Συνοσηρότητες στο σδτ2 η σημασία της νεφρικής δυσλειτουργίας (2014 )

1

Διευθυντής Τμήμα: Διαβήτη-Παχυσαρκίας-Μεταβολισμού Νοσοκομείο Metropolitan

Συνοσηρότητες στο Σακχ. Δ ιαβήτη τύπου 2: Η σημασία της νεφρικής δυσλειτουργίας, στην επιλογή της

αντιδιαβητικής

αγωγής

Kαπάνταης E.

2

 Συνοσηρότητες στο Σακχ. Διαβήτη τύπου 2

 Η σημασία της νεφρικής δυσλειτουργίας στην επιλογή της αντιδιαβητικής αγωγής

Δομή της ομιλίας

Kαπάνταης E.

3

 Συνοσηρότητες στο Σακχ. Διαβήτη τύπου 2

 Η σημασία της νεφρικής δυσλειτουργίας στην επιλογή της αντιδιαβητικής αγωγής

Δομή της ομιλίας

Kαπάνταης E.

4

Αγγειακό εγκεφαλικό: αυξάνει τη συχνότητα3 Διαβητική Αμφιβληστροειδοπάθεια: 1η αιτία τύφλωσης1

Διαβητική Νεφροπάθεια: 1η αιτία αιμοκάθαρσης2

Care 2003;26(Suppl.1):S99–S102 Care 2003;26(Suppl.1):S94–S98 3Am Heart J 1990;120:672–676 4In Textbook of Diabetes 1997 5Diabetes Care 2003;26(Suppl.1):S78–S79

Καρδιαγγειακές παθήσεις: αιτία θανάτου του 75% των διαβητικών4

Διαβητική Νευροπάθεια: 1η αιτία μη-τραυματικών ακρωτηριασμών5

1Diabetes 2Diabetes

Ο σακχαρώδης διαβήτης τύπου 2 σχετίζεται αιτιολογικά με πληθώρα σημαντικών επιπλοκών

Kαπάνταης E.

Diabetes Care 1997; 20: 1683-1687

5

6

Γυναίκες

4

p<0.001

Γυναίκες 5,8 5,6

3,8

Άνδρες

Άνδρες

3,6

5,4

3,4

5,2 5

DM

no DM

DM

no DM

3,2 3

Total cholesterol (mmol/L)

Γυναίκες p<0.001

1,4

1

1,8

Men Άνδρες

p<0.001

Women Γυναίκες p<0.001

1,6

Άνδρες 1,2

DM

no DM

LDL-cholesterol (mmol/L) 2

1,6

DM

no DM

1,4

p<0.001

DM

1,2

no DM

DM

no DM

HDL-cholesterol (mmol/L)

1

DM DM

no no DM DM

DM DM

no no DM DM

Triglycerides (mmol/L)

Λιπιδαιμικό profile σε διαβητικά & μη διαβητικά άτομα (UKPDS)

Kαπάνταης E.

Ρυθμός Καρδιαγγειακής θνησιμότητας ανά 10.000 άτομα το χρόνο

Diabetes Care 1993; 16: 434-444

250

6

Μη διαβητικοί

225

Διαβητικοί τύπου 2

200 175 150 125 100

75 50

25 0

<120

120–139

140–159

160–179

180–199

Συστολική αρτηριακή πίεση (mm Hg)

>200 Ο σακχ. διαβήτη τύπου 2, είναι μείζον επιβαρυντικός παράγων καρδιαγγειακού κινδύνου σε υπερτασικά άτομα

Kαπάνταης E.

BMJ 1998; 317: 703-713

7

ανά 1.000 ασθενείς το έτος

Συμβάματα

80 70

p=0.005

Αυστηρός έλεγχος (n=758) Μέση επιτευχθείσα ΑΠ: 144/82 mmHg

60

OΧΙ αυστηρός έλεγχος (n=390) Μέση επιτευχθείσα ΑΠ: 154/87 mmHg

50

40 30

p=0.02

20

p=0.01

p=0.009

10 0

Θάνατοι Κάθε τελικό σημείο σχετιζόμενο με το σχετιζόμενοι με το διαβήτη διαβήτη

ΑΕΕ

Μικροαγγειακές επιπλοκές

Καρδιαγγειακή θνητότητα ανάλογα με τη συστολική αρτηριακή πίεση σε άτομα με διαβήτη τύπου 2 ή χωρίς (MRFIT Study

Kαπάνταης E.

% Επιπολασμός Αμφιβληστροειδοπάθειας

Diabetes 1986; 35: 797-801

8

60 50

p=0.002

40 30 20 10 0 <6.1

6.1-8

8.1-10

10.1-12

>12

HbA1c (%) Ο επιπολασμός της αμφιβληστροειδοπά θειας ανάλογα τη γλυκαιμική ρύθμιση στο σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2

Kαπάνταης E.

9

Διαβητικό πόδι

Kαπάνταης E.

N Engl J Med 1998; 339: 229-234

10

50 - MI= Όχι προηγούμενο EM + MI= Με προηγούμενο EM

7ετής επίπτωση Καρδιαγγειακών Συμβαμάτων (%)

45

40

Mη Διαβητικοί

35

Διαβητικοί τύπου 2

30 25 20 15 10 5 0

-MI +MI -MI +MI

-MI+MI -MI +MI

Έφραγμα μυοκαρδίου

Eγκεφαλικό επεισόδιο

-MI +MI -MI +MI Kαρδιαγγειακοί θάνατοι

Αυξημένος κίνδυνος εμφάνισης καρδιαγγειακών επεισοδίων σε άτομα με ΣΔΤ2

Kαπάνταης E.

BMJ 2000; 321: 405–412

11

ανά 1000 ασθενείς το έτος

Συχνότητα

60

HbA1C

50

5.5% 6.5% 7.5% 8.5% 9.5% 10.5%

40 30 20 10 0

Έμφραγμα μυοκαρδίου

Μικροαγγειοπάθεια UKPDS: Η επίδραση της κακής ρύθμισης της γλυκαιμίας στην εμφάνιση επιπλοκών

Kαπάνταης E.

Diabetes Care 2001; 24: 1614-1619

12

377

400 350

Διαβητικά άτομα

300

224

250 200

135

150

68

100 50

105

0

<45

241

250

Ομάδα ελέγχου

44

33 8

300

4

45-54

12 55-64 65-74 75-84 85-94 Ηλικία στην αρχή της μελέτης

95+ Αυξημένη συχνότητα εμφάνισης καρδιακής ανεπάρκειας στο σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2

Kαπάνταης E.

Endocr Pract 2011; 17: 616-628

13

Αυξημένος σχετικός κίνδυνος εμφάνισης νεοπλασμάτων στο σακχαρώδη διαβήτη

Kαπάνταης E.

Endocr Pract 2011; 17: 616-628

14

Αυξημένος ο σχετικός κίνδυνος θνησιμότητα από νεοπλάσματα στο σακχαρώδη διαβήτη

Kαπάνταης E.

Am J Prev Med 2006; 30: 371-377

15

Παχύσαρκοι

Υπέρβαροι Φυσιολογικού βάρους

30% 10%

60%

Η.Π.Α. Νational Health Interview Survey 2003, 31.000 άτομα, ηλικίας 18-79 ετών

Η συντριπτική πλειοψηφία των τύπου 2 διαβητικών, έχουν σωματικό βάρος παραπάνω από το φυσιολογικό

Kαπάνταης E.

N Engl J Med 2014; 370: 233-244

16

Μη καπνιστές Μη καπνιστές, πλην θανάτων των πρώτων 4 ετών

Σχετικός κίνδυνος Θνησιμότητας

1.5 1.4 1.3 1.2 1.1

1.0

18.5-22.4

22.5–24.9

25.0–27.4 27.5–29.9 30.0–34.9

Δείκτης Μάζας Σώματος (kg/m2)

≥35.0 Αυξημένος κίνδυνος θνησιμότητας ανάλογα το σωματικό βάρος σε άτομα με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2

Kαπάνταης E.

N Engl J Med 2014; 370: 233-244

17

1.7 1.6

Σχετικός κίνδυνος Θνησιμότητας

1.5

Όλοι οι μελετηθέντες Μη καπνιστές

1.4 1.3

1.2 1.1 1.0

18.5-22.4

22.5–24.9

25.0–27.4 27.5–29.9 30.0–34.9

Δείκτης Μάζας Σώματος (kg/m2)

≥35.0 Αυξημένος κίνδυνος θνησιμότητας από καρδιαγγειακά αίτια ανάλογα το βάρος σε άτομα με διαβήτη τύπου 2, σε 15.8 έτη

Kαπάνταης E.

N Engl J Med 2014; 370: 233-244

Όλοι οι μελετηθέντες Μη καπνιστές

1.5

Σχετικός κίνδυνος Θνησιμότητας

18

1.4 1.3 1.2 1.1

1.0

18.5-22.4

22.5–24.9

25.0–27.4 27.5–29.9 30.0–34.9

Δείκτης Μάζας Σώματος (kg/m2)

≥35.0 Αυξημένος κίνδυνος θνησιμότητας από καρκίνο, ανάλογα το σωματικό βάρος σε άτομα με διαβήτη τύπου 2, σε 15.8 έτη

Kαπάνταης E.

Σχετικός κίνδυνος θανάτου προσαρμοσμένος στην ηλικία

JAMA 1999; 282: 1547-1553

19

Φυσιολογικό ΣΒ & χωρίς τον παράγοντα Φυσιολογικό ΣΒ

3.5

Υπέρβαροι

3

Παχύσαρκοι

2.5 2 1.5 1 0.5 0

Χοληστερίνη ≥240

Διαβήτης

Υπέρταση

Κάπνισμα

Ο σχετικός κίνδυνος θανάτου κάθε αιτιολογίας, ανάλογα το σωματικό βάρος, για επιλεγμένους προγνωστικούς παράγοντες θνητότητας

Το αυξημένο βάρος αυξάνει τον κίνδυνο θνητότητας σε άτομα με υπερχοληστεριναιμία, διαβήτη, υπέρταση ή κάπνισμα

Kαπάνταης E.

20

Κρεατινίνη πλάσματος GFR

Λευκωματουρία

Αρτηριακή Πίεση

Έτη μετά την εμφάνιση του διαβήτη

Η λευκωματουρία ως παράγοντας κινδύνου θνησιμότητας σε άτομα με σακχ. διαβήτη τύπου 2

Kαπάνταης E.

21

 Συνοσηρότητες στο Σακχ. Διαβήτη τύπου 2  Η σημασία της νεφρικής δυσλειτουργίας στην επιλογή της αντιδιαβητικής αγωγής

Δομή της ομιλίας

Kαπάνταης E.

United States Renal Data System (USRDS) 2000 Annual Data Report • WWW.USRDS.ORG

Άλλα 10% Σπειραματονεφρίτις 13% Υπέρταση 27%

22

Διαβήτης 50%

Βασική διάγνωση υπεύθυνη για έναρξ η αιμοκάθαρσης

Kαπάνταης E.

United States Renal Data System (USRDS) 1997 Annual Data Report

23

Αριθμός ατόμων

35.000 30.000 25.000 20.000 15.000 10.000 5.000 0

1984

1986

1988

1990

1992

1994

1996

Έτος Άτομα που ξ εκινούν θεραπεία τελικού σταδίου νεφρικής ανεπάρκειας σχετιζόμενη με το διαβήτη στις ΗΠΑ

Kαπάνταης E.

24

GFR= Ρυθμός σπειραματικής διήθησης Κάθαρση ινουλίνης= [ινουλίνη ούρων] *[όγκος ούρων] / [ινουλίνη πλάσματος] Κάθαρση κρεατινίνης= [κρεατινίνη ούρων 24ωρου] *[όγκος ούρων] / [κρεατινίνη πλάσματος] Modification of Diet in Renal Disease Study (MDRD): eGFR (mL/min/1.73 m2) = 186 Χ (κρεατινίνη ορού ) –1.154 Χ (ηλικία) –0.203 Χ (0.742 εάν γυναίκα) Χ (1.212 εάν αφρικανός) Cockcroft-Gault: (140 − ηλικία) X σωματικό βάρος Χ (0.85 εάν γυναίκα) eGFR = κρεατινίνη ορού Χ 72

Βασικοί μέθοδοι προσδιορισμού της νεφρικής λειτουργείας

Kαπάνταης E.

25

Συσχέτιση κάθαρσης κρεατινίνης και eGFR

Kαπάνταης E.

Nephrol Dial Transplant 2006; 21: 2342–2343

26

MDRD-eGFR Cockroft–Gault -eGFR

Άτομα που ξ εκινούν θεραπεία τελικού σταδίου νεφρικής ανεπάρκειας σχετιζόμενη με το διαβήτη στις ΗΠΑ

Kαπάνταης E.

27

Επιπλοκές

ΚΦ

↑ κίνδυνος

Βλάβη

 GFR

ΧΝΑ

Θάνατος

Έλεγχος Μείωση κινδύνου Αντιμετώπιση Παρακολούθηση Τεχνητός νεφρός παραγόντων εμφάνισης ΧΝΑ ΧΝΑ & Εξέλιξης. ή μεταμόσχευση εμφάνισης ΧΝΑ Συνοσηροτήτων. Αντιμετώπιση Επιβράδυνση επιπλοκών εξέλιξης Άτομα που ξ εκινούν θεραπεία τελικού σταδίου νεφρικής ανεπάρκειας σχετιζόμενη με το διαβήτη στις ΗΠΑ

Kαπάνταης E.

28

Στάδιο

Περιγραφή

GFR (mL/min/1.73m2)

1

Νεφρική βλάβη με κφ ή  GFR

> 90

2

Ήπια  GFR

60-89

3

Μέτρια  GFR

30-59

4

Σοβαρή  GFR

15-29

Νεφρική ανεπάρκεια

< 15 ή Τεχνητός νεφρός

5

Στάδια νεφρικής ανεπάρκειας σύμφωνα με το GFR (National Kidney Foundation-ΗΠΑ)

Kαπάνταης E.

Am J Kidney Dis 1999; 34: 973-995

29

Παράμετροι

Φυσιολογική τιμή

Μικροαλβουμινουρία

Μακροαλβουμινουρία

AER ούρων (g/min)

< 20

20 - 200

>200

AERούρων (mg/24h)

< 30

30 - 300

>300

Albumin/ Creatinine ratio ούρων (mg/g)

< 30

30 - 300

>300

AER= Albumin excretion rate

Ο ορισμός της μικρολευκωματουρίας & μακρολευκωματουρίας

Kαπάνταης E.

30

ΚΑΝ

• Πρόληψη • Αντιμετώπιση

ΧΝΑ

• Ανίχνευση • Πρόληψη εξέλιξης

Διαβητική Νεφροπάθεια

ΚΑΝ: Καρδιαγγειακά νοσήματα ΧΝΑ: Χρόνια νεφρική ανεπάρκεια

Έκβαση της διαβητικής νεφροπάθειας

Kαπάνταης E.

Clin J Am Soc Nephrol 2012; 7: 401–408

31

Άτομα που ξ εκινούν θεραπεία τελικού σταδίου νεφρικής ανεπάρκειας σχετιζόμενη με το διαβήτη στις ΗΠΑ

Kαπάνταης E.

Ann Int Med 1989; 111: 788-796

32

Αθροιστική συχνότητα ESRD (%)

30 25 20 15 10 5 0 0

2

4

6

8

10

12

14

16

18

20

Έτη από τη διάγνωση επιμένουσας λευκωματουρίας Εμφάνιση νεφροπάθειας τελικού σταδίου σε διαβήτη τύπου 2, μετά τη διάγνωση της λευκωματουρίας

Kαπάνταης E.

Kidney Int 2003; 64(suppl 87): S24-S31

33

100

Χωρίς συμβάν Στάδιο 5 ΧΝΑ Θάνατος

Ασθενείς (%)

80 60

61.6

67.6 84.0

40

6.1

2.9 20

0.3

29.5

32.3

- ΣΔ, +ΧΝΑ

+ ΣΔ, + ΧΝΑ

15.7 0 + ΣΔ, - ΧΝΑ

Αυξημένη θνητότητα σε άτομα με διαβήτη & χρόνια νεφρική ανεπάρκεια – Κλινικά αποτελέσματα 2ετίας

Kαπάνταης E.

N Engl J Med 2004; 351: 1296-1305

34

H χρόνια νεφρική ανεπάρκεια σχετίζεται με αυξημένο κίνδυνο καρδιαγγειακής & ολικής θνητότητας

Kαπάνταης E.

N Engl J Med 2004; 351: 1285-1295

35

Εκτιμώμενη συχνότητα (%)

60 50

eGFR (mL/min/1.73 m2) 75 60-74 45-59 <45

p<0.001

40 30 20 10 0 Composite Death From Reinfarction Σύνθετο Καρδιαγγειακός Νέο End Point CV Causes Τελικό σημείο θάνατος

Έμφραγμα

CHF Καρδιακή ανεπάρκεια

Stroke ΑΕΕ

Εισαγωγές στην Resuscitation ανάνηψη

Τα καρδιαγγειακά χειροτερεύουν με την εξ έλιξ η της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας: Αποτελέσματα 3 ετών παρακολούθησης

Kαπάνταης E.

Diabetes 1995; 44: 1303-1309

36

Επιβίωση (από όλες τις αιτίες θνητότητας)

1.0 Νορμοαλβουμινουρία (n=191)

0.9

Μικροαλβουμινουρία (n=86)

0.8 0.7

Μακροαλβουμινουρία (n=51)

0.6 0.5 0

1

2

3

4

5

p<0.01 Νορμοαλβουμινουρία vs Μικροαλβουμινουρία p<0.001 Νορμοαλβουμινουρία vs Μακροαλβουμινουρία p<0.05 Μικροαλβουμινουρία vs Μακροαλβουμινουρία

6 Έτη Η λευκωματουρία ως παράγοντας κινδύνου θνησιμότητας σε άτομα με σακχ. διαβήτη τύπου 2

Kαπάνταης E.

Diabetes Care 1996; 19: 305-312

37

1.000

Λευκωματουρία (Λ) - Υπέρταση (Υ) σε ΣΔΤ2

500

0

-Λ-Υ

-Λ+Υ +Λ-Υ +Λ+Υ

Άνδρες

-Λ-Υ

-Λ+Υ +Λ-Υ +Λ+Υ

Γυναίκες

O κίνδυνος θνησιμότητας σε άτομα με σακχ. διαβήτη τύπου 2 με λευκωματουρία ή/και αρτηριακή υπέρταση

Kαπάνταης E.

Diabetologia 2001; 44[suppl2]: S54-S64

40

Κανένας

38

Ένας

35

Χωρίς πρωτεϊνουρία

30

Με πρωτεϊνουρία

Δύο

Τρεις †

*p<0.05 †p<0.01 ‡p<0.001 †

25 *

20

‡

15 *

10

*

5 0 Παράγοντες:

Υπέρταση: (συστολική >140 mmHg ή διαστολική >90 mmHg) Υπερχοληστεριναιμία: Ολική χοληστερίνη>240 mg% Κάπνισμα

Καρδιαγγειακή θνητότητα (προσαρμοσμένη στην ηλικία) ανάλογα τον αριθμό των παραγόντων κινδύνου, σε ΣΔ Τ2

Kαπάνταης E.

Stroke 1996; 27: 2033-2039

39

Λεύκωμα 150-300 mg/L

Λεύκωμα <150 mg/L

40 p< 0.001

0.9

Επίπτωση (%)

Καμπύλες επιβίωσης καρδιαγγειακής θνητότητας

1.0

Λεύκωμα >300 mg/L

0.8 0.7

p< 0.001 0.6

30

20

10

0.5 0

0

0

20

40

60

80

Χρόνος (μήνες)

100

ΑΕΕ

Στεφανιαία νόσος Η λευκωματουρία σχετίζεται με Αγγειακό Εγκεφαλικό & Στεφανιαία Νόσο σε άτομα με διαβήτη τύπου 2

Kαπάνταης E.

40

Καρδιαγγειακά & νεφρικά συμβάματα ανάλογα τον GFR και τη λευκωματουρία

Kαπάνταης E.

Ασθενείς με αναιμία (%)

USRDS 2004 Annual Data Report. Available at: www.usrds.org

41

70 60

NHANES III NHANES 1999-2000

50 40 30 20 10 0 1

2

3

4-5

Στάδιο ΧΝΑ Επιπολασμός αναιμίας ανάλογα του σταδίου νεφρικής ανεπάρκειας

Kαπάνταης E.

Kidney Int 1999; 56: 1084-1093

42

PTH <60 pg/mL

(Z-score) πυκνότητα, Οστική Z-Score Density, Mineral Bone

Σπονδυλική SpineΣτήλη

PTH 60-120 pg/mL

Ισχίο Hip

PTH >120 pg/mL

Βραχίονας Arm

0,00 -0,25 -0,50 -0,75 -1,00 -1,25 -1,50 -1,75 -2,00 -2,25

*

*

*p<0.05

* Η απώλεια οστικής μάζας σχετίζεται με τη σοβαρότητα του δευτεροπαθούς υπερπαραθυρεοειδισμού στα στάδια 3 & 4 της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας

Kαπάνταης E.

Nephrol Dial Transplant 2012; 27: 3018-3020

43

Ο σχετικός κίνδυνος εμφάνισης καρκίνου ανάλογα τον GFR

Kαπάνταης E.

N Engl J Med 1993;329:977-986/Diabetes Res Clin Prac 1995;28:103-117/Lancet 1998;352:837-853.

Μελέτη DCCT

Kumamoto (9  7%)

(8  7%)

N = 1441

N = 110

N = 5102

Αμφιβληστροειδοπάθεια

 76%

 69%

 17-21%

Νεφροπάθεια

 54%

 70%

 24-33%

Νευροπάθεια

 60%

–

–

Επιπλοκή

A1C: (9  7%)

UKPDS

Ο καλός γλυκαιμικός έλεγχος μειώνει τις επιπλοκές, συμπεριλαμβανομένης της νεφροπάθειας

Kαπάνταης E.

44

Diabetes Care 2006; 29: 1496-1500

45

Αθροιστικές καμπύλες επιβίωσης διαβητικών με τελικό στάδιο ΧΝΑ, ανάλογα τη γλυκαιμική ρύθμιση

Kαπάνταης E.

BMC Endocrine Disorders 2014, 14: 48-58

46

p <0.0001

Αθροιστική επίπτωση θνητότητας από όλες τις αιτίες στρωματοποιημένη ανάλογα με την παρουσία νεφρικής ανεπάρκειας και υπογλυκαιμίας

Kαπάνταης E.

Nephrol Dial Transplant 2009; 24: 338-341

47

○ Ινσουλίνη

● Σουλφονυλουρία

Ηλικία (έτη)

Οι υπογλυκαιμίες σε ηλικιωμένους (>70 ετών) συμβαίνουν συνηθέστερα στο 3ο-5ο στάδιο νεφρικής ανεπάρκειας

Kαπάνταης E.

Kidney Blood Press Res 2012; 36: 65-84

48

Η λιναγλιπτίνη δεν επιδεινώνει τη νεφρική απέκκριση

Kαπάνταης E.

Ann Intern Med 2011; 154: 554-559

49

Λιγότερο εντατική

Πλέον εντατική

6.0%

Ελάχιστα εντατική

8.0%

7.0%

Ψυχοκοινονικοοικονομικά θέματα

Εξαιρετικά δραστήριοι, καλά ενημερωμένοι, άριστες ικανότητες στον αυτοέλεγχο, πλήρης υποστήριξη

Λιγότερο δραστήριοι, περιορισμένη γνώση, λίγες ικανότητες αυτοελέγχου, λιγοστή υποστήριξη Κίνδυνος υπογλυκαιμίας

Μέτριος

Χαμηλός

Υψηλός Ηλικία

45

40

60

55

50

65

70

75

Διάρκεια του διαβήτη

5

15

10

20 Συνοδά νοσήματα

Κανένα

Λίγα / Ήπια

Πολλά / Σοβαρά Εγκατεστημένες αγγειακές επιλοκές

Καμία

Πρώιμες μικροαγγειακές

Καρδιαγγειακές Προχωρημένες μικροαγγειακές

Εξατομίκευση στόχων HbA1c στο σακχ. διαβήτη τύπου 2

Kαπάνταης E.

Diabetes Care 2012; 35: 1364-1379

50

Μονοθεραπεία Αποτελεσματικότητα (A1C) Υπογλυκαιμία Σωματικό Βάρος Παρενέργειες Κόστος

Συνδυασμένη θεραπεία: 2 φάρμακα Αποτελεσματικότητα (A1C) Υπογλυκαιμία Σωματικό Βάρος Παρενέργειες Κόστος

Συνδυασμένη θεραπεία: 3 φάρμακα

Περίπλοκες στρατηγικές ινσουλινοθεραπείας ADA / EASD Position Statement

Kαπάνταης E.

Nephrol Dial Transplant 2010; 25: 2044-2047

51

Αντιδιαβητική θεραπεία σε συνύπαρξη ΧΝΑ

Kαπάνταης E.

Nephrol Dial Transplant 2014; 29: 1284–1300

52

Προτεινόμενη φαρμακευτική αγωγή & προσαρμογή δοσολογίας των υπογλυκαιμικών φαρμάκων, σύμφωνα με τα στάδια της χρόνιας νεφρικής ανεπάρκειας

Kαπάνταης E.

53

Recommended Dose Exenatide 1

5 mcg twice daily; increase to 10 mcg based on clinical response

Exenatide qwk2

2 mg once weekly

Dose Adjustment for Renal Impairment Moderate: Use with caution when initiating or escalating doses Severe/ESRD: Not recommended Moderate: Use with caution Severe/ESRD: Not recommended

Liraglutide 3

0.6 mg once daily for 1 week, then 1.2 mg; can be increased to 1.8 mg

Aloglitpin4

25 mg once daily

Moderate: 12.5 mg once daily Severe/ESRD: 6.25 mg once daily

Linagliptin5

5 mg once daily

No dose adjustment recommended for renal impairment

Saxagliptin6

2.5 mg or 5 mg once daily

Moderate or severe/ESRD: 2.5 mg once daily

Sitagliptin7

100 mg once daily

Vildagliptin8

50 mg twice daily as monotherapy; 50 mg once daily in combination with SU

1. Exenatide Prescribing Information 4. Alogliptin Prescribing Information.

7. Sitagliptin Prescribing Information.

Use with caution; no dose adjustment recommended for renal impairment

Moderate: 50 mg once daily Severe/ESRD: 25 mg once daily Moderate or severe/ESRD: 50 mg once daily

2. Exenatide QW Prescribing Information 3. Liraglutide Prescribing Information.

5. Linaglitpin Prescribing Information.

6. Saxagliptin Prescribing Information.

8. Vildagliptin Summary of Product Characteristics.

Τιτλοποίηση δόσης σε ασθενείς με νεφρική δυσλειτουργία

Kαπάνταης E.

Cardiovascular Diabetology 2013; 12: 62-72

54

Επιλογή αντιδιαβητικ ού φαρμάκου ανάλογα τη συνοσηρότητα σύμφωνα με την άποψη των ειδικών

Kαπάνταης E.

55

Kαπάνταης E.