


ํตํฉ์ ๊ฐ์น๋ฅผ ์ค์์ ๋๋ค
4๋ ์ฐ์ยท๊ฒฐ์ ํฌํ์
๊ฐํ, 1ํธ๊ณผ์ ๋ก ์ถ์ง
์ด์ฌ๋ช ์ ๋ถ 123๊ฐ ๊ตญ์ ๊ณผ์ ํ์
์ด๋ฅด๋ฉด ๋ด๋ ์ง๋ฐฉ์ ๊ฑฐ ๋ ๊ตญ๋ฏผํฌํ
๊ตญํ๊ถํ ํ๋, ์ด๋ฆฌ ์ถ์ฒ์ ๋์ ๋
ํ์ ๎๊ฐ์ฌ์์ ๊ตญํ ์์ ์ด๊ด ๎๋ ํต๋ น ๊ฑฐ๋ถ๊ถ ์ ํ ๎๋น์๋ช ๋ น ๋ฐ ๊ณ์
์ ํฌ ์ ๊ตญํ ํต์ ๊ถ ๊ฐํ ๋ฑ์ ์ธ๋ถ ๋ด
์ฉ์ด ์ ์๋๋ค.
๊ตญํ ๊ถํ์ ํ๋ํ๋ ๋ฐฉํฅ์ผ๋ก ์ก
โ์ฌ๋ฒ๊ฐํโ์ ๋๋ฒ๊ด ์ฆ์ ๋ฑ ๋ด์ ๊ตฐ ๋น๊ตญ ์ฒฉ๋ณด
์ด์ฌ๋ช ์ ๋ถ์ 1ํธ ๊ตญ์ ๊ณผ์ ๊ฐ โ๋ํต๋ น
์ฑ ์ ๊ฐํ ๋ฐ ๊ถํ ๋ถ์ฐ ๊ฐํโ์ผ๋ก ํ์ ๋๋ค. ์ ๋ถ๋ ํ๋ฒ๋ถํฉ์น ๊ฒฐ์ ์ ๋ฐ์
๊ตญ๋ฏผํฌํ๋ฒ์ ์ฐ์ ๊ฐ์ ํ ๋ค, ๊ฐํ ๋ ผ
์ ์งํ ๊ฒฝ๊ณผ์ ๋ฐ๋ผ ๋ด๋ ์ง๋ฐฉ์ ๊ฑฐ๋
๋ฆ์ด๋ 2028๋ ๊ตญํ์์ ์ด์ ๊ฑฐ์ ๋์
์ ๊ฐํ ์ฐฌ๋ฐํฌํ๋ฅผ ์ค์ํ๊ฒ ๋ค๋ ๋ก๋
๋งต์ ์ ์ํ๋ค.
์ด์ฌ๋ช ๋ํต๋ น์ 16์ผ ๊ตญ๋ฌดํ์์์
123๊ฐ ๊ตญ์ ๊ณผ์ ๋ฅผ ํฌํจํ โ๊ตญ์ ๊ณผ์ ๊ด
๋ฆฌ๊ณํโ์ ๋ณด๊ณ ๋ฐ๊ณ ์ต์ข ํ์ ํ๋ค. ์ด
๋ํต๋ น์ ๋ชจ๋๋ฐ์ธ์์ โ์ฃผ๊ถ์์ ๋ป
์ด ๋ด๊ธด 123๋ ๊ตญ์ ๊ณผ์ ๋ฅผ ๋์นจ๋ฐ ์ผ์
๊ตญ๋ฏผ์ ์ถ์ ๋ณํ์ํค๊ณ , ์ธ๊ณ๋ฅผ ์ ๋
ํ๋ ๋ํ๋ฏผ๊ตญ์ ๊ผญ ๋ง๋ค๊ฒ ๋คโ๋ฉฐ โ๊ตญ์
๊ณผ์ ์ ์ง์์ ์ธ ์ ๊ฒ, ๋ณด์, ์ดํ์๋
์ต์ ์ ๋คํ๊ฒ ๋คโ๊ณ ๋ฐํ๋ค. ์ ๋ถ๋ ์จ
๋ผ์ธ ๊ตญ์ ๊ด๋ฆฌ์์คํ ๊ณผ ์คํ๋ผ์ธ ๋ฒ๋ถ
์ฒ ํ์์ฒด๋ฅผ ๊ฐ๋ํด ๊ตญ์ ๊ณผ์ ์ถ์ง ์
ํฉ์ ์ ๊ฒยท๊ด๋ฆฌํ๋ค๋ ๊ณํ์ด๋ค.
1ํธ ๊ตญ์ ๊ณผ์ ์ธ ๊ฐํ์ ๊ตฌ์ฒด์ ๋ด์ฉ
์ผ๋ก๋ 5ยท18 ๊ด์ฃผ ๋ฏผ์ฃผํ์ด๋ ์ ์ ๋ฑ
ํ๋ฒ ์ ๋ฌธ ์๋ก, ๋ํต๋ น ์ฑ ์ ๊ฐํ ๋ฐ ๊ถ
ํ ๋ถ์ฐ ๋ฑ์ ์ด๊ฑฐํ๋ค. ๊ถ๋ ฅ ๊ตฌ์กฐ์ ๊ด
๋ จํด์ ๎๋ํต๋ น 4๋ ์ฐ์์ ๋ฐ ๊ฒฐ์ ํฌ
์ฉ์ฐ, ๋๋ฒ์์ฅ ๊ฑฐ์ทจ ๋๊ณ
INSIDE
โ๋ ผ์ํ ๋ฐ๋, ๊ณํ๋ ์๋คโ
>> 3๋ฉด
์ปฌ์ฒ >> 20๋ฉด, ์คํฌ์ธ >> B6ยทB7๋ฉด
์๋ค. ๊ตญ๋ฌด์ด๋ฆฌ ๊ตญํ ์ถ์ฒ์ ๋ฅผ ๋์ ํ
๊ณ , ์ค๋ฆฝ์ฑ์ด ์๊ตฌ๋๋ ๊ธฐ๊ด์ฅ์ ์๋ช
ํ ๋ ๊ตญํ์ ๋์๋ฅผ ์๋ฌดํํ๊ธฐ๋ก ํ
๋ค. ์ด ๋ํต๋ น์ ๋์ ํ๋ณด์ด๋ ์ง๋ 5์
๊ฐํ์ ๊ณต์ฝํ๋ฉด์ โ๊ณต์์ฒ, ๊ฒ์ฐฐ์ฒญ, ๊ฒฝ
์ฐฐ์ฒญ๊ณผ ๊ฐ์ด ์ค๋ฆฝ์ฑ์ด ํ์์ ์ธ ์์ฌ๊ธฐ
๊ด๊ณผ ๋ฐฉ์กํต์ ์์ํ, ๊ตญ๊ฐ์ธ๊ถ์์ํ
๊ฐ์ ์ค๋ฆฝ์ ๊ธฐ๊ด์ฅ์ ์๋ช ํ ๋ ๋ฐ๋
์ ๊ตญํ ๋์๋ฅผ ๋ฐ๋๋ก ํด์ผ ํ๋คโ๊ณ ๋ฐ
ํ๋ค. ๊ฒ์ฐฐ์ ์์ฅ์ฒญ๊ตฌ๊ถ ๋ ์ ํ์ง, ์
์ ๊ถ ๋ฑ ๊ธฐ๋ณธ๊ถ ํ๋, ํ์ ์๋ ๋ช ๋ฌธํ
๋ฑ๋ ๊ฐํ ์์ ๋ก ๋ช ์ํ๋ค.
๋ค๋ง ๊ฐํ ๋ ผ์์ ์ฃผ์ฒด๋ ๊ตญํ๊ฐ ๋
์ ๋ง์ด๋ค. ์ฌ๊ถ ๊ด๊ณ์๋ โ๋ํต๋ น์ด ์ง
์ ๊ฐํ ๋๋ผ์ด๋ธ๋ฅผ ๊ฑธ๋ฉด ๊ทน์ฌํ ์ฐฌ๋ฐ
์ ๋ถ๋ฅ์น ์ ์๋คโ๋ฉฐ โ์ ๋ถ๋ ๊ตญํ ๋ ผ
์๋ฅผ ๋ท๋ฐ์นจํ๋ ์ญํ ๋ง ํ ๊ฒโ์ด๋ผ๊ณ
๋งํ๋ค. ์ด ๋ํต๋ น์ ์ญ์ ์ง๋ 7์ ์ ํ
์ ๋ฉ์์ง๋ฅผ ํตํด โ๊ณ์ ์ด ๋ฐ๋๋ฉด ์ท์
๊ฐ์์ ๋ฏ, ์ฐ๋ฆฌ ํ๋ฒ๋ ๋ฌ๋ผ์ง ํ์ค์
๋ง๊ฒ ์๋ก ์ ๋นํ๊ณ ๋ค๋ฌ์ด์ผ ํ ๋โ๋ผ
๋ฉฐ ๊ตญํ์ ๊ฐํ ๋ ผ์ ๊ฐ์๋ฅผ ์์ฒญํ๋ค.
2ํธ ๊ตญ์ ๊ณผ์ ๋ โ๊ตญ๋ฏผ์ ๊ตฐ๋๋ฅผ ์ํ
๋ฏผ์ฃผ์ ยท์ ๋์ ํต์ ๊ฐํโ๋ค. ์ด๋ฅผ ํฌํจ
ํ 123๊ฐ ๊ตญ์ ๊ณผ์ ์ ์ผ๋น ๋ฐ๋๊ฐ ๊ฑฐ์ผ
์ฌํญ๋ ๋ค์ ํฌํจ๋๋ค. ์ฌ๋น์ด ์ถ์ง ์ค
์ธ โ์ฌ๋ฒ ๊ฐํโ ํญ๋ชฉ์ ๋๋ฒ๊ดยทํ์ฌ ์ ์
์ ๋จ๊ณ์ ์ผ๋ก ๋๋ฆฌ๊ณ , ๋ฒ์ ๊ตฌ์ฑ์ ๋ค
์์ฑ์ ์ ๊ณ ํ๋ค๋ ๋ด์ฉ์ด ๋ค์ด๊ฐ๋ค.
๋ค๋ง ๊ตฌ์ฒด์ ์ธ ๋๋ฒ๊ด ์ฆ์ ์ซ์๋ ๋ช
์ํ์ง ์์๋ค. ์คํ์ยท์ค์ง์ ๊ธฐ์ oh.hyunseok1@joongang.co.kr
๊ถ์ฑ๋
๊ตฌ์, ๋ถ๋ฒ ์ ์น์๊ธ 1์ต ์์ ํ์

๋ฌ์์๊ฐ ์ฌํด ์๋ฐ๊ธฐ์ 2~3๊ฐ์ ํต์
๋ชจ๋์ ๋ถํ์ ๊ฑด๋จ ๊ฒ์ผ๋ก ์ถ์ ๋๋ค.
๋ชจ๋์ ์์๋กยทํฐ๋นยท๋๊ฐ๊ธฐ๊ด ๋ฑ ํต์
๋ฌ์์๊ฐ ๋ถํ์ ํต์ถ์ง ์ ์ํจ์ฉ(์ดํ
ํต์ ) ์์๋ก๋ฅผ ์ ๊ณตํ๋ค๋ ์ฒฉ๋ณด๋ฅผ ๊ตฐ
๋น๊ตญ์ด ์ ์ํด ํ์ธ ์ค์ธ ๊ฒ์ผ๋ก ๋๋ฌ
๋ฌ๋ค. ์ฒฉ๋ณด๊ฐ ์ฌ์ค์ด๋ผ๋ฉด ํ๊ตญยท๋ฌ์์
๊ด๊ณ๋ ๋ฌผ๋ก ๊ตญ์ ์ ์ผ๋ก ํฐ ํ์ฅ์ ๋ถ
๋ฅผ ์ ๋ง์ด๋ค.
16์ผ ๋ณต์์ ์ ๋ถ ๋น๊ตญ์์ ๋ฐ๋ฅด๋ฉด
์ถ์ง ๊ธฐ๊ด์ ์ค์ถ๋ค. ๋ถํ์ด ์์๋ก๋ฅผ ๋น๋กฏํ ํต์ ์ถ์ง ๊ธฐ๊ด์ ํต์งธ๋ก ๋ฐ์ ์ ์๋ ์๋ค๋ ๋ป์ด๋ค. ๋ค๋ง ์ด ๋ชจ๋์
์ ํ์ด ์๋๋ผ ํด์ญํ ๋ฌ์์ ํต์ ์์ ๋๋ค๊ณ ํ๋ค. ใ์ต๋ช ์ ์๊ตฌํ ํ ์ ๋ถ ์์ํต์ โ๋ถ ํ์ด ์ง๋ํด๋ถํฐ ๋ฌ์์์ ํต์ ๊ธฐ์ ๊ณผ ํจ๊ป ์ ํ ์ ํฌ๊ธฐ๋ฅผ ๋ฌ๋ผ๊ณ ์ง์ํ๊ฒ ์ ์ฒญํ๋คโ๋ฉฐ โ๋ฌ์์๋ ์ฒ์์ ์๊ทน์ ์ผ
๋ก ๋์ค๋ค ์ฌํด ์ ๊ณตํ๊ธฐ๋ก ๊ฒฐ์ ํ ๊ฒ์ผ ๋ก ๋ณด์ธ๋คโ๊ณ ๊ท๋ํ๋ค. ใ๋ถํ์ ํต์ ๊ฑด์กฐ๋ฅผ ๊ตญ๊ฐ์ ์ฌ์ ์ผ๋ก ์ถ์งํ๋ค. ๋ฏธ๊ตญ์ ํต์ผ๋ก ๊ณต๊ฒฉํ ์ ์ ๋ ์ ๋ต ํต์ ์ ๋ณด์ ํ๋ ๊ฒ ํต ๋ฌด๋ ฅ์ ์์ฑ์ผ๋ก ์ฌ๊ธด๋ค. ์ง๋ 3์ 8์ผ ๋ถํ์ ๋ ธ๋์ ๋ฌธ์ ๊น์ ์ ๊ตญ๋ฌด์์์ฅ์ด โํต ๋๋ ฅ์ ๋ต์ ๋ํ์ ์ํจ(ํต์ถ์ง ์ ๋ต์ ์ํจ)โ์ผ๋ก ๋ณด์ด๋ ํจ์ ๊ฑด์กฐ ํ์ฅ์ ๋ ๋ฌ๋ณด๋ ์ฅ๋ฉด์ ์ฒ์์ผ๋ก ๊ณต๊ฐํ๋ค. ์ด์ฒ ์ฌ ๊ตญ๋ฐฉ์ ์๊ธฐ์ seajay@joongang.co.kr
โ์ 2 ํค์ ์ โ์นดํ๋ โ๋ฏธ ๊ทน๋จ์ธ๋ ฅ ๋์ธ, ์คยท๋ฌ์ ๋์ ์ ํด ์คโ โ์ธ๊ณ๋ ๋ฏธ๊ตญ๊ณผ ์ค๊ตญยท๋ฌ์์ 3๊ฐ์ด ๋์์ ์ ํดํ๋ ์๋์ ์ ์ด๋ค์๋ค. ์๋์ ๊ถ๋ ฅ์ ํ์ฌํ๊ธฐ ์ํ ๊ธฐ์กด์ ํจ๊ถ๊ฒฝ์์ด ๋ณ๋ชจํ๊ณ ์๋ค.โโ21์ธ๊ธฐ์ ํจ๋ฆฌ ํค์ ์ โ๋ก ๋ถ๋ฆฌ๋ ์ง์ ํ ์ํ ๋ก๋ฒํธ ์นดํ๋(์ฌ์ง)์ ์ค์์ผ๋ณด์์ ์ธํฐ๋ทฐ์์ ๊ทน๋จ์ธ๋ ฅ์ด ๋์ธํ ๋ฏธ๊ตญ์ ์ ๊ณ ๋ฆฝ์ฃผ์์ ๋ง์ถฐ ์งํ๋๊ณ ์๋ ์ธ๊ณ ์ง์ ํ์ ๋ณํ๋ฅผ ์ ๋งํ๋ค. ๋ ์จ >> 18๋ฉด, ๊ตฌ๋ ๎ฐ ๋ฐฐ๋ฌ ๋ฌธ์ 1588-3600
์ฐฝ๊ฐ๊ธฐํ - ์ธ๊ณ ์ํ์๊ฒ์ ๋ฃ๋ค >> 10๋ฉด >> 5๋ฉด ๎ฐท๊ตญ์ ๊ณผ์ ๎ฐธ๋ก ๊ณ์



๊ตฐ โ๋ฌ ํต์ ๋ชจ๋ ๋ถ ์ ๊ณตโ ์ฒฉ๋ณด ์ ์
๋ฌ ์ง์ ๋ง๋ค๋ฉด NPT ์๋ฐ ์์ง
โ๋ถ, ํต๋ฌด์ฅ ๋ง์ง๋ง ๋จ์ถ ๋ผ์ฐ๋ ์ โ
์ผ๊ฐ โ๋ชจ๋ ๋ถ ์ด์ ๋จ์ ์ ์ผ๋ฌโ
๋ฌ์์๊ฐ ๋ถํ์ ํต์ ์ํจ์ฉ ๋ชจ๋์
์ ๊ณตํ๋ค๋ ์ฒฉ๋ณด๋ ๋ ๋๋ผ์ ๋์ ๊ฑฐ
๋๊ฐ ์ด์ด์ง๊ณ ์๋ค๋ ๋ฐฉ์ฆ์ด๋ค. ๋ถํ
์ด ๋ณ๋ ฅยท๋ฌด๊ธฐ๋ฅผ ๋๊ณ , ๋ฌ์์๊ฐ ์๋ยท์
๋์ง๋ฟ ์๋๋ผ ๊ตฐ์ฌ๊ธฐ์ ๋ก ๊ฐ๋ ๋ฐฉ์์ด
๋ค. ํ๊ตญยท๋ฏธ๊ตญ ์ ๋ณด๋น๊ตญ์ ๋ฌ์์๊ฐ ์ธ
๊ณต์์ฑ ๊ด๋ จ ๊ธฐ์ , ํ๋๋ฏธ์ฌ์ผ ์ ํ๋
๊ฐ์ ๊ธฐ์ ๋ฑ์ ์ด์ ํ ๊ฒ์ผ๋ก ์ถ์ ํ
๊ณ ์๋ค. ์ผ๋ จ์ ์กฐ์น๋ฅผ ์ข ํฉํ๋ฉด ๋ฌ์
์๊ฐ ๋ ๋๋ผ์ธ์ ํ์คํ ๋์ ๊ฒ์ผ๋ก
ํ๊ฐํ ์ ์๋ค.
ํต์ ์ฉ ๋ชจ๋ ์ ๊ณต์ ํตํ์ฐ๊ธ์ง์กฐ์ฝ (NPT)์ ๊ธฐ๋ฐํ ๊ตญ์ ํต ๋นํ์ฐ ์ฒด์
์ ๊ทผ๊ฐ์ ํ๋๋ ํ์์ผ ์ ์๋ค. ๋ถํ
์ NPT ๊ฐ์ ๊ตญ์ด ์๋์ง๋ง ๋ฌ์์๋
๊ฐ์ ๊ตญ์ด๋ค. ๋ฐ์๊ณค ์ดํ์ฌ๋ ๋ถํํ๊ณผ
๊ต์๋ โ๋ถํ์ ํต์ ๊ฐ๋ฐ์ ๋ฌ์์๊ฐ
๊ด์ฌํ ๊ฒ ๋ฐํ์ง๋ค๋ฉด NPT ์ฒด์ ๋ ์
์์ ๋ฌด๋์ง๊ฒ ๋๋คโ๋ฉฐ โ๋ถํ์ผ๋ก์๋
ํต๋ฌด์ฅ์ ๋ง์ง๋ง ๋จ์ถ๋ฅผ ๋ผ์ฐ๊ฒ ๋๋
์ โ์ด๋ผ๊ณ ๋งํ๋ค.
๋ถํ์ด ๋ฐ๋ผ๋ ๋ฌ์์์ ํต์ ์ฉ ์
์๋ก๋ OK-650์ด ๊ฑฐ๋ก ๋๋ค. OK-650
๊ทธ๋ฌ๋ ์ ๋ฌธ๊ฐ๋ค์ ๋ถํ ๊ธฐ์ ๋ก๋ ์ด
ํต์ ์ ๋จ์๊ฐ์ ์์ฑํ ์ ์๋ค๊ณ ํ ๊ฐํ๋ค. ํนํ ํต์ ๊ฑด์กฐ์์ ์์๋ก๊ฐ
๊ฐ์ฅ ์ค์ํ๋ฐ, ๋ถํ์ ์ ์ํจ์ฉ ์ํ
์์๋ก๋ฅผ ๋ง๋ค์ง ๋ชปํ๊ธฐ ๋๋ฌธ์ด๋ค.
๊ทธ๋ฐ๋ฐ ์ด์ ๋ ์ํฉ์ด ๋ฌ๋ผ์ง ๊ฐ๋ฅ์ฑ














์ ๋์ถ๋ 21~45%์ ์ฐ๋ผ๋์ ๋ฃ์ผ๋ฉด 30~40๋ ๊ฐ 190ใฟ์ ์ถ๋ ฅ์ ๋ธ๋ค. 2001
๋ ํด์ญ์ ์์ํ ๋ฌ์์์ ๊ณต๊ฒฉ ํต์
์ธ ํ๋ก์ ํธ 971 ์์นด-B(์์ฟจ๋ผ๊ธ) ์ด
๊ธฐํ 5์ฒ์ ์์๋ก๋ OK-650์ด๋ค. H.
I. ์ํผ, ์ต์ผ ์ ์ํจ์ฐ๊ตฌ์์ฅ ๋ฑ ๊ตญ๋ด
์ธ ์ ์ํจ ์ ๋ฌธ๊ฐ๋ค์ ํ๋ก์ ํธ 971 ์
์นด-B์ ์ ์(๊ธธ์ด 110m, ์์ค ๋ฐฐ์๋ 1
์ด ์๊ฒผ๋ค. ๋ถํ์ด ๋ฌ์์ ๋ชจ๋์ ์ป์ผ
๋ฉด ํต์ ์์๋ก์ ํต์ฌ ๊ธฐ์ ์ ์์ฒด์
์ผ๋ก ํ๋ณดํ ์ ์๊ฒ ๋๋ค. ๋ถํ์ ํต์
์์๋ก๋ฅผ ๊ฐ๋ฐํ๋ ค๊ณ ๋ฌ์์ยท์ฐํฌ๋ผ์ด
๋ ์ ์ ํ๋ณ ๋๊ฐ๋ก ๋ฌ์์์ ํต์ ์ถ
์ง๊ธฐ๊ด์ ๋ฌ๋ผ๊ณ ๊ฐํ๊ฒ ์๊ตฌํด ์๋ค.
์ด์ถ๊ทผ ๊ณผํ๊ธฐ์ ์ ์ฑ ์ฐ๊ตฌ์ ๋ช ์์ฐ๊ตฌ















๋ง2000t)์ด ๋ถํ์ ๊ฑด์กฐ ์ค ํต์ ๊ณผ ๋น์ท ํ๋ค๊ณ ํ๊ฐํ๋ค.
๋ฌ์์๋ ํด์ญ ํต์ ์ ์ฒ์นํ๋ ๋ฐ ๊ณค๋์ ๊ฒช๊ณ ์๋ค. ์ธ๊ณ์์๋ ฅ์ฐ์ ํํ
(WNA)์ ๋ฐ๋ฅด๋ฉด 1950~2003๋ ์๋ จยท๋ฌ
์์๋ ํต์ 248์ฒ, ํต์ถ์ง ์์ํจ 5์ฒ, ํต์ถ์ง ์๋น์ 9์ฒ์ ์ง์๋ค. ์ด๋ค ํจ์

์ ๋ค์ด๊ฐ ์์๋ก๊ฐ 468๊ฐ๋ค. ๋์ ์ด ๋ ๋ ๋ค ์ด๋ค ํต์ถ ์ง ํจ์ ์ ์๋น ์๊ฐ ํด์ญํ๊ณ , ํด์ญ ํต์ ์ ํน์์์ค ์์ ์ค๋ซ๋์ ๋ฐฉ์น๋๋ค. ๊ทธ ํน์์์ค ์ค ํ๋๊ฐ ๋ฌ์์ ๊ทน๋ ๋ธ๋ผ๋๋ณด์คํ ํฌ์์ ๋ฉ์ง ์์ ๋ผ์ฆ๋ณด์ด๋ํฌ๋ง์ ์ ๋๋ฐ, ๋ถํ๊ณผ ๊ฐ๊น๋ค. ๋ฌ์์ ๊ตญ์ ์์ ๋ ฅ ๊ธฐ์ ์ธ ๋ก์ฌํฐ์ ์ง๋ํด๊น์ง 202์ฒ
์์์ โ๋ถํ์ด ๋ฌ์์ ์์๋ก๋ฅผ ์ญ์ค
๊ณ(๋ถํดํ๋ฉด์ ๋๋ฉด์ ์ ์)ํ๊ณ ์ง์
์์ ๋๋ ค๋ณด๋ฉด์ ๊ด๋ จ ๊ธฐ์ ์ ์ทจ๋ํ ์ ์๋คโ๊ณ ๋งํ๋ค. ใํต์ ๋ชจ๋์ ์ด์ ํ๋ค๋ฉด ์ด๋ ๋ฌ์
















์๊ฐ โ๋ ๋ ๋ผ์ธ(Red line, ๋์ง ๋ง์์ผ ํ ๋ง์ง๋ง ์ )โ์ ๋์ด ํตํ์ฐ๊ธ์ง์กฐ์ฝ (NPT) ์ฒด์ ๋ฅผ ๊ทผ๋ณธ์ ์ผ๋ก ํ๋ ๋ค๋ ์๋ฏธ๊ฐ ๋๋ค. ์ด ๊ฒฝ์ฐ ๊ตญ์ ์ฌํ์ ๋๋ถยท ๋๋ฌ ์ถ๊ฐ ์ ์ฌ๊ฐ ๋ถ๊ฐํผํ ์ ๋ง์ด๋ค. ๊ตฐ ๋น๊ตญ์ด ์ ์ํ ์ฒฉ๋ณด๋ ๋ฏธ๊ตญ ๋ฑ ๋๋งนยท ์ฐ๋ฐฉ๊ตญ์ ๊ณต์ ํ๋ค๊ณ ํ๋ค. ใ๋ค๋ง ์ ๋ถ ๋ด ์ ์ค๋ก ๋ ๊ฐ์ง๋๋ค. ํ ์ ๋ถ ์์ํต์ โ๋ช๋ช ๊ฐ๋ฅ์ฑ์ ์ด์ด ๋ ๊ณ ์ฒฉ๋ณด์ ์ ๋น์ฑ์ ๋ฐ์ง๊ณ ์๋คโ๊ณ ๋ง ํ๋ค. ๊ตญ๋ฐฉ์ ๋ณด๋ณธ๋ถ๋ ๊ตญ๋ฏผ์ํ ๊ฐ๋์ ์์์ด ํ์ธ์ ์์ฒญํ์ โ์ต๊ทผ ๋ฌยท๋ถ ๊ฐ ๊ตฐ์ฌ ํ๋ ฅ ๊ฐํ๋ ๋ถํ์ ํต์ถ์ง


๋๋ก โ๋ฐ๋ค์ ๋ฌ ํด๊ฒฝ ์ํโ ์ ๊ณ 18๋ถ ๋ค์๋ ์ด์์์๋ค
์ด์ฌ์ ๊ฒฝ์ฌ ์ฌ๋ง ๋น์ ๊ธฐ๋ก ๊ณต๊ฐ
์ง์ ์์ฒญ ๋ค 30๋ถ๊ฐ ์์กด ์์
๋๋ก ์์ฐฐ๋ ์ ๊ณ ๋ค 5๋ถ ์ง๋์
ํ์ถ์ โ๊ต์ ๊ฐ๋ฅํ๋ฉด ์ฐ๋ฝํ๋ผโ
ํด๊ฒฝ, ์์ฅยทํ์ถ์์ฅยทํ์ฅ ๋๊ธฐ๋ฐ๋ น
์ธ์ฒ ์ํฅ๋ ๊ฐฏ๋ฒ์์ ๊ณ ๋ฆฝ๋ ๋ ธ์ธ์ ํ
๋ก ๊ตฌ์กฐํ๋ค ์์งํ ์ธ์ฒํด์๊ฒฝ์ฐฐ์ ์
ํฅํ์ถ์ ์์ ์ด์ฌ์ ๊ฒฝ์ฌ์ ์ฌ๋ง ๋น
์ ํต์ ๊ธฐ๋ก๊ณผ ๋๋ก ์์ ๋ฑ์ด ๊ณต๊ฐ๋
๋ฉฐ ์ฌ๊ณ ๋์์ด ๋ฏธํกํ๋ค๋ ๋นํ์ด ์
๊ธฐ๋๋ค. ๋ ์ด ๊ฒฝ์ฌ์ ํ์๋ค์ด โ์ํ ์
ํนโ์ ์ ๊ธฐํ๋ฉฐ ์ถ๊ฐ ๋ ผ๋์ด ์ผ์ ํด๊ฒฝ
์ ์ฆ๊ฐ ์งํ๋ถ๋ฅผ ์ ๋ฉด ๊ต์ฒดํ๋ ๋ฑ ์กฐ ์น์ ๋์ฐ๋ค.
16์ผ ๋ฌธ๋๋ฆผ ๋๋ถ์ด๋ฏผ์ฃผ๋น ์์์ด ํด
์๊ฒฝ์ฐฐ์ฒญ์์ ์ ์ถ๋ฐ์ ์ฌ๊ณ ๋น์ ์ฌ๋
์์ ํต์ ๋ง ๋ น์ทจ๋ก ๋ฑ์ ๋ฐ๋ฅด๋ฉด ์ด ๊ฒฝ
์ฌ๋ 11์ผ ์ค์ 2์42๋ถ์ฏค โ์๊ตฌ์กฐ์ ํ
์ธํ๊ณ , ์ ์ํด์ ๋ค์ด๊ฐ์ผ ํ ๊ฒ ๊ฐ๋คโ
๊ณ ํ๋ค. ๋ฐ๋ก 1๋ถ ๋ค์๋ โํผ์ ๊ฐ๋ฅํ
๊ฒ ๋, ๋๊ตฌ๋ผ๋ ๊นจ์์ ๋ณด๋ด์ค๊นโ๋ผ๋
์ง๋ฌธ์ โ๋ฌผ์ด ์ฐจ์ฌ๋ผ (์ธ์์ด) ์กฐ๊ธ ํ
์ํ ๊ฒ ๊ฐ๊ธด ํ๋คโ๊ณ ํ์ ํ๋ค. 44๋ถ์ฏค
๋ถํฐ๋ โ๋ฌผ์ด ํ ๋ฐ๋ชฉ์ ๋(๊น์ง) ์ฐจ์ค
๋ฅด๋๋ฐ ์ผ๋จ ๊ฐ์ ์๋ดํ๊ณ ๋ณด๊ณ ํ๊ฒ
๋คโ๊ณ ํ๊ณ , ํ์ฅ์ โ์ด ์กฐ์ฌํด์ ๊ฐโ๋ผ
๊ณ ํ์ ํ๋ค. ์ด์ด 57๋ถ์๋ โ๋ฌผ์ด ์ ํ
๋ฆฌ์ ๋ ์ฐจ๊ณ ์๋คโ๋ฉฐ โ(์๊ตฌ์กฐ์)๊ตฌ๋ช
์กฐ๋ผ๋ก ์ด๋์ํค๋๋ก ํ๊ฒ ๋คโ๊ณ ๋ฌด์ ํ
๋ค ์ฐ๋ฝ์ด ๋์ ๋๋ค.
์ด์ด ์ฝ 12๋ถ ๋ค์ธ ์ค์ 3์9๋ถ, ๋๋ก
์์ฐฐ๋ ์กฐ์ข ์ฌ๊ฐ โ๋ฐ๋ค์ ๋ ์๋ ๊ฒฝ์ฐฐ
๊ด์ด ์ํํด ๋ณด์ธ๋คโ๊ณ ์ ๊ณ ํ๊ณ , ํ์ถ
์์์๋ ์ด๋ณด๋ค 5๋ถ์ด ๋ ์ง๋ 3์14๋ถ
์ฏค์์ผ ์ด ๊ฒฝ์ฌ์๊ฒ โ๊ต์ ๊ฐ๋ฅํ๋ฉด ์
๋ฌด ๋๋ ์ฐ๋ฝํ๋ผโ๊ณ ํ๋ค. ๋๋ก ์๋ ์ด ๊ฒฝ์ฌ๊ฐ ์ค์ 3์27๋ถ๊น์ง ๋ ์์ ์ฅ๋น
๋ฅผ ์ฅ ์ฑ ์์กด์์์ ํ๋ ๋ชจ์ต์ด ํฌ์ฐฉ ๋๋ค. ์ดํ ๋๋ก ์ด ๋ฐฐํฐ๋ฆฌ ๊ต์ฒด๋ฅผ ์ํด
์ ์ ๋ณต๊ทํ๋ค๊ฐ 10์ฌ๋ถ ๋ค ์ด ๊ฒฝ์ฌ๋ฅผ
์ฐพ์ผ๋ฌ ๊ฐ์ง๋ง, ๊ทธ ์ฌ์ด ๊ณ ์ธ์ ๋ชจ์ต์
์ฌ๋ผ์ ธ ๋ ์ด์ ๋ณด์ด์ง ์์๋ค.
์ด ๊ฒฝ์ฌ๊ฐ ๋ฐ๋ค ์์์ 30๋ถ ๋๊ฒ ์ฌ
ํฌ๋ฅผ ๋ฒ์ด๋ ๋์ ํด๊ฒฝ์ ๋์์ ์ง์ 2
๋ช ์ ํ์ฅ์ ๋ณด๋ธ ๊ฒ ์ ๋ถ์๋ค. 5๋ถ ๋ค์ธ
์ค์ 3์32๋ถ์ฏค ํ์ฅ์ ์ถ๋ํ ํ ํ์
์ด โ๋ฌด๋๋ ฅ์ผ๋ก ํ ๊ฒ ์๋๋ค. ๋๋ ฅ ์ํ
๋ณด๋(๋ชจํฐ๊ฐ ์ฅ์ฐฉ๋ ๋ณด๋๋ก ์์ฌ์ด ์
์ ๊ณณ์์ ๊ตฌ์กฐ ํ๋์ ํผ์น ๋ ํ์ฉํ
๋ ์ฅ๋น)๋ผ๋ ํ์ํ ๊ฒ ๊ฐ๋คโ๊ณ ์์ฒญํ
์ง๋ง, ํ์ถ์์์ ๋ฌด์ ์ ๋ฐ์ ๋ค๋ฅธ ํ
์์ โ์๋นํค๋ฅผ ๋ชป ์ฐพ๊ฒ ๋คโ๊ณ ๋ ํ๋ค. ํด
๊ฒฝ ์ธก์ด ๋ค์์ ๊ท์ ์ ์ด๊ธด ์ ํฉ์ด ๋๋ฌ
๋ ๋ฐ ๋ํด ํ์ฅ ๋์์ด ๋ฆ์ ๋ถ๋ถ๋ ๋
ํ๋ ์ ์ด๋ค.
ํจ๊ป ๋น์ง์ ์ฐ๋ ๋๋ฃ๋ค์ ์ ๋ ๊ธฐ์
ํ๊ฒฌ์ ์ด๊ณ โํด๊ฒ์๊ฐ์ด ๋๋๊ณ ๋ณต๊ท
ํ๋๋ฐ, ํ์ฅ์ด ์ํฉ์ ๋ํด ์ ํ ์๋ ค
์ฃผ์ง ์์๋คโ๋ฉฐ โ๋๋ก ์ ์ฒด์ ์ ํ๋ฅผ ๋ฐ
์ ๋ค์์ผ ์ํฉ์ ํ์ ํ๊ณ , ํ์ฅ๊ณผ ์
์ฅ์ ์ด๋ฅผ ๋ฌต์ธํ๋ผ๊ณ ์ง์ํ๋คโ๊ณ ์ฃผ
์ฅํ๋ค. ์ค์ ์ํฅํ์ถ์ ์ํฉ๋ณด๊ณ ์์
๋ น์ทจ๋ก์ ๋ณด๋ฉด ์ด ๊ฒฝ์ฌ๊ฐ 2์43๋ถ์ ์
์ฒญํ ํ์ฅ ์ง์ ๋ด์ฉ์ด ์ํฉ๋ณด๊ณ ์์ ๊ธฐ
๋ก๋์ง ์๊ธฐ๋ ํ๋ค. ์ด์ ํด๊ฒฝ ๊ด๊ณ์๋
โ์ด ๊ฒฝ์ฌ์ ํ์ฅ์ด ์ฌ์ฉํ ํต์ ๋ง์ ํ
์ถ์ ์ง์๋ค๋ง ์ด์ฉํ๋ ์ฑ๋์ด์ด์ (์ธ
์ฒํด์์) ์ํฉ์ค์์ ๋นจ๋ฆฌ ๋์ฒํ๊ธฐ ์ด
๋ ค์ ๋ ์ธก๋ฉด์ด ์๋คโ๊ณ ํด๋ช ํ๋ค.
ํด๊ฒฝ์ 16์ผ ์ด๊ด์ง ์ธ์ฒํด์๊ฒฝ์ฐฐ์
์ฅ(์ด๊ฒฝ)์ ๋๊ธฐ๋ฐ๋ นํ ๋ค ์ค๋ถํด๊ฒฝ์ฒญ
์ผ๋ก ์ ๋ณด ์กฐ์นํ๊ณ , ์ด ๊ฒฝ์ฌ๊ฐ ๊ทผ๋ฌดํ
๋ ์ํฅํ์ถ์ ์์ฅ(๊ฒฝ๊ฐ)๊ณผ ์ฌ๊ณ ๋น์
๋น์ง์ ์ฐ๋ ํ์ฅ(๊ฒฝ์)๋ ๋๊ธฐ๋ฐ๋ น ์กฐ
์นํ๋ค. ์ค๋ถํด๊ฒฝ์ฒญ์ ์ด์ฌ๋ช ๋ํต๋ น์ด
โ์ธ๋ถ ๋ ๋ฆฝ ๊ธฐ๊ด์ ๋งก๊ฒจ ์์ ํ ์กฐ์ฌํ
๋ผโ๊ณ ์ง์ํ ๋ฐ ๋ฐ๋ผ ์ธ๋ถ ์ ๋ฌธ๊ฐ 6๋ช
์ผ๋ก ๊ตฌ์ฑํ๋ ์ง์์กฐ์ฌ๋จ ํ๋๋ ์ค๋จ ํ๋ค. ๊น์ฐฝ์ฉยท์ต๋ชจ๋ ๊ธฐ์ kim.changyong@joongang.co.kr

๋.
ํตํด ์๊ฒ ๋
๋ค ํธ๊ธฐ์ฌ์ ์์ํ๋ค๊ฐ ๋์ ์ ์๊ฒ ๋๋ค.
์ฒญ์๋ ๋์ ๋ถ๋ฒ๋๋ฐ์ด ๊ธ๊ฒฉํ ํผ์ง
๋ฉฐ A๊ตฐ๊ณผ ๊ฐ์ 10๋ ๋๋ฐ์ค๋ ํ์๊ฐ ๋ ๊ณ ์์ด ๋์ฑ ์ด ์๊ธํ๋ค๋ ์ง์ ์ด ๋
์๋ค. 16์ผ ๊ตญํ ๋ณด๊ฑด๋ณต์ง์์ํ ์์์ ์์(๋๋ถ์ด๋ฏผ์ฃผ๋น)์ด ๊ฑด๊ฐ๋ณดํ์ฌ์ฌํ ๊ฐ์์์ ์ ์ถ๋ฐ์ ์๋ฃ์ ๋ฐ๋ฅด๋ฉด ๋๋ฐ ์ค๋ ์ผ๋ก ์น๋ฃ๋ฐ์ ์ฒญ์๋ ํ์๋ 2022 ๋ 64๋ช ์์ 2024๋ 210๋ช ์ผ๋ก ์ฝ 3.3๋ฐฐ ๋ก ์ฆ๊ฐํ๋ค. ์ฌํด 1~7์ ๋๋ฐ์ค๋ ์น๋ฃ ๋ฅผ ๋ฐ์ ์ฒญ์๋ ๋ 156๋ช ์ผ๋ก ์ง๊ณ๋ผ ์ฆ ๊ฐ์ธ๊ฐ ๋๋ ทํ๋ค. ใ์ ์์์ด ์ ์ํ ๊ฒฝ์ฐฐ์ฒญ ์๋ฃ์ ๋ฐ ๋ฅด๋ฉด ๋๋ฐ ๋ฒ์ฃ๋ก ๊ฒ๊ฑฐ๋ ์ฒญ์๋ ์ญ์ 2022๋ 76๋ช ์์ 2024๋ 631๋ช ์ผ๋ก ๊ธ ์ฆํ๋ค. ๊ทธ์ค ๋ง 10~13์ธ์ธ ์ด๋ฒ์๋ ์ ๊ฐ์ ๊ธฐ๊ฐ 2๋ช ์์ 72๋ช ์ผ๋ก 36๋ฐฐ๋ก ์ฆ ๊ฐํ๋ค. ๋๋ฐ์ ๊ฐ๋ดํ๋ ์ฒญ์๋ ์ ์ฐ ๋ น๋ ๋ฎ์์ง๋ ์ถ์ธ๋ค. ์ ํ๋ณ๋ก ๋ณด๋ฉด ์จ๋ผ์ธ ์นด์ง๋ ธ ๊ฒ๊ฑฐ ๊ฑด์๋ 2022๋ 2๋ช ์์ 2024๋ 93๋ช ์ผ๋ก ์น์์ ๊ฐ์ฅ ํฐ ํญ์ ์ฆ๊ฐ์ธ๋ฅผ




๋ ธ๋์ฒญ ์์ ์ค์ง ๋ช ๋ น์ ์ ๋ฌด ์ค๋จ
์ฃผ๋ง์ 30% ์ด์ฐจ๋ง ์ ์๊ฐ์ ๋์ฐฉ
์ผ๋ถ ๊ตฌ๊ฐ ์์ ์ํด 60ใ๋ก ๊ฐ์
์ง๊ฐ ๋ณด์๊ธ๋ง 9์ต3000๋ง์ ๋ฌํด
์ง๋๋ฌ 19์ผ ๊ฒฝ๋ถ ์ฒญ๋์ ๊ฒฝ๋ถ์ ์ฒ ๋ก
์์ ์์ ์ค์ด๋ ๊ทผ๋ก์ 2๋ช ์ด ์ด์ฐจ์
์น์ฌ ์จ์ง๋ ์ฌ๊ณ ๊ฐ ๋ฐ์ํ ์ดํ KTX
์ ์ผ๋ฐ์ด์ฐจ๊ฐ ์ค์ค์ด ์ง๊ฐํ๊ณ ์๋ค.
ํ๋ฃจ ํ๊ท 120ํธ์ ์ด์ฐจ๊ฐ ์์ ๋ณด๋ค 10
๋ถ ๋๊ฒ ๋ฆ์ด์ง๊ณ , 20๋ถ ์ด์ ์ง์ฐ๋ 20 ์ฌํธ์ ๋ฌํ๋ค.
16์ผ ์ฝ๋ ์ผ๊ณผ ์ฒ ๋์ ๊ณ ๋ฑ์ ๋ฐ๋ฅด๋ฉด
๋ฌด๋๊ธฐ ์ง๊ฐ ์ดํ ์ฌํ๊ฐ ๋ฐ์ํ๋ ๊ฑด ๊ณ
์ฉ๋ ธ๋๋ถ ์ฐํ ๋๊ตฌ์ง๋ฐฉ๊ณ ์ฉ๋ ธ๋์ฒญ(์ด
ํ ๋ ธ๋์ฒญ)์ ์์ ์ค์ง ๋ช ๋ น ๋๋ฌธ์ด๋ค.
์์ ์ค์ง ๋ช ๋ น์ ์ฐ์ ํ์ฅ์์ ์ฌ๊ณ
๊ฐ ๋ฐ์ํ๊ฑฐ๋ ์ฌ๊ณ ๋ฐ์ ์ํ์ด ํฐ ๊ฒฝ์ฐ
๋ ธ๋๋ถ ์ฅ๊ด์ด๋ ํ๊ตญ์ฐ์ ์์ ๋ณด๊ฑด๊ณต๋จ
์ด ์ฆ์ ์์ ์ ์ค๋จ์ํค๋ ๋น์์กฐ์น๋ค.
๋น์ ์กฐ์ฌ๋ณธ๋ถ์ ํตํ๋ น์์ ํ์ธ โ์ฒญ๋ ์ฌ๊ณ โ๋ค
๊ตญ๋ฐฉ๋ถ ์กฐ์ฌ๋ณธ๋ถ์ ๋ฌธ๊ตฌ ์ญ์ ์ง์
๋ฐ์งํฌ ์ ๊ตญ๋ฐฉ๋ถ ๊ตฐ์ฌ๋ณด์ข๊ด์ด ๊ตญ๋ฐฉ๋ถ ์กฐ์ฌ๋ณธ๋ถ์ โ์ฅ๊ด๋์ด ์๋ํ ๋ฌธ๊ตฌ์
๋ค๋ฅด๋คโ๋ฉฐ โํ์ ์์ โ์ ์ง์ํ ์ ํฉ์ด
ํ์ ๋๋ค. 2023๋ 8์ ์ฑ ํด๋ณ ์ฌ๋ง ์ฌ
๊ฑด ์ด๋์กฐ์ฌ ๊ฒฐ๊ณผ ์ฌ๊ฒํ ๋ฅผ ๋งก์ ๊ตญ๋ฐฉ
๋ถ ์กฐ์ฌ๋ณธ๋ถ๊ฐ ์ด์ข ์ญ ์ ๊ตญ๋ฐฉ๋ถ ์ฅ๊ด
์๊ฒ ์ต์ข ๋ณด๊ณ ์๋ฅผ ๊ฒฐ์ฌ๋ฐ๊ธฐ ์ง์ ๊น์ง
๋ณด๊ณ ์ ๋ณธ๋ฌธ ์์ ์๋ฐ์ ๋ฐ์ ๊ฒ์ผ๋ก
๋ณผ ์ ์๋ค.
16์ผ ์ค์์ผ๋ณด๊ฐ ํ์ธํ ํตํ ๋ น์
ํ์ผ์ ๋ฐ๋ฅด๋ฉด ๋ฐ ์ ๋ณด์ข๊ด์ 2023๋ 8
์ 20์ผ ์คํ 3์ 56๋ถ ๊ตญ๋ฐฉ๋ถ ์กฐ์ฌ๋ณธ
๋น์ ๋ ธ๋์ฒญ์ ์ฌ๊ณ ์ง์ญ์ ๊ดํ ํ๋
์ฝ๋ ์ผ ๋๊ตฌ๋ณธ๋ถ์ ๊ด๋ด์ ์ ๋ก ์ ์ง
๋ณด์ ๋ฐ ์ ๋ก ์ฃผ๋ณ ์ ๊ฒ ์์ ์ผ์ฒด๋ฅผ ์ค
์งํ๋ผ๊ณ ๋ช ๋ นํ๋ค. ์ฌ์ค์ ์ ๋ก ์ํ
์์ ์๋ฌด ์์ ๋ ํ์ง ๋ง๋ผ๋ ์๋ฏธ๋ค.
๋์ ์ ๋ก๋ ์ด ๊ธธ์ด 454ใ๋ก ๊ฒฝ๋ถ์
(์ ์~์ ๊ฑฐ), ๊ฒฝ๋ถ๊ณ ์์ (๊น์ฒ๊ตฌ๋ฏธ~๊ฒฝ ์ฃผ), ๋๊ตฌ์ (๊ฐ์ฒ~์์ฒ), ๋ํด์ (์ธ๋~ ๊ณ ๋๋ถ), ์ค์์ (๋ชจ๋~๋ถ์์ฒ) ๋ฑ์ด๋ค.
์ด ์์ ์ค์ง ๋ช ๋ น์ ๋ฐ๋ผ ์ผ์์ ์ธ ์
์ค๋ฌผ ์ ๊ฒ๊ณผ ์ ์ง ๋ณด์์ ์ฐจ์ง์ด ๋ฐ์ํ
๋ค. ์ด ๋๋ฌธ์ ์ฝ๋ ์ผ์ ์์ ์ ์ํด ํด
๋น ๊ตฌ๊ฐ ๋๋ถ๋ถ์์ ํ์๋ณด๋ค ์ด์ฐจ ์
๋๋ฅผ ๋ํญ ์ค์ฌ์ ์ดํํ๊ณ ์๋ค.
ํ์ ์์ 130ใ๋ก ๋ฌ๋ฆฌ๋ ๊ธฐ์กด ๊ตฌ๊ฐ
์ ์์ 60ใ ์ดํ๋ก ๋ฎ์ท๋ค. ๊ตฌํฌ๋ฅผ ๊ฒฝ
์ ํ๋ ๊ฒฝ๋ถ์ KTX์ ๋ง์ฐยท์ง์ฃผ ๋ฑ์
์ค๊ฐ๋ ๊ฒฝ์ ์ KTX ์ญ์ ํด๋น ๊ตฌ๊ฐ์
์ ์๋๋ฅผ ์ค์๋ค.
์ฝ๋ ์ผ์์ ์ดํํ๋ KTX์ ์ผ๋ฐ
์ด์ฐจ๋ ํ๋ฃจ ํ๊ท 680์ฌํธ์ด๋ฉฐ, ์ด ์ค
260์ฌํธ์ด ์์ ์ค์ง ๊ตฌ๊ฐ์ ํต๊ณผํ๋ค.
์ฝ๋ ์ผ ๊ด๊ณ์๋ โ์ ์์ ์ผ๋ก ์ ๊ฒํ๋ค
๋ฉด ์๋๋ฅผ ์ค์ผ ํ์๊ฐ ์๊ฒ ์ง๋ง, ์ง๊ธ
์ ์๋๋ฅผ ๋ด๋ค๊ฐ ์ฌ๊ณ ๋ก ์ด์ด์ง ์ ์
์ด ์ํํ ๋ก ํ๋คโ๊ณ ๋ฐํ๋ค.
๊ฒ๋ค๊ฐ ํด๋น ๊ตฌ๊ฐ์ ์ง๋์ง ์๋ ํธ๋จ
์ KTX ๋ฑ ๋ค๋ฅธ ์ด์ฐจ๋ค๋ ์ค์ก์ญ์ด๋
๋๋๊ตฌ์ญ ๋ฑ ๋ถ๊ธฐ์ญ์์ ์ง์ฐ ์ดํ ์ค์ธ
์ด์ฐจ๋ฅผ ๋ง๋๊ฒ ๋๋ ๊ฒฝ์ฐ ์ฐจ๋ก๋๋ก ์ฒ
๋ ์ ํธ๋ฅผ ๊ธฐ๋ค๋ฆฌ๊ณ , ์ํํ๋ฉด์ ๋ฉ๋ฌ
์ ๋ฆ์ด์ง ์๋ฐ์ ์๋ค๋ ์ค๋ช ์ด๋ค.
์ฝ๋ ์ผ์ ๋ฐ๋ฅด๋ฉด ์ง๋๋ฌ 25์ผ~์ด๋ฌ
10์ผ 20๋ถ ์ด์ ์ง๊ฐํ ์ด์ฐจ๋ 760ํธ์ด ๋ฉฐ 9์ต3000๋ง์์ ์ง์ฐ๋ฐฐ์๊ธ์ ์น๊ฐ ์๊ฒ ์ง๊ธํ๋ค. ๋ฐฐ์ ๋์์ด ์๋ 10๋ถ ์ด์~20๋ถ ๋ฏธ๋ง ์ง์ฐ ์ด์ฐจ๋ ํ๋ฃจ ํ๊ท 120ํธ์ ๋ฌํ๋ค. ์ฃผ๋ง์๋ ์์ ์ด์ฐจ๊น ์ง ํฌํจํด ์์ ์ค์ง ๊ตฌ๊ฐ์ ํ๋ฃจ 280 ํธ ์ดํํ์ง๋ง ์ ์๊ฐ์ ๋์ฐฉํ ๊ฒฝ์ฐ๊ฐ 30%๋์ ๋ถ๊ณผํ๋ค.
์ฒ ๋์ ๊ณ์์๋ ๋ ธ๋์ฒญ์ ์์ ์ค์ง ๋ช ๋ น์ด ๋๋ฌด ๊ด๋ฒ์ํ๋ค๊ณ ์ง์ ํ๋ค. ์ข
์ ์๋ ์ฒ ๋ ๊ด๋ จ ์ฌ๊ณ ๊ฐ ๋ฐ์ํ๋ฉด ์ ์ ์ค์ง ๋ช ๋ น์ ์ฅ์์ ๋ฒ์๊ฐ ์ฌ๊ณ ๋น์
์์ ์
๋ถ ์์ ๊น๋ชจ ๋๋ น์๊ฒ ์ ํํด 5๋ถ29์ด
๊ฐ ํตํํ๋ค. ๋ฐ ์ ๋ณด์ข๊ด์ ๋ณด๊ณ ์ ๋ณธ
๋ฌธ ์ค โ์ฌ๋จ์ฅ ๋ฑ 4๋ช ์ ๊ฐ๊ฐ์ ์ฌ์ค๊ด๊ณ
๋ฅผ ์ ์ํด ์ฌ๊ฑด๊ธฐ๋ก ์ผ์ฒด์ ํจ๊ป ๊ฒฝ์ฐฐ์
์ก๋ถ ํ ํ์ํ ์กฐ์ฌ๊ฐ ์งํ๋๊ฒ ํ ์
์ โ์ด๋ผ๋ ๊ตฌ์ ์ ๋ฌธ์ ์ผ์๋ค. ๋ฐ ์ ๋ณด
์ข๊ด์ด โโ์ฌ์ค๊ด๊ณ๋ฅผ ์ ์โ ๋ถ๋ถ์ ๋นผ๊ธฐ
๋ก ํ์ง ์์๋โ๊ณ ๋ฌป์ ๊น ๋๋ น์ โ์ด
๋ถ๋ถ์ ๋ช ํํ ๋ค์ด๊ฐ์ผ ํ๋ค๊ณ ์๊ธฐ
ํ๋คโ๊ณ ๋ตํ๋ค. ๊ทธ๋ฌ์ ๋ฐ ์ ๋ณด์ข๊ด์
โ๊ทธ ๋ถ๋ถ์ ์จ๋๋ค ๋ณด๋ ์กฐ๊ธ ๋ ผ๋์ด ๋
์ ์์ด์โ๋ผ๋ฉฐ ๋ณด๊ณ ์์ ์ธ์ธํ ํํ
์๊น์ง ๊ด์ฌํ๋ค.
์ด์ด ๊น ๋๋ น์ด โ์ ์ด๋ ๊ฒ ์กฐ์ฌ๋ณธ๋ถ
๊ฒฐ๊ณผ ๋ณด๊ณ ์์ ๋ํ ์ผํ ๋ฌธ๊ตฌ๋ฅผ ๊ณ์
์์ ํด์ผ ํ๋์ง ์ดํด๊ฐ ์ ๊ฐ๋คโ๊ณ ํญ ์ํ์, ๋ฐ ์ ๋ณด์ข๊ด์ โ๋ฐฉํฅ์ฑ์ ๋ง๋ ๋ฐ ์ฅ๊ด๋์ด ์๋ํ๋ ๋ฌธ๊ตฌ๋ ์ข ๋ค๋ฅด๋
๋ฐ
์ญ์ ํ๋ผ๊ณ ๊ฑฐ๋ญ ์๊ตฌํ์ผ๋ ๊น
๋๋ น์ ์ด๋ฅผ ๋ฐ์๋ค์ด์ง ์์๋ค. ใ๊ตญ๋ฐฉ๋ถ ์กฐ์ฌ๋ณธ๋ถ๊ฐ 2023๋ 8์ 14์ผ ์ด ์ ์ฅ๊ด์๊ฒ ์ ์ถํ ์ค๊ฐ ๋ณด๊ณ ์์
๋ ์ ์ ์ฌ๋จ์ฅ์ ํฌํจํด 6๋ช ์ด ์ ๋ฌด์
๊ณผ์ค์น์ฌ ํ์์๋ก ์ ์๋์ง๋ง, ๊ฐ์ ๋ฌ 20์ผ ์ ์ถํ ์ต์ข ๋ณด๊ณ ์์๋ ์ ์ ์ฌ ๋จ์ฅ์ ๋น๋กฏํ 4๋ช ์ด ๋น ์ง๊ณ ๋๋์ฅ 2๋ช ๋ง ํ์์๋ก ๋จ์๋ค. ์ด์๋ฏธ ๊ธฐ์ lee.ahmi@joongang.co.kr






์ด๋ฒ์ ํด๋ณ๋ ๋ณ์ฅ ์จ์ก๋ค ๎ฐถ ๊ตฐ ์ด๊ธฐ์ฌ๊ณ ํ๋ฌ์ 4๋ฒ์งธ
๊ตฐโ์ ์ ๊ฑด๊ฐ ์์ ๋งโ์ํ ์ ํธ
์จ์ง ํด๋ณ ์ค์ค๋ก ๊ฐํด ๊ฐ๋ฅ์ฑ
๋์ ํ๊ณโ
์ธ์ฒ ๋์ฒญ๋์์ ์ง๋ 13์ผ ์ด๊ธฐ์ฌ๊ณ ๋ก
ํด๋ณ๋ ๋ณ์ฅ์ด ์ฌ๋งํ ์ฌ๊ฑด๊ณผ ๊ด๋ จ, ๊ตฐ
๋น๊ตญ์ ์ค์ค๋ก ์ํด๋ฅผ ๊ฐํด ์จ์ก์ ๊ฐ
๋ฅ์ฑ์ ์ผ๋์ ๋๊ณ ์กฐ์ฌ๋ฅผ ์ด์ด๊ฐ๊ณ
์๋ค. ์ต๊ทผ ๊ตฐ ์ฅ๋ณ์ ์๋ฐ๋ฅธ ์ฌ๋ง์ ๋
๊ณ โ์ ์ ๊ฑด๊ฐ ์์ ๋งโ์ ์ ์ ํธ๊ฐ ์ผ์ก
๋ค๋ ์ง์ ์ด ๋์จ๋ค.
14์ผ ์์ฌ๋น๊ตญ ๋ฑ์ ๋ฐ๋ฅด๋ฉด ์ ๋ ์ค์
๋์ฒญ๋ ํด์ ๋ถ๊ทผ์์ A ๋ณ์ฅ(21)์ด ๊ตฐ
์ฉ ์ฐจ๋์์ ์ด์์ ์ ์ ์ฑ ๋ฐ๊ฒฌ๋๊ณ ,
์๊ธ์ฒ์น ์ค ์จ์ก๋ค. ์์ A ๋ณ์ฅ์ ํด
์์ ์ ๋ฐ์์์์ ์ ํฌ์ ๋๊ณ , ์์ ์
๋ง์น ๋ค ๋ค๋ฅธ ๋ถ๋์์ ์์ ์ฐจ๋์ ์ฌ
๋๋ค๊ณ ํ๋ค.
๊ตฐ์ ํ์ฐฝ์ ๊ณตํฌํ 2๋ฐ๊ณผ ์คํ์ด ๋ค
์ด ์์๋๋ฐ, ์ด์ฑ์ ํ ๋ฒ๋ง ๋ค๋ ธ๋ค๋
๋ชฉ๊ฒฉ์ ์ง์ ๋ฑ์ ์ง์ค์ ์ผ๋ก ๋ค์ฌ๋ค๋ณด
๊ณ ์๋ค. ์ด๊ธฐ ์์ ์ ๊ฒ์ด ์ ๋๋ก ์ด๋ค
์ก๋์ง๋ ์กฐ์ฌํ๊ณ ์๋ค. ํด๋ณ๋๋ ์ด๋
์คํ ์ธ๋ก ๊ณต์ง๋ฅผ ํตํด โ์ฌ๊ณ ๋ฐ์ ์ดํ
์ ๊ฐ์กฑ, ๊ตฐยท๊ฒฝ ํฉ๋, ๊ตญ๊ฐ์ธ๊ถ์ ๋ฑ ์ ํ ํ์ ํ์ฅ๊ฐ์ ๋ฐ ๊ฒ์๋ฅผ ํ๋คโ๋ฉฐ โ์ ๊ฐ ์กฑ ๋์๋ก ๊ตญ๊ตฐ์๋๋ณ์์์ ์ฅ๋ก์ ์ฐจ ๋ฅผ ์งํํ๊ณ ์๋คโ๊ณ ๋ฐํ๋ค. ใ์ต๊ทผ ๊ตฐ์์ ์ฅ๋ณ ์ฌ๋ง ์ฌ๊ณ ๊ฐ ์๋ฐ ๋ฅด๊ณ ์๋ค. ์ง๋ 8์ผ ๊ฒฝ๊ธฐ๋ ๊ณ ์์ ๊ตฐ์ธ
์ํํธ์์ ์ก๊ตฐ ํต์ ๋ถ๋ ์์ B์ค์ฌ ๊ฐ ์จ์ง ์ฑ ๋ฐ๊ฒฌ๋๋ค. ํ์ฅ์์๋ ์ ์ ๊ฐ ๋ฐ๊ฒฌ๋๋ค. ์ง๋ 2์ผ์ ๊ฒฝ๋ถ ์์ฒ ์ก๊ตฐ
3์ฌ๊ดํ๊ต ํ๋ จ ์ฅ๊ต ๋์ C์จ๊ฐ ๋๊ตฌ ์์ฑ๋ชป ์ธ๊ทผ์์ ์ด๊ธฐ ์ํด๋ก ์จ์ก๋ค.
๋ถ๋ ๋ด ๊ดด๋กญํ์ด ์์๋ค๋ ์ ์๊ฐ ๊ณต๊ฐ ๋๋ฉด์ ์์ฌ๊ธฐ๊ด์ด ๊ฒฝ์ ํ์ ์ ๋์ฐ๋ค.
์ง๋๋ฌ 23์ผ์ ํ์ฌ D์จ๊ฐ ์ก๊ตฐ 2๊ตฐ
๋จ ์ํ 15์ฌ๋จ ์ต์ ๋ฐฉ ๊ฐ์์ด์(GP)์ ์ ์ด์์ ์ ์ ์ฑ ๋ฐ๊ฒฌ๋๊ณ , ๋ณ์์ผ๋ก ์ด์ก๋์ผ๋ ์จ์ก๋ค. ์๊ท๋ฐฑ ์ฅ๊ด์ด โ๋ถ
์ผ๋ณ ๋ง์ถคํ ์์ด ์๋ฐฉ ๋์ฑ ๋ฑ ์ ๋์
๋ฐฉ์์ ์ ๊ทน์ ์ผ๋ก ์ํํ๋ผโ(์ง๋ 5์ผ ์ฃผ์ ์งํ๊ด ํ์)๊ณ ์ง์ํ์ง๋ง, ์ฌ๊ณ ๋ ์ด์ด์ง๊ณ ์๋ ๊ฒ์ด๋ค. ๊ตญํ ๊ตญ๋ฐฉ์ ์ํ ์์ ์ ์ฉ์ ๊ตญ๋ฏผ์ํ ์์์ ๋ฐ ๋ฅด๋ฉด ์ต๊ทผ 4๋ ๊ฐ ๊ตฐ ์๋ฃ๊ธฐ๊ด์์ ์ ์ ๊ฑด๊ฐ์ํ๊ณผ ์ง๋ฃ๋ฅผ ๋ฐ์ ๋ณ์ฌ๋ 2021๋ 5๋ง 5312๋ช ์์ ์ง๋ํด 4๋ง 8568๋ช ์ผ๋ก ์ค์๋ค. ๋ค๋ง ์ด๋ ๋ณ์ญ ์์ ๊ฐ์๋ก ์ธ ํ ํ์์ผ ๋ฟ ์ฌ์ ํ ์ฌ๊ฐ์ง๋๊ฐ ์กด์ฌ ํ๋ค๋ ์ง์ ์ด๋ค. ๊ฐ์ ๊ธฐ๊ฐ ์ ์ ๊ฑด๊ฐ์ ํ๊ณผ ์ง๋ฃ๋ฅผ ๋ฐ์ ๋ถ์ฌ๊ดยท์๊ด

3๋ช ์ ๋ํต๋ น ๋ณํธ์ธ ์ถ์ ์ผ๋น โ์ธ์ฌ๋ฅผ ๋ณด์์๋จ ์ ์ฉโ
์ฃผ์ ์ ๋์ฌ์ ์ฐจ์งํ ๋ณํธ์ฌ๊ฐ ๋ด์ ๋
๊ฑธ ๊ณ๊ธฐ๋ก ์ด์ฌ๋ช ๋ํต๋ น์ ์ฌ๋ฒ์ฐ์
์ ๋๊ธฐ(18๊ธฐ) ๋ฐํ์ด ๋ค์ ์ ์น๊ถ์ ์
๋ฐฉ์์ ์ค๋ฅด๊ณ ์๋ค. ์ด ๋ํต๋ น์ ์ทจ์
100์ฌ์ผ ๋ง์ 18๊ธฐ ๋๊ธฐ์ 7๋ช ์ ์์ง์
๊ธฐ์ฉํ๋ค. ๊ตญ๋ฏผ์ํ ๊ด๊ณ์๋ โ์ฌ๊ถ์ด
์ ์ ์ ๋ถ๋ฅผ ๊ฒ์ฐฐ ๊ณตํ๊ตญ์ด๋ผ๊ณ ๋นํํ
๋๋ ์ด๊ฑด ๋ ์ฌ์ ์ธ ๋๊ธฐ ๊ณตํ๊ตญโ์ด๋ผ
๊ณ ๋นํํ๋ค.
์ฐจ ๋ณํธ์ฌ๊ฐ 18๊ธฐ์ด์ ์ด ๋ํต๋ น์ ์
๊ฑฐ๋ฒ ์๋ฐ ์ฌ๊ฑด ๋ณํธ์ธ ์ถ์ ์ธ ์ ์ด ๋ ผ
๋์ ๋์ฑ ํค์ ๋ค. 1990๋ ์ดํ 35๋ ๋ง
์ ์ธ๊ต๊ด ์ถ์ ์ด ์๋ ์ธ์ฌ๊ฐ ์ฃผ์ ์
๋์ฌ๋ฅผ ๋งก๊ฒ ๋๋ ๊ฒ์ด๋ค. ์ต๋ณด์ค ๊ตญ๋ฏผ
์ํ ์์๋๋ณ์ธ์ 14์ผ โ์ฃผ์ ์ ๋์ฌ
๋ ๊ตญ์ต์ ์งํค๋ ์ต์ ์ ์ด์ ์๋ณด๋ฆฌ ํ
์์ฅ์์ ๋ถํต ๋ฑ ์ฒจ์ํ ๊ตญ์ ํ์์
๋ค๋ฃจ๋ ํต์ฌ ์๋ฆฌโ๋ผ๋ฉฐ โ๊ทธ ์๋ฆฌ๊ฐ ๋
๊ธฐ์ด์ ์ฌ๋ฒ๋ฆฌ์คํฌ ํด์ ๊ณต๋ก์์ ๋
ํ ๋ณด์์ฉ์ผ๋ก ์ฐ์ด๋ ์๊ฐ ํ๊ตญ ์ธ๊ต
์ ๋ํ ์ ๋ขฐ๋ ๋ค์ ์ถ๋ฝํ๋คโ๊ณ ๋นํ
ํ๋ค. ์ด์ด โ๊ตญ๋ฏผ์ โ์ด๊ฒ ๋ณํธ์ฌ๋น ๋๋ฉ
์๋๋โ๊ณ ๋ฌป๋๋คโ๊ณ ์ง์ ํ๋ค.
์ง๊ธ๊น์ง ์ ๋ถ ์์ง์ ์ด๋ฆ์ ์ฌ๋ฆฐ 18 ๊ธฐ๋ ์ ์ฑํธ ๋ฒ๋ฌด๋ถ ์ฅ๊ด, ์กฐ์์ฒ ๋ฒ์ ์ฒ์ฅ, ์ด์ฐฌ์ง ๊ธ์ต๊ฐ๋ ์์ฅ, ์ฐจ์ ์ธ ๊ตญ ๊ฐ๊ต์ก์์์ฅ, ์์ฒ ํ ์ค์์ ๊ด์์ ํ ๋ณด์, ์ค๊ด์ ์ ๋ฏผ์ ์์์ ์ฐจ ๋ด์ ์
๊น์ง 7๋ช ์ด๋ค. ใ๊ทธ ์ฌ์ด ์ก์์ ๋์ด์ง ์์๋ค. ์กฐ ๋ฒ ์ ์ฒ์ฅ์ ๋์ฅ๋ยท์์ฆ๊ต์ฌ ์ฌ๊ฑด, ์ด ๊ธ ๊ฐ์์ฅ์ ์๋ฐฉ์ธ ๋๋ถ์ก๊ธ, ์ ๊ฑฐ๋ฒ ์ ๋ฐ ์ฌ๊ฑด ๋ณํธ์ธ์ ๋งก์๋ค๋ ์ ์์ โ๋ณด ์ ์ธ์ฌโ ๋ ผ๋์ด ์ผ์๋ค. ์ด์ฌ๋ช ์ ๋ถ ์ฒซ ๋ฏผ์ ์์์ผ๋ก ์๋ช ๋๋ค๊ฐ ์ฐจ๋ช ์ฌ์ฐ ์ ํน์ผ๋ก ๋ท์ ๋ง์ ์ฌํดํ๋ ์ค ์ ์์ ์ ์ต๊ทผ ๊น๊ฑดํฌ ํน๊ฒํ์ ์์ฌ๋ฅผ ๋ฐ๋ ํํ์ ํต์ผ๊ต ์ด์ฌ ๋ณํธ์ธ๋จ์ ํฉ๋ฅํ ๋ค๊ฐ ๋ ผ๋์ด ์ผ์ ์ฌํ ๋ง์ ์ฌ์ํ๋ค. ใ๊ตญ๋ฏผ์ํ ํต์ฌ ๊ด๊ณ์๋ โ๋๋ ทํ ์ ๋ฌธ์ฑ์ ๊ฐ์ท๋ค๊ณ ๋ณด๊ธฐ ์ด๋ ค์ด ์ด ๋ํต ๋ น ๋๊ธฐ๋ค์ด ํ๋ฃจ๊ฐ ๋ฉ๋คํ๊ณ ์์ง์ ๋ ๊ฑฐ ์ง์ถํ๊ณ ์๋คโ๋ฉฐ โ์ทจ์ 100์ผ ๋ง์ 7๋ช ์ด๋ฉด, ์์ผ๋ก ๋๊ธฐ ์์ญ ๋ช ์ด ๊ณต์ง์ ์ง์ถํ๋ ๊ฒ ์๋๋โ๊ณ ์ง์ ํ๋ค. ์ด์ด โ์ด๋ค ์ค ์๋น์๊ฐ ์ด ๋ํต๋ น ์ฌ๋ฒ๋ฆฌ์ค ํฌ โ๋ฐฉํ
์ ์ฑ ํธ ์ฅ๊ด, ์ก๊ธฐํยท๋ฐํฌ์น ์์, ์ง๋ ๋์ ๋ ๋ฏผ์ฃผ๋น์ผ๋ก ๋์์จ ๋ฌธ๋ณํธ ์ ์์ ์ด 18๊ธฐ๋ค. ์ผ๊ถ ํ์ญ ์์ ์ค์ 18๊ธฐ๊ฐ ์๋ค. ์๊ตญํฌ ๊ธฐ์ 9key@joongang.co.kr



โํ์ํฌ! ํ์ํฌ ์ฌ๋ํด! ์ ์ข ์! ์ ์ข ์!โ
์ 50ํ ํ ๋ก ํ ๊ตญ์ ์ํ์ (4~14์ผ)๊ฐ
์ด๋ฆฐ ์บ๋๋ค ํ ๋ก ํ ์ ํ๋ฆฐ์ธ์ค ์ค๋ธ ์จ
์ผ์ฆ ๊ทน์ฅ ์ฃผ๋ณ์ ํ๊ตญ ๋ฐฐ์ฐ๋ค์ ์ด๋ฆ์
์ธ์น๋ ์ธํ๋ก ๊ฐ๋ํ๋ค.
์คํ์ ํ๋ ์ ํ ์ด์ ์น์ ์ ์ด์ฒญ๋ผ
10์ผ ๋ฐค(ํ์ง ์๊ฐ) ์ฒซ ์์๋ ์ดํ ๊ฐ๋
์ ์ํ โํ๋ก์ ํธ Yโ์ ๋ ์ฃผ์ธ๊ณต, ํ์
ํฌ์ ์ ์ข ์๋ฅผ ํฅํ ์ด๊ธฐ๋ ์ด๋ค ํ ๋ฆฌ์ฐ
๋ ๋ฐฐ์ฐ ๋ชป์ง์๊ฒ ๋จ๊ฑฐ์ ๋ค.
๋๋ผ๋ง โ๋ถ๋ถ์ ์ธ๊ณโ(2020, JTBC)๋ก
๊ธ๋ถ์ํ ์ดํ ๋ทํ๋ฆญ์ค ์๋ฆฌ์ฆ โ๋ง์ด
๋ค์โ(2021), โ๊ฒฝ์ฑ ํฌ๋ฆฌ์ฒโ(2023~24)๋ฅผ
๊ฑฐ์ณ ์คํ์ ๋ฐ์ด์ ์ค๋ฅธ ํ์ํฌ, ์ด์ฐฝ
๋ ๊ฐ๋ ์ ์ํ โ๋ฒ๋โ(2018)์ผ๋ก ํ๋ คํ
๊ฒ ๋ฐ๋ทํด ๋ทํ๋ฆญ์ค ์ํ โ์ฝโ(2020), โ๋ฐ
๋ ๋ฆฌ๋โ(2023) ๋ฑ์ผ๋ก ํ๋ชจ๊ทธ๋ํผ๋ฅผ ๋
ํ ์ ์ข ์, ๋ ๋ฐฐ์ฐ์ ๊ตญ์ ์ ์ธ๊ธฐ๋ฅผ ํ
์ธ์ํค๋ ์๋ฆฌ์๋ค. ๋ฒ ๋์ค ๊ตญ์ ์ํ์

์ ์ด์ด ๊ฐ๋งํ ํ ๋ก ํ ๊ตญ์ ์ํ์ ๊ฐ
OTT(์จ๋ผ์ธ๋์์์๋น์ค)์ ๊ทน์ฅ์ ๊ฒฝ
๊ณ๊ฐ ์ ์ด์ง๋ ํ๋ฆ์ ํ์คํ ๋ณด์ฌ์ฃผ๊ณ
์๋ ๊ฐ์ด๋ฐ, ์ ์ ๋ฐฐ์ฐ์ ๊ด๊ฐ๋ค์ ๊ทธ
๊ตฌ๋ถ์กฐ์ฐจ ์์ํ์ง ์๋ ๋ฏ ์์ ๋กญ๊ฒ ํ
ํธํ๋ฉฐ ์ถ์ ๋ฅผ ์ฆ๊ฒผ๋ค.
โ๋ฅํ๋ฆฌโ(2009), โ๋ฐ์ โ(2016) ๋ฑ์ ์ถ์ฐ
ํ ๋ฐฐ์ฐ ์ถ์ ์ด์, 10๋ ๊ฐ์ถ ์๋ ๋ฅผ ์ฃผ
์ธ๊ณต์ผ๋ก ๋ด์ธ์ด ์ํ โ๋ฐํ์โ(2018)์ผ
๋ก ๊ฐ๋ ๋ฐ๋ทํ๋ ์ดํ์ ๋ ๋ฒ์งธ ์ํ
โ์ด๋ฅธ๋ค์ ๋ชฐ๋ผ์โ(2021)์์๋ ๊ฑฐ์น ์
์ค๊ณผ ํญ๋ ฅ์ด ์ผ์์ด ๋ผ๋ฒ๋ฆฐ ์ฒญ์๋ ๋ค์
์ธ๊ณ๋ก ๊ฑฐ์นจ์์ด ๋ฐ๊ณ ๋ค์ด๊ฐ๋ค.
๊ทธ์ ์นด๋ฉ๋ผ๊ฐ ์ธ ๋ฒ์งธ๋ก ํฅํ ๊ณณ์
์ด๋์ด ๊ฐ๋จ์ ๋ฃธ์ด๋กฑ ๊ฑฐ๋ฆฌ๋ค. โ๊ฐ์ถํธโ
์ 10๋๋ค๊ณผ ํฌ๊ฒ ๋ค๋ฅด์ง ์์ ์น์์
๋ฐค์ ๊ฒฌ๋๋ โํ๋ก์ ํธ Yโ์ 20๋ ์ฌ์ฑ
๋ฏธ์ (ํ์ํฌ)๊ณผ ๋๊ฒฝ(์ ์ข ์)์ ๋ฐ๋ฐ๋ฅ
ํ์ค์์ ๋ฒ์ด๋๊ธฐ ์ํด ๊ฐ์์ ๋ฐฉ์์ผ
๋ก ๋ฐ๋ฒ๋ฅ ์น๋ ์ค์ด๋ค.
๋ฏธ์ ์ ๋ฃธ์ด๋กฑ์์ ๋ชจ์ ๋์ผ๋ก ์ํ ํธ๋ฅผ ์ฌ๊ณ ๊ฝ์ง์ ์ฐจ๋ฆฌ๊ฒ ๋ค๋ ๊ฟ์ ๊พธ
๊ณ , ๋๊ฒฝ์ ๋ฃธ์ด๋กฑ ์๊ฐ์จ๋ค์ ์ค์ด ๋ ๋ฅด๋ ์ด๋ฅธ๋ฐ โ์ฝ๋ผ๊ธฐโ๋ก ์ผํ๋ฉฐ ๋ถ๋ฒ ์ค
ํฌ์ธ ๋๋ฐ ํ ๋ฐฉ์ ๋ ธ๋ฆฐ๋ค. ๊ทธ๋ฌ๋ ์ด๋ ๋ ์ฌ๊ธฐ์ ํ๋ง๋ ค ์์ ํฌ๋ง๋ง์ ๋นผ์๊ธฐ
์ ๋ ์ฌ๋์ ์ ์ถ์ ์ํ โํ๋ก์ ํธโ๋ฅผ
์ธ์ฐ๊ณ ๋ ๊ฐ๋ฐฉ๊ณผ ๊ธ๊ดด๋ฅผ ๋๋ฌ์ผ ๊ฑฐ์น
์ถ๊ฒฉ์ ์์ผ๋ก ๋ฐ์ด๋ ๋ค.
โํ๋ก์ ํธ Yโ๋ ๋ณด๊ธฐ ๋๋ฌผ๊ฒ 20๋ ์ฌ ์ฑ ๋ฐฐ์ฐ ๋ ๋ช ์ ์ ๋ฉด์ ๋ด์ธ์ด ๋ฒ์ฃ ๋
๋ผ๋ง๋ค. ์๋นํ ๊ฑฐ์น ์ฅ๋ฅด๋ฌผ์ ์ธ์์ ๊ฐ์ง ๋์์ ๋ฐฐ์ฐ ํ์ํฌ์ ๋ง์ฒ๋ผ โ์ธ ์์ด ๋๋ฌด ๊ตด๊ณก์ง๊ณ ํ๋ค์ด๋ ๋ด ํธ ํ ๋๋ง ์์ผ๋ฉด ์ด์๊ฐ๋ ์๋๋ ฅ์ด ๋๋คโ๊ณ ํธ์ํ๋ ์ฐ๋์ ์ฌ์ฑ ์์ฌ์ด๊ธฐ๋ ํ๋ค.
์์ ํ ์ด๋ฆฐ ๊ด๊ฐ๊ณผ์ ๋ํ ์๊ฐ์์ โ๊ฐ์ ๋๋, ๊ฐ์ ์ฑ๋ณ์ ๋ฐฐ์ฐ๊ฐ ํ ์ํ ์ ํ ํ๋ ์์ ๋ด๊ธฐ๋ ๊ฒ์ด ์์ํ๋ฉด์ ๋ ํฅ๋ฏธ๋กญ๊ฒ ๋๊ปด์ก๋คโ๋ ํ์ํฌ์ ๋ง์ ์ ์ข ์ ์ญ์ โ๋๊ฐ์ธ
900ํ ๊ท๋ชจ ํ์ข ํ
โํ๊ตญ ๋ชจ๋๋์ฆ์ ์ ๊ตฌ์โ ํ์ข ํ(90)์
์์ ์ธ๊ณ๋ฅผ ์ด๋ง๋ผํ ํ์ข ํ ์ํธ์ผํฐ
๊ฐ ๊ฒฝ๊ธฐ๋ ํ์ฃผ์ ๋ฌธ๋ฐ๋์ ๊ฐ๊ดํ๋ค. ์ฐ
๋ฉด์ ์ฝ 2967ใก(897ํ) ๊ท๋ชจ ๊ณต๊ฐ์ 4๊ฐ
์ ์์ฅ์ ํผ์ณ์ง ๋ํ์ 54์ ๊ณผ ๋ค์ํ
์์นด์ด๋ธ ์๋ฃ๊ฐ ํ์ ์คํ์ ๋งค์งํด์จ
์๊ฐ์ ์์ ์ฌ์ ์ ๋ง์์ด ์ฆ์ธํ๋ค.
๊ทธ๋ ์ฌ์ด ๊ตต์ ๋งํฌ ๋ท๋ฉด์ ๋ฌผ๊ฐ์
๋๊ป๊ฒ ๋ฐ๋ฅธ ๋ค ์ฒ์ ์๋ฉด์ผ๋ก ๋ฌผ๊ฐ์
๋ฐ์ด ๋ฃ๋ ๊ธฐ๋ฒ์ผ๋ก ์์ ํ๋ค. ์ด๋ฅธ๋ฐ
โ๋ฐฐ์๋ฒ(่ๆผๆณ)โ์ด๋ผ ๋ถ๋ฆฌ๋ ๋ ํนํ ๋ฐฉ ์์ด๋ค. 1970๋ ๋๋ถํฐ ์ด๋ ๊ฒ ์์๋ โ์
ํฉโ ์ฐ์์ ๊ณ ์ ๊ด๋ ์ ๋จธ๋ฌผ์ง ์๋ ์
์ ๊ฐ ํ์ข ํ์ ์คํ ์ ์ ์ ๋๋ณํ๋ ๋ ํ ์ฐ์์ผ๋ก ์๋ฆฌ๋งค๊นํ๋ค.
1์ธต์ 1์ ์์ฅ์ 2015๋ ๋ถํฐ 2022๋ ๊น ์ง ์ ์๋ ๊ทผ์๋ค์ด ์ ์๋๋ค. 2์ธต์ 2์

์์ฅ์์ 1960~1970๋ ๋ ์ด๋ฐ ์ํ๋ค์ ๋ณผ ์ ์๋ค. 3์ธต 3์ ์์ฅ์๋ 1976๋ ๋ถํฐ 2021๋ ๊น์ง ๋ค์ํ ์๊ธฐ์ โ์ ํฉโ ์ฐ์ ์ด, 4์ ์์ฅ์๋ ๊ฑฐ์ธ๊ณผ ์์ฑ๊ฐ ์ด์ฐ๋ฌ ์ง ํ๊ธฐ โ์ดํ ์ ํฉโ ์์ ์ด ์ ์๋๋ค. ใํ์ข ํ ์ํธ์ผํฐ๋ ๋ณธ๋ ์ถํ์ฌ(๋ฏธ๋ฉ ์์ค)๊ฐ ์๋ ๊ฑด๋ฌผ์ ํ์ข ํ์์ ๋ฌธํ์ฌ ๋จ(์ด์ฌ์ฅ ํ์ค)์ด ๋ช ๋ ์ ์ธ์ํด ๋ฆฌ๋ชจ ๋ธ๋ง์ ๊ฑฐ์ณ ํ์ํ๋ค. ํ ํ๋ฐฑ์ ์๋ค์ธ ํ์ค ํ์ข ํ ์ํธ์ผํฐ ์ด์ฌ์ฅ์ โํ์์
์ผ๊ถ์จ ์คํ์ ์ธ ์์ ์ธ๊ณ๋ฅผ ํ๋์ ๋ณด ์ฌ์ฃผ๊ณ ์ฐ๊ตฌ๋ฅผ ์ด์ด๊ฐ ์ ์๋ ๊ณต๊ฐ์ ๊ฐ ๋ ๊ฒ์ด ์๋ฒ์ง์ ํ์์์์ด์๋๋ฐ ์ด ๊ฟ์ 90์ธ์ ์ด๋ฃจ์ จ๋คโ๋ฉฐ โ์ฐ์ ์ ์ํธ ์ผํฐ๋ฅผ ์์ ์ฌ๋ ๋์ ์์ฝ์ ๋ก ๊ด๋๊ฐ





์ ๋ถ๊ฐ ์์ฅ์ ๊ณต์ค๋ณด๊ฑด์ ํ๊ดดํ๋ ๋ฏธ๊ตญ

์ด๋ฆฐ ์์ ํ๊ต์ ์ ๋ง ๊ฐ๊ธฐ ์ซ์ ๋
๋ค์ด ์์๋ ์๊ฐ์ด ๋๋ค. ๋ฐ๋ก โ์ฃผ
์ฌ ๋ง๋ ๋ โ์ด์๋ค. ๊ตญ๋ฏผํ๊ต(์ด๋ฑํ
๊ต) ๋๋ค. ๋์ผยท์ฅํฐํธ์คยท๊ฒฐํต ๋ฑ ๊ฐ
์ข ์๋ฐฉ์ ์ข ์ ํ๊ต์์ ์ค์ํ์
๋ค. ๋ฌด์์ด ๋ณ์ ๊ฑธ๋ฆฌ์ง ์์ผ๋ ค๋ฉด ์
๋ฐฉ์ ์ข ์ด ๊ผญ ํ์ํ๋ค๊ณ ๋ฐฐ์ ์ง๋ง,
์ค ์์ ๋ง๋ ๊ทธ ์ฃผ์ฌ๋ ๋ฌผ๋ก ๋ฌด์ญ๊ณ
์ซ์๋ค. ๊ทธ์ค ๋จ ํ ๊ฐ์ง ์์๋ง๋น ๋ฐฑ
์ ์ ์ฃผ์ฌ๊ฐ ์๋๋ผ ๊ฐ์คํ์ ๋ฌผ์ฝ
์ ๋จ์ด๋จ๋ ค ์ฃผ๋ฉด ๋ฌ์ฝคํ๊ฒ ๋จน๋ ๊ฒ
์ด๋ผ ๋ค๋ค ์ ์ด ๋ฌ๋ ๊ธฐ์ต์ด ์๋ค.
๊ทธ ๋น์๋ง ํด๋ ๋ง์ฐํ๋ ๊ฐ์ข ์
์ผ๋ณ์ ์ก๊ธฐ ์ํด์ ์ ๋ถ๋ ์๋ฌด๊ต
์ก์ ์ฅ์๋ฅผ ์ด์ฉํ์ฌ ์ ๊ตญ๋ฏผ์ ๋
์์ผ๋ก ์๋ฐฉ์ ์ข ์ ์๋ํ๋ค. ๊ฐ์ธ
๊ฐ๊ฐ์ ๋ณดํธํ๋ ๊ฒ๋ฟ ์๋๋ผ ์ฌํ
์ ์ฐจ์์์ ๋ฉด์ญ๋ฅ ์ด ๋์์ผ๋ง ๊ท
์ด ํผ์ง ์ฌ์ง๋ฅผ ์ฃผ์ง ์๊ธฐ ๋๋ฌธ์ ์ธ
๊ตฌ ์ ์ฒด์ ๋ฐฑ์ ์ ์ฃผ์ด์ผ ํ๋ค. ์ด๋ฐ
๊ณต์ค๋ณด๊ฑด ์ ์ฑ ๋ค์ ๊ตฌํ๋ง ๋ ์ด๋ฏธ
์ ๊ตฌ์๋ค์ด ๋์ ํ๋ ค ํ๋ค. ์ผ์ ๊ฐ
์ ๊ธฐ์๋ ๋ง์ด ์๋๋์์ผ๋ฉฐ, ํด๋ฐฉ
ํ์๋ ๋ฏธ๊ตญ์์ ์ ์ผ๋ณ์ ๋ํ ์ง
์๊ณผ ๋ฐฑ์ ์ ๋ฌผ๋์ ์ ์๋ฐ์๋ค.
1980๋ ๋ ๋ฏธ๊ตญ์ ์ ํ์ ๊ฐ ๋ณด๋
ํ๊ต์์ ์ฃผ์ฌ ๋ง๋๋ค๋ ๋ง์ ์์
๋ค. ์ ์์ ๋๋ถํฐ ๋ถ๋ชจ๋ค์ด ๊ฐ์ ์
์๊ณผ ์์ฌ์ ์ง๋์ ๋ฐ๋ผ ๊ฐ์ข ์๋ฐฉ
์ฃผ์ฌ๋ฅผ ๋ง๋ ์๋ฃ ์์คํ ์ด ๊ฐ์ถ์ด
์ ธ ์์๋ค. ๋์ ํ๊ต์ ์ ํํ๋ ค๋ฉด
์ค์ํ ์๋ฐฉ์ ์ข ์ ์ด๋ฏธ ๋ง์ณ์ผ๋ง
ํ๋ ๊ท์ ์ด ์์๋ค. ์ด์ ์ฐ๋ฆฌ๋๋ผ
์๋ฐฉ์ ์ข ์๋ชจ๋ก ํผ์ง ๋ฏธ๊ตญ
๋ณด๊ฑด๋ถ ์ฅ๊ด์ด ๋ฐฑ์ ๋ถ์ ๋ถ์ถ๊ฒจ
๋ฐฑ์ ยท์ํ์ฆ ์ฐ๊ด ์ฐ๊ตฌ ์ง์๋
์์ ๋ฒ์ด๋ ์ฃผ์ฅยท์ ๋ ํ๋ฐ์
์๋ ์ ์ฐฉ๋ ์ ํ์ ์๋ฐฉ์ ์ข ํ์ธ
์ฌ์ ์ด๋ค. ๋ฏธ๊ตญ์ ๊ฒฝ์ฐ ์ ํํ ์ ๋
๋ ๊ฐ ์ฃผ์์ ์ ํ์ง
๋ง, ์ฐ๋ฐฉ์ ๋ถ์์ ๊ฑฐ
๊ธฐ์ ๊ธฐ๋ฐ์ด ๋๋ ์ฐ๊ตฌ
์ ๊ฐ๋ฐ์ ์ฃผ๋ํ๊ณ , ์ด๋ค
๋ฐฑ์ ์ ์ด๋ ์ฐ๋ น์ ์ฃผ๋์ง์ ๋ํ ๊ถ๊ณ ๋ฅผ ํด ์ค๋ค.
โ๋ฐฑ์ ๋ง์ผ๋ฉด ์ํ์ฆ ๊ฑธ๋ฆฐ๋คโ๋ ๊ดด๋ด
๊ทธ๋ฐ ๋ฏธ๊ตญ์์ ์ต๊ทผ ์๋ฐฉ์ ์ข
์ด ํฐ ๋ ผ๋์ ๋์์ด ๋๊ณ ์๋ค. ํน
ํ ์ฝ๋ก๋19 ํฌ๋ฐ๋ฏน ์ฌํ ์ค ์ ๋ถ์
์ ์๋ฌด๋ฆฌ ์ค๋ํ๋ ค ํด๋ ๋ฐฑ์ ์ ๊ฑฐ
๋ถํ๋ ์ฌ๋๋ค์ด ๋ง์ด ๋์๋ค. ๋จ
์ง ๋ฐฑ์ ์ ๋ถ์์ฉ์ ์ฐ๋ คํ๋ ์กฐ์ฌ
์ค๋ฌ์ด ์ฌ๋๋ค๋ ์๊ณ , ๋ค์ํ ์
๋ชจ์ค์ ๋ฏฟ์ผ๋ฉฐ ๊ฒ์ ์ง์ด๋จน์ ์ฌ
๋๋ค๋ ์์๋ค. ์ฌ์ง์ด ๋น ๊ฒ์ด์ธ
์ ์๋ชจ๋ก ์๋ฐฉ์ฃผ์ฌ๋ฅผ ๋์ ๋ ๋ชฐ
๋ ์ฐ๋ฆฌ์ ๋ชธ์ ๋ง์ดํฌ๋ก ์นฉ์
์ง์ด๋ฃ๋๋ค๋ ์ค๊น์ง ์์๋ค.
์ด๋ฏธ ์ฝ๋ก๋ ์ฌํ ์ ์๋ ํ
์ญ์ ํฌํจํ ์ธ ๊ฐ์ง ์ง๋ณ์
๋์์ ์๋ฐฉํ๋ MMR ๋ณต
ํฉ ๋ฐฑ์ ์ ๋ง์ผ๋ฉด ์์ด๋ค์ด
์ํ์ฆ์ ๊ฑธ๋ฆฐ๋ค๋ ์ค์ ๋ฏฟ
๋ ๋ถ๋ชจ๋ค๋ ๊ฝค ์์๋ค. ๋ฐฑ์
๋ถ์ ์ ์ด์ ๊ณผํ์ ๋ํ ์
๋ขฐ๋ฅผ ์ด๋ป๊ฒ ์ ์งํ ๊น ํ๋
์ฌํ์ ๊ณ ๋ฏผ์ ๋ํํ๋ ์ฌ
๋ก๋ก ๋ถ์ํ์๋ค.
์ด ์ฌํ๋ ์ต๊ทผ ๋ ๊ธฐ๋ฌํ


๋ชจ์์ผ๋ก ๋๋ณํ๊ณ ์๋ค. ์ 2์ฐจ ํธ
๋ผํ ์ ๊ถ์์ ๋ณด๊ฑด์ฌํ๋ณต์ง๋ถ ์ฅ ๊ด์ผ๋ก ์๋ช ๋ ๋ก๋ฒํธ ์ผ๋ค๋๋ผ๋
์ธ๋ฌผ ๋๋ฌธ์ด๋ค. ๊ฑด๊ฐ๊ณผ ์ํ์ ๋ํ
์ฌ๋ฌ ๊ฐ์ง ์ด์ํ ๊ฒฌํด๋ฅผ ๊ฐ์ง ์ฌ๋
์ธ๋ฐ, ํนํ ๋ฐฑ์ ์ ๋ถ์ ํ๊ธฐ๋ก ์ ๋ช ํ๋ค. ์ผ๋ค๋ ์ฅ๊ด์ ์ทจ์ํ์๋ง์ ์๊ธฐ ๋ถ์ ์ฐํ์ ์ ๋ฌธ๊ฐ๋ค์ ํด ๊ณ ํ๊ธฐ ์์ํ๋ค. ๋ฐฑ์ ์๋ฌธ ์์ํ๋ ์ ์์ ํด์ํ๊ณ ์๊ธฐ ๋ง์์ ๋๋ ์ฌ๋ ์ผ๋ก ๊ฐ์์น์ ๋๋ฐ, ๊ทธ์ค ์ ๋ฌธ๊ฐ ์๊ฒฉ ์ด ์๋ ์ธ์๋ค
๋ ๋ค์ด๊ฐ ์๋ค. ์ต๊ทผ์๋ ์ง๋ณ๋์ฑ ์ผํฐ(CDC) ์์ฅ์ด ์๊ธฐ ์๊ฒฌ์ ๋ค
๋ฐ๋ฅด์ง ์์๋ค๊ณ ์ ๊ฒฉ ํด์ํ์๋ค.
ํธ๋ผํ ๋ํต๋ น์ด ๊ณผํ๊ณผ ์ํ ์ฐ๊ตฌ
๋น๋ฅผ ๋ํญ ์ญ๊ฐํ๋ ์์ค์๋ ์ผ๋ค
๋ ์ฅ๊ด์ ๊ฐ์ฅ ํ์ํ ์ฐ๊ตฌ๋ ํด
์ผ ํ๋ค๋ฉฐ ๋ฐฑ์ ๊ณผ ์ํ์ฆ์ ์ฐ๊ด์ฑ
์ ๋ค์ ๋ค์ฌ๋ค๋ณด๋ ์ฐ๊ตฌ๋ฅผ ์ง์ํ
๊ฒ ๋ค๊ณ ์ ์ธํ๋ค. ์ด ์ฌํ๋ก ๋ฏธ๊ตญ ์ฐ
๋ฐฉ ์์์์๋ ์ผ๋ค๋ ์ฅ๊ด์ ๋ถ๋ฌ
์ ์ฌ๋ฌ ๊ฐ์ง ํด๋ช ์ ์๊ตฌํ์ผ๋ฉฐ, ์ฌ ๋น ์์๋ค๋ ์ฐ๋ ค๋ฅผ ํ๋ช ํ๋ค. ์๋ก
์๋ฆฌ์น๋ ์ธ์์ด ๋ฒ์ด์ก๋๋ฐ, ์ด๋
์ผ๋ค๋๋ ์ฝ๋ก๋ ๋ฐฑ์ ์ด ์ ํจํ๋ค ๋ ๊ฒ์ ์ ์ ์๋ค๊ณ ์ฃผ์ฅํ๋ฉด์, CDC์์ ์ง๊ณํ ์ฌ๋ง์ ์๋ ๋ฏฟ์ ์ ์๋ค๊ณ ์ฐ๊ฒผ๋ค. ์ ๋ถ๊ฐ ์ ๋ถ ์์ ์ ๋ถ์ ํ๊ณ ๊ณต๊ฒฉํ๋ ํด๊ดดํ ์ํฉ ์ด ๋ฒ์ด์ง ๊ฒ์ด๋ค. ํ ์ฌ์ค์์ ํ์ญ ํ์ฐ ์กฐ์ง ใโ์ผ๋ค๋โ๋ผ๋ ์ด๋ฆ์ ๋ชจ๋ฅด๋ ์ฌ ๋์ ์๋ค. ์ด ์ผ๋ค๋ ์ฅ๊ด์ 1960๋ ๋ ์ด์ ์ธ๊ณ์ ์ผ๋ก ๋ช ์ฑ์ ๋จ์ณค๋ ์กด F ์ผ๋ค๋ ๋ํต๋ น์ ์กฐ ์นด๋ค. ์ผ๋ค๋ ๋ํต๋ น์ ๋์ ๋ก๋ฒํธ๋ ๊ทธ ๋ฐ์์ ๋ฒ
๋ฌด์ฅ๊ด์ ์ญ์ํ๋ฉด์ ์ง๋ณด์ง์์ ์ ์ถ์๋ฐ๋ ์ ์ ์ง๋์๋ก ๋ ์ฌ๋ ์๋๋ฐ, ๊ทธ๊ฐ ๋ฐ๋ก ์ง๊ธ ์ผ๋ค๋





