Skip to main content

Gr 2-Lewensvaardighede-Fasiliteerdersgids

Page 1

Í5”È-A-LFS-FG01aÎ 2

1

0

2

-

A

-

L

F

S

-

F

G

0

1

LEWENSVAARDIGHEDE FASILITEERDERSGIDS

Graad 2


Lewensvaardighede Fasiliteerdersgids

2102-A-LFS-FG01

Í5”È-A-LFS-FG01aÎ

Graad 2

Aangepas vir KABV

H Erasmus


Inhoudsopgawe Impaq se benadering tot Lewensvaardighede in graad 2..................................................................9 Aanvangskennis.................................................................................................................................9 Persoonlike en sosiale welsyn...........................................................................................................9 Skeppende kunste..............................................................................................................................9 Liggaamsopvoeding.........................................................................................................................10 Materiale en hulpbronne...................................................................................................................10 Hoe om die materiale en hulpbronne te gebruik..............................................................................10 Voorgestelde rooster vir graad 2......................................................................................................12

Kwartaal 1 Leereenheid 1..................................................................................................................................13 Week 1: Wat het ons nodig om te leef?............................................................................................13 Dag 1............................................................................................................................................13 Dag 2............................................................................................................................................15 Dag 3............................................................................................................................................15 Dag 4............................................................................................................................................17 Dag 5............................................................................................................................................18 Week 2: Wat het ons nodig om te leef?............................................................................................19 Dag 6............................................................................................................................................19 Dag 7............................................................................................................................................20 Dag 8............................................................................................................................................21 Dag 9............................................................................................................................................22 Dag 10..........................................................................................................................................24 Leereenheid 2..................................................................................................................................25 Week 3: Ek en ander........................................................................................................................25 Dag 1............................................................................................................................................25 Dag 2............................................................................................................................................26 Dag 3............................................................................................................................................27 Dag 4............................................................................................................................................28 Dag 5............................................................................................................................................29 Week 4: Ek en ander........................................................................................................................31 Dag 6............................................................................................................................................31 Dag 7............................................................................................................................................32 Dag 8............................................................................................................................................33 Dag 9............................................................................................................................................34 Dag 10..........................................................................................................................................35 Leereenheid 3..................................................................................................................................36 Week 5: Almal is spesiaal.................................................................................................................36 Dag 1............................................................................................................................................36 Dag 2............................................................................................................................................37 Dag 3............................................................................................................................................39 Dag 4............................................................................................................................................40 Dag 5............................................................................................................................................41 Week 6: Almal is spesiaal.................................................................................................................42 Dag 6............................................................................................................................................42 Dag 7............................................................................................................................................43

3

© Optimi


Fasiliteerdersgids Graad 2 ~ Lewensvaardighede

Dag 8............................................................................................................................................44 Dag 9............................................................................................................................................45 Dag 10..........................................................................................................................................46 Leereenheid 4..................................................................................................................................47 Week 7: Almal is spesiaal.................................................................................................................47 Dag 1............................................................................................................................................47 Dag 2............................................................................................................................................48 Dag 3............................................................................................................................................49 Dag 4............................................................................................................................................51 Dag 5............................................................................................................................................52 Week 8: Gesonde leefstyl.................................................................................................................53 Dag 6............................................................................................................................................53 Dag 7............................................................................................................................................54 Dag 8............................................................................................................................................55 Dag 9............................................................................................................................................57 Dag 10..........................................................................................................................................58 Leereenheid 5..................................................................................................................................59 Week 9: Gesonde leefstyl.................................................................................................................59 Dag 1............................................................................................................................................59 Dag 2............................................................................................................................................60 Dag 3............................................................................................................................................61 Dag 4............................................................................................................................................63 Dag 5............................................................................................................................................64 Week 10: Godsdienstige en ander spesiale dae..............................................................................65 Dag 6............................................................................................................................................65 Dag 7............................................................................................................................................66 Dag 8............................................................................................................................................66 Dag 9............................................................................................................................................67 Dag 10..........................................................................................................................................68

Kwartaal 2 Leereenheid 6..................................................................................................................................69 Week 11: Seisoene...........................................................................................................................69 Dag 1............................................................................................................................................69 Dag 2............................................................................................................................................70 Dag 3............................................................................................................................................72 Dag 4............................................................................................................................................73 Dag 5............................................................................................................................................74 Week 12: Seisoene..........................................................................................................................75 Dag 6............................................................................................................................................75 Dag 7............................................................................................................................................76 Dag 8............................................................................................................................................77 Dag 9............................................................................................................................................79 Dag 10..........................................................................................................................................80 Leereenheid 7..................................................................................................................................81 Week 13: Seisoene..........................................................................................................................81 Dag 1............................................................................................................................................81 Dag 2............................................................................................................................................82 © Optimi

4


Dag 3............................................................................................................................................83 Dag 4............................................................................................................................................84 Dag 5............................................................................................................................................85 Week 14: Plaasdiere........................................................................................................................86 Dag 6............................................................................................................................................86 Dag 7............................................................................................................................................87 Dag 8............................................................................................................................................88 Dag 9............................................................................................................................................90 Dag 10..........................................................................................................................................91 Leereenheid 8..................................................................................................................................92 Week 15: Wilde diere.......................................................................................................................92 Dag 1............................................................................................................................................92 Dag 2............................................................................................................................................93 Dag 3............................................................................................................................................95 Dag 4............................................................................................................................................96 Dag 5............................................................................................................................................97 Week 16: Waterdiere........................................................................................................................98 Dag 6............................................................................................................................................98 Dag 7..........................................................................................................................................100 Dag 8..........................................................................................................................................101 Dag 9..........................................................................................................................................102 Dag 10........................................................................................................................................103 Leereenheid 9................................................................................................................................104 Week 17: Waterdiere......................................................................................................................104 Dag 1..........................................................................................................................................104 Dag 2..........................................................................................................................................105 Dag 3..........................................................................................................................................106 Dag 4..........................................................................................................................................107 Dag 5..........................................................................................................................................108 Week 18: Diereskuilings.................................................................................................................108 Dag 6..........................................................................................................................................108 Dag 7..........................................................................................................................................109 Dag 8.......................................................................................................................................... 111 Dag 9.......................................................................................................................................... 112 Dag 10........................................................................................................................................ 113 Leereenheid 10.............................................................................................................................. 114 Week 19: Diereskuilings................................................................................................................. 114 Dag 1.......................................................................................................................................... 114 Dag 2.......................................................................................................................................... 115 Dag 3.......................................................................................................................................... 116 Dag 4.......................................................................................................................................... 117 Dag 5.......................................................................................................................................... 118 Week 20: Godsdienstige en ander spesiale dae............................................................................ 119 Dag 6.......................................................................................................................................... 119 Dag 7..........................................................................................................................................121 Dag 8..........................................................................................................................................121 Dag 9..........................................................................................................................................122 Dag 10........................................................................................................................................122

5

© Optimi


Fasiliteerdersgids Graad 2 ~ Lewensvaardighede

Kwartaal 3 Leereenheid 11..............................................................................................................................123 Week 21: Grond.............................................................................................................................123 Dag 1..........................................................................................................................................123 Dag 2..........................................................................................................................................124 Dag 3..........................................................................................................................................125 Dag 4..........................................................................................................................................126 Dag 5..........................................................................................................................................128 Week 22: Grond.............................................................................................................................129 Dag 6..........................................................................................................................................129 Dag 7..........................................................................................................................................130 Dag 8..........................................................................................................................................131 Dag 9..........................................................................................................................................132 Dag 10........................................................................................................................................134 Leereenheid 12..............................................................................................................................135 Week 23: Vervoer...........................................................................................................................135 Dag 1..........................................................................................................................................135 Dag 2..........................................................................................................................................136 Dag 3..........................................................................................................................................138 Dag 4..........................................................................................................................................139 Dag 5..........................................................................................................................................140 Week 24: Vervoer...........................................................................................................................141 Dag 6..........................................................................................................................................141 Dag 7..........................................................................................................................................143 Dag 8..........................................................................................................................................145 Dag 9..........................................................................................................................................146 Dag 10........................................................................................................................................147 Leereenheid 13..............................................................................................................................148 Week 25: Vervoer...........................................................................................................................148 Dag 1..........................................................................................................................................148 Dag 2..........................................................................................................................................150 Dag 3..........................................................................................................................................151 Dag 4..........................................................................................................................................152 Dag 5..........................................................................................................................................153 Week 26: Padveiligheid..................................................................................................................154 Dag 6..........................................................................................................................................154 Dag 7..........................................................................................................................................155 Dag 8..........................................................................................................................................157 Dag 9..........................................................................................................................................158 Dag 10........................................................................................................................................159 Leereenheid 14..............................................................................................................................160 Week 27: Padveiligheid..................................................................................................................160 Dag 1..........................................................................................................................................160 Dag 2..........................................................................................................................................161 Dag 3..........................................................................................................................................162 Dag 4..........................................................................................................................................163 Dag 5..........................................................................................................................................164 © Optimi

6


Week 28: Mense wat ons help.......................................................................................................165 Dag 6..........................................................................................................................................165 Dag 7..........................................................................................................................................167 Dag 8..........................................................................................................................................168 Dag 9..........................................................................................................................................169 Dag 10........................................................................................................................................170 Leereenheid 15..............................................................................................................................171 Week 29: Mense wat ons help.......................................................................................................171 Dag 1..........................................................................................................................................171 Dag 2..........................................................................................................................................172 Dag 3..........................................................................................................................................173 Dag 4..........................................................................................................................................174 Dag 5..........................................................................................................................................175 Week 30: Godsdienstige en ander spesiale dae............................................................................176 Dag 6..........................................................................................................................................176 Dag 7..........................................................................................................................................177 Dag 8..........................................................................................................................................177 Dag 9..........................................................................................................................................178 Dag 10........................................................................................................................................179

Kwartaal 4 Leereenheid 16..............................................................................................................................179 Week 31: Ons land.........................................................................................................................179 Dag 1..........................................................................................................................................179 Dag 2..........................................................................................................................................181 Dag 3..........................................................................................................................................182 Dag 4..........................................................................................................................................183 Dag 5..........................................................................................................................................185 Week 32: Ons land.........................................................................................................................186 Dag 6..........................................................................................................................................186 Dag 7..........................................................................................................................................187 Dag 8..........................................................................................................................................188 Dag 9..........................................................................................................................................189 Dag 10........................................................................................................................................190 Leereenheid 17..............................................................................................................................191 Week 33: Maniere waarop ons kommunikeer................................................................................191 Dag 1..........................................................................................................................................191 Dag 2..........................................................................................................................................192 Dag 3..........................................................................................................................................194 Dag 4..........................................................................................................................................195 Dag 5..........................................................................................................................................196 Week 34: Maniere waarop ons kommunikeer................................................................................196 Dag 6..........................................................................................................................................196 Dag 7..........................................................................................................................................198 Dag 8..........................................................................................................................................198 Dag 9..........................................................................................................................................199 Dag 10........................................................................................................................................201

7

© Optimi


Fasiliteerdersgids Graad 2 ~ Lewensvaardighede

Leereenheid 18..............................................................................................................................202 Week 35: Maniere waarop ons kommunikeer................................................................................202 Dag 1..........................................................................................................................................202 Dag 2..........................................................................................................................................203 Dag 3..........................................................................................................................................204 Dag 4..........................................................................................................................................206 Dag 5..........................................................................................................................................207 Week 36: Naglewe.........................................................................................................................209 Dag 6..........................................................................................................................................209 Dag 7..........................................................................................................................................210 Dag 8.......................................................................................................................................... 211 Dag 9..........................................................................................................................................212 Dag 10........................................................................................................................................213 Leereenheid 19..............................................................................................................................214 Week 37: Naglewe.........................................................................................................................214 Dag 1..........................................................................................................................................214 Dag 2..........................................................................................................................................215 Dag 3..........................................................................................................................................216 Dag 4..........................................................................................................................................217 Dag 5..........................................................................................................................................218 Week 38: Naglewe.........................................................................................................................218 Dag 6..........................................................................................................................................218 Dag 7..........................................................................................................................................220 Dag 8..........................................................................................................................................221 Dag 9..........................................................................................................................................222 Dag 10........................................................................................................................................223 Leereenheid 20..............................................................................................................................224 Week 39: Godsdienstige en ander spesiale dae............................................................................224 Dag 1..........................................................................................................................................224 Dag 2..........................................................................................................................................225 Dag 3..........................................................................................................................................226 Dag 4..........................................................................................................................................227 Dag 5..........................................................................................................................................227 Week 40: Hersiening......................................................................................................................228 Dag 6..........................................................................................................................................228 Dag 7..........................................................................................................................................229 Dag 8..........................................................................................................................................230 Dag 9..........................................................................................................................................231 Dag 10........................................................................................................................................232

© Optimi

8


Inleiding vir die fasiliteerder Impaq se benadering tot Lewensvaardighede in graad 2 Lewensvaardighede is die middelpunt vir die ontwikkeling van leerders. Leerders leer hoe om sosiaal te wees, en hulle ontdek hul eie voorkeure en afkeure waardeur hul persoonlikheid vorm. Hulle groei fisies en emosioneel en leer die wêreld om hulle beter verken. Die aktiwiteite in die boek skep geleentheid vir die leerders om die bostaande te help ontwikkel. Die onderrig van Lewensvaardighede in graad 2 vereis leergeleenthede, interaksie, kreatiwiteit en toepassing van aangeleerde kennis, wat die leerders help om mense en hul omgewing beter te verstaan. Die vak word in vier fokusareas verdeel, naamlik: • Aanvangskennis • Persoonlike en sosiale welsyn • Skeppende kunste • Liggaamsopvoeding

Aanvangskennis Die inhoud en begrippe van aanvangskennis word uit sosiale wetenskappe, natuurwetenskappe en tegnologie saamgestel. In hierdie fokusarea leer die leerders meer oor hulle omgewing, hulle individualiteit, en diversiteit. Hulle ondersoek ook verskillende aspekte oor die wêreld rondom hulle en ontdek ’n wêreld vol wonderlike dinge. Hulle leer hoe verhoudings met ander werk, hoe om interaktief te wees en hoe om doeltreffend te kommunikeer.

Persoonlike en sosiale welsyn Hierdie fokusarea is baie belangrik vir jong leerders. Hier leer hulle om hul liggaam op te pas en gesond te hou. Dit sluit ook gesonde verhoudings met ander en goeie waardes in. Leerders leer hoe om verantwoordelike besluite te neem om hulself, die mense om hulle en die natuur in ag te neem. Dit raak ook aan meer sensitiewe onderwerpe soos mishandeling en geweld. Die verdraagsaamheid van ander kulture, geloofsdiversiteit en verskille tussen mense word ook aangeraak.

Skeppende kunste In hierdie fokusarea word daar op vier verskillende soorte kunsvorme gefokus, naamlik dans, drama, musiek en visuele kuns. Die doel hiervan is sodat leerders hul verbeelding kan gebruik om die wêreld om hulle te ontdek. In hierdie sessies moet leerders baie ruimte gegee word om hul eie kreatiwiteit aan te wend. Gee vir hulle materiale waarmee hulle iets moet maak sonder om ’n voorbeeld te wys. Laat hulle toe om te eksperimenteer – die proses is soms meer waardevol as die eindproduk. Byvoorbeeld as die leerders al die kleure verf op die tafel meng om te sien watter kleure hulle kan maak, maar hulle meng die verf só dat hulle met donker of bruin verf sit, aanvaar dit as deel van die proses. Dit gaan daaroor dat die leerders geleer het watter kleure om te vermeng om ’n ander kleur te kry, eerder as oor die feit dat hulle op die einde bruin verf gemaak het. Kuns gaan daaroor om te eksperimenteer. Laat leerders al hulle sintuie gebruik om hulle kreatiewe denke aan die gang te sit en te ontwikkel. Hou kritiek tot die minimum en maak seker dit is altyd konstruktiewe kritiek.

9

© Optimi


Fasiliteerdersgids Graad 2 ~ Lewensvaardighede

Liggaamsopvoeding In die Grondslagfase is die ontwikkeling van die leerders se fyn- en grootmotoriese vaardighede en die ontwikkeling van hul waarnemingsvermoë baie belangrik. Leerders ontwikkel hierdie vaardighede deur spel, bewegings, speletjies en sport. Leerders moet ’n goeie postuur handhaaf, wat hulle sal help met ritme, balans en lateraliteit. Ons fokus hier op die holistiese oefening van die leerder.

Materiale en hulpbronne In graad 2 skryf die leerders met ’n grys potlood sodat hulle maklik kan uitvee as hulle ’n fout gemaak het. Prente kan met verskillende mediums geteken en ingekleur word. Die onderstaande is nie ’n volledige lys vir al die aktiwiteite nie, maar dit sal die meeste van die aktiwiteite dek. Materiale vir skeppende kunste • • • • • • • • • • • • • • •

A4-papier (wit en verskillende kleure) A4-karton (wit) A3-karton (wit) Inkleurpotlode/Uitdraaikryte Houtlym, gom (soos Pritt) en Bostik Cleargom Speelklei Gewone verf (soos materiaalverf) Waterverf Verfkwaste Ou tydskrifte Koerante Stoepkryt Kartonbokse (bv. ontbytpap) Oliepastelle Plastiek-/polistireenkoppies

• • • • • • • • • • • • • • •

Voedselkleursel (verskillende kleure) Strooitjies Watte Ou tandeborsels Vetkryte Splitpenne Tou of wol Kokipenne Dik swart kokipen (marker) Papierborde Toiletrolletjies Tandestokkies Kreukelpapier Wondergom (Prestik) Leë bottels, blikkies, proppies, doppies, polistireenhouers, ens.

• • • • • • • • •

Boontjiesakkies Groot houers Raket met bal (of tennisbal) Krieketkolf Ballonne Klimraam Bande Lang rek Fluitjie

Materiale vir liggaamlike oefening • •

• • • • • •

Tennisballe Groot balle (soos netbalballe, groot plastiekballe) Sokkerbal Hoepels Springtoue Lang toue Kegels Balanseerbalk

Hoe om die materiale en hulpbronne te gebruik Die graad 2-pakket bestaan uit die volgende produkte: 1. Fasiliteerdersgids 2. Werkboek 1: Kwartaal 1 en 2, week 1 – 20 3. Werkboek 2: Kwartaal 3 en 4, week 21 – 40 4. Leerderhulpmiddel (snipperblaaie) 5. Fasiliteerderhulpmiddel (plakkate) © Optimi

10


6. 7.

Assessering (portefeuljeboek) Assesseringsriglyne en memorandum

Fasiliteerders word aangemoedig om assessering regdeur die jaar te doen en nie net in die aangeduide formele assesseringssessies aan die einde van elke kwartaal nie. Deurlopende assessering sal verseker dat die leerders ’n regverdige punt vir hul vermoëns kry. Die fasiliteerdersgids Die fasiliteerdersgids bestaan uit 20 leereenhede. Elke leereenheid strek oor twee weke en bestaan uit 10 dae. Elke dag is ingedeel in twee of drie sessies wat al die fokusareas integraal dek. Verwys na die voorgestelde rooster vir die tydsindeling van die sessies. Elke sessie word afgesluit met twee inligtingsblokkies – “Konseptualisering” en “Hulpbronne”. Die “konseptualisering”-blokkie bevat ’n kort opsomming oor die konsepte wat vasgelê word, en die “hulpbronne”-blokkie bevat ’n lysie van artikels wat vir die sessie verskaf word en/of benodig word. і Æ

Dui ’n hulpbron aan wat verskaf word. Dit sluit die twee werkboeke, die leerderhulpmiddel, en die plakkate (fasiliteerderhulpmiddel) in. Dui ’n hulpbron aan wat die fasiliteerder self moet verskaf.

By elke sessie word daar twee simbole gebruik: Die uiltjie dui aan wat die fasiliteerder moet doen. Die potlood dui aan wat die leerder moet doen. Werkboek 1: Kwartaal 1 en 2 Die werkboek bevat 54 aktiwiteite wat die volgende temas dek: • Kwartaal 1: Wat het ons nodig om te leef?, ek en ander, almal is spesiaal, gesonde leefstyl, godsdienstige en ander spesiale dae • Kwartaal 2: Seisoene, plaasdiere, wilde diere, waterdiere, diereskuilings, godsdienstige en ander spesiale dae Werkboek 2: Kwartaal 3 en 4 Die werkboek bevat 56 aktiwiteite wat die volgende temas dek: • Kwartaal 3: Grond, vervoer, padveiligheid, mense wat ons help, godsdienstige en ander spesiale dae • Kwartaal 4: Ons land, maniere waarop ons kommunikeer, naglewe, godsdienstige en ander spesiale dae Die fasiliteerderhulpmiddel is plakkate wat in die lesse gebruik word: • Plakkaat 1: Wat het ons nodig om te leef? • Plakkaat 2: Seisoene • Plakkaat 3: Plaasdiere • Plakkaat 4: Wilde diere • Plakkaat 5: Waterdiere • Plakkaat 6: Diere onder die grond • Plakkaat 7: Soorte vervoer • Plakkaat 8: Padveiligheid • Plakkaat 9: Ons land, Suid-Afrika • Plakkaat 10: Nagdiere

11

© Optimi


Fasiliteerdersgids Graad 2 ~ Lewensvaardighede

Die leerderhulpmiddel Die leerderhulpmiddel bevat snipperblaaie wat benodig word om die aktiwiteite in die werkboek of aktiwiteite vir skeppende kunste te voltooi. Die bladsye is in die volgorde waarin dit gebruik moet word.

Voorgestelde rooster vir graad 2 Per week: 23 uur 1. 2. 3. 4.

Huistaal: 8 uur First Additional Language (FAL): 2 uur Wiskunde: 7 uur Lewensvaardighede (LV): 6 uur TYD

MAANDAG

DINSDAG

WOENSDAG

DONDERDAG

VRYDAG

07:50 – 08:05

HT Luister en praat: Groet, nuus, mondelings

HT Luister en praat: Groet, nuus, mondelings

HT Luister en praat: Groet, nuus, mondelings

HT Luister en praat: Groet, nuus, mondelings

HT Luister en praat: Groet, nuus, mondelings

08:05 – 09:30 (totale Wiskundeperiode)

WISKUNDE Hoofrekene (25 min.)

WISKUNDE Hoofrekene (25 min.)

WISKUNDE Hoofrekene (25 min.)

WISKUNDE Hoofrekene (25 min.)

WISKUNDE Hoofrekene (25 min.)

(30 min.)

Wiskunde

Wiskunde

Wiskunde

Wiskunde

Wiskunde

(30 min.)

Wiskunde

Wiskunde

Wiskunde

Wiskunde

Wiskunde

09:30 – 10:00

HT Klanke

HT Klanke

HT Klanke

HT Klanke

HT Klanke

10:00 – 10:20

POUSE

10:20 – 10:45

LV Persoonlike en sosiale welstand, aanvangskennis

LV Persoonlike en sosiale welstand, aanvangskennis

LV Persoonlike en sosiale welstand, aanvangskennis

LV Persoonlike en sosiale welstand, aanvangskennis

LV Persoonlike en sosiale welstand, aanvangskennis

10:45 – 11:10

HT Skryf en/of handskrif

HT Skryf en/of handskrif

HT Skryf en/of handskrif

HT Skryf en/of handskrif

HT Skryf en/of handskrif

11:10 – 11:40

HT Lees

HT Lees

HT Lees

HT Lees

HT Lees

11:40 – 11:55

FAL Luister en praat

FAL Luister en praat

FAL Luister en praat

FAL Luister en praat

FAL Luister en praat

11:55 – 12:15

12:15 – 13:15

© Optimi

POUSE

LV Liggaamlike opvoeding

LV Skeppende kunste (40 min.)

LV Liggaamlike opvoeding

FAL Lees en klank, sigwoorde, skryf (20 min.)

12

LV LV Skeppende kunste Skeppende kunste (40 min.) (40 min.) FAL Lees en klank, sigwoorde, skryf (20 min.)

FAL Lees en klank, sigwoorde, skryf (20 min.)


Leereenheid 1 Week 1

Leereenheid Dag 1

1 Week 1

Sessie 1: Temabespreking – Wat het ons nodig om te leef? Hou ’n informele bespreking om elke tema bekend te stel. Lei die gesprek deur vrae te vra, en die leerders praat oor ervarings wat hulle gehad het. Dit is belangrik om op bestaande kennis voort te bou sodat die leerders ’n geheelbeeld van elke onderwerp kry. In hierdie sessie word die tematafel ook gebruik. Die leerders neem deel deur voorwerpe vir die tematafel te versamel. Hou ’n informele bespreking met die leerders oor wat ons nodig het om te oorleef. Begin deur die gedig vir die leerders op te sê. Jy kan die gedig ook vir hulle leer en bewegings saam met dit doen, soos om te maak of jy bewe by “sal ek bewe” (reël 2).

Dinge om te lewe Hilda Erasmus

Wat het ek nodig om te lewe? Sonder kossies sal ek bewe. Water maak my fluks en sterk, sonder water sal ek sterf. Die sonnetjie se helder glans gee vitamiene sodat ek kan dans. Laaste soek ek ook vars lug, van vuil lug wil ek net vlug. Vra die volgende vrae, wat die leerders beantwoord. Jy kan ander vrae ook insluit. Hierdie sessie gaan meestal oor gesonde kos. • Wat het jy in die gedig gehoor wat ons nodig het om te oorleef? (Kos, water, sonlig en vars lug) • Een van die dinge wat ons nodig het, is kos. Maar nie net enige kos nie – gesonde kos. Wat is gesonde kos? • Wat is ongesonde kos? • Het jy lekkergoed nodig om te oorleef? • Waarom is te veel lekkergoed sleg vir jou? • Watter gesonde kos is vir jou lekker? Kyk saam met die leerders na die tematafel. Tematafel (Die tematafel word deur die loop van die leereenheid gebruik.) •

“Wat het ons nodig om te leef?”-plakkaat ◦ Vra eers vir die leerders wat hulle dink ons nodig het om te oorleef. Kyk dan saam na die plakkaat. Maak seker hulle verstaan waarom ons die vier dinge (gesonde kos, water, skoon lug en sonlig) nodig het.

13

© Optimi


Fasiliteerdersgids Graad 2 ~ Lewensvaardighede

◦ •

Sit die plakkaat dan voor in die klas/vertrek op. Die plakkaat moet vir die week op bly, totdat ’n volgende tema behandel word. Daarna kan jy die plakkaat skuif en die plakkaat van die tema wat behandel word, voor in die klas opsit. Sit twee A2- of A3-papiere op die tematafel, met die opskrifte “Gesonde kos” en “Ongesonde kos”. Die leerders kan prentjies van gesonde en ongesonde kos uit tydskrifte/koerante knip en op die regte papier plak.

Sessie 2: Liggaamlike oefening Voor elke dag se liggaamlike opvoeding moet die leerders kreatiewe speletjies speel wat hul vaardighede oefen. Sorg dat die leerders se spiere los is voordat hulle aan ’n aktiwiteit deelneem. Kreatiewe speletjies en vaardighede: Asem diep in en uit terwyl die hande bo die kop gehou word en daarna langs die sye. Lê op jou rug, haal diep asem en hou jou asem in, blaas dan stadig uit deur jou mond. Die leerders speel Bok in die hok. Reëls 1. Maak ’n groot “hok” (lyne op gras) waarin al die leerders (bokke) mag beweeg. 2. Die leerder wat “aan” is, staan buite die hok met ’n sagte bal. Hierdie leerder moet die bokke (die ander leerders) met die bal probeer raak gooi. 3. Sodra die leerder iemand raak gooi, staan daardie leerder ook buite die “hok” en probeer om die bokke raak te gooi. 4. Die spel gaan so aan totdat daar een bok in die hok oorbly. Indien daar baie leerders is, kan die speletjie so gespeel word dat net twee leerders op ’n slag die bokke probeer raak gooi. Die leerders wat eerste die bal gegooi het, staan eenkant sodra hulle ’n bok raak gegooi het, en hierdie bok neem dan die leerder se plek in. Indien daar net een of twee leerders is, moet familielede instaan. Anders kan die speletjie verander word dat die leerder as die enigste bok in die hok rondhardloop en kyk hoe lank die leerder in die hok kan bly voordat die fasiliteerder die leerder met die bal raak gooi.

© Optimi

14


Leereenheid 1 Week 1

Dag 2

Sessie 1: Temabespreking – Wat het ons nodig om te leef? Ons het voedsel uit elke groep van die voedselpiramide nodig sodat ons genoeg vitamiene inkry en genoeg energie het. Bespreek die vyf voedselgroepe kortliks. Kan die leerders van verlede jaar onthou wat die groepe is? • • • • •

Graan en graanprodukte, soos brood, rys, pasta, die meeste ontbytpap, ens. Groente en vrugte, soos pere, piesangs, appels, lemoene, slaai, komkommer, blomkool, seldery, ens. Suiwelprodukte, soos botter, kaas, room, melk, ens. Vleis, vis, neute en bone, soos hoender, worsies, tuna, snoek, eiers, grondboontjies, ens. Vette en olies, soos olyfolie, sjokolade, botter, lekkergoed, ens. Voltooi aktiwiteit 1 in werkboek 1. Die leerders skryf ses soorte gesonde kos neer.

Sessie 2: Skeppende kunste Die leerders gebruik die prentjie van die vrugtemandjie in die leerderhulpmiddel. • •

Die leerders gebruik enige medium om enige vrugte in die mandjie te teken. Hulle moet minstens vyf verskillende vrugte teken. Jy kan die leerders vra om hul eie vrug te “ontwerp” en ook te teken.

Dag 3 Sessie 1: Temabespreking – Wat het ons nodig om te leef? Ons het sover na een ding gekyk wat ons nodig het om te oorleef. Kan die leerders onthou wat dit is? (Gesonde kos) Vra die leerders om aan die gedig “Dinge om te lewe” te dink. Kan hulle 15

© Optimi


Fasiliteerdersgids Graad 2 ~ Lewensvaardighede

onthou watter ander dinge buiten kos ons nodig het om te leef? Die volgende lewensbelangrike ding wat ons nodig het om te leef, is water. Lei die leerders daartoe – vra byvoorbeeld wat hulle altyd eerste soek nadat hulle ver gehardloop het of ure lank buite gespeel het (’n glas yskoue water). ’n Mens se liggaam bestaan uit omtrent 60% water. Dit is dus belangrik om elke dag genoeg water te drink sodat jou liggaam gehidreer kan bly. Jy kan ander vloeistowwe buiten water ook drink, maar dit is die gesondste om meestal water te drink. Kan die leerders aan ander vloeistowwe dink wat ons kan drink? Byvoorbeeld koeldrank, koffie, tee, melk, in kos soos vleis, eiers, vrugte, groente, ens. (Moedig die leerders aan om eerder water as koeldrank te drink.) Weet die leerders wat sal gebeur as jou liggaam nie genoeg water kry nie? Indien hulle nie aan die onderstaande kan dink nie, lei hulle tot die antwoord met subvrae, byvoorbeeld: Het jy al lank buite gespeel sonder om enige iets te drink? Hoe het jy gevoel? As daar nie genoeg water in jou liggaam is nie, begin jou liggaam dehidreer: 1. Jy word dors en begin duiselig voel. 2. Jy kan ’n hoofpyn kry, wat jou dalk buierig kan maak. Jy verloor ook konsentrasie. 3. Jy hou aan om water te verloor deur byvoorbeeld sweet, urine en ontlasting. 4. Maar naderhand urineer jy al minder omdat jou niere water probeer behou. 5. Die tekort aan water maak jou bloed dikker. As jy byvoorbeeld nou oefen of te vinnig opstaan, kan jy flou val. 6. Jou liggaam sukkel om sy temperatuur te reguleer, wat kan veroorsaak dat jou liggaamstemperatuur val (en dalk ’n koors kry). 7. As jy vir te lank gedehidreer is, kan jou organe begin ingee en jy kan doodgaan. Hoeveel water moet jy elke dag drink? (Die onderstaande is slegs riglyne en die hoeveelheid water wat per dag gedrink moet word, verskil van persoon tot persoon.) • • •

As jy 5 tot 8 jaar oud is, moet jy 5 glase water per dag drink. As jy 9 tot 12 jaar oud is, moet jy 7 glase water per dag drink. As jy 13 jaar en ouer is, moet jy 8 tot 10 glase water per dag drink.

Sessie 2: Liggaamlike oefening Kreatiewe speletjies en vaardighede: Die leerders lê op die grond of sit op ’n stoel en draai hul enkels om hul naam in die lug te “skryf”. Daarna draai die leerders hul polse. Die leerders moet afloswedlope oefen. Reëls 1. Deel die leerders op in spanne van vier. 2. Gee vir elke span ’n boontjiesakkie. 3. Die leerders van elke span staan 50 meter uitmekaar. 4. Sodra jy die fluitjie blaas, spring die eerste leerder van elke span met die boontjiesakkie weg. Hy/Sy hardloop so vinnig as moontlik tot by die tweede leerder, en hou die sakkie uit soos wat hy/sy die tweede leerder nader. Die tweede leerder doen dieselfde en gee die sakkie vir die derde leerder aan, en ook die derde leerder vir die vierde leerder. Die vierde leerder moet dan oor die wenstreep hardloop.

© Optimi

16


Leereenheid 1 Week 1

5.

Die span wie se laaste leerder eerste oor die wenstreep is, wen. Indien die leerder nie die boontjiesakkie het nie, wen die volgende span wat die boontjiesakkie het.

Dag 4 Sessie 1: Temabespreking – Wat het ons nodig om te leef? Ons kry water op verskillende plekke. Kan die leerders aan voorbeelde dink? (Soos riviere, damme, mere, die see.) Die wêreld bestaan uit omtrent 70% water, maar die meeste is seewater. Het die leerders seewater al geproe? Dit is souterig en ons kan dit nie drink nie. Daar is varswater op die aarde, maar slegs ongeveer 2,5%. En van hierdie water is gevries in die Noordpool en Suidpool. Ons het toegang tot omtrent 1% varswater op aarde, wat in damme en riviere opgevang word. Water is dus ’n baie skaars hulpbron wat spaarsamig gebruik moet word. Maak seker die leerders weet dat ons nie met water moet mors nie. Vra dat die leerders dink waar ons elke dag water gebruik – as ons water drink, bad/stort, hande was, die toilet spoel, as ons swem, die tuin natlei, troeteldiere/plaasdiere wat water drink, as ons kos maak, ens. Voltooi aktiwiteit 2 in werkboek 1. Lees die sinne en die leerders voltooi dit deur die regte woord uit die blokkies op die lyntjie te skryf. 1. 2. 3. 4.

Mense en diere drink water. Ek gebruik water om myself mee te was. Ek gooi water op die plante in die tuin. Ons moenie met water mors nie.

Sessie 2: Skeppende kunste Vra vir die leerders waarom ons hande was. (Om kieme dood te maak.) Hoe lyk die kieme wat op ons hande is as ons dit nie was nie? Die leerders maak “kieme” op papier deur verdunde verf en ’n strooitjie te gebruik. • •

Maak loperige verf aan deur water by te voeg, of gebruik koekkleursel en water. (Daar moet verskillende kleure wees.) Gee vir elke leerder ’n A4-papier.

17

© Optimi


Fasiliteerdersgids Graad 2 ~ Lewensvaardighede

•

Die leerders suig ’n bietjie verf in die strooitjie op. Hulle moet baie liggies inasem en pasop om nie verf in hul mond te kry nie. Hulle sit die strooitjie op die papier en blaas. Die verf behoort in verskillende rigtings te gaan. Dit is die “kieme”. Die leerders gebruik verskillende kleure verf om die papier vol “kieme” te maak. Hulle kan ook kyk wat gebeur as hulle twee kleure meng. (Hulle suig ’n bietjie verf in die strooitjie op en sit dit op die papier, en suig dan ’n ander kleur op en blaas dan.) As die verf droog is, kan die leerders ogies op plak (of teken) en ’n mondjie teken. Kan hulle elke kiem verskillend laat lyk?

• • •

Dag 5 Sessie 1: Temabespreking – Wat het ons nodig om te leef? Ons gebruik elke dag water. Een van die dinge waarvoor ons elke dag water nodig het, is om hande te was. Leer die gedig vir die leerders. Benadruk dat dit belangrik is om altyd jou hande te was nadat jy die toilet gebruik het, en nadat jy buite gespeel het.

Skoon hande

Elizabeth Snyman

Hier is nou iets wat ek moet leer: my hande was ek elke keer net voor ek eet; dit is gesond so bly die kieme uit my mond. (Bron: http://www.kleuters.co.za/images/kinderrympies.php)

© Optimi

18


Leereenheid 1 Week 2

Voltooi aktiwiteit 3 in werkboek 1. Die leerders skryf die regte bron van water onder elke prentjie. Memorandum (in volgorde van die prentjies) • dam • windpomp • put • rivier • fontein • boorgat

Sessie 2: Improviseer en interpreteer Die leerders werk saam met ’n maat. Hulle dink ’n kort toneelstuk uit oor ’n kind wat nie sy/haar hande wil was nie. Die leerders moet elkeen minstens twee keer praat. Hulle kan eers oefen, en kan ook rekwisiete (props) gebruik om die toneel meer lewendig te maak. Hulle voer dit vir die klas op. Indien die leerders sukkel om aan ’n toneel te dink, kan jy hulle help.

Dag 6

Week 2

Sessie 1: Temabespreking – Wat het ons nodig om te leef? Ons het sover oor twee goed gesels wat ons nodig het om te leef. Kan die leerders onthou wat dit is? (Kos en water) Die volgende element wat ons nodig het om te leef, is skoon lug. Kan die leerders raai hoeveel liter lug ’n mens in een minuut inasem? Die gemiddelde mens asem elke minuut 7 liter lug in. Dit is meer as 12 000 liter lug per uur. Jou liggaam gebruik die suurstof in die lug wat jy inasem, en jy asem stikstof uit. Maar die lug wat ons inasem, is nie skoon nie. Die lug word deur baie dinge besoedel. (As iets besoedel is, is dit vuil.) Kan die leerders aan voorbeelde dink? (Byvoorbeeld uitlaatgasse van voertuie, veldbrande, fabrieke, kragstasies, sigarette, ontbossing, spuitkannetjies, die verbranding van hout, steenkool, ens.). Vra vir die leerders wat hulle dink ons kan doen om die lug minder te besoedel. Hulle doen later in die week ’n aktiwiteit daaroor. Hulle kan enige voorstelle maak, al is dit nie realisties nie. Dit is goed vir hulle redeneringsvermoë om aan kreatiewe oplossings te dink. Tematafel: “Wat het ons nodig om te leef?”-plakkaat

19

© Optimi


Fasiliteerdersgids Graad 2 ~ Lewensvaardighede

Sessie 2: Liggaamlike oefening Kreatiewe speletjies en vaardighede: Sing tradisionele liedjies en hou die ritme met jou liggaam deur met jou voete te stamp en jou hande te klap. Die leerders speel boeresport. Reëls 1. Gebruik inkopiesakke van materiaal en hou resies deur daarin te staan en te spring. 2. Sit ’n aartappel op ’n lepel en hou dit eers met jou dominante hand vas en dan met jou niedominante hand, hou resies daarmee of loop oor ’n eenvoudige hindernisbaan. 3. Hou driebeenresies: Twee leerders staan langs mekaar, bind hul enkels wat aan mekaar raak (een se linkerbeen en die ander se regterbeen) met ’n stukkie materiaal of iets soortgelyk vas. Die pare leerders hou dan resies. Elke paar moet saamwerk om te kan hardloop – eers die “enkel”-been en dan die saamgebinde bene. Die paar wat eerste oor die wenstreep hardloop, wen. 4. Die leerders doen toutrek.

Dag 7

Sessie 1: Tema – Wat het ons nodig om te leef? Voltooi aktiwiteit 4 in werkboek 1. Die leerders voltooi die sinne deur die woorde in die blokkies te gebruik. Memorandum Ons moet die lug probeer skoon hou sodat ons elke dag vars lug kan inasem. Ons longe gebruik die suurstof in die lug sodat ons kan leef.

© Optimi

20


Turn static files into dynamic content formats.

Create a flipbook