Het Arendsplein: Een Nieuw Arendshof

Bidbook Arendsplein "EEN NIEUW ARENDSHOF"

40mensg

24.06.2022

Colofon

De opdrachtgevers

Avans Hogeschool De Gemeente Oosterhout Royal HaskoningDHV

Het team

Anouk Zijlstra Niek van Gils Joost Auwerda Matthijs Teeuw Daniek Crielaard Marieke verbrugge Maya le Noble

2

Afbeelding 1; Schets van het bestaande Arendshof in Oosterhout. (Auwerda, 2022)

Anouk Zijlstra

Stedenbouw & Architectuur

Niek van Gils Stedenbouw & Management

Joost Auwerda Communicatie & Architectuur Projectleider

Arendsplein - Het Team Matthijs Teeuw

Wegen & Management

Maya le Noble

Water & Management

Afbeelding 2; Schets van het nieuwe Arendshof in Oosterhout. (Auwerda, 2022)

Marieke Verbruggen Bouwrecht & Realisatie

Daniek Crielaard

Constructie & Bouwfysica

3

A r e n d s p l e i n Aan de lezer, Vanuit de Avans Hogeschool is in samenwerking met de Gemeente Oosterhout en RoyalHaskoningDHV is de opdracht voorgelegd om het Arendshof te herontwikkelen. Voor u ligt het bidbook die deze ontwikkeling vanuit onze visie visualiseerd.

Wij als groep hebben ons hier in totaal 20 weken in verdiept, met als resultaat het Arendsplein. Na de eerste 10 weken onderzoek stond bij ons het begrip "comfortabel" centraal. Dit is niet meer veranderd. Aan de hand van dit begrip hebben wij het Arendshof herontwikkeld en terug gebracht in zijn originele waarde uit 1971. Het middelpunt van de stad waar men samen kan komen, rust kan opzoeken, wonen en werken.

Ons team bestaat uit zeven man, met ieder twee verschillende expertises. Voor deze expertises zijn individueel onderzoeken gedaan die de informatie uit dit bidbook ondersteunen. Dit document dient als samenvatting van alle behaalde resultaten uit deze onderzoeken. Voor de exacte informatie wordt u verwezen naar het bijbehorende onderzoek.

Als laatste wil ik graag, als woordvoerder van de projectgroep, de Gemeente Oosterhout, Edgar Blokker en Douwe de Jong bedanken voor de kans om dit project uit te werken en te presenteren in de Raadzaal. Dit is een erg interresant project geweest en een hele leerzame ervaring voor ons allen.

Joost Auwerda 24.06.2022, Oosterhout

4

Inhoudsopgave 1.

2.

3.

4.

5.

6.

VISIE.............................................................................................................6 OMGEVING..............................................................................................8 LOCATIE....................................................................................................18 PLEIN.........................................................................................................24 GEMEENTEHUIS....................................................................................30 WONINGEN............................................................................................38

5

Afbeelding 3; Een impressiebeeld van het cultureel centrum. (Auwerda, 2022)

6

Visie

VISIE

Afbeelding 4; Eén van de originele schetsen van het Arendshof uit 1971. (Gemeente Oosterhout, 1971)

De eerste afbeelding links is een tekening uit 1971. Deze tekening geeft de visie weer die men toentertijd had voor het Arendshof I. Hierin komen begrippen naar voren zoals: • • • • • • •

Toegankelijkheid Ontspanning Ontmoetingsplek Groen Licht Veiligheid Temperatuur

Dit zijn een aantal van de kernbegrippen waar wij, als projectgroep, het thema comfortabel aan hebben gehangen. Met als hoofdvraag: “Hoe maak je het centrum van Oosterhout dusdanig comfortabel dat het mensen aantrekt?”

Echter zijn deze begrippen vrijwel niet terug te zien in de tweede afbeelding links. Dit is een foto gemaakt in 2022, grofweg vanuit dezelfde positie gemaakt als de tekening. Men heeft natuurlijk wel geprobeerd begrippen zoals groen, ontmoetingsplek en licht te faciliteren in het Arendshof van vandaag.

Dit is te zien aan bijvoorbeeld de boom, die nu binnen staat tussen allerlei tegels, het restaurant met de zitplekken en het glazen dak, wat nu de buitenlucht buiten houdt.

Het doel voor ons als groep is om het Arendshof uit 1971 terug te brengen naar het Arendshof uit 2022.

Afbeelding 5; Een foto uit 2022 vanuit dezelfde positie als de schets. (Auwerda, 2022) Visie

7

OMGEVING

Afbeelding 6; Het Arendshof en omgeving. (Gils, 2022) 8

Omgeving

Afbeelding 7; Vlekkenplan van het Arendshof en omgeving. (Gils, 2022)

Het eerste onderdeel van het project is de omgeving, het centrum van oosterhout. Dit hoofdstuk omvangt de scope van het project. Hierin wordt de bestaande situatie geanalyseerd, waarna er een nieuw voorstel voor de omgeving wordt gemaakt. De belangrijkste onderdelen zijn: • • •

Wegen Parkeren Sloopwerk

Matthijs Teeuw

Wegen & Management

De vernieuwde situatie biedt oplossingen voor problemen die tijdens dit project naar voren zijn gekomen.

Niek van Gils

Marieke Verbruggen

Stedenbouw & Management

Bouwrecht & Realisatie

Omgeving

9

SCOPE Het Arendshof Het centrum van Oosterhout is opverdeeld in vijf verschillende Het deelgebied Arendshof/Arendsplein bestaat uit 4 gebouwen. gebieden, namelijk: De twee overdekte winkelcentra Arendshof I & Arendshof 2 en twee leegstaande kantoorpanden van de ABN AMRO en Rabo• Het Arendshof bank aan het Arendsplein.

• De Heuvel • Het Slotpark • Winkelstraten • De markt Aan de hand van deze gebieden wordt Oosterhout geanalyseerd

De Heuvel

De Heuvel behoort samen met de Markt tot de twee historische pleinen in het centrum van Oosterhout. Het plein heeft de status van beschermd stadsgezicht. Aan dit plein staan vele statige huizen. Veel van deze huizen hebben de status van monumentaal pand en stammen uit de 17e eeuw . In het midden van het plein staat een dubbele bomenlaan en een historische waterpomp.

Winkelstraten

De winkelstraten in de binnenstad (Arendstraat, Keiweg, Kerkstraat, Nieuwstaat) zijn essentieel onderdeel van de ontsluiting in de binnenstad. Deze straten maken uit van de historische lintbebouwing die kenmerkend is voor de organische ontwikkeling van de Oosterhoutse binnenstad.

10

Omgeving

Het Slotpark

Direct grenzen aan het zuiden van het winkelgebied ligt het Slotpark, dit park bestaat uit de vroegere tuinen van de slotjes en is sinds 1920 eigendom van de gemeente. De gemeente is recentelijk bezig geweest met het opwaarderen van het park, zo is er begin 2022 een speelvoorzieningen geplaatst in het park (Gemeente Oosterhout, 2022). De ‘Slotjes” zijn landhuizen welke kenmerkend zijn voor de historie van Oosterhout. Op het Slotjesveld is het huidige gemeentehuis gevestigd.

De markt

De markt is het andere historische plein in Oosterhout en tevens de grootste. Op de markt bevindt zich de "Sint-Jansbasiliek", de grootste kerk van Oosterhout. Rondom het plein zijn restaurantjes en café's te vinden.

Afbeelding 8; De Sint-Janbasiliek kerk op de markt in Oosterhout (Wikipedia, Sint-Janbasiliek (Oosterhout), 2022)

Omgeving Afbeelding 9; De vijf verschillende deelgebieden aangegeven in vlekken op de kaart. (Gils, 2022)

11

COMFORTABEL Groen brengt veel voordelen met zich mee: • Groen verminderd stress • Groen stimuleert ontmoetingen tussen mensen • Groen zorgt voor een bevordering van de sociale en motorische ontwikkeling van kinderen • Stadsgroen zorgt ervoor dat men zich thermisch prettiger voelen • Groen vermindert de kans op wateroverlast • Groen verkleint de sociaaleconomische gezondheidsverschillen

Echter is er in Oosterhout maar één groenvoorziening en één plek met oppervlaktewater te vinden, het Slotpark. De binnenstad van Oosterhout bevindt zich heel weinig groen, maar vrijwel uitsluitend verharding. Dit zorgt voor een sombere uitstraling. Dit gebrek aan groenvoorzieningen in de binnenstad is een negatieve factor voor de beeldkwaliteit van de binnenstad.

Het vergroten van de groenvoorzieningen in de stad biedt vele positieve effecten.

Afbeelding 10; Foto van het Slotpark in Oosterhout. (Wikipedia, Slotpark (Oosterhout), 2022) 12

Omgeving

Omgeving Afbeelding 11; De biodiversiteit in het centrum van Oosterhout. (Gils, 2022)

13

VERBINDINGEN Parkeervoorzieningen

Autoluw

Lagere parkeernormering Dit biedt ruimte voor ontwikkelingen. Door het afnemen van het aantal winkelmeters wordt er een compacte binnenstad gecreëerd.

Een neveneffect van deze ontwikkeling is de afname van de parkeervraag, deze afname biedt ruimte voor ontwikkelingen in de binnenstad.

Parkeergarage Arendshof II De parkeergarage op de eerste verdieping en het dak zal worden herontwikkeld ten behoeve van de herbestemming van Arendshof II tot het gemeentehuis en woonruimte. Hiermee verdwijnen 562 parkeerplaatsen op deze locatie.

De Heuvel De parkeerplaatsen op de Heuvel zullen ook verdwijnen, met uitzondering van 5 mindervalide parkeerplaatsen. Deze ingreep geldt enkel voor de parkeerplaatsen die direct op het plein gelegen zijn, de parkeerplaatsen die in het verlengde van de Heuvel, de Heuvelstraat liggen blijven behouden ten behoeve van de direct aangelegen winkels en kantoren.

In de stad zijn op dit moment weinig autoluwe zones aanwezig.

Het is al samengevat met de winkelstraten en de markt. Hier moeten veranderingen in worden gemaakt. Veiligheid staat centraal voor een comfortabele omgeving, maar jusit ook voor een stadscentrum.

Afbeelding 12; De parkeergarage in het Arendshof. (Q-Park, 2022)

Geconcentreerde fietsenstalling

Om overlast van geparkeerde fietsen te voorkomen, worden er centrale, (met video) bewaakte fietsenstallingen gerealiseerd.

De grootste van deze stallingen is de ondergrondse fietsenstalling op de Markt die sinds 2003 in gebruik is. Deze stalling heeft een capaciteit van 348 fietsen en 20 bromfietsen en heeft fysiek toezicht.

Afbeelding 13; Oude foto van de Heuvel. (Marcelissen, 2021)

Slotpark als stadsentree

Door het aanpassen van het huidige tracé, wordt het Slotpark verenigd tot een geheel. Het trottoir wordt vervangen door een groene berm. De rijbaan wordt versmalt en er komt een eenrichtingsregime op de slotlaan, deze richting gaat naar het noorden, van de Ridderstraat naar de Heuvel. Aan beiden zijdes van de versmalde rijbaan worden fietsstroken aangelegd. Voetgangers worden verleidt tot het nemen van de bestaande parkpaden.

Parkeergarage Arendsplein Op het Arendsplein wordt een nieuwe ondergrondse parkeergarage ontwikkeld, met het herbestemmen van de parkeergarage in het Arendshof II, verdwijnt een grote parkeervoorzieningen in de directe binnenstad. Om een gedeelte van deze parkeervoorziening te compenseren wordt de huidige parkeergarage onder het oude Rabobank-gebouw uitgebreid.

Afbeelding 14; Ondergrondse fietsenstalling bij de markt. (Kwaks, 2021)

14

Omgeving

Omgeving Afbeelding 15; Autoroutes, autoluwe zones en parkeerlocaties in het centrum van Oosterhout. (Gils, 2022)

15

SLOPEN Eén van de eerste observaties wanneer je het Arendshof bezoekt is de dicht bebouwde omgeving. Er is vrijwel geen ruimte rondom het gebouw. De weinige plekken waar het gebouw ruimte heeft, liggen aan wegen. De plekken waar het gebouw weinig ruimte heeft, liggen aan de winkelstraten.

De eerste stap in ons proces is dan ook het slopen van een groot gedeelte. Voornamelijk Arendshof I. In het blauw op de tekenen links is aangegeven om welk gebied het exact gaat.

Door het slopen komt er veel ruimte vrij. Hierdoor veranderd bijvoorbeeld de beknelde bevoorradingsstraat (geel) naar nieuwe voorgevel van het Arendshof II die grenst aan het grote open plein.

Afbeelding 16; Een kaart van het te slopen Arendshof en punten van interesse. (Auwerda, 2022)

16

Omgeving

Afbeelding 17; De bevoorradingsstraat tussen Arendshof I en II. (Gils, 2022)

OMGEVINGS MANAGEMENT Tijdens dit project staat de visie ‘Comfort’ centraal. Dit wordt ook doorgevoerd in de realisatie van het nieuwe Arendshof. Het nieuwe Arendshof moet een dusdanig comfortabel worden dat het mensen aantrekt. De werkzaamheden die plaatsvinden in de realisatiefase kunnen ingrijpend zijn voor de omgeving en veel overlast veroorzaken. Om het gebied tijdens de realisatiefase van het Arendshof comfortabel te houden moet het overlast worden beperkt. Het overlast is gespecificeerd op de directe omgeving van het Arendshof. Hiertoe behoren onder andere bewoners in de directe omgeving en winkeliers in het Arendshof en in het centrum.

In Nederland staat er al veel vast waar rekening mee gehouden moet worden. Dit staat nu in de ‘Wet Algemene Bepalingen Omgevingsrecht’ (WABO) of het bouwbesluit. In januari 2023 worden deze vervangen door de ‘Omgevingswet’. Dit is één wet die alles samenpakt met betrekking tot omgevingsmanagement. Hierin staat bijvoorbeeld of er een vergunning aangevraagd moet worden

Om tot de verschillende soorten overlast te komen is de realisatiefase opgeknipt in fases. Per fase is er gekeken welk overlast er plaats vindt, welke risico’s hier dan aan hangen en hoe dit geëlimineerd of beperkt kan worden.

Er is gekeken naar de volgende fases: • Sloop fase Hiertoe behoort onder andere asbestsanering, winkels uit het Arendshof zetten en bodemonderzoek.

• Bouw fase Hiertoe behoort onder andere het gebruik van groot materieel de aanwezigheid van veel werknemers.

• Aanpassingen omgeving Hiertoe behoort onder andere het open breken van de nodige wegen en het afsluiten hiervan.

Er zijn ook soorten overlast die niet perse betrekking hebben op één specifieke bouwfase. Zo zijn er verschillende soorten overlast die het hele project plaatsvinden.

Deze zijn ook het ingrijpend voor de omgeving van het Arendshof. Als eerst hoort hiertoe geluid. Tijdens het hele project wordt er geluid geproduceerd door gebruik van materieel. Dit heeft vaak het meeste impact op de omgeving, omdat dit niet zomaar tegengehouden kan worden door de omheining. Daarnaast kan het transport zorgen voor irritaties in de omgeving. Bouwverkeer is over het algemeen zwaar verkeer, dus zorgt voor meer geluid. Ook de veiligheid op de weg neemt af wanneer er veel groot transport door de woonwijk rijdt. Er is dus een speciale route vastgesteld en maatregelen waar aan gehouden moet worden.

In het adviesrapport “Omgevingsmanagement tijdens realisatie Arendshof ” staan de oplossingen voor het overlast duidelijk omschreven. Wanneer er een plan moet worden gemaakt voor de realisatie is het handig om dit adviesrapport erbij te pakken.

Omgeving Afbeelding 18; Route voor het transport van en naar het Arendshof tijdens de bouw. (Verbruggen, 2022)

Afbeelding 19; Sfeerbeeld van een bouwplaats in de stad. (Bouwend Nederland, 2020)

17

LOCATIE

Afbeelding 20; Een impressiebeeld van het cultureel centrum. (Auwerda, 2022) 18

Locatie

Afbeelding 21; Een impressiebeeld van de herontwikkeling voor de Heuvel. (Gils, 2022)

De tweede stap in het proces is het vernieuwen van de locatie. De locatie omvangt het gehele Arendshof en nabijgelegen plein "de Heuvel". Hierin worden een aantal gebieden aangepast en herbestemd. De focus wordt hier gelegd op: • •

Het cultureel centrum Het Arendshof I

De overgebelven gedeeltes van het Arendshof I worden herbestemd met nieuwe functies. Het plein de heuvel wordt teruggebracht naar zijn originele karakteristieke waarde.

Anouk Zijlstra

Stedenbouw & Architectuur

Niek van Gils Stedenbouw & Management

Locatie

19

LOCATIE

Gemeentehuis Appartementen Wooncomplex Parkeergarage Entree Plein

Arendshof I

20

Cultureel centrum

Locatie Afbeelding 22; Een vlekkenplan van de nieuwe indeling van het Arendshof. (Gils, 2022)

CULTUREEL CENTRUM

Afbeelding 23; Een impressiebeeld van het plein. (Auwerda, 2022)

De karakteristieke driehoek daken van het Arendshof I blijven voor een gedeelte staan. De vorm en uitstraling worden behouden. Echter is hier nu geen ruimte meer voor detailhandel, er komen nieuwe functies in.

De twee gekozen functies zijn horeca en theater.

Het begrip horeca spreekt voor zichzelf. Twee leuke terrasjes aan weerzijde van het cultureel centrum bieden een rustige plek met mooi uitzicht op het plein. Een locatie waar men kan ontmoeten en even uitrusten na een dag winkelen in de stad.

Het begrip theater omvangt meer dan alleen "theater" zelf. Hier is ruimte voor evenementen, een clubhuis, dansen, de bingo, etc. Deze gelegenheden kunnen ook naar buiten op het waterplein worden getrokken. Dit geeft veel mogelijkheden tot evenementen voor in de winter en juist ook in de zomer.

Afbeelding 24; Een impressiebeeld van het cultureel centrum. (Auwerda, 2022)

Afbeelding 25; Het karakteristieke driehoekdak van het Arendshof I. (Ventu, 2022)

Locatie

21

Arendshof I 1.

Bestaande appartementencomHet bestaande appartementencomplex wat zich nu bevindt in het Arendshof I blijft dezelfde functie behouden.

Detailhandel Het gedeelte van het Arendshof I wat nuet gesloopt is, wordt heringericht. Op de locatie van de bestaande winkels wordt nu detailhandel voorzien.

Afbeelding 26; Appartementencomplex gezien vanuit het noorden. (Biemans Makelaardij, 2022) 1.

22

Locatie

Afbeelding 27; Vlekkenplan voor de herindeling van het overgebleven Ar

rendshof I. (Gils, 2022)

2.

Bestaande atrium Vanwege het slopen komt het bestaande atrium, wat voorheen omringt was door winkels, in aanraking met het nieuwe plein. Dit vormt dus een nieuw entree mogelijkheid.

Supermarkt In het andere gedeelte van Arendshof I, waar voormalig winkels zaten, komt nu ruimte voor een supermarkt. Hier kan een supermarkt hun filiaal in Oosterhout naartoe verhuizen, of juist een nieuiw filiaal realiseren.

Afbeelding 28; Een impressiebeeld van het Arendshof I gezien vanuit het noorden. (Auwerda, 2022) 2.

Locatie

23

PLEIN

Afbeelding 29; Impressiebeeld van het gehele plein. (Auwerda, 2022) 24

Plein

Afbeelding 30; Overzicht van het nieuwe Arendsplein. (Gils, 2022)

Het Arendshof I is niet voor niets gesloopt. Er komt een groot plein voor in de plaats. Comfortabel staat nog altijd centraal, dit plein zoekt de grenzen op van wat mogelijk is en hoe dit bevorder wordt. De volgende punten staan centraal in het plein; • • • •

Bevorderen van biodiversiteit Berging van water Ruimte creëren waar het eerst bekneld aanvoelde Een ontmoetingsplek centraal in de stad

Dit plein is het middelpunt van het project, alle aangepaste elementen grenzen hieraan. Dit is de verbinding tussen de verschillende aanpassingen.

Anouk Zijlstra

Niek van Gils

Stedenbouw & Architectuur

Maya le Noble

Water & Management

Stedenbouw & Management

Joost Auwerda Communicatie & Architectuur Projectleider

Plein

25

HET WATERPLEIN

Linten

De historische lintstructuur uit de binnenstad van het Arendshof is doorgetrokken in het ontwerp in de vorm van voetpaden. Hierdoor is de hele inrichting toegankelijk voor alle doelgroepen en vanuit iedere ingang.

Groenvoorzieningen

Vanuit de neuro-architectuur komt voort dat men zich het veiligst voelt in een savanne, een plek waar groen zich in kleine mate voordoet. Veiligheid is één van de kerncomponenten in het begrip comfortabel. Op het plein zullen dus niet veel bomen en struiken komen, tevens bevordert dit de zichtlijnen.

Het groen dat wel terugkomt in het ontwerp is heel gevarieerd, zo komen aan de oostkant voor de gevels middelhoge struiken. Deze bevorderen privacy van de bewoners enmeer zicht op groen voor de bezoekers.

Afbeelding 31; Plattegrond van het waterplein. (Noble, 2022)

De enkele bomen die worden geplant op het plein geven schaduw voor bezoekers en dragen bij aan de vermindering van de hittestress in de binnenstad.

Filtering

Aan de randen langs het waterplein komt hoge beplanting.

Deze zorgen ervoor dat het vervuilde water dat richting het waterplein stroomt voor een groot deel gezuiverd worden.

Afbeelding 32; Sfeerbeeld van een waterplein. (Urbanisten, 2016)

26

Plein

Afbeelding 33; De filtering beplanting rondom het waterplein.

(Rovers, 2022)

ELEMENT IN DE RUIMTE

In samenwerking met social work studenten is een onderzoek gedaan naar wat bewoners in Oosterhout missen. Vanuit hier is gebleken dat er vraag is naar speelplekken voor kinderen. Het element in de ruimte wordt dus ontworpen als speelplek.

Het element neemt twee componenten mee van het Arendshof.

• De bestaande achthoekige koepel • De nieuwe ruitvormige entree Dit is terug te zien in de vormen van de kolommen en de vloer.

In totaal bestaat het element uit twee speeltoestellen. Eént is 2,5 meter hoog en de ander 1,5 meter hoog. Dit verschil zit hem in de hoogte waar kinderen veilig kunnen spelen en waar een volwassene onderdoor kan lopen. Hierdoor kunnen kinderen veilig spelen en kunnen (groot)ouders de echt kleine kinderen gemakkelijk helpen en sturen.

Afbeelding 34; Impressiebeeld van het element in de ruimte. (Zijlstra, 2022)

Plein Afbeelding 35; Impressiebeeld van een zichtlijn op het element in de ruimte. (Auwerda, 2022)

27

Afbeelding

DE ENTREE

28

Plein

Afbeelding 37; Zichtlijn vanuit de winkelstraat. (Auwerda, 2022)

De entree snijdft door het bestaande Arendshof II, wat nu functioneerd als gemeentehuis, en het nieuwe plein heen.

Hierdoor worden de twee elementen met elkaar verbonden;

g 36; Impressiebeeld van de nieuwe entree. (Auwerda, 2022)

De structuur van het bestaande Arendshof II en het nieuwe plein wordt beide onderbroken door een vervreemd object wat in het Arendshof is geland.

Tevens biedt het betonnen overstek een schaduwplek voor in de zomer. Hier kunnen mensen onder zitten en schuilen voor de zon.

De eerste hoek is vanuit de bestaande winkelstraat. Dit is tevens de belangrijkste plek, omdat hier de meeste mensen lopen.

De positionering van de entree is gebaseerd op de routing in he t plein en de zichtlijnen vanuit twee belangrijke hoeken in het centrum van Oosterhout.

De tweede hoek is vanuit de nieuwe ondergrondse parkeergarage. Men loopt naar boven en stapt het nieuwe plein op met als eerste zicht op de entree.

Plein Afbeelding 38; Zichtlijn vanuit de uitgang van de ondergrondse parkeergarage. (Auwerda, 2022)

29

GEMEENTEHUIS

Afbeelding 39; Impressiebeeld van het plein vanuit vogevlucht. (Auwerda, 2022) 30

Gemeentehuis

Afbeelding 40; Impressiebeeld van de gevel van het gemeentehuis. (Auwerda, 2022)

Het vierde element van het project omvat het gemeentehuis.

Deze is gepositioneerd in het linker gedeelte van Arendshof II en is om en nabij de 10.000 vierkante meter.

In totaal zijn er drie bouwlagen.

De begane grond en eerste verdieping gebruiken vrijwel het gehele vlak. De tweede verdieping gebruikt een deel van de ruit. Afbeelding 41; Vlekkenplan van het Arendshof.

(Gils, 2022)

Joost Auwerda Anouk Zijlstra

Stedenbouw & Architectuur

Communicatie & Architectuur Projectleider

Daniek Crielaard

Constructie & Bouwfysica

Gemeentehuis

31

BEGANE GROND Indeling

De huidige constructie blijft staan, dus uiteraard is hier met het maken van de indeling naar gekeken. De hoofdroute in het gebouw is om de nieuwe ruitvormige architectonische toevoeging heen, zodat deze altijd opvalt. Tevens is met het plaatsen van de vergaderruimtes is zo veel mogelijk gekeken naar het creëren van een rechthoekige ruimte, dit zorgt voor een logische indeling van de benodigde meubels.

vergaderruimte 30 pers

vergaderruimte 20 pers

240.08 m ²

161.94 m ²

stille werkruimte

logistieke ruimte

106.09 m ²

118.05 m ²

kolfruimte 23.53 m ²

koffiecorner

vergaderruimte 10 pers

42.20 m ²

139.27 m ²

postkamer vergaderruimte 40 pers

belwerkplekken

binnentuin

28.85 m ²

54.75 m ²

321.65 m ²

93.43 m ²

lockers 17.16 m ²

opslag 53.29 m ²

vergaderruimte 16 pers 142.74 m ²

beveiliging

douches en kleedruimte dames

open werk ruimte

56.37 m ²

354.23 m ²

73.01 m ²

toiletten dames 32.57 m ²

Ontspanningsruimt

Deze ruimte is voor de ontspanning van de werknemers. Tijdens hun pauze of na werktijden kan men hier socializen tijdens bijvoorbeeld een potje ping-pong.

toiletten heren 23.99 m ²

ontspanningsruimte 193.86 m ²

douches en kleedruimte heren 70.60 m ²

service ruimte 45.44 m ²

Raadzaal

EHB O 42.38 m ²

raadzaal 613.30 m ²

De raadzaal is gepositioneerd in één van de twee bestaande achthoekige koepels.

Deze ruimte verleent zich goed aan de indeling van de raadzaal, plus is twee bouwlagen hoog.

Entree

De grote ruitvorm die de plattegrond doorsnijdt functioneerd als entree. Tevens levert dit veel licht en een open gevoel voor het gemeentehuis.

eet werk cafe 380.53 m ²

Eet-werk café

begane grond

32

Gemeentehuis

1 : 200

Afbeelding 42; Plattegrond van de begane grond met indeling. (Zijlstra, 2022)

Deze plek functioneerd als kantine voor de werknemers en als openbare werkruimte. Hier kunnen bijvoorbeeld studenten een rustige studeerplek vinden.

EERSTE VERDIEPING stiltewerkplekken 152.25 m ²

Indeling

vergaderruimte 20 pers 204.37 m ²

server en netwerkruimte 86.80 m ²

vergaderruimte 20 pers

vergaderruimte 20 pers

169.07 m ²

176.66 m ²

koffiecorner 70.25 m ²

trouwzaal 386.43 m ²

Afbeelding 42; Foto van de achthoekige koepel. (Zijlstra, 2022)

vergaderruimte 16 pers

opslag

132.52 m ²

112.23 m ²

Op de eerste verdieping zijn twee koffiecorners, verdeeld ten opzichte van elkaar geplaatst op de verdieping. Het is de bedoeling dat ook de werknemers die op de 2e verdieping in de open werkruimte zitten de koffie op de eerste verdieping halen, vandaar dat één van de twee vlak naast de trap geplaatst is. Ook is de garderove in de buurt van de trappen gepoistioneerd, zodat werknemers eerst hun jassen kwijt kunnen en daarna naar de ruimte lopen waar zij moeten zijn.

Trouwzaal

lockers belwerkplekken

24.36 m ²

36.37 m ²

groepswerkplekken 89.84 m ²

koffiecorner 30.97 m ²

De trouwzaal is op de eerste verdieping geplaatst zodat het bruidspaar (en met name de bruid) bij het verlaten van het pand over de brede trap naar beneden zal gaan. Hier is lichtinval, maar zonder dat dit veel uitzicht heeft. De gasten van deze ruimte komen ten slotte voor het bruidspaar en niet voor het uitzicht.

garderobe 25.20 m ²

werkruimte Griffie 54.81 m ²

1e verdieping 1 : 200

Gemeentehuis Afbeelding 43; Plattegrond van de eerste verdieping met indeling. (Zijlstra, 2022)

33

TWEEDE VERDIEPING Indeling

Op de tweede verdieping bevindt zich één grote open werkruimte, hier komt door de vliesgevel enorm veel licht binnen. Ook hier zullen weer clusters van tafels gemaakt worden met geluidsabsorberende en verplaatsbare scheidingselementen.

Open werk ruimte 303.75 m ²

Open werkruimte

34

Gemeentehuis

Afbeelding 44; Plattegrond van de tweede verdieping met indeling. (Zijlstra, 2022) 2e verdieping 1 : 200

Afbeelding 45; Impressiebeeld van de entree van het gemeentehuis. (Auwerda, 2022)

Gemeentehuis

35

Afbeelding 46; Impressiebeeld van het plein. (Auwerda, 2022)

36

Gemeentehuis

DAGLICHT Werknemers moeten vijf dagen achter elkaar van negen tot vijf in een gebouw werken. Dit gebouw moet comfortabel genoeg zijn voor deze werknemers. Eén van de belangrijkste factoren hiervan is daglicht. Men heeft zon nodig om zich goed te kunnen voelen, het zit letterlijk in ons DNA (vitamine D). Tijdens het ontwerpen is dit criterium lijdend geweest.

Lux

Het huidige ontwerp scoort erg hoog met de Lux waarden. Dit is goed te zien in de onderstaande afbeeldingen aan de rode kleur in het grootste deel van de plattegrond. De minimale eis van tussen de 300 en 500 Lux die gesteld was aan het ontwerp is goed gehaald in het grootste deel van het gebouw.

De onderste afbeelding ziet er een stuk roder uit dan de bovenste afbeelding. Dat komt doordat bij de bovenste afbeelding de contouren van het gebouw aanhoudt en de onderste het gehele plaatje zonder contouren neemt. Op de bovenste afbeelding is dan ook goed voor de ruimtes te zien waar hoeveel Lux binnenvalt.

Afbeelding 47; Plattegrond van de hoeveelheid lux aanwezig in het gemeentehuis. (Crielaard, 2022)

Daglichtfactor

De daglichtfactor is ook getoetst zoals te zien is in de afbeeldingen die hiernaast weergegeven staan. De minimale eis die gesteld is aan het ontwerp is een factor van 3%. Dit is op de afbeelding aangegeven met de groene kleur.

Zoals goed te zien is over de hele plattegrond is dat deze bijna in zijn geheel groen is en dus voldoet aan de gestelde eisen. Sommige delen zijn ook geel en rood, wat betekent dat daar extra veel licht binnenvalt door de hoge daglichtfactor. De laagste factor die in het gebouw valt is beter af te lezen in de afbeelding rechtsonder. Hier hebben alle kleuren de gehele plattegrond opgevuld in plaats van alleen de contouren. Uit deze is goed af te lezen dat de laagste factor uit het ontwerp een percentage is van 2%.

Afbeelding 48; Plattegrond van de daglichtfactor in het gemeentehuis. (Crielaard, 2022)

Gemeentehuis

37

WOONCOMPLEX

Afbeelding 49; Impressiebeeld van de gevel van het wooncomplex. (Auwerda, 2022) 38

Wooncomplex

Afbeelding 50; Impressiebeeld van de dakterrassen van het wooncomplex. (Auwerda, 2022)

Als laatste element van het project komen de woningen aan bod. De woningen worden geplaatst in het rechter gedeelte van het Arendshof II (geel).

Afbeelding 51; Vlekkenplan van het Arendshof. (Gils, 2022)

in totaal zijn er 26 woningen van verschillende groottes in voorzien. Tijdens het ontwerpen is de bestaande constructie leidinggevend geweest, van de kolomstructuur is niks gesloopt.

Joost Auwerda Communicatie & Architectuur Projectleider

Wooncomplex

39

TYPE WONINGEN

Type II: Appartement .50 m2 .studio .dakterras .1 slaapkamer .1 badkamer

doorsnede 3 1 : 50

40

Wooncomplex

Type I: Appartement .100 m2 .split level .tuin .2 slaapkamers .1 badkamer .1 toilet

Loopbrug ter ontsluiting van appartement 1

Afbeelding 52; Doorsnede van het wooncomplex. (Auwerda, 2022)

Type III: Woning .binnentuin .dakterras .3 slaapkamers .1 badkamer .1 toilet

Afbeelding 53; Impressiebeeld van de tuinen in het wooncomplex. (Auwerda, 2022)

Wooncomplex

41

TYPE I Info

Type I is een loftwoning bedoeld voor meerpersoonshuishoudens. Het bevindt zich op de begane grond en wordt ontsloten via de voorgevel. De grote diepte en hoge plafonds van bijna vier meter verlenen zich goed aan het concept voor een loftwoning. Aan de achterzijde in het voormalig atrium is een tuin voor deze woning voorzien.

Y3

slaapkamer

slaapkamer

6.24 m²

10.71 m²

Y2

woonkamer

De woning bestaat uit vijf verschillende gebieden/kamers. Als eerst kom je binnen bij de entree waar de toilet en technische ruimte te vinden zijn. Links hiervan is de keuken/eetkamer voorzien. Rechtdoor bevindt zich de woonkamer, vanuit hier zijn drie verschillende kamers te bereiken. De badkamer en de twee slaapkamers. Echter staan deze wel direct in verbinding met de rest van de woning, omdat de muren niet tot aan het plafond komen. Hierdoor blijft de woning goed belicht met daglicht.

badkamer

39.59 m²

7.59 m²

TM 2.12 m²

eetkamer 15.79 m²

toilet 1.49 m²

entree 10.35 m²

Y1 X5

X6

Afbeelding 54; Plattegrond van woningtype I. (Auwerda, 2022)

+0 b.k. vloer hoog app 1

42

Deze woning ligt met zijn voordeur aan het plein, privacy is dus van hoog belang. Dit is probleem is opgelost door de entree van de woning met één meter te verhogen. Dit zorgt ervoor dat men vanuit het park niet recht richting de bewoners kunnen kijken, maar juist hun plafond zien. Dit concept is ook doorgevoerd bij de type III woning die aan het plein grenst.

Wooncomplex

1 : 100

Afbeelding 55; 3D doorsnede van woningetypes I en II. (Auwerda, 2022)

Gemeente Oosterhout & RoyalHaskonigDHV Arendsplein

ALLE MATEN IN HET WERK TE CONTROLEREN

VO 01

TYPE II

TYPE 2 Info

Type II is een appartement en functioneert als studio voor een eenpersoonshuishouden. Dit kunnen bijvoorbeeld starters of studenten zijn. Het bevindt zich op de eerste verdieping, bovenop de loftwoning type I.

Y3

Y2

Afbeelding 56; 2D doorsnede van woningetypes I en II. (Auwerda, 2022)

TM

Het appartement bestaat uit een entree die ontsluit in de woonkamer, waar zich ook de keuken bevindt. Er is één slaapkamer en één badkamer aanwezig, deze zijn beide direct in contact met de woonkamer. Wel zijn deze architectonisch afgeschermd door middel van een muur.

1.27 m²

entree 5.68 m²

slaapkamer toilet

12.56 m²

1.25 m²

badkamer 5.95 m²

woonkamer 32.73 m²

Het appartement wordt ontsloten door een loopbrug. De trap naar deze loopbrug biedt ook ontsluiting voor het dakterras.

Y1 X5

X6

Afbeelding 57; Plattegrond van woningetype II. (Auwerda, 2022)

Wooncomplex

1e verdieping

43

TYPE III Afbeelding 58; Plattegronden van de begane grond en eerste verdieping van woningetype III. (Auwerda, 2022)

Info

Type III is de grootse woning van het complex. Het betsaat uit twee bouwlagen die visueel met elkaar verbonden zijn door middel van een binnentuin met vide. De woning is geplaatst binnen de bestaande kolom constructie. Dit geeft een probleem met daglicht, omdat de lengte van een woning meer dan 16 meter wordt. In dit geval is dit probleem opgelost door een binnentuin te voorzien op de begane grond die open staat aan de buitenlucht.

Y3

Y3 keuken

slaapkamer

badkamer

15.83 m²

7.78 m²

24.21 m²

Y2

Y2

De binnentuin is ontsloten aan beide de woonkamer en keuken door middel van schuifdeuren die tot aan de hoogte van het plafond reiken.

binnentuin 21.93 m²

woonkamer

De woning bestaat uit: • Woonkamer • Keuken • Kantoor • Drie slaapkamers • Badkamer • Inloopkast • Binnentuin • Daktuin

26.40 m²

toilet

5.68 m²

2.00 m²

toilet 1.41 m²

entree TM

7.33 m²

kantoor

slaapkamer

slaapkamer

8.82 m²

22.18 m²

10.49 m²

3.23 m²

Y1

Y1 X8

Begane grond +0 b.k. vloer hoog tadao 1 : 100

44

kast

X9

X8

X9

Eerste verd1e verdieping 1 : 100

Wooncomplex

Gemeente Oosterhout & Ro

0

s

Blinde gevel

Aan de achterzijde heeft de woning geen tuin, maar juist een blinde gevel. Dit geeft de tegenoverliggende woningen privacy in hun slaapkamers.

Afbeelding 59; 3D doorsnede van woningtype III. (Auwerda, 2022)

Afbeelding 60; 2D doorsnede van woningtype III. (Auwerda, 2022)

Dak tuin

De woning heeft een tuin op de begane grond. Echter zal hier nooit veel lichtinval voorkomen. Daarom is er een extra tuin op het dak voorzien. Deze wordt ontsloten via een trap.

0

r

0

g

0

r

Wooncomplex

45

Loopbrug

COMFORTABEL De hoofdvraag van het ontwerp is; “Hoe kan men zich comfortabel voelen in het wooncomplex?”

Hierbij staan privacy, groenvoorzieningen en ruimte centraal. De vorige pagina’s geven een goed beeld voor de gefaciliteerde groenvoorzieningen en ruimte weer. Privacy is het enige begrip wat nog niet ver is toegelicht.

Type I

46

Wooncomplex

Type I en II liggen boven elkaar met slaapkamers richting de loopbrug.

De loopbrug ligt bijna twee meter hoger dan de bovenkant van de eerste verdieping. Hierdoor kijkt men niet rechtstreeks in de appartementen maar juist in de rolgordijnen.

Blinde gevel

Type III heeft richting de loopbrug een blinde gevel en dus geen inkijk.

Ook zorgt deze blinde gevel ervoor dat de bewoners van type III geen zicht hebben op de slaapkamers van type I en II en dus bevordering de privacy. In de onderliggende plattegrond is te zien hoe de type woningen tegenover elkaar geschikt staan.

Type III

Afbeelding 61; Schikking van de verschillende woningtypes. (Auwerda, 2022)

47 Afbeelding 62; Impressiebeeld van woningtype Wooncomplex III. (Auwerda, 2022)

Afbeelding 63; Impressiebeeld van de loopbrug. (Auwerda, 2022)

48

49

50

Afbeelding 64; Impressiebeeld van het plein vanuit de entree voor woningtype II/III. (Auwerda, 2022) 51

BIBLIOGRAFIE Auwerda, J. (2022, 06 24). Bidbook Architectonisch ontwerpen. Onderzoek Arendsplein.

Auwerda, J. (2022, 06 24). Renderset Arendsplein. Onderzoek Arendsplein.

Crielaard, D. (2022, 06 24). Portfolio Bouwfisica Adviesrapportage. Onderzoek Arendsplein.

Crielaard, D. (2022, 06 24). Portfolio Constructie Adviesrapportage. Onderzoek Arendsplein.

Gils, N. v. (2022, 06 24). Stedenbouwkundig plan. Onderzoek Arendsplein.

Kwaks, M. (2021, 10 08). Geen mannetje meer die op de fietsen let in stalling Oosterhout: ‘Camera voelt minder veilig’. Opgehaald van BN de Stem: https://www.bndestem.nl/oosterhout/geen-mannetje-meer-die-op-de-fietsen-let-installing-oosterhout-camera-voelt-minder-veilig~abae473d/208612688/ Makelaardij, B. (2022, 04 30). Gasstraat 3. Opgehaald van Funda: https://www.funda.nl/koop/verkocht/oosterhout-nb/appartement-42795772-gasstraat-3/ Marcelissen, S. (2021, 10 22). Het verhaal van de Heuvel: ‘Altijd een plek van ontmoeting geweest’. Opgehaald van BN de Stem: https://www.bndestem.nl/oosterhout/het-verhaal-van-de-heuvel-altijd-een-plek-van-ontmoeting-geweest~a06e55a6/ Noble, M. l. (2022, 06 24). Groen- en waterinrichting. Onderzoek Arendsplein.

Noble, M. l. (2022, 24 06). Risicoanalyse. Onderzoek Arendsplein.

Q-Park. (2022, 06 24). Parkeren Q-Park Arendshof. Opgehaald van Q-Park: https://www.q-park.nl/nl-nl/parkeren/ oosterhout/arendshof/ Rovers, C. (2022, 06 24). Water in de natuurtuin. Opgehaald van Groei Bloei: https://uden.groei.nl/groeninfo/ blog-de-groene-leefomgeving/natuurtuin-water Teeuw, M. (2022, 06 24). Wegen Adviesrapportage. Onderzoek Arendsplein.

Urbanisten, D. (2016, 07 14). Water Square Tiel opens. Opgehaald van WLA: https://worldlandscapearchitect.com/ water-square-tiel-opens/ Ventu. (2022, 06 24). Arendshof 60. Opgehaald van Ventu: https://ventu.nl/Winkel/Oosterhout/Arendshof/60/ d383567f-597a-4c1b-9e2f-41c17167b57d Verbruggen, M. (2022, 06 24). Omgevingsmanagement Tijdens Realisatie Arendshof. Onderzoek Arendsplein.

Wikipedia. (2022, 06 24). Sint-Janbasiliek (Oosterhout). Opgehaald van Wikipedia: https://nl.wikipedia.org/wiki/ Sint-Jansbasiliek_%28Oosterhout%29#/media/Bestand:Kerkoosterhout.jpg Wikipedia. (2022, 06 24). Slotpark (Oosterhout). Opgehaald van Wikipedia: https://commons.wikimedia.org/wiki/ File:Slotpark_%28Oosterhout%29_P1460708.jpg Zijlstra, A. (2022, 06 24). Verslag Architectonisch Ontwerpen. Onderzoek Arendsplein.

Zijlstra, A. (2022, 06 24). Verslag Stedenbouw. Onderzoek Arendsplein.

52

N A W O O R D Dit bidbook is gemaakt voor de groep, echter is dit ook een beroepsproduct van mijn expertise communicatie en de bijbehorende competenties. Vandaar dit nawoord.

Van de 20 weken heb ik de laatste tien weken van dit project doorlopen als projectleider van de projectgroep. Als projectleider heb ik mezelf bezig gehouden met de generieke competenties acht (communiceren en samenwerken) en negen (managen en ondernemen). Dit heb ik gedaan in de vorm van vergaderingen leiden en mijn medestudenten sturen in de richting van de gezamelijke visie die wij als projectgroep hadden opgezet. Dit bidbook is gemaakt voor competentie acht. Het doel hiervan is ons project duidelijk communiceren richting de opdrachtgevers en begeleiders.

Graag wil ik mijn expertisebegeleider Marion Vedder bedanken voor de hulp en informatie die ze aan mij heeft verleend de afgelopen acht weken. Ook wil ik Ellen granneman bedanken voor de ondersteuning van de laatste 20 weken.

Joost Auwerda 24.06.2022, Oosterhout

53