ಕಾನನ Mar 2014

1

ಕಾನನ - ಮಾರ್ಚ್ 2014

2

ಕಾನನ - ಮಾರ್ಚ್ 2014

ಬರಿದಾಗುತ್ತಿರುವ ಕಾಡುಗಳು, ಅವನತ್ತಹ ೊಂದುತ್ತಿರುವ ಮೃಗ ಪಕ್ಷಿಗಳು, ಬತ್ುಿತ್ತಿರುವ ಜಲ, ಹ ಚ್ು​ುತ್ತಿರುವ ಜಾಗತ್ತಕ ತಾಪಮಾನ, ಸಾಲುಸಾಲಾಗಿ ಬರುತ್ತಿರುವ ಸಮಸ ೆಗಳು ಇವ ಲಲವುಗಳಿಗ ಮ ಲ ಕಾರಣ ಅರಣೆನಾಶ . ನಗರಿೀಕರಣ, ಅಭಿವೃದ್ದಿ ಎೊಂಬ ಗುೊಂಗಿನಲ್ಲಲ ನಾವು ಇರುವ ಮರಗಳನು​ು ಕಾಡುಗಳನು​ು ಕಡಿದ್ದದ ಿೀವ .ನಮಮ ಉಸಿರಾಟಕ ೆ ಬ ೀಕಾದ ಶುದಧ ಗಾಳಿ, ಕುಡಿಯುವ ಜಲ, ತ್ತನು​ುವ ಆಹಾರ ಎಲಲವುದಕ ೆ ಮ ಲ ಕಾರಣ ಕಾಂ ೊಂಬುದನು​ು ಮರ ತ್ತದ ಿೀವ . ನಗರದ ಮಾಲ್ ಗಳಲ್ಲಲ ಸಿಗುವ ರುಚಿ ರುಚಿಯಾದ ಬಣಣ ಬಣಣದ ಆಹಾರಗಳನು​ು ತ್ತನು​ುತ್ತಿರುವ ನಗರವಾಸಿಗಳು ಈ ಎಲಾಲ ಆಹಾರಗಳ ಮ ಲ ಕಾಂ ೊಂಬುದನು​ು ಮರ ತ್ು, ಬ ೀಸಿಗ ಯಲ್ಲಲ ಸ ಯಯನ ಬಿಸಿ ಹ ಚ್ಾುದರ ಎ ಸಿ ಗಳನು​ು ಹಾಕಿಕ ೊಂಡು ತ್ಣಣನ ಕಾಲಕಳ ಯುತ್ತಿದಾಿರ ಯೀ ವಿನಹ ಹ ಚ್ು​ು ಜನಕ ೆ, ಅರಣೆ ನಾಶಕ ೆ ಮ ಲ ಕಾರಣ ನಾವ ೀ ಎೊಂಬುದು ತ್ತಳಿಯದ ಮರ ತ್ು ದುಡಿ​ಿನ ಹೊಂದ ಓಡುತ್ತಿರುವುದು ಬ ೀಸರದ ಸೊಂಗತ್ತ. ಇತ್ಿ ಅರಣೆಗಳ ಸಮೀಪದಲ್ಲಲ ವಾಸ ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ಜನರು ಪಟಟಣದ ಜನರಿಗ ಆಹಾರ ಒದಗಿಸಲು ತ್ಮಮ ವೆವಸಾಯ ಜಾಗವನು​ು ವಿಸಿರಿಸಲು ಪಕೆದಲ್ಲಲರುವ ಕಾಡನು​ು ಕಡಿದು ಕೃಷಿಭ ಮಯನಾುಗಿಸುತ್ತಿದಾಿರ . ಹೀಗ ದ್ದನನಿತ್ೆದ ಮ ಲಭ ತ್ ವಸುಿಗಳಾದ ಬಟ್ ಟ, ವಿದುೆತ್, ಪ ೀಪರ್, ಕುಚಿಯ, ಮನ ಸಲಕರಣಿಗಳು, ಔಷಧಿ ಮುೊಂತಾದ ಎಲಾಲ ಮನುಷೆನ ಬ ೀಕುಗಳನು​ು ಪೂರ ೈಸಲು ಅರಣೆಗಳು ಬಹುದ ಡಿ ಪರಮಾಣದಲ್ಲಲ ಬಲ್ಲಯಾಗುತ್ತಿವ .ವಿಶವಸೊಂಸ ಯ ೆ ಅೊಂದಾಜಿನ ಪರಕಾರ ಭಾರತ್ದಲ್ಲಲ ಕಳ ದ ಹತ್ುಿ ಪಷಯಗಳಲ್ಲಲ ಪರತ್ತವಷಯ ಸರಾಸರಿ

031ಲಕ್ಷ ಹ ಕ ಟೀರ್ ಅರಣೆ

ನಾಶವಾಗಿದ . ಈಗಿನ ಜನರೊಂತ್ ಈ ಮಾಯಾಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಲ ಮುಳುಗಿ ಹ ೀಗಿದಾಿರ , ನಿಸಗಯ ಮಾತ ಯ ಜ ತ ಇರಲು ಇಷಟವಿಲಲದ ಜನರು ಹ ಚ್ು​ುತ್ತಿದಾರ , ಹ ೀಗಲ್ಲ ತ್ಮಮ ಮಕೆಳಿಗಾದರ ಈ ಕಾಡು, ಈ ಜಲ, ಈ ಮರ-ಗಿಡ, ಈ ಭ ಮ ಮಹತ್ವವನು​ು ತ್ತಳಿಸುವುದರಿೊಂದ ಕಾಡುಗಳನು​ು ಮುೊಂದ್ದನ ಪೀಳಿಗ ಗ ಉಳಿಸಿಕ ಳಳಬಹುದಾ?! ಒಮ್ಮಮ ಯೀಚಿಸಿ.! ಅರಣೆ, ವನೆಜಿೀವಿ, ಪರಿಸರ ಸೊಂರಕ್ಷಣ , ವಿಜ್ಞಾನ, ವನೆಜಿೀವಿ ಛಾಯಾಚಿತ್ರ, ಕವನ, ಕಥ ಗಳು ಹಾಗ ಲ ೀಖನಗಳನು​ು

ತಾವೂ ಕಾನನಕ ೆ ಬರ ಯಬಹುದು.

ಇ-ಅೊಂಚ್ :

3

ಕಾನನ - ಮಾರ್ಚ್ 2014

kaanana.mag@gmail.com

ಒಮ್ಮೆ ಒಬ್ಬ ಭಕ್ತನು ಶ್ರೀರಾಮಕ್ೃಷ್ಣರನು​ು, ನಾನು ನಮೆ ದುಷ್ಟ ಸಂಸ್ಾ​ಾರಗಳಂದ ಹೆೀಗೆ ರಕ್ಷಿಸಿಕೆೊಳ್ಳಲಿ , ಅವು ನನಗೆ ತುಂಬ್ ತೆೊಂದರೆ ಕೆೊಡುತ್ತತವೆ ಎಂದು ತನು ಅಳ್ಲನು​ು ತೆೊೀಡಿಕೆೊಂಡನು . ಅದಕೆಾ ಶ್ರೀರಾಮಕ್ರಷ್ಣರು : ಒಬ್ಬನ ಬ್ಳ ಒಂದು ಮುದು​ು ನಾಯಿ ಇತುತ. ಅವನು ಅದನು​ು ಪ್ರೀತ್ತಯಿಂದ ಮುದ್ಾುಡುತ್ತತದುನು. ಹೆೊೀದ ಕ್ಡೆಯಲಿ​ಿ ಅದನು​ು ಎತ್ತತಕೆೊಂಡು ಹೆೊೀಗುತ್ತತದುನು. ಅದರೆೊಡನೆ ಆಟ ಆಡುತ್ತತದುನು

,

ಒಬ್ಬ

ತ್ತಳದವನು

ಈ

ಮೊರ್​್ನ

ನಡವಳಕೆಯನು​ು ನೆೊೀಡಿ, ನಾಯಿಯ ಮ್ಮೀಲೆ ಅಷೆೊಟಂದು ಪೆರೀಮವನು​ು ತೆೊೀರಬೆೀಡವೆಂದು ಎಚ್ಚರಿಸಿದನು. ಎಷೆಟೀ ಆದರೊ ಅದ್ೆೊಂದು

ವಿವೆೀಚ್ನೆ ಇಲಿದ ಮೃಗ. ಒಂದಲಿ

ಒಂದು ದಿನ ಕ್ಚ್ಚಬ್ಹುದು ಅಥವ ಬೆೀರೆ ರಿೀತ್ತಯಲಿ​ಿ ತೆೊಂದರೆ ನೀಡಬ್ಹುದು ಎಂದನು. ನಾಯಿಯ ಯಜಮಾನ ಈ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯನು​ು ಅರಿತು, ನಾಯಿಯನು​ು ಕೆೈಗಳಂದ ಇಳಸಿ, ಇನು​ುಮುಂದ್ೆ ಅದನು​ು ಅಷ್ುಟ ಮುದು​ುಮಾಡುವುದಿಲಿವೆಂದು ಪ್ರತ್ತಜ್ಞೆ ಮಾಡಿದನು. ಮೊದಮೊದಲು ನಾಯಿಗೆ ತನು ಯಜಮಾನನ ಮನಸು​ು ಬ್ದಲಾವಣೆಯಾಗಿದ್ೆ ಎಂದು ತ್ತಳಯದ್ೆ, ತನುನು​ು ಎತ್ತತ ಮುದ್ಾುಡಿಸಲಿ ಎಂದು ಅನೆೀಕ್ ವೆೀಳೆ ಅವನ ಹತ್ತತರ ಬ್ರುತ್ತತತುತ. ಅನೆೀಕ್ ವೆೀಳೆ ಪೆಟುಟ ತ್ತಂದ ಮ್ಮೀಲೆ ಅದು ಯಜಮಾನನಗೆ ತೆೊಂದರೆ ಕೆೊಡುವುದನು​ು

ಬಿಟ್ಟಟತು.

ನನು ಸಿ​ಿತ್ತಯು ಕ್ೊಡ ಅದರಂತೆ.

ನನು ಮನಸಿುನಲೊಿ

ಇಷ್ುಟದಿನವು ಮುದ್ಾುಡುತ್ತತರುವ ನಾಯಿಯು ನೀನು ಈಗ ಅದರಿಂದ ಪಾರಾಗಬೆೀಕೆಂದು ಬ್ಯಸಿದರೊ ಅದು ನನುನು​ು ಸುಲಭವಾಗಿ ಬಿಡುವುದಿಲಿ. ಆದರು ಅದರಿಂದ ತೆೊಂದರೆ ಏನೊ ಇಲಿ. ಇನು​ು ನಾಯಿಯನು​ು ಮುದಿುಸಬೆೀಡ, ಅದು ನನು ಹತ್ತತರ ಮುದ್ಾುಡಿಸಿಕೆೊಳ್ಳಲು ಬ್ಂದ್ಾಗಲೆಲಿ ಚೆನಾುಗಿ ಪೆಟಟನು​ು ಕೆೊಡು. ಕೆಲವು ದಿನಗಳಾದ ಮ್ಮೀಲೆ ಅರ್​್ ಕಾಟದಿಂದ ಸಂಪ್ೂರ್​್ವಾಗಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಹೆೊಂದುವೆ. '' ದುಷ್ಟ ಕೆಲಸಗಳಂದ ದೊರವಿರುವುದರಿಂದ ದುಷ್ಟ ಸಂಸ್ಾ​ಾರಗಳಂದ ಪಾರಾಗಬ್ಹುದು'' - ಸಾವಮ ಸೌಖ್ಾೆನೊಂದಜಿೀ ಮಹಾರಾಜ್

4

ಕಾನನ - ಮಾರ್ಚ್ 2014

ಕಾಳಂಗ ಸಪ್​್ವು ಪ್ರಪ್ಂಚ್ದ ವಿಷ್ಯುಕ್ತ ಹಾವುಗಳ್ಲೆಿ ಅತ್ತ ಉದುವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುವ ಹಾವು. ದಕ್ಷಿರ್ ಏಷಾ​ಾ, ಆಗೆುೀಯ ಏಷಾ​ಾ ಮತುತ ಪ್ೂವ್ ಏಷಾ​ಾದ ದಕ್ಷಿರ್ದವರೆಗೆ ಇದರ ಆವಾಸಸ್ಾಿನ ಹರಡಿದ್ೆ. ಭಾರತದ ಪ್ಶ್ಚಮ ಘಟಟಗಳ್ು, ಈಶಾನಾ ಭಾರತ ಮತುತ ಅಂಡಮಾನ್ ದಿವೀಪ್ ಇವುಗಳ್ ವಾಸಸ್ಾಿನ. ಕಾಡುಗಳ್ ನಾಶದಿಂದ ಕಾಳಂಗ ಸಪ್​್ದ ಆವಾಸಸ್ಾಿನದ ಕೆಲ ನೆಲೆಗಳ್ಲಿ​ಿ ಇದರ ಸಂಖ್ೆಾ ಇಳಮುರ್ವಾಗಿದ್ೆ. ಇದನು​ು 2012ರಲಿ​ಿ ಅಪಾಯದಂಚಿನಲಿ​ಿರುವ ಜೀವಿ ಎಂದು ಘೊೀಷಿಸಲಾಯಿತು ಹಾಗೊ International Union for Conservation of Nature ನ ಕೆಂಪ್ು ಪ್ಟ್ಟಟಯಲಿ​ಿ ಸ್ೆೀರಿಸಲಾಯಿತು. ಭಾರತದಲಿ​ಿ ಇದು ವನಾಜೀವಿ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಕಾಯ್ದು 1972ರ ಶೆಡೊಾಲ್ 2ರ ಅಡಿಯಲಿ​ಿ ಸಂರಕ್ಷಿತ ಜೀವಿಯಾಗಿದ್ೆ. ಕಾಳಂಗ ಸಪ್​್ವು ನೆೊೀಡಸಿಗುವುದು ಅಪ್ರೊಪ್. ಆದರೆ ಇತ್ತತೀಚಿನ ದಿನಗಳ್ಲಿ​ಿ ಮನುಷ್ಾ ಮತುತ ಕಾಳಂಗ ಹಾವಿನ ಸಂಘಷ್​್ ಭಾರತದ ಪ್ಶ್ಚಮ ಘಟಟಗಳ್ು, ಈಶಾನಾ ಭಾರತದಲಿ​ಿ ಸವೆೀ್ ಸ್ಾಮನಾವಾಗಿದ್ೆ. ಹಾವುಗಳ್ನು​ು ನೆೊೀಡಿದ ನಂತರ ಒಂದ್ೆೊೀ ಹಾವುಗಳ್ನು​ು ಕೆೊಲಿಲಾಗುತತದ್ೆ ಅಥವಾ 'ರಕ್ಷಿಸಿ' ನಂತರ ಹಿಡಿದ ಸಿಳ್ದಿಂದ ದೊರದ ಜಾಗಕೆಾ ಸಿಳಾಂತರಿಸಲಾಗುತತದ್ೆ. ಕಾಳಿೊಂಗ ಸಪಯದ ಪರಿಸರ ಸಂಶೆ ೀರ್ನೆ ಹಾಗೊ ಅರ್ಾಯನಗಳಂದ ಈ ಹಾವಿನ ಬ್ಗೆ​ೆ ಅಮೊಲಾ ಒಳ್ನೆೊೀಟಗಳ್ು ಮತುತ ಮಾಹಿತ್ತಗಳ್ು ಲಭಾವಾಗಿವೆ. ಪ್ರಪ್ಂಚ್ದಲಿ​ಿ ಮೊಟಟಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ವನಾವಾಸಿ ಕಾಳಂಗ ಸಪ್​್ದ ಪ್ರಿಸರದ ಬ್ಗೆಗೆ ಅರ್ಾಯನ ಆರಂಭಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ಅರ್ಾಯನವನು​ು 'ಆಗುಂಬೆಯ ಮಳೆಕಾಡು ಸಂಶೆ ೀರ್ನಾ ಕೆೀಂದರದಲಿ​ಿ' ನಡೆಸಲಾಯಿತು. ಈ 5

ಕಾನನ - ಮಾರ್ಚ್ 2014

ಅರ್ಾಯನದಿಂದ ಕೆಲವು ಆಸಕ್ತತಕ್ರ ಮಾಹಿತ್ತ ಲಭಾವಾಯಿತು. ಕಾಳಂಗ ಹಾವುಗಳ್ು ತನುದ್ೆೀ ಆದ ಒಂದು ಸರಹದಿುನೆೊಳ್ಗೆ ಜೀವಿಸುತತವೆ ನಮಗೆ ತ್ತಳದು ಬ್ಂದಿದ್ೆ. ಈ ಹಾವಿನ ಸರಹದು​ು 8 ರಿಂದ 10 ಕ್ತ.ಮೀ ತ್ತರಜಾದಷ್ುಟ ವಾ​ಾಪ್ತಯನು​ು ಹೆೊಂದಿದ್ೆ. ಕಾಳಂಗ ಸಪ್​್ವು ಜೀವನದ ಬ್ಹು ಭಾಗ ವಿರಮಸುವುದರಲೆಿೀ

ಕ್ಳೆಯುತತದ್ೆ.

ಸಂತಾನಭಿವೃದಿ​ಿಯ ಕಾಲದಲಿ​ಿ (ಮಾರ್ಚ್ ನಂದ ಮ್ಮೀ) ಮಾತರ ಸಂಗಾತ್ತಗಳ್ನು​ು ಹುಡುಕಾಟದಲಿ​ಿ ಹೆಚಿಚನ ಸಂಚಾರ ನಡೆಸುತತದ್ೆ. ಮರಗಳ್ನೆುೀರುವುದರಲಿ​ಿ ಹಾಗೊ ಈಜುವುದರಲಿ​ಿ ಚಾಣಾಕ್ಷವಾಗಿವೆ. ಕಾಳಂಗವು ಆಹಾರ ಸರಪ್ಳಯಲಿ​ಿ ಮ್ಮೀಲುವಗ್ದ (apex predators) ಜೀವಿಯಾಗಿದು​ು, ಹೆಚಾಚಗಿ ಹಾವುಗಳ್ನು ತ್ತಂದು ಜೀವಿಸುತತವೆ. ಒಂದು ಜೀವಿ ತನುಂತಹದ್ೆ ಇನೆೊುಂದು ಜೀವಿಯನು​ು ಭಕ್ಷಣೆ ಮಾಡುವುದಕೆಾ ಸವಜಾತ್ತ ಭಕ್ಷಣೆ ಎನುಲಾಗುತತದ್ೆ. ಕಾಳಂಗವು ಸವಜಾತ್ತ ಭಕ್ಷಣೆಯನು​ು ಮಾಡುತತದ್ೆ. ಕಾಳಂಗ ಸಪ್​್ವು ಹೆಬಾಬವುಗಳ್ನು​ು ತ್ತಂದ ಬ್ಗೆ​ೆ ಮಾಹಿತ್ತ ಲಭಾವಿದ್ೆ. ಉಡವನು​ು ತ್ತಂದ ಬ್ಗೆ​ೆಯೊ ಮಾಹಿತ್ತ ಇದ್ೆ, ಆದರೆ ಕಾಳಂಗ ಸಪ್​್ವು ಹಾವುಗಳ್ನುಲಿದ್ೆ ಬೆೀರೆ ಆಹಾರವನು​ು ಸ್ೆೀವಿಸುವುದು ಅಪ್ರೊಪ್. ಪರಿಸರದಲ್ಲಲ ಉಪಯುಕಿತ ಇಲಿ, ಹೆಗೆರ್ಗಳ್ು ಶೆೀ 25ರಷ್ುಟ ಆಹಾರ ಧಾನಾಗಳ್ನು​ು ಹಾಳ್ು ಮಾಡುತತವೆ ಹಾಗೊ ಸ್ಾಂಕಾರಮಕ್ ರೆೊೀಗಗಳಗೆ ಕಾರರ್ವಾಗಿವೆ. ಹಾವುಗಳಗೆ ತನುದ್ೆ ಆದ ಉಪ್ಯುಕ್ತತೆ ಇದು​ು, ಕಾಳಂಗ ಮತುತ ಇತರೆ ಹಾವುಗಳ್ು ಸಮತೆೊೀಲನ ಕಾಪಾಡುವ ಮೊಲಕ್ ಪ್ರಿಸರವನು​ು ಸಮತೆೊೀಲನದಲಿ​ಿರಿಸುತತವೆ. ಆಹಾರ ಸರಪ್ಳಯ ಮ್ಮೀಲುವಗ್ದ ಕಾಳಂಗ ಹಾವುಗಳಲಿದಿದುರೆ ಇತರೆ ಹಾವುಗಳ್ ಸಂಖ್ೆಾ ಹೆಚ್ುಚತತದ್ೆ. ಸೊಂಘಷಯಕ ೆ ಕಾರಣಗಳು ಕಾಳಂಗ ಸಪ್​್ವು ಕಾಡುಗಳ್ ನಾಶ, ಉದಾಮೀಕ್ರರ್, ಕಾಡುಗಳ್ ಒತುತವರಿ ಮತುತ ಕ್ೃಷಿಯಲಿ​ಿನ ಬ್ದಲಾವಣೆಗಳಂದ ತನು ನೆಲೆಯನು​ು ಕ್ಳೆದುಕೆೊಳ್ುಳತ್ತತದ್ೆ. ನಮೆ ಅರ್ಾಯನಗಳ್ು ಕಾಳಂಗ ಹಾವು ಕೆೀವಲ ದ್ೆೊಡಡ ಕಾಡಿನಲಿ​ಿ ವಾಸಿಸದ್ೆ, ಮಾನವ ನಮ್ತ ಪ್ರಿಸರ ಉದ್ಾಹರಣೆಗೆ ಗದ್ೆು ಮತುತ ತೆೊೀಟಗಳಗೊ ಒಗಿೆಕೆೊಳ್ುಳತತವೆ ಎಂದು ತೆೊೀರಿಸಿವೆ. ಕೆಲವು ಕಾಳಂಗಗಳ್ು ತಮೆ ಜೀವನದ ಬ್ಹುಭಾಗವನು​ು ಕಾಡಿನ ಹೆೊರಗೆ ಕ್ಳೆಯ್ದವುದು ನಮೆ ತ್ತಳ್ುವಳಕೆಗೆ ಬ್ಂದಿದ್ೆ. ಕಾಳಂಗ ಸಪ್​್ದ ಕ್ಡಿತ ಬ್ಲು ಅಪ್ರೊಪ್. ಕಾಳಂಗ ಹಾವುಗಳ್ು ಬ್ಲು ಸಂಕೆೊೀಚ್ದ ಮತುತ ಚಾರ್ಕ್ಷ ಸವಭಾವ ಹೆೊಂದಿದು​ು ಮನುಷ್ಾ ಸಂಪ್ಕ್​್ಕ್ವನು​ು ಇಷ್ಟಪ್ಡುವುದಿಲಿ. ಕೆಲವು ಸಂದಭ್ಗಳ್ಲಿ​ಿ ಮನುಷ್ಾ ವಾಸಿಸುವ ಸಿಳ್ಗಳಗೊ ಬ್ರುವುದುಂಟು. ಇದಕೆಾ ಮುರ್ಾ ಕಾರರ್ ಸ್ಾಕ್ು ನಾಯಿ, ಬೆಕ್ುಾ ಮತುತ ಹಸುಗಳಂದ ರಕ್ಷಣೆ ಪ್ಡೆಯುವುದಕೆಾ. ಅದೊ ಕ್ೊಡ ಮನೆಯಲಿ​ಿ ಶುಚಿತವ ಇಲಿದ್ೆ ಇದು​ು, ಕಾಡಿನ ಹತ್ತತರವಿದ್ಾುಗ ಅಂತಹ ಸಿಳ್ಕೆಾ ರಕ್ಷಣೆ ಪ್ಡೆಯಲು ಬ್ರುವ ಇತರೆ ಹಾವುಗಳ್ು ಭೆೀಟೆಯಾಡಲಿಕೆಾ. ಉದ್ಾ: ಕೆೀರೆ ಹಾವು ಮತುತ ಇತರೆ. ನಮಗ ಒದಗಿ ಬೊಂದ ಮುಖೆ ತ್ತಳುವಳಿಕ ಯೊಂದರ ಕಾಳಿೊಂಗ ಹಾವುಗಳು ಸಣಣಕಾಡುಗಳ ಮ ಲಕ ಚ್ಲ್ಲಸುವ ಸೊಂದಭಯದಲ್ಲಲ ಕ ಲ ಬಾರಿ ಮನುಷೆ ವಸತ್ತಗಳ ಬಳಿ ಬರುತ್ಿವ , ಆಗ ಜನರು ಹಾವನು​ು ಹಡಿಯುವ ಪರಯತ್ು ಮಾಡುತಾಿರ ಇಲಲವ ಹ ದರಿಸಿ ಓಡಿಸುತಾಿರ . ಇದು ಹಾವಿನ ನ ೈಸಗಿಯಕ ನಡವಳಿಕ ಗ ತ್ುೊಂಬಾ ತ ೊಂದರ ಗಿೀಡು ಮಾಡುತ್ಿದ .

6

ಕಾನನ - ಮಾರ್ಚ್ 2014

ಅರರ್ಾ ಪ್ರದ್ೆೀಶದಲಿ​ಿ ನಡೆಸುವ ಅಭಿವೃದಿ​ಿ ಮತುತ ಉದಾಮೀಕ್ರರ್ ಅರರ್ಾ ನಾಶಕೆಾ ಕಾರರ್ವಾಗುತತದ್ೆ. ಇದು ಕಾಳಂಗ ಹಾವುಗಳ್ ನೆಲೆಗಳ್ ನಾಶಕೆಾ ಕಾರರ್ವಾಗುತತದ್ೆ ಹಾಗು ಅವುಗಳ್ು ಮನುಷ್ಾ ವಸತ್ತಯ ಕ್ಡೆ ಬ್ರುತತವೆ. ಇದು ಮನುಷ್ಾ ಹಾಗೊ ಕಾಳಂಗ ಹಾವುಗಳ್ ನಡುವೆ ಹೆಚ್ುಚತ್ತತರುವ ಸಂಘಷ್​್ಕೆಾ ಬ್ಹುಮುರ್ಾ ಕಾರರ್. ಪರಿಹಾರ ೀಪಾಯಗಳು, ಮುೊಂಜಾಗರತ ಮನೆಯ ಒಳ್ಗೆ ಹಾಗೊ ಮನೆಯ ಸುತತಮುತತಲಿನ ಪ್ರಿಸರವನು​ು ಶುಚಿಯಾಗಿಡಿ, ಮುರ್ಾವಾಗಿ ಮಳೆಗಾಲದಲಿ​ಿ. ರಾತ್ತರ ಮನೆಯಿಂದ ಹೆೊರಗೆ ಹೆೊೀಗುವಾಗ ಟಾರ್ಚ್ ದಿೀಪ್ಗಳ್ನು​ು ಉಪ್ಯೀಗಿಸಿ. ಹಾವುಗಳ್ನು​ು ಹಿಡಿಯಲು ಹೆೊೀಗಬೆೀಡಿ ಹಾಗೊ ಹೆದರಿಸಿ ಓಡಿಸಲು ಮುಂದ್ಾಗಬೆೀಡಿ. ಹಾವು ಮನೆಯ ಒಳ್ಗೆ ಇದ್ಾುಗ ಅಥವಾ ತಪ್ಿಸಿಕೆೊಂಡು ಹೆೊೀಗಲಾರದ ಸಿಳ್ದಲಿ​ಿ ಸಿಕ್ತಾಹಾಕ್ತಕೆೊಂಡಾಗ ಅರರ್ಾ ಇಲಾಖ್ೆಯನು​ು ಇಲಿವೆ ನುರಿತ ತಜ್ಞರನು​ು ಸಂಪ್ಕ್ತ್ಸಿ. ಜನರಿಗೆ ಹಾವುಗಳ್ ಬ್ಗೆ​ೆ ಯಾವಾಗಲೊ ಹೆದರಿಕೆ ಇರುತತದ್ೆ ಅದಕೆಾ ಕಾರರ್ ಹಾವುಗಳ್ ಬ್ಗೆಗಿನ ತ್ತಳ್ುವಳಕೆಯ ಕೆೊರತೆ. ಪ್ರಿಸರದಲಿ​ಿ ಹಾವುಗಳ್ ಉಪ್ಯುಕ್ತತೆಯನು​ು ಮತುತ ಅವುಗಳೆ ಂದಿಗೆ ಸಹಜೀವನ ನಡೆಸುವುದನು​ು ನಾವು ಮುರ್ಾವಾಗಿ ಅರಿಯಬೆೀಕಾಗಿದ್ೆ.

- ಅಜಯ ಗಿರಿ, ajay.arrs@gmail.com. 'ಆಗುಂಬೆಯ ಮಳೆಕಾಡು ಸಂಶೆ ೀರ್ನಾ ಕೆೀಂದರ (ARRS)', ಆಗುಂಬೆ, ತ್ತೀಥ್ಹಳಳ ತಾಲೊಿಕ್ು. ಶ್ವಮೊಗೆ ಜಲೆಿ, ಕ್ನಾ್ಟಕ್.

7

ಕಾನನ - ಮಾರ್ಚ್ 2014

* ಒಡವ ಚಿಟ್ ಟ Grass Jewel Freyera trochylas

ನಾಗರಹೆೊಳೆ ಅಭಯಾರರ್ಾ ಮತುತ ಬ್೦ಡಿೀಪ್ುರದ ವನಾಜೀವ ರಾಶ್ಗೊ ಬೆೀಸಿಗೆಯಲಿ​ಿ ನೀರೆರೆದು ಹಸಿವನು​ು ನೀಗಿಸುವ ತಾರ್ವೆೀ ಕ್ಬಿನ ಹಿನುೀರು, ವಿಶೆವೀಶವರಯಾನವರ ಸ್ಾರಥಾದಲಿ​ಿ ಕ್ಟಟಲಾದ ಕ್ಬಿನ ಅಣೆಣಕ್ಟುಟ ಇ೦ದು ಬೆೀಸಿಗೆಯಲಿ​ಿ ಕಾನನಕೆಾ ಜೀವಜಲವೆ೦ದರೆ ತಪಾಿಗಲಾರದು ಪ್ರತ್ತೀ ಬೆೀಸಿಗೆಯಲೊಿ ತಪ್ಿದ್ೆೀ ಕ್ಬಿನ ಹಿನುೀರಿನ ನೆೊೀಟವನು​ು ಸವಿಯಲು ಹೆೊೀಗೆೀ ಹೆೊೀಗುವ ನಾವುಗಳ್ು, ಕ್ಳೆದ ವಷ್​್ ಜಕ್ಾಳಳ, ಗ೦ಡತೆೊತೀರುಗೆ ಹೆೊೀದ್ೆವು. ಬೆೀಸಿಗೆಯಲಿ​ಿ ನದಿ ಹರಿವು ಕ್ಡಿಮ್ಮಯಾಗಿ ಬ್ತ್ತತದ ಜಾಗವೆಲಾಿ ಬಾಯಿ ಬಿಟಟಂತೆ ಕ್೦ಡರೊ ಒಳ್ಗೆೊ೦ದು ಜೀವ ವನಾಮೃಗಗಳ್ ಆಹಾವನಕೆಾ ಹಾತೆೊರೆಯುತ್ತತರುತತದ್ೆ. ಹಿೀಗೆ ಇಲಿ​ಿ ಬೆಳೆದ ಹುಲಿನು ಮ್ಮೀಯಲು ಆನೆ, ಜ೦ಕೆ, ಕಾಡೆಮ್ಮೆ ಮೊದಲಾದ ವನಾಜೀವಿಗಳ್ು ಹಿ೦ಡು ಹಿ೦ಡಾಗಿ ಬ್೦ದು ಸ್ೆೀರುವ ಕ್ಷರ್ ನೆೊೀಡಲು ಮನಸಿುಗೆ ಉಲಾಿಸವನು​ು ತರುತತದ್ೆ. ಆದರೆ ಈ ವನಾ ಮೃಗಗಳೆ ಟ್ಟಟಗೆ ನಮೆ ದನ ಕ್ರುಗಳ್ು ಮ್ಮೀಯುವ ಹವಾ​ಾಸವನು​ು ಬೆಳ್ಸಿ ಕೆೊ೦ಡಿರುವುದು ಅವಾಂತರಕೆಾ ಎಡೆಮಾಡಿದು​ು ಹೌದು. ಈ ಕ್ಬಿನ ಹಿನುೀರಿನ ಆಜುಬಾಜನಲೆಿೀ ಇರುವ ಗ೦ಡತೊತರಿನ ಜನ ವಾವಸ್ಾಯವನೆುೀ ಆರ್ರಿಸಿದ್ಾುರೆ. ಇಲಿ​ಿ ಅವರೆ, ಹತ್ತತ, ಮೊದಲಾದ ಬೆಳೆಗಳ್ನೊು ಬೆಳೆಯುವ೦ತೆ ನಮೆ ಭೆೀಟ್ಟಯ ಸಮಯದಲಿ​ಿ ಗ೦ಡತೊತರಿನ ಹಿನುೀರಿನ ಪ್ಕ್ಾದಲೆಿ ಬೆಳೆದಿದು ಅವರೆ ಹೆೊಲದಲಿ​ಿ ಅವರೆ ಗಿಡ ಆಗತಾನೆ ಹೊಬಿಟುಟ ಸ್ೆೊಗಡು ಸುತತಲೊ ಪ್ಸರಿಸಿತುತ. ಅಲಿ​ಿ ಕ್೦ಡಿದ್ೆುೀ ಈ ಒಡವ ಚಿಟ್ ಟ. ಈ ಚಿಟೆಟ ನೆೊೀಡಲು 5-22 ಮೀ ಮೀ ಅಗಲದ ರೆಕೆಾಗಳ್ನು​ು ಹೆೊಂದಿದು​ು, ನೆೊೀಡಲು ಬ್ೊದಿ ಬ್ರ್ಣದಿಂದ ಕ್ೊಡಿದು​ು, ರೆಕೆಾಯ ಮ್ಮೀಲೆ 2 ಕ್ಪ್ುಿ ಚ್ುಕ್ತಾಗಳರುತತವೆ, ಕೆಳ್ ರೆಕೆಾಯ ತುದಿಯಲಿ​ಿ ಕ್ಪ್ುಿ ಚ್ುಕ್ತಾಗಳ್ು ತ್ತಳಹಸಿರು ಮತುತ ಕ್ತತತಳ ೆ ಬ್ರ್ಣದಿಂದ ಆವೃತಗೆೊಂಡಿರುವ ಐದು ಚ್ುಕ್ತಾಗಳ್ು ಬ್ಂಗಾರದ ಒಡವೆಗಳ್ನು​ು ಪೀಣಿಸಿದಂತೆ ಕಾರ್ುತತವೆ. ಗಂಡು ಮತುತ ಹೆರ್ುಣ ಚಿಟೆಟಗಳ್ು ಎರಡೊ ನೆೊೀಡಲು ಒಂದ್ೆ ರಿೀತ್ತ ಇರುತತವೆ.

- ಮಹದ ೀವ ಕ .ಸಿ

8

ಕಾನನ - ಮಾರ್ಚ್ 2014

ಮರದ ಮ್ಮೀಲೆ ವಾಸಿಸುವ ಹಲಿ​ಿ ಹಾಗು ಹಕ್ತಾಗಳ್ ಮೊಟೆಟಗಳ್ನು​ು ತ್ತನು​ುಲು ಹಾವುಗಳ್

ಮರ ಏರುವುದು

ಸ್ಾಮಾನಾ. 50ಅಡಿ ಎತತರದ ಮರಕೆಾ ನರಾಯಾಸವಾಗಿ ಏರುವ ಹಾವುಗಳ್ು ಮರದಿಂದ ಕೆಳ್ಗಿಳಯುವಾಗ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ದ್ೆೊಪ್ಿನೆ ಬಿೀಳ್ುತತವೆ. ಆಕಾಶದಲಿ​ಿ ಹಾರುವ ಹದು​ುಗಳ್ ಕ್ರ್ುಣ ಯಾವಾಗಲು ಕೆಳ್ಗೆೀ ನೆೊೀಡುತ್ತತರುತತವೆ ಇದರಿಂದ ಎತತರದ ಮರದ ಮ್ಮೀಲೆ ಅಪಾಯವು

ಹೆಚ್ುಚ. ಈ ಹದು​ುಗಳ್ು ಏನಾದರು ಹಾವನು​ು ಹಿಡಿಯಲು ಬ್ಂದರೆ ತಪ್ಿಸಿ ಕೆೊಳ್ಳಲು

ಹಾವುಗಳಗಿರುವ ಒಂದ್ೆೀ ಮಾಗ್ ಗಾಳಗೆ ಜಗಿಯುವುದು !. ಬಾಲವನು​ು

ಯಾವುದ್ಾದರು

ಕೆೊಂಬೆಗೆ

ಸುತ್ತತ,

ತಲೆಕೆಳ್ಗಾಗಿ ಜೆೊೀತು ಬಿದು​ು, ತಲೆಯನು​ು ಹಿಂಸ್ೆಳೆದು, ಕೆೊಂಬೆಯನು​ು

ತಳಳ ಒಂದ್ೆೀ ನೆಗತಕೆಾ ಗಾಳಯನು​ು ಸಿೀಳ

ಕ್ಷಣಾರ್​್ದಲಿ​ಿ ಗಾಳಗೆ ಹಾರಿ ಜೀವ ಉಳಸಿ ಕೆೊಳ್ುಳತತವೆ. ಈ ತತವವನೆುೀ

ಕ್ಸುಬಾಗಿಸಿಕೆೊಂಡ. ಪಾ​ಾರಡೆೈಸ್

ಗೆಿೈಡಿಂಗ್

ಹಾವು ಎತತರದ ಮರದಿಂದ ಗಾಳಗೆ ಜಗಿದು 20 ಮೀಟರ್ ದೊರಕೆಾ ಪೆೀಪ್ರ್ ರಾಕೆೀಟ್ ನಂತೆ ಹಾರುತತದ್ೆ. ಪಾ​ಾರಡೆೈಸ್ ಗೆಿೈಡಿಂಗ್ ಹಾವಿನ ಬ್ಗೆ​ೆ ಅರ್ಾಯನ ನಡೆಸಿದ ಸ್ೆೊೀಚಿ ಎಂಬ್ ಜೀವವಿಜ್ಞಾನಯು, ಈ ಹಾರುವ ಹಾವು ಹಾರುವಾಗ ತನು ಪ್ಕೆಾಲೆಬ್ುಗಳ್ನು​ು ದ್ೆೀಹವನು​ು “ಎಸ್”

ಅಗಲಿಸಿಕೆೊಂಡು

ಚ್ಪ್ಿಟೆ

ಮಾಡಿ,

ಆಕಾರಮಾಡಿಕೆೊಂಡು, ಬಾಲವನು​ು

ಅಲುಗಾಡಿಸುತಾತ ಹಾರುವುದರಿಂದ ಗಾಳಯ ಮ್ಮೀಲುೆರ್ ಒತತಡ ಹೆಚಿಚ ಪಾ​ಾರಡೆೈಸ್ ಗೆಿೈಡಿಂಗ್ ಹಾವು ಬ್ಹುದೊರ ಹಾರಲು ಸಹಾಯಕ್ವಾಗಿದ್ೆ. ಆ ಹಾವಿನ 3-D ವಿನಾ​ಾಸ ಮಾಡಿ ಹಾರುವ ವಿಧಾನವನು​ು ಅಭಾ​ಾಸಿಸಿ ಇದರ ದ್ೆೀಹದ ಚ್ಪ್ಿಟೆ ರಚ್ನೆ ಹಾರಲು ಸಹಯಕ್ವಾಗಿದ್ೆ ಎಂದು ಕ್ಂಡುಹಿಡಿದಿದ್ಾುರೆ.

- ಶೊಂಕರಪಪ ಕ .ಪ

9

ಕಾನನ - ಮಾರ್ಚ್ 2014

9. ನಕ್ಷತರವೊಂದು, ಇಲಿ​ಿ ಶೆೀರ್ರಿಸಿಡುವ ಪಾತೆರಯೊ ಹೌದು (3) 11. ಇದು ಬೆನು​ು ಮೊಳೆ ಇರದ ಜೀವಿ (5) 12. ಈ ಹಾವಿಗೆ ಹಸಿರು ಬ್ರ್ಣವಿದ್ೆ (5) 14. ನಧಾನವಾಗಿ ಬ್ರುವ ಸ್ಾವು (3) 17. ಈ ಕ್ಪ್ುಿ ಬಿಳ್ುಪ್ು ಬ್ರ್ಣದ ಹಕ್ತಾ ಅಗಸರ ಸ್ೆುೀಹಿತ (6) ಮ್ಮೀಲ್ಲನಿೊಂದ ಕ ಳಕ ೆ 1. ಇದು ದ್ೆೈತೆೊಾೀರಗಗಳ್ ವಂಶದ ಚಿಕ್ಾ ಪ್ರತ್ತನಧಿ (3) 3. ಮನುಕ್ುಲವು ಬೆಳೆದು ಬ್ಂದ ಹಾದಿ (3) 5. ಸ್ಾಮಾನಾವಾಗಿ ನರಮಾಂಸ ಸ್ೆೀವಿಸುವ ಜೀವಿಗೆ ಹಿೀಗೆಂದು ಕ್ರೆಯತಾತರೆ (5) 6. ಸಂತೆಗೆೊಂದು ಹೆಸರು (2) 7. ಗುಟುರು ಹಾಕ್ುವುದಿಲಿ ಆದರೆ ಕ್ುರಿ ಮ್ಮೀಕೆಯ ಸ್ಾಲಿಗೆ ಎಡದ್ದೊಂದ ಬಲಕ ೆ 1. ಈ ಜೀವಿಯು ಭೊಮ ಹಾಗೊ ನೀರಿನಲಿ​ಿ ವಾಸ ಮಾಡಬ್ಲುಿದು (5) 2. ಗತ್ತಸಿ ಹೆೊೀದ ವಿೀರಗಾಥೆ (5) 4. ಇದು ಕಾಕ್ಪ್ಕ್ಷಿಯ ಕೆೊೀಟೆ ಇರಬ್ಹುದ್ೆೀ ? (5) 6. ಇಲಿ​ಿ ಆಟವೊಂದು ಪೆೀಚಿಗೆ ಸಿಲುಕ್ತದ್ೆ. (3) 8. ಇದು ಆನೆಗಳ್ ಸ್ೆೀನೆಯ ತುಕ್ಡಿ. (4)

ಸ್ೆೀರಿದು​ು (3) 10. ಹರಿಯ ಜಂಕೆಯು ಇಲಿ​ಿ ತಲೆ ಕೆಳ್ಗಾಗಿದ್ೆ (3) 13. ಬ್ಂಡಿೀಪ್ುರ ಅಭಯಾರರ್ಾದ ಬ್ಳ ಇರುವ ಈ ವನಾಧಾಮಕೆಾ ಕ್ಪ್ಲಾ ನದಿಯೊ ಸಂಗಾತ್ತಯಾಗಿದ್ೆ (3) 15. ರೆೊೀಗದ ಜೆೊತೆ ಬ್ರುವ ಮತರ (3) 16. ಈ ಪ್ಕ್ಷಿಗೆ ಹಾರುವುದ್ೆೀ ಕೆಲಸ (4) 18. ಈ ಪ್ಕ್ಷಿ ಪ್ರಪ್ಂಚ್ವು ನಮೆ ಪ್ತ್ತರಕೆಯ ಒಂದು ಅಂಕ್ರ್ವೂ ಹೌದು (4)

ಕಾನನ ಬೊಂಧ ಫ ಬರವರಿ ಸೊಂಚಿಕ ಯ ಉತ್ಿರಗಳು ಎಡದ್ದೊಂದ ಬಲಕ ೆ 1. ಮಂಗಟೆಟ, 3. ಚಿರತೆ, 5. ಕ್ರಡಿ, 7. ಚಾರರ್, 9. ಕಾನನ, 11. ಸರಹದು​ು, 13. ಬ್ಂಡಿೀಪ್ುರ, 14. ಹಾರುವಓತ್ತ, 16. ಪಾರಥಮಕ್, 17. ನಾಗರಹಾವು. ಮ್ಮೀಲ್ಲನಿೊಂದ ಕ ಳಕ ೆ 1. ಮಂಗಳ್ ರು, 2. ಕ್ರಿಚಿಟೆಟ, 4. ಮಡತೆ, 6. ಚಾಮಾ್ಡಿ, 8. ರರ್ಹದು​ು, 9. ಕಾಡುಕೆೊೀರ್, 10. ನರಿ, 12. ದ್ಾಸರಹಾವು, 15. ವನಾಪಾರಣಿ, 17. ನಾಗರಹೆೊಳೆ.

- ಸುಬು​ು ಬಾದಲ್

10

ಕಾನನ - ಮಾರ್ಚ್ 2014

* ಭಿೀಮರಾಜ ಇೊಂಗಿಲೀಷ್ ಹ ಸರು : Greater Racket-Tailed Drogo ವ ೈಜಾ​ಾನಿಕ ಹ ಸರು : Drcrurus paradiseus ನಾನು ಹೆೈಸೊಾಲಿಗೆ ಹೆೊೀದ ನಂತರ ಕ್ನುಡ ಪ್ುಸತಕ್ದಲಿ​ಿ ಕ್ವಿ-ಕ್ೃತ್ತ ಪ್ರಿಚ್ಯ ಎಂಬ್ ಒಂದು ಕ್ತರುಪ್ರಿಚ್ಯವಿರುತ್ತತತುತ. ಆದರಲಿ​ಿ ಕ್ವಿಗಳ್ ಪ್ರಿಚ್ಯವನು​ು ಸವಿವರವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗುತ್ತತತುತ. ಅದು ಪ್ರಿೀಕ್ಷೆಯಲಿ​ಿ ನಮಗೆ ನಾಲುಾ ಅಂಕ್ದ ಪ್ರಶೆುಯೊ ಹೌದು. ಅದರಿಂದ ಈ “ಕ್ವಿಕ್ೃತ್ತ” ಪ್ರಿಚ್ಯವನು​ು ಕ್ಂಠಪಾಠ ಮಾಡಿಕೆೊಂಡಿರುತ್ತತದ್ೆುವು. ಕ್ನುಡದ ಪ್ರಸಿದಿ ಕ್ವಿಗಳಾದ ಕ್ುವೆಂಪ್ು, ಕಾರಂತ, ದ.ರಾ.ಬೆೀಂದ್ೆರ, ಗೆೊೀಕಾಕ್, ತೆೀಜಸಿವ ಹಿೀಗೆ ಹಲವು ಜನರ ಬ್ದುಕ್ು-ಬ್ರಹಗಳ್ನು​ು ಅಭಾ​ಾಸಿಸುತ್ತತದ್ೆುವು. ಆದರೆ ಪ್ಠಾದಲಿ​ಿ ಎಷೆೊಟೀ ಅಷೆಟ! ಕ್ೃತ್ತಗಳ್ ಹೆಸರುಗಳ್ನು​ು ಮಾತರ ಕೆೀಳರುತ್ತತದ್ೆುೀವೆಯ್ದ ವಿನಹ ಅವರ ಪ್ುಸತಕ್ಗಳ್ನು​ು ಕ್ಣಿಣನಂದ ನೆೊೀಡೆ ಇರುತ್ತತರಲಿಲಿ. ಎಸುಸುಲಿು

ಮುಗಿಸಿ,

ಪ್ಯುಸಿ

ಮ್ಮಟ್ಟಟಲೆೀರಿದ

ಮ್ಮೀಲೆಯ್ದೀ ಅವರ ಪ್ುಸತಕ್ಗಳ್ನು​ು ನೆೊೀಡಲು ಸ್ಾರ್ಾವಾಗಿದು​ು. ನನಗೆ ಈಗಲೊ ಆಗಾಗ ಅನಸುತತದ್ೆ! ಮಕ್ಾಳಗೆ ಹೆಚೆಚಚ್ುಚ ಪ್ುಸತಕ್ಗಳ್ನು​ು ಓದಲಾಗದಿದುರೊ ಬ್ರಿೀ

ನೆೊೀಡಲಾದರೊ

ಅಂತಹ

ಪ್ುಸತಕ್ಗಳ್ು

ತೆೊೀರಿಸಿದರೆ

ಚ್ಂದ

ಅನಸುತತದ್ೆ!. ಬ್ರಿ ಪ್ುಸತಕ್ದ ಮುರ್ಪ್ುಟವೊೀ, ಪ್ುಸತಕ್ ಒಳ್ಗೆ ಅಡಗಿರುವ ರೆೀಖ್ಾಚಿತರಗಳೆ ೀ ಅಥವಾ ಛಾಯಾಚಿತರಗಳ್ನೆೊುೀ ಮಕ್ಾಳ್ು ನೆೊೀಡಿದರೆ. ಅದರ ಪ್ರಭಾವ ಮುಂದ್ೆೊಂದು ದಿನ ಅಪಾರವಾದದು​ು. ನಜ, ಅದರಿಂದಲೆೀ ಇಂದು ನನಗೆ ಸ್ಾಹಿತಾ ಓದುವ ಹುಚ್ುಚ ಅಲಿಸಲಿ ಉಳದಿರುವುದು. ಇದ್ೆಲಿ ಏಕೆ ಹೆೀಳ್ುತ್ತತದ್ೆುೀನೆ ಎಂದರೆ, ಕ್ುವೆಂಪ್ು ಅವರ ಪ್ುಸತಕ್ಗಳ್ ಮುರ್ಪ್ುಟದ ಮ್ಮೀಲಿರುವ ಒಂದು ಲಾಂಚ್ನದ ಬ್ಗೆ​ೆ ಹೆೀಳ್ಲು. ಸ್ಾಮಾನಾವಾಗಿ ಕ್ುವೆಂಪ್ು ಅವರ ಪ್ುಸತಕ್ಗಳ್ನು​ು ನೆೊೀಡಿರುತ್ತತೀರಾ . . . ಆ ಪ್ುಸತಕ್ದ ಮುರ್ಪ್ುಟದ ಮ್ಮೀಲಿರುವ ಲಾಂಛನದಲಿ​ಿ ಎರಡು ಸುಂದರವಾದ ಪ್ಕ್ಷಿಗಳ್ನು​ು ನೆೊೀಡಬ್ಹುದು. ಅವುಗಳಗೆ ಭಿೀಮರಾಜ ಪ್ಕ್ಷಿಗಳೆಂದು ಕ್ರೆಯುವುದುಂಟು. ಇಂಗಿ​ಿೀಷ್ ನಲಿ​ಿ ಇವುಗಳಗೆ "ಗ ರೀಟರ್ ರಾಕ ಟ್-ಟ್ ೀಲ್ಿ ಂ ರೀೊಂಗ " ಎಂದೊ 11

ಕಾನನ - ಮಾರ್ಚ್ 2014

ಸಂಸೃತದಲಿ​ಿ ಭೃೊಂಗರಾಜ ಎಂತಲೊ, ಕೆಲ ಪಾರದ್ೆೀಶ್ಕ್ವಾಗಿ ತ್ೊಂತ್ತ ಬಾಲದ ಕಾಜಾಣ ಎಂತಲೊ ಕ್ರೆಯುವರು. ಈ

ಹಕ್ತಾ

ನೆೊೀಡಲು

ಹೆಸರಿಗೆ

ತಕ್ಾಂತೆ

ಭಿೀಮರಾಜನೆ ಬಿಡಿ!, ಗೆೊರವಂಕ್ಕ್ತಾಂತ ದ್ೆೊಡಡದ್ಾದ , ಕಾಗೆಗಿಂತ ಚಿಕ್ಾದ್ಾದ ಮರುಗುವ ಕ್ಪ್ುಿ ಹಕ್ತಾ. ತಲೆಯ ಮ್ಮೀಲಿನ ಕ್ಪ್ುಿ ಪ್ುಕ್ಾಗಳ್ು, ತಲೆ ಕ್ೊದಲು ಕೆದರಿಕೆೊಂಡಂತೆ ಕಾರ್ುತತದ್ೆ. ಭಿೀಮರಾಜನ ಬಾಲದ ತುದಿಯಲಿ​ಿ ಪರಕೆ ಕ್ಡಿಡಯಂತಹ ನೀಳ್ವಾದ ಗರಿಗಳರುತತವೆ. ಹಾರುವಾಗ ಬಾಲದ

ತುದಿಯ

ದುಂಬಿಗಳ್ು

ಗರಿ

ಭಿೀಮರಾಜನನು​ು

ಅಟ್ಟಟಸಿಕೆೊಂಡು

ಎರಡು

ಹಿಂಬಾಲಿಸಿದಂತೆ

ಭಾಸವಾಗುತತದ್ೆ. ಈ ಹಕ್ತಾಗಳ್ು ಮಲೆನಾಡಿನ ಕಾಡುಗಳ್ಲಿ​ಿ ಅಥವಾ ಅರೆನತಾಹರಿದವರ್​್ ಕಾಡುಗಳ್ ದ್ೆೊಡಡ ದ್ೆೊಡಡ ಮರಗಳ್ ಸ್ಾಲುಗಳ್ಲಿ​ಿ ಕ್ಂಡುಬ್ರುತತವೆ. ಕ್ುವೆಂಪ್ುರವರ ಹಕ್ತಾಗಳ್ು

ಕ್ರ್ುೆಂದ್ೆ

ಮಲೆನಾಡಿನಲಿ​ಿ

ಮಲೆನಾಡಿನ ಹಾದು

ಹೆಚಾಚಗಿ

ಕ್ಂಡು

ಚಿತರಗಳ್ಲಿ​ಿ

ಹೆೊೀಗುತತವೆ,

ಈ ಇವು

ಬ್ರುವುದರಿಂದಲೆೀ

ಕ್ುವೆಂಪ್ುರವರ ಪ್ುಸತಕ್ಗಳ್ಲಿ​ಿ ಪ್ದ್ೆೀ ಪ್ದ್ೆೀ ಮೊಡಿಬ್ಂದಿರಬ್ಹುದು. ಭಿೀಮರಾಜ ಹಕ್ತಾಗಳ್ು ಮಲೆನಾಡು ಕಾಡಿನ ಮರಗಳ್ ಮ್ಮೀಲೆ ಕ್ಡಿಡ, ಹುಲುಿ, ಜೆೀಡರ ಬ್ಲೆಯಿಂದ ಕ್ೊಡಿದ ಬ್ಟಟಲಿನಾಕಾರದ ಗೊಡನು​ು ಕ್ಟುಟತತವೆ. ಸ್ಾಮಾನಾವಾಗಿ ಮಾರ್ಚ್ ತ್ತಂಗಳಂದ ಜೊನ್ ನಲಿ​ಿ ಮೊಟೆಟಗಳಟುಟ ಮರಿ ಮಾಡುತತವೆ. ಮುರ್ಾವಾಗಿ ಕ್ನಾ್ಟಕ್ದ ಮಲೆನಾಡು ಪ್ರದ್ೆೀಶಗಳ್ಲಿ​ಿ ಕ್ಂಡುಬ್ರುವ ಹಕ್ತಾಗಳ್ು ಇವು. ಶಾಲಾಮಕ್ಾಳ್ಲಿ​ಿ ಸ್ಾಹಿತಾದ ಬ್ಗೆ​ೆ ಆ ಪ್ುಸತಕ್ಗಳ್ಲಿ​ಿರುವ ಕೆಲ ಛಾಯಾಚಿತರಗಳ್ನು​ು ನೆೊೀಡಿದರೆ ಸ್ಾಕ್ು ಏನೆೀನೆಲಿ ಕ್ಲಿಯಬ್ಹುದು. ಕಾಡು, ಪ್ರಿಸರ, ಜೀವವೆೈವಿರ್ಾ, ಹಕ್ತಾಗಳ್ು, ಪಾರಣಿಗಳ್ ಬ್ಗೆ​ೆ ಆಸಕ್ತತ ಬ್ರಲು ಅಥವಾ ಅವುಗಳ್ ಜೀವನ ಶೆೈಲಿಯನು​ು ತ್ತಳಯಲು ಚಿಕ್ಾಂದಿನಂದಲೆೀ ಕ್ುವೆಂಪ್ು, ಕಾರಂತ, ತೆೀಜಸಿವರವರಂತಹ ಪ್ುಸತಕ್ಗಳ್ನು​ು ಮಕ್ಾಳ್ ಕೆೈಗೆ ಸಿಗುವಂತೆ ಇರಿಸಿದರೆ ಅವರುಗಳ್ ಜೀವನ ಶೆೈಲಿಯನು​ು ತಕ್ಾಮಟ್ಟಟಗೆ ಬ್ದಲಿಸಲು ಸ್ಾರ್ಾವಾಗಬ್ಹುದು. ಆ ಮಕ್ಾಳ್ ಮನಸುನು​ು ಒಂದು ಹೆೊಸ ಲೆೊೀಕ್ಕೆಾ ಕ್ರೆದುಕೆೊಂಡು ಹೆೊೀಗಬ್ಹುದು. ಈ ಜಗತ್ತತನ ಸ್ೆೊಬ್ಗನು​ು, ನಸಗ್ವನು​ು ನಮಗೆ ಎಷೆೊಟೀ ಹತ್ತತರಾಗಿಸಿಕೆೊಳ್ಳಬ್ಹುದು.

- ಅಶವಥ ಕ .ಎನ್

12

ಕಾನನ - ಮಾರ್ಚ್ 2014

13

ಕಾನನ - ಮಾರ್ಚ್ 2014

ದಿನವೊಂದರ ಸಂಜೆ ಐದರಲಿ​ಿ ಆಗಸದ ತುಂಬೆಲಾಿ ಮೊೀಡಗಳಾವರಿಸಿ ಕಾಮೊೀ್ಡವೊಂದು ಕ್ರಗಿ ಮುತ್ತತನಹನಗಳ್ು ಸುರಿದು ಜಗವೊಂದು ಕ್ಷರ್ ಸತಬ್ಿವಾಗಿರಲು ಕ್ರಗಿದ ಮೊೀಡದಂಚಿನಂದ ರವಿಇರ್ುಕ್ತದ ಮುತ್ತತನ ಮಳೆಹನಯ ಸ್ಾಲು ಸ್ಾಲೆೊಳ್ಗೆ ಹೆೊಳೆವ ಸೊಯ್ನ ಬಿಸಿಲು ಕೆೊೀಲೆೊಂದು ತೊರಿ ತೆಳ್ುನೀಲಿ ಬಾನಂಗಳ್ದಲಿ​ಿ ಮೊಡಿತೆೊಂದು ಕಾಮನಬಿಲುಿ. ಇದಲೆಕ್ತಾಸದ್ೆ ಮೊೀಡ ಕ್ರಗಿರಲು ರವಿ ಇರ್ುಕ್ುತ್ತದು ರ್ರಣಿಯತತ ಕಾಲ ಬ್ಂದ್ೆರಗಿ ರವಿಯ ಜಗುೆತ್ತದು ಪ್ಡುವರ್ದಿ ಬಾನಳೆ ಸಂಧಿಸುವತತ ಇತತ ರ್ರೆಯಲಿ​ಿ ಮುತ್ತತನ ಹನಗಳ್ು ಕೆಸರಲಿ​ಿ ಕ್ರಗಿ ಮತೆತ ಒಂದ್ಾದವು ಮುಂಗಾರಿನ ಮೊದಲ ಮಳೆಯಲಿ​ಿ ಮಂದು ಭೊತಾಯಿಯ ಹಸಿಮ್ಮೈ ಕ್ಂಪ್ು ಸೊಸಿರಲು ಉದಿುೀಪ್ನ ಗೆೊಂಡು ಉಲಾಿಸದಿ ಜೀಕ್ತ ತೆೊಂದು ಹುಲುಿಗರಿಕೆ.

- ಚ್ರಣರಾಜ ಮತ್ತಿೀಹಳಿಳ

14

ಕಾನನ - ಮಾರ್ಚ್ 2014