Ollos G - Xulio Gutiérrez / Nicolás Fernández

Animais extraordinarios

Ollos 1

páx. 4

2 A nosa visión é unha das máis perfectas do reino animal: somos quen de ver case todas as cores, detectamos o movemento con precisión e dispoñemos dunha visión estereoscópica que nos permite ver o mundo en tres

páx. 6

3 páx. 8

dimensións e calcular as distancias con exactitude.

A maioría dos animais ven dunha forma moi diferente á humana. Uns aprecian cores que nós non podemos distinguir. Por exemplo, as abellas ven vistosos debuxos de cor ultravioleta en flores que a nós nos parecen brancas.

Outros ven con máis nitidez, teñen un maior campo

4

páx. 10

5 páx. 12

visual ou contan cunha visión nocturna tan sensible que lles permite cazar en condicións nas que nós non veriamos nada. Un destes animais é o tarsio (Tarsius sp.), un

6

páx. 14

pequeno primate arborícola que vive nas selvas do sueste asiático e que se pode ver na portada deste libro.

As cores do mundo dependen do ollo que as mira.

Millóns de anos de evolución provocaron que aparecesen

7

páx. 16

8

páx. 18

ollos adaptados a todo tipo de ecosistemas: ollos que permiten espreitar o medio ambiente, recoñecer os perigos que lles axexan, capturar presas…, en fin, sobrevivir.

Neste libro descubriremos como ven algúns destes animais extraordinarios e compararemos a súa visión coa dos seres humanos.

9

páx. 20

10 páx. 22

11 páx. 24

12 páx. 26

XIBÓN Hylobates sp

É un pequeno primate da superfamilia dos homínidos.

Hai 15 especies de xibóns; todos teñen os brazos moi longos e carecen de cola.

O xibón vive en grupos formados por varias parellas coas crías. A súa comida preferida son os figos. Completa a súa dieta con froitas, follas, flores, insectos e outros pequenos animais invertebrados.

O xibón pasa case toda a vida pendurado das pólas máis altas das árbores, das que non baixa case nunca. Desprázase cunha axilidade incrible balanceándose dunha póla a outra e facendo piruetas espectaculares. As poucas veces que camiña polo chan, anda cos brazos cruzados por riba da cabeza, así mantén mellor o equilibrio. É o mono que máis se parece ao home na forma de andar.

As mandas de xibóns son moi ruidosas: berran e ouvean, todos ao mesmo tempo, cancións moi complexas. Cando están en grupo séntense seguros e, entre todos, espantan outros monos do seu territorio.

O xibón vesguea moito. Move os ollos independentemente: os dous cara a dentro para enfocar obxectos próximos ou os dous cara a fóra para enfocar obxectos distantes. Ademais, é capaz de cambiar o enfoque moito máis rápido ca os humanos: nun instante pode pasar de mirar a froita que está a comer a ver a aguia que se lanza sobre el. Isto pode salvarlle a vida.

Vive nas densas selvas tropicais e subtropicais do sueste de Asia.

ANIMAIS EXTRAORDINARIOS |

ollos 1

Precisión de acróbata A maioría dos mamíferos non distinguen as cores, pero o xibón percíbeas igual ca o home. Isto permítelle distinguir os froitos maduros –vermellos, morados ou amarelos– entre a follaxe verde da selva.

O xibón dispón dunha extraordinaria visión en tres dimensións: cada ollo produce unha imaxe lixeiramente distinta. Ambas as imaxes superpóñense no cerebro e crean unha escena con sensación de profundidade.

Percibe as distancias moito mellor que as persoas e pode chimpar entre as pólas e lianas da selva sen tropezar e caer ao chan.

Para ter esta visión binocular tan boa, a cara ten que ser chata e os ollos deben estar dispostos cara á fronte. Como consecuencia, o seu campo visual é moi pequeno: só pode ver o que ten diante e non o que ten aos lados. Así ve unha persoa a través dunhas lentes de mergullo.

LEÓN Panthera leo

É un gran felino, de corpo musculoso e dotado dunha dentadura colosal na que destacan catro enormes dentes cairos.

O león é o depredador máis poderoso e coñecido da sabana africana. Vive en mandas formadas por un grupo de femias cos seus cachorros, baixo o dominio de un ou dous grandes machos. Os machos que non conseguen dominar unha manda viven sós ou en pequenos grupos, lonxe das femias.

O león pasa a maior parte do día durmindo a sesta á sombra dunha árbore, movéndose o menos posible para soportar mellor as altísimas temperaturas da sabana. Á noitiña ponse en movemento para buscar auga e alimento. As presas habituais do león son os grandes herbívoros que pastan nas inmensas chairas de África. Cando cazan animais tan grandes e veloces, as leoas forman partidas moi ben organizadas. Para capturar animais máis grandes, como elefantes e xirafas, necesitan a colaboración do macho que, cos seus 250 quilogramos de peso, se colga do pescozo da vítima ata derrubala para que as leoas poidan esnaquizala.

6

Na actualidade, case todos os leóns habitan na África subsahariana, pero aínda existe unha pequena poboación na India.

ANIMAIS EXTRAORDINARIOS |

Visión nocturna do león

Visión nocturna do ser humano

Cazador nocturno Grazas á súa extraordinaria visión nocturna, os ataques do león son moito máis efectivos de noite ca de día. Pode localizar unha presa a centos de metros de distancia, aínda que estea iluminada só pola luz das estrelas.

os demais animais. Isto é así porque detrás da retina ten unha membrana parecida aos reflectores das bicicletas.

Esta membrana, chamada tapetum lucidum, fai que os ollos do león brillen cunha cor azul turquesa

O seu agudo oído e o seu sensible olfacto tamén lle son de grande axuda nas cacerías nocturnas.

cando, de noite, son atinxidos polos faros dun auto-

O ollo do león percibe ata o máis tenue resplandor durante a noite, o que lle permite ver moito mellor ca

gatos, que nesas circunstancias tamén quedan cega-

móbil. O mesmo lles sucede a outros felinos, como os dos e poden ser atropelados.

ollos 2