότερη προσωπικότητα στα ξενοδοχεία Αmathus είναι ο πελάτης και εκεί βρίσκεται και η ιδιαιτερότητα του επαγγέλματός μας
µείωση διανυκτερεύσεων στα ξενοδοχεία. Αν καταφέρναµε να υιοθετήσουµε τις «καλές πρακτικές» προορισµών όπως η Ισπανία, διότι στην Ισπανία ανήκει και η Μαγιόρκα όπου ισχύει ειδικό φορολογικό καθεστώς, αν ενισχύαµε τα δυνατά µας σηµεία, όπως είναι η φιλοξενία, η διατροφή, ο πολιτισµός, τότε πιστεύω θα είχαµε καλύτερα αποτελέσµατα, ως προορισµός.
ση είχαν απώλεια εσόδων 5-6%. Εκείνοι οι οποίοι ζήτησαν και πήραν
Αρκετά βραβεία για το Amathus. Πως τα κερδίζετε και τι να περιμένουμε ακόμη;
µεγαλύτερες αυξήσεις, έκαναν και συνεχίζουν να κάνουν «αγώνα
Είναι τιµή και ιδιαίτερη χαρά να γινόµαστε αποδέκτες σηµαντικών
δρόµου», δίνοντας προσφορές, για να γεµίσουν τα δωµάτιά τους.
διακρίσεων κάθε χρόνο. Ευχαριστούµε τους πελάτες µας για αυτό
Σε όλο αυτό προστίθεται η αύξηση των εργοδοτικών εισφορών, ο
και φυσικά το προσωπικό µας, διότι έχει πετύχει κάτι που µπορεί
φόρος στο κρασί και στη µπύρα, ο διπλασιασµός του ΕΝΦΙΑ και
να φαίνεται απλό, αλλά ταυτόχρονα είναι και πολύ δύσκολο: να
ακόµη δεν ξέρουµε µέχρι τέλος του 2016 τι άλλο µπορεί να µας
υπάρχει προσωπική σχέση µε τον πελάτη.
βρει αν δεν βγαίνουν τα νούµερα του Κρατικού Προϋπολογισµού.
Η σπουδαιότερη προσωπικότητα στα ξενοδοχεία Αmathus είναι ο
Επίσης, η αύξηση του Αll Ιnclusive, κυρίως λόγω της µεταφοράς
πελάτης και εκεί βρίσκεται και η ιδιαιτερότητα του επαγγέλµατός
παραδοσιακών πελατών αυτής της κατηγορίας από τις αγορές
µας, καθώς χρειάζεται προσοχή και λεπτοµέρεια για να «χτιστεί» σε
της Αιγύπτου και της Τουρκίας στη Ρόδο, µηδένισε τα έσοδα των
βάθος χρόνου ένα καλό όνοµα. Σε αυτό δεν χωρούν πειραµατισµοί.
extras στα ξενοδοχεία, αναγκάζοντας τα περισσότερα σε αλλαγή
Οι ανάγκες του πελάτη αυξάνονται συνεχώς και γίνονται πιο προ-
στρατηγικής µε τη µετατροπή τους σε Αll Ιnclusive.
σωποποιηµένες. Έτσι, λοιπόν, και σύµφωνα και µε την πελατοκε-
µπόρεσαν να πάρουν αυξήσεις 3-4%, άρα στην καλύτερη περίπτω-
ντρική φιλοσοφία των ξενοδοχείων µας, ο κάθε ένας από εµάς θέ-
Στην αύξηση του Φ.Π.Α. και στην κατάργηση του μειωμένου συντελεστή Φ.Π.Α. στα νησιά προγραμματίζεται να προστεθεί και το νέο τέλος διανυκτέρευσης. Ποιες κατά τη γνώμη σας θα είναι οι επιπτώσεις στην ξενοδοχειακή αγορά από αυτό τον νέο φόρο και τι πρέπει να γίνει προκειμένου η Ελλάδα να παραμείνει δυνατός «παίχτης» στην τουριστική «σκακιέρα» της Μεσογείου;
τει ως προτεραιότητα τη συνεχή βελτίωση, µε στόχο την εξύψωση
Όσον αφορά στο τέλος διανυκτέρευσης και αυτό έρχεται σαν κάτι
στην εταιρία, γι’ αυτό δεν µπορώ να αναφέρω πολλά πράγµατα.
επιπρόσθετο, που στην καλύτερη περίπτωση που δεν ενταχθεί
Σίγουρα στις σκέψεις των µετόχων-επενδυτών είναι η ανακαί-
στην τιµή πακέτου (δεν έχει βγει ακόµη διευκρινιστική εγκύκλιος
νιση του ξενοδοχείου και η ενδυνάµωση του µετοχικού
και όλοι θεωρούν ότι θα το πληρώνει ο πελάτης µε την άφιξή του
σχήµατος της εταιρίας, ώστε να ανταποκρίνεται
στο ξενοδοχείο), θα επηρεάσει τις αφίξεις µε απώλειες, τη µέση
στις ανάγκες και στις δυσκολίες των καιρών,
διαµονή µε µείωση των ηµερών παραµονής και την αύξηση δια-
σε ένα ασταθές, θα έλεγα, οικονοµικό
νυκτερεύσεων σε καταλύµατα εκτός ξενοδοχείων, άρα θα επιφέρει
και τουριστικό περιβάλλον.
68 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
των υπηρεσιών µας.
Ποια είναι τα τελευταία επενδυτικά σας σχέδια και τι προγραμματίζετε για το μέλλον; Υπάρχουν κάποιες µη ανακοινώσιµες προς το παρόν εξελίξεις
Λεωφ. Ηρακλειδών 100, Ιξιά, 85101 Ρόδος ΤΗΛ: 22410 89900, FΑΧ: 22410 89901 Amathus Elite Suites: info@elitesuitesrhodes.com | www.elitesuitesrhodes.com Amathus Beach Hotel: info@amathusrhodes.com | www.amathusrhodes.com
Αφιέρωμα
ΜΑΝΟΣ Ν. ΚΟΝΣΟΛΑΣ Βουλευτής Ν. Δωδεκανήσου Νέας Δημοκρατίας
ε
δ Δω
α
ησ ν ά κ
Τα χειρότερα έρχονται… • Φοροεπιδρομή και έλλειψη τουριστικής πολιτικής πλήττουν τον τουρισμό μας • Μόνο αναπτυξιακός δεν είναι ο νέος νόμος για τον Τουρισμό Δριμύ κατηγορώ στην κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ για την ακολουθούμενη τουριστική πολιτική της ασκεί ο Καρπάθιος βουλευτής Δωδεκανήσου της Νέας Δημοκρατίας, κ. Μάνος Κόνσολας. Σε μια συνέντευξη-χείμαρρο, η οποία θα συζητηθεί, ο κ. Κόνσολας αναλύει τα κακώς κείμενα της φετινής τουριστικής χρονιάς, ενώ επισημαίνει ότι τρεις είναι οι αιτίες που η χώρα μας, παρότι εφέτος βρίσκεται σε προνομιακή θέση, δεν κατάφερε να κάνει τη διαφορά: απουσία τουριστικής πολιτικής, φοροεπιδρομή και γενικευμένη αίσθηση πολιτικής αστάθειας. Προειδοποιεί δε ότι τα χειρότερα έρχονται. Με λόγο αιχμηρό έως και προκλητικό, ο κ. Κόνσολας κατηγορεί την κυβέρνηση ότι έχει στοχοποιήσει τον τουρισμό, τον μοναδικό τομέα που έμεινε όρθιος στην κρίση, όπως χαρακτηριστικά λέει. Για να υπάρξει δε τουριστική ανάπτυξη, τονίζει πως χρειάζεται μια άλλη πολιτική, με αποκλιμάκωση των φορολογικών επιβαρύνσεων, με έναν αναπτυξιακό νόμο επικεντρωμένο αποκλειστικά στον τουρισμό και στη νησιωτική επιχειρηματικότητα.
Ποια είναι η εκτίμησή σας για το σύνολο της φετινής τουριστικής περιόδου στη Ρόδο, αλλά και γενικά στα Δωδεκάνησα και πως πιστεύετε ότι θα εξελιχθεί η σεζόν στο σύνολό της στη χώρα μας, μετά και τις τελευταίες εξελίξεις στην Τουρκία; Είναι γενική εκτίμηση όλων των ανθρώπων του τουρισμού ότι η Ελλάδα δεν κέρδισε αυτά που θα έπρεπε να κερδίσει, αν συνυπο-
70 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
λογίσουμε τις απώλειες που έχει η Τουρκία ως τουριστικός προορισμός. Για να είμαι ακριβής, θα έλεγα ότι αν τελικά υπάρξουν κέρδη, αυτά θα είναι πολύ ισχνά. Για τα Δωδεκάνησα ειδικά, θεωρώ ότι η επόμενη χρονιά θα είναι ιδιαί-
ση της ανταγωνιστικότητας του τουριστικού προϊόντος μας, λόγω
συναγωνισμού την Τουρκία, την Αίγυπτο, την Τυνησία, δεν έκανε τη διαφορά;
των υπέρμετρων φορολογικών επιβαρύνσεων.
Τρείς είναι οι βασικές αιτίες. Η πρώτη ήταν ότι απουσίαζε η προ-
Οι συνέπειες αυτές είναι ήδη ορατές αφού έχει ανακοπεί η μεγάλη
ετοιμασία και ο σχεδιασμός για να αξιοποιήσουμε, προς όφελός
δυναμική που παρουσίασε ο τουρισμός στα Δωδεκάνησα το 2013
μας, τα προβλήματα που είχαν άλλοι τουριστικοί προορισμοί. Ένα
και το 2014. Παράλληλα, υπάρχουν και οι αρνητικές συνέπειες από
χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η αδυναμία της κυβέρνησης να
το μεταναστευτικό, ιδιαίτερα στην Κω και στη Λέρο. Για την κυβέρ-
αντιμετωπίσει τα προβλήματα με την καθυστέρηση στη διεκπε-
νηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ το γεγονός ότι η Κως είναι ο τρίτος κορυφαίος
ραίωση των διαδικασιών χορήγησης βίζας για τους Ρώσους του-
τουριστικός προορισμός της χώρας και έπρεπε να προστατευθεί,
ρίστες.
δεν λέει τίποτα.
Η δεύτερη ήταν οι νέες φορολογικές επιβαρύνσεις, που έκαναν
Η κυβέρνηση έκανε επίδειξη δύναμης στις τοπικές κοινωνίες της
πιο ακριβό το τουριστικό μας προϊόν. Είναι τουλάχιστον αφελές να
Κω και της Λέρου, κατασκευάζοντας hot spot. Συνεχίζει μάλιστα να
πιστεύουμε ότι οι επιβαρύνσεις αυτές δεν υπολογίζονται από τη
προκαλεί, μεταφέροντας πρόσφυγες και παράνομους μετανάστες
διεθνή τουριστική αγορά και δεν θα έχουν συνέπειες.
από άλλες περιοχές της χώρας στην Κω και στη Λέρο.
Η τρίτη είναι η γενικευμένη αίσθηση πολιτικής αστάθειας και αβε-
τερα κρίσιμη αφού τότε θα διαφανούν οι συνέπειες από τη μείω-
βαιότητας που υπάρχει στη χώρα, με ευθύνη της κυβέρνησης. Ιδι-
Η Ρόδος είναι ένα ισχυρό brand name, ωστόσο την περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου συνθέτουν και μια σειρά από μικρότερα και λιγότερο γνωστά νησιά. Ποιες είναι οι προτάσεις σας προκειμένου αυτά τα νησιά να πάρουν τη θέση τους στον τουριστικό χάρτη και το μερίδιο της «πίττας» που τους αναλογεί, ξεκινώντας από το πολύ σημαντικό θέμα της σύνδεσης με την ηπειρωτική Ελλάδα;
αίτερα η πολιτική της κυβέρνησης του κ. Τσίπρα στο μεταναστευτικό ήταν καταστροφική για τον τουρισμό μας.
Η κυβέρνηση δεν αντιλαμβάνεται τις ιδιαιτερότητες των νησιών
Αύξηση ΦΠΑ, κατάργηση μειωμένου συντελεστή ΦΠΑ στα νησιά, προγραμματιζόμενο νέο τέλος διανυκτέρευσης. Ποιες κατά τη γνώμη σας είναι οι επιπτώσεις στην ξενοδοχειακή αγορά και πως θα χαρακτηρίζατε την κυβερνητική πολιτική στον τουρισμό;
του Αιγαίου. Δεν γνωρίζει ότι η τουριστική ανάπτυξη συνδέεται με
Η κυβέρνηση έχει στοχοποιήσει τον τουρισμό. Ο μοναδικός το-
την ανταγωνιστικότητα. Όταν επιβάλλεις νέους φόρους, όταν αυ-
μέας που έμεινε όρθιος στην κρίση, έχει δεχθεί ένα μπαράζ νέων
ξάνεις τον ΦΠΑ στην εστίαση, όταν καταργείς τους μειωμένους συ-
φορολογικών επιβαρύνσεων.
ντελεστές ΦΠΑ, τότε μοιραία χάνεις την ανταγωνιστικότητά σου.
Η κυβέρνηση όμως δεν αντιμετωπίζει τον τουρισμό ως «αγελάδα
Οι επιπτώσεις είναι ήδη ορατές σε νησιά όπως η Ρόδος και η Κως
για άρμεγμα», τον συκοφαντεί κιόλας αναζητώντας δημοκρατική
που δέχονται τρία εκατομμύρια επισκέπτες κάθε χρόνο. Άρχισαν
νομιμοποίηση και αποδοχή για τους νέους φόρους που επιβάλλει.
όμως να γίνονται ορατές και στα μικρότερα νησιά της Δωδεκανή-
Υπουργοί της κυβέρνησης ταυτίζουν τον τουρισμό και τα νησιά
σου, που στηρίζονταν στον εσωτερικό τουρισμό.
του Αιγαίου με τον πλούτο και τη φοροδιαφυγή.
Είναι δεδομένο το υψηλό μεταφορικό κόστος για να ταξιδέψει
Είναι μια ψευδεπίγραφη ταξική ανάγνωση, για να μην πω ακραία
κάποιος σε αυτά τα νησιά, για αυτό και υπήρχαν, ως αντίβαρο, οι
ιδεοληψία, η συγκεκριμένη άποψη. Κάποιος θα πρέπει να πει στον
μειωμένοι συντελεστές ΦΠΑ. Η κυβέρνηση αγνοεί αυτή την παρά-
κ. Τσίπρα και στους υπουργούς του, ότι ο τουρισμός δεν είναι οι
μετρο, είναι χαρακτηριστικό ότι μείωσε και τα επιδοτούμενα αερο-
μεγαλοξενοδόχοι, είναι οι μικροί και μεσαίοι επιχειρηματίες και
πορικά δρομολόγια στα μικρά νησιά.
επαγγελματίες, οι οικογενειακές επιχειρήσεις, οι εργαζόμενοι σε
Για να αναστραφεί αυτή η εικόνα χρειάζεται μια άλλη πολιτική. Με
έναν κλάδο που χαρακτηρίζεται από εποχικότητα σε ότι αφορά
αποκλιμάκωση των φορολογικών επιβαρύνσεων, με έναν αναπτυ-
την απασχόληση.
ξιακό νόμο επικεντρωμένο αποκλειστικά στον τουρισμό και στη
Είναι οι ίδιοι οι νησιώτες. Αυτούς στοχοποιεί η κυβέρνηση.
νησιωτική επιχειρηματικότητα, με ανάδειξη και αξιοποίηση της ιδιαίτερης τουριστικής «ταυτότητας» κάθε νησιού.
Τι είναι αυτό που φταίει και για το οποίο η χώρα μας, παρότι εφέτος βρίσκεται σε προνομιακή θέση, λόγω των πολιτικών εξελίξεων και των τρομοκρατικών επιθέσεων, που έθεσαν εκτός
Με όλα αυτά τα νέα φορολογικά μέτρα, η Ελλάδα γίνεται αρκετά ακριβή και κινδυνεύει να τεθεί εκτός συναγωνισμού. Ποιες είναι οι προτάσεις σας προκειμένου η χώρα να παραμείνει δυνατός «παίχτης» στην τουριστική «σκακιέρα» της Μεσογείου; Κοιτάξτε, με την αύξηση του ΦΠΑ στη διαμονή στο 13%, του ΦΠΑ στην εστίαση στο 24% και την επιβολή τέλους διαμονής σε ξενοδοχεία και ενοικιαζόμενα δωμάτια, αυτομάτως
Αφιέρωμα
αποκτήσει ιδεοληπτικά χαρακτηριστικά για την κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝΕΛ. Δεν υπάρχει πρόβλεψη στον αναπτυξιακό νόμο που έφερε και ψήφισε αυτή η κυβέρνηση για την ενίσχυση των επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται στον τομέα του τουρισμού. Αντίθετα, ενισχύονται ακόμα οι περιορισμοί στη χρηματοδότηση επενδύσεων που προβλέπει ο Γενικός Απαλλακτικός Κανονισμός, ο οποίος σύμφωνα με το άρθρο 14, παρ.3, προβλέπει ότι δεν μπορούν να λάβουν κρατική ενίσχυση οι τουριστικές επιχειρήσεις στο Ν. Αιγαίο. Από τον αναπτυξιακό νόμο εξαιρούνται τα ξενοδοχεία 2 αστέρων και τα καταλύματα που είναι πιστοποιημένα με το σύστημα των κλειδιών και τα ενοικιαζόμενα δωμάτια, ενώ αυτά θα έπρεπε να χρηματοδοτούνται για να αναβαθμίζονται. Εξαιρούνται, επίσης, παύουμε να είμαστε ανταγωνιστικοί.
επενδύσεις που συνδέονται με τον ιατρικό τουρισμό.
Έχουμε ένα πολύ ακριβό τουριστικό πακέτο σε σχέση με τους ανταγωνιστές μας. Να σας υπενθυμίσω ότι ο ΦΠΑ στην Τουρκία στο τουριστικό πακέτο είναι 8%, στην Κύπρο ο ΦΠΑ στη διαμονή είναι 9%, στην Ισπανία 9%, στην Ιταλία και στη Γαλλία είναι 10%. Όταν ο ΦΠΑ στο δικό μας τουριστικό πακέτο κινείται μεσοσταθμικά κοντά στο 17-18%, αντιλαμβάνεστε ότι παύουμε να είμαστε ανταγωνιστικοί σε σχέση με αυτές τις χώρες και δυστυχώς τα χειρότερα είναι μπροστά μας, τις αρνητικές επιπτώσεις θα αρχίσουμε να τις βλέπουμε πιο έντονα το 2017. Μαγικές λύσεις δεν υπάρχουν, απλή λογική χρειάζεται. Η διατήρηση και η αύξηση της ανταγωνιστικότητας του ελληνικού τουρισμού θα έρθει μόνο μέσα από μια μείωση των φορολογικών συντελεστών. Κάποιοι, στην Ελλάδα και στο εξωτερικό, συσχετίζουν τις αυξήσεις στον ΦΠΑ με τη φοροδιαφυγή. Ποιος μας εμποδίζει όμως να συλλάβουμε τη μεγάλη φοροδιαφυγή που συντελείται στα παράνομα τουριστικά καταλύματα; Ποιος μας εμποδίζει να συνδέσουμε με κίνητρα τη χρήση πλαστικού χρήματος και για τις δύο πλευρές των συναλλασσομένων ώστε να περιοριστεί η φοροδιαφυγή;
Ποια είναι η θέση σας για τον νέο αναπτυξιακό νόμο; Ο αναπτυξιακός νόμος που έφερε η κυβέρνηση, μόνο αναπτυξιακός δεν είναι για τον τουρισμό. Οι χρηματοδοτικοί πόροι είναι ελάχρόνια και αφορούν σε άμεσες επιχορηγήσεις, επιδοτήσεις και
Ποιες θα πρέπει να είναι οι προτεραιότητες της τουριστικής πολιτικής;
χρηματοδοτικές μισθώσεις επενδυτικών σχεδίων είναι μόλις 480
Αν υπάρχει μία προτεραιότητα αυτή είναι η διαμόρφωση, επιτέ-
εκατομμύρια ευρώ.
λους, μιας εθνικής πολιτικής για τον τουρισμό. Μιας πολιτικής που
Η πρόβλεψη για τις κορεσμένες τουριστικά περιοχές, αντί να κα-
δεν θα αλλάζει, ούτε θα ανατρέπεται με την αλλαγή της κυβέρνη-
ταργηθεί, παραμένει, εξαιρώντας τουριστικές περιοχές από τη
σης, γιατί θα αποτελεί προϊόν ευρείας συναίνεσης και συμ-
δυνατότητα ενίσχυσης. Η κυβέρνηση του κ. Τσίπρα αγνοεί ότι
φωνίας. Η νέα εθνική πολιτική για τον τουρισμό πρέπει
έχουν επέλθει μεγάλες αλλαγές που καθιστούν παρωχημένο τον
να έχει στρατηγικό βάθος. Ο τουρισμός αποτελεί
χαρακτηρισμό «κορεσμένη περιοχή» και ιδιαίτερα στον τουριστι-
τον σημαντικότερο κλάδο της ελληνικής
κό τομέα στον οποίο αναπτύσσονται νέα προϊόντα και τάσεις. Θα
οικονομίας, είναι η «ατμομηχανή» της
σας έλεγα, ότι ο χαρακτηρισμός «κορεσμένη περιοχή», τείνει να
ανάπτυξης.
χιστοι αφού οι πόροι που μπορούν να διατεθούν για τα 7 επόμενα
72 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
Πέρα από την ανάγκη αποκλιμάκωσης και μείωσης των φόρων, ο
μορφές τουρισμού, όπως:
τουρισμός χρειάζεται ένα στρατηγικό σχέδιο πολυκεντρικής ανά-
• Ο Αστικός τουρισμός, με πυλώνες ανάπτυξης την Αθήνα και τη
πτυξης. Εγώ αντιλαμβάνομαι ως εξής την έννοια της πολυκεντρι-
Θεσσαλονίκη, αλλά και πόλεις της ελληνικής περιφέρειας που
κής ανάπτυξης του τουρισμού μας:
διαθέτουν διεθνές αεροδρόμιο και κατάλληλες εγκαταστάσεις.
- Με διαφοροποίηση και ποικιλία τουριστικών προϊόντων με στό-
• Ο Τουρισμός Υγείας, όπως είναι ο ιατρικός τουρισμός, ο ιαματι-
χο τη στροφή στον ποιοτικό τουρισμό, με αυξανόμενη απόδοση
κός τουρισμός και ο τουρισμός ευεξίας, με επικαιροποίηση του
στα έσοδα από την τουριστική δραστηριότητα.
θεσμικού πλαισίου και δυνατότητα παροχής ιατρικών και θερ-
- Με διαμόρφωση αυτόνομων πόλων τουριστικής ανάπτυξης σε κάθε περιφέρεια, ανάλογα με τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά και τα συγκριτικά πλεονεκτήματα κάθε περιοχής. - Με ένα Νέο Αναπτυξιακό Νόμο για τον τουρισμό, χωρίς αποκλεισμούς περιοχών και με συγκεκριμένη στόχευση για τη στήριξη της απασχόλησης, την επέκταση της τουριστικής υποδομής και την υποβοήθηση της επιχειρηματικότητας στον ευρύτερο τομέα της τουριστικής ανάπτυξης. - Με ένα φιλικό περιβάλλον, αλλά και θεσμικό και φορολογικό πλαίσιο για την προσέλκυση επενδύσεων. - Με την αναβάθμιση της τουριστικής εκπαίδευσης και τη μετατροπή της Ελλάδας σε κέντρο της τουριστικής εκπαίδευσης στην
μαλιστικών υπηρεσιών εντός των καταλυμάτων, με προϋπόθεση την πιστοποίηση και τα υψηλά standards, με σκοπό τη δωδεκάμηνη τουριστική περίοδο. • Ο Συνεδριακός τουρισμός, με έμφαση σε μικρού και μεσαίου μεγέθους συνέδρια στον τομέα της υγείας, της επιστήμης και της τεχνολογίας, που αποτελούν το 85% της αγοράς. • Ο Θαλάσσιος τουρισμός, με ένα ανταγωνιστικό δίκτυο μαρίνων, σε επίπεδο τιμών και υπηρεσιών. Ενίσχυση της κρουαζιέρας με χαμηλά τέλη, νέες λιμενικές υποδομές, αναβάθμιση αεροπορικών μεταφορών για να επιλεγούν ως home ports τα ελληνικά λιμάνια.
ευρύτερη περιοχή της Μεσογείου, είτε με τη λειτουργία ιδιωτικών
Ο στόχος μας πρέπει να είναι η στροφή στον ποιοτικό τουρισμό,
πανεπιστημίων, είτε με τη δημιουργία αγγλόφωνων και
με επιδίωξη σταθερού ρυθμού υποδοχής 28-30 εκατομμυρίων
ελληνόφωνων τμημάτων διοίκησης τουρισμού
επισκεπτών σε ετήσια βάση και με αύξηση της μέσης δαπάνης
στα Πανεπιστήμια Κρήτης και Αιγαίου. - Με την επένδυση σε νέες και εναλλακτικές
κάθε επισκέπτη στη χώρα μας. Παράλληλος στόχος είναι η αύξηση της συμμετοχής του ΑΕΠ στο 25% και η δημιουργία 200.000 νέων θέσεων εργασίας.
Αφιέρωμα
ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΜΑΤΣΙΓΚΟΣ
ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΣΥΛΛΟΓΟΥ ΔΙΕΥΘΥΝΤΩΝ ΞΕΝΟΔΟΧΕΙΩΝ ΡΟΔΟΥ
ε
δ Δω
α
ησ ν ά κ
Η Ποιότητα και ο Πολυμορφικός Τουρισμός είναι μονόδρομος για τη Ρόδο Θεωρείται από τους πλέον κατάλληλους να μιλήσει για Τουρισμό, εξαιτίας των χιλιομέτρων που έχει «γράψει» στην ξενοδοχειακή αγορά και της έντονης ενασχόλησής του με τα συνδικαλιστικά του χώρου. Ο λόγος για τον Γιώργο Ματσίγκο, πρόεδρο του Συλλόγου Διευθυντών Ξενοδοχείων Ρόδου και γενικό διευθυντή των Atrium Hotels. O κ. Ματσίγκος σε συνέντευξή του στο «ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ», μιλάει για τη δύσκολη, φετινή τουριστική σεζόν, η οποία χαρακτηρίζεται από μικρή αύξηση των αφίξεων, λόγω των προσφορών στις οποίες προχώρησαν οι ξενοδόχοι και την κατακόρυφη πτώση των εσόδων. Προειδοποιεί δε, πως στο εξής ακόμη και οι υγιείς, επιχειρήσεις θα αδυνατούν να ανταπεξέλθουν στις υποχρεώσεις τους.
Ποια είναι η εκτίμησή σας για το σύνολο της φετινής τουριστικής σεζόν στη Ρόδο και σε ποιο βαθμό οι τελευταίες εξελίξεις στην Τουρκία, αλλά και η απόφαση των Βρετανών να αποχωρήσει το Ηνωμένο Βασίλειο από την Ευρωπαϊκή Ένωση επιδρούν στον ροδιακό τουρισμό, καθώς και εν γένει στον τουρισμό της χώρας;
όµως, οι tour operators και οι αεροπορικές εταιρίες διατήρησαν τις
Νοµίζω ότι, µετά τον αποκλεισµό της Τυνησίας και της Αιγύπτου
προορισµός όπως η Ελλάδα και η Ρόδος.
και ειδικά οι εξελίξεις στην Τουρκία, είχαν θετικό αντίκτυπο στις δι-
Αναφορικά µε τη βρετανική αγορά, έδειξε να επηρεάζεται
εθνείς αφίξεις στη Ρόδο.
ελάχιστα µετά το δηµοψήφισµα, περισσότερο για ψυ-
Είναι γνωστό ότι µέχρι τα τέλη Μαρτίου, λόγω της αύξησης των τι-
χολογικούς λόγους.
µών, µε την κατάργηση των µειωµένων συντελεστών ΦΠΑ (παρό-
Προβληµατίζοµαι όµως, γιατί, για ακόµη
λο που απορροφήθηκε από τις επιχειρήσεις το µεγαλύτερο ποσο-
µία φορά, θα πανηγυρίζουµε για
στό), οι κρατήσεις διαµορφώνονταν σε χαµηλά επίπεδα. Ευτυχώς,
την αύξηση των αφίξεων,
74 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
αεροπορικές θέσεις και µε τις προσφορές στις οποίες προχώρησαν οι ξενοδόχοι διαφοροποιήθηκε ο ρυθµός των κρατήσεων προς το θετικό. Οι τελευταίες εξελίξεις δε στην Τουρκία, ωφέλησαν πολύ στις κρατήσεις της τελευταίας στιγµής, αφού δεν υπάρχει άλλος ασφαλής
που οφείλεται σε άλλους παράγοντες και όχι στο ότι εµείς κάναµε καλά τη δουλειά µας.
Πως διαμορφώνονται οι κρατήσεις από τη ρωσική αγορά στο νησί και τι ευθύνεται που ο ρωσικός τουρισμός εφέτος δεν έκανε τη διαφορά στη χώρα μας; ∆υστυχώς, χάσαµε την ευκαιρία για υπερδιπλασιασµό των αφίξεων από τη Ρωσία και επιµήκυνση της τουριστικής περιόδου. Νοµίζω πως καθυστερήσαµε σηµαντικά µε την οργάνωση των Visa Centers, την πρόσληψη προσωπικού και τις προµήθειες υπολογιστών. Αυτό έπρεπε να είχε γίνει από τον Σεπτέµβρη του 2015 όταν άλλαξε η διαδικασία έκδοσης visa, κάτι που είχαµε επισηµάνει µε επιστολή µας στην αρµόδια υπουργό, στις 9 ∆εκεµβρίου 2015.
Πως μεταφράζεται η αυξημένη τουριστική κίνηση στη Ρόδο στα οικονομικά των ξενοδοχείων; ∆υστυχώς, η µικρή αύξηση των αφίξεων συνοδεύεται από µεγάλη µείωση των εσόδων (20% ενώ έχουµε και αύξηση λειτουργικού κόστους). Η µείωση των πραγµατικών εσόδων εκτιµάται στο 25%,
Στο «τιμόνι» και πάλι του Συλλόγου Διευθυντών Ξενοδοχείων Ρόδου. Ποιος είναι ο προγραμματισμός σας για την καλοκαιρινή περίοδο που βρίσκεται σε εξέλιξη και ποιοι οι στόχοι του Συλλόγου;
λόγω της κατάργησης των µειωµένων συντελεστών ΦΠΑ και των
Ο Σύλλογός µας, όπως πάντα, προγραµµατίζει κάθε τρεις εβδοµά-
πολλών προσφορών στις οποίες προχώρησαν οι ξενοδόχοι.
δες ολοµέλεια των µελών του σε διαφορετικά ξενοδοχεία, µε οµιλί-
Επιπλέον, οι αφίξεις δεν καλύπτουν τις υπάρχουσες κλίνες, αφού
ες για τρέχοντα, ενδιαφέροντα θέµατα προς επιµόρφωση των µε-
είχαµε αύξηση των νόµιµων κλινών, αλλά και εκατοντάδων παρά-
λών του Σ∆ΞΡ. Επιπλέον, λόγω της δύσκολης, φετινής τουριστικής
νοµων κατοικιών και βιλλών. Εποµένως, χρειαζόµαστε µεγάλες αυ-
περιόδου, διεξήγαγε έρευνα µεταξύ των µελών του για την πορεία
ξήσεις για να έχουµε καλύτερη πληρότητα, σε συνδυασµό και µε
της σεζόν, τα προβλήµατα και προτάσεις για την άµεση επίλυση
το γεγονός ότι οι πελάτες µένουν λιγότερες ηµέρες και ξοδεύουν
αυτών. Ενηµέρωσε φορείς, αρχές και παραγωγικές τάξεις στη σύ-
λιγότερα χρήµατα.
σκεψη που συγκάλεσε ο ∆ήµος Ρόδου, όπου κατέθεσε ολοκληρωµένες προτάσεις για την επίλυση των προβληµάτων, τη βελτίωση
Αύξηση ΦΠΑ, κατάργηση μειωμένου συντελεστή ΦΠΑ στα νησιά, προγραμματιζόμενο νέο τέλος διανυκτέρευσης. Ποιες κατά τη γνώμη σας είναι οι επιπτώσεις στην ξενοδοχειακή αγορά;
της εικόνας του νησιού και τον προγραµµατισµό στοχευµένης
Με µία λέξη καταστροφικές. Χάσαµε την ανταγωνιστικότητά µας.
λών του, είναι η συµµετοχή σε ενέργειες βελτίωσης της παροχής
Στο τέλος πουλήσαµε και πουλάµε φθηνά για να γεµίσουµε τα αε-
υπηρεσιών, εντός και εκτός των ξενοδοχείων, ειδικά στη βελτίωση
ροπλάνα και τα δωµάτια. Επιπλέον, υποδεχόµαστε πελάτες χαµη-
της εικόνας του νησιού, καθώς και σε ενέργειες συνεχούς και έξυ-
λού οικονοµικού επιπέδου και All Inclusive, οι οποίοι δεν ξοδεύουν
πνης προβολής.
προβολής και διαφήµισης. Στόχος του Συλλόγου, εκτός από τη συνεχή επιµόρφωση των µε-
στην αγορά και δεν κυκλοφορούν στο νησί. Στο πλαίσιο αυτό, πιστεύω ότι από τον Σεπτέµβριο λίγες επιχειρήσεις θα µπορέσουν να είναι τυπικές προς τις υποχρεώσεις τους. Σχετικά µε το προγραµµατιζόµενο νέο τέλος εκτιµώ ότι η κυβέρ-
Ποιος θα πρέπει να είναι ο προσανατολισμός του ροδιακού τουρισμού και ποιος ο ρόλος του Συλλόγου Διευθυντών Ξενοδοχείων Ρόδου σε αυτό;
νηση θα το πάρει πίσω, αφού αυτό θα είναι τελείως καταστροφι-
Νοµίζω ότι η Ποιότητα και ο Πολυµορφικός Τουρισµός είναι µο-
κό. Το µέγεθος δε του προβλήµατος, όπως προείπα, θα
νόδροµος για τη Ρόδο. Πρέπει να βελτιώσουµε τις υποδοµές και
φανεί από φέτος τον χειµώνα, όταν ακόµη και
την ποιότητα των παρεχόµενων υπηρεσιών στο σύνολό τους, να
οι υγιείς επιχειρήσεις θα αδυνατούν να
αξιοποιήσουµε τις οµορφιές και τον πολιτισµό, να οργανώσουµε
ανταπεξέλθουν στις υποχρεώσεις τους.
όλες τις εναλλακτικές µορφές τουρισµού, στοχεύοντας στην επιµήκυνση της τουριστικής περιόδου.
Αφιέρωμα
ΜΠΑΜΠΗΣ ΓΑΡΕΦΑΛΑΚΗΣ
ΓΕΝΙΚΟΣ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ RODOS PALLADIUM
ε
δ Δω
α
ησ ν ά κ
Τεράστιο πολιτικό λάθος η αύξηση των φορολογικών συντελεστών Με μεστό, ακανθώδη λόγο και χωρίς διάθεση «στρογγυλέματος», ο γενικός διευθυντής του Rodos Palladium, κ. Μπάμπης Γαρεφαλάκης, μιλάει στο «ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ» για τη φετινή τουριστική σεζόν που βρίσκεται στην αιχμή της και αποδίδει τα του Καίσαρος τω Καίσαρι. Χωρίς να «μασάει τα λόγια» του, θέτει στο «τραπέζι» μια σειρά θεμάτων και φέρνει τους κυβερνώντες προ των ευθυνών τους. Θεωρεί ότι οι εύθραυστες ισορροπίες στη γειτονιά μας έχουν αρνητικό αντίκτυπο στον Tουρισμό μας και αναγάγει τη σταθερότητα στον πλέον κρίσιμο παράγοντα για την περαιτέρω αναπτυξιακή πορεία του ελληνικού Tουρισμού. Παράλληλα, εκτιμά ότι η αύξηση των φόρων και η κατάργηση των μειωμένων συντελεστών Φ.Π.Α., αποτελεί ένα τεράστιο πολιτικό λάθος. Εκφράζει την απογοήτευσή του που δεν καταφέραμε να «κερδίσουμε» το «χαμένο έδαφος» της ρωσικής αγοράς και κατηγορεί τους ιθύνοντες για ολιγωρία και ανικανότητα.
Ποια είναι η εκτίμησή σας για το σύνολο της φετινής τουριστικής χρονιάς, τόσο σε επίπεδο Ρόδου, όσο και σε επίπεδο χώρας, μετά και τις τελευταίες εξελίξεις στην Τουρκία και ποιο πιστεύετε ότι είναι το μέλλον της Ελλάδας στην τουριστική «σκακιέρα» της Μεσογείου;
Εξαιρετικά εύθραυστη είναι και η εικόνα στη Ρόδο. Οι πολιτικές
Είναι γεγονός ότι, όπως και σε πολλές άλλες χώρες έτσι και στην
αύξηση των φόρων και την κατάργηση των μειωμένων συντελε-
Ελλάδα, οι κοινωνικές, οικονομικές και γεωπολιτικές εξελίξεις των
στών Φ.Π.Α.. Ένα τεράστιο πολιτικό λάθος, που το κόστος
ημερών έχουν επηρεάσει και δρουν καταλυτικά στη διαμόρφωση
του εύχομαι να μη φανεί στην πορεία, προς όφελος
της τουριστικής ζήτησης. Ο παγκόσμιος τουριστικός χάρτης και
βέβαια του νησιού.
εξελίξεις, η οικονομική αστάθεια και η γειτνίαση με την Τουρκία συνεχίζουν να επηρεάζουν αρνητικά και να αποδυναμώνουν το ενδιαφέρον των ταξιδιωτών. Ακόμα και η αύξηση που εμφανίζεται στις «last minute» κρατήσεις, δεν είναι ικανή να εξισορροπήσει την
ειδικά πέριξ της Μεσογείου αλλάζει καθημερινά, μεταβάλλεται, διαμορφώνει και θέτει νέα «στοιχήματα» για δυνατούς «παίχτες», με ασταθείς μεταβλητές.
76 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
Τι είναι αυτό που φταίει και για το οποίο η χώρα μας,
παρότι εφέτος είναι σε προνομιακή θέση, λόγω των πολιτικών εξελίξεων και των τρομοκρατικών επιθέσεων, που έθεσαν εκτός συναγωνισμού την Τουρκία, την Αίγυπτο, την Τυνησία, δεν έκανε τη διαφορά;
απουσίας προσωπικού στην Πρεσβεία. Σε μια χώρα με τα εκατομμύρια άνεργα παιδιά της έτοιμα και πρόθυμα να προσφέρουν τις υπηρεσίες τους στην Πατρίδα, την ίδια στιγμή μάλιστα που γίνονταν στο εσωτερικό της χώρας τόσες περικοπές… λόγω έλλειψης χρημάτων!
Νομίζω ότι κάθε εκτίμηση στην παρούσα φάση θα χαρακτηριζό-
θόλου βέβαιο ότι όλοι αυτοί οι ταξιδιώτες θα στραφούν προς την
Ποιες είναι οι προβλέψεις σας για την επόμενη χρονιά; Τι δείχνουν τα συμβόλαια που έχουν υπογραφεί, δεδομένης της νέας αύξησης του Φ.Π.Α. και της κατάργησης του μειωμένου Φ.Π.Α. στα νησιά;
Ελλάδα. Η σταθερότητα στην ευρύτερη περιοχή αποτελεί κρίσιμο
Στη Μεσόγειο τα νερά δεν φαίνεται να είναι ήσυχα για το επόμενο,
παράγοντα, προκειμένου να συνεχίσει την περαιτέρω πορεία του
άμεσο χρονικό διάστημα. Εξαρτάται από εμάς αν καταφέρουμε να
ο ελληνικός τουρισμός. Oι συγκεκριμένες εξελίξεις στην Τουρκία
οδηγήσουμε το «σκάφος» του ελληνικού τουρισμού σε απάνεμα λι-
δεν σηματοδοτούν απαραιτήτως «θετική» εξέλιξη για εμάς.
μάνια. Πολύ φοβάμαι, όμως, ότι θα συνεχίσουμε να αρμενίζουμε…
ταν παρακινδυνευμένη. Δεν πιστεύω ότι η χώρα μας βρίσκεται σε προνομιακή θέση έναντι των γειτόνων της, μιας και δεν είναι κα-
Αντίθετα, αυτό που σίγουρα επηρεάζει το τελικό αποτέλεσμα της φετινής τουριστικής μας σεζόν είναι οι συνέπειες από την αύξηση των φορολογικών συντελεστών σε εστίαση και διαμονή, πολύ πιο πάνω από τον μέσο όρο των ανταγωνιστριών χωρών της Μεσογείου. Μακροπρόθεσμα ίσως να αποβεί μοιραίο, δεδομένου ότι κάποιο μερίδιο κέρδους που θα διοχετευόταν σε επενδύσεις με στόχο την αναβάθμιση των υπηρεσιών, θα εκλείψει και αυτό θα λειτουργήσει σε βάρος της ποιότητας, όχι χωρίς συνέπειες.
Αύξηση Φ.Π.Α., κατάργηση μειωμένου συντελεστή Φ.Π.Α. στα νησιά, προγραμματιζόμενο νέο τέλος διανυκτέρευσης. Ποιες κατά τη γνώμη σας είναι οι επιπτώσεις στην ξενοδοχειακή αγορά; Η τουριστική επιχείρηση, σε γενικές γραμμές, είναι ακόμα υγιής επιχείρηση. Η φοροεισπρακτική πολιτική που εφαρμόζεται, αλλά και αυτή που προγραμματίζεται να εφαρμοστεί θα αποτελέσει την αρχή του τέλους ενός ακόμα, κάπως υγιούς κλάδου στην Ελλάδα. Η προγραμματισμένη καταβολή του τέλους διανυκτέρευσης, νομοτελειακά
Η Ελλάδα δείχνει να μην κατάφερε να «εξαργυρώσει» το μεγάλο στοίχημα της φετινής τουριστικής περιόδου, που ήταν ο ρωσικός τουρισμός. Ποιο είναι το σχόλιό σας και πως διαμορφώνεται η ρωσική αγορά εφέτος στη Ρόδο;
θα σημάνει την κατάρρευση της ξενοδοχειακής δραστηριότητας και τη δημιουργία μεγάλης οικονομικής ανέχειας, στο τελευταίο προπύργιο της ιδιωτικής προσπάθειας, στον χώρο της ξενοδοχίας,
Ενώ φέτος όλα φαίνονταν ιδανικά για να επενδύσουμε και να ανακάμψουμε το «χαμένο έδαφος» της ρωσικής αγοράς, τελικά όλα δείχνουν ότι και πάλι η Ελλάδα έμεινε πίσω, ανήμπορη να «αφουγκραστεί» και να «αρπάξει την ευκαιρία» να δημιουργήσει ρεύμα, να ανοίξει τον δρόμο για ευρύτερη συνεργασία με την πολλά υποσχόμενη Ρωσία. Αντί να δημιουργήσουμε όλο και πιο ελκυστικά πακέτα, να απελευθερώσουμε εντελώς την έκδοση βίζας, να κα-
με ότι αυτό συνεπάγεται.
Πως εξελίσσονται τα επενδυτικά σχέδιά σας; Τι προγραμματίζετε σε επίπεδο επενδύσεων; Μετά από μεγάλη προσπάθεια τα τελευταία χρόνια, το Rodos Palladium, βρίσκεται σε πάρα πολύ καλή θέση από πλευράς προτίμησης των πελατών. Αναφορικά με τα επενδυτικά μας σχέδια, μετά από 18 χρόνια λειτουργίας, αποφασίστηκε, σε διάστημα δυο χρό-
λωσορίσουμε τη διάθεση των Ρώσων να στραφούν προς την Ελ-
νων, αρχής γινόμενης από φέτος τον χειμώνα, η πλήρης ανακαίνι-
λάδα, εμείς επιλέξαμε να αυξήσουμε τον Φ.Π.Α., καθιστώντας τα
ση και ο εκσυγχρονισμός των δωματίων και των εγκαταστάσεων
τουριστικά πακέτα μας λιγότερο ανταγωνιστικά από τις γείτονες
του συγκροτήματος, προκειμένου να συνεχίσει να παραμένει και
χώρες.
να προσφέρει τις υπηρεσίες του στις πρώτες θέσεις των πεντάστε-
Κυριολεκτικά… πατήσαμε τα κορδόνια μας… Τόση συσσωρευμέ-
ρων ξενοδοχείων του νησιού.
νη ανικανότητα είναι δύσκολο να απαντηθεί σε άλλη χώρα. Εκλιπαρούσαμε τους κρατούντες να καταλάβουν τη σημαντικότητα γρήγορης έκδοσης βίζας και μας αντιμετώπιζαν σαν να είμαστε από άλλο πλανήτη!!! Φανήκαμε ανήμποροι, αδύναμοι να εισπράξουμε χρήματα που μας έδιναν, μας χάριζαν. Χάνονταν ημερησίως τον Ιούνιο περίπου 6.000 αφίξεις Ρώσων πελατών, λόγω έλλειψης
ή
Με όλα αυτά τα νέα φορολογικά μέτρα, η Ελλάδα γίνεται αρκετά ακριβή και κινδυνεύει να τεθεί εκτός συναγωνισμού. Ποιες είναι οι προτάσεις σας προκειμένου η Ελλάδα να παραμείνει δυνατός «παίχτης» στην τουριστική «σκακιέρα» της Μεσογείου; Θα χρειαζόταν πολύς χρόνος και κουβέντα για να αναπτύξουμε τις δράσεις και τις προτάσεις για ένα καλύτερο τουριστικό αύριο, στο υψηλό ανταγωνιστικό περιβάλλον που βρισκόμαστε.
Αφιέρωμα
Εν συντομία,
Ένα εύλογο ερώτημα είναι τι από τα παραπάνω έχει μελετηθεί από
• Απαιτείται γενικότερη διαφοροποίηση του προϊόντος που λέγε-
τους κρατούντες για να «κουμπώσουν» οι όποιες αναπτυξιακές πα-
ται Τουρισμός, σε εθνικό επίπεδο. • Επιβάλλεται η διατήρηση και ανάπτυξη όμως των ιδιαιτεροτή-
αύριο.
των της κάθε περιοχής, αποκτώντας έτσι συγκεκριμένη «ταυτό-
Η απάντηση είναι απλή. «Τι έχεις Γιάννη, τι είχα πάντα…»!
τητα» ο κάθε προορισμός.
Ένα άλλο ακόμα πιο οξύμωρο ερώτημα, σε αυτούς που δήθεν
• Πρέπει να αναδείξουμε τους κρυμμένους και ξεχασμένους «θησαυρούς» της Ελλάδας στην κουλτούρα, στη φύση, στη γαστρονομία, «παντρεύοντας» το παλιό μέσα από τις σύγχρονες νέες τάσεις των καιρών. • Πρέπει να εκμεταλλευτούμε τα πάμπολλα πλεονεκτήματά μας,
ροχές, με τις σημερινές απαιτήσεις στο τουριστικό ζητούμενο του
δημιουργώντας επιτέλους μόνιμες και σταθερές θέσεις Διοίκησης σε πολιτικό επίπεδο. Επίσης, μέσα από διακομματική συνεννόηση, να αποφασίσουμε τι πρέπει και τι θέλουμε να γίνει, να επιλέξουμε τους καταλλήλους στην άσκηση εξουσίας στο τομέα του κλάδου, να συμφωνήσουμε επιτέλους όλοι μαζί για ένα τόσο σοβαρό θέμα που αφορά όλους μας , μιας και πρόκειται για την εθνική μας οικονομική επιβίωση από τον μοναδικό κλάδο που διαφαίνεται ότι είναι ακόμα σε θέση να συνεισφέρει σε εθνικό επίπεδο.
Αναπτυξιακός νόμος: Θα βοηθήσει; Η ύπαρξη του όποιου αναπτυξιακού νόμου πρώτιστα απαιτεί:
απευθύνεται αυτός ο νόμος είναι: «Ποια η μέχρι τώρα οικονομική συνεισφορά τους στο οικονομικό τουριστικό γίγνεσθαι της χώρας;» Ψίχουλα… μέχρι σήμερα, ψίχουλα και αύριο… Ένας τέτοιος αναπτυξιακός νόμος που θα συνεισφέρει στην εν γένει οικονομική ανάπτυξη, θα δημιουργήσει πραγματικές νέες θέσεις εργασίας, θα ενεργοποιήσει τις προσφερόμενες υπηρεσίες σε επίπεδο ποιότητας, που θα συμβάλλει στην ενεργοποίηση υγιών παραγωγικών δυνάμεων και, το σπουδαιότερο, με την εφαρμογή του θα αυξήσει τα έσοδα της χώρας δημιουργώντας υπεραξία και συμβάλλοντας στην κατεύθυνση μακροχρόνιας ανάπτυξης είναι ακόμα ζητούμενο. Το θέμα είναι ότι οι όποιοι ιθύνοντες φαίνονται να χαίρονται, να πανηγυρίζουν με τις επικαλούμενες «επιτυχίες τους»! Το πρόβλημα δεν είναι ότι κάνουν λάθος - και ποιος δεν κάνει - το πρόβλημα έγκειται ότι δεν καταλαβαίνουν ή κάνουν ότι δεν καταλαβαίνουν, ξεχνώντας ή αγνοώντας ότι και τα δυο βλάπτουν εξίσου σοβαρά
• Σχεδιασμό
την Ιερουσαλήμ…
• Στρατηγική
Περνούν και φεύγουν όμως οι δεκαετίες έτσι άσκοπα και όταν έλ-
• Φιλοσοφία ανάπτυξης
θει η στιγμή της συνειδητοποίησης το «πουλάκι θα έχει πάλι
• Βραχυπρόθεσμους και Μακροπρόθεσμους στόχους
πετάξει»!!!
• Ένταξη σε ένα ευρύτερο οικονομικό περιβάλλον
Αυτοί θα είναι μεν στα σπίτια τους, η Ελλάδα όμως
• Μελέτη ανταγωνιστικών προορισμών και προσδιορισμού σε
θα συνεχίζει να τραβά την ανηφόρα της…
εθνικό επίπεδο της Τουριστικής Πολιτικής που θα επιλεγεί, ακο-
Μάνα μου Ελλάδα ποιος θα σε σώσει
λουθηθεί και θα υποδειχτεί προς εφαρμογή και εκτέλεση.
από τους… Σωτήρες σου!
78 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
Αφιέρωμα
ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΑ ΣΒΥΝΟΥ
ε
δ Δω
α
ησ ν ά κ
Πρόεδρος Ένωσης Ξενοδόχων Κω
«Παιχνίδι στοιχημάτων» το τουριστικό μας προϊον Χωρίς περιστροφές και μισόλογα, προκαταλήψεις και ωραιοποιήσεις, αλλά με αφοπλιστική ειλικρίνεια, η πρόεδρος της Ένωσης Ξενοδόχων Κω, κα. Κωνσταντίνα Σβύνου, αναλύει τα δεδομένα της φετινής τουριστικής χρονιάς για το νησί της Κω. Μιας χρονιάς με κύρια χαρακτηριστικά την κατακόρυφη πτώση των πληροτήτων και τη μείωση έως και 30% των τιμών πώλησης. Η σεζόν, σε επίπεδο αφίξεων και υπό την προϋπόθεση ότι θα υπάρξει σταθερότητα και σωστή διαχείριση σε όλα τα πεδία (μεταναστευτικό, ελληνοτουρκικές σχέσεις, πολιτική κατάσταση και άλλα), θα κλείσει, σύμφωνα με την κα. Σβύνου, κοντά στο -15%, με πολλαπλάσια μείωση όμως στον κύκλο εργασιών. Ιδιαίτερα επικριτική εμφανίζεται η κα. Σβύνου στις αποφάσεις της κυβέρνησης να προχωρήσει σε αύξηση του ΦΠΑ, σε κατάργηση του μειωμένου συντελεστή στα νησιά και στην επιβολή νέου τέλους διανυκτέρευσης από το 2018. «Δυσάρεστες αποφάσεις που θα αποτελέσουν το τέλος της επιχειρηματικότητας και που όσο υφίστανται θα λειτουργούν ως «τροχοπέδη» στην περαιτέρω ανάπτυξη», όπως χαρακτηριστικά λέει.
To 2015 ήταν μία από τις χειρότερες τουριστικές χρονιές των τελευταίων ετών για την Κω, εξαιτίας, κυρίως των προσφυγικών και μεταναστευτικών ροών στο νησί. Εφέτος το σκηνικό δείχνει να έχει διαφοροποιηθεί. Στο πλαίσιο αυτό, πως διαμορφώνεται η τουριστική κίνηση εφέτος στην Κω και ποιες είναι οι εκτιμήσεις σας για την πορεία του τουρισμού στο σύνολο της φετινής τουριστικής σεζόν στο νησί;
είδαμε τις πληρότητες των ξενοδοχείων να «καταρρέουν», ειδικά τους πρώτους μήνες της τουριστικής περιόδου. Οι τιμές πώλησης έχουν μειωθεί έως και 30% μέσα από ειδικές προσφορές, που αν κάποιος συνυπολογίσει την αύξηση φορολόγησης (ΦΠΑ διαμονής, ΕΝΦΙΑ, κ.λπ.), αλλά και περαιτέρω αυξήσεις (ΔΕΗ, προϊόντα, εργοδοτικές εισφορές, κ.ά.), είναι αυτονόητο πως πολλοί ισολογισμοί θα «κλείσουν» αρνητικά. Πολλαπλάσιο, όμως, είναι το αρνητικό αντίκτυ-
Το 2016 εξελίσσεται σε ακόμη δυσκολότερη χρονιά, καθώς φέρει
πο στην αγορά, καθώς οι υπερπροσφο-
όλες τις αρνητικές επιπτώσεις των γεγονότων του 2015. Πέρυσι
ρές προσέλκυσαν κόσμο χαμηλού
καταγράψαμε χιλιάδες ακυρώσεις διανυκτερεύσεων, φέτος όμως
εισοδηματικού επιπέδου, με
80 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
πτώση του κύκλου εργασιών των εξω-ξενοδοχειακών επιχειρήσε-
τρόπο με τον οποίο θα χειριστούν τις μεταξύ τους σχέσεις Μεγάλη
ων έως και 70%!
Βρετανία και Ευρωπαϊκή Ένωση, στη νομισματική ισοτιμία, αλλά
Μέσα, όμως, από τον κλυδωνισμό του τουριστικού μας προϊόντος
και στις διεργασίες για τυχόν έκδοση visa στους Άγγλους που ει-
από εξωγενείς παράγοντες, που δεν διαχειρίστηκαν σωστά ούτε η
σέρχονται στην Ευρώπη. Εύχομαι η μετάβαση να γίνει σε κλίμα
κυβέρνηση ούτε η τοπική αυτοδιοίκηση, φαίνεται πως έρχεται σι-
καλών σχέσεων και σταθερότητας, καθώς η χώρα μας κατέχει ση-
γά-σιγά η ανάκαμψη, δεδομένου ότι στον τουρισμό -όπως και πα-
μαντικό μερίδιο στην αγγλική αγορά.
ντού- δύσκολα χτίζεις, εύκολα γκρεμίζεις… Θέλει χρόνο ώστε οι εικόνες που μεταδόθηκαν για την Κω το 2015 να αντικατασταθούν από τις πραγματικές εικόνες, αυτές ενός πανέμορφου, κοσμοπολίτικου, φιλόξενου νησιού, έτοιμου να υποδεχτεί τους επισκέπτες του και να τους χαρίσει τις καλύτερες εμπειρίες… Εκτιμώ πως σε επίπεδο αφίξεων και ΑΝ υπάρχει σταθερότητα και σωστή διαχείριση σε όλα τα επίπεδα (μεταναστευτικό, ελληνοτουρκικές σχέσεις, πολιτική κατάσταση και άλλα), τότε θα κλείσουμε κοντά στο -15%, με πολλαπλάσια μείωση όμως στον κύκλο εργασιών μας. Ελπίζω σε πλήρη ανάκαμψη στο 2017.
Πως διαμορφώνονται οι κρατήσεις από τη ρωσική αγορά στο νησί και τι ευθύνεται που ο ρωσικός τουρισμός εφέτος δεν έκανε τη διαφορά στη χώρα μας;
Ρωσία, καθαρά λόγω του ότι δεν προβλέφθηκαν τα απαιτούμενα
Αύξηση ΦΠΑ, κατάργηση μειωμένου συντελεστή ΦΠΑ στα νησιά, προγραμματιζόμενο νέο τέλος διανυκτέρευσης. Ποιες κατά τη γνώμη σας είναι οι επιπτώσεις στην ξενοδοχειακή αγορά και τι προτείνετε;
για την ταχύτατη έκδοση βιομετρικών βίζα. Η ρώσικη αγορά θα
Δυσάρεστες αποφάσεις που θα αποτελέσουν το τέλος της επιχει-
μπορούσε να γεμίσει τα κενά άλλων αγορών, καθώς δείχνει ανε-
ρηματικότητας και που όσο υφίστανται θα λειτουργούν ως «τρο-
πηρέαστη από το μεταναστευτικό. Οι φορολογικές επιβαρύνσεις
χοπέδη» στην περαιτέρω ανάπτυξη. Λυπάμαι αλλά κατάντησε το
όμως θα αποτελέσουν «τροχοπέδη» στην περαιτέρω προσέλκυση
τουριστικό μας προϊον να είναι ένα «παιχνίδι στοιχημάτων», αυτή
Ρώσων, καθώς τα ξενοδοχεία 4 και 5 αστέρων είναι πολύ ακριβότε-
είναι η σοβαρότητα με την οποία αντιμετωπίζεται ο βασικότερος
ρα στην Ελλάδα από ότι σε ανταγωνιστικές χώρες όπως η Τουρκία,
πυλώνας της οικονομίας μας…
λόγω της παρατεταμένης κρίσης στην οποία, ίσως να καταφέρου-
Τα σενάρια είναι συγκεκριμένα:
με να αυξήσουμε ελαφρώς το ποσοστό των Ρώσων τουριστών
1) Οι επιχειρήσεις λειτουργούν κάτω του κόστους, αναγκάζονται
εφέτος.
σε δανεισμούς και στο τέλος κλείνουν.
Για την ώρα σημειώνουμε μια αύξηση κοντά στο 10%, που δεδομένων των διεθνών συγκυριών δεν μας ικανοποιεί. Χάσαμε την ευκαιρία που είχαμε να κερδίσουμε μεγαλύτερο μερίδιο αγοράς στη
2) Οι επιχειρήσεις που συνυπολογίζουν τις φορολογικές επιβαρύν-
Πως διαμορφώνεται η κίνηση από το Ηνωμένο Βασίλειο και ποιες πιστεύετε ότι θα είναι οι επιπτώσεις της αποχώρησης της Βρετανίας από την Ευρωπαϊκή Ένωση στον ελληνικό τουρισμό, αλλά και στον τουρισμό της Κω;
σεις βγαίνουν εκτός ανταγωνισμού, είτε γιατί είναι μικρές και δεν
Η αγορά της Αγγλίας είναι η πρώτη σε αριθμούς για την Κω, αυτή
3)Οι ξενοδοχειακές επιχειρήσεις αφελληνίζονται λόγω των κόκκι-
που παρά τα αρνητικά και υπερβολικά δημοσιεύματα σημειώνει
νων δανείων και σε πολλές περιπτώσεις χωρίς καν να μπορούν να
φέτος αύξηση κοντά στο 5%. Με την ανακοίνωση των αποτελε-
μπορούν να δημιουργήσουν οικονομίες κλίμακας -άρα πλήττονται από τον εσωτερικό ανταγωνισμό- είτε γιατί ανταγωνίστριες χώρες έχουν το ίδιο προϊόν σε καλύτερες τιμές.
διαπραγματευτούν.
σμάτων του δημοψηφίσματος υπήρξε μια ανησυχία και
4) Οι επιχειρήσεις που μπορούν να εξυπηρετήσουν τις υποχρεώ-
πολλά αρνητικά σενάρια, χωρίς όμως αυτά να
σεις τους, έστω και με μειωμένα καθαρά έσοδα, απλά επιβιώνουν
έχουν επηρεάσει τις αφίξεις. Οι όποιες
χωρίς όμως ιδιαίτερες δυνατότητες επενδύσεων.
επιπτώσεις δεν θα είναι άμε-
Παράλληλα, η παραοικονομία στη διαμονή ορ-
σες, ενώ όλα άπτονται
στον
γιάζει, με μεγάλες απώλειες για το κράτος και για τους
Αφιέρωμα
νομίμως λειτουργούντες. Και δεν μπορεί να μην αναρωτιέται κα-
που διεξήχθη αρχές Ιουλίου.
νείς, όταν είναι αποδεδειγμένο πως η υπερφορολόγηση οδηγεί σε
Παράλληλα, σε συνεργασία με τον Ε.Ο.Τ., την Περιφέρεια και τον
μείωση κύκλου εργασιών και σε περαιτέρω μείωση των κρατικών
Δήμο Κω συμμετέχουμε στη διεκπεραίωση αρκετών ταξιδιών
εσόδων γιατί συνεχίζεται αυτή η λογική του παραλόγου;
εξοικείωσης πωλητών, δημοσιογράφων και bloggers (από Ρωσία,
Η χώρα μας θα έπρεπε να ακολουθήσει τελείως διαφορετική κα-
Ισραήλ, Γαλλία, Γερμανία, Τουρκία κα) προς το νησί της Κω.
τεύθυνση και από «φορολογική κόλαση» να γίνει φορολογικός
Δουλεύουμε προς την κατεύθυνση της ανάπτυξης νέων προϊό-
«παράδεισος». Ένα σταθερό, δίκαιο και λογικό φορολογικό σύστη-
ντων για το νησί της Κω, με ιδιαίτερη έμφαση στη διασύνδεση της
μα φέρνει επενδύσεις, δίνει κίνητρο στους επιχειρηματίες ώστε να
ιστορίας και του πολιτισμού με τη γαστρονομία και με απώτερο
είναι συνεπείς και νόμιμοι, ενώ παράλληλα μπορεί να εκτοξεύσει το
στόχο το «πάντρεμα» του πρωτογενή με τον τριτογενή τομέα.
τουριστικό μας προϊόν καθιστώντας το εκ των ελκυστικότερων…
Αυτή την περίοδο είμαστε σε συζητήσεις προς την κατάρτιση του
Νέος αναπτυξιακός νόμος. Ποιο είναι το σχόλιό σας; Ουσιαστικά κίνητρα δεν δίδονται, δεν γίνεται διαχωρισμός περιοχών ανάλογα με τις πραγματικές ανάγκες του κάθε τόπου, δεν ενισχύεται ουσιαστικά η πολύ μικρή και μεσαία επιχείρηση προς εκσυγχρονισμό, δεν δίδεται έμφαση στις περιοχές που έχουν πληγεί από το μεταναστευτικό. Μάλιστα, η επιλογή του να παραμείνει κάποιος σε σταθερό φορολογικό περιβάλλον είναι μεν σωστή σε λογική, γίνεται όμως αστεία όταν αναλογιστεί κανείς το υφιστάμενο φορολογικό σύστημα!!! Ο νέος αναπτυξιακός φτιάχτηκε απλά για να υπάρχει…
Ποιες είναι οι ενέργειες και οι πρωτοβουλίες της Ένωσης Ξενοδόχων Κω για την προώθηση και προβολή του νησιού; Στη δύσκολη χρονιά που διανύει το νησί η Ένωση Ξενοδόχων Κω είχε βαρυσήμαντο ρόλο, τόσο σε επίπεδο διεκδίκησης συνδικαλιστικά, όσο και στο θέμα της προβολής του νησιού. Ήμασταν εμείς που ανακινήσαμε πρώτοι το θέμα της παραμονής της Κω στον χαμηλό συντελεστή ΦΠΑ λόγω του μεταναστευτικού, το διεκδικήσαμε και το πετύχαμε. Με συνεχείς επαφές με κυβερνητικά στελέχη, συμμετείχαμε σε ένα μεγάλο αγώνα προς την προάσπιση των συμφερόντων του νησιού και των επιχειρήσεων. Μέσα από μια στρατηγική συμμαχία της Ένωσής μας με την Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου (σε μια άριστη συνεργασία με τον περιφερειάρχη, κ. Χατζημάρκο και την αντιπεριφερειάρχη τουρισμού, κα. Παπαβασιλείου) για την προβολή του νησιού, συνδιοργανώνουμε διάφορες δράσεις, με κορυφαίο γεγονός αυτό του FVW workshop,
82 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
προγράμματος προβολής για το 2017.
Πως διαμορφώνονται οι κρατήσεις στα ξενοδοχεία σας και πως προβλέπετε να ολοκληρωθεί η φετινή τουριστική χρονιά; Ως ξενοδοχεία πόλεως είμαστε μεταξύ των επιχειρήσεων που έχουν υποστεί τη μεγαλύτερη ζημία, έχοντας επενδύσει μεγάλο μέρος των κρατήσεων στην Ολλανδική αγορά, η οποία παρουσιάζει καθίζηση… Όλα σχεδόν τα ξενοδοχεία πόλεως εμφανίζουν αρνητικά νούμερα, καθώς βρέθηκαν πέρυσι να περικυκλώνονται από τις εικόνες και σκηνές «απείρου κάλλους» που όλοι γνωρίζετε... Υπάρχει όμως σαφής άνοδος σε σχέση με τους προηγούμενους μήνες, υπάρχει έντονη κινητικότητα για τον Σεπτέμβριο και όλα δείχνουν προς μια πορεία ανάκαμψης -αρκεί βέβαια να μην έχουμε δυσάρεστες εκπλήξεις…
Σε επίπεδο επενδύσεων, ποια είναι τα σχέδιά σας; Αναβαθμίζουμε τις υπηρεσίες των ξενοδοχείων και ανακαινίζουμε παράλληλα κάποιους χώρους, προκειμένου να ανεβάσουμε την κατηγορία κατάταξης κατά ένα αστέρι. Δημιουργούμε τις προϋποθέσεις ώστε να εισχωρήσουμε περαιτέρω σε συγκεκριμένες αγορές, με στόχο την αύξηση των πωλήσεών μας για το 2017. Παράλληλα, ξεκινάμε τα σχέδια για την επέκταση και τον πλήρη εκσυγχρονισμό ενός τρίτου ξενοδοχείου που έως τώρα είναι εκτός αγοράς και αν οι καταστάσεις το επιτρέψουν θα ξεκινήσει η επένδυση από το 2018.
ΟΜΙΛΟΣ ΧΑΤΖΗΛΑΖΑΡΟΥ
Δυναμική ανάπτυξη στη νότια Ρόδο
Lindos Princess, 851 07 Λάρδος, Ρόδος, Τηλ.: 22440 29230 - Fax: 22440 29231, e-mail: info@lindosprincess.com Lindos Princess, 851 07 Λάρδος, Ρόδος, Τηλ.: 22440 29230 - Fax: 22440 29231, e-mail: info@lindosprincess.com Rodos Princess, 851 09 Κιοτάρι, Ρόδος, Τηλ.: 22440 47102 - Fax: 22440 47267, e-mail: info@rodosprincess.com Rodos Princess 851 09 Κιοτάρι, Ρόδος, Τηλ.: 22440 47102 - Fax: 22440 47267, e-mail: info@rodosprincess.com Princess Sun Hotel, 851 09 Κιοτάρι, Ρόδος, Τηλ.: 22440 47105 - Fax: 22440 47104, e-mail: info@princesssun.com
Αφιέρωμα
ΚΩΣΤΑΣ ΖΑΡΙΚΟΣ Γενικός Διευθυντής Neptune Hotels Resort
ε
δ Δω
α
ησ ν ά κ
Η φετινή, η χειρότερη τουριστική χρονιά για την Κω Περισσότερο από απαισιόδοξος για την εξέλιξη της τουριστικής κίνησης τη φετινή τουριστική χρονιά στο νησί της Κω, εμφανίζεται σε συνέντευξή του στο «ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ», ο γενικός διευθυντής του Neptune Hotels Resort, κ. Κώστας Ζαρίκος, ο οποίος λέει ότι η φετινή θα είναι η χειρότερη τουριστική χρονιά για το νησί, ως συνέπεια της περυσινής δυσφήμισής του. Άνθρωπος που «μετράει τα λόγια» του ο κ. Ζαρίκος αφήνει αιχμές για την τοπική Αυτοδιοίκηση, για αργοπορία στις όποιες προσπάθειες ανατροπής της δυσφημιστικής, περυσινής εικόνας του νησιού και για την κεντρική διοίκηση, για πρόχειρη αντιμετώπιση του Τουρισμού, που οδηγούν, όπως λέει, τον μοναδικό παραγωγικό τομέα αυτής της χώρας σε μαρασμό.
To 2015 ήταν μία από τις χειρότερες τουριστικές χρονιές των τελευταίων ετών για την Κω, εξαιτίας, κυρίως των προσφυγικών και μεταναστευτικών ροών στο νησί. Εφέτος το σκηνικό δείχνει να έχει διαφοροποιηθεί. Στο πλαίσιο αυτό, πως διαμορφώνεται η τουριστική κίνηση εφέτος στην Κω και ποιες είναι οι εκτιμήσεις σας για την πορεία του τουρισμού στο σύνολο της φετινής τουριστικής σεζόν στο νησί; Το 2015 δεν ήταν µια από τις χειρότερες τουριστικές χρονιές. Ξε-
και τη δυσφήµιση που υπέστη το νησί πανευρωπαϊκά. Αν και σήµερα στο νησί επικρατεί τάξη και τίποτα δεν θυµίζει τις περυσινές αρνητικές εικόνες, παρόλα αυτά η σηµερινή εικόνα δεν µεταφέρθηκε µε αποτελεσµατικότητα προς τα έξω και δυστυχώς το νησί βιώνει τη χειρότερη τουριστική σεζόν. Οι αργοπορηµένες προσπάθειες της τοπικής αυτοδιοίκησης, καθώς επίσης και οι προσπάθειες των ξενοδοχείων για αντιστροφή του κλίµατος, έχουν βελτιώσει την κατάσταση, αλλά παρ’ όλα αυτά, η χρονιά θα καταγραφεί ιστορικά ως η χειρότερη όλων των προηγούµενων.
κίνησε πολύ ελπιδοφόρα και παρά τα προβλήµατα που ενέκυψαν τελικό αποτέλεσµα ήταν λίγο κάτω από αυτό του 2014. Θυµίζω ότι
Πως διαμορφώνονται οι κρατήσεις στο ξενοδοχείο σας και πως προβλέπετε να ολοκληρωθεί η φετινή τουριστική χρονιά;
το 2014 το νησί κατέγραψε τα καλύτερα αποτελέσµατα των τελευ-
Η πορεία των κρατήσεων στο ξενοδοχείο µας ακολου-
ταίων αρκετών χρόνων. Άρα δεν µπορούµε να ισχυρισθούµε ότι το
θεί λίγο-πολύ την πορεία του νησιού. Βεβαίως ως
2015 ήταν µια αποτυχηµένη χρονιά σε επίπεδο αποτελεσµάτων.
ξενοδοχείο που προσφέρει µόνο ηµιδια-
Η φετινή τουριστική περίοδος είναι κατά πολύ επηρεασµένη αρνη-
τροφή, και οι τιµές του απευθύνονται
τικά από τα περσινά συµβάντα γύρω από το προσφυγικό ζήτηµα
στη µέση και υψηλή εισοδηµα-
κατά την διάρκεια της σεζόν (capital controls και προσφυγικό), το
84 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
τική πελατεία, θα υποστεί λίγο µεγαλύτερη ζηµιά σε σχέση µε τα ξενοδοχεία που δραστηριοποιούνται σε χαµηλότερου εισοδηµατικού επιπέδου πελάτες, καθώς πιστεύω ότι οι πελάτες υψηλού επιπέδου, είναι πιο ευαισθητοποιηµένοι στα κοινωνικά φαινόµενα.
Πως διαμορφώνονται οι κρατήσεις από τη ρωσική αγορά στο νησί και τι ευθύνεται που ο ρωσικός τουρισμός εφέτος δεν έκανε τη διαφορά στη χώρα μας; Οι χώρες του ευρώ έχουν γίνει ακριβές για τους Ρώσους, λόγω της υποτίµησης του ρουβλίου σε σχέση µε το ευρώ. Αποτέλεσµα αυτού είναι τα ταξιδιωτικά πακέτα για τη χώρα µας να είναι λιγότερα ελκυστικά σε σχέση µε το παρελθόν. Το ξενοδοχείο µας έτσι και αλλιώς δεν δραστηριοποιείται σηµαντικά στη ρωσική αγορά, οπότε δεν θα επηρεαστεί το τελικό του αποτέλεσµα.
Πως διαμορφώνεται η κίνηση από το Ηνωμένο Βασίλειο και ποιες πιστεύετε ότι θα είναι οι επιπτώσεις της αποχώρησης της Βρετανίας από την Ευρωπαϊκή Ένωση στον ελληνικό τουρισμό, αλλά και στον τουρισμό της Κω; Οι επιπτώσεις του Brexit στον τουρισµό της χώρα µας, δυστυχώς, θα είναι αρνητικές λόγω της υποτίµησης της στερλίνας σε σχέση µε το ευρώ. Προσωπικά πιστεύω ότι σε βάθος χρόνου η κατάσταση θα οµαλοποιηθεί και η τουριστική ροή από τη Βρετανία θα επανέλθει στα σηµερινά επίπεδα, καθώς η Ελλάδα για τους Βρετανούς είναι ένας παραδοσιακός προορισµός.
Ποιες είναι οι επιπτώσεις της φετινής τουριστικής σεζόν στα οικονομικά των ξενοδοχείων και τι δείχνουν τα συμβόλαια για την επόμενη τουριστική χρονιά; ∆εδοµένου του γεγονότος ότι τα περισσότερα ξενοδοχεία αντιµετωπίζουν σοβαρές δυσκολίες να ανταπεξέλθουν στις οικονοµικές τους υποχρεώσεις, είναι αναµενόµενο ότι η φετινή µείωση της τουριστικής κίνησης θα επιδεινώσει τη θέση τους, µε άµεσο κίνδυνο, δυστυχώς, τη µελλοντική επιβίωση ορισµένων εξ’ αυτών.
ληλα την Ελληνική Οικονοµία, αντί να ωφελείται όπως οι θεωρητικοί ειδήµονες υπολόγιζαν, να υφίστανται και αυτή άλλο ένα αρνητικό «κτύπηµα». Οι επιτελείς του οικονοµικού υπουργείου θεωρούν δεδοµένη την τουριστική ανάπτυξη της χώρας, ανεξάρτητα της φορολογικής επιβάρυνσης. Αυτό είναι µεγάλο λάθος και δυστυχώς υποχρεώνουν τους επαγγελµατίες του τουρισµού να υποστούν τις συνέπειες της αµάθειας και ανευθυνότητάς τους προτού οι ίδιοι υπαναχωρήσουν και διορθώσουν τις εσφαλµένες αποφάσεις τους. Θα έχουν, όµως, ήδη βλάψει τον χώρο. Ο τουρισµός θα πρέπει να αντιµετωπιστεί ως ο σηµαντικότερος παραγωγικός τοµέας της χώρας και να του δοθούν ευνοϊκοί φορολογικοί όροι, ώστε να δηµιουργηθεί ένα τουριστικό πακέτο πιο ανταγωνιστικό των υπολοίπων τουριστικών προορισµών. Για τη χώρα είναι ανάγκη περισσότερο από ποτέ, να στηριχθεί ο τουριστικός κλάδος ανεξάρτητα πολιτικών πεποιθήσεων και
Αύξηση Φ.Π.Α., κατάργηση μειωμένου συντελεστή Φ.Π.Α. στα νησιά, προγραμματιζόμενο νέο τέλος διανυκτέρευσης. Ποιες κατά τη γνώμη σας είναι οι επιπτώσεις στην ξενοδοχειακή αγορά και τι προτείνετε;
ιδεολογιών και να δηµιουργηθούν οι προϋποθέσεις για άµεση
Το τουριστικό πακέτο έχει επιβαρυνθεί σε φόρους σε τέτοιο
χρονισµού των δωµατίων του, το οποίο λόγω της κακής σεζόν που
βαθµό, που έχει πια καταστεί µη ανταγωνιστικό συγκριτικά µε
διάγουµε και του γεγονότος ότι το πρόγραµµα αυτοχρηµατοδο-
άλλους τουριστικούς προορισµούς. ∆υστυχώς, πρόχειρες και
τείται, είµαστε υποχρεωµένοι να το αναστείλουµε για ένα χρόνο
ανεύθυνες εισηγήσεις ανθρώπων που δεν έχουν σχέ-
και ευχόµαστε η επόµενη σεζόν να ανακάµψει, για να συνεχίσουµε
ση µε τον τουρισµό και πως αυτός λειτουργεί,
κανονικά το εκσυγχρονιστικό µας πρόγραµµα. Επιπλέον, η εταιρία
οδηγούν τον µοναδικό παραγωγικό
προέβη στην αγορά όµορου οικοπέδου, στο οποίο πρόκειται να
τοµέα αυτής της χώρας σε µαρασµό και παράλ-
φορολογική ελάφρυνση.
Σε επίπεδο επενδύσεων, ποια είναι τα σχέδιά σας; Στο ξενοδοχείο έχει ξεκινήσει από πέρσι ένα πρόγραµµα εκσυγ-
αναγείρει µονάδα 107 υπερσύγχρονων σουιτών που θα είναι µοναδική στον Ελλαδικό χώρο.
Αφιέρωμα
Rodos Palace
ε
δ Δω
α
ησ ν ά κ
Επιλογή για μυημένους πελάτες Στην «καρδιά» του κόλπου της Ιαλυσού, σε μια πανέμορφη τοποθεσία, λίγα μόλις χιλιόμετρα από το κεντρικό λιμάνι και την περίφημη Μεσαιωνική πόλη της Ρόδου, το Rodos Palace έχει συνδέσει το όνομά του με την ανάπτυξη του τουρισμού στο όμορφο νησί των Ιπποτών. Συνώνυμο της πολυτέλειας και της VIP φιλοξενίας, απευθύνεται σε ξεχωριστούς πελάτες, μυημένους σε προσωποποιημένες υπηρεσίες. σύγχρονες και προσωποποιηµένες ανέσεις. Σηµείο αναφοράς, ωστόσο, συνιστούν οι garden & private pool suites, οι οποίες συνδυάζοντας τη λιτή πολυτέλεια, µε τις µινιµαλιστικές πινελιές και προσφέροντας εξειδικευµένες υπηρεσίες, αποτελούν την πλέον ιδανική επιλογή διαµονής για εκλεκτούς πελάτες. Την εικόνα του συγκροτήµατος συµπληρώνουν 5 πισίνες, ένα υπερσύγχρονο κέντρο spa, ένα πλήρως οργανωµένο και εξοπλισµένο µε µηχανήµατα τελευταίας τεχνολογίας γυµναστήριο, γήπεδα για αθλητικές δραστηριότητες και εστιατόρια που προσφέρουν υψηλή γαστρονοµία και τα οποία έχουν καθιερώσει το Rodos Palace σε gourmet προορισµό. Το Rodos Palace έχει συνδέσει το όνοµά του µε τη διοργάνωση µεγάλων συνεδριακών εκδηλώσεων και συναντήσεων παγκοσµίου κύρους. Στο ∆ιεθνές Συνεδριακό του Κέντρο, χωρητικότητας 4.800 ατόµων, έχουν φιλοξενηθεί περισσότερα από 2.500 συνέδρια κι εκθεσιακές εκδηλώσεις διεθνούς εµβέλειας, καθιερώνοντας το συγκρότηµα σε κορυφαίο χώρο διεξαγωγής συναΤο συγκρότηµα απλώνεται σε 14 οικοδοµικά τετράγωνα,
ντήσεων και το νησί της Ρόδου σε νούµερο ένα συνεδριακό
στα οποία για τη διαµονή των πελατών του λειτουργούν από
προορισµό.
deluxe δωµάτια, σουίτες και bungalows µέχρι σουίτες µε ιδι-
Επιπλέον, το ξενοδοχείο διαθέτει τεράστια εµπει-
ωτική πισίνα.
ρία στη διοργάνωση εξαιρετικών γαµήλιων
Όλα τα δωµάτια και οι σουίτες έχουν µαγευτική θέα στο Αιγαίο ή
δεξιώσεων και προσφέρει στους νεό-
στους κατάφυτους κήπους του συγκροτήµατος και προσφέρουν
νυµφους την ιδανική διαµονή.
86 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
Αφιέρωμα
HOTEL MEDITERRANEAN
ε
δ Δω
α
ησ ν ά κ
Διακεκριμένες υπηρεσίες, απέριττη πολυτέλεια Κοσμοπολίτικος αέρας, upper class αισθητική και διακεκριμένες, προσωποποιημένες υπηρεσίες και ανέσεις αποτελούν το τρίπτυχο της επιτυχημένης πορείας και παρουσίας του ξενοδοχείου Mediterranean στα ξενοδοχειακά δρώμενα της Ρόδου.
Ατενίζοντας τα κρυστάλλινα νερά της παραλίας της πόλης της Ρόδου, πολύ κοντά στο Ενυδρείο και σε απόσταση «αναπνοής» από τη διάσηµη, µεσαιωνική πόλη, το ξενοδοχείο Mediterranean συνδυάζει µοναδικά τον χαρακτήρα του ξενοδοχείου πόλης µε την εµπειρία ενός ξενοδοχείου διακοπών και υπόσχεται να προσφέρει µια µοναδική εµπειρία φιλοξενίας, όλο τον χρόνο. Το ξενοδοχείο διαθέτει 241 ευρύχωρα δωµάτια και σουίτες υψηλής αισθητικής µε εκλεπτυσµένη διακόσµηση και λειτουργικές ανέσεις, η πλειοψηφία των οποίων προσφέρουν υπέροχη θέα στην παραλία. Ο σύγχρονος εξοπλισµός των δωµατίων περιλαµβάνει µπάνιο µε στεγνωτήρα µαλλιών και τηλεφωνική συσκευή, µπαλκόνι, κλιµατισµό, έγχρωµη δορυφορική τηλεόραση µε PAY-TV, απευθείας γραµµή τηλεφώνου, δυνατότητα σύνδεσης στο Internet, mini bar και 24ωρη υπηρεσία δωµατίου. Η αισθητική της απέριττης πολυτέλειας κυριαρχεί σε όλους τους χώρους του Mediterranean, ξεκινώντας από την εντυπωσιακή, µαρµάρινη είσοδό του και προχωρώντας στα σαλόνια υποδοχής, που προαναγγέλλουν µια εκλεπτυσµένη διαµονή. Το Mediterranean Café, µε την ανεµπόδιστη θέα στη θάλασσα αποτελεί ιδανικό σηµείο συνάντησης όλες τις ώρες της ηµέρας, ξε-
88 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
κινώντας από το πρωί για καφέ, στη συνέχεια για κάποιο ελαφρύ snack και µέχρι το βράδυ για κάποιο δροσερό κοκτέιλ. Ενώ το εστιατόριο Thalassa, σερβίροντας ένα προσεκτικά επιλεγµένο table d’ hote και a la carte µενού, µε ιδιαίτερες γεύσεις από την ελληνική και τη διεθνή κουζίνα, απευθύνεται σε εκείνους που επιχειρούν ταξίδια σε... γευστικά µονοπάτια. Η πισίνα του ξενοδοχείου ενδείκνυται για στιγµές ηρεµίας και χαλάρωσης, ενώ για τους πιο δραστήριους στην αµµώδη παραλία του ξενοδοχείου υπάρχουν όλα τα θαλάσσια σπορ. Στις εγκαταστάσεις του, ωστόσο, λειτουργεί ένας άρτια εξοπλισµένος συνεδριακός χώρος, η αίθουσα των Μουσών, µε χαρακτηριστικό της το φυσικό φως. Με συνολική χωρητικότητα 200 ατόµων σε θεατρική διάταξη και τη δυνατότητα διαχωρισµού της σε δύο αυτόνοµες αίθουσες µε χώρισµα, που εξασφαλίζει πλήρη θερµοηχοµόνωση, η αίθουσα είναι ιδανική για τη φιλοξενία επιχειρηµατικών συναντήσεων µεσαίας ή µικρής κλίµακας, αλλά και µοναδικών εκδηλώσεων, αποτελώντας πόλο έλξης για επαγγελµατίες ταξιδιώτες, όλο τον χρόνο.
This is
YOUR TIME
Ikos Resorts bring a new era of hospitality to the Mediterranean. Luxury resorts in stunning natural locations, where elegance is omnipresent, yet understated. Each one is spacious, elegant and thoroughly individual. It’s where your holiday experience is taken to a startling new level. Style is simple. Service is first class. Cuisine is limitless. Value is always extraordinary. These are destinations for the refined traveller in search of a unique experience. At Ikos Resorts, all inclusive has been creatively reimagined as Infinite Lifestyle. A concept that delights in challenging all conventions, to set the bar at a fabulous new height.
www.ikosresorts.com
Αφιέρωμα
Divine Hotels
ε
δ Δω
α
ησ ν ά κ
«Γράφει ιστορία» στον τουρισμό της Δωδεκανήσου Mε τρία πολυτελή ξενοδοχεία υπό την «ομπρέλα» της, η Divine Hotels, «γράφει» τη δική της ξεχωριστή ιστορία στον τουρισμό της Δωδεκανήσου, αλλά και της χώρας στο σύνολό της.
Ξεκινώντας από το Patmos Aktis Suites & Spa, το µοναδικό πε-
διαµονή. Το Patmos Aktis Suites & Spa προσφέρει 56 δωµάτια και
ντάστερο ξενοδοχείο στο νησί της Αποκάλυψης, το συγκρότηµα
πολυτελείς σουίτες, µε το στυλ και την κοµψότητα να αποτελούν
«ξεδιπλώνεται» επάνω ακριβώς στην παραλία, στον κόλπο του
συνώνυµα της σχεδιαστικής φιλοσοφίας του. Όλα τα δω-
Γροίκου, ένα σηµείο µαγευτικό και ξεχωρίζει για τις υψηλού επι-
µάτια είναι εξοπλισµένα µε σύγχρονες ανέσεις και µε
πέδου υπηρεσίες που προσφέρει στους επισκέπτες του. Με αδι-
προσωποποιηµένα είδη φροντίδας, όπως: µαξι-
αµφισβήτητο «ατού» την προνοµιακή τοποθεσία του, το ξενοδο-
λάρι αρωµατοθεραπείας, παντόφλες και
χείο ξεχωρίζει για τη σύγχρονη, µινιµαλιστική αρχιτεκτονική του
µπουρνούζια στο ιδανικό µέγεθος
και τις πολυτελείς ανέσεις του, που υπόσχονται µια παραµυθένια
και προϊόντα µπάνιου και
90 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
περιποίησης έπειτα από επιλογή µάρκας. Επίσης, στις υπηρεσίες που προσφέρονται είναι δωρεάν ασύρµατο Internet, τηλεόραση LCD και ταινιοθήκη, καθώς και ηλεκτρονικό χρηµατοκιβώτιο. Στις εγκαταστάσεις του συγκροτήµατος, το Apocalypsis Restaurant µε τη gourmet, µεσογειακή κουζίνα και τη µυστικιστική ατµόσφαιρα, έχει τον δικό του, µοναδικό ρόλο στην απολαυστική εµπειρία που το Patmos Aktis υπόσχεται στους φιλοξενούµενούς του. Στο εντυπωσιακό Anasa Wellness & Spa, σώµα και πνεύµα «παραδίδονται» σε µια ολιστική εµπειρία χαλάρωσης, ενώ το µίνι γυµναστήριο και το κοµµωτήριο συµπληρώνουν τη λίστα µε τις παρεχόµενες υπηρεσίες. Επίσης, στις εγκαταστάσεις και παροχές του ξενοδοχείου περιλαµβάνονται εξωτερική και εσωτερική πισίνα, συνεδριακό κέντρο, παιδική χαρά, κ.ά..
καίνουν τις αισθήσεις, αφήνοντας χώρο στο βλέµµα να πλανηθεί
Μέσα από την απλότητα της µινιµαλιστικής πολυτέλειας, οι φι-
προς τη θάλασσα, αφού στο Kos Aktis όλο το… παιχνίδι «παίζε-
λοξενούµενοι του Patmos Aktis µπορούν να απολαύσουν µια
ται» στην τοποθεσία.
πολυτελή ατµόσφαιρα, όπου κυριαρχούν ο ροµαντισµός και η
Στο ισόγειο του ξενοδοχείου το πολυτελές εστιατόριο - bar H2O,
γαλήνη.
λειτουργεί όλη την ηµέρα, προσφέροντας µοναδικά γαστρονο-
Σηµείο αναφοράς στο κοσµοπολίτικο νησί της Κω αποτελεί το
µικά «ταξίδια».
τεσσάρων αστέρων Kos Aktis Art Hotel. Ακριβώς στο κέντρο της
Στην Κω, στην «καρδιά» της πόλης, βρίσκεται ένα ακόµη ξενοδο-
πόλης, ανάµεσα σε καταπράσινους κήπους, το Kos Aktis είναι
χείο του οµίλου Divine. Πρόκειται για το Kos Hotel Junior Suites,
πολλά περισσότερα από ένα πολυτελές ξενοδοχείο πόλης.
το οποίο βρίσκεται σε προνοµιακή θέση απέναντι από τη µαρίνα
Εδώ το ξύλο και το γυαλί κυριαρχούν σε µια µινιµαλιστική άποψη.
του νησιού.
Όλα τα δωµάτια -36 δωµάτια και 6 junior σουίτες- δεν «βλέπουν»
Το πολυτελές συγκρότηµα διαθέτει 66 πλήρως εξοπλισµένα, ευ-
απλά, αλλά έχουν ανεµπόδιστη θέα στο Αιγαίο. Η λεπτοµέρεια
ρύχωρα δωµάτια και σουίτες, τα οποία προσφέρουν όλες τις σύγ-
που κάνει τη διαφορά: το γυάλινο οριζόντιο κοµµάτι στον ξύλι-
χρονες παροχές και εγγυώνται στους ενοίκους τους µια αξέχαστη
νο τοίχο, που χωρίζει το µπάνιο από το υπνοδωµάτιο,
διαµονή.
κάνοντάς τα όλα διάφανα. Χρώµατα απαλά, τα
Στις εγκαταστάσεις του λειτουργούν, µεταξύ άλλων, γυµναστή-
οποία τονίζονται µε τις αντιθέσεις των
ριο, σπα, πισίνα, παιδική χαρά και ένα πλήρως εξοπλισµένο συνε-
σκούρων καλυµµάτων, γλυ-
δριακό κέντρο, χωρητικότητας 120 ατόµων.
Αφιέρωμα
Kresten Royal Villas & Spa και Kresten Palace
ε
δ Δω
α
ησ ν ά κ
Το «κάτι παραπάνω» στο ξενοδοχειακό δυναμικό της Ρόδου Πολυτελείς παροχές και υπηρεσίες πολλών αστέρων που διασφαλίζουν μία αξέχαστη διαμονή στο όμορφο νησί της Ρόδου, συνθέτουν την εικόνα των ξενοδοχείων Kresten Royal Villas & Spa και Kresten Palace, της οικογένειας Κρεσταινίτη.
Και τα δύο ξενοδοχεία εντυπωσιάζουν με τη σύγχρονη αισθητική
λάρωση, το Κέντρο Ευεξίας υπόσχεται απόλυτη αναζωογόνηση
και τις διακεκριμένες ανέσεις που προσφέρουν, προσθέτοντας το
σώματος και πνεύματος.
«κάτι παραπάνω» στο ξενοδοχειακό δυναμικό της Ρόδου.
Για τους λάτρεις, πάλι, του… shopping, το κατάστημα του Kresten
Το πολυτελές Kresten Royal Villas & Spa δεσπόζει στην πανέ-
Royal Villas & Spa προσφέρει ευκαιρίες για ενδιαφέρουσες αγορές.
μορφη λοφοπλαγιά της Καλλιθέας, σε μικρή απόσταση από τα
Το Kresten Palace Hotel «ξεδιπλώνει» τη μοναδικότητά του σε με
καταγάλανα νερά μιας από τις πιο γνωστές ακτές της Ρόδου, προ-
μία έκταση 60 στρεμμάτων, όπου ξεχωρίζουν κήποι γεμάτοι από
σφέροντας στους πελάτες του διακριτική πολυτέλεια, με φόντο
φοίνικες και ένα μεγάλο σύμπλεγμα από πισίνες.
τις σαγηνευτικές, αιγαιοπελαγίτικες αποχρώσεις και μια δόση
Όλα τα δωμάτια είναι καλαίσθητα διακοσμημένα και εξοπλισμέ-
από το μυστήριο του χώρου, όπου στο παρελθόν λειτουργούσε
να με σύγχρονες ανέσεις, ενώ άπλετο φως «εισβάλλει» από
ορυχείο.
τις μπαλκονόπορτες με τη μαγευτική θέα.
Στο Kresten Royal Villas & Spa μπορεί κανείς να ανακαλύψει πο-
Μια σειρά από υπηρεσίες και εγκαταστάσεις υπό-
λυάριθμες και υπερσύγχρονες αθλητικές εγκαταστάσεις, μία
σχονται στους φιλοξενούμενους του συ-
μοναδική γαστρονομική εμπειρία, ενώ όσοι προτιμούν τη χα-
γκροτήματος μια αξέχαστη διαμονή.
92 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
VITA Hotels is a newly established resort hotel owner and operator, active in highly preferred holiday destinations. Founded in 2014 by a team of professionals who bring a wealth of experience in the Greek hospitality sector, the coming summer season will see VITA Hotels commercialising 5 properties in Crete and Rhodes, totaling over 1200 rooms. MAIN CONCEPT Holidays, happiness and healthy living are what our family of VITA Hotels is all about. We are passionate about our guests’ well-being and we implement this passion in all aspects of one’s stay at VITA Hotels.
Contact info: T: +30.2810247171 F: +30.2810247237 E: info@vitahotels.gr
www.vitahotels.gr
Παρουσίαση
Νέες σημαντικές «μεταγραφές» και πολύπειρα στελέχη στη Vita Hotels
Aegean Breeze
Ιδιαίτερη κινητικότητα παρατηρείται τελευταία στη δυναμικά αναπτυσσόμενη στον ξενοδοχειακό χώρο εταιρία Vita Hotels, του δαιμόνιου, Κρητικού επιχειρηματία Μιχάλη Βαμιεδάκη. Νέα στελέχη, με πολύχρονη πείρα και εμπειρία στη διεθνή, τουριστική, ξενοδοχειακή βιομηχανία ενισχύουν το στελεχιακό δυναμικό της εταιρίας, προσδίδοντάς της μια πρωτόγνωρη δυναμική.
Μ
ια πολύ µεγάλη «µεταγραφή» είναι εκείνη του Στέλιου Γεωργόπουλου, πολύπειρο στέλεχος µε ειδικό βάρος στον Τουρισµό, όπως αποκλειστικά είχε δηµοσιεύσει
το money-tourism.gr. Ο κ. Γεωργόπουλος απεχώρησε από τον όµιλο Μαµιδάκη µετά από 25 χρόνια συνεργασίας, από τη θέση του γενικού διευθυντή και πολύ σύντοµα προσχώρησε στο δυναµικό της Vita Hotels, αναλαµβάνοντας τη θέση του γενικού διευθυντή. ∆ύο νέες σηµαντικές «µεταγραφές», του Νίκου Κοντάκη και του Σπήλιου Βλαχούλη ακολούθησαν. Και οι δύο πολύπειρα στελέχη, µε σηµαντικές θέσεις ευθύνης στο ενεργητικό τους. Ο Νίκος Κοντάκης που κατείχε τη θέση του διευθυντή Συµβολαίων στην DTS Hellas, µετακινείται στη θέση του διευθυντή Πωλή-
94 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
Arina Sand
Zorbas Village
σεων της VITA Hotels και ο Σπήλιος Βλαχούλης, γνωστό στέλεχος
υπηρεσιών & προϊόντων σε συνδυασµό µε την καινοτοµία και
της ξενοδοχειακής βιοµηχανίας, ανέλαβε διευθυντής του ξενο-
τον επαγγελµατισµό, αξίες που διαφοροποιούν την εταιρία και
δοχείου Zorbas.
εκτιµώνται, τόσο από τους συνεργάτες, όσο και από τους επισκέ-
H VITA HOTELS Έχοντας κάτω από την «οµπρέλα» της πέντε ξενοδοχεία στη Ρόδο και στην Κρήτη (ELOUNDA BREEZE, ZORBAS VILLAGE, CAROLINA MARE, ARINA SAND και AEGEAN BREEZE), η ξενοδοχειακή αλυσίδα Vita Hotels παρέχει «value for money» προϊόντα φιλοξενίας στους βασικούς προορισµούς διακοπών που καλύπτουν τις ανά-
πτες. Επιπλέον, συνεργάζεται µε την τοπική αγορά και αξιοποιεί τα τοπικά προϊόντα, γεγονός που δηµιουργεί προστιθέµενη αξία η οποία αντικατοπτρίζει την κουλτούρα του προορισµού.
Αξίες • Value for money προϊόντα και υπηρεσίες
γκες του σύγχρονου ταξιδιώτη.
• Υψηλά επίπεδα εξυπηρέτησης
Με στόχο την ικανοποίηση του πελάτη και σεβασµό στο περι-
• Ευελιξία και δυναµισµός
βάλλον και µε όραµα τη συνεχή και υγιή επέκταση της αλυσίδας
• Επαγγελµατισµός
σε νέα προϊόντα και προορισµούς, στο εγγύς µέλλον, η εται-
• Ικανοποίηση των πελατών
ρία δηµιουργεί στρατηγικές συνεργασίες µε κορυφαίους Tour
• Υπευθυνότητα και αποτελεσµατικότητα
operators της Ευρώπης.
• Συνεχής βελτίωση σε επίπεδο προϊόντων, παρεχόµενων υπη-
Target Group Το χαρτοφυλάκιο των ξενοδοχείων δεν επικεντρώνεται σε ένα µόνο τµήµα της αγοράς, αλλά επιδιώκει να προσελκύσει singles, ζευγάρια και οικογένειες καθώς και πελάτες µε µέσο και υψηλότερο εισοδηµατικό επίπεδο.
Αποστολή & Όραμα
ρεσιών, διαχείρισης και προσωπικού ώστε να διασφαλιστεί η ικανοποίηση πελατών και συνεργατών. • Κοινωνική & περιβαλλοντική ευθύνη.
Management Το διοικητικό συµβούλιο αποτελείται από επαγγελµατίες της τουριστικής βιοµηχανίας, µε περισσότερα από 20 χρόνια εµπει-
Η αποστολή της εταιρίας είναι να δηµιουργήσει ένα ισχυρό brand
ρίας, µια οµάδα η οποία έχει βαθιά γνώση της µοναδικής ελλη-
name, µε δυναµική παρουσία στον τοµέα της ελληνικής φιλοξε-
νικής φιλοξενίας και µε µακρόπνοο επιχειρηµατικό όραµα. Τα
νίας, µε την απόκτηση νέων ξενοδοχειακών µονάδων σε στρατη-
κέρδη επανεπενδύονται στα ξενοδοχεία για την ενίσχυση της
γικά σηµεία, εξασφαλίζοντας την παροχή του υψηλού επιπέδου
στρατηγικής της εταιρίας.
ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ |
95
Παρουσίαση
Το πρώτο πεντάστερο all inclusive resort
Χτισμένο σύμφωνα με την παραδοσιακή αρχιτεκτονική του νησιού και με καταπληκτική θέα στο Κρητικό Πέλαγος, το ξενοδοχείο Nana Beach, το πρώτο πεντάστερο all inclusive resort, μέλος του ομίλου επιχειρήσεων Καράτζη, υπόσχεται αξέχαστη εμπειρία διακοπών.
Τ
ο ξενοδοχείο Nana Beach είναι ιδανικά τοποθετηµένο
Σουλτάτο να αναλαµβάνουν την επιµέλεια και σύνθεση των µε-
πάνω στη θάλασσα, στη βόρεια ακτή της Κρήτης, 25 χλµ.
νού όλων των εστιατορίων του ξενοδοχείου, που περιλαµβάνουν
από το διεθνές αεροδρόµιο του Ηρακλείου και ανάµεσα
πιάτα από την ελληνική και την κρητική κουζίνα καθώς και επι-
στις πόλεις της Χερσονήσου, της Σταλίδας και των Μαλλίων, που
λεγµένα πιάτα από την ιταλική, ασιατική και µεξικάνικη κουζίνα.
σφύζουν από ζωή.
Στιγµές χαλάρωσης µπορεί κανείς να απολαύσει στο Wellness
Αποτελεί ιδανική επιλογή για τους πελάτες που αναζητούν τις
Center του ξενοδοχείου, ενώ για τους πιο «ενεργητικούς» οι προ-
απολαύσεις ενός All Inclusive Resort, αλλά και την εµπειρία ενός
τάσεις είναι πολλές και ενδιαφέρουσες: γήπεδα τένις, γήπεδο το-
αξέχαστου περιπάτου µέσα στους καλόγουστα διαµορφωµέ-
ξοβολίας, µπάσκετ, ποδοσφαίρου 5Χ5, κέντρο θαλάσσιων σπορ.
νους κήπους του, όπου η λέξη «ΚΗΠΟΣ» βρίσκει την πραγµατική της έκφραση!! Για τη φιλοξενία των πελατών του διαθέτει συνολικά 500 δωµάτια, τα οποία παρέχουν ποικιλία στις δυνατότητες διαµονής, αφού µπορεί κανείς να επιλέξει ανάµεσα σε standard δωµάτια, bungalows µε θέα στη θάλασσα, στις πισίνες ή στους κήπους, δίχωρα δωµάτια και διαµερίσµατα, ιδανική πρόταση για οικογένειες µε παιδιά και σουίτες. Στις εγκαταστάσεις του συγκροτήµατος ιδιαίτερη έµφαση έχει δοθεί στο υδάτινο στοιχείο, αφού λειτουργούν συνολικά 7 πισίνες και υδάτινο πάρκο αποκλειστικά για παιδιά. Επίσης, σηµείο αναφοράς αποτελεί ο τοµέας της γαστρονοµίας, µε τους αναγνωρισµένους chef Λευτέρη Λαζάρου και Λευτέρη
96 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
5
Παρουσίαση
Οι Κορυφαίοι των Τουριστικών Σπουδών Εξειδικευμένος αποκλειστικά στις τουριστικές, ξενοδοχειακές και γαστρονομικές σπουδές, ο Εκπαιδευτικός Όμιλος Le Monde, πιστοποιημένο μέλος του Παγκόσμιου Οργανισμού Τουρισμού, προσφέρει προγράμματα σπουδών αναγνωρισμένα από το υπουργείο Παιδείας και καταξιωμένα στη συνείδηση των επαγγελματιών του τουρισμού.
Ε
ιδικότερα, τα προγράµµατα σπουδών που παρέχονται
σειρά πρακτικών - εργαστηριακών, γνωστικών αντικειµένων,
σε επίπεδο ΙΕΚ είναι διετούς φοίτησης και είναι τα εξής:
που αφορούν τη λειτουργία των επισιτιστικών τµηµάτων των
•Τεχνικός Τουριστικών Μονάδων και Επιχειρήσεων Φιλοξενίας (Hotel Management)
ξενοδοχειακών επιχειρήσεων (BAR - Τραπεζαρία). Οργάνωση και λειτουργία εστιατορίου, οργάνωση και λειτουργία µαγειρείου, µέθοδοι επίβλεψης - ελέγχου των τµηµάτων τροφοδοσίας, τεχνι-
∆ιάρκεια σπουδών: 4 ακαδηµαϊκά εξάµηνα.
κές κρατήσεων, υποδοχής, εξυπηρέτησης πελατών, προµηθειών,
Το εκπαιδευτικό πρόγραµµα αποτελείται, τόσο από θεωρητικά,
οροφοκοµίας, εξειδικευµένα προγράµµατα Η/Υ και οι δυνατότη-
όσο και από εργαστηριακά µαθήµατα, που βοηθούν τους σπου-
τες που δίνουν οι εφαρµογές τους στη σύγχρονη ξενοδοχειακή
δαστές να αντιληφθούν τη σωστή λειτουργία όλων των τµηµά-
επιχείρηση, αποτελούν τα γνωστικά αντικείµενα που εξειδικεύ-
των ενός ξενοδοχείου. Συγκεκριµένα, ανάµεσα στα θεωρητικά
ουν τους σπουδαστές του Hotel Management και τους δίνουν τη
µαθήµατα συµπεριλαµβάνονται: διοίκηση ξενοδοχειακών επι-
δυνατότητα, γνωρίζοντας πλήρως το περιβάλλον εργασίας, να
χειρήσεων, διοίκηση προσωπικού, marketing ξενοδοχειακών
αποτελέσουν άµεσα παραγωγικά µέλη στη διοίκηση των ξενο-
επιχειρήσεων, στοιχεία εργατικής νοµοθεσίας, αρχές οικονοµι-
δοχειακών και τουριστικών επιχειρήσεων.
κής θεωρίας, λογιστική ξενοδοχειακών επιχειρήσεων. Πολλά από
Επιπλέον, οι σπουδαστές έχουν την πολύτιµη εµπειρία εκπαιδευτι-
τα παραπάνω µαθήµατα αποτελούν κοινή συνισταµένη για τη δι-
κών επισκέψεων, εργασιών, σεµιναρίων καθώς και της πολύµηνης
οίκηση όλων των επιχειρήσεων, ωστόσο το πρόγραµµα εµπλου-
υποχρεωτικής πρακτικής άσκησης που σχεδιάζεται ολοκληρωτικά
τίζεται και µε περισσότερο εξειδικευµένα γνωστικά πεδία όπως,
από το Γραφείο Επαγγελµατικής Σταδιοδροµίας του ΙΕΚ Le Monde.
εισαγωγή στον τουρισµό, οργάνωση και λειτουργία ξενοδοχείου, στική γεωγραφία, τουριστική οικονοµία, τουριστική πολιτική,
•Στέλεχος Διοίκησης & Οικονομίας στον Τομέα του Τουρισμού (Tourism Management)
τουριστική ψυχολογία, τουριστικό δίκαιο.
∆ιάρκεια σπουδών: 4 ακαδηµαϊκά εξάµηνα.
Το θεωρητικό κοµµάτι της διδασκαλίας συµπληρώνεται από µια
Τα γνωστικά αντικείµενα της ειδικότητας αυτής δίνουν τη δυνα-
αγγλικά και γερµανικά, ποιοτική εξυπηρέτηση πελατών, τουρι-
98 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
τότητα στους μελλοντικούς επαγγελματίες να γνωρίσουν πλή-
μοποίηση σκευών και επαγγελματικών εργαλείων, τη σύγχρονη
ρως το περιβάλλον εργασίας, με σκοπό να αποτελέσουν άμεσα
διαιτητική, τη σύνθεση εδεσματολογίου, το κοστολόγιο και τις
παραγωγικά μέλη στον τομέα του τουρισμού.
αρχές οικονομικής.
Το πρόγραμμα σπουδών επικεντρώνεται σε συγκεκριμένους
Τα θεωρητικά και εργαστηριακά μαθήματα συμπληρώνονται
τομείς όπως, τουριστικό και αεροπορικό marketing, τουριστική
από την πρακτική άσκηση των σπουδαστών, κατά τη διάρκεια
γεωγραφία και ταξιδιωτικοί οδηγοί, στοιχεία τουριστικής νομο-
της οποίας οι σπουδαστές απασχολούνται σε μεγάλες επιχειρή-
θεσίας, στοιχεία εμπορικού δικαίου, επιχειρηματικότητα, αρχές
σεις πάνω στο αντικείμενο των σπουδών τους, αποκομίζοντας
τουρισμού και ευρωπαϊκή πολιτική, διεθνείς σχέσεις, διαχείριση
πολύτιμη επαγγελματική εμπειρία.
εισερχόμενου τουρισμού, οργάνωση και λειτουργία τουριστικού γραφείου.
• Τεχνικός Αρτοποιίας & Ζαχαροπλαστικής Pastry chef
Το θεωρητικό κομμάτι της διδασκαλίας συμπληρώνεται από
∆ιάρκεια σπουδών: 4 εξάµηνα.
μια σειρά πρακτικών - εργαστηριακών αντικειμένων μάθησης.
Το πρόγραμμα σπουδών αποτελείται από εργαστηριακά και θε-
Διδάσκονται εξειδικευμένα προγράμματα Η/Υ, που αφορούν
ωρητικά μαθήματα. Στα εργαστηριακά μαθήματα συμπεριλαμ-
συστήματα κρατήσεων, αεροπορικούς ναύλους, μεταφορά
βάνεται η διδασκαλία ζαχαροπλαστικής τέχνης, παραδοσιακής
εμπορευμάτων (cargo), ιστορία ελληνικού πολιτισμού, τεχνικές
και μοντέρνας, αρτοποιίας και διακοσμητικής ζαχαροπλαστικής.
πωλήσεων και δημιουργίας πακέτων διακοπών, τεχνικές ξενάγη-
Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται στην παρακολούθηση από όλους
σης οργανωμένων group, διαχείριση μισθώσεων κατοικιών και
τους σπουδαστές εργαστηριακών μαθημάτων μαγειρικής τέ-
αυτοκινήτων. Όλα τα παραπάνω γνωστικά αντικείμενα δίνουν
χνης, έτσι ώστε αποφοιτώντας από τη σχολή, να κατέχουν, εκτός
τη δυνατότητα στους σπουδαστές να αποτελέσουν παραγωγικά
από τη ζαχαροπλαστική τέχνη, και βασικές γνώσεις μαγειρικής.
στελέχη τουριστικών, ταξιδιωτικών, αεροπορικών και ακτοπλοϊ-
Παράλληλα, διδάσκονται θεωρητικά μαθήματα που εφοδιάζουν
κών επιχειρήσεων.
τους σπουδαστές με γνώσεις γύρω από την οργάνωση και τη
Σημαντική είναι και η διδασκαλία των ξένων γλωσσών, με ιδιαίτε-
λειτουργία του χώρου της επαγγελματικής κουζίνας, τη σωστή
ρη έμφαση στη σχετική ορολογία, στην τουριστική και εμπορική
χρησιμοποίηση σκευών και επαγγελματικών εργαλείων, τη σύγ-
αλληλογραφία και στη δημιουργία συμβολαίων, πακέτων διακο-
χρονη διαιτητική, το κοστολόγιο και τις πρώτες ύλες ζαχαροπλα-
πών, η οποία εξασφαλίζει σε όλους τους σπουδαστές, το απαραί-
στικής - αρτοποιίας.
τητο επίπεδο ξένων γλωσσών για την άσκηση του επαγγέλματός
Κι εδώ τα θεωρητικά και εργαστηριακά μαθήματα συμπληρώνο-
τους.
νται από την πρακτική άσκηση των σπουδαστών, κατά τη διάρ-
• Τεχνικός Μαγειρικής Τέχνης - Αρχιμάγειρας (Chef)
κεια της οποίας απασχολούνται σε μεγάλες επιχειρήσεις πάνω στο αντικείμενο των σπουδών τους, αποκομίζοντας πολύτιμη
∆ιάρκεια σπουδών: 4 εξάµηνα.
επαγγελματική εμπειρία.
Το πρόγραμμα σπουδών αποτελείται από εργαστηριακά και
Επίσης, στο Κέντρο Δια Βίου Μάθησης επιπέδου 2 Le Monde
θεωρητικά μαθήματα. Στα εργαστηριακά μαθήματα συμπερι-
παρέχονται προγράμματα επαγγελματικής εξειδίκευσης, απο-
λαμβάνεται η διδασκαλία μαγειρικής τέχνης, διακοσμητικής
κλειστικά προσανατολισμένα στον τομέα του τουρισμού και της
εδεσμάτων και food styling, διεθνούς γαστρονομίας, τεχνικών
μαζικής εστίασης.
σερβιρίσματος, οινοχοΐας, και χημείας τροφίμων. Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται στην παρακολούθηση από όλους τους σπουδαστές των εργαστηριακών μαθημάτων ζαχαροπλαστικής - αρτοποιίας, έτσι ώστε αποφοιτώντας από τη σχολή Le Monde, να κατέχουν, εκτός από τη μαγειρική τέχνη, και βασικές γνώσεις ζαχαροπλαστικής και αρτοποιίας. Η συνολική εργαστηριακή διδασκαλία, η οποία γίνεται σε εργαστήρια - κουζίνες, καλύπτει το 50% της συνολικής φοίτησης. Παράλληλα, διδάσκονται θεωρητικά μαθήματα που εφοδιάζουν τους σπουδαστές με γνώσεις γύρω από την οργάνωση και τη λειτουργία του χώρου της επαγγελματικής κουζίνας, τη σωστή χρησι-
ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ |
99
Παρουσίαση
σπουδαστές να εμπλουτίσουν τις γνώσεις τους και να συμμετέχουν σε χρήσιμα εκπαιδευτικά προγράμματα και σεμινάρια. Ο Εκπαιδευτικός Όμιλος Τουριστικών & Ξενοδοχειακών Σπουδών, Le Monde, διατηρεί στενούς δεσμούς συνεργασίας με την τουριστική βιομηχανία, τόσο στην Ελλάδα, όσο και στο εξωτερικό. Έτσι, κάθε χρόνο, πολλοί σπουδαστές και απόφοιτοι, με τη βοήθεια του Γραφείου Επαγγελματικής Σταδιοδρομίας και Αποκατάστασης του Ομίλου, ξεκινούν και εργάζονται σε διάφορες ξενοδοχειακές και τουριστικές επιχειρήσεις. Tα εκπαιδευτικά του προγράμματα συνδέ-
Ταχύρρυθμα προγράμματα επαγγελματικής εξειδίκευσης ΚΔΒΜεπ2 (Κέντρο Δια Βιου Μαθησης Επιπέδου 2) Le Monde
ονται με προγράμματα άλλων ξενοδοχειακών και τουριστικών σχολών στη Γαλλία, την Ελβετία και το Ηνωμένο Βασίλειο, δίνοντας έτσι στους σπουδαστές του, τη δυνατότητα να συνεχίσουν τις σπουδές τους στο εξωτερικό.
Αναγνωρίζοντας την ανάγκη για επαγγελματική εξειδίκευση
Στον τομέα της έρευνας και των συμβουλευτικών υπηρεσιών,
στον χώρο της μαζικής εστίασης, το ΚΔΒΜεπ2 Le Monde προ-
περισσότερες από 900 ξενοδοχειακές & τουριστικές επιχειρήσεις
σφέρει, επίσης, ταχύρρυθμα προγράμματα σπουδών για νέους
εμπιστεύονται τον Όμιλο Le Monde σε θέματα σχετικά με:
επαγγελματίες που θέλουν να απασχοληθούν σε εστιατόρια, bar
• Recruitment services
και καφέ.
• Εκπαίδευση προσωπικού
• Bar & Restaurant Management - Διεύθυνση Εστιατορίου
• Διοίκηση επιχειρήσεων
∆ιάρκεια 6 µήνες. Έναρξη νέου τµήµατος: Νοέµβριος.
• Προώθηση πωλήσεων
Πρόκειται για ένα πρόγραμμα σπουδών που οδηγεί στην ολοκλη-
• Εξοπλισμό & τεχνικές παραγωγής τροφίμων
ρωμένη γνώση της λειτουργίας ενός εστιατορίου. Ο απόφοιτος
Σε όλους τους σπουδαστές παρέχονται βιβλία για την εκπαίδευ-
του προγράμματος αποκτά συνολική εικόνα της διαχείρισης ενός
σή τους από τον ανεξάρτητο εκδοτικό οίκο με την επωνυμία Les
εστιατορίου από τη σύνθεση του μενού και της λίστα κρασιού,
Livres du Tourisme, ο οποίος εξειδικεύεται στην έκδοση βιβλίων
έως την οργάνωση του service, τη διοίκηση του προσωπικού, τον
στον τομέα του τουρισμού, της γαστρονομίας και του κρασιού.
έλεγχο των προμηθειών και την κοστολόγηση των εμπορευμά-
Μέχρι σήμερα, η Les Livres du Tourisme έχει εκδώσει 40 βιβλία
των. Ο απόφοιτος του προγράμματος είναι σε θέση να διαχειρι-
και έχει ήδη λάβει διεθνείς διακρίσεις.
στεί με επιτυχία τη διεύθυνση ενός εστιατορίου.
Όλοι οι σπουδαστές λαμβάνουν μέρος στις σχετικές εκθέσεις,
• Restaurant Operation & Food & Beverage Management Λειτουργία Εστιατορίου
σεμινάρια, διαλέξεις και εκπαιδευτικές επισκέψεις, που σκοπό έχουν να φέρουν τους σπουδαστές σε επαφή με τον πραγματικό
∆ιάρκεια 8 εβδοµάδες. Έναρξη: Ιανουάριος.
χώρο της επαγγελματικής τους σταδιοδρομίας.
Ο Restaurant Manager είναι ο άνθρωπος που γνωρίζει σε βάθος
Το πτυχίο που παρέχεται από τον Εκπαιδευτικό Όμιλο Le Monde
όλες τις λειτουργίες ενός εστιατορίου και μπορεί να δημιουργή-
αποτελεί «διαβατήριο» εισόδου στην αγορά εργασίας στον κλά-
σει όλες τις κατάλληλες προϋποθέσεις για την επιτυχημένη λει-
δο του τουρισμού και της γαστρονομίας. Άλλωστε, απόφοιτοι
τουργία του.
του Ομίλου εργάζονται στις πιο σημαντικές επιχειρήσεις τουρισμού όπως ξενοδοχεία, κρουαζιερόπλοια, τουριστικά γραφεία
Ο Εκπαιδευτικός Όμιλος Le Monde στεγάζεται σε ένα υπερσύγ-
και πρακτορεία, εστιατόρια, ζαχαροπλαστεία - αρτοποιεία και
χρονο κτήριο, ειδικά διαμορφωμένο για τις ανάγκες της ξενοδο-
επιχειρήσεις catering.
χειακής και τουριστικής εκπαίδευσης. Διαθέτει περισσότερα από
Οι εγγραφές έχουν ξεκινήσει και συνεχίζονται μέχρι και τις 20 Σε-
20 εργαστήρια όλων των ειδικοτήτων που σχετίζονται με τον
πτεμβρίου.
τουρισμό και τη γαστρονομία. Το φιλικό και ειδικά διαμορφωμένο περιβάλλον, ενθαρρύνει τους
100 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
www.lemonde.edu.gr
Εδώ, η τέχνη της γαστρονομίας συναντά τη φιλοξενία. ΣπούδαΣε τιΣ πιο δύΝαΜιΚεΣ ειδιΚοτητεΣ τηΣ τούριΣτιΚηΣ αγ οραΣ. � Tεχνικός Τουριστικών Μονάδων
& Επιχειρήσεων Φιλοξενίας
ALORE • www.alore.gr
� Στέλεχος Διοίκησης & Οικονομίας
στον Τομέα του Τουρισμού � Τεχνικός Μαγειρικής Τέχνης -
Αρχιμάγειρας - Chef � Τεχνικός Αρτοποιίας -
Ζαχαροπλαστικής - Pastry Chef
Απ
οκ
λε ι
στι κ
Α το
υ ρισ
τικ ε
σ σπ
ου δε
σ
210 48.30.500 www.lemonde.edu.gr
ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ 45, ΜΟΣΧΑΤΟ - (παράλληλη της πειραιώς & ακριβώς απέναντι από τον σταθμό του ΗσΑπ Moσχάτου) ο ι
Κ ο Ρ Υ Φ Α ι ο ι
Τ Ω Ν
Τ ο Υ Ρ ι Σ Τ ι Κ Ω Ν
Σ Π ο Υ Δ Ω Ν
Παρουσίαση
ΠΟΛΥΕΥΘΥΜΟΣ ΣΑΜΑΡΑΣ - ΑΦΟΙ ΣΑΜΑΡΑ
Ρόδος και Κως εμπιστεύτηκαν και φέτος το όνομα ΣΑΜΑΡΑ
Μακροχρόνιες αλλά και πρόσφατες, οι συνεργασίες της εταιρίας ΑΦΟΙ ΣΑΜΑΡΑ με μια πλειάδα πολυτελών καταλυμάτων σε Κω και Ρόδο, καταδεικνύουν πως η ποιότητα και η συνέπεια επιβραβεύονται, ακόμα και σε δύσκολους, οικονομικά, καιρούς. Τα προϊόντα υψηλής τεχνολογίας που εισάγει η εταιρία από εξέχοντες ευρωπαϊκούς οίκους, κάλυψαν πλήρως τις ανάγκες πολλών νέων ή πρόσφατα ανακαινισμένων, μεγάλων ξενοδοχειακών συγκροτημάτων, που ήρθαν να προστεθούν στον μακρύ κατάλογο των απόλυτα ικανοποιημένων πελατών της. Για περισσότερο από 35 χρόνια τώρα, τα μεγαλύτερα και πιο γνωστά ξενοδοχεία της Ελλάδας και στο σύνολό τους σχεδόν οι όμιλοι ξενοδοχειακών επιχειρήσεων εμπιστεύονται την εταιρία ΑΦΟΙ ΣΑΜΑΡΑ, για την ποιότητα και την αξιοπιστία των προϊόντων και των υπηρεσιών της, τα οποία συνοδεύονται με τα πιστοποιητικά ποιότητας ISO 9001 και ISO 14001.
Π
οικίλες σειρές από minibars και minisafes, τελευταίας τε-
ATLANTICA HOTELS
χνολογίας, πρακτικοί στεγνωτήρες µαλλιών και χεριών,
ATLAS
κοµψοί δίσκοι καλωσορίσµατος, καινοτόµα συστήµατα σιδερώ-
ATRIUM
µατος και baby coats, καθώς και πλήθος άλλων χρηστικών συ-
BELAIR BEACH
σκευών της εταιρίας, εξόπλισαν τα πολυτελή δωµάτια πεντάστε-
BELVEDERE
ρων και τετράστερων ξενοδοχείων της ∆ωδεκανήσου.
BEST WESTERN PLAZA
Στα µέσα µιας ακόµη, επιτυχηµένης, όπως όλα δείχνουν, του-
BLUE SKY CITY BEACH
ριστικής σεζόν για το Νότιο Αιγαίο, οι ξενοδόχοι της Ρόδου και
CACTUS
της Κω δίνουν «ψήφο εµπιστοσύνης» στους πιστούς συνεργάτες
D’ ANDREA MARE
τους, κυρίους Σαµαρά και το έµπειρο προσωπικό τους, που βρί-
ESPEROS VILLAGE
σκονται πάντα στο πλευρό τους για ο,τιδήποτε χρειαστεί σε σχέ-
IBISCUS
ση µε τα προϊόντα που διαθέτουν.
MITSIS HOTELS
Στη λίστα των γνωστότερων ξενοδοχείων της Ρόδου που επέλε-
OLYMPIC PALACE
ξαν και το 2016, την εταιρία ΑΦΟΙ ΣΑΜΑΡΑ για τον εξοπλισµό των
RODOS PALACE
δωµατίων τους, «φιγουράρουν», µεταξύ άλλων τα ξενοδοχεία:
RODOS PARK
102 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
RODOS PRINCESS
ταξιδίων Conde Nast Traveller, καθώς και εκατοντάδες ξενοδο-
SEMIRAMIS
χεία σε όλη την Ελλάδα.
THE IXIAN GRAND
Η γαλλική JVD, µια από τις πλέον καταξιωµένες, διεθνώς, ευ-
ρωπαϊκές εταιρίες εξοπλισµού δωµατίων ξενοδοχείων, διαθέτει Αντιστοίχως, από τους εκλεκτούς πελάτες της εταιρίας στο νησί
οικονοµικά, λειτουργικά και εξαιρετικά πρακτικά είδη. Από τα
της Κω είναι:
αντιπροσωπευτικότερα προϊόντα του γαλλικού οίκου JVD είναι
AEOLOS BEACH
οι στεγνωτήρες µαλλιών και χεριών, τα σετ δίσκων καλωσορί-
ASTIR ODYSSEUS
σµατος µε βραστήρα νερού, που διατίθενται σε µεγάλη ποικιλία
ATLANTICA PORTO BELLO BEACH
µοντέλων και χρωµάτων, διάφορα αξεσουάρ µπάνιου, βάσεις
ATLANTICA THALASSA
αποσκευών και πολλές άλλες µικροσυσκευές, απαραίτητες για
ATLANTIS
τον εξοπλισµό δωµατίων ξενοδοχείων.
KYPRIOTIS HOTELS
Ο οίκος BENTLEY από την Ολλανδία διαθέτει εξειδικευµένα
MITSIS HOTELS
προϊόντα, που προσδίδουν της απόλυτη «σπιτική» άνεση σε ένα
PLATANISTA
δωµάτιο ξενοδοχείου. Τα χαρακτηριστικότερα προϊόντα του εί-
SAINT CRISTOPHER
ναι οι σιδερώστρες δωµατίων µε αυτόµατο σίδερο ασφαλείας,
SANDY BEACH
για ξενοδοχειακή χρήση, οι ακριβείς ζυγαριές µπάνιου, τα κοµψά
TIGAKI BEACH
και πολύ ανθεκτικά σετ δίσκων καλωσορίσµατος και τα µοναδικά
Σε πανελλαδική κλίµακα, η εταιρία βρίσκεται επί σειρά ετών στις
βρεφικά πτυσσόµενα κρεβατάκια. Η καινοτοµία της κατασκευής
λίστες των προµηθευτών των οµίλων: ΤΕΜΕΣ ΑΕ, SANI, ΜΗΤΣΗΣ,
τους, η ανθεκτικότητα των υλικών και ο αυστηρός έλεγχος κατά
ΧΑΝ∆ΡΗΣ, ΚΥΠΡΙΩΤΗΣ, ΚΟΥΛΙΑΣ, ∆ΑΪΟΣ, ΜΑΝΤΩΝΑΝΑΚΗΣ,
την κατασκευή όλων των προϊόντων της BENTLEY, εγγυώνται την
∆ΙΒΑΝΗΣ, GRECOTEL, CAPSIS ΜΑΜΙ∆ΑΚΗΣ, ROBINSON, ΧΑΤΖΗ-
ασφαλή, αξιόπιστη και µακρόχρονη λειτουργία τους και την από-
ΛΑΖΑΡΟΥ, PORTO CARRAS, CRETA MARIS, AIROTEL, ATLANTICA,
λυτη ικανοποίηση των πελατών των ξενοδοχείων.
ΕΣΠΕΡΙΑ κ.ά..
Ταυτότητα προϊόντων Η σουηδική DOMETIC µε ιστορία ενός αιώνα στον χώρο της
ψύξης, είναι ο µεγαλύτερος κατασκευαστής minibars, παγκοσµίως και προµηθευτής άνω των τεσσάρων εκατοµµυρίων minibars, που έχουν εξοπλίσει το 90% των ξενοδοχείων 4 και 5 αστέρων σε όλο τον κόσµο. Τα αθόρυβα minibars της Dometic, πετυχαίνουν τη χαµηλότερη κατανάλωση ενέργειας από όλα τα άλλα, χάρη στο σύστηµα εξοικονόµησης ενέργειας Fuzzy logic II. Παράλληλα, στον τοµέα των minisafes η DOMETIC καινοτοµεί µε τη σειρά proSafe, µια σειρά κοµψή, φιλική στον χρήστη και τον ξενοδόχο και ειδικά σχεδιασµένη για µέγιστη ασφάλεια. Η ελβετική εταιρία VALERA κατασκευάζει στεγνωτήρες µαλ-
λιών από το 1955. Το όνοµα VALERA «Made in Switzerland», στον κόσµο της φιλοξενίας, είναι συνυφασµένο µε τις έννοιες ποιότητα, επαγγελµατισµός, αξιοπιστία. Η εταιρία πληροί όλες τις ειδικές απαιτήσεις των ξενοδοχείων για ασφάλεια, αντοχή, προστασία του περιβάλλοντος, αισθητική και άνεση. To διεθνές πελατολόγιό της περιλαµβάνει πλήθος ξενοδοχείων βραβευµένων µε τις διακρίσεις «International Hotel Awards» και «World Luxury Hotel Awards», ξενοδοχείων που περιλαµβάνονται στη «χρυσή λίστα» του αµερικανικού περιοδικού
ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ |
103
Θέμα
Για λιγότερο «φουσκωμένες» τσέπες τα ξενοδοχεία σε Μύκονο και Σαντορίνη τον Ιούλιο Με την τουριστική σεζόν να βρίσκεται στη μέση της, όλο και περισσότερους απασχολεί το θέμα των διακοπών και της διαμονής. Στο πλαίσιο αυτό, στη μηνιαία έρευνα tHPI της trivago, σχετικά με την πορεία που χάραξαν οι τιμές για τον Ιούλιο του 2016 παρατηρήθηκαν ενδιαφέρουσες μεταβολές σε εθνικό επίπεδο. Πόσο όμως θα κοστίσει η διανυκτέρευση σε όσους ταξιδέψουν τον Ιούλιο;
104 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
O
ι τιµές ποικίλλουν από περιοχή σε περιοχή, ενώ εντύπω-
χεία της Γαλλίας, της Ιταλίας και του Ηνωµένου Βασιλείου, µε τις τι-
ση προκαλεί το γεγονός ότι η Μύκονος και η Σαντορίνη
µές τους να µειώνονται σηµαντικά τόσο µηνιαίως, όσο και ετησίως.
µείωσαν τις τιµές τους σε σχέση µε πέρυσι. Πιο συγκεκρι-
µένα, οι ξενοδοχειακές τιµές στη Σαντορίνη τον Ιούλιο εµφανίζονται φθηνότερες κατά 1,5% και στη Μύκονο κατά 5,9%. Έτσι, η µέση ξενοδοχειακή τιµή ανέρχεται στα 259 ευρώ ανά διανυκτέρευση, για όσους επισκεφθούν τη Σαντορίνη και σε 335 ευρώ, για όσους προτιµήσουν τη Μύκονο. Σε αρκετά οικονοµικότερο πλαίσιο κινούνται οι τιµές στο Ιόνιο, όπου τα ξενοδοχεία κατά µέσο όρο διατηρούν τις τιµές τους σε διψήφιο αριθµό. Στη Λευκάδα για παράδειγµα οι τιµές παραµένουν αµετάβλητες, ενώ στη Ζάκυνθο και την Κεφαλονιά οι τιµές αυξήθηκαν σηµαντικά σε σχέση µε πέρυσι. Στην Κρήτη, στο Ηράκλειο οι τιµές των ξενοδοχείων αυξήθηκαν φέτος τον Ιούλιο κατά 5,6%, ενώ ιδιαίτερα «τσιµπηµένες» εµφα-
Οι ξενοδοχειακές τιμές σε επίπεδο χώρας Οι μέσες τιμές σε 15 μεγάλες πόλεις Ιούλιος 2015
Ιούνιος 2016
Ιούλιος 2016
Ελλάδα
121 €
106 €
131 €
23,6%
8,3%
Ιταλία
122 €
125 €
119 €
-4,8%
-2,5%
Κροατία
130 €
107 €
144 €
34,6%
10,8%
Ισπανία
120 €
118 €
126 €
6,8%
5,0%
Τουρκία
102 €
76 €
92 €
21,1%
-9,8%
Πόλη
Μηνιαία Ετήσια Μεταβολή Μεταβολή
Κύπρος
99 €
91 €
105 €
15,4%
6,1%
Πορτογαλία
108 €
108 €
118 €
9,3%
9,3%
Γαλλία
140 €
177 €
136 €
23,2%
2,9%
Γερµανία
100 €
114 €
104 €
-8,8%
4,0%
Ην. Βασίλειο
190 €
174 €
170 €
-2,3%
-10,5%
νίζονται οι ξενοδοχειακές τιµές στα Χανιά, αυξηµένες τον φετινό
Αναλύοντας σε µεγαλύτερο βάθος τις τιµές ανά χώρα, οι σηµαντι-
Ιούλιο κατά 12%, σε σχέση µε πέρυσι. Αντίθετα, στο Ρέθυµνο οι
κότερες µεταβολές παρατηρήθηκαν στις µεγάλες κυρίως πόλεις.
τιµές των ξενοδοχείων εµφανίζουν πτωτικές τάσεις κατά 8 ποσο-
Πιο συγκεκριµένα, οι υψηλότερες τιµές καταγράφηκαν µε διαφορά
στιαίες µονάδες. Μειωµένες, όµως, σε διψήφιο ποσοστό 10,6%
στο Μονακό, µε µέση τιµή ανά διανυκτέρευση στα 424 ευρώ. Μει-
εµφανίζονται οι ξενοδοχειακές τιµές και στην Αθήνα τον Ιούλιο,
ωµένες αρκετά σε σχέση µε την περασµένη χρονιά παρουσιάζονται
ενώ αντίθετα στη Θεσσαλονίκη παρουσιάζουν άνοδο κατά 4,1%.
οι τιµές των λονδρέζικων ξενοδοχείων, τα οποία είναι κατά 12,9%
Οι ξενοδοχειακές τιμές ελληνικών προορισμών Ιούλιος 2015
Ιούνιος 2016
Ιούλιος 2016
Αθήνα
113 €
111 €
101 €
-9,0%
Θεσ/νικη
74 €
78 €
77 €
-1,3%
4,1%
Πάτρα
70 €
64 €
62 €
-3,1%
-11,4%
Ναύπλιο
88 €
72 €
80 €
11,1%
-9,1%
Ιωάννινα
72 €
76 €
79 €
3,9%
9,7%
Βόλος
59 €
69 €
68 €
-1,4%
15,3%
Πάργα
71 €
60 €
93 €
55,0%
31,0%
Ηράκλειο
89 €
85 €
94 €
10,6%
5,6%
Χανιά
92 €
84 €
103 €
22,6%
12,0%
Ρέθυµνο
121 €
92 €
111 €
20,7%
-8,3%
Άγ. Νικόλαος
108 €
101 €
124 €
22,8%
14,8%
Σαντορίνη
263 €
201 €
259 €
28,9%
-1,5%
Μύκονος
356 €
217 €
335 €
54,4%
Πάρος
84 €
60 €
93 €
55,0%
Ρόδος
115 €
82 €
111 €
35,4%
Κέρκυρα
84 €
66 €
89 €
Κεφαλονιά
72 €
65 €
84 €
Λευκάδα
79 €
55 €
Ζάκυνθος
91 €
69 €
Πόλη
Μηνιαία Ετήσια Μεταβολή Μεταβολή -10,6%
πιο φθηνά τον φετινό Ιούλιο. Αντίστοιχη µείωση φαίνεται να έχει συντελεστεί και στα ξενοδοχεία της Αθήνας, τα οποία διαµόρφωσαν τη µέση τιµή τους στα 101 ευρώ, 10,6% χαµηλότερα από πέρυσι. Πιο προσιτά είναι και τα ξενοδοχεία στο Παρίσι, τα οποία παρουσιάζουν µηνιαία πτώση της τάξης του 27,1% και ετήσια 6,2%.
Η πορεία των ξενοδοχειακών τιμών σε επίπεδο πόλεων Ιούλιος 2015
Ιούνιος 2016
Ιούλιος 2016
Μονακό
442 €
382 €
424 €
11,0%
-4,1%
Λονδίνο
233 €
207 €
203 €
-1,9%
-12,9%
-5,9%
Παρίσι
161 €
207 €
151 €
-27,1%
-6,2%
10,7%
Στοκχόλµη
147 €
181 €
154 €
-14,9%
4,8%
-3,5%
Βενετία
202 €
211 €
189 €
-10,4%
-6,4%
34,8%
6,0%
Κοπεγχάγη
164 €
218 €
193 €
-11,5%
17,7%
29,2
16,7%
Άµστερνταµ
155 €
177 €
162 €
-8,5%
4,5%
79 €
43,6%
0,0%
Βιέννη
104 €
126 €
111 €
-11,9%
6,7%
98 €
42,0%
7,7%
Βρυξέλλες
101 €
118 €
97 €
-17,8%
-4,0%
Μαδρίτη
91 €
113 €
96 €
15,0%
5,5%
Ρώµη
115 €
130 €
112 €
-13,8%
-2,6%
Βαρκελώνη
149 €
163 €
159 €
-2,5%
6,7%
Βερολίνο
94 €
109 €
97 €
-11,0%
3,2%
Αθήνα
113 €
111 €
101 €
-9,0%
-10,6%
Κων/πολη
93 €
66 €
75 €
15,2%
-18,3%
Οι μέσες τιμές και η πορεία τους σε ετήσια και μηνιαία βάση Στην Ελλάδα σε σχέση µε άλλες ευρωπαϊκές χώρες, οι ξενοδοχειακές τιµές κατέγραψαν αύξηση της τάξης του 8,3% ετησίως. Αρκετά
Πόλη
Μηνιαία Ετήσια Μεταβολή Μεταβολή
µεγαλύτερη αύξηση στις τιµές τους παρουσιάζουν τα ξενοδοχεία της Κροατίας, τα οποία είναι ακριβότερα κατά 34,6%, συγκριτικά µε
*Οι µέσες τιµές προκύπτουν από τη βάση δεδοµένων της trivago έπει-
τον Ιούνιο και κατά 10,8% βάσει του περσινού Ιουλίου. Οικονοµικό-
τα από τη σύγκριση τιµών από περισσότερα από 200 διαφορετικά
τερα, ωστόσο, παρουσιάζονται για τον τρέχοντα µήνα τα ξενοδο-
online booking sites.
ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ |
105
Παρουσίαση
Astir Magazine Πλήρως ανανεωμένο και με την «υπογραφή» της KSD Κυκλοφόρησε η νέα καλοκαιρινή έκδοση του Astir Magazine, πλήρως ανανεωμένη σε περιεχόμενο και design, «αποπνέοντας» πολυτέλεια και υψηλή αισθητική.
ε πρωτότυπο typography, νέο lay out και ενδιαφέρου-
Μ
σθητική που συνοδεύει την πολύχρονη ιστορία του Astir Palace,
σα θεµατολογία, η πολυτελής έκδοση που φέρει τη
επιδίωξε να «συναντήσει» και να αναδείξει το Astir magazine µέσα
«σφραγίδα» της KSD, έρχεται να αναδείξει τις µοναδικές οµορ-
από τις σελίδες του.
φιές του πολυτελούς συγκροτήµατος Astir Palace της Αθηναϊκής
Μιλώντας για το νέο τεύχος της πολυτελούς έκδοσης, ο πρόεδρος
Ριβιέρας. Παράλληλα, η µόδα, η γεύση, η τέχνη, οι νέες τάσεις,
και διευθύνων σύµβουλος της ΚSD, Κωνσταντίνος ∆εριζιώτης,
οι παραδόσεις, ο πολιτισµός, κυρίως, όµως, οι άνθρωποι που τα
λέει: «Είµαστε υπερήφανοι στην KSD για το Astir Magazine. Το
υπηρετούν, αποτελούν πηγή έµπνευσης για τις σελίδες του Astir
αποτέλεσµα πιστεύουµε ότι δικαιώνει τις µεγάλες προσπάθειες
magazine. Γιατί αποτυπώνουν το ύφος και δίνουν το στίγµα της
των ανθρώπων της KSD, αλλά και του Αστέρα. Συνεχίζουµε κοιτώ-
εποχής.
ντας πάντα µπροστά».
Αυτό που φέτος χαρακτηρίζει το Astir Palace είναι η νέα δυναµική
Η δίγλωσση πολυτελής έκδοση βρίσκεται στα δωµάτια, στα lobbies
του επικοινωνία, η οποία αποτυπώνεται στο website και στην εται-
και στους κοινόχρηστους χώρους του Astir Palace, αλλά και στην
ρική του ταυτότητα, συµβολίζοντας το cosmopolitan legacy. Αυτό
Astir Beach και έχει, ήδη, αποσπάσει τα καλύτερα σχόλια από τους
ακριβώς το διαχρονικό glam, την πολυτέλεια και την ιδιαίτερη αι-
αναγνώστες του, αλλά και την αγορά των εταιρικών εντύπων.
106 | ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
www.hhotels.gr
Πευκί, Λάρδος 85109 Ρόδος Tηλ 22440 29230 Fax 22440 29231 Email info@lindosprincess.com www.hhotels.gr
ADRIANNA PRINCESS Κιοτάρι, 85109 Ρόδος Tηλ 22440 39000
Fax 22440 39001 Email info@princessandriana.gr
椀渀昀漀䀀猀愀洀愀爀愀猀ⴀ挀漀⸀最爀
ΔIANEMETAI ΔΩPEAN ΣTA MEΛH TOY ΞENOΔOXEIAKOY EΠIMEΛHTHPIOY
10-13/
METROPOLITAN EXPO
ΚΑΠΑ ΣΙΓΜΑ ΔΕΛΤΑ Α.Ε. ΣΗΤΕΙΑΣ 8 & ΜΕΣΟΛΟΓΓΙΟΥ - 144 51 ΜΕΤΑΜΟΡΦΩΣΗ
ΙΟΥΛΙΟΣ 2016
MHNIAIO TOYPIΣTIKO OIKONOMIKO KAI EΠIXEIPHMATIKO ΠEPIOΔIKO - TEYXOΣ 228 - ΙΟΥΛΙΟΣ 2016 - 6,00 €
Αφιέρωμα
ΤΕΥΧΟΣ 228
Δωδεκάνησα
ΟΡΓΑΝΩΣΗ: FORUM AE Λεωφ. Βουλιαγμένης 328 • 173 42 Αγ. Δημήτριος • Τηλ.: +30 210 5242100 • Fax: +30 210 5246581 facebook.com/horecaexpogr
∆είτε το video της 11ης HORECA
21X29_HORECA17_GR.indd 1
ΘΕΜΑ: «Καμπανάκι» για ύφεση 1% από το ΙΟΒΕ ΘΕΜΑ: Σε πτωτική τροχιά αφίξεις και
εισπράξεις στο πρώτο πεντάμηνο
ΧΡΗΜΑ & ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ
Μια έκθεση Παγκοσμίου Επιπέδου!
• www.horecaexpo.gr • info@forumsa.gr
ΔΙΕΘΝΕΣ: Προς νέο ρεκόρ ο παγκόσμιος Τουρισμός
7/5/16 11:46 AM
Γ Ι Α Ν Ν Η Σ Χ ΑΤ Ζ Η Λ Α Ζ Α Ρ Ο Υ
Α Ν Τ Ω Ν Η Σ Κ Α Μ Π Ο Υ ΡΑ Κ Η Σ
ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ
ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΜΗΝΑ