IES XESÚS TABOADA CHIVITE PROGRAMACIÓN DO DEPARTAMENTO DE RELIXIÓN EVANXÉLICA CURSO 2018/2019 Relativa aos cursos de 1º,2º,3º e 4º de ESO e 1º Bacharelato Formado por: Rebeca Ares Iglesias
ÍNDICE 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 12. 13. 14. 15. 16. 17.
Introdución e contextualización Contribución ao desenvolvemento das competencias clave en relación cos estándares de aprendizaxe avaliables. Obxectivos Estándares de aprendizaxe avaliables Concrecións metodolóxicas da materia Materiais e recursos didácticos Criterios sobre a avaliación, cualificación e promoción do alumnado Indicadores de logro para avaliar o proceso de ensino e a práctica docente Organización de actividades de seguimento e avaliación das materias pendentes Deseño da avaliación inicial e medidas a tomar en función dos resultados Medidas de atención á diversidade Concreción dos elementos transversais e programación da educación en valores Actividades complementarias e extraescolares programadas Accións de contribución ao proxecto lector Accións de contribución ao plan TIC Accións de contribución ao plan de convivencia Mecanismos de revisión, avaliación e modificación da programación en relación cos resultados académicos e procesos de mellora
1. INTRODUCIÓN E CONTEXTUALIZACIÓN Tanto na Etapa de Educación Secundaria coma no Bacharelato, a área de Ensino de Relixión Evanxélica ten a finalidade de capacitar ao alumnado para que coñeza a fe evanxélica desde unha perspectiva bíblica, comuníquea na súa vida cotiá en situacións de convivencia relixiosa e cultural e participe activa e responsablemente na sociedade de que forma parte. Con este enfoque, o Ensino de Relixión Evanxélica supera o marco da instrución e adquire unha nova dimensión, onde non todo se restrinxe ao tanxible e temporal, senón que se abre un camiño cara á transcendencia e a eternidade. As respostas que o alumno nesta etapa comece a darse respecto de interrogantes transcendentes inflúen poderosamente sobre o desenvolvemento integral da súa persoa. Coa finalidade indicada o deseño do currículo de Ensino de Relixión Evanxélica realizouse asumindo os elementos previstos polo artigo 6 da Lei Orgánica 2/2006, de 3 de maio, de Educación segundo o redactado dado pola Lei Orgánica 8/2013, de 9 de decembro, para a mellora da calidade educativa, entendendo que con iso se facilita a coherencia na programación, ensino e avaliación da Relixión Evanxélica en relación ao resto de disciplinas que se imparten na mesma etapa. Ao mesmo tempo posibilítase aos profesionais, desde a súa autonomía pedagóxica, para cumprir coa súa función de programación e o ensino das áreas e materias e que poidan adoptar innovacións metodolóxicas por si mesmos ou en colaboración cos equipos docentes dos centros en que se integran. Entre estes elementos curriculares destácase a concreción dos estándares de aprendizaxe avaliables a alcanzar en Secundaria mediante o desenvolvemento dos contidos que se organizan nesta área nos seguintes núcleos fundamentais: a Biblia e o seu estudo, a historia da salvación de Adán a Xesucristo, a vida e ministerio de Xesús, a historia do cristianismo desde as súas orixes ata a Reforma do século XVI, o ser cristián e o que iso implica como unha forma de vida e a ética cristiá, e no Bacharelato nos núcleos fundamentais: a racionalidade da revelación bíblica, a historia da salvación, a figura histórica de Xesús de Nazaret, a historia do cristianismo dende os seus orixes ata os nosos días, o ser Cristián e o que iso implica en canto ao comportamento ético e as responsabilidades no contexto contemporáneo. Para o proceso de avaliación suscítanse os correspondentes criterios de avaliación, que foron enunciados de xeito descritiva, e en cuxa formulación se ha ter especial coidado para garantir que fan referencia en cada caso a algunha das finalidades propostas. Non pode ser doutro xeito si recordamos que ambos adquiren relevancia en momentos distintos do proceso de aprendizaxe; as finalidades ao suscitar a aprendizaxe que o alumnado debe adquirir e os criterios de avaliación na comprobación de si os alcanzaron. Introdúcense un número de estándares de aprendizaxe avaliables, concibidos en relación cos contidos e criterios de avaliación, propostos como unidades mínimas que han de guiar o desenvolvemento da aprendizaxe de cada alumno. En todos os elementos hanse de ter en conta as competencias clave establecidas no ordenamento vixente a fin de que no Ensino de Relixión Evanxélica, como no resto de disciplinas que aborda o alumno de Educación secundaria e o Bacharelato garántase unha formulación no ensino e aprendizaxe que conduce ao alumnado a aplicar os contidos, a realización adecuada de actividades e a resolución eficaz de problemas complexos.
2. CONTRIBUCIÓN AO DESENVOLVEMENTO DAS COMPETENCIAS CLAVE EN RELACIÓN COS ESTÁNDARES DE APRENDIZAXE AVALIABLES. As competencias clave son aquelas que “sustentan a realización persoal, a inclusión social e a cidadanía activa”. Reflexionamos a continuación sobre o que achega a Ensinanza Relixiosa Evanxélica (ERE) a cada unha das competencias clave que sinalamos a continuación: 1. Competencia en comunicación lingüística. No pulo necesario para todo o alumnado da ESO en xeral no que se refire a acadar dunha mellora na competencia lingüística, a ERE fará a súa propia achega no que se refire ó traballo específico con textos. Este traballo irá encamiñado na lectura propiamente dita, pero tamén na comprensión lectora, exposición oral, etc. Tal como se aprobou en claustro e consello escolar por unanimidade o noso departamento súmase a guía de intervención para a mellora desta competencia premiando a presentación e a omisión de faltas de ortografía, con 0,5 puntos en cada proba realizada. 3. Competencia dixital. Entendemos a importancia fundamental das NTIC na sociedade actual na que nos desenvolvemos, e o ensino en xeral non pode ser alleo a esta realidade. É máis, estase a facer un esforzo para a incorporación destas no ámbito educativo. Dende a ERE, estableceremos canles de achegamento á información específica que nos compete. Guiaremos ó alumnado a unha exploración que parta deles mesmos. Fundamentalmente (aínda que non exclusivamente) esta busca de información desenrolarase en internet. Tamén favoreceremos a consecución desta competencia a través da elaboración do blog da nosa materia. 4, Competencia aprender a aprender A metacognición desenrolarase a partires das técnicas de estudo necesarias para a adquisición duns obxectivos propostos. A metodoloxía -fundamentalmente participativa e activa- facilitará este aspecto. A atención, a memoria, a experiencia, a síntese da información, a opinión, pero fundamentalmente o traballo en equipo (aínda que este sexa moi pequeno polas características específicas da ERE) facilitarán a adquisición desta competencia.
5. Competencia social e cívica. Sen dúbida a ERE educa directamente en valores, sendo estes de inspiración cristiá ,xa que promove que os alumnos coñezan a realidade social, o seu pasado histórico e os seus problemas, saiban vivir en sociedade e comprendan a realidade social do mundo no que viven. Ademais, a materia busca que os alumnos sexan capaces de poñerse no lugar do outro, aceptar as diferenzas, ser tolerante e respectar os valores, as crenzas, as culturas e a historia persoal e colectiva dos outros, saber convivir e facelo de forma comprometida cos valores universalmente aceptados. Especialmente no bloque de ética cristiá incidiremos nesta competencia. 6. Competencia sentido de iniciativa e espírito emprendedor. A Ensinanza relixiosa Evanxélica promove que os alumnos saiban optar con criterio propio, saiban levar adiante as iniciativas necesarias para facerse responsables das propias opcións e adquiran a capacidade necesaria para enfrontarse aos problemas. Ademais, esta materia busca que os alumnos adquiran valores como a dignidade, a liberdade, a autoestima, a seguridade nun mesmo, e sexan capaces de transformar as ideas en actos, de xerar ideas novas e posúan as cualidades da autonomía, autoestima, perseveranza, responsabilidade, autocrítica, iniciativa e creatividade, ademais das habilidades sociais de respecto polas ideas dos demais, capacidade de diálogo e traballo cooperativo. Por último, os contidos desta materia subliñan a importancia de que os alumnos teñan confianza en si mesmos, espírito de superación e a asunción de resgos, e sexan capaces de ter un espírito emprendedor e unha sa ambición persoal e profesional. 7. Conciencia e expresións culturais A contribución a esta competencia inclúe aspectos de coñecemento e valoración de toda a expresión artística, plástica, histórica, simbólica, valores e modos de vida impregnados de cristianismo desde o seu orixe e o seu desenrolo actual, como manifestación do feito relixioso. O alumno non so vai coñecer, senón que poderá comprender e asumir os valores que sofre o coñecemento do feito relixioso na súa expresión artística, cultural e estética, teolóxica e vivencial.
3. OBXECTIVOS XERAIS DA ERE NA ESO 1. Valorar e respectar a Biblia como fonte pola cal Deus se revela e fala ó ser humano, utilizándoa como recurso para o desenrolo individual e colectivo. 2. Coñecer os principais feitos na historia do pobo de Israel e as súas implicacións no plan salvífico de Deus. 3. Identifica-la persoa de Xesús como a máxima expresión da acción salvífica de Deus que demanda unha resposta a cada ser humano. 4. Coñecer as ensinanzas e feitos de Xesús de Nazaret, valorando a importancia que tiveron nas persoas que se relacionaron con El. 5. Recoñecer e identificar os principias dados, feitos históricos e as súas consecuencias no devir do pobo cristián dende os seus oríxenes ata a Reforma relixiosa do século XXI 6. Descubrir e valorar en certos personaxes do Novo Testamento, as vidas transformadas e a nova relación con Deus que experimentan, para entender qué significa ser cristián. 8. Desenrolar un espírito sensible, solidario e comprometido coa sociedade na que vivimos. 9.Valorar a diversidade cultural manifestando actitudes de tolerancia e respecto por outras culturas, sen renunciar a un xuízo crítico das mesmas dende unha perspectiva cristián. 10. Afirmarse nos valores éticos cristiáns logo dun contraste serio e detallados cos valores que se amosan na sociedade actual, sobre de todo nos aspectos de consumismo, tolerancia, solidariedade e pacifismo. 11. Apreciar a creatividade artística do ser humano como manifestación da súa semellanza coa capacidade creadora de Deus.
NO BACHARELATO
1.
Recoñecer o valor e autoridade da Biblia, a súa vixencia e os privilexios de ter o texto bíblico ao noso alcance como medio de coñecemento do único e sabio Deus.
2. Aplicar diferentes métodos de estudo bíblico que permitan un maior coñecemento das Sagradas Escrituras e dos feitos histórico-bíblicos a partir de distintos tipos de fontes, tanto primarias coma secundarias. 3. Identificar as distintas etapas polas que pasou o Pobo de Israel, coñecendo o contexto do mundo bíblico e a intervención de Deus na vida e historia deste pobo. 4. Recoñecer a Xesucristo como personaxe central da Biblia e da historia, o seu compromiso na salvación do home a través da súa venida e a súa obra redentora, descubrindo por medio de todo isto o amor de Deus. 5. Analizar e apreciar a persoa, palabra, doutrina e ensinanzas de Xesucristo, segundo o Evanxeo, no seu contexto histórico. 6. Analizar criticamente as realidades e valores morais do mundo contemporáneo e os diferentes factores que inflúen nel, relacionando o señorío de Cristo coa totalidade da cultura moderna. 7. Adquirir unha conciencia do transcendente que poida ser aplicada nos diferentes ámbitos da existencia. 8. Relacionar a Historia do Cristianismo coa Igrexa de hoxe en día. 9. Comprender a escala de valores que proporciona o senso cristiá da vida desenvolvendo unha conciencia crítica dende a perspectiva bíblica, dos diferentes problemas éticos que se establecen no mundo contemporáneo. 10. Establecer uns valores morais e espirituais sólidos nos que o alumno poida basear a súa existencia de forma que chegue a unha madurez moral, persoal e social que lle permita actuar de forma responsable e autónoma.
4.
ESTÁNDARES DE APRENDIZAXE AVALIABLES
1ºESO 4
1
O.
2
B.C.
3
C.E.
ESTÁNDARES DE APRENDIZAXE
Competencia Clave Principal Secundaria
ESO Primeiro curso
1
1
1
1.1
Recoñece a estrutura e composición do Antigo e Novo Testamento relacionando os libros da Biblia cos distintos escritores e situándoos na liña do tempo
6
2
1
1
1
1.2
Compón cadros esquemáticos respecto da composición do Antigo e Novo Testamento identificando o contexto histórico de cada un deles.
4
3
1
1
1
1.3
Localiza os libros da Biblia con axilidade e amosa capacidade de manexar a Biblia con autonomía.
4
6
1
1
1
1.4
Memoriza versículos clave acerca do valor da Biblia e a súa importancia para a vida do cristiá explicando o seu significado.
1
7
1
1
2
2.1
1
3
1
1
2
2.2
Busca, selecciona e interpreta información sobre a inspiración, revelación e canon da Biblia, a partir da utilización de diversas fontes. Transmite a información seleccionada de maneira precisa utilizando diversos soportes.
3
1
4
1
O.
2
3
B.C.
C.E.
ESTÁNDARES DE APRENDIZAXE
1
1
2
2.3
1
1
2
1
1
1
Competencia Clave Principal Secundaria 1
4
2.4
Utiliza a información de carácter teolóxico da Biblia para formarse unha opinión propia e argumentar sobre problemas relacionados. Reflexiona sobre as razóns polas cales Deus decide revelarse ao ser humano.
6
1
2
2.5
Explica o proceso seguido para o establecemento do canon do Novo Testamento para comprender a composición da Biblia.
4
6
1
3
3.1
Identifica as ideas principais sobre a Biblia como medio polo cal Deus se revela e fala ao ser humano.
4
1 6
1
3
3.2
Recoñece pasaxes bíblicos onde se observa como Deus fala a distintas persoas describindo as características xerais de cada situación.
1
1 1
1
3
3.3
Extrae ensinanzas do texto bíblico e as aplica na vida cotiá.
4
6
1
1
3
3.4
Investiga o propósito da Biblia como revelación do amor de Deus e do plan de salvación para o ser humano.
6
4
2
2
1
1.1
Estudia o relato da creación e a desobediencia do ser humano relacionándoo coa súa importancia para a humanidade.
4
1
2
2
1
1.2
Discrimina en Xénese a promesa dun Salvador explicando o sentido do texto coas suas palabras.
1
5
2
2
1
1.3
Identifica os feitos do libro de Xénese concernentes á salvación para encadralos dentro do plan de Deus para redimir á humanidade.
6
1 1
2
1
1.4
Identifica e contrasta, a partir do relato bíblico, a obediencia de Noé cara a Deus contra o comportamento dos seus contemporáneos.
4
2 2
2
1
1.5
1
6
2
2
1
1.6
2
4
2
2
2
2.1
Observa e estuda o relato da historia de Babel ou outras historias analizando distintas actitudes e esforzos humanos de querer vivir sen Deus. Identifica os personaxes bíblicos claves nesta etapa ordenándoos cronoloxicamente entendendo a importancia da súa contribución á historia da salvación. Analiza a partir do pasaxe de Xénese cal foi a orixe do pecado explicando as súas consecuencias inmediatas e posteriores.
1
6
2
2
2
2.2
Explica o orixe da historia da salvación e axúdase de táboas, gráficos, resumos.
1
2 4
4
1
O. 2
2
2
3
B.C.
C.E.
2
2
2
2
ESTÁNDARES DE APRENDIZAXE
Competencia Clave Principal Secundaria
2.3
Valora e debate en clase acerca da fidelidade de Deus no relato da historia de Noé.
6
5
1
4
2.4
Identifica a promesa de Deus de bendicir a todas as nacións a través da descendencia de Abraham lendo e analizando os textos bíblicos que fan referencia a iso. Analiza as implicacións que teñen os feitos principais do inicio da historia do pobo de Israel no plan de salvación de Deus asociándoos coas súas causas.
6
4
4
2
6
1 3
2
2
2
2.5
3
3
1
1.1
3
3
2
2.1
Recoñece e ordena cronoloxicamente as etapas da vida de Xesús emprazándoas nunha liña de tempo, táboa ou gráfico entendendo a importancia e o valor de cada unha delas. Busca, selecciona e organiza información relevante sobre a etapa inicial do ministerio de Xesús, analiza, obtén conclusións, reflexiona acerca do proceso seguido e o comunica oralmente e por escrito.
3
3
2
2.2
Utiliza as tecnoloxías da información e a comunicación para elaborar traballos acerca da vida de Xesús
3
1 4
3
2
2.3
Analiza informacións relacionadas coa vida de Xesús manexando mapas, resumos e as tecnoloxías da información e a comunicación.
3
3 3
3
3
3.1
Relaciona e distingue explicando coas súas palabras a divinidade e humanidade de Xesús analizando diversos textos bíblicos.
1
4 1
3
3
3.2
Observa, analiza e explica a primeira etapa da vida de Xesús, nomeando algúns dos exemplos máis relevantes da súa conduta e actitudes.
4
4
6
3
4
4.1
Valora, partindo do análise de diversos textos bíblicos, as boas novas da salvación encarnadas en Xesús, resumindo as súas conclusións persoais.
1
4 4
3
4
4.2
Lee e identifica no evanxeo de Xoán características de Xesús, resumíndoas coas súas palabras.
1
6
4
4
1
1.1
Observa a relación histórica e teolóxica entre xudaísmo e cristianismo, elaborando unha táboa comparativa.
4
6
5
4
1
1.2
Realiza traballos individuais e grupais de investigación sobre a orixe e extensión da Igrexa no libro dos Feitos dos Apóstolos.
4
3
5
4
2
2.1
Identifica e analiza o proceso de cambio que se opera nos discípulos de Xesús pola acción do Espírito Santo no libro dos Feitos
6
1
4
1
O.
2
3
ESTÁNDARES DE APRENDIZAXE
Competencia Clave Principal Secundaria
B.C.
C.E.
5
4
2
2.2
dos Apóstolos, explicándoo coas súas palabras. Analiza e valora as repercusións da venida e acción do Espírito Santo.
6
1
5
4
2
2.3
Explica e valora accións que reflicten a conduta dos primeiros cristiáns.
6
1
5
4
2
2.4
Coñece en que consistiu o concilio de Xerusalén, analizando os antecedentes históricos e as súas consecuencias prácticas.
4
6
5
4
2
2.5
Observa e explica os pasos iniciais na extensión do evanxeo ás nacións, lendo o libro de Feitos dos Apóstolos.
1
4
5
4
2
2.6
3
2 6
6
1
6
4
3
3.1
Coñece, interpreta e constrúe unha liña de tempo e en mapas, cos principais feitos históricos desde a orixe da Igrexa ata o final do ministerio de Pablo. Utiliza bibliografía variada para conseguir información sobre a obra misioneira de Pablo e elaborar traballos y/ou tarefas específicas.
6
4
3
3.2
Explica aspectos relacionados coa forma de vida, expansión e influencia da Igrexa na etapa estudada.
1
5
6
4
4
4.1
Explica, á luz do Novo Testamento, a responsabilidade colectiva dos cristiáns na transmisión do Evanxeo de Xesús.
1
6 1
4
4
4.2
Amosa tolerancia, respecto e valoración crítica de formas de vida, crenzas, sociedades e culturas distintas á propia, dende unha perspectiva bíblica e histórica.
5
6
6
4
4
4.3
Utiliza a súa iniciativa persoal para deseñar e elaborar, con medios informáticos, esquemas explicando como se veu afectada polo cristianismo a sociedade antiga e actual.
3
6 9
5
1
1.1
Explica bíblicamente a natureza do ser humano: corpo, alma e espírito.
1
6
9
5
1
1.2
Reflexiona sobre a imaxe de Deus no ser humano creado como home e muller.
6
4 4
5
1
1.3
Explica accións que reflicten diferentes aspectos da imaxe de Deus na persoa: espiritualidade, entendemento, vontade, autoridade, responsabilidade, etc.
1
9 9
5
1
1.4
Analiza algunha produción artística (plástica, literaria ou musical), elaborada por eles mesmos ou por outras persoas, identificando características que denoten orixinalidade e creatividade.
7
1
4
1
O.
2
3
ESTÁNDARES DE APRENDIZAXE
Competencia Clave Principal Secundaria
B.C.
C.E.
9
5
1
1.5
Dialoga sobre a relación que hai entre a capacidade creadora de Deus e a capacidade creadora do ser humano.
5
1
8
5
1
1.6
Debate sobre a vida como sagrada e importante xustificándoo bíblicamente.
5
1
8
5
1
1.7
Analiza desde a perspectiva bíblica a dignidade de tódalas persoas, explicando as súas implicacións prácticas.
5
1
8
5
2
2.1
Medita e explica a responsabilidade persoal e consecuencias das decisións e condutas que adopta na vida.
6
1
1
5
8
5
2
2.2
Resume e explica, de modo oral ou por escrito, relatos do evanxeo que manifestan a dignidade de toda persoa segundo as palabras e feitos de Xesús.
8
5
2
2.3
Escoita e respecta as ideas dos outros.
5
1
8
5
2
2.4
Amosa, nas relacións interpersonais, unha actitude de respecto cara a a dignidade e liberdade humana.
5
1
8
5
3
3.1
6
5
4
6
8
5
3
3.2
Analiza o amor de Deu pola humanidade reflectido na creación e debate na clase como se traduce nun plan para cada persoa en particular. Emprende en grupo, un análise xeral da realidade humana a través dos medios informativos relacionándoo cos temas estudados no bloque.
1
6
1
1.1
Busca y escolle personaxes e historias bíblicas significativas para debater e analizar o valor da vida expresado ao longo da Biblia.
6
8
5
1
8
6
1
1.2
Define a liberdade de conciencia, analizando a súa importancia persoal e social e a responsabilidade que temos asociada á liberdade.
8
6
1
1.3
Describe o coidado persoal en torno á ensinanza bíblica sobre o corpo créente do créente.
5
1
8
6
1
1.4
6
1
7
6
2
2.1
Dialoga, analiza e debate na clase que Deus nos acepta e nos ama tal e como somos, en comparación coas ideas e tendencias da nosa sociedade. Lee textos bíblicos analizando as características da familia cristiá.
1
6
4
1
O.
2
3
ESTÁNDARES DE APRENDIZAXE
Competencia Clave Principal Secundaria
B.C.
C.E.
7
6
2
2.2
Distingue e sinala textos bíblicos que ensinan sobre a sexualidade e o matrimonio.
6
1
7
6
2
2.3
Busca información, compara e analiza algunhas familias da Biblia e extrae conclusións para a súa propia vida.
3
6
7
6
2
2.4
Dialoga en clase valorando en que medida a familia contribúe ao desenrolo integral de cada ser humano.
1
5
3
4
Obxectivo Xeral Bloque de Contenido Criterio de Avaliación Competencias clave onde 1. Comunicación lingüística. 2. Competencia matemática e competencias básicas en ciencia y tecnoloxía. 3. Competencia dixital. 4. Aprender a aprender. 5. Competencias sociais e cívicas. 6. Sentido de iniciativa e espírito emprendedor. 7. Conciencia e expresións culturais. 2ºESO Principal Secundaria ESO Segundo curso 1
1
1
1.1
Recoñece e memoriza textos bíblicos identificando as ensinanzas sobre o amor de Deus cara o home.
6
1
4
6
1
1
2
2.1
Realiza unha investigación bíblica sobre o plan de salvación e a obra de Cristo revelada a través de pasaxes específicos da Biblia.
1
1
2
2.2
Identifica e memoriza versículos clave, acerca do plan de salvación de Deus analizando o seu alcance a tódolos pobos da terra.
6
1 6
1
2
2.3
Extrae ensinanzas e conclusións relacionadas coa resurrección e ascensión de Cristo e relaciónaas coa ensinanza do apóstolo Pablo sobre este tema.
4
1 1
1
3
3.1
Identifica pasaxes paralelos sobre a resurrección e ascensión de Cristo, valorando a importancia para a vida do crente.
1
4
1
1
3
3.2
Identifica e lee pasaxes bíblicos que indican a obra do Espírito Santo (Paracleto) e o seu froito na vida do cristián.
1
6
1
1
4
4.1
Analiza e memoriza pasaxes claves das cartas de Pablo que resumen a xustificación pola graza a través da fe.
1
6
Principal
1
1
4
4.2
Usa rigor crítico e obxectividade no estudo bíblico.
4
1
1
4
4.3
4
1
2
2
1
1.1
Examina no Novo Testamento o concepto do Reino de Deus, a orixe da igrexa e a súa misión no mundo hoxe, resumindo as súas conclusións. Identifica os personaxes clave na historia do pobo de Israel nesta etapa da súa historia e emprázaos na liña do tempo.
4
2 6
2
1
1.2
Extrae información de fontes bíblicas e extrabíblicas sobre a historia do pobo de Israel ata a morte de Moisés e sinala os feitos e personaxes máis relevantes.
3
2 2
2
1
1.3
Explica adecuadamente o significado da Pascua identificando o seu simbolismo e establecendo relacións coa obra de Cristo.
1
4
2
2
1
1.4
Explica e enumera os Dez mandamentos e a importancia do día de reposo na vida do cristián.
1
6
2
2
1
1.5
Identifica eventos relixiosos, sociais e culturais de Israel na antigüidade.
4
3
2
2
2
2.1
Comprende o principio de tipoloxía bíblica identificando diferentes exemplos relacionados co tema de salvación.
4
1
2
2
2
2.2
Analiza e reflexiona debatendo en clase o propósito e funciones da lei.
6
5
2
2
2
2.3
Aprecia no libro dos Hebreos a relación entre a lei e a obra superior de Xesús.
1
4 6
3
1
1.1
Lee textos bíblicos onde Xesús fala co Pai, ensínao sobre a súa relación con El, analizando as ensinanzas máis importantes que identifica.
1
3
1
3
1
1.2
Contrasta os diversos textos nos que Xesús se atopa con diferentes persoas resumindo as actitudes que Xesús demostrou cara eles.
6
3
3
3
1
1.3
Analiza e expón a súa opinión con respecto ós encontros que tivo Xesús con diferentes persoas: relixiosos, necesitados, autoridades e discípulos, etc.
6
3
3
1
1.4
Aprecia o ofrecemento de amizade persoal que fai Xesús a cada ser humano, explicando qué significa esa amizade na súa experiencia persoal.
6
1
4
3
2
2.1
6
5
Analiza as características que identifican a un discípulo de Xesús e debate as implicacións persoais que ten ser discípulo de Xesús na actualidade.
Secundaria
1
Principal
4
3
2
2.2
Traballa de maneira guiada e grupal, a busca de información dos encontros de Xesús con diferentes persoas.
4
3 1
3
2
2.3
Entende a importancia de que cada persoa cultive a súa relación persoal con Deus, analizando a relación de Xesús con Deus Padre.
6
4
6
3
2
2.4
Distingue e sinala en textos bíblicos a importancia da lectura da Biblia e a oración como os medios que Deus proveu para ter unha relación con el, xustificando no grupo a selección dos textos.
1
4
1
4
1
1.1
Explica e describe o desenrolo do cristianismo baixo os gobernos de varios emperadores romanos (Nerón, Domiciano, Adriano, Galerio e Diocleciano) consultando diversas fontes.
6
5 5
4
1
1.2
Sitúa cronoloxicamente os feitos e personaxes máis importantes da idade apostólica da Igrexa.
4
2 6
4
1
1.3
Mostra sensibilidade e é capaz de establecer conexións entre o contexto histórico da Igrexa dos primeiros séculos e a persecución dos cristiáns hoxe en día.
5
5 5
4
2
2.1
Analiza a importancia histórica do edicto de Milán situándoo no seu contexto histórico e xeográfico.
6
1
6
1
Secundaria
5
4
2
2.2
Investiga sobre a importancia do Concilio de Nicea e o edicto de Tesalónica na historia da Igrexa expoñendo as súas conclusións persoais de forma oral ou escrita.
5
4
3
3.1
Identifica e localiza no tempo e o espazo as primeiras controversias, percibindo as implicacións de estes acontecementos.
4
6 3
4
3
3.2
Utiliza a súa iniciativa persoal para deseñar e elaborar, con medios informáticos, esquemas sobre a expansión do cristianismo nesta etapa.
6
5 5
4
4
4.1
Analiza e resume as consecuencias sociais e históricas da proclamación do cristianismo como relixión oficial do estado.
6
1
11
4
4
4.2
5
1
3
6
3
4
4
4.3
Mostra tolerancia, respecto e valoración crítica de formas de vida, crenzas, sociedades, culturas e etapas históricas distintas á propia, dende unha perspectiva bíblica e histórica. Elabora materiais, utilizando as tecnoloxías da información e a comunicación, onde se reflexa o papel da oración e a perseveranza na vida cristián.
3
5
1
1.1
Define o concepto bíblico do pecado e identifica as consecuencias que trouxo para o ser humano, na súa relación con Deus,
1
4
Principal
Secundaria
con outras persoas e coa natureza. 6
1
1.3
Sinala e comenta a importancia do relato do libro de Xénese acerca da creación do home a imaxe de Deus e o seu posterior deterioro. Debate sobre os efectos da ruptura da comuñón con Deus na natureza humana e na imaxe de Deus no home.
1
5 1
1.4
Analiza a realidade humana xeral a través dos medios informativos, identificando as situacións problemáticas máis importantes e expoñendo en clase as súas conclusións persoais.
3
1
5
2
2.1
Identifica, analiza e comenta situacións actuais onde se exprese o interese de Deus por cada persoa e a súa restauración.
6
1 6
5
2
2.2
Utiliza información bíblica para dar resposta a realidades da persoa tales coma a culpa, ansiedade, soidade, e crises de identidade.
5
8 8
5
2
2.3
Crea e comparte textos, videoclips, curtos, para describir a necesidade espiritual do ser humano de relacionarse con Deus.
3
6
8
6
1
1.1
Demostra mediante exemplos de diversas fontes, o amor ó próximo e o servizo na vida do cristián.
5
6 6
6
1
1.2
Identifica as necesidades básicas (biolóxicas, psicolóxicas, sociais ou espirituais) de persoas do seu entorno achegado e enumera maneiras de alivialas e axudar.
5
8 8
6
1
1.3
Analiza a través da prensa a marxinación, o racismo e a integración ou falta dela e debate sobre estes temas.
1
5
8
6
1
1.4
Compara e explica o respecto e convivencia fronte ó desprezo e a violencia.
5
1
8
6
1
1.5
Valora a súa importancia no grupo de clase e a labor que desenrola.
5
6
8
6
2
2.1
Desenrola en grupo un proxecto de coidado do medio ambiente manifestando actitudes de solidarizade e compromiso.
5
6
8
6
2
2.2
Debate en clase sobre a nosa responsabilidade fronte ós problemas sociais e o egoísmo.
5
1 6
6
2
2.3
Toma conciencia da necesidade de mostrar solidarizade cos demais seres humanos en diferentes situacións: exclusión social, catástrofes, etc.
5
8
3
5
1
1.2
3
5
1
8
5
8
Principal
Secundaria
8
6
2
2.4
Identifica inxustizas humanas contemporáneas emprazadas no seu entorno propoñendo alternativas bíblicas de denuncia e/ou solución.
6
6
2
2.5
Interesase por unha entidade que manifesta actitudes de solidarizade e compromiso e participa nalgún proxecto colectivo solidario.
5
8
1
6
3
3.1
Utiliza diferentes fontes (libros, artigos de revistas ou xornais, entrevistas, cuestionarios, programas de radio ou televisión, películas, anuncios publicitarios), e identifica a solidarizade e o consumismo, contrastándoos cos valores éticos cristiáns.
5
11 11
6
3
3.2
Da solucións creativas a situacións de cooperación e conflito entre diferentes colectivos o grupos.
6
5
11
6
3
3.3
Investiga sobre a base bíblica do valor e a dignidade do traballo, expoñendo as súas conclusións en clase.
3
1
11
6
3
3.4
Investiga sobre a visión bíblica dos Dereitos Humanos, especialmente nas ensinanzas de Xesús.
3
4
2
3
4
5
6
Obxectivo Xeral Bloque de Contido Criterio de Avaliación Competencias clave onde 1. Comunicación lingüística. 2. Competencia matemática e competencias básicas en ciencia y tecnoloxía. 3. Competencia dixital. 4. Aprender a aprender. 5. Competencias sociais e cívicas. 6. Sentido de iniciativa e espírito emprendedor. 7. Conciencia e expresións culturais.
3ºESO 8
5
6
O.
B.C.
7
C.E.
ESTÁNDARES DE APRENDIZAXE
Competencia Clave Principal Secundaria
ESO Terceiro curso 6
1
1
1.1
Analiza textos bíblicos que presentan a Biblia como medio polo cal Deus revelase ó ser humano identificando os máis relevantes na Biblia.
1
1 1
1
1
1.2
Valora a autenticidade e autoridade da Biblia xustificando adecuadamente as súas respostas.
6
5
1
1
2
2.1
Analiza e debate o concepto de inspiración de Deus na Biblia a través dos distintos escritores.
5
1
1
1
2
2.2
Valora e exemplifica cómo a Biblia pode orientar o desenrolo individual e colectivo.
6
4
1
1
2
2.3
Identifica a unidade, coherencia e fiabilidade de a Biblia razoando sobre a importancia de estas características.
6
4
1
1
2
2.4
Comprende cómo foi establecido o canon actual da Biblia e explica cómo chegou ata o día de hoxe.
4
1
1
1
3
3.1
Investiga e explica as bases arqueolóxicas e antropolóxicas sobre as evidencias da narración bíblica.
3
1 5
1
3
3.2
Debate sobre a racionalidade da revelación bíblica explorando criterios extrínsecos (históricos e racionais) e intrínsecos (empíricos e dedutivos).
3
1 1
1
3
3.3
5
6
1
1
3
3.4
1
4
1
3
3.5
Planifica e realiza unha investigación sobre a fiabilidade histórica da Biblia, comunicando o resultado da súa investigación ó resto da clase. Memoriza versículos clave, acerca de diversos temas relacionados coa Biblia (súa autoridade, veracidade, inspiración, utilidade, etc.). Extrae ensinanzas da palabra de Deus e entende cómo aplicalas na vida diaria.
4
1
8
5
O.
6
7
ESTÁNDARES DE APRENDIZAXE
Competencia Clave Principal Secundaria
B.C.
C.E.
2
2
1
1.1
Recoñece quen foron os principais xuíces de Israel (dende Xosué a Samuel).
4
1
2
2
1
1.2
Identifica no texto bíblico a promesa dun reinado eterno a través da descendencia de David.
1
4
2
2
1
1.3
Extrae información de fontes bíblicas e extrabíblicas sobre a historia principal do pobo de Israel (ata s.VI a.C.).
3
6
2
2
1
1.4
Discrimina quen son os personaxes clave neste período da historia do pobo de Israel.
1
4 6
2
1
1.5
Identifica o contexto histórico-xeográfico do período que vai dende a chegada a Terra Prometida ata a cautividade en Babilonia, representándoas nunha liña do tempo.
4
2 2
2
1
1.6
Recoñece quen foron os principais reis de Israel e Xudá e a súa contribución positiva ou negativa á nación.
1
4
2
2
1
1.7
Aprecia exemplos positivos de algúns reis do reino do norte e do sur e reflexiona nas súas vidas e obediencia a Deus e a súa lei.
5
6
1
5
2
2
2
2.1
Analiza o mensaxe dos profetas, situando a cada un no seu contexto histórico e identificando a resposta do pobo ó mensaxe e as súas consecuencias históricas.
2
2
2
2.2
Identifica en qué aspectos o pobo de Israel cambiou despois do cativerio en Babilonia.
3
6
3
3
1
1.1
Identifica e clasifica os textos bíblicos do Antigo Testamento que falan da obra salvadora de Xesús, a súa morte, resurrección e ascensión.
1
4
3
3
1
1.2
Compara producións artísticas (películas, pinturas, etc.) sobre a morte e resurrección de Xesús Cristo, co relato bíblico, resumindo as súas conclusións.
7
1
3
3
2
2.1
Reflexiona sobre as implicacións persoais que ten responder ó mensaxe de Xesús.
6
1
3
3
2
2.2
Razoa e debate sobre as consecuencias da obra de Xesús na humanidade.
5
1
3
3
2
2.3
Toma conciencia da misión de Xesús na Terra a favor de todos os seres humanos.
4
6
8
5
O.
6
7
B.C.
C.E.
4
3
3
3.1
Utiliza recursos para a investigación bíblica: concordancia bíblica, dicionario bíblico, comentarios de diversos autores, etc.
4
3
4
3
3
3.2
1
6
5
1
4
3
3
3.3
Identifica no Novo Testamento pasaxes bíblicos que indican que Xesús Cristo virá por segunda vez, analizando tamén o contexto histórico de estes pasaxes. Debate en clase a importancia da promesa da segunda venida de Xesús Cristo, elaborando os seus argumentos para o debate.
4
3
3
3.4
Elabora traballos que reflictan a investigación realizada e explica as súas conclusións persoais ou de grupo á clase.
3
1
5
4
1
1.1
Comenta textos relacionados con este período dea historia do cristianismo.
1
5 3
4
1
1.2
Describe a interacción histórica de xudeus, cristiáns (a partir do s.III) e musulmáns (a partir do s.VII) na evolución do cristianismo en España a partir de fontes diversas.
6
5 5
4
1
1.3
Analiza comparativamente diversas fontes históricas investigando sobre a configuración do cristianismo na Península Ibérica.
6
3
5
4
2
2.1
Explica a relación que houbo en España entre os reis visigodos e o cristianismo.
1
4
5
4
2
2.2
Sitúa no seu contexto histórico a chegada do Islam á península.
4
6
6
4
2.3
Exemplifica a convivencia e tensións interrelixiosas na Idade Media, situando no mapa de España cidades que tiveron especial relevancia neste aspecto (como Toledo, Lucena, Córdoba o Granada).
3
6
5
4
2
ESTÁNDARES DE APRENDIZAXE
Competencia Clave Principal Secundaria
5
4
3
3.1
Investiga e explica as características da Igrexa na Idade Media en España e no resto de Europa, profundando na cuestión do clero e laicos, a evolución do dogma e a relación Igrexa/Estado.
5
4
3
3.2
Explica aspectos relacionados coa forma de vida, expansión e influencia da Igrexa en Europa na etapa estudada.
1
4
3
5
1
1.1
4
6
3
5
1
1.2
Repasar o aprendido nos anteriores cursos respecto ó plan eterno de Deus para o ser humano a través da provisión de Deus no seu fillo Xesús. Enumera textos bíblicos que expoñen o propósito e plan eterno de Deus para o ser humano.
1
4
3
5
1
1.3
Comprende e explica bíblicamente o concepto de Novo nacemento lendo diversos textos bíblicos dos evanxeos.
1
4
8
5
O.
6
7
B.C.
C.E.
ESTÁNDARES DE APRENDIZAXE
3
5
1
1.4
6
5
2
6
5
2
Competencia Clave Principal Secundaria 1
6
2.1
Explica coas súas propias palabras o que é o Novo nacemento e os cambios que se producen na persoa mediante a obra de Xesús. Busca e analiza testemuños e historias de persoas que seguiron a Xesús coma discípulos.
3
6
2.2
Debate con seus compañeiros o concepto de discípulo e o chamado do cristián a seguir a Xesús.
5
1
1
3
6
5
2
2.3
Confecciona un pequeno traballo individual reflexionando sobre a importancia de perseverar, madurar e profundar na fe cristiá dando exemplos prácticos.
6
5
2
2.4
Recoñece a lectura da Biblia e a oración como elementos fundamentais da vida do cristián.
4
5 1
5
2
2.5
Analiza, de forma crítica, textos das cartas de Pablo que falan sobre as características, dificultades o dilemas de seguir a Xesús.
5
6
1
5
2
2.6
Investiga, a través de internet, algúns exemplos do efecto que tivo na súa vida a resposta dada a Xesús por parte de personaxes históricos ou bíblicos.
3
6 7
6
1
1.1
Entende e pode argumentar por escrito a importancia de manter unha relación con Deus na vida cristiá.
1
4
7
6
1
1.2
Pode expresar, debater e escoitar a outros o que significa ter unha relación persoal con Deus.
5
1
7
6
1
1.3
Debate na clase aspectos prácticos das relacións interpersoais: a amizade, o noivado, a familia, etc. dentro do marco bíblico.
5
1
7
6
1
1.4
Comprende e expón con exemplos cotiás a importancia do perdón e a restauración nas relacións.
4
6
11
6
1
1.5
É capaz de reflexionar acerca do seu papel na comunidade cristiá.
5
6
11
6
1
1.6
Identifica e describe valores éticos cristiáns sobre as relaciones interpersoais.
4
1 5
6
1
1.7
Realiza un estudo en grupo de personaxes do Novo ou Antigo Testamento que reflicten actitudes de responsabilidade e coidado ata familiares ou outros.
6
11 11
6
2
2.1
Observa e analiza principios bíblicos que apelan ó valor e a responsabilidade do crente no seu traballo.
5
6
8
5
O.
6
7
ESTÁNDARES DE APRENDIZAXE
Competencia Clave Principal Secundaria
B.C.
C.E.
1
6
2
2.2
Identifica e describe actitudes e comportamentos noutras persoas que poden axudar e favorecer a seguir formándose na súa vida profesional, e espiritual.
5
11 11
6
2
2.3
É consciente da responsabilidade de cada uno en formarse educativamente e tamén espiritualmente.
4
6
2
3
4
Obxectivo Xeral Bloque de Contenido Criterio de Avaliación Competencias clave onde 1. Comunicación lingüística. 2. Competencia matemática e competencias básicas en ciencia y tecnoloxía. 3. Competencia dixital. 4. Aprender a aprender. 5. Competencias sociais e cívicas. 6. Sentido de iniciativa e espírito emprendedor. 7. Conciencia e expresións culturais.
4ºESO
12
9
O.
10
B.C.
11
C.E.
ESTÁNDARES DE APRENDIZAXE
Competencia Clave Principal Secundaria
ESO Cuarto curso 1
1
1
1.1
Relaciona xunto cos seus compañeiros a coherencia interna da Biblia e como Xesús é clave na súa interpretación.
4
1
1
1
1
1.2
Amosa confianza lendo a Biblia por si mesmo e relacionando conceptos teolóxicos básicos desenvolvidos ao longo da Biblia.
6
4
12
9
O.
10
11
ESTÁNDARES DE APRENDIZAXE
Competencia Clave Principal Secundaria
B.C.
C.E.
1
1
1
1.3
Busca información e presenta ao grupo, modelos bíblicos y algúns exemplos de tipoloxía bíblica.
6
3
1
1
2
2.1
Sabe facer uso de concordancias e dicionarios bíblicos cando é necesario no estudo da Biblia.
4
3
1
1
2
2.2
Estudia pasaxes bíblicos entendendo o contexto e o tipo de linguaxe empregado.
1
4 1
1
2
2.3
É capaz de observar e ter en conta os pasaxes bíblicos complementarios e paralelos dos evanxeos ou outros libros da Biblia á hora de facer estudos bíblicos.
4
1
6
1
2
2.4
Afonda no marco histórico, xeográfico, relixioso, cultural e filosófico no que está enmarcado o texto bíblico e extrae conclusións que axudan a interpretar e entender o pasaxe bíblico.
4
1 1
1
2
2.5
Xustifica o valor do rigor crítico e a obxectividade no estudo bíblico.
4
1
1
1
2
2.6
Realiza un estudo bíblico sobre un pasaxe dos evanxeos, poñendo en práctica os criterios e bases da interpretación bíblica.
1
1
1
1
2
2.7
Extrae ensinanzas da palabra de Deus e é capaz de reflexionar acerca da aplicación das mesmas á vida cotiá.
6
1
2
2
1
1.1
Extrae información de fontes bíblicas e extrabíblicas sobre a historia principal do pobo de Israel neste período (hasta s.I d.C.).
4
3 2
2
1
1.2
Representa nunha liña de tempo os principais acontecementos da historia de Israel dende o regreso da cautividade en Babilonia ata o nacemento de Cristo.
6
2 2
2
1
1.3
Discrimina quen son os personaxes clave na historia do pobo de Israel nesta etapa.
4
1
2
2
1
1.4
Analiza antecedentes e consecuencias das guerras macabeas para o pobo de Israel.
6
3
2
2
2
2.1
Explica, utilizando textos bíblicos, por que Xesús é chamado O Cordeiro de Deus.
1
6
2
2
2
2.2
1
6
6
1
2
2
2
2.3
Comprende o significado da Santa Cena e o el novo significado da Pascua, sacando conclusións de textos do Novo Testamento, relacionados con este tema. Extrae conclusións acerca das implicacións que teñen os principais feitos da historia do pobo de Israel no plan de salvación de Deus.
12
9
O.
10
11
ESTÁNDARES DE APRENDIZAXE
Competencia Clave Principal Secundaria
B.C.
C.E.
3
3
1
1.1
Estudia a historicidade dos Evanxeos, e explica a complementariedade dos evanxeos sinópticos.
4
6
3
3
1
1.2
4
6
3
3
1
1.3
Analiza o contexto histórico, político e xeográfico do s.I en Palestina, resumindo as circunstancias máis destacadas no tempo de Xesús. Identifica elementos sobresaíntes da influencia dos gregos e do imperio romano en Palestina.
6
3
3
3
1
1.4
Identifica na narración dos evanxeos o cumprimento das profecías mesiánicas na vida de Xesús.
1
6
4
3
1
1.5
Explora libros do Novo Testamento que relacionan o Antigo e Novo Testamento de maneira explícita.
6
1
4
3
1
1.6
Explica os aspectos da cultura e filosofía hebrea e grega que son relevantes ó ler a Biblia.
4
6
4
3
1
1.7
Coñece os documentos e manuscritos históricos máis importantes respecto á historia do cristianismo como probas históricas.
4
6
4
3
1
1.8
Recoñece algúns argumentos e historiadores que han cuestionado quen era Xesús e a súa figura histórica.
6
3
5
4
1
1.1
Identifica os precedentes medievais da reforma protestante.
4
6
5
4
1
1.2
Analiza o reinado dos Reis Católicos, a expulsión de xudeus e musulmáns e a situación social e relixiosa a partir da implantación da inquisición en España.
4
1
5
4
2
2.1
Investiga sobre a igrexa de Roma na Idade Media, a cuestión das indulxencias e o papel de Martín Lutero.
6
3
5
4
2
2.2
Investiga e debate sobre os personaxes claves da Reforma protestante en Europa, resumindo as súas biografías e achegues.
5
6 2
4
2
2.3
Analiza e sitúa na liña do tempo e no mapa de Europa aos Reformadores: Martín Lutero, Juan Calvino, John Knox, John Wycliffe, John Huss e as súas contribucións na situación político-relixiosa europea.
6
5 5
4
2
2.4
Recompila información sobre o movemento reformador en España identificando personaxes destacados.
2
1
5
4
3
3.1
Identifica nun mapa a extensión da Reforma e a división das fronteiras en Europa por motivos relixiosos.
4
6
5
4
3
3.2
Explica a importancia da tradución da Biblia ás linguas vernáculas, citando exemplos concretos en distintos países europeos.
1
3
12
9
O.
10
11
B.C.
C.E.
5
4
4
4.1
Valora as repercusións sociais e históricas que a Reforma protestante en Europa ha xerado no mundo.
5
6
5
4
4
4.2
Comprende o papel desempeñado por Carlos V y Felipe II na Contrarreforma e comenta na clase as súas conclusións persoais.
4
5
10
4
4
4.3
Amosa tolerancia, respecto e valoración crítica de formas de vida, crenzas, sociedades e culturas distintas á propia
5
6
10
5
1
1.1
Analiza e explica en qué consiste o termo “santificación do crente”.
1
6 1
5
1
1.2
Investiga qué di a Biblia acerca do carácter cristián, por medio do estudo de textos das cartas paulinas e resume as súas conclusións.
4
10
6
5
1
1.3
Reflexiona cos seus compañeiro sobre a importancia de crecer e madurar na fe cristiá e sobre a responsabilidade e o servizo cristián cara a os demais.
5
10 10
5
1
1.4
Valora a importancia de outras persoas coas que ten relación comentando a labor que desenvolven no servizo aos demais.
5
1
10
5
1
1.5
Analiza en diversos textos bíblicos a comparación da vida cristiá como unha carreira de fe.
1
6
10
5
1
1.6
Desenvolve un estilo de vida saudable baseado nas ensinanzas bíblicas.
4
6
10
5
2
2.1
Selecciona información na Biblia para dar resposta a interrogantes que se establecen na vida sobre a conduta do cristián.
4
1
8
5
2
2.2
Distingue e relaciona a fe con outros elementos que interveñen na súa vida cotiá (contexto familiar, social, cultural, etc.).
5
4
8
5
2
2.3
Identifica inxustizas humanas emprazadas no seu entorno propoñendo alternativas bíblicas de denuncia e/ou solución.
5
6
4
1
2.4
Estudia sobre a segunda venida de Xesús explicando cómo a imaxe de Deus quedará restaurada na súa totalidade na nova creación.
4
3
6
1
8
5
2
ESTÁNDARES DE APRENDIZAXE
Competencia Clave Principal Secundaria
10
6
1
1.1
Investiga e presenta o panorama actual do cristianismo no mundo e o seu crecemento usando diversas fontes (libros, artigos de revistas ou periódicos, entrevistas, cuestionarios, programas de radio o televisión, películas, Internet, etc.).
10
6
1
1.2
Analiza a situación actual de outras relixións maioritarias do mundo: Islam, Budismo e Hinduísmo, detallando a presenza que
12
9
O.
10
B.C.
11
C.E.
ESTÁNDARES DE APRENDIZAXE
Competencia Clave Principal Secundaria
teñen en Europa e en España. Reflexiona acerca de diversas tendencias contemporáneas como: o secularismo e o humanismo, agnosticismo,o relativismo e o sincretismo. Contrasta os valores éticos cristiáns cos promovidos por outras instancias da sociedade.
5
6
5
4
4
1
1.6
Toma conciencia e redacta os valores éticos cristiáns que se atopan expresamente nas ensinanzas de Xesús e os seus apóstolos, analizando diversas situacións, problemas e dilemas éticos contemporáneos. Extrae principios de actuación a través da vida e exemplo de diferentes personaxes bíblicos.
4
6
1
1.7
Elixe unha biografía dun personaxe histórico e estudia a súa intervención e aporte como crente á sociedade do seu tempo.
5
6 3
1
1.8
Utiliza información de diversas fontes e identifica os valores predominantes na sociedade actual respecto a diversas situacións, problemas e dilemas éticos contemporáneos.
5
6
11
6
2
2.1
Reflexiona e debate sobre o ministerio dado ao cristián na igrexa e na sociedade.
5
1 1
6
2
2.2
Analiza e describe as posibilidades de servizo a Deus por medio do traballo na sociedade (política, economía, xustiza, educación, etc.).
5
11
11
6
1
1.3
11
6
1
1.4
11
6
1
1.5
11
6
1
11
6
11
2 3 4 Obxectivo Xeral Bloque de Contenido Criterio de Avaliación Competencias clave onde 1. Comunicación lingüística. 2. Competencia matemática e competencias básicas en ciencia y tecnoloxía. 3. Competencia dixital. 4. Aprender a aprender. 5. Competencias sociais e cívicas. 6. Sentido de iniciativa e espírito emprendedor. 7. Conciencia e expresións culturais.
1º BACHARELATO 16
O.
13
B.C.
14
C.E.
15
ESTÁNDARES DE APRENDIZAXE
Competencia Clave Principal Secundaria
Bacharelato Primeiro curso 2
1
1
1.1
Reflexiona e dialoga sobre os tres primeiros capítulos do Xénese e a súa importancia teolóxica e na historia da humanidade
1
7
4
6
2
1
1
1.2
Identifica as características de Deus reveladas en Xénese, o seu carácter e atributos, resumindo e comunicando as súas conclusións.
2
1
1
1.3
Sabe localizar e comprende os pasaxes da Biblia que mencionan a obra da creación e a presenza da Trinidad na mesma.
1
4
2
1
2
2.1
Explica e reflexiona sobre o relato bíblico sobre Deus creador do universo e do ser humano.
1
7
2
1
2
2.2
1
5
2
1
2
2.3
Escribe un pequeno ensaio que analiza o concepto da imaxe de Dios no ser humano nos primeiros capítulos do Xénese e demóstrao argumentando e apoiándose nos versículos de ditos pasaxes. Investiga no Xénese e outros textos e enumera os atributos e o propósito que Deus deu ó home para a súa vida.
6
3
7
1
2
2.4
1
5
7
1
2
2.5
1
7
7
1
3
3.1
1
5
7
1
3
3.2
Examina no relato da creación o lugar e o papel da familia para o ser humano, e comunica de maneira construtiva as súas conclusións. Recoñece nos primeiros capítulos do Xénese a provisión de Deus a través de Xesús, sinalando os pasaxes máis relevantes que o indican. Entende e explica con claridade, tanto na linguaxe oral coma na escrita o interese de Deus pola persoa humana, apoiando os seus argumentos especialmente con versículos dos capítulos do Xénese do 1 ao 3. Busca, obtén e presenta información sobre a natureza do pecado, as súas consecuencias e a separación de Deus e do home.
3
4 7
1
3
3.3
Comprende o propósito divino de redimir ao ser humano a través de Xesús, analizando as implicacións persoais persoais derivadas.
4
7
13 Obxectivo Xeral 14 Bloque de Contido 15 Criterio de Avaliación 16 Onde 1. Comunicación lingüística. 2. Competencia matemática e competencias básicas en ciencia e tecnoloxía. 3. Competencia dixital. 4. Aprender a aprender. 5. Competencias
sociais e cívicas. 6. Sentido de iniciativa e espíritu emprendedor. 7. Conciencia e expresións culturais.
16
O.
13
B.C.
14
C.E.
15
ESTÁNDARES DE APRENDIZAXE
Competencia Clave Principal Secundaria
7
1
3
3.4
Organiza unha investigación e analiza o comezo do plan de salvación de Deus e o seu mensaxe de reconciliación.
6
4
1
2
1
1.1
Utiliza recursos tecnolóxicos e investiga a Biblia como libro histórico e como mensaxe universal de Deus ao ser humano.
3
7 7
2
1
1.2
Analiza e valora por escrito a revelación de Deus á humanidade primeiramente a través do pobo de Israel e despois a través da igrexa a todas as culturas.
1
1 1
2
1
1.3
Investiga e analiza os conceptos de revelación e inspiración das Escrituras.
3
6
1
2
1
1.4
Investiga e explica as consecuencias de recoñecer a autoridade da Biblia na fe e conducía na vida cristiá.
3
1
1
2
2
2.1
Describe a relación que se establece entre o autor, o texto e o lector na lectura da Biblia.
6
7
1
2
2
2.2
6
3
1
2
2
2.3
3
7
1
2
3
3.1
1
5
1
2
3
3.2
Identifica as linguas empregadas nos libros da Biblia, relacionando os textos orixinais en grego, hebreo e arameo cos manuscritos e fragmentos bíblicos máis importantes conservados na actualidade. Investiga e diferenza entre o manuscrito orixinal e copias e examina si os errores de escribas nas copias do orixinal afectan ao que escribiu o autor, en inspiración e autoridade. Comprende e explica os acontecementos históricos máis importantes que levaron ao establecemento do actual canon bíblico. Utiliza diferentes fontes de información, apoiándose nas TIC para ilustrar o proceso de transmisión do texto bíblico.
3
7
1
2
1
2
3
3.3
Examina e explica cadros esquemáticos coas evidencias externas e internas dos documentos históricos e manuscritos bíblicos.
1
2
3
3.4
Distingue principios de tradución da Biblia comparando distintas versións dun mesmo texto.
6
1
1
2
3
3.5
Enumera as principais traducións e revisións da Biblia realizadas desde os idiomas orixinais as linguas oficiais de España.
3
6
1
2
4
4.1
4
1
1
2
4
4.2
Analiza e explica as cuestións históricas, culturais, literarias ou teolóxicas que poden afectar ó noso entendemento acerca da intención comunicativa do autor. Identifica e analiza cuestións contextuais que presentan dificultades para a súa comprensión.
1
6
1
2
4
4.3
Observa, estudia e debate pasaxes bíblicos, nos que unha cuestión cultural non se traslada facilmente ao noso entorno e
4
5
16
O.
13
B.C.
14
C.E.
15
ESTÁNDARES DE APRENDIZAXE
Competencia Clave Principal Secundaria
cultura. 6
3
1
1.1
Identifica os textos mesiánicos nos libros proféticos do Antigo Testamento, e examina o cumprimento das profecías na persoa e ministerio de Xesús.
1
4 4
3
1
1.2
Explica e contrasta por escrito, as dúas naturezas da persoa de Xesús (Deus e home).
1
6
4
3
1
1.3
Identifica no Novo Testamento e sintetiza a evidencia bíblica dos atributos da deidade de Xesús e do Espírito Santo.
1
6 3
3
1
1.4
Analiza a importancia do concepto bíblico da encarnación e investiga e comunica as súas conclusións sobre a plena humanidade de Cristo.
1
4 4
3
1
1.5
Recompila información sobre a doutrina trinitaria e analiza a función de Xesucristo como segunda persoa da Trinidad.
3
1
4
3
1
1.6
1
6
4
3
2
2.1
4
3
5
3
2
2.2
3
1
5
3
2
2.3
1
6
7
1
5
3
2
2.4
Comprende e é capaz de explicar por escrito o concepto de redención e sacrificio (desde o Antigo Testamento ata os evanxeos), presente na obra de Xesús como sumo sacerdote y cordeiro de Deus. Distingue o carácter das fontes históricas e busca información de interese (en libros ou Internet) sobre as evidencias intrínsecas e extrínsecas da persoa de Xesucristo e elabora unha breve exposición. Usa recursos tecnolóxicos para investigar e describir o que os escritores non cristiáns contemporáneos ao cristianismo antigo dixeron acerca de Xesús. Identifica no libro dos Feitos dos Apóstolos as predicacións dos Apóstolos, e analiza por escrito a importancia da resurrección de Xesús na tradición apostólica. Reflexiona e aprecia a importancia da resurrección de Cristo e é capaz de enumerar as evidencias históricas máis importantes da mesma.
5
3
2
2.5
Analiza a importancia da ascensión de Xesús e Pentecostés para entender a súa relación coa Igrexa e a vida cristiá.
7
6
5
3
3
3.1
Usa recursos tecnolóxicos para obter información sobre a orixe da igrexa en Xesús, resumindo as súas conclusións.
3
1
5
3
3
3.2
7
1
5
3
3
3.3
Comprende e explica con claridade o concepto de “novo home” para definir ó cristián, xustificando e razoando o seu significado segundo o texto bíblico. Diferenza e compara os conceptos de xustificación e santificación do créente, explicando o proceso de crecemento na
7
1
16
O.
13
B.C.
14
C.E.
15
ESTÁNDARES DE APRENDIZAXE
Competencia Clave Principal Secundaria
madurez cristiá. 5
3
3
3.4
Analiza a importancia da acción renovadora e guía do Espírito Santo en cada crente e nosa actitude ante ela.
7
6
11
4
1
1.1
4
7
4
6
1.2
Reflexiona acerca da importancia do estudo rigoroso e obxectivo do texto bíblico, e comeza a utilización das normas básicas de interpretación bíblica comprendendo a importancia da exexeses, os principios de hermenéutica e estudo formal do texto bíblico. Estudia os conceptos da Reforma relacionados coa importancia da lectura da Biblia e a súa autoridade, o libre exame das escrituras e o perigo da libre interpretación.
1
4
1
11
4
1
1.3
Recoñece a importancia na hermenéutica da relación entre o libro, o texto bíblico e o lector do texto bíblico.
4
1
4
1
1.4
Identifica a importancia da intención comunicativa do autor e da guía do Espírito Santo ao estudar o texto bíblico.
4
1
11
4
1
1.5
Comprende a importancia da intención comunicativa do autor por encima das nosas interpretacións ou opinións persoais e o perigo da busca de textos para xustificar ideas propias.
4
7 1
4
1
1.6
Diferenza entre o manuscrito orixinal e a súa inspiración e reflexiona sobre a cuestión das copias que conteñen discrepancias.
6
1 1
4
2
2.1
Entende a importancia das linguas orixinais (hebreo, grego e arameo) para comprender o texto bíblico.
6
1
11
4
2
2.2
Estudia e examina o texto bíblico tendo en conta os elementos formais de contexto, xénero literario e linguaxe.
1
4 4
4
3
3.1
Coñece os xéneros da Biblia e a súa influencia sobre a interpretación do texto e é capaz de relacionar cada xénero con alomenos tres libros da Biblia.
1
11 11
4
3
3.2
Examina a importancia semántica da presenza do uso de parábolas, alegorías, metáforas, no texto bíblico.
1
4
11
4
3
3.3
Analiza a comprensión do texto, o sentido literal, usual e o figurado.
1
4 1
4
4
4.1
Busca e selecciona seccións da Biblia, das cales surxen cuestións históricas, culturais, literarias ou teolóxicas e analiza cómo poden afectar ao noso entendemento acerca da intención comunicativa do autor.
6
11
11
16
O.
13
B.C.
14
C.E.
15
ESTÁNDARES DE APRENDIZAXE
Competencia Clave Principal Secundaria 7
11
4
4.2
Observa, estudia, e debate en clase sobre os pasaxes nos que unha cuestión cultural non se traslada facilmente á nosa cultura.
5
4
11
4
4
4.3
Identifica varios pasaxes nos que unha cuestión cultural ou literaria non afecta ao seu significado ou relevancia hoxe en día.
1
4
11
4
4
4.4
Identifica cómo os temas principais da historia da salvación se relacionan coa interpretación bíblica.
4
7
11
4
4
4.5
Identifica a Xesús como clave interpretativa de diversos pasaxes bíblicos, xustificando de maneira razoada a súas respostas.
7
6
11
4
5
5.1
Analiza e reflexiona sobre aspectos da súa cultura e vida á luz co mensaxe bíblico.
7
6
10
5
1
1.1
Explica e razoa sobre os diferentes puntos de partida das diferentes éticas e do Reino de Deus.
7
6
10
5
1
1.2
Indaga en qué sentido cabe falar de “ética cristiá”.
1
3
10
5
1
1.3
7
6
6
7
10
5
1
1.4
Identifica a diferenza esencial entre a auto-forxa do carácter (ética), e a acción de Deus na creación e desenrolo do novo home en/por Cristo. Investiga o principio bíblico de responsabilidade e o aplica a situacións cotiáns na relación do individuo (con Deus, familia, vida, sexualidade, posesións e verdade).
10
5
1
1.5
Describe o principio de responsabilidade para con un mesmo relacionándoo co principio da integridade.
1
6
10
5
1
1.6
Identifica e explica o principio de responsabilidade para co próximo, en especial os últimos: xustiza económica, xustiza social.
1
6
10
5
1
1.7
Identificar o principio de responsabilidade co pobo de Deus e todos os semellantes.
1
6
1
6
10
5
2
2.1
Analiza os Mandamentos en base ao principio de responsabilidade (con Deus, familia, vida, sexualidade, posesións e verdade).
10
5
2
2.2
Identifica a esencia do Evanxeo como regalo de Deus en Xesucristo a todo ser humano.
7
6
10
5
2
2.3
Describe o carácter de Cristo e do cristián a partir das benaventuranzas.
1
6
16
O.
13
B.C.
14
C.E.
15
ESTÁNDARES DE APRENDIZAXE
Competencia Clave Principal Secundaria 6
10
2
2.4
Describe ensinanzas bíblicas concretas ao redor do principio de integridade referidas ao traballo, a verdade, a honestidade e a vida familiar.
1
5
1
10
2
2.5
Reflexiona e comparte cómo poderían ter aplicación práctica na nosa sociedade as reivindicacións dos profetas nos aspectos da xustiza económica e social.
6
5
10
5
3
3.1
Recoñece os principios de rexeitamento a violencia e do amor activo.
7
6
10
5
3
3.2
Explica as distintas acepcións do concepto “amor” no grego do Novo Testamento (ágape, fileo, eros).
1
6
10
5
3
3.3
Describe os rasgos peculiares do amor ágape cristián.
1
6
10
5
3
3.4
Sinala cinco manifestacións do amor ágape de Deus para cos seres humanos.
1
6
10
5
4
4.1
Indaga razoadamente as posibilidades do perdón en conflitos persoais.
6
7
10
5
4
4.2
Relaciona o principio de responsabilidade no ámbito dunha igrexa local.
7
6 6
5
4
4.3
Describe accións concretas nas que os cristiáns e as comunidades poden poñer en práctica principios bíblicos en favor dos máis desfavorecidos nas súas cidades e ó redor do mundo.
1
10 10
5
4
4.4
Explica o concepto de discipulado cristián en termos de seguimento cotiá de Xesús.
1
6
10
5
4
4.5
Analiza a relación e importancia que teñen a fe, o amor e as obras, na vida cotiá do cristián.
6
7
10
5
4
4.6
Describe varios exemplos de comportamento moral cristián na vida laboral, social e política propios dos discípulos de Xesús, á luz do seu exemplo.
1
6
5. CONCRECIÓNS METODOLÓXICAS DA MATERIA
De acordo co concepto vixente de currículo a definición de obxectivos, competencias clave, contidos, criterios de avaliación e estándares de aprendizaxe avaliables debe completarse coa referencia ás orientacións de metodoloxía didáctica, entendendo por tal o proceso polo que os anteriores chegan a alcanzarse. A propia identidade do Ensino de Relixión Evanxélica determina as orientacións metodolóxicas necesarias para que docentes e discentes desenvolvan o currículo de acordo coas decisións de concreción do mesmo adoptadas nas correspondentes Programacións didácticas e secuencia de Unidades didácticas. Como parte de todo o currículo cursado polos alumnos de Educación Secundaria a programación de Ensino de Relixión Evanxélica debe integrarse no Proxecto Educativo de cada centro en que se imparte desde a coherencia cos valores, obxectivos e prioridades do mesmo que contribúe a enriquecer. No desenvolvemento deste currículo, os docentes de Ensino de Relixión Evanxélica teñen un especial protagonismo ao integrar o seu capacitación específica no área que imparten, o seu coñecemento e participación no contexto en que o fan, e a súa identidade persoal como cristiáns convencidos da mensaxe e o labor que desenvolven. Neste sentido adquire unha relevancia significativa, dentro das funcións que comparte co resto do profesorado da etapa, a de elaborar a Programación didáctica e deseñar e desenvolver as Unidades Didácticas e as tarefas de clase segundo as características da súa contorna educativa e necesidades dos seus alumnos. No desenvolvemento na práctica destas programacións o docente ha de ter en conta que os alumnos aprenden cando participan en experiencias, sexan estas reais, simuladas ou ficticias. Neste sentido o profesor de Ensino de Relixión Evanxélica convértese nun facilitador de experiencias ao alumnado nas que, ademais de suscitar os contidos e actitudes que se pretende ensinar, deseña situacións que poñen en contacto aos seus alumnos e alumnas con personaxes bíblicos e con situacións ricas nas que poñer en práctica os principios do cristianismo evanxélico. Ten tamén unha función mediadora achegando no proceso de ensino e aprendizaxe os recursos e medios necesarios para a interpretación os feitos, ideas, principios, datos ou valores, e constitúese en guía, achegando unha visión bíblica dos mesmos e modelos de aplicación práctica en situacións cotiás. Ten, para rematar, un valor de modelo posto que o alumnado tende a aprender inconscientemente actitudes das persoas de autoridade. Por iso os profesores de Ensino de Relixión Evanxélica han de asumir un rol ético propio de actitudes cristiás e unha función de guía que aporte aos alumnos os recursos, medios e orientación necesarios para que sexan capaces de elaborar as súas propias interpretacións e conclusións persoais a partir das situacións suscitadas.
O alumno que aprende Relixión Evanxélica ha de ser un alumno activo, a quen se propoñen múltiples situacións de procura e participación e de quen se espera que propoña á súa vez respostas diversas para as mesmas. É prioritaria o seu capacitación, desde idades tempéranas, no coñecemento e o manexo da Biblia pois ha de remitirse a esta ao longo de todo a súa aprendizaxe como fonte básica para a comprensión do modo en que Deus se achegou e revelado ao ser humano. Esta capacitación para a investigación bíblica se complementa co uso de fontes extrabíblicas, en ocasións coincidentes con outras materias que tamén estuda (literarias, históricas, documentais) como garantía da complementariedade do Ensino de Relixión Evanxélica co resto do currículo e a súa achega á formación integral do adolescente. Ter en conta a aprendizaxe nesta idade implica tomar en consideración os seus propios intereses e as súas características evolutivas á hora de suscitar distintas situacións de aprendizaxe. É por iso que ao longo da etapa, o Ensino de Relixión Evanxélica debe tender a facilitar unha cada vez maior autonomía do alumno e unha progresión desde o coñecemento inmediato cara a maiores cotas de abstracción. Débense potenciar a medida que se avanza na etapa situacións cunha cada vez maior dose de confrontación e exercicio crítico que lle permita afianzar a fe e valores cristiáns que adquire. Loxicamente, todo nun clima de liberdade e convivencia, no que non se pretende tanto que a mensaxe sexa aceptado, canto que sexa apreso. Non se pretende impoñer externamente virtudes, crenzas ou modos de comportarse, pero si esperar que flúan no alumnado a partir de conviccións suficientemente profundas. O Ensino de Relixión Evanxélica suscítase simultaneamente como un espazo de aprendizaxe da convivencia, tanto nos grupos de idade que se constitúen para impartila, como no conxunto do centro e do grupo clase onde se convive con outros compañeiros e outras opcións. Para iso o docente planifica tarefas dinámicas de aprendizaxe con flexibilidade para adaptarse aos diferentes situacións persoais e/ou grupales. De igual modo o docente ha de reflexionar sobre a xestión do tempo ao propoñer ao alumnado as tarefas propias do área, a fin de que estas permitan ao alumnado traballar de xeito adecuado tanto cando está aproximándose por primeira vez ás propostas como cando está revisando o seu traballo. O docente de Ensino Relixioso Evanxélica debe, en definitiva, xestionar o tempo e os espazos de traballo de maneira que facilite o traballo activo e responsable do alumno.
É pertinente suscitar a relevancia dos recursos didácticos entre as decisións metodolóxicas a adoptar, de maneira que, está na propia identidade do área o uso prioritario da Biblia como recurso básico e imprescindible. No entanto incluiranse no proceso de ensino e aprendizaxe outros materiais, impresos, dixitais ou doutro tipo, que se incorporan como medios para estimular o estudo da Biblia. O docente de Ensino Relixioso Evanxélica participa na produción destes materiais e na súa difusión e intercambio en foros específicos creados no marco de FEREDE e que teñen a importancia de ser un espazo de crecemento profesional ao facilitar a formación e innovación permanente do profesorado. En canto a estratexias metodolóxicas propiamente ditas non se identifica o Ensino de Relixión Evanxélica cun único método universalmente aplicado, senón que é o docente o que debe adoptar decisións concretas de como traballar e orientar o traballo en cada caso para alcanzar os fins previstos, coas máximas cotas posibles de calidade, de acordo co contexto en que se sitúa. En calquera caso, ao adoptar estas decisións metodolóxicas o docente debe ter en conta a importancia de estimular a motivación do alumnado, potenciar o seu autoestima e a súa autonomía, desenvolver estratexias de traballo compartido e potenciar a comunicación coas familias.
6.
MATERIAIS E RECURSOS DIDÁCTICOS
Recursos Humanos: -
O mestre na aula con exposicións, proposta de actividades, atención individualizada…
Recursos Materiais: -
Música.
-
Medios Audiovisuais (Canón, ordenador, pantalla, Internet, …).
-
Libros de consulta (Concordancias, Atlas, Comentarios Esexéticos, Dicionarios Bíblicos…).
-
Material Explora: Detectives de la Biblia para os cursos de 1º e 2º de ESO
-
Xogos (El gran juego de la Biblia, Biblos, el Juego de Oro)
Para distintas UD -Vaya Caos. Félix Ortiz -Conociendo a Jesús. Félix Ortiz -Siguiendo a Jesús. Félix Ortiz -¿Tú qué crees? Ed. Andamio -Lecciones bíblicas creativas del A.T. Edit. Dinámica -Crece y aprende. -Lecciones bíblicas creativas. Romanos: ¡Fe al rojo vivo! .Edit. Vida -Lecciones bíblicas creativas. De la vida de Jesús.Edit. Vida -Lecciones bíblicas creativas. Juan: Encuentros con Jesús. Edit. Vida -Lecciones bíblicas creativas. Los profetas. Edit. Vida -Viaje por la Biblia.Edit.Desafío -Ilustraciones inolvidables. Wayne Rice. Edit. Vida En 1º e 2º ESO os alumnos empregarán o material explora: Detectives de la Biblia, nos outros cursos o libro de texto que utilizarán os rapaces, e que tamén servirá coma guía do mestre será a Biblia que o propio alumno ou alumna teña na súa casa non importando, en principio, a versión se esta é fiel ós manuscritos orixinais. O mestre recomendará a lectura de determinados libros e/ou fragmentos axeitados para unha maior comprensión do explicado na aula. Utilizaranse os materiais que o mestre determina axeitados para o desenvolvemento de cada unha das Unidades Didácticas pertencentes a diferentes editoriais do campo evanxélico, católico e/ou secular.
7.
CRITERIOS SOBRE A AVALIACIÓN, CUALIFICACIÓN E PROMOCIÓN DO ALUMNADO
A avaliación no Ensino de Relixión Evanxélica enténdese como a descrición das aprendizaxes logradas polo alumnado e debe diferenciarse, para evitar reducila a ela, da cualificación ou xuízo que é pertinente dar ao finalizar cada unidade de tempo previsto para iso (trimestral, anual ou ao finalizar a etapa). É necesario destacar que a avaliación de ERE, de acordo co resto da etapa, será continua, considerando todos os criterios de avaliación previstos e atenderá ás características persoais de cada alumno a fin de facilitar a individualización necesaria para garantir o éxito de todos. Por iso, á hora de formular probas conducentes a unha cualificación, hase de coidar non expresalas de modo que presupoñen que o alumno asume afirmacións que son declaracións de fe cristiá, cando realmente non as asume, nin está obrigado a iso. Considerarase as diferenzas entre os referentes conceptuais e procedimentales, por unha banda, e os actitudinais, por outro, debido a que no ámbito das actitudes e no marco deste área - tal e como foi concibida no contexto do sistema educativo- a resposta dos alumnos é e debe ser voluntaria, sen afectar a súa decisión á ponderación da cualificación. O Ensino de Relixión Evanxélica, na Educación Secundaria e no Bacharelato, contribúe ao desenvolvemento integral do individuo, de acordo co establecido na normativa vixente de ordenación do sistema educativo. Neste sentido asume que calquera aprendizaxe, para selo, ha de ser significativo e permitir a mobilización e aplicación en situacións reais, por complexas que sexan, do aprendido. O Ensino de Relixión Evanxélica persegue, xa que logo, que todos os alumnos adquiran coñecementos, desenvolvan destrezas e habilidades e manifesten actitudes propias de cidadáns responsables e críticos, capaces de coñecer a realidade, interpretala, actuar nela, resolver situacións problemáticas desde a base da fe cristiá.
No seguinte cadro recollemos os criterios de avaliación por cursos: 1ºESO Contidos Criterios de Avaliación Vida de Xesús: 1.Identificar e ordenar cronoloxicamente as Nacemento e infancia de Xesús. etapas do nacemento, crecemento e primeiros Desenrolo da súa labor ministerial. anos do ministerio de Xesús, que relatan os evanxeos. A figura de Xesús: Xesús: Deus e o home. 2. Obter y analizar información relevante sobre a Xesús: exemplo de vida. etapa inicial do ministerio de Xesús, utilizando a Xesús: boas novas de salvación. Biblia como fonte. 3. Explicar a figura de Xesús, analizando a súa divinidade e humanidade, así como o seu exemplo de vida. 4. Valorar as boas novas de salvación analizando textos bíblicos.
Oríxenes da Igrexa. A obra misioneira de Pablo. A extensión da igrexa e as cartas de Pablo.
1. Obter información concreta e relevante sobre os orixes da Igrexa, utilizando diversas fontes. 2. Identificar y situar cronolóxica e xeograficamente os principais feitos históricos no devir do pobo cristián no período neotestamentario, analizando as consecuencias sociais e históricas dos mesmos. 3. Utilizar as tecnoloxías da información e da comunicación para obter información e aprender
Estándares de aprendizaxe avaliables 1.1 Recoñece e ordena cronoloxicamente as etapas da vida de Xesús emprazándoas nunha liña de tempo, táboa ou gráfico entendendo a importancia e o valor de cada unha delas. 2.1. Busca, selecciona e organiza información relevante sobre a etapa inicial do ministerio de Xesús, a analiza, obtén conclusións, reflexiona acerca do proceso seguido e o comunica oralmente ou por escrito. 2.2. Utiliza as tecnoloxías da información e a comunicación para elaborar traballos acerca da vida de Xesús 2.3. Analiza informacións relacionadas coa vida de Xesús manexando mapas, resumos e as tecnoloxías da información e a a comunicación. 3.1. Relaciona e distingue explicando coas súas palabras a divinidade e humanidade de Xesús analizando diversos textos bíblicos. 3.2. Observa, analiza e explica a primeira etapa da vida de Xesús, nomeando algúns dos exemplos máis relevantes da súa conduta, e actitudes. 4.1. Valora, partindo do análise de diversos textos bíblicos, as boas novas da salvación encarnadas en Xesús, resumindo as súas conclusións persoais. 4.2. Lee e identifica no evanxeo de Xoán características de Xesús, resumíndoas coas súas palabras. 1.1. Observa a relación histórica e teolóxica entre xudaísmo e cristianismo, elaborando unha táboa comparativa. 1.2 Realiza traballos individuais e grupais de investigación sobre a orixe e extensión da Igrexa no libro dos Feitos dos Apóstolos. 2.1. Identifica e analiza o proceso de cambio que se opera nos discípulos de Xesús pola acción do Espírito Santo no libro de Feitos dos Apóstolos, explicándoo coas súas palabras. 2.2. Analiza e valora as repercusións da venida e acción do Espírito Santo. 2.3. Explica e valora accións que reflicten a conduta dos primeiros cristiáns. 2.4. Coñece en que consistiu o concilio de Xerusalén, analizando os antecedentes históricos e as súas consecuencias prácticas.
e expresar contidos sobre a historia do cristianismo primitivo. 4. Participar en diálogos e debates sobre os cambios producidos polo cristianismo nos distintos ámbitos da sociedade antiga e actual.
O ser humano como creación de Deus A imaxe de Deus no ser humano A dignidade de tódalas persoas O valor da vida e o amor de Deus pola humanidade
1. Identificar, analizar e resumir os textos bíblicos clave que amosan que o ser humano foi creado á imaxe de Deus. 2. Identificar e localizar en pasaxes bíblicos, exemplos de condutas, actitudes e valores que reflicten o que significa ter unha relación persoal con Deus. 3. Explicar o amor de Deus pola humanidade e por cada individuo en particular, analizando as implicacións.
2.5. Observa e explica os pasos iniciais na extensión do evanxeo ás nación, lendo o libro de Feitos dos Apóstolos. 2.6. Coñece, interpreta e constrúe unha liña de tempo ou mapas, cos principais feitos históricos desde a formación da Igrexa ata o final do ministerio de Pablo. 3.1. Utiliza bibliografía variada para conseguir información sobre a obra misioneira de Pablo e elabora traballos y/o tarefas específicas. 3.2. Explica aspectos relacionados coa forma de vida, expansión e influencia da Igrexa na etapa estudada. 4.1. Explica, á luz del Novo Testamento, a responsabilidade colectiva dos cristiás na transmisión do Evanxeo de Xesús. 4.2 Amosa tolerancia, respecto e valoración crítica de formas de vida, crenzas, sociedades e culturas distintas á propia, desde una perspectiva bíblica e histórica. 4.3. Utiliza a súa iniciativa persoal para deseñar e elaborar, con medios informáticos, esquemas explicando como foi afectada polo cristianismo a sociedade antiga e a actúa 1.1. Explica bíblicamente a natureza do ser humano: corpo, alma e espírito. 1.2. Reflexiona sobre a imaxe de Deus no ser humano creado como home e muller. 1.3. Explica accións que reflicten diferentes aspectos da imaxe de Deus na persoa: espiritualidade, entendemento, vontade, autoridade, responsabilidade, etc. 1.4. Analiza algunha produción artística (plástica, literaria ou musical), elaborada por eles mesmos ou por outras persoas, identificando características que denoten orixinalidade e creatividade. 1.5. Dialoga sobre a relación que hai entre a capacidade creadora de Deus e a capacidade creadora do ser humano. 1.6. Debate sobre a vida como sagrada e importante xustificándoo bíblicamente. 1.7. Analiza desde a perspectiva bíblica a dignidade de todas as persoas, explicando as implicacións prácticas. 2.1. Medita e explica a responsabilidade persoal e as consecuencias das decisión e condutas que se adoptan na vida. 2.2. Resume e explica, de modo oral ou por escrito, relatos do evanxeo que manifestan a
A liberdade de conciencia e a responsabilidade persoal. O matrimonio e a familia cristiá.
1. Analizar a importancia da liberdade de conciencia e a responsabilidade no marco bíblico e no contexto social. 2. Entender a base bíblica da familia cristiá.
dignidade de toda persoa segundo as palabras e feitos de Xesús. 2.3 Escoita e respecta as ideas dos outros. 2.3. Amosa, nas relación interpersoais, una actitude de respecto cara a a dignidade e liberdade humana. 3.1. Analiza o amor de Deus pola humanidade reflectido na creación e debate na clase como se traduce nun plan para cada persoa particular. 3.2. Emprende en grupo, un análise xeral da realidade humana a través dos medios informativos relacionándoo cos temas estudados no bloque. 1.1. Busca y escolle personaxes e historias bíblicas significativas para debater e analizar o valor da vida expresado ó longo da Biblia. 1.2. Define a liberdade de conciencia, analizando a súa importancia persoal e social e a responsabilidade que temos asociada á liberdade 1.3. Describe o coidado persoal en torno a ensinanza bíblica sobre o corpo do crente. 1.4. Dialoga, analiza e debate en clase que Deus nos acepta e nos ama tal e como somos, en comparación coas ideas e tendencias da nosa sociedade. 2.1. Le textos bíblicos analizando as características da familia cristiá. 2.2. Distingue e sinala textos bíblicos que ensinan sobre a sexualidade e o matrimonio. 2.3. Busca información, compara e analiza algunhas familias da Biblia e extrae conclusións para a súa propia vida.
2ºESO Contidos
Criterios de Avaliación
Estándares de aprendizaxe avaliables Bloque 1. A Biblia e o seu estudo
Liñas directrices do mensaxe bíblico A relación de Deus co ser humano. A desobediencia do home e o plan de salvación. A obra redentora de Cristo. A presenza e a obra do Espírito Santo no cristián.
1. Identificar as principais ensinanzas da Biblia sobre Deus e a súa relación co ser humano. 2. Explicar o plan de salvación e a obra de Cristo comprendendo a importancia da resurrección. 3. Identificar e estudar textos bíblicos a ascensión de Cristo, e a obra do Espírito Santo. 4. Analizar a base bíblica da xustificación por fe, o reino de Deus e a Igrexa.
A xustificación pola fe. O reino de Deus e a Igrexa.
1.1. Recoñece e memoriza textos bíblicos identificando as ensinanzas sobre o amor de Deus ata o home. 2.1. Realiza unha investigación bíblica sobre o plan de salvación e a obra de Cristo revelada a través de pasaxes específicos da Biblia. 2.2. Identifica e memoriza versículos clave, acerca do plan de salvación de Deus analizando o seu alcance a tódolos pobos da terra. 2.3. Extrae ensinanzas e conclusións relacionadas coa resurrección e ascensión de Cristo e relaciónaas coa ensinanza do apóstolo Pablo sobre este tema. 3.1. Identifica pasaxes paralelos sobre a resurrección e ascensión de Cristo, valorando a importancia de estes feitos para a vida do crente. 3.2. Identifica e lee pasaxes bíblicos que indican a obra do Espírito Santo (Paracleto) e o seu froito na vida do cristián. 4.1. Analiza e memoriza pasaxes claves das cartas de Pablo que resumen a xustificación por graza a través da fe. 4.2. Usa rigor crítico e obxectividade no estudo bíblico. 4.3. Examina no Novo Testamento o concepto do Reino de Deus, a orixe da igrexa e a súa misión no mundo hoxe, resumindo as súas conclusións.
Bloque 2. A historia da salvación: de Adán a Xesús Cristo O pobo de Israel en Exipto. O significado da Pascua. Éxodo do pobo de Israel e
1. Obter información sobre os principais feitos acaecidos ó pobo de Israel dende o período dos Patriarcas ata a chegada a Terra Prometida, elaborando a información recollida (táboas, gráficos, resumos). 2. Sacar conclusións acerca das implicacións que
1.1. Identifica os personaxes clave na historia do pobo de Israel nesta etapa da súa historia e emprázaos na liña do tempo. 1.2. Extrae información de fontes bíblicas e extrabíblicas sobre a historia do pobo de Israel ata a morte de Moisés e sinala os feitos e personaxes máis relevantes. 1.3. Explica adecuadamente o significado da Pascua identificando o seu simbolismo e establecendo relacións coa obra de Cristo.
os anos no deserto. Moisés e o pacto de Deus co seu pobo. A lei: Normas éticas, civís, cerimoniais. A lei e o evanxeo.
teñen os principais feitos da historia antiga e tipos de leis do pobo de Israel no plan de Deus para a salvación da humanidade, á luz de textos do Antigo e Novo Testamento.
1.4. Explica e enumera os Dez mandamentos e a importancia do día de repouso na vida do cristián. 1.5. Identifica eventos relixiosos, sociais e culturais de Israel na antigüidade. 2.1. Comprende o principio da tipoloxía bíblica identificando diferentes exemplos relacionados co tema da salvación. 2.2. Analiza e reflexiona debatendo en clase o propósito e funciones da lei. 2.3. Aprecia no libro de Hebreos a relación entre a lei e a obra superior de Xesús.
Bloque 3. Vida e ministerio de Xesús As relacións de Xesús: Co pobo: relixiosos, necesitados e autoridades. Co Pai. Cos discípulos. Con nos.
1. Analizar en textos do evanxeo as relacións de Xesús co Pai, os discípulos, diversas persoas do pobo e con nos, e comunicando os seus achados ó resto da clase. 2. Sacar conclusións acerca de qué significa e qué implicacións persoais ten ser discípulo de Xesús Cristo, mediante o estudo, individual e grupal, de diversos textos dos Evanxeos que relatan encontros de Xesús con diferentes persoas.
1.1. Le textos bíblicos onde Xesús fala co Pai, ensina sobre a súa relación con El, analizando as ensinanzas máis importantes que identifica. 1.2. Contrasta os diversos textos nos que Xesús se atopa con diferentes persoas resumindo as actitudes que Xesús demostrou cara eles. 1.3. Analiza e expón a súa opinión con respecto os encontros que tivo Xesús con diferentes persoas: relixiosos, necesitados, autoridades e discípulos, etc. 1.4. Aprecia o ofrecemento de amizade persoal que fai Xesús a cada ser humano, explicando qué significa esa amizade na súa experiencia persoal. 2.1 Analiza as características que identifican a un discípulo de Xesús e debate as implicacións persoais que ten ser discípulo de Xesús na actualidade. 2.2. Traballa de maneira guiada e grupal, a busca de información dos encontros de Xesús con diferentes persoas. 2.3. Entende a importancia de que cada persoa cultive a súa relación persoal con Deus, analizando a relación de Xesús con Deus Padre. 2.4. Distingue e sinala en textos bíblicos a importancia da lectura da Biblia e a oración como os medios que Deus proveu para ter unha relación con el, xustificando no grupo a selección dos textos.
Bloque 4. Historia do cristianismo: dende as seus orixes ata a Reforma do século XVI
A época das persecucións. A Igrexa no Baixo Imperio Romano. Da concesión da liberdade á proclamación do cristianismo como relixión oficial do estado.
1. Obter información concreta e relevante sobre feitos delimitados, utilizando diferentes fontes. 2 Identificar e situar cronolóxica e xeograficamente os principais feitos históricos no devir do pobo cristián dende o período neotestamentario ata o Concilio de Nicea, analizando as consecuencias dos mesmos. 3. Desenrolar a responsabilidade, a capacidade de esforzo e a constancia no estudo da historia da Igrexa dende a etapa no Baixo Imperio Romano, ata o inicio da Idade Media. 4. Participar en diálogos e debates sobre diversos temas, manifestando actitudes de tolerancia e respecto ata outras culturas e formas de pensar, sen renunciar a un xuízo crítico dende unha perspectiva bíblica.
1.1. Explica e describe o desenrolo do cristianismo baixo os gobernos de varios emperadores romanos (Nerón, Domiciano, Adriano, Galerio e Diocleciano) consultando diversas fontes. 1.2. Sitúa cronoloxicamente os feitos e personaxes máis importantes da idade apostólica da Igrexa. 1.3. Mostra sensibilidade e é capaz de establecer conexións entre o contexto histórico da Igrexa dos primeiros séculos e a persecución dos cristiáns hoxe en día. 2.1. Analiza a importancia histórica do edicto de Milán situándoo no seu contexto histórico e xeográfico. 2.2. Investiga sobre a importancia do Concilio de Nicea e o edicto de Tesalónica na historia da Igrexa expoñendo as súas conclusións persoais de forma oral ou por escrito. 3.1. Identifica e localiza no tempo e o espazo as primeiras controversias, percibindo as implicacións de estes acontecementos. 3.2. Utiliza a súa iniciativa persoal para deseñar e elaborar, con medios informáticos, esquemas sobre a expansión do cristianismo nesta etapa. 4.1. Analiza e resume as consecuencias sociais e históricas da proclamación do cristianismo coma relixión oficial do estado. 4.2. Mostra tolerancia, respecto e valoración crítica de formas de vida, crenzas, sociedades, culturas e etapas históricas distintas á propia, dende unha perspectiva bíblica e histórica. 4.3. Elabora materiais, utilizando as tecnoloxías da información e a comunicación, onde se reflicte o papel da oración e a perseveranza na vida cristiá.
Bloque 5. Ser cristián: unha forma de vida A separación entre Deus e 1. Identificar, analizar e resumir os textos bíblicos o home. clave que expresan as consecuencias do pecado na relación con Deus, con nos mesmos e con outras As consecuencias da persoas.
1.1. Define o concepto bíblico do pecado e identifica as consecuencias que trouxo para o ser humano, na súa relación con Deus, con outras persoas e coa natureza. 1.2. Sinala e comenta a importancia do relato do libro de Xénese acerca da creación do home a imaxe de Deus e o seu posterior deterioro.
caída. A esperanza de restauración
2. Saber identificar e localizar en pasaxes bíblicos exemplos de condutas, actitudes e valores que reflicten o que significa ter unha relación persoal con Deus e entender a esperanza de restauración que a Biblia ensina.
1.3. Debate sobre os efectos da ruptura da comuñón con Deus na natureza humana e na imaxe de Deus no home. 1.4. Analiza a realidade humana xeral a través dos medios informativos, identificando as situacións problemáticas máis importantes e expoñendo en clase as súas conclusións persoais. 2.1. Identifica, analiza e comenta situacións actuais onde se expresa o interese de Deus por cada persoa e a súa restauración. 2.2. Utiliza información bíblica para dar resposta a realidades da persoa tales coma a culpa, ansiedade, soidade, e crises de identidade. 2.3. Crea e comparte textos, videoclips, curtos, para describir a necesidade espiritual do ser humano de relacionarse con Deus.
Bloque 6. Ética cristiá O respecto e amor ó próximo.
1. Comprender a perspectiva bíblica sobre o respecto e amor ó próximo, o coidado da creación, a responsabilidade social e a importancia do traballo. O coidado da creación. 2. Participar activamente nalgún proxecto colectivo (na familia, o centro escolar, o barrio, o pobo o a A responsabilidade social. cidade onde vive) que contribúa a cubrir as necesidades básicas (biolóxicas, psicolóxicas, sociais A importancia do traballo. ou espirituais) de persoas do seu entorno achegado, manifestando actitudes de solidarizade e compromiso. 3. Utilizando informacións de diversas fontes, identificar os valores predominantes na sociedade actual respecto a diversas situacións, problemas e dilemas éticos contemporáneos, contrastándoos cos valores éticos cristiáns segundo as ensinanzas da Biblia.
1.1. Demostra mediante exemplos de diversas fontes, o amor ó próximo e o servizo na vida do cristián. 1.2. Identifica as necesidades básicas (biolóxicas, psicolóxicas, sociais ou espirituais) de persoas do seu entorno achegado e enumera maneiras de alivialas e axudar. 1.3. Analiza a través da prensa a marxinación, o racismo e a integración ou falta de ela e debate sobre estes temas. 1.4. Compara e explica o respecto e convivencia fronte ó desprezo e a violencia. 1.5 Valora a súa importancia no grupo de clase e a labor que desenrola. 2.1. Desenrola en grupo un proxecto de coidado do medio ambiente manifestando actitudes de solidarizade e compromiso. 2.2. Debate en clase sobre a nosa responsabilidade fronte ós problemas sociais e o egoísmo. 2.3. Toma conciencia da necesidade de mostrar solidarizade cos demais seres humanos en diferentes situacións: exclusión social, catástrofes, etc. 2.4. Identifica inxustizas humanas contemporáneas emprazadas no seu entorno propoñendo alternativas bíblicas de denuncia e/ou solución. 2.5. Interesase por unha entidade que manifesta actitudes de solidarizade e compromiso e participa nalgún proxecto colectivo solidario.
3.1. Utiliza diferentes fontes (libros, artigos de revistas ou xornais, entrevistas, cuestionarios, programas de radio ou televisión, películas, anuncios publicitarios), e identifica a solidarizade e o consumismo, contrastándoo cos valores éticos cristiáns. 3.2. Da solucións creativas a situacións de cooperación e conflito entre diferentes colectivos ou grupos. 3.3. Investiga sobre a base bíblica do valor e a dignidade do traballo, expoñendo as súas conclusións en clase. 3.4 Investiga sobre a visión bíblica dos Dereitos Humanos.
3ºESO Contidos
Criterios de Avaliación
Estándares de aprendizaxe avaliables Bloque 1. A Biblia e o seu estudo
A Biblia coma palabra de 1. Identificar, analizar e valorar diversos textos bíblicos que presentan a Biblia como medio polo cal Deus (autoridade). Deus se revela e fala ó ser humano. A veracidade da Biblia. 2. Extraer e elaborar información relacionada coa A fiabilidade da Biblia e inspiración, autenticidade, autoridade, unidade e coherencia da composición bíblica, facendo uso das coherencia da Biblia. tecnoloxías da información e comunicación como recurso de apoio. Racionalidade da revelación bíblica: As 3. Realizar unha sinxela investigación sobre a evidencias históricas e fiabilidade histórica da Biblia, a partir da consulta de arqueolóxicas. diversas fontes secundarias –algunhas seleccionadas polo profesor e outras polos propios alumnos- Cómo chegou a Biblia ata recollendo evidencias externas e internas ó texto nos. bíblico, e comunicando os resultados ós demais compañeiros e compañeiras ó resto da clase.
1.1. Analiza textos bíblicos que presentan a Biblia como medio polo cal Deus se revela ó ser humano identificando os máis relevantes na Biblia. 1.2. Valora a autenticidade e autoridade da Biblia xustificando adecuadamente as súas respostas. 2.1. Analiza e debate o concepto de inspiración de Deus na Biblia a través dos distintos escritores. 2.2. Valora e exemplifica cómo a Biblia pode orientar o desenrolo individual e colectivo. 2.3. Identifica a unidade, coherencia e fiabilidade da Biblia razoando sobre a importancia de estas características. 2.5. Comprende cómo se estableceu o canon actual da Biblia e explica cómo nos chegou ata o día de hoxe. 3.1. Investiga e explica as bases arqueolóxicas e antropolóxicas sobre as evidencias da narración bíblica. 3.2. Debate sobre a racionalidade da revelación bíblica explorando criterios extrínsecos (históricos e racionais) e intrínsecos (empíricos e dedutivos). 3.3. Planifica e realiza unha investigación sobre a fiabilidade histórica da Biblia, comunicando o resultado da súa investigación ó resto da clase. 3.5. Memoriza versículos clave, acerca de diversos temas relacionados coa Biblia
Bloque 2. A historia de salvación: de Adán a Xesús Cristo Xosué e a conquista da terra prometida.
1.1. Recoñece quén foron os principais xuíces de Israel (dende Xosué a Samuel). 1.1. Identifica no texto bíblico a promesa dun reinado eterno a través da descendencia de David. 1.2. Extrae información de fontes bíblicas e extrabíblicas sobre a historia principal do O período dos Xuíces. pobo de Israel (hasta s.VI a.C.). 1.3. Discrimina quen son os personaxes clave neste período da historia do pobo de Israel. Samuel e a monarquía. 1.4. Identifica o contexto histórico-xeográfico do período que vai dende a chegada a 2. Sacar conclusións acerca das implicacións que Terra Prometida ata a catividade en Babilonia, representándoas nunha liña do tempo. Deus renova a súa teñen os principais feitos da historia antiga do pobo 1.5. Recoñece quen foron os principais reis de Israel e Xudá e a súa contribución positiva promesa con David. de Israel no plan de Deus para a salvación da ou negativa a nación. 1.6. Aprecia exemplos positivos de algúns reis do reino do norte e do sur e reflexiona nas humanidade. A división do Reino. O súas vidas e obediencia a Deus e a súa lei. mensaxe dos profetas e a catividade. 2.1. Analiza a mensaxe dos profetas, situando a cada un no seu contexto histórico e identificando a resposta do pobo ó mensaxe e as súas consecuencias históricas. 2.2. Identifica en qué aspectos o pobo de Israel cambiou despois do cativerio en Babilonia. 1. Obter información sobre os principais feitos acaecidos ó pobo de Israel dende o establecemento na Terra Prometida ata o exilio, elaborando a información recollida (táboas, gráficos, resumos).
Bloque 3. Vida e ministerio de Xesús Morte, resurrección e ascensión.
1. Analizar nos evanxeos a morte, resurrección e ascensión de Xesús Cristo, relacionando estes feitos con distintas profecías do Antigo Testamento que se cumpriron. Xesús Cristo e a salvación do crente. 2. Situar a persoa e obra de Xesús no contexto da obra A promesa de súa segunda salvadora de Deus, ó longo da historia, a favor da humanidade e reflexionar nas implicacións persoais venida. que ten a resposta a súa mensaxe. 3. Investigar a base bíblica para a promesa da segunda venida de Xesús Cristo, explicando os seus resultados
1.1. Identifica e clasifica os textos bíblicos do Antigo Testamento que falan da obra salvadora de Xesús, a súa morte, resurrección e ascensión. 1.2. Compara producións artísticas (películas, pinturas, etc.) sobre a morte e resurrección de Xesús Cristo, co relato bíblico, resumindo as súas conclusións. 2.1. Reflexiona sobre as implicacións persoais que ten responder ó mensaxe de Xesús. 2.2. Razoa e debate sobre as consecuencias da obra de Xesús na humanidade. 2.3 Toma conciencia da misión de Xesús na Terra a favor de todos os seres humanos. 3.1. Utiliza recursos para a investigación bíblica: concordancia bíblica, dicionario bíblico, comentarios de diversos autores, etc. 3.2. Identifica no Novo Testamento pasaxes bíblicos que indican que Xesús Cristo virá por
á clase.
segunda vez, analizando tamén o contexto histórico de estes pasaxes. 3.3. Debate na clase a importancia da promesa da segunda venida de Xesús Cristo, elaborando os seus argumentos para o debate. 3.4. Elabora traballos que reflictan a investigación realizada e explica as súas conclusións persoais ou de grupo á clase. Bloque 4. Historia do cristianismo: dende as súas orixes ata a Reforma do século XVI
A Igrexa cristiá dende o século IV ata a ruptura da Igrexa de Oriente con Roma. O cristianismo na Península Ibérica. A evolución da Igrexa na Idade Media e o poder do papado.
1.Obter información concreta e relevante sobre feitos delimitados, utilizando diferentes fontes. 2.Identificar e situar cronolóxica e xeograficamente os principais feitos históricos no devir do cristianismo na Idade Media analizando as consecuencias sociais e históricas dos mesmos. 3. Desenrolar a responsabilidade, a capacidade de esforzo e a constancia no estudo da historia da Igrexa dende a etapa no Baixo Imperio Romano, ata o inicio da Idade Media.
1.1 Comenta textos relacionados con este período da historia do cristianismo. 1.2. Describe a interacción histórica de xudeus, cristiáns (a partir do s.III) e musulmáns (a partir do s.VII) na evolución do cristianismo en España a partir de fontes diversas. 1.3. Analiza comparativamente diversas fontes históricas investigando sobre a configuración do cristianismo na Península Ibérica. 2.1. Explica a relación que houbo en España entre os reis visigodos e o cristianismo. 2.2. Sitúa no seu contexto histórico a chegada do Islam á península. 2.3. Exemplifica a convivencia e tensións interrelixiosas na Idade Media, situando no mapa de España cidades que tiveron especial relevancia neste aspecto (como Toledo, Lucena, Córdoba o Granada). 3.1. Investiga e explica as características da Igrexa na Idade Media en España e no resto de Europa, profundando na cuestión do clero e laicos, a evolución do dogma e a relación Igrexa/Estado. 3.2. Explica aspectos relacionados coa forma de vida, expansión e influencia da Igrexa en Europa na etapa estudada.
Bloque 5. Ser cristián: unha forma de vida A restauración da imaxe de Deus no ser humano a través de Xesús. O Novo nacemento. Xesús é Salvador. O discipulado. Xesús é
1.Identificar, analizar e resumir os textos bíblicos clave que expresan o concepto de que o ser humano foi creado á imaxe de Deus e a restauración da mesma a través de Xesús. 2. Saber, identificar e localizar en pasaxes bíblicos exemplos de condutas, actitudes e valores que reflicten o que significa ter unha relación persoal con Deus e o papel de perseverar na vida cristiá como
1.1. Repasar o aprendido nos anteriores cursos respecto ó plan eterno de Deus para o ser humano a través da provisión de Deus no seu fillo Xesús. 1.2. Enumera textos bíblicos que expoñen o propósito e plan eterno de Deus para o ser humano. 1.3. Comprende e explica bíblicamente o concepto de novo nacemento lendo diversos textos bíblicos dos evanxeos. 1.4 Explica coas súas propias palabras o que é o Novo nacemento e os cambios que se producen na persoa mediante a obra de Xesús.
Señor.
seguidores de Xesús.
2.1. Busca e analiza testemuños e historias de persoas que seguiron a Xesús como discípulos. 2.2. Debate cos seus compañeiros o concepto de discípulo e o chamado do cristián a seguir a Xesús. 2.3. Confecciona un pequeno traballo individual reflexionando sobre a importancia de perseverar, madurar e profundar na fe cristiá dando exemplos prácticos de iso. 2.4. Recoñece a lectura da Biblia e a oración como elementos fundamentais da vida do cristián. 2.5. Analiza, de forma crítica, textos das cartas de Pablo que falan sobre as características, dificultades ou dilemas de seguir a Xesús. 2.6. Investiga, a través de internet, algúns exemplos do efecto que tivo na súa vida a resposta dada a Xesús por parte de personaxes históricos o bíblicos.
Bloque 6. Ética cristiá A responsabilidade persoal. As relacións interpersoais A comunidade cristiá
1. Profundar nos aspectos prácticos de vivir a vida cristiá nunha relación persoal con Deus mesmo e con outras persoas e o que iso supón. 2.Crear un entendemento e actitude da importancia da dilixencia e responsabilidade no desenrolo do seu futuro e formación educativa e formal ou igual que espiritual.
1.1. Entende e pode argumentar por escrito a importancia de manter unha relación con Deus na vida cristiá. 1.2. Pode expresar, debater e escoitar a outros o que significa ter unha relación persoal con Deus. 1.3. Debate en clase aspectos prácticos das relacións interpersoais: a amizade, o noivado, a familia, etc. dentro do marco bíblico. 1.4. Comprende e expón con exemplos cotiás a importancia do perdón e a restauración nas relacións. 1.5. É capaz de reflexionar acerca do seu papel na comunidade cristiá. 1.6. Identifica e describe valores éticos cristiáns sobre as relacións interpersoais. 1.7. Realiza un estudo en grupo de personaxes do Novo ou Antigo Testamento que reflicten actitudes de responsabilidade e coidado ata familiares ou outros. 2.1 Observa e analiza principios bíblicos que apelan ó valor e a responsabilidade do crente no seu traballo. 2.2. Identifica e describe actitudes e comportamentos noutras persoas que poden axudar e favorecer a seguir formándose na súa vida profesional, e espiritual. 2.3.É consciente da responsabilidade de cada un en formarse educativa e espiritualmente
4ºESO Contidos
Criterios de Avaliación
Estándares de aprendizaxe avaliables Bloque 1. A Biblia e o seu estudo
Criterios/ Bases da interpretación bíblica: O linguaxe do texto. O marco histórico, xeográfico, cultural e filosófico.
1. Analizar como e por qué Xesús é clave na interpretación da mensaxe bíblica. 2. Iniciarse no estudo sistemático da Biblia analizando distintos elementos que interveñen na interpretación dos pasaxes: linguaxe, contexto , etc.
Contexto e pasaxes paralelos e complementarios. Xesús: clave interpretativa da mensaxe Bíblico.
1.1 Relaciona xunto cos seus compañeiros a coherencia interna da Biblia e como Xesús é clave na súa interpretación. 1.2. Amosa confianza lendo a Biblia por si mesmo e relacionando conceptos teolóxicos básicos desenvoltos ao longo da Biblia. 1.3. Busca información e presenta ao grupo sobre prototipos, modelos bíblicos e algúns exemplos de tipoloxía bíblica. 2.1. Sabe facer uso de concordancias e dicionarios bíblicos cando o considera necesario no estudo da Biblia. 2.2 Estudia pasaxes bíblicos entendendo o contexto e o tipo de linguaxe empregado. 2.3. É capaz de observar e ter en conta os pasaxes bíblicos complementarios e paralelos dos evanxeos ou outros libros da Biblia á hora de facer estudos bíblicos. 2.4. Afonda no marco histórico, xeográfico, relixioso, cultural e filosófico no que está enmarcado o texto bíblico e extrae conclusións que axudan a interpretar e entender o pasaxe bíblico. 2.6. Xustifica o valor do rigor crítico e a obxectividade no estudo bíblico. 2.7. Realiza un estudo bíblico sobre un pasaxe dos evanxeos, poñendo en práctica os criterios e bases da interpretación bíblica. 2.8. Extrae ensinanzas da palabra de Deus e é capaz de reflexionar acerca da aplicación das mesmas na vida cotiá.
Bloque 2. A historia da salvación: de Adán a Xesucristo O regreso da cautividade en Babilonia.
1 Obter información sobre os principais feitos acaecidos ao pobo de Israel dende o regreso do exilio ata o nacemento de Xesús, elaborando a A reconstrución do templo información recollida (táboas, gráficos, resumos). de Xerusalén.
1.1. Extrae información de fontes bíblicas e extrabíblicas sobre a historia principal do pobo de Israel neste período (hasta s.I d.C.). 1.2. Representa nunha liña do tempo os principais acontecementos da historia de Israel dende o regreso da cautividade en Babilonia ata o nacemento de Cristo. 1.3. Discrimina os personaxes clave na historia do pobo de Israel nesta etapa. 1.4. Analiza antecedentes e consecuencias das guerras macabeas para o pobo de Israel.
Esdras e Nehemías. Período intertestamentario e dominacións doutros imperios.
2 Sacar conclusións acerca das implicacións que teñen os principais feitos da historia antiga do pobo de Israel no plan de Deus para a salvación da humanidade, a la luz de textos do Antigo e Novo Testamento.
2.1. Explica, utilizando textos bíblicos, por que Xesús é chamado O Cordeiro de Deus. 2.2. Comprende o significado da Santa Cena e o novo significado da Pascua, sacando conclusións de textos do Novo Testamento, relacionados con este tema. 2.3. Extrae conclusións acerca das implicacións que teñen os principais feitos da historia do pobo de Israel no plan de salvación de Deus.
A promesa do Mesías e do Novo Pacto. O significado da Pascua Bloque 3. Vida e ministerio de Xesús Historicidade dos Evanxeos. O contexto histórico, político e xeográfico. Xesús e as profecías mesiánicas do Antigo Testamento.
1. Situar á persoa e obra de Xesús no contexto da obra salvadora de Deus (mediante o estudo de diversos textos do Antigo e Novo Testamento), ao longo da historia, avaliando as implicacións persoais que ten a resposta que se lle de á súa mensaxe.
1.1. Estudia a historicidade dos Evanxeos, e explica a complementariedade dos evanxeos sinópticos. 1.2. Analiza o contexto histórico, político e xeográfico do s.I en Palestina, resumindo as circunstancias máis destacadas no tempo de Xesús. 1.3. Identifica elementos sobresaíntes da influencia dos gregos e do imperio romano en Palestina. 1.4. Identifica na narración dos evanxeos o cumprimento das profecías mesiánicas na vida de Xesús. 1.5. Explora libros do Novo Testamento que relacionan o Antigo e Novo Testamento de maneira explícita. 1.6 Explica os aspectos da cultura e filosofía hebrea e grega que son relevantes ao ler a Biblia. 1.7. Coñece cales son os documentos e manuscritos históricos máis importantes respecto a historia do cristianismo como probas históricas. 1.8. Recoñece algún argumentos e historiadores que han cuestionado quen era Xesús e a súa figura histórica.
Bloque 4. Historia do cristianismo: desde as seus oríxenes ata a Reforma do século XVI Precedentes medievais da Reforma.
1. Obter información concreta e relevante sobre 1.1. Identifica os precedentes medievais da reforma protestante. 1.2. Analiza o reinado dos Reis Católicos, a expulsión de xudeus e musulmáns ea feitos delimitados, utilizando diferentes fontes.
A Reforma protestante en Europa, causas e valores. A Reforma en España O concilio de Trento e a Contrarreforma.
2. Identificar e situar cronolóxica e xeográficamente os principais feitos históricos no devenir do pobo cristián dende o final da Idade Media ata o período da Contrarreforma, analizando as consecuencias sociais e históricas dos mesmos. 3. Utiliza as tecnoloxías da información e a comunicación para obter información e aprender e expresar contidos sobre a historia do cristianismo ata o século XVI. 4. Participar en diálogos e debates sobre diversos temas, na interacción cotiá na aula e no Centro escolar, manifestando actitudes de tolerancia e respecto cara a outras culturas e formas de pensar, recoñecendo que se pode manter una perspectiva bíblica sen renunciar a un xuízo crítico.
situación social e relixiosa a partir da implantación da inquisición en España. 2.1. Investiga sobre a igrexa de Roma na Idade Media, a cuestión das indulxencias e o papel de Martín Lutero. 2.2. Investiga e debate sobre os personaxes clave da Reforma protestante en Europa, resumindo as súas biografías e achegues. 2.3. Analiza e sitúa nunha liña de tempo e no mapa de Europa os Reformadores: Martín Lutero, Juan Calvino, John Knox, John Wycliffe, John Huss e as súas contribucións na situación político-relixiosa europea. 2.4 Recompila información sobre o movemento reformador en España identificando personaxes destacados. 3.1 Identifica nun mapa a extensión da Reforma e a división das fronteiras en Europa por motivos relixiosos. 3.2. Explica a importancia da tradución da Biblia ás linguas vernáculas, citando exemplos concretos en distintos países europeos. 4.1. Valora as repercusións sociais e históricas que a Reforma protestante en Europa tivo no mundo 4.2. Comprende o papel desempeñado por Carlos V y Felipe II na Contrarreforma y comenta en clase as súas conclusións persoais. 4.3. Amosa tolerancia, respecto e valoración crítica de formas de vida, crenzas, sociedades e culturas distintas á propia.
Bloque 5. Ser cristián: unha forma de vida Os froitos da vida cristiá. A responsabilidade de ser luz y sal no mundo que nos rodea. Ser cristián: un camiño de
1. Identificar, analizar e resumir os textos bíblicos clave que sinalan os froitos, a responsabilidade e transcendencia da vida cristiá. 2. Saber identificar e localizar en pasaxes bíblicos exemplos de conduta, actitudes e valores que reflicten o que significa ter unha relación persoal con
1.1. Analiza e explica en qué consiste o termo “santificación do crente”. 1.2. Investiga qué di a Biblia acerca do carácter cristián, por medio do estudo de textos das cartas paulinas e resume as súas conclusións 1.3. Reflexiona cos seus compañeiros sobre a importancia de crecer e madurar na fe cristiá e sobre a responsabilidade e o servizo cristián cara a os demais. 1.4. Valora a importancia de outras persoas coas que ten relación comentando a labor que desenvolven no servizo aos demais.
eternidade.
Deus e entender a responsabilidade que isto implica.
1.5. Analiza en diversos textos bíblicos a comparación da vida cristiá como unha carreira de fe e a necesidade de perseverar. 1.6 Desenvolve un estilo de vida saudable baseado nas ensinanzas bíblicas. 2.1. Selecciona información na Biblia para dar resposta a interrogantes que se establecen na vida sobre a conduta do cristián. 2.2. Distingue e relaciona a fe con outros elementos que intervienen na súa vida cotiá (contexto familiar, social, cultural, etc.). 2.3. Identifica inxustizas humanas emprazadas no seu entorno propoñendo alternativas bíblicas de denuncia y/o solución. 2.4. Estuda sobre a segunda venida de Xesús explicando cómo a imaxe de Deus quedará restaurada na súa totalidade na nova creación.
Bloque 6. Ética cristiá Fe cristiá e convivencia interrelixiosa. Desafíos contemporáneos á fe e á vida cristiá. A vocación e o chamamento cristián na profesión.
1. Utilizando informacións de diversas fontes, identificar os valores predominantes na sociedade actual respecto a diversas situacións, problemas e dilemas éticos contemporáneos, contrastándoos cos valores éticos cristiáns que se encontran expresamente nos Evanxeos e as Epístolas ou se deducen das ensinanzas de Xesús e os seus Apóstolos. 2. Deducir e recapacitar na misión do crente a través da súa carreira e traballo ao longo da súa vida, de acordo á vocación que Deus da a cada individuo.
1.1. Investiga e presenta o panorama actual do cristianismo no mundo e o seu crecemento usando diversas fontes (libros, artigos de revistas ou periódicos, entrevistas, cuestionarios, programas de radio ou televisión, películas, Internet, etc.). 1.2. Analiza a situación actual de outras relixións maioritarias do mundo: Islam, Budismo e Hinduísmo, detallando a presenza que teñen en Europa e en España. 1.3. Reflexiona acerca de diversas tendencias contemporáneas como: o secularismo e o humanismo, agnosticismo, o relativismo e o sincretismo e debate en clase con seus compañeiros acerca das súas implicacións nos distintos ámbitos de influencia. 1.4. Contrasta os valores éticos cristianos cos promovidos por outras instancias da sociedade. 1.5. Toma conciencia e redacta os valores éticos cristianos que se atopan expresamente nas ensinanzas de Xesús e os seus Apóstolos, analizando diversas situacións, problemas e dilemas éticos contemporáneos. 1.6. Extrae principios de actuación a través da vida e exemplo de diferentes personaxes bíblicos. 1.7. Escolle unha biografía dun personaxe histórico e estudia a súa intervención e aporte como crente á sociedade do seu tempo. 1.8. Utiliza información de diversas fontes e identifica os valores predominantes na sociedade actual respecto a diversas situacións, problemas e dilemas éticos contemporáneos. 2.1. Reflexiona e debate sobe o ministerio dado ao cristián na igrexa e na sociedade.
2.2. Analiza e describe as posibilidades de servizo a Deus por medio do traballo na sociedade (política, economía, xustiza, educación, etc.)
PRIMEIRO DE BACHARELATO Bloque 1. Deus e o ser humano. A obra e o plan de Deus Contidos
Deus: carácter e atributos. A Trinidade, Deus en relación. Os pasaxes bíblicos da Creación. O amor de Deus e a súa provisión para o ser humano. O home e a muller creados a imaxe de Deus. O propósito para o ser humano.
Criterios de avaliación
1. Coñecer e entender a doutrina da Trinidade, a natureza de Deus e os seus atributos. 2. Identificar principios doutrinais básicos, en especial o plan de salvación de Deus, a reconciliación. 3. Analizar a relación entre Deus e o ser humano, o seu propósito e responsabilidade.
Estándares de aprendizaxe
1.1. Reflexiona e dialoga sobre os tres primeiros capítulos Xénese e a súa importancia teolóxica na historia da humanidade. 1.2. Identifica as características de Deus reveladas en Xénese, o seu carácter atributos, resumindo e comunicando as súas conclusións. 1.3. Sabe localizar e comprende os pasaxes da Biblia que mencionan a obra da creación e a presenza da Trinidade na mesma. 2.1. Explica e reflexiona sobre o relato bíblico sobre Deus creador do universo e do ser humano. 2.2. Escribe un pequeno ensaio que analiza o concepto da imaxe de Deus no ser humano nos primeiros capítulos do Xénese e argumenta apoiándose nos versículos de ditos pasaxes. 2.3. Investiga no Xénese e noutros textos, e enumera os atributos e o propósito que Deus deu ao home para a súa vida. 2.4. Examina no relato da creación o lugar e papel da familia para o ser
As responsabilidades do ser humano. A relación entre Deus e o home, separación e plan de restauración.
humano, e comunica de maneira construtiva as súas conclusións. 2.5. Recoñece nos primeiros capítulos do Xénese a provisión de Deus a través de Xesús, indicando os pasaxes mais relevantes que o amosan. 3.1. Entende e explica con claridade, tanto na linguaxe oral coma na escrita, o interese de Deus pola persoa humana, apoiando os argumentos con versículos dos capítulos de Xéneses 1 ao 3. 3.2. Busca, obtén e presenta información sobre a natureza do pecado, as súas consecuencias e a separación de Deus e do home. 3.3. Comprende o propósito divino de redimir ao ser humano a través de Xesús, analizando as implicacións persoais derivadas. 3.4. Organiza unha investigación e analiza o comezo do plan de salvación de Deus e o seu mensaxe de reconciliación Bloque 2: Biblia, cultura e pensamento. A Biblia mensaxe de Deus ao ser humano.
Contidos A Palabra de Deus como mensaxe ao ser humano de tódalas culturas. A inspiración e contexto histórico da Biblia. Diferenzas entre o texto orixinal e as copias do mesmo. Establecemento do canon. Diferentes traducións d Biblia nas linguas
Criterios de avaliación 1. Analizar a importancia da Biblia como palabra de Deus revelada e inspirada, valorando a súa autoridade como norma de fe y conduttraducióna. 2. Comprender a importancia da traducción da Biblia das linguas orixinais ás linguas de todo o mundo. 3. Explicar os procesos polos que a Biblia chegou ata nos: canon, historia e historicidade da Biblia.
Estándares de aprendizaxe 1.1. Utiliza recursos tecnolóxicos e investiga a Biblia como libro histórico e como mensaxe universal de Deus ao ser humano. 1.2. Analiza e valora por escrito a revelación de Deus á humanidade primeiramente a través do pobo de Israel e despois a través da igrexa ata chegar ó último da terra. 1.3. Investiga e analiza os conceptos de revelación e inspiración das Escrituras. 1.4. Investiga e explica as consecuencias de recoñecer a autoride da Biblia en fe e conduta na vida cristiá. 2.1. Describe a relación que se establece entre o autor, o
orixinais. Cuestións contextuais que requiren mais atención: históricas, culturais, literarias ou teolóxicas.
4. Comprender a importancia da exéxesis e a hermenéutica como as ferramentas fundamentais para o descubrimento da mensaxe do autor e a relevancia do texto bíblico para hoxe. .
texto e o lector na lectura de la Biblia. 2.2. Identifica as linguas empregadas nos distintos libros da Biblia, relacionando os textos orixinaiss en grego, hebreo e arameo cos manuscritos e fragmentos bíblicos máis importantes conservados na actualidade. 2.3. Investiga e diferenza entre o manuscrito orxinal e copias e examina si os erros dos escribas nas copias do orixinal afectan ao que escribiu o autor, en inspiración, ou autoridade. 3.1. Comprende e explica os aconteeimentos históricos máis importantes que levaron ao establecemento do actual canon bíblico. 3.2. Utiliza diferentes fontes de información, apoiándose nas TIC para ilustrar o proceso de transmisión do texto bíblico. 3.3. Examina e explica cadros esquemáticos coas las evidencias externas e internas dos documentos históricos e manuscritos bíblicos. 3.4. Distingue principios de traducción da Biblia comparando distintas versións dun mismo texto. 3.5. Enumera as principais traduccións e revisións da Biblia realizadas dende os idiomas orixinais ás linguas oficiais de España. 4.1. Analiza e explica as cuestións históricas, culturais, literarias ou teolóxicas que poden afectar o noso entendemento acerca da intención comunicativa do autor. 4.2. Identifica cuestións contextuais (históricas, culturais, literarias ou teolóxicas) que presentan dificultades para a súa comprensión. 4.3. Observa, estuda e debate pasaxes bíblicos, nos que unha cuestión cultural non se traslada fácilmente ao noso
entorno e cultura. Bloque 3: Xesucristo, o Espírito Santo e a Igrexa. Xesús personaxe central da Biblia. Contidos As profecías sobre Xesucristo no Antigo Testamento Xesucristo personaxe central da Biblia e da Historia da salvación. Xesús nas fontes históricas non cristiàs O amor de Deus hacia a humanidade e a Encarnación. A obra redentora de Cristo. A resurrección de Xesús e os orixes do cristianismo primitivo Xesús e a Igrexa. Xesús voltará. O Cristián e a sua nova natureza. A amizade e dirección de Deus. A venida do Espírito Santo, a sua divinidade,
Criterios de avaliación 1. Describir e coñecer a persoa de Xesús nun desenrolo bíblico, teolóxico e histórico. 2. Localizar fontes primarias (históricas) e secundarias (historiográficas) extraendo información relevante en canto á personalidade histórica de Xesucristo valorando críticamente a súa fiabilidade. 3. Obter e seleccionar información sobre o efecto da obra de Xesús na comunidade de creentes
Estándares de aprendizaxe 1.1.Identifica os textos mesiánicos nos libros proféticos do Antigo Testamento, e examina o cumplimento las profecías na persoa e ministerio de Xesús. 1.2. Explica e contrasta por escrito, as duas naturezas da persoa de Xesús (Deus e home) 1.3. Identifica no Novo Testamento e sintetiza a evidencia bíblica dos atributos da deidade de Xesús e do Espírito Santo. 1.4. Analiza a importancia do concepto bíblico da encarnación e investiga e comunica as súas conclusións sobre a plena humanidade de Cristo. 1.5. Recopila información sobre a doctrina trinitaria e analiza a función de Xesucristo como segunda persoa da Trinidade. 1.6. Comprende e é capaz de explicar por escrito o concepto de redención e sacrificio (dende o Antigo Testamento ata os evanxelios), presente na obra de Xesús como sumo sacerdote e cordeiro de Deus. 2.1. Distingue o carácter das fontes históricas e busca información de interés (en libros ou Internet) sobre as evidencias intrínsecas e extrínsecas da persoa de Xesucristo e elabora unha breve exposición. 2.2. Usa recursos tecnolóxicos para investigar e describir o que os escritores non cristiás contemporáneos ao cristianismo antigo
e acción no creente.
dixeron acerca de Xesús. 2.4. Identifica no libro dos Feitos as predicacións dos apóstoles, e analizapor escrito a importancia da resurrección de Xesús na tradición apostólica. 2.5. Reflexiona e aprecia a importancia da resurrección de Cristo e é capaz de enumerar as evidencias históricas máis importantes da mesma. 2.6. Analiza a importancia da ascensión de Xesús e Pentecostés para entender a súa relación coa igrexa e a vida cristiá. 3.1 Usa recursos tecnolóxicos para obter información sobre o orixe da igrexa en Xesús, resumindo as súas conclusións 3.2. Comprende e explica con claridade o concepto de “novo home” para definir ao cristiá, xustificando e rezoando o seu significiado según o texto bíblico. 3.3. Diferencia e compara os conceptos de xustificación e santificación do creente, explicando o proceso de crecemento na madurez cristiá. 3.4. Analiza a importancia da acción renovadora e guía do Espírito Santo en cada creente e a nosa actitude ante ela.
Bloque 4: A Biblia e a súa interpretación. Exéxesis e interpretación de textos bíblicos Contidos A importancia da exéxesis e a hermenéutica para anañizar e interpretar o texto bíblico A guía de Deus ao cristiá a través da lectura da Biblia.
Criterios de avaliación 1. Leer a Biblia e reflexionar sobre ela observando o texto bíblico como revelación de Deus ao ser humano e como un legado fundamental da literatura universal.
Estándares de aprendizaxe 1.1. Reflexiona acerca da importancia do estudo riguroso e obxetivo do texto bíblico, e comeza a utilización das normas básicas de interpretación bíblica comprendendo a importancia da exégesis, os principios de hermenéutica e o estudio formal do texto bíblico. 1.2. Estudia os conceptos da Reforma relacionados coa importancia da
O texto orixinal e as diferenzas de estilo coas traduccións. Estudio do fondo histórico, literario e cultural. Xéneros literarios na Biblia e o contexto. Análisis do vocabulario, parábolas e alegorías, metáforas e símiles. A hermenéutica e a súa relación coa biblioloxía. Recursos bibliográficos para a lectura bíblica comprensiva. A mensaxe da Biblia e as culturas do mundo.
2. Coñecer as normas básicas de interpretación bíblica e desenvolver habilidades que lle proporcionen ferramentas sólidas para o manexo e interpretación dos textos bíblicos. 3. Recoñecer as ferramentas teóricas disponibles para a boa exéxesis hermenéutica do texto bíblico. 4. Recoñecer e relacionar o mensaxe da Biblia co pasaxe estudiado e a presenza de Xesús no cumprimento de profecías e o mensaxe de Deus a humanidade. 5.Comprender a importancia de extraer principios bíblicos e examinar elementos da nosa cultura e vida á luz do evanxeo.
lectura da Biblia e a súa autoridade, o libre exame das escrituras e o perigo da libre interpretación. 1.3. Recoñece a importancia na hermenéutica da relación entre o libro, o texto bíblico e o lector do texto bíblico. 1.4. Identifica a importancia da intención comunicativa do autor e da guía do Espírito Santo ap estudar o texto bíblico. 1.5. Comprende a importancia da intención comunicativa do autor por enriba das nosas interpretación ou opinión persoais e o perigo da búsqueda de textos para xustificar ideas propias. 2.1. Entende a importancia das linguas orixinais (hebreo, grego e arameo) para comprender o texto bíblico. 2.2. Estudia e examina o texto bíblico tendo en conta os elementos formais de contexto, xénero literario e linguaxe. 3.1 Coñece os xéneros da biblia e a súa influecia sobre a interpretación do texto e é capaz de relacionar cada xénero con alomenos tres libros da Biblia. 3.2. Examina a importancia semántica da presencia do uso de parábolas, alegorías, metáforas, no texto bíblico. 3.3. Analiza a comprensión do texto, o sentido literal, usual e o figurado. 4.1 Busca e selecciona seccións da Biblia, das cales surxen cuestións históricas, culturais, literarias ou teolóxicas e analiza cómo poden afectar ó noso entendemento acerca da intención comunicativa do autor. 4.2. Observa, estuda, e debate na clase sobre os pasaxes nos que unha cuestión cultural non se traslada fácilmente á nosa cultura. 4.3. Identifica varios pasaxes nos que unha cuestión cultural ou literaria non afecta ao seu significado ou relevancia hoxe en día. 4.4. Identifica cómo os temas principais da historia da salvación se relacionan coa interpretación bíblica. 4.5. Identifica a Xesús como clave interpretativa de diversos pasaxes bíblicos, xustificando de maneira razoada as súas respostas. 5.1. Analiza e reflexiona sobre aspectos da sua cultura e vida á luz do
mensaxe bíblico. Bloque 5: Ética cristiá. Contidos Responsabilidade ética do ser humano. Os reinos da Ética versus o Reino de Deus. Bases e principios bíblicos da ética cristiana: Os dez mandamentos. As leis éticas do Antigo Testamento. Proverbios e Libros Sapienciais.
Criterios de avaliación
1. Analizar a responsabilidade ética do ser humano. 2. Coñecer as bases e os principios bíblicos da ética cristiá. 3. Analizar o amor ágape, como principio fundamental do Reino de Deus. 4. Identificar valores morais e espirituais para Os profetas e a xustiza social actuar de forma responsable e autónoma. Sermón do Monte: as Benaventuranzas e a non violencia. Feitos dos apóstoles e as Epístolas.
Estándares de aprendizaxe 1.1. Explica e razoa sobre os diferentes puntos de partida das diferentes éticas e do Reino de Deus. 1.2. Indaga en qué sentido cabe falar de “ética cristiá”. 1.3. Identifica a diferencia esencial entre a auto-forxa do carácter (ética), e a acción de Deus na creación e desenrolo do novo home en/por Cristo. 1.4. Investiga o principio bíblico de responsabilidade e aplicao en situacións cotiás. 1.5. Describe o principio de responsabilidade para con un mesmo relacionándoo co principio de integridade. 1.6 Identifica e explica o principio de responsabilidad eco próimo, en especial en relación coa xustiza económica e social. 1.7.Identifica o principio de responsabilidade co pobo de Deus e cos seus semellantes 2.1 Analiza os Mandamentos en base ao principio de responsabilidade (para con Deus, familia, vida, sexualidade, posesións e verdad) 2.2 Identifica a esencia do Evanxeo como regalo de Deus en Xesucristo a todo ser humano. 2.3 Describe o carácter de Cristo e do cristiá a partir das benaventuranzas.
2.4 Describe ensinanzas bíblicas concretas ó redor do principio de integridade referidas ao traballo, a verdade, a honestidade e a vida familiar. 2.5. Reflexiona e comparte como poderían ter aplicación práctica na nosa sociedade as reivindicacións dos profetas nos aspectos de xustiza económica e social.. 3.1.Recoñece os principios de rechazo á violencia e o amor activo.. 3.2.Explica as distintas acepcións do concepto “amor” no grego do Novo Testamento (ágape, fileo, eros). 3.3. Describe os rasgos peculiares do amor ágape cristiá. 3.4. Sinala cinco manifestacións do amor ágape de Deus para cos seres humanos. 4.1.Indaga razoadamente as posibilidades do perdón en conflictos persoais. 4.2.Relaciona o principio de responsabilidade no ámbito dunha igrexa local. 4.3.Describe prácticas concretas nas que os cristiáns e as comunidades poden poner os principios do Reino a favor dos mais desfavorecidos nas súas ciudades e ó redor do mundo. 4.4.Explica o concepto de discipulado cristiá en términos de seguimento cotiá de Xesús. 4.5 Analiza a relación e importancia que teñen a fe, o amor e as obres na vida diaria do cristiá. 4.6. Describe varios exemplos de comportamento moral cristiá na vida laboral, social e política propio dos discípulos de Xesús, á luz do Seu exemplo.
Como contidos mínimos veremos se finalmente o alumno: 1ºCurso -
Comprende a misericordia de Deus
-
Coñece feitos da vida de Xesús como o seu nacemento, a súa infancia ou a súa morte
-
Ten conciencia da misión de Xesús na terra en favor de toda a humanidade
-
Coñece os requisitos dun discípulo de Xesús
-
Entende a utilización de parábolas por Xesús
-
Analiza o feito da morte e da resurreción de Xesús e a súa validez teolóxica, moral e social
-
Entende o gran amor de Deus hacia a humanidade
-
Observa, analiza e explica a primeira etapa da vida de Xesús, nombrando algúns dos exemplos máis relevantes da súa conducta e actitudes.
-
Identifica e situa cronolóxica e xeográficamente os principais feitos históricos no devir do pobo cristiano no período neotestamentario, analizando as consecuencias
-
. Resume e explica, de modo oral ou por escrito, relatos do evanxelio que manifiestan a dignidade de toda persoa según as palabras e feitos de Xesús.
-
Lee textos bíblicos analizando as características da familia cristiana.
2º Curso
-
É consciente da importancia da salvación na historia da humanidade
-
Coñece formas para amar máis a Deus
-
Coñece os 10 mandamentos
-
Coñece as características da primeira igrexa
-
Coñece o exemplo do apóstol Pablo
-
Rexeita todo tipo de actitudes e comportamentos que promovan a denigración, exclusión ou conduzan á violencia cós semellantes
3º Curso -
Comprende cómo se estableceu o canon actual da Biblia e explica cómo nos chegou ata o día de hoxe.
-
Identifica a Biblia como a Palabra de Deus
-
Coñece as biografías de personaxes como Xosé, David e Samuel
-
Coñece o plan de salvación de Xesús e a súa importancia na historia da humanidade
-
Coñece o devir da igrexa trala época das persecucións
-
Identifica e describe valores éticos cristiáns sobre as relacións interpersoais.
4º Curso -
É consciente da importancia da salvación na historia da humanidade
-
Coñece o método de ensinanza de Xesús
-
Coñece os aspectos máis relevantes da vida de Xesús
-
Entende o concepto de xustiza dende o punto de vista de Deus
-
Coñece a biografía de personaxes da Reforma como Lutero, Juan Calvino…
-
Coñece o que significa para un cristiá a igrexa
-
Rexeita todo tipo de actitudes e comportamentos que promovan a denigración, exclusión ou conduzan á violencia cós semellantes
-
Sabe utilizar concordancias e diccionarios para realizar un estudo sistemático da Biblia, se fose necesario.
1º Bacharelato -
Identifica principios doutrinais básicos, en especial o plan de salvación de Deus, a reconciliación. Explica os procesos polos que a Biblia chegou ata nos: canon, historia e historicidade da Biblia. Describe e coñecer a persoa de Xesús nun desenrolo bíblico, teolóxico e histórico. Comprende a importancia de extraer principios bíblicos e examinar elementos da nosa cultura e vida á luz do evanxeo. Coñece as bases e os principios bíblicos da ética cristiá.
SISTEMA DE CUALIFICACIÓN
Reflexamos o peso porcentual de cada un dos elementos que conformarán a avaliación: Traballo diario : 30% Media diferentes traballos e/ou exames: 70% A materia considerarase aprobada se o alumno alcanza un 5 en cada unha das avaliacións. Recuperación durante o curso. No caso de non supera unha avaliación, darase a posibilidade de recuperación da materia mediante a presentación dos traballos e/ou exames que se establezan. Probas extraordinarias. No caso que a materia non sexa superada de xeito ordinario, poderá ser recuperada por medio de exames extraordinarios nas datas e horarios que se establezan no IES.
8.
INDICADORES DE LOGRO PARA AVALIAR O PROCESO DE ENSINO E A PRACTICA DOCENTE
Indicador
1
2
3
4
Utilización das TIC
En ningunha unidade
Nalgunhas unidades
Na maioría das unidades
En todas as unidades
Cumprimento do proxecto lector
En ningunha unidade
Nalgunhas unidades
Na maioría das unidades
En todas as unidades
Porcentaxe de aprobados
50% - 60%
60% - 70%
70% - 85%
85% - 100%
Realización de actividades en parella, grupo, etc.
En ningunha unidade
Nalgunhas unidades
Na maioría das unidades
En todas as unidades
Emprego de recursos variados na En ningunha unidade práctica docente
Nalgunhas unidades
Na maioría das unidades
En todas as unidades
Tratamento de temas transversais Non se trataron os temas transversais
Tratáronse algúns dos temas establecidos
Tratáronse a maioría dos temas establecidos
Tratáronse todos os temas establecidos
Cumprimento da temporalización En ningunha unidade
Nalgunhas unidades
Na maioría das unidades
En todas as unidades
9.
ORGANIZACIÓN DE ACTIVIDADES DE SEGUIMENTO, RECUPERACIÓN E AVALIACIÓN DAS MATERIAS PENDENTES
1ºESO Non é relevante neste curso 2ºESO, 3ºESO, 4ºESO, 1º Bacharelato No caso de que a materia non fose superada na avaliación final, poderá ser recuperada nas condicións seguintes: -
O alumno, con materias pendentes, que realice satisfactoriamente os traballos ou probas marcados polo departamento superará a materia pendente.
-
O alumno que supere a 2ª Avaliación do curso actual terá superada a materia pendente ( por ser ésta unha materia con contidos progresivos)
-
Aqueles alumnos que polos criterios anteriores non superen a pendente terán a posibilidade de asistir a unha proba final ordinaria en maio e a unha extraordinaria en
Setembro. -
Finalmente, se un alumno aproba a materia do curso actual, aínda que suspendera a pendente, superará esta de maneira automática.
10.
DESEÑO DA AVALIACIÓN INICIAL E MEDIDAS A TOMAR EN FUNCIÓN DOS RESULTADOS
Durante o primeiro mes de curso procederase a unha avaliación inicial xeral para a que se utilizarán algúns destes instrumentos: -Informes individualizados do curso anterior. -Cuestionarios escritos iniciais. -Cuestionarios orais breves ao comezo de cada clase -Exame superficial do traballo no caderno individual. Recolleranse datos sobre os seguintes indicadores: -Capacidade de comprensión utilizando contidos vellos. -Capacidade de memorización comprensiva e interiorización de contidos novos. -Capacidade xeral de comunicación. Todos estes datos compararanse cos recollidos polo resto do profesorado na sesión de avaliación inicial. Discriminaranse entón que elementos do proceso de ensino/aprendizaxe están mediatizados polas actitudes e cales responden a situacións determinadas a respecto das áreas lingüística e socio-cultural de cada alumno/a.
11.
MEDIDAS DE ATENCION A DIVERSIDADE
Os alumnos teñen diversas capacidades, unha diversa formación, uns intereses diversos, unha diversa motivación e unhas necesidades diversas. A atención á diversidade, logo, suscítase de tres modos básicamente: mediante a chamada “optatividade”, mediante a denominada “diversidade curricular” e mediante as designadas “adaptacións curriculares individuais”. Este último mecanismo se contempla na programación específica de cada área, de maneira que se chegue a “personalizar” o proceso de ensino-aprendizaxe adecuándoo á diversidade de capacidades, formación, intereses, motivación e necesidades do alumnado. A escola debe ofrecer a cada alumno a axuda pedagóxica que necesite, adaptando a intervención educativa á individualidade destes. Respecto dos alumnos que requiran unha atención especial, programamos (e continuaremos facéndoo) actividades de reforzo específicamente dirixidas aos alumnos que experimentan algún tipo de dificultade no proceso de aprendizaxe e que requiran reforzar os contidos desenvolvidos na unidade ou tema traballado. 12.
CONCRECIÓN DOS ELEMENTOS TRANSVERSAIS E PROGRAMACIÓN DA EDUCACIÓN EN VALORES
Os elementos transversais que se introducirán ao longo de toda a etapa da educación secundaria obligatoria na asignatura de Relixión Evanxélica comprenden a comprensión lectora, a expresión oral e escrita, a comunicación audiovisual, as Tecnoloxías da Información e a Comunicación, o emprendemento, a educación cívica e constitucional. A programación docente incluirá a prevención de calquera forma de violencia, racismo ou xenofobia, así como outras situacións de risco (explotación e abuso sexual, mala utilización das Tecnoloxías da Información e a Comunicación). Se potenciarán aptitudes como a creatividade, a autonomía, a iniciativa, o traballo en equipo, a cooperación e o sentido crítico. Ademáis traballarase o desenvolvemento dos valores cristiáns que fomenten o amor, o respecto, a cooperación, a igualdade, a liberdade, a xustiza e a paz.
13.
ACTIVIDADES COMPLEMENTARIAS E EXTRAESCOLARES PROGRAMADAS.
Durante este curso trataremos de organizar unha excursión, a un lugar todavia por determinar, para facer unha convivencia con outros alumnos de outros centros. 14.
ACCIÓNS DE CONTRIBUCION AO PROXECTO LECTOR
A nosa área súmase ó Plan Lector propoñendo ó alumnado a lectura de varios fragmentos ou libros completos (dependendo do curso) que teñen unha relación directa coa materia que nos ocupa Os libros ós que nos referimos son os seguintes: •
BONET, S: Las aventuras de Mario y Elena. Editorial Clie
•
Cómic: La historia de David, Jeremías
•
Gómez, Miguel Angel : El enigma de la lápida. Editorial Peregrino
•
INTRIERI, A: Dios también elige burros. Hacia una autoestima sana. Certeza
•
LEWIS, C.S: Las crónicas de Narnia. HarperEntertainment
•
En un año. Devocional para niños. Editorial Tyndale
•
LUCADO, M: La vela de Navidad. Grupo Nelson. IEM. 2007
•
LUCADO, M: La historia, edición adolesentes
•
DARLING, D: Adolescentes de la Biblia
•
LEYS, L: 101 preguntas difíciles, respuestas directas
•
YOUNG, P: La cabaña
•
RIVERS, F: Amor R
Biografías:
-Persecución en Holanda, Corrie Ten Boon -La tenacidad de una mujer, Ida Scudder -El gol de la Vida. Jeremy V. Jones. Edit. Vida -José, el vencedor. Publicaciones RBC No instituto temos a denominada “Hora de ler” na que todo instituto está lendo durante 15 minutos diarios, ó mesmo tempo. Aos alumnos cóstalle ler e para inicialos na lectura dispoñemos de libros adecuados a súa idade (biografías de misioneiros, comics, novelas…) no Departamento e incluso algún deles pediunos en préstamo. Tamén celebramos o día da Biblia estudando a súa situación no mundo e lendo a “Historia de Mary Jones y su Biblia” 15.
ACCIÓNS DE CONTRIBUCIÓN AO PLAN TIC
O uso das NTIC estarán presentes de dous xeitos fundamentais: •
Emprego das NTIC como Recurso Didáctico.
O mestre as utilizará para o desenrolo da súa actividade docente e, concretamente, na exposición de varios temas utilizando Power Point. •
Utilización de Internet.
Este recurso será utilizado para visualizar páxinas propostas polo mestre para completar, reforzar e/ou ampliar os coñecementos adquiridos na aula. Ademais , xa dende o ano pasado, temos un blog no que imos colgando as diversas actividades que imos realizando ao longo do curso. Pódese ver na seguinte dirección
http://erechivite.blogspot.com/
16.
ACCIÓNS DE CONTRIBUCIÓN A PLAN DE CONVIVENCIA
A Ensinanza Relixiosa Evanxélica ven sendo dende fai anos un instrumento para a formación integral do alumnado que elixe dita asignatura, considerando a visión global da persoa. A Ensinanza relixiosa Evanxélica está especialmente preocupada pola formación para e pola práctica das ensinanzas adquiridas no reflexo da vida diaria. Existe unha relación entre o aprendizaxe das diferentes unidades didácticas e a educación moral, aprender a ser e aprender a convivir, baseámonos en educar para a paz e a convivencia, fomentando a resolución pacífica de conflictos que en definitiva van rodear a vida diaria do alumnado, pretendemos por tanto, a través das ensinanzas bíblicas, fomentar e adiestrar nesas estratexias. Existe una honda preocupación social, polo deterioro das relacións e dos valores éticos e morais, para iso procuramos fomentar e traballar tendo en conta todos os aspectos que podemos incluir por medio do noso rico currículo e adestrando no desenvolvemento da intelixencia emocional e social por medio dos pasaxes bíblicos (sermón do monte, parábolas de Xesús, proverbios, etc.). Por outra banda un obxetivo fundamental é a interacción entre culturas, e especialmente este entorno mayoritario de etnia xitana, compre unhas características que procuramos traballar dende o noso currículo de maneira trasversal e troncal. Por medio da ensinanza evanxélica queremos aportar claves ao alumnado para abordar a difícil tarea de convivir pacifica, solidaria e equitativamente.
17.
MECANISMOS DE REVISION, AVALIACIÓN E MODIFICACIÓN DA PROGRMACIÓN EN RELACIÓN COS RESULTADOS ACADÉMICOS E PROCESOS DE MELLORA.
Os mecanismos de revisión, avaliación e modificación da programación didáctica poden extraerse da táboa do apartado 8.