بارنابانىڭ ئومۇمىي خېتى 1باب1ئوغۇللىرىم ۋە قىزلىرىم ،بىزنى تىنچلىق بىلەن سۆيگەن رەببىمىز ئەيسا مەسىھنىڭ نامى بىلەن سىلەرگە بەخت تىلەيمەن. 2سىلەردە خۇدانىڭ ئۇلۇغ ۋە ئېسىل قانۇنلىرى توغرىسىدىكى مول بىلىم بارلىقىنى كۆرۈپ ،سىلەرنىڭ بەختلىك ۋە ماختاشقا ليىق رھھۇالرغا ئىنتايىن خۇرسەنمەن ،چۈنكى سىلەر ئۆۈۈالرغا ئۇلنغان مېھىر-شەپقەتكە ليىق ھالدا ئېرىتتىالر. 3شۇاا مەن خۇشاللىققا تولغان ،چۈنكى ئۇنىڭ قۇتقۇۈغانلىقىغا ئۈمىد قىلىمەن ،چۈنكى مەن ھەقىقەتەن خۇدانىڭ پاك بۇلىقىدىن كەلگەن رھھنى كۆردۈم. 4مەن بۇ ئىتقا تولۇق ئىتىنىمەن ،چۈنكى سىلەر بىلەن سۆۈلىتىتكە باشلىغاندىن بۇيان ،مەن مەسىھ ئارقىلىق پەرۋەردىگارنىڭ قانۇنىغا ئەمەل قىلىتتا ئادەتتىكىدىن كۆپ مۇۋەپپەقىيەت قاۈاندىم. 5شۇاا قېرىنداشلر ،مەن سىلەرنى ئۆۈ جېنىمدىن ئارتۇق سۆيىمەن دەپ ئويليمەن .چۈنكى بۇ سۆيۈملۈك ئېتىقاد ۋە مېھىر-مۇھەببەتنىڭ ، شۇنداقل كەلگۈسىدىكى ھاياتنىڭ ئۈمىدىنىڭ جەۋھىرىدۇر. 6.شۇاا ،ئەگەر مەن سىلەرگە تاپتۇرۇۋالغان نەرسىلەرنىڭ بىر قىسمىنى يەتكۈۈۈشكە تىرىتسام ،بۇ مېنىڭ مۇكاپاتىمغا ئايلىنىدۇ ،چۈنكى مەن بۇنداق ياختى كىتىلەرگە خىزمەت قىلدىم .سىلەرگە بىر قانچە سۆۈ بىلەن يېزىتقا تىرىتتىم ،شۇنداق قىلىپ ئىمانىالر بىلەن بىرگە بىلىمىالرمۇ مۇكەممەل بولسۇن. 7شۇاا پەرۋەردىگار تەرىپىدىن بېكىتىلگەن ئۈچ نەرسە بار :ھايات ئۈمىدى ،ئۇنىڭ باشلىنىتى ۋە تاماملىنىتى. 8چۈنكى پەرۋەردىگار پەيغەمبەرلەر ئارقىلىق ئۆتمۈشتىكى ئىتلرنى بىزگە جاكارلىدى ،كەلگۈسىدىكى ئىتلرنىڭ باشلىنىتىنى بىزگە ئاچتى. 9شۇاا ،ئۇ ئېيتقاندەك ،بىز تېخىمۇ مۇقەددەسلىتىپ ،ئۇنىڭ قۇربانلىق سۇپىسىغا تېخىمۇ يېقىنلىتىتىمىز كېرەك. 10شۇاا مەن ئۇستاۈ ئەمەس ،بەلكى سىلەرنىڭ بىرى بولۇش سۈپىتىم بىلەن ،سىلەرنىڭ خۇشاللىقىالرنىڭ ئېتىتى ئۈچۈن بىر قانچە ئىتنى سىلەرگە ئېيتىپ بېرىتكە تىرىتىمەن. 2باب1شۇاا ،كۈنلەر ناھايىتى يامان ئۆتۈۋاتىدۇ ،دۈشمەنلەر بۇ دۇنيانىڭ ھۆكۈمرانلىقىغا ئېرىتكەنلىكتىن ،بىز پەرۋەردىگارنىڭ ئادىل ھۆكۈملىرىنى تەكتۈرۈشكە تېخىمۇ تىرىتىتىمىز كېرەك. 2ئېتىقادىمىزنىڭ ياردەمچىلىرى قورقۇنچ ۋە سەۋرچانلىق ،جەاداشلىرىمىز بولسا سەۋرچانلىق ۋە ئۆۈىنى تۇتۇۋېلىتتۇر. 3بۇلر پەرۋەردىگارغا مۇناسىۋەتلىك بولغان ئىتلردا ،يەنى دانالىق ،چۈشەنچە ،ئىلىم ۋە بىلىمدە پاك بولۇپ ،ئۇلر بىلەن بىللە خۇشاللىققا چۆمىدۇ. 4چۈنكى خۇدا بارلىق پەيغەمبەرلەر ئارقىلىق بىزگە قۇربانلىقلىرىمىز ،كۆيدۈرۈلىدىغان قۇربانلىقلىرىمىز ياكى قۇربانلىقلىرىمىزنىڭ ھېچقانداق پايدىسى يوقلىقىنى ئاشكارىلىدى .پەرۋەردىگار مۇنداق دېدى« :سىلەرنىڭ مااا قىلغان نۇرغۇن قۇربانلىقلىرىالرنىڭ نېمە پايدىسى بار؟» 5مەن قوچقارلرنىڭ كۆيدۈرۈلگەن قۇربانلىقلىرى ۋە يەملەنگەن ھايۋانلرنىڭ ياغلىرى بىلەن تولدىم ،مەن بۇقا ۋە ئۆچكىلەرنىڭ قېنىنى ياقتۇرمايمەن. 6سىلەر مېنىڭ ئالدىمدا كۆرۈنگەندە ،بۇنى سىلەردىن كىم تەلەپ قىلدى؟ سىلەر ئەمدى مېنىڭ ھويلىمغا قەدەم باسمايسىلەر. 7بىكارغا قۇربانلىقلرنى ئېلىپ كەلمەالر ،خۇشبۇيلر مەن ئۈچۈن يىرگىنىچلىك .سىلەرنىڭ يېاى ئاي ۋە دەم ئېلىش كۈنلىرىالر ، يىغىلىتلرنى چاقىرىپ ئۆتكۈۈۈالر ،ھەتتا تەنتەنىلىك يىغىلىتلرنىمۇ يوق قىللمايمەن .سىلەرنىڭ يېاى ئاي ۋە بېكىتىلگەن بايراملىرىالرنى جانىم نەپرەتلەيدۇ. 8شۇاا خۇدا بۇ ئىتلرنى بىكار قىلدى ،چۈنكى پەرۋەردىگار ئەيسا مەسىھنىڭ يېاى قانۇنى بۇنداق ۈۆرۈرىيەتسىز بولۇپ ،ئىنسانلرنىڭ ئۆۈلىرىنىڭ رھھىي قۇربانلىقلىرىنى قوبۇل قىلىتى مۇمكىن. 9پەرۋەردىگار ئىلگىرىكىلەرگە يەنە مۇنداق دەيدۇ« :سىلەرنىڭ ئاتا-بوۋىلىرىالر مىسىردىن چىققاندا ،ئۇلرغا كۆيدۈرمە قۇربانلىقلرنى قىلىش توغرىسىدا بۇيرۇق قىلدىممۇ؟ 10لېكىن مەن ئۇلرغا مۇنداق بۇيرۇدۇم« :سىلەرنىڭ ھېچقايسىالر ئۆۈ قوشنىسىغا قارشى يامان نىيەت قىلمىسۇن ،يالغان قەسەمنى ياقتۇرمىسۇن». 11شۇاا بىز چۈشەنمىگەن بولمىغاچقا ،مېھرىبان ئاتىمىزنىڭ پىلنىنى چۈشىنىتىمىز كېرەك .چۈنكى ئۇ بىز بىلەن سۆۈلىتىپ ،قۇربانلىقلر توغرىسىدا ئوختاش خاتا يولغا كىرگەنلەرنىڭ ئۆۈىگە يېقىنلىتىش يولىنى ئىزدەشىمىزنى ۋە تېپىتىمىزنى خاليدۇ. 12شۇاا ئۇ بىزگە مۇنداق دەيدۇ« :خۇدانىڭ قۇربانلىقى( سىناق قىلىنغان رھھ )،سىناق قىلىنغان ۋە پۇشايمان قىلغان قەلبنى خۇدا مەنسىتمەيدۇ». 13شۇاا قېرىنداشلر ،دۈشمەننىڭ بىزگە كىرىتىگە يول قويماسلىقى ۋە رھھىي ھاياتىمىزدىن مەھرۇم قىلىتىنىڭ ئالدىنى ئېلىش ئۈچۈن ، نىجاتلىقىمىزغا تەۋە بولغان بۇ ئىتلرنى تېخىمۇ ئەستايىدىللىق بىلەن تەكتۈرۈشىمىز كېرەك. 14شۇاا ئۇ ئۇلرغا يەنە بۇ ئىتلر توغرىسىدا مۇنداق دېدى« :سىلەر بۈگۈن رھۈا تۇتۇپ ،ئاۋاۈىالرنى ئاسمانغا ئاالىتىۋەتمەالر».
بارنابانىڭ ئومۇمىي خېتى
15مەن تاللىغان رھۈا شۇنداقمۇ؟ ئىنساننىڭ ئۆۈ جېنىنى ئاۈابليدىغان كۈنىمۇ؟ بېتىنى قومۇشتەك ئېگىپ ،ئاستىغا خالتا ۋە كۈل سېپىدىغان كۈنمۇ؟ بۇنى رھۈا ۋە پەرۋەردىگارنىڭ مەقبۇل قىلىدىغان كۈنى دەپ ئاتايسىزمۇ؟ 16لېكىن ئۇ بىزگە مۇنداق دەيدۇ« :مەن تاللىغان رھۈا بۇ ئەمەسمۇ؟ يامانلىقنىڭ باغلىنىتلىرىنى يېتىپ ،ئېغىر يۈكلەرنى يېتىپ ،ۈۇلۇمغا ئۇچرىغانلرنى ئاۈاد قىلىپ ،ھەر قانداق بويۇنتۇرۇقنى بۇۈۇۋېتىش ئۈچۈن ئەمەسمۇ؟» 17ئاچلرغا نان بېرىش ،ئۆيدىن قوغلنغان كەمبەغەلرنى ئۆيۈاگە ئېلىپ كېلىش ئۈچۈن ئەمەسمۇ؟ يالىااچلرنى كۆرۈپل ئۇلرنى يېپىپ ، ئۆۈ تېنىادىن يوشۇرۇنماسلىق ئۈچۈن ئەمەسمۇ؟ 18شۇ چاغدا نۇرۇڭ تاادەك چاقناپ ،سالمەتلىكىڭ تېز سۈرئەتتە گۈللىنىدۇ ،ھەققانىيلىقىڭ ئالدىادا مااىدۇ ،پەرۋەردىگارنىڭ شان-شەرىپى سېنىڭ مۇكاپاتىڭ بولىدۇ. 19ئاندىن سەن چاقىرساڭ ،پەرۋەردىگار جاۋاب بېرىدۇ؛ سەن ۋارقىرايسەن ،ئۇ« :مەن مانا »دەيدۇ .ئەگەر سەن ئاراادىكى بويۇنتۇرۇقنى ، بارمىقىانى سوۈۇپ ،بىھۇدە سۆۈلەشنى تاشلىۋەتسەڭ ،ئاچلرغا جېنىانى بەرسەڭ ،ئاۈاب-ئوقۇبەتكە چىدىساڭ، 20شۇاا قېرىنداشلر ،خۇدا بىزگە بولغان ئالدىناال بىلىتى ۋە مېھىر-مۇھەببىتىنى نامايان قىلدى ،چۈنكى ئۇ سۆيۈملۈك ئوغلىغا سېتىۋالغان خەلقلەرنىڭ سەمىمىي ئېتىقاد قىلىتى ئۈچۈن ،ئۇ ھەممىمىزگە بۇ ئىتلرنى كۆرسىتىپ بەردى ،شۇاا بىز يەھۇدىي دىنىغا ئېتىقاد قىلغۇچىلر سۈپىتىدە يەھۇدىي دىنىغا كىرمەسلىكىمىز كېرەك. 3باب1شۇاا ،يۈۈ بېرىش ئالدىدا تۇرغان ئىتلرنى ئەستايىدىل تەكتۈرۈپ ،سىلەرنى ساقايتىتقا پايدىلىق بولغان نەرسىلەرنى يېزىتىمىز كېرەك. 2شۇاا ،كەلگۈسىدىكى بەختلىك تۇرمۇشتا بەختلىك بولۇش ئۈچۈن ،ھەر قانداق يامان ئىتلردىن قېچىپ ،ھاۈىرقى ۈاماننىڭ خاتالىقلىرىدىن نەپرەتلىنەيلى. 3يامانلر ۋە گۇناھكارلر بىلەن مۇناۈىرىلىتىتكە ئەركىنلىك بەرمەيلى ،بولمىسا ئۇلرغا ئوختاش بولۇپ قالىمىز. 4چۈنكى دانىيال پەيغەمبەر ئېيتقاندەك ،گۇناھنىڭ ئاخىرى كەلدى .پەرۋەردىگار بۇ مەقسەت ئۈچۈن ۋاقىت ۋە كۈنلەرنى قىسقارتتى ،شۇنداق قىلىپ سۆيۈملۈك كىتىسى ئۇنىڭ مىراسىغا تېزراق كېلىتى ئۈچۈن. 5چۈنكى پەيغەمبەر مۇنداق دېگەن« :قەلبتە ئون پادىتاھ ھۆكۈمرانلىق قىلىدۇ ،ئەڭ ئاخىرىدا يەنە بىر كىچىك پادىتاھ پەيدا بولىدۇ ،ئۇ ئۈچ پادىتاھنى تۆۋەن قىلىدۇ». 6دانىيال پادىتاھلىقلر ھەققىدە يەنە شۇنداق سۆۈلەيدۇ .مەن تۆتىنچى ھايۋاننىڭ قورقۇنچلۇق ،قورقۇنچلۇق ۋە ئىنتايىن كۈچلۈك ئىكەنلىكىنى كۆردۈم .ئۇنىڭ ئون مۈاگۈۈى بار ئىدى .مەن مۈاگۈۈلەرگە قاراپ باقسام ،ئۇلرنىڭ ئارىسىدا يەنە بىر كىچىك مۈاگۈۈ پەيدا بولدى ،ئۇنىڭ ئالدىدا ئالدىنقى ئۈچ مۈاگۈۈ يىلتىزىدىن يۇلۇۋېلىندى. 7شۇاا بىز بۇنى چۈشىنىتىمىز كېرەك :مەن سىلەرنى ئۆۈ قېرىنداشلىرىمنىڭ بىرى سۈپىتىدە ،ئۆۈۈمنىڭ ھاياتىمدىن ئارتۇق سىلەرنى سۆيۈپ ،ئۆۈۈالرغا ياختى قاراپ ،گۇناھقا گۇناھ قوشۇپ« ،ئۇلرنىڭ ئەھدىسى بىزنىاكى »دەيدىغانلرغا ئوختىماسلىقىالرنى ئۆتۈنىمەن .ياق ،بۇ پەقەت بىزنىڭ ئەھدىمىز ،چۈنكى ئۇلر مۇساغا بېرىلگەن ئەھدىنى مەاگۈ يوقاتتى. 8چۈنكى مۇقەددەس ياۈمىلردا مۇنداق دېيىلگەن« :مۇسا تاغدا قىرىق كېچە-كۈندۈۈ رھۈا تۇتۇپ ،پەرۋەردىگاردىن ئەھدىنى ،يەنى خۇدانىڭ قولى بىلەن يېزىلغان ئىككى تاش تاختىنى تاپتۇرۇۋالدى». 9لېكىن ئۇلر ئۆۈلىرىنى بۇتلرغا ئايلندۇرۇپ ،ئۇنى يوقاتتى ،چۈنكى پەرۋەردىگار مۇساغا« :ئەي مۇسا ،تېزدىن تۆۋەنگە چۈش ، چۈنكى سەن مىسىردىن ئېلىپ چىققان خەلقىڭ ئۆۈىنى بۇۈۇپ ،مەن ئۇلرغا بۇيرۇغان يولدىن چىقىپ كەتتى »دېدى .مۇسا قولىدىكى ئىككى تاختىنى تاشلىۋەتتى ،شۇنىڭ بىلەن ئۇلرنىڭ ئەھدىسى بۇۈۇلدى ،چۈنكى ئەيسا مەسىھنىڭ مۇھەببىتى قەلبىالرغا مۆھۈرلىنىپ ،ئۇنىڭ ئىمانىغا بولغان ئۈمىدكە تولدى. 10شۇاا ،ئاخىرقى ۈامانلرغا دىققەت قىليلى .چۈنكى ئۆتمۈشتىكى ھاياتىمىز ۋە ئېتىقادىمىز بىزگە ھېچقانداق پايدا ئېلىپ كەلمەيدۇ ،ئەگەر بىز يامانلىقتىن نەپرەتلەنمىسەك ۋە كەلگۈسىدىكى سىناقلرغا بەرداشلىق بەرمىسەك .خۇدانىڭ ئوغلى بىزگە مۇنداق دەيدۇ« :بارلىق يامانلىققا قارشى تۇرايلى ۋە ئۇنىادىن نەپرەتلىنەيلى». 11شۇاا ،يامان يولنىڭ قىلمىتلىرىغا دىققەت قىلىالر .ئۆۈۈالرنى باشقىلردىن يىراقلشتۇرماالر ،خۇددى ئۆۈۈالرنى ئاللىقاچان ئاقلنغاندەك ھېس قىلىالر .بەلكى بىر يەرگە جەم بولۇپ ،خۇدانىڭ سۆيۈملۈكلىرىگە نېمە ياختى ۋە نېمە پايدىلىق ئىكەنلىكىنى سوراالر . چۈنكى مۇقەددەس ياۈمىلردا« :ئۆۈلىرىنى دانا دەپ قارىغان ،ئۆۈلىرىنى ئەقىللىق دەپ قارىغانلرنىڭ ھالىغا ۋاي »دېيىلگەن. 12كېلىالر ،خۇدانىڭ رھھىي ئىبادەتخانىسى ،مۇكەممەل ئىبادەتخانىسى بوليلى .بىزدە قانچىلىك كۆپ بولسا ،خۇدادىن قورقۇش توغرىسىدا ئويلىنىپ ،ئۇنىڭ ئەمرلىرىگە ئەمەل قىلىش ئۈچۈن قولىمىزدىن كېلىتىچە تىرىتايلى .شۇنداق قىلساق ،ئۇنىڭ ئادىل ھۆكۈملىرىدىن خۇشال بولليمىز. 13چۈنكى خۇدا دۇنيانى كىتىلەرنىڭ يۈۈ تۇرانە قارىتىغا قارىماي ھۆكۈم قىلىدۇ ،ھەر كىم ئۆۈ قىلمىتىغا يارىتا مۇكاپاتقا ئېرىتىدۇ. 14ئەگەر بىر ئادەم ياختى بولسا ،ئۇنىڭ ھەققانىيىتى ئۇنىڭ ئالدىدا مااىدۇ ،ئەگەر يامان بولسا ،ئۇنىڭ يامانلىقىنىڭ جاۈاسى ئۇنىاغا ئەگىتىدۇ. 15شۇاا ،چاقىرىلغان ۋاقتىمىزدا ،گۇناھلىرىمىز ئىچىدە ئولتۇرۇپ ئۇخلپ قالماسلىقىمىز ئۈچۈن ئېھتىيات قىلىالر .يامانلر بىزگە ھۆكۈمرانلىق قىلىپ ،بىزنى قوۈغىتىپ ،پەرۋەردىگارنىڭ پادىتاھلىقىدىن توسۇپ قويماسلىقى ئۈچۈن ئېھتىيات قىلىالر. 16بۇنىمۇ ئويلپ بېقىالر :سىلەر يەھۇدىيلرنىڭ ئارىسىدا شۇنداق چوڭ مۆجىزىلەر ۋە مۆجىزىلەرنى كۆرگەن بولساالرمۇ ، پەرۋەردىگار ئۇلرنى تاشلىۋەتكەن. 17شۇاا ،مۇقەددەس ياۈمىلردا يېزىلغاندەك ،بۇنداق ئىتلرنىڭ بىزنىڭ بېتىمىزغا كېلىتىدىن ئېھتىيات قىلىڭ« :چاقىرۇلغانلر كۆپ بولۇشى مۇمكىن ،ئەمما تاللنغانلر ئاۈ».
بارنابانىڭ ئومۇمىي خېتى
4باب1شۇاا ،پەرۋەردىگارىمىز گۇناھلىرىمىزنىڭ كەچۈرۈم قىلىنىتى ،يەنى ئۇنىڭ قېنىنىڭ چېچىلىتى ئارقىلىق بىزنىڭ پاكلىنىتىمىز ئۈچۈن ،ئۆۈ جەسىتىنى ھالكەتكە بېرىتكە ۋەدە بەردى. 2ئەمدى ئۇنىڭ ھەققىدە يېزىلغانلرغا كەلسەك ،بەۈىلىرى يەھۇدىيلرنىاكى ،يەنە بەۈىلىرى بىزگە تەۋە. 3چۈنكى مۇقەددەس ياۈمىلردا مۇنداق دېيىلگەن« :ئۇ بىزنىڭ گۇناھلىرىمىز ئۈچۈن يارىلندى ،بىزنىڭ گۇناھلىرىمىز ئۈچۈن ۈەخمىلەندى ، بىز ئۇنىڭ قېنى بىلەن ساقايدۇق .ئۇ قوۈىدەك بوغۇۈلىنىتقا ئېلىپ بېرىلدى ،قوي قىرقىغۇچىلرنىڭ ئالدىدا سۆۈسىز قالغاندەك ،ئۇ ئاغزىنى ئاچمىدى». 4شۇاا ،بىز خۇداغا تېخىمۇ كۆپ شۈكۈر ئېيتىتىمىز كېرەك .چۈنكى ئۇ بىزگە بولغان ئىتلرنى ئاشكارىلىدى ۋە كەلگۈسىدىكى ئىتلرنى چۈشەنمەي قېلىتىمىزغا يول قويمىدى. 5لېكىن ئۇ ئۇلرغا« :قۇشلر ئۈچۈن ئۇۋا ناھەق ئېچىلمىغان »،دەيدۇ. 6ئۇ بۇ سۆۈلەرنى ،چۈنكى ئىنسان ھەقىقەت يولىنى بىلسىمۇ ،قارااغۇلۇق يولىدىن ئۆۈىنى تارتىۋالمىسا ،ھەقلىق ھالدا ھالك بولىدۇ ،دېدى. 7شۇاا پەرۋەردىگار پۈتۈن يەر يۈۈىنىڭ پەرۋەردىگارى بولسىمۇ ،بىزنىڭ جانلىرىمىز ئۈچۈن ئاۈاب چېكىتكە راۈى بولدى .خۇدا دۇنيا يارىتىلىتتىن بۇرۇن ئۇنىاغا« :بىز ئىنساننى ئۆۈ سۈرىتىمىز ۋە ئوختاقلىرىمىز بويىچە يارىتايلى »دېگەن ئىدى. 8ئۇ بىز ئۈچۈن قانداق ئاۈاب چەككەنلىكىنى ،چۈنكى ئۇ ئىنسانلر تەرىپىدىن ئاۈاب چەككەنلىكىنى سىلەرگە ئېيتىپ بېرەي. 9پەيغەمبەرلەر ئۇنىادىن پەيغەمبەرلىك قابىلىيىتىنى ئالغاندىن كېيىن ،ئۇ ھەققىدە ئالدىن مۇنداق دېگەن: 10لېكىن ،ئۇ ئۆلۈمنى يوقىتىپ ،ئۆلۈكلەردىن تىرىلىتنى جاكارلش ئۈچۈن ،ۈۆرۈر بولغاندا ،ئىنسان بولۇپ كۆرۈنۈشكە راۈى بولدى .بۇ ، ئاتا-بوۋىلىرىمىزغا بېرىلگەن ۋەدىسىنى ئەمەلگە ئاشۇرۇش ۋە ئۆۈىگە يېاى خەلق تەييارلش ئۈچۈن ،يەر يۈۈىدە تۇرغان ۋاقتىدا ، تىرىلگەندىن كېيىن دۇنيانى ھۆكۈم قىلىدىغانلىقىنى ئۇلرغا كۆرسىتىش ئۈچۈندۇر. 11ئاخىرىدا ،ئۇ ئىسرائىللرغا تەلىم بېرىپ ،ئۇلرنىڭ ئارىسىدا نۇرغۇن مۆجىزىلەر ۋە مۆجىزىلەرنى كۆرسەتتى .ئۇلرغا ۋەۈ ئېيتىپ ، ئۇلرغا بولغان چەكسىز مېھىر-مۇھەببىتىنى كۆرسەتتى. 12ئۇ ئۆۈىنىڭ خۇش خەۋىرىنى تارقىتىش ئۈچۈن ئەلچىلەرنى تاللىغاندا ،ئىلگىرى گۇناھكار بولغان كىتىلەرنى تاللىدى .بۇ ئارقىلىق ئۇ ئۆۈىنىڭ ئادىللرنى ئەمەس ،بەلكى گۇناھكارلرنى تەۋبە قىلىتقا چاقىرىش ئۈچۈن كەلگەنلىكىنى ئېنىق كۆرسەتتى. 13ئاندىن ئۇ ئۆۈىنى خۇدانىڭ ئوغلى قىلىپ كۆرسەتتى .ئەگەر ئۇ ئىنسان شەكلىدە كەلمىگەن بولسا ،ئىنسانلر قانداق قىلىپ ئۇنى كۆرۈپ قۇتقۇۈۇلتتى؟ 14ئەگەر ئۇلر پەقەت قۇياشنىل كۆرسىمۇ ،چۈنكى قۇياش ئۇنىڭ قولى بىلەن ياسالغان بولۇپ ،كېيىن يوقىلىدۇ ،شۇاا ئۇنىڭ نۇرىغا چىداپ تۇرالمايدۇ. 15شۇاا خۇدانىڭ ئوغلى ئىنسانلرنىڭ گۇناھلىرىنى تولدۇرۇش ئۈچۈن ئىنسان بولۇپ كەلدى .چۈنكى ئۇ پەيغەمبەرلەرنى ئۆلۈمگە قەدەر ۈىيانكەشلىك قىلغان .ئۇ شۇ سەۋەبتىن ئاۈاب چەكتى. 16چۈنكى خۇدا ئۆۈىنىڭ تېنىدىكى يارىلر ھەققىدە« :مەن پادىچىنى ئۆلتۈرىمەن ،قويلر چېچىلىپ كېتىدۇ »دېگەن. 17ئۇ ئاۈاب چېكىتى كېرەك ئىدى ،چۈنكى ئۇ كرېستتە ئاۈاب چېكىتى كېرەك ئىدى. 18چۈنكى بىرى ئۇنىاغا پەيغەمبەرلىك قىلىپ مۇنداق دەيدۇ« :جېنىمنى قىلىچتىن قۇتقۇۈ »ۋە يەنە« :قورقۇنچتىن تېنىمنى تېتىپ چىق » دەيدۇ. 19يامان ئىتلر بىلەن شۇغۇللىنىدىغانلر يەنە مااا قارشى قوۈغىلڭ كۆتۈردى ،ئۇلر قوللىرىمنى ۋە پۇتلىرىمنى تېتىۋەتتى. 20ئۇ يەنە مۇنداق دەيدۇ« :مەن ئۇرغۇچىلرغا دۈمبەمنى بەردىم ،يۈۈۈمنى قاتتىق تاشقا ئايلندۇردۇم». 5باب1ئۇ خۇدانىڭ بۇيرۇقىنى ئادا قىلغاندىن كېيىن« ،ئۇ نېمە دەيدۇ؟ كىم مااا قارشى تۇرسۇن؟ ياكى كىم مااا توسقۇنلۇق قىلىدۇ؟ ئۇ پەرۋەردىگارنىڭ قۇلىغا يېقىنلشسۇن .ۋاي سىلەرگە !چۈنكى ھەممىالر كىيىمدەك قېرىپ كېتىسىلەر ،پەرۋانە سىلەرنى يەپ كېتىدۇ »دېدى. 2پەيغەمبەر يەنە مۇنداق دەپ قوشۇمچە قىلىدۇ« :ئۇ پۇتلىتىش ئۈچۈن تاشقا ئايلندى .مانا مەن سىاوندا بىر ئاساس قويدۇم ،ئۇ قىممەتلىك تاش ،تاللنغان بۇلۇڭ تېتى ،شانلىق تاش .ئۇنىادىن كېيىن نېمە بولىدۇ؟ ئۇنىاغا ئۈمىد باغلىغانلر مەاگۈ ياشايدۇ». 3ئۇنداقتا نېمە؟ ئۈمىدىمىز تاش ئۈستىگە قۇرۇلغانمۇ؟ خۇدا ساقلىسۇن .لېكىن پەرۋەردىگار ئاۈاب-ئوقۇبەتلەرگە قارشى تۇرۇپ ،ئۆۈىنىڭ تېنىنى قاتتىقلشتۇرغانلىقى ئۈچۈن« :مەن ئۆۈۈمنى مۇستەھكەم قىياغا ئايلندۇردۇم »دەيدۇ. 4پەيغەمبەر يەنە مۇنداق دەپ قوشۇمچە قىلىدۇ« :قۇرۇلغۇچىلر رەت قىلغان تاش بۇلۇانىڭ بېتى بولدى ».ئۇ يەنە مۇنداق دەيدۇ« :بۇ پەرۋەردىگار ياراتقان ئۇلۇغ ۋە ئاجايىپ كۈن .سىلەرنىڭ چۈشىنىتىالر ئۈچۈن بۇ ئىتلرنى سىلەرگە ئېنىق يېزىۋاتىمەن .چۈنكى مەن سىلەرنىڭ ئۈچۈن ئۆلۈشكە راۈى بولدۇم». 5پەيغەمبەر يەنە نېمە دەيدۇ؟ يامانلرنىڭ نىيىتى مېنى قورشاپ ئالدى .ئۇلر ھەسەل ئۇۋىسىنىڭ ئەتراپىدىكى ھەرىلەرگە ئوختاش مېنى قورشاپ ئالدى .ئۇلر كىيىمىمنىڭ ئۈستىدە چەك تاشلىدى. 6قۇتقۇۈغۇچىمىز ئىنسان بەدىنىدە پەيدا بولۇپ ئاۈاب چېكىتى كېرەك بولغاچقا ،ئۇنىڭ ئاۈاب-ئوقۇبەتلىرى بۇ ئارقىلىق ئالدىناال ئېيتىلغان ئىدى. 7پەيغەمبەر ئىسرائىلغا قارىتا مۇنداق دەيدۇ« :ئۇلرنىڭ جېنىغا ۋاي !چۈنكى ئۇلر ئۆۈلىرىگە قارشى رەۈىل نىيەت بىلەن« :بىز ئادىللرغا تۇۈاق ساليلى ،چۈنكى ئۇ بىزگە پايدىسىز »دەيدۇ.
بارنابانىڭ ئومۇمىي خېتى
8مۇسا ئۇلرغا يەنە مۇنداق دېدى« :مانا پەرۋەردىگار خۇدا مۇنداق دەيدۇ :پەرۋەردىگار ئىبراھىم ،ئىسھاق ۋە ياقۇپقا قەسەم قىلىپ ، سىلەرگە بېرىمەن ،دەپ ۋەدە قىلغان ،سۈت ۋە ھەسەل ئېقىۋاتقان گۈۈەل ۈېمىنغا كىرىالر. 9بۇنىڭ رھھىي مەنىسىنى ئۆگىنىۋېلىالر .بۇ خۇددى« :ئىساغا ئىتىنىالر ،ئۇ سىلەرگە جىسمانىي جەھەتتىن كۆرۈنىدۇ »دېيىلگەندەك . چۈنكى ئىنسان ئاۈاب چېكىۋاتقان ۈېمىندۇر ،چۈنكى ئادەم تۇپراقنىڭ ئۆۈىدىن يارىتىلغان. 10ئۇنداقتا ،ئۇ« سۈت ۋە ھەسەل ئېقىۋاتقان ياختى ۈېمىنغا »دېگەندە نېمىنى كۆۈدە تۇتىدۇ؟ بىزگە دانالىق ۋە ئۇنىڭ مەخپىيەتلىرىنى چۈشىنىش ئۈچۈن يۈرەك بەرگەن پەرۋەردىگارىمىزغا مەدھىيە بولسۇن .چۈنكى پەيغەمبەر مۇنداق دەيدۇ« :پەرۋەردىگارنىڭ قاتتىق سۆۈلىرىنى كىم چۈشىنىدۇ؟ دانا ،ئەقىللىق ۋە پەرۋەردىگارىنى سۆيگەنلەردىن باشقا». 11شۇاا ،ئۇ گۇناھلىرىمىزنىڭ كەچۈرۈم قىلىنىتى ئارقىلىق بىزنى يېاىلىغانلىقى ئۈچۈن ،بىزنى يېاى بىر شەكىلگە كىرگۈۈدى ،شۇاا بىز بالىلرنىڭ رھھىغا ئوختاش رھھقا ئىگە بولۇپ ،ئۆۈى بىزنى رھھ ئارقىلىق قايتىدىن شەكىللەندۈردى. 12مۇقەددەس ياۈمىلردا بىز ھەققىدە مۇنداق دېيىلگەن :ئاتا ئوغلىغا سۆۈلەيدۇ« :كىتىلەرنى ئۆۈىمىزگە ئوختاش قىلىپ يارىتايلى ،ئۇلر يەر يۈۈىدىكى ھايۋانلر ،ئاسماندىكى قۇشلر ۋە دېاىزدىكى بېلىقلر ئۈستىدىن ھۆكۈمرانلىق قىلسۇن». 13پەرۋەردىگار ئۆۈى ياراتقان ئادەمنى كۆرۈپ ،ئۇنىڭ ناھايىتى ياختى ئىكەنلىكىنى كۆرۈپ« :كۆپىيىپ ،كۆپىيىپ ،يەر يۈۈىنى تولدۇرۇالر »!دېدى .ئۇ ئوغلىغا مۇنداق دېدى: 14ئەمدى مەن سىلەرگە كېيىنكى كۈنلەردە ئۇنىڭ بىزنى قانداق قىلىپ يېاى بىر مەخلۇق قىلغانلىقىنى كۆرسىتىپ بېرىمەن. 15پەرۋەردىگار مۇنداق دەيدۇ« :مەن ئاخىرقىسىنى تۇنجىسىدەك قىلىمەن ».شۇاا پەيغەمبەر مۇنداق دېگەن« :سۈت ۋە ھەسەل ئېقىۋاتقان ۈېمىنغا كىرىالر ۋە ئۇنىاغا ھۆكۈمرانلىق قىلىالر». 16شۇاا سىلەر بىزنىڭ قانداق قىلىپ قايتىدىن شەكىللەنگەنلىكىمىزنى كۆرىسىلەر ،چۈنكى ئۇ يەنە باشقا بىر پەيغەمبەر ئارقىلىق مۇنداق دەيدۇ : «مانا پەرۋەردىگار مۇنداق دەيدۇ :مەن ئۇلردىن ،يەنى پەرۋەردىگارنىڭ رھھى ئالدىناال كۆرگەنلەردىن تاش يۈرەكلەرنى ئېلىپ ،ئۇلرغا گۆش يۈرەكلىرىنى قويىمەن». 17چۈنكى ئۇ تەندە نامايان بولۇپ ،بىزدە ياشاشقا تەييار ئىدى. 18قېرىنداشلر ،قەلبىمىزنىڭ ماكانى پەرۋەردىگارغا ئاتا قىلىنغان مۇقەددەس ئىبادەتخانىدۇر .پەرۋەردىگار يەنە مۇنداق دەيدۇ« :مەن قايسى يەردە پەرۋەردىگار خۇدايىمنىڭ ئالدىدا شان-شەرەپكە ئېرىتىمەن؟» 19ئۇ جاۋاب بېرىدۇ ،مەن قېرىنداشلر ئارىسىدا جامائەت ئىچىدە سااا ئېتىراپ قىلىمەن ،مۇقەددەسلەر جەماىيىتىدە سااا ناختا ئېيتىمەن. 20شۇاا بىز ئۇ ياختى ۈېمىنغا ئېلىپ كەلگەنلەرمىز. 21لېكىن سۈت بىلەن ھەسەل نېمىنى بىلدۈرىدۇ؟ چۈنكى بال ئاۋۋال سۈت بىلەن ،ئاندىن ھەسەل بىلەن ئوۈۇقلنغاندەك ،بىز ئۇنىڭ ۋەدىلىرى ۋە سۆۈىگە بولغان ئېتىقادىمىز بىلەن ياشايمىز ۋە ۈېمىنغا ھۆكۈمرانلىق قىلىمىز. 22چۈنكى ئۇ يۇقىرىدا ئالدىناال مۇنداق دېگەن« :كۆپىيىپ ،كۆپىيىپ ،بېلىقلرغا ھۆكۈمرانلىق قىلىالر». 23لېكىن ،كىم ھاۈىر ياۋايى ھايۋانلر ،بېلىقلر ياكى قۇشلر ئۈستىدىن بۇنداق ھۆكۈمرانلىق قىلليدۇ؟ چۈنكى سىلەر بىلىسىلەركى ، ھۆكۈمرانلىق قىلىش دېگەنلىك ،بىر ئادەمنىڭ ئۆۈى باشقۇرىدىغان نەرسىگە ھۆكۈمرانلىق قىلىتى دېگەنلىكتۇر. 24لېكىن بىزدە بۇ نەرسە يوق بولغاچقا ،ئۇ بىزگە قاچان ئېرىتىدىغانلىقىمىزنى ،يەنى قاچان مۇكەممەل بولۇپ ،پەرۋەردىگارنىڭ ئەھدىسىنىڭ ۋارىسلىرى بولىدىغانلىقىمىزنى ئېيتىپ بېرىدۇ. 6باب1ئەۈىز بالىلىرىم ،شۇنى چۈشىنىالركى ،مېھرىبان خۇدا بىزگە ھەممىنى ئالدىناال ئاشكارىلىدى ،شۇنداق قىلساق كىمگە شۈكۈر ئېيتىتىمىز ۋە مەدھىيە ئوقۇشىمىز كېرەكلىكىنى بىلەلەيمىز. 2شۇاا ،ئەگەر خۇدانىڭ ئوغلى ھەممەيلەننىڭ پەرۋەردىگارى بولۇپ ،تىرىكلەرنى ۋە ئۆلۈكلەرنى سوتلش ئۈچۈن كەلسە ،بىز ياشىتىمىز ئۈچۈن ئاۈاب چەككەن بولسا ،ئۇنداقتا خۇدانىڭ ئوغلىنىڭ بىز ئۈچۈن ئاۈاب چەكمىگەنلىكىگە ئىتىنىتىمىز كېرەك .لېكىن ،ئۇلر ئۇنىاغا شەربەت ۋە ئۆت ئىچىملىكى بەردى. 3شۇاا ئىبادەتخانىدىكى رھھانىيلرنىڭ بۇنى قانداق ئالدىن ئېيتقانلىقىنى ئاالالر :پەرۋەردىگار ئۆۈىنىڭ ياۈمىلىرىدا بەلگىلەنگەن رھۈا تۇتمىغانلرنىڭ ئۆلۈمگە ھۆكۈم قىلىنىدىغانلىقىنى جاكارلىغان .چۈنكى ئۇ ئۆۈىمۇ بىزنىڭ گۇناھلىرىمىز ئۈچۈن ئۆۈ جەسىتىنى قۇربانلىق قىلىش كۈنى ئىدى .شۇنداق قىلىپ ،قۇربانلىق سۇپىسىدا قۇربانلىق قىلىنغان ئىسھاقنىڭ قىلغانلىرىنىڭ ئەمەلگە ئېتىتى ئۈچۈندۇر. 4ئۇ پەيغەمبەر ئارقىلىق نېمە دەيدۇ؟ ئۇلر رھۈا تۇتۇش كۈنىدە گۇناھلىرى ئۈچۈن قۇربانلىق قىلىنغان ئۆچكىنىڭ گۆشىنى يېسۇن . قېرىنداشلىرىم ۋە بارلىق رھھانىيلر ،قۇلق سېلىالر ،ئۇلر پەقەت ئىچ-ئىچىنى سىركە بىلەن يۇيۇلمىغان ھالەتتە يېسۇن. 5نېمىتقا بۇنداق؟ چۈنكى مەن كېيىن يېاى خەلقنىڭ گۇناھلىرى ئۈچۈن بەدىنىمنى قۇربانلىق قىلغاندا ،سىلەر مااا ئىچىملىك ئىچىش ئۈچۈن ئۆت ئارىلشتۇرۇلغان سىركە بېرىدىغانلىقىالرنى بىلىمەن .شۇاا سىلەر پەقەت تاماق يەيسىلەر ،خەلق رھۈا تۇتۇپ ،خالتا كىيىپ كۈلگە ئوختاپ يۈرىدۇ. 6ئۇ ئۇلر ئۈچۈن ئاۈاب چېكىتىنى ئالدىناال كۆرسىتىش ئۈچۈن ،ئۇنىڭ بۇنى قانداق بەلگىلىگەنلىكىنى ئاالڭ. 7ئۇ« :ئىككى ئۆچكىنى ،چىرايلىق ۋە ئوختاش ئۆچكىنى ئېلىپ قۇربانلىق قىلىالر ،باش رھھانىي ئۇلرنىڭ بىرىنى كۆيدۈرۈلگەن قۇربانلىق قىلىپ ئېلىپ كەتسۇن .يەنە بىرىنى نېمە قىلساالر بولىدۇ؟ »دەيدۇ. 8بۇنىڭ قانداق قىلىپ ئەيسانىڭ بىر خىل مىسالى ئىكەنلىكىنى ئويلپ بېقىالر .پۈتۈن جامائەت ئۇنىاغا تۈكۈرۈپ ،ئۇنى سانجىپ ،قىزىل يۇڭ بىلەن بېتىغا ئوراپ ،چۆلگە ئېلىپ كەتسۇن.
بارنابانىڭ ئومۇمىي خېتى
9بۇ ئىتلر يۈۈ بەرگەندىن كېيىن ،ئۆچكىنى ئېلىپ كېلىتكە تەيىنلەنگەن ئادەم ئۇنى چۆلگە باشلپ باردى .ئۇ قىزىل يۇانىڭ ئۈستىنى تىكەنلىك چاتقالغا قويدى .بىز دالىدا ئۆسكەن ئۆسكەن ئۆسۈملۈكلەرنى يېسەك ،ئۇلرنى يېيىتكە ئادەتلەنگەن بولتتۇق .شۇاا پەقەت شۇ تىكەننىڭ مېۋىسىل تاتلىق. 10بۇ مۇراسىمنىڭ مەقسىتى نېمە ئىدى؟ بىرىنى قۇربانلىق سۇپىسىدا قۇربانلىق قىلدى ،يەنە بىرىنى لەنەتلىدى. 11نېمە ئۈچۈن لەنەتكە ئۇچرىغان ئادەمگە تاج كىيدۈرۈلدى؟ چۈنكى ئۇلر شۇ كۈنى مەسىھنىڭ بەدىنىگە قىزىل رەالىك كىيىم كىيگەنلىكىنى كۆرۈپ« :بىز ئۇنى خاچقا مىخلپ ،ئۇنىاغا نەيزە سانجىپ ،مەسخىرە قىلغان بۇ ئادەم ئەمەسمۇ؟ »دەيدۇ .شۈبھىسىزكى ،بۇ ئۆۈىنى خۇدانىڭ ئوغلى دەپ ئېيتقان ئادەم. 12شۇاا ،ئۇ يەر يۈۈىدە قانداق بولسا ،يەھۇدىيلرغا ئىلگىرى ئىككى تەڭ ئۆچكىنى تاللش بۇيرۇلغانىدى .شۇنداق قىلىپ ،ئۇلر قۇتقۇۈغۇچىمىزنىڭ ئاسمان بۇلۇتلىرى ئىچىدە كېلىۋاتقانلىقىنى كۆرگەندە ،ئۆچكىلەرنىڭ سۈرىتىگە ھەيران قالىدۇ. 13شۇاا سىلەر بۇ يەردە يەنە بىز ئۈچۈن ئاۈاب چېكىتكە مەجبۇر بولغان ئەيسانىڭ بىر خىل مىسالىنى كۆرۈۋاتىسىلەر. 14ئۇنداقتا ،يۇانىڭ تىكەنلەرنىڭ ئارىسىغا سېلىنىتى نېمىنى بىلدۈرىدۇ؟ 15بۇمۇ ئېتىقادچىلر جەماىيىتىگە ئەۋەتىلگەن ئەيسانىڭ سۈرىتى .چۈنكى قىزىل يۇادىن قۇتۇلماقچى بولغان ئادەم نۇرغۇن قىيىنچىلىقلرغا دۇچ كېلىتى كېرەك ،چۈنكى ئۇ تىكەن ناھايىتى ئۆتكۈر بولۇپ ،ئۇنى ئېلىش تەس ئىدى .مەسىھنىڭ دېيىتىچە ،مېنى كۆرۈپ ،پادىتاھلىقىمغا كېلىدىغانلر نۇرغۇن ئاۈاب-ئوقۇبەتلەر ۋە قىيىنچىلىقلر ئارقىلىق مااا يېتىتى كېرەك. 7باب1لېكىن ،سىلەر قانداق قىلىپ گۇناھلىرى بار چوالرنىڭ بىر موۈاينى قۇربانلىق قىلىپ ،ئۇنى سويۇپ كۆيدۈرۈۋېتىتى كېرەكلىكىنى ئىسرائىللرغا بۇيرۇغان؟ 2ئەمما ياشلر كۈلنى ئېلىپ قاچىلرغا سېلىپ ،قىزىل يۇڭ ۋە ئىسسوپنى ھاسىغا باغلپ ،ھەممەيلەنگە چېچىپ ،گۇناھلىرىدىن پاكلىنىتى كېرەك. 3بۇلرنىڭ ھەممىسىنىڭ بىزگە قانداق قىلىپ رەسىمدە كۆرسىتىلگەنلىكىنى ئويلپ بېقىڭ. 4بۇ موۈاي ئەيسا مەسىھنىڭ ئۆۈىدۇر .ئۇنى قۇربانلىق قىلغان رەۈىل كىتىلەر ئۇنى ئۆلتۈرگەن گۇناھكارلردۇر .كېيىن ئۇلر بۇ ئىتنى قىللمايدۇ ،گۇناھكارلر ئۇنى بىر تەرەپ قىلىش شەرىپىگە ئېرىتەلمەيدۇ. 5لېكىن ،سۇ چېچىش ۋەۈىپىسىنى ئۆتىگەن ياشلر بىزگە گۇناھلرنىڭ كەچۈرۈم قىلىنىتى ۋە قەلبنىڭ پاكلىنىتىنى ۋەۈ قىلغانلرنى كۆرسىتىدۇ .پەرۋەردىگار ئۇلرغا خۇش خەۋەرنى ۋەۈ قىلىش ھوقۇقىنى بەرگەن .دەسلەپتە ئۇلر ئون ئىككى قەبىلىنى كۆرسىتىدۇ ،چۈنكى ئىسرائىلنىڭ ئون ئىككى قەبىلىسى بار ئىدى. 6لېكىن نېمە ئۈچۈن ئۈچ ياش يىگىت سۇ چېچىتقا تەيىنلەندى؟ ئىبراھىم ،ئىسھاق ۋە ياقۇپنى كۆرسىتىش ئۈچۈن ،چۈنكى ئۇلر خۇدانىڭ ئالدىدا ئۇلۇغ ئىدى. 7نېمە ئۈچۈن يۇڭ ياغاچنىڭ ئۈستىگە قويۇلغان؟ چۈنكى ئەيسانىڭ پادىتاھلىقى كرېست ئۈستىدە قۇرۇلغان ،شۇاا ئۇنىاغا ئىتەنگەنلەر مەاگۈ ياشايدۇ. 8لېكىن نېمە ئۈچۈن يۇڭ بىلەن ئىسسوپ بىر يەرگە توپلنغان؟ بۇ ،مەسىھنىڭ پادىتاھلىقىدا يامان ۋە ناپاك كۈنلەر بولىدىغانلىقىنى ،قانداقل بولمىسۇن ،بىز قۇتقۇۈۇلىدىغانلىقىمىزنى ،شۇنداقل بەدىنىدە قانداقل بولمىسۇن ناپاك نەرسىلەر بىلەن كېسەل بولغانلرنىڭ ئىسسوپ بىلەن ساقىيىدىغانلىقىنى بىلدۈرىدۇ. 9شۇاا بۇ ئىتلرنىڭ يۈۈ بېرىتى بىزگە ئېنىق ،ئەمما يەھۇدىيلرغا مەخپىي ،چۈنكى ئۇلر پەرۋەردىگارنىڭ ئاۋاۈىغا قۇلق سالمىدى. 8باب1شۇاا مۇقەددەس ياۈمىلردا يەنە بىر قېتىم قۇلىقىمىز ھەققىدە« :خۇدا ئۇلرنى قەلبىمىز بىلەن بىللە خەتنە قىلدى »دېيىلگەن .چۈنكى پەرۋەردىگار مۇقەددەس پەيغەمبەرلەر ئارقىلىق مۇنداق دېگەن« :ئۇلر قۇلقلىرى بىلەن مااا ئىتائەت قىلدى». 2يەنە ،يىراقتىكىلەر مېنىڭ قىلغانلىرىمنى ئاالپ چۈشىنىدۇ .پەرۋەردىگار يەنە« :يۈرەكلىرىالرنى خەتنە قىلىالر »دەيدۇ. 3ئۇ يەنە مۇنداق دەيدۇ« :ئى ئىسرائىل ،قۇلق سېلىالر !چۈنكى پەرۋەردىگار سىلەرنىڭ خۇدايىالر مۇنداق دەيدۇ ».خۇدانىڭ رھھى يەنە پەيغەمبەرلىك قىلىپ مۇنداق دەيدۇ« :مەاگۈ ياشاشنى خاليدىغانلر ئوغلۇمنىڭ ئاۋاۈىنى ئاالىسۇن». 4يەنە مۇنداق دەيدۇ« :ئەي ئاسمان ،ئاال ،ئەي ۈېمىن ،چۈنكى پەرۋەردىگار بۇلرنى گۇۋاھلىق ئۈچۈن ئېيتتى». 5ئۇ يەنە مۇنداق دەيدۇ« :ئەي خەلق باشلىقلىرى ،پەرۋەردىگارنىڭ سۆۈىنى ئاالالر ».يەنە مۇنداق دەيدۇ« :ئەي بالىلر ،چۆلدىكى بىر كىتىنىڭ ۋارقىرىغان ئاۋاۈىنى ئاالالر». 6شۇاا ئۇ بىزنىڭ ئۇنىڭ سۆۈىنى ئاالپ ئىتىنىتىمىز ئۈچۈن قۇلقلىرىمىزنى خەتنە قىلدى .ئەمما يەھۇدىيلرنىڭ ئىتىنىدىغان خەتنە قىلىش ئۇسۇلى بىكار قىلىندى .چۈنكى خۇدا ئېيتقان خەتنە قىلىش ئىنساننىڭ خاھىتىغا ئۇيغۇن ئەمەس ئىدى. 7لېكىن ئۇلر ئۇنىڭ ئەمرلىرىگە خىلپلىق قىلدى ،چۈنكى شەيتان ئۇلرنى ئالداپ كەتكەن .چۈنكى خۇدا ئۇلرغا مۇنداق دەيدۇ : پەرۋەردىگار خۇداالر مۇنداق دەيدۇ :تىكەنلەر ئارىسىغا ئۇرۇق سالماالر ،بەلكى پەرۋەردىگار خۇداالر ئۈچۈن ئۆۈۈالرنى خەتنە قىلىالر .ئۇ بۇ سۆۈ بىلەن نېمىنى دېمەكچى؟ پەرۋەردىگارلىرىالرنىڭ سۆۈىگە قۇلق سېلىالر. 8ئۇ يەنە« :قەلبىالرنى خەتنە قىلىالر ،بوينۇالرنى قاتتىقلشتۇرماالر »دەيدۇ .يەنە« :مانا پەرۋەردىگار مۇنداق دەيدۇ :بارلىق مىللەتلەر خەتنە قىلىنمىغان ،ئۇلر خەتنە قىلىنمىغان ،لېكىن بۇ خەلقنىڭ قەلبى خەتنە قىلىنمىغان».
بارنابانىڭ ئومۇمىي خېتى
9لېكىن سىلەر يەھۇدىيلرنىڭ خەتنە قىلىنىتىنىڭ بەلگىسى دەپ ئېيتىسىلەر .بارلىق سۈرىيەلىكلەر ،ئەرەبلەر ۋە بارلىق بۇتپەرەس رھھانىيلرمۇ شۇنداق .ئەمما ئۇلر ئىسرائىللر بىلەن تۈۈگەن ئەھدىنىڭ شەرتلىرىمۇ؟ ھەتتا مىسىرلىقلرمۇ خەتنە قىلىنغان. 10شۇاا ،بالىلر ،بۇ ئىتلرنى تېخىمۇ چواقۇر چۈشىنىالر ،ئىبراھىم مۇقەددەس رھھنىڭ ياردىمى بىلەن ئەيسا مەسىھكە ئىنتىزار بولۇپ ، ئۈچ ھەرپنىڭ سىرىنى ئالغاندىن كېيىن ،خەتنە قىلىنغان تۇنجى كىتى ئىدى. 11مۇقەددەس ياۈمىلردا ئىبراھىمنىڭ ئۆۈ ئائىلىسىدىكى ئۈچ يۈۈ ئون سەككىز ئادەمنى خەتنە قىلغانلىقى ئېيتىلغان .ئەمما ئۇنىاغا ئاشكارىلنغان سىر نېمە ئىدى؟ 12مارك ،ئالدى بىلەن ئون سەككىز ،ئاندىن ئۈچ يۈۈ .چۈنكى ئون ۋە سەككىز سانلىرى I Hنى كۆرسىتىدۇ .بۇلر ئەيسانى كۆرسىتىدۇ. 13بىز مېھىر-شەپقەتكە ئېرىتىتىمىز ئۈچۈن ،كرېست بىزگە« ئۈچ يۈۈ »دەپ قوشۇمچە قىلدى؛ بۇنىڭ ئىسمى( » «Tئۇنىڭ كرېستىنىڭ شەكلى )بولۇپ ،ئۇ ئىككى ھەرپ ئارقىلىق ئەيسانى ،ئۈچىنچى ھەرپ ئارقىلىق ئۆۈىنىڭ كرېستىنى كۆرسىتىدۇ. 14ئۆۈى بىزگە ئۆۈىنىڭ تەلىمىنى سىادۈرگەن خۇدا مېنىڭ ھېچكىمگە بۇنىادىن باشقا ئېنىق ھەقىقەتنى ئۆگەتمىگەنلىكىمنى بىلىدۇ؛ ئەمما مەن سىلەرنىڭ بۇنىاغا ليىق ئىكەنلىكىالرغا ئىتىنىمەن. 9باب1لېكىن ،مۇسا نېمە ئۈچۈن« چوشقا ،بۈركۈت ،قارچىغا ،قارغا ۋە ئۈستىدە قااقىرى يوق بېلىقلرنى يېمەالر »دېگەن؟ -دەپ سوراپ بېقىڭ ،ئۇ رھھىي جەھەتتىن ئۈچ خىل تەلىماتنى چۈشىنىپ يەتكەن ،بۇ تەلىماتلر شۇ يەردىن توپلنغان. 2بۇنىادىن باشقا ،ئۇ تەۋرات قانۇنىدا ئۇلرغا مۇنداق دەيدۇ« :مەن بۇ خەلققە قانۇنلىرىمنى بېرىمەن .شۇاا ،بۇ نەرسىلەرنى يېمەسلىك خۇدانىڭ بۇيرۇقى ئەمەس ،بەلكى مۇسا ئۇلرغا رھھ ئارقىلىق سۆۈلىگەن». 3ئۇ توخۇنىڭ يېيىتىنى چەكلىدى ،بۇنىڭ مەنىسى مۇنداق« :چوشقاغا ئوختاش كىتىلەر بىلەن بىللە بولماڭ .ئۇلر خۇشال-خۇرام ياشاۋاتقاندا خۇدانى ئۇنتۇپ قالىدۇ .لېكىن بىرەر ئېھتىياج ئۇلرنى چىمچىلىسا ،ئۇلر پەرۋەردىگارنى تونۇيدۇ .توخۇ توق بولغاندا خوجايىنىنى تونۇمىغاندەك ،ئاچ بولغاندا ئاۋاۈ چىقىرىدۇ ،ئاندىن قايتا يېيىلسە جىم تۇرىدۇ». 4ئۇ مۇنداق دېدى« :بۈركۈت ،قارچىغا ،كەيسە ياكى قارغا يېمەالر .يەنى ،ئەمگىكى ۋە تەرى بىلەن قانداق قىلىپ يېمەكلىك تاپاليدىغانلىقىنى بىلمەيدىغان ،باشقىلرنىڭ نەرسىلىرىنى رەۈىللىك بىلەن تارتىۋالىدىغان ،ئۇلرغا قانداق قىلىپ تۇۈاق قۇرىدىغانلىقىنى كۆۈىتىپ تۇرىدىغان كىتىلەر بىلەن بىللە بولماالر .ئۇلر گۇناھسىز ياشاۋاتقاندەك كۆرۈنسىمۇ ،ئۇلرغا قانداق قىلىپ تۇۈاق سالىدۇ». 5شۇاا بۇ قۇشلر ئۆۈلىرى ئۈچۈن يېمەكلىك ئىزدىمەيدۇ ،بەلكى بىكار ئولتۇرۇپ ،باشقىلر بەرگەن گۆشنى يېيىتنىڭ يولىنى ئىزدەيدۇ ، چۈنكى ئۇلر يامانلىقى بىلەن ۋەيران قىلغۇچە ۋەيران بولىدۇ. 6ئۇ« :سەن لمپېي ،كۆپ خىل بېلىق ياكى كاكتۇل بېلىقىنى يېمەيسەن ،يەنى ،سەن ئۇلر بىلەن پاراالىتىپ ،ئۇلرغا ئوختاش بولمايسەن ، چۈنكى ئۇلر پۈتۈنلەي رەۈىل ۋە ئۆلۈمگە ھۆكۈم قىلىنغان .چۈنكى بۇ بېلىقلر پەقەت لەنەتكە ئۇچرايدۇ ،ليغا چۆكۈپ كېتىدۇ ،باشقا بېلىقلرغا ئوختاش سۇ ئۈۈىدۇ ،بەلكى چواقۇر دېاىزنىڭ تېگىدىكى تۇپراققا چۆكۈپ كېتىدۇ »،دېدى. 7لېكىن ئۇ يەنە« :قۇياننىڭ گۆشىنى يېمەالر »دەپ قوشۇمچە قىلدى .بۇنىڭ سەۋەبى نېمە؟ — بۇنى بىزگە بىلدۈرۈش ئۈچۈن« :ۈىناخور بولماالر ،ئۆۈۈالرنى بۇنداق كىتىلەرگە ئوختىتىماالر .چۈنكى قۇيان ھەر يىلى تۇغۇلۇش ئورنىنى كۆپەيتىدۇ .قانچە يىل ياشىسا ،شۇنچە يىل ياشايدۇ». 8سەن يەنە بىر قېتىم ،ۈىناخورلۇق قىلما ،باشقىلرغا بۇۈۇقچىلىق قىلما ،ئۇلرغا ئوختاش بولما .نېمىتقا؟ چۈنكى بۇ مەخلۇق ھەر يىلى ئۆۈگىرىپ تۇرىدۇ ،بەۈىدە ئەركەك ،بەۈىدە چىتى بولىدۇ. 9شۇاا ئۇ ياۋا قۇشلرنى ئادىللىق بىلەن يامان كۆرەتتى ،چۈنكى ئۇلر ئاغزى بىلەن يامانلىق قىلىدىغانلرغا ئوختىماسلىقى ،ئاغزى بىلەن يامانلىق قىلىدىغان ناپاك ئاياللرغا قوشۇلماسلىقى كېرەك ئىدى .چۈنكى بۇ ھايۋان ئاغزى بىلەن ھامىلدار بولىدۇ. 10شۇاا ،مۇسا يېمەكلىكلەر توغرىسىدا سۆۈ قىلىپ ،ئۇلرغا بۇ ئەمرلەرنىڭ رھھىي مەنىسىنى ئىپادىلەيدىغان ئۈچ چوڭ قائىدىنى بەردى . لېكىن ئۇلر تەننىڭ خاھىتىغا ئاساسەن ،ئۇنى پەقەت يېمەكلىكلەر توغرىسىدال دېمەكچى بولغاندەك چۈشەندى. 11شۇاا داۋۇت ئۆۈىنىڭ ئۈچ خىل بۇيرۇقىنى توغرا چۈشىنىپ ،شۇنىاغا ئوختاش سۆۈلەرنى قىلدى. 12يامانلرنىڭ مەسلىھەتىگە ئەمەل قىلمىغان ئادەم بەختلىكتۇر ،ئۇ خۇددى قارااغۇلۇقتا تىلغا ئېلىنغان بېلىقلرغا ئوختاش. 13گۇناھكارلرنىڭ يولىنى توسۇۋالمىدىم ،چۈنكى ئۇلر پەرۋەردىگاردىن قورقىدۇ ،ئەمما گۇناھكارلر بولسا توخۇغا ئوختاش گۇناھ قىلىدۇ. 14ئۇ مەسخىرە قىلغۇچىلرنىڭ ئورنىدا ئولتۇرمىدى ،قۇشلرغا ئوختاش ئۇلرنى يەپ كېتىش ئۈچۈن ئولتۇرۇپ كۆۈەتمىدى. 15بۇ يەردە يېمەكلىك توغرىسىدىكى قانۇن مۇكەممەل بايان قىلىنغان بولۇپ ،ئۇنىڭ ھەقىقىي بىلىمىگە ئاساسەن يېزىلغان. 16لېكىن ،مۇسا پەيغەمبەر« :سىلەر تۇياق يېرىلغان ۋە كۆۋشۈك چاينىغاننىڭ ھەممىسىنى يەيسىلەر »دېگەن .بۇنىادىن كۆرۈۋېلىتقا بولىدۇكى ،ئەگەر ئادەم ئۆۈىنىڭ يېمەكلىكىنى يېسە ،ئۇنى كىمنىڭ ئوۈۇقلندۇرىدىغانلىقىنى بىلىدۇ ،ئۇنىاغا تايىنىپ ،ئۇنىادىن خۇشال بولىدۇ. 17ئۇ بۇ ئەمرگە ھۆرمەت قىلىپ ،بۇنى توغرا ئېيتتى .ئۇنداقتا ئۇ نېمە دەيدۇ؟ — بىز پەرۋەردىگاردىن قورقىدىغانلرغا ،قەلبىدە قوبۇل قىلغان سۆۈنىڭ ئەمرلىرىنى چواقۇر ئويليدىغانلرغا ،پەرۋەردىگارنىڭ ئادىل ھۆكۈملىرىنى جاكارليدىغانلرغا ۋە ئۇنىڭ ئەمرلىرىگە ئەمەل قىلىدىغانلرغا چىڭ تۇرۇشىمىز كېرەك. 18قىسقىسى ،تەپەككۇر قىلىتنىڭ خۇشاللىق ئىش ئىكەنلىكىنى بىلىدىغانلر ۋە شۇاا پەرۋەردىگارنىڭ سۆۈى بىلەن ئۆۈىنى چېنىقتۇرىدىغانلر ئۈچۈن. 19لېكىن ئۇلر نېمىتقا تۇياقلىقلرنى يەيدۇ؟ چۈنكى ھەققانىي ئادەم بۇ دۇنيادا ياشايدۇ ،ئەمما ئۇنىڭ ئۈمىدى باشقىلرغا باغلىق . قېرىنداشلر ،مۇسا پەيغەمبەر بۇ ئىتلرنى قانداق قىلىپ ئاجايىپ قىلىپ بۇيرۇغانلىقىنى كۆرۈالر.
بارنابانىڭ ئومۇمىي خېتى
20لېكىن بۇلرنىڭ ھەممىسىنى قانداق بىلىمىز ۋە چۈشىنىمىز؟ شۇاا ،بىز ئەمرلەرنى توغرا چۈشىنىپ ،پەرۋەردىگارنىڭ بىزگە خالىغان سۆۈى بويىچە سۆۈلەيمىز .شۇاا ئۇ بىزنىڭ قۇلقلىرىمىزنى ۋە قەلبىمىزنى خەتنە قىلدى ،شۇنداق قىلىپ بىز بۇ ئىتلرنى بىلەلەيمىز. 10باب1ئەمدى پەرۋەردىگارنىڭ سۇ ۋە كرېست توغرىسىدا ئالدىن بىرەر نەرسە ئاشكارىلىغان-ئاشكارىلىمىغانلىقىنى سوراپ باقايلى. 2بۇلرنىڭ ئالدىنقىسىغا كەلسەك ،ئىسرائىل خەلقى گۇناھلرنىڭ كەچۈرۈم قىلىنىتىغا ئېلىپ كېلىدىغان چۆمۈلدۈرۈشنى قوبۇل قىلماي ، ئۆۈلىرىگە قوبۇل قىللمايدىغان باشقا بىر كىتىنى تەيىنلەيدۇ. 3پەيغەمبەر مۇنداق دەيدۇ« :ئەي ئاسمان ،ھەيران قال ،يەر تىترەپ كەتسۇن ،چۈنكى بۇ خەلق ئىككى چوڭ ۋە رەۈىل ئىتنى قىلدى :ئۇلر ھاياتلىق سۈيىنىڭ بۇلىقى بولغان مېنى تاشلپ ،ئۆۈلىرىگە سۇ ساقلىغىلى بولمايدىغان بۇۈۇق قۇدۇقلرنى قېزىۋالدى». 4مۇقەددەس تېغىم سىاونغا ،چۆلگە ئوختاشمۇ؟ چۈنكى سىلەر ئۇۋىسى تارتىۋېلىنغان ياش قۇشقا ئوختاش بولىسىلەر. 5پەيغەمبەر يەنە مۇنداق دەيدۇ« :مەن سېنىڭ ئالدىادا مېاىپ ،تاغلرنى تۈۈلەيمەن ،مىس دەرۋاۈىلرنى چېقىۋېتىمەن ،تۆمۈر تاياقلرنى يېرىمەن ،سااا قارااغۇ ،يوشۇرۇن ۋە كۆرۈنمەيدىغان خەۈىنىلەرنى بېرىمەن ،شۇنداق قىلساڭ ئۇلر مېنىڭ پەرۋەردىگار خۇدا ئىكەنلىكىمنى بىلىدۇ». 6يەنە« :ئۇ مۇستەھكەم قىيا تاشنىڭ ئېگىز ئۆاكۈرىدە ياشايدۇ »،دېگەن .ئاندىن ،بۇ پەيغەمبەردىن كېيىن نېمە كېلىدۇ؟ ئۇنىڭ سۈيى ئىتەنچلىك ،سىلەر پادىتاھنى شان-شەرەپ بىلەن كۆرىسىلەر ،رھھىالر پەرۋەردىگاردىن قورقۇشنى ئۆگىنىدۇ». 7ئۇ يەنە بىر پەيغەمبەردە مۇنداق دەيدۇ« :بۇ ئىتلرنى قىلغان ئادەم ئېقىن بويىغا تىكىلگەن دەرەخكە ئوختايدۇ ،ئۇ ئۆۈ ۋاقتىدا مېۋە بېرىدۇ ، يوپۇرمىقىمۇ سولىتىپ كەتمەيدۇ ،ئۇ نېمە قىلسا شۇنچىلىك ياختى بولىدۇ». 8يامانلرغا كەلسەك ،ئۇلر ئۇنداق ئەمەس ،ئۇلر شامال يەر يۈۈىدىن چىقىرىۋەتكەن چاڭ-توۈانغا ئوختايدۇ. 9شۇاا ،گۇناھكارلر ھۆكۈمدە تۇرالمايدۇ ،گۇناھكارلر ئادىللرنىڭ كېاىتىدە تۇرالمايدۇ ،چۈنكى پەرۋەردىگار ئادىللرنىڭ يولىنى بىلىدۇ ، گۇناھكارلرنىڭ يولى ھالك بولىدۇ. 10ئۇنىڭ كرېست بىلەن سۇنى قانداق بىرلەشتۈرگەنلىكىگە قاراپ بېقىالر. 11چۈنكى ئۇ مۇنداق دەيدۇ« :خاچقا ئىتەنگەنلەر بەختلىك ،سۇغا چۈشكەنلەر بەختلىك ،چۈنكى ئۇلر ئۆۈ ۋاقتىدا مۇكاپاتقا ئېرىتىدۇ ، ئاندىن مەن ئۇلرغا مۇكاپات بېرىمەن». 12لېكىن ھاۈىرقى ۈامانغا كەلسەك ،ئۇ مۇنداق دەيدۇ :ئۇلرنىڭ يوپۇرماقلىرى تۆكۈلمەيدۇ؛ بۇنىڭ مەنىسى ،ئاغزىالردىن چىققان ھەر بىر سۆۈ ئېتىقاد ۋە مېھىر-مۇھەببەت ئارقىلىق نۇرغۇن كىتىلەرنىڭ ئىمانىنى ئۆۈگەرتىتى ۋە ئۈمىدىنى قوۈغىتىدۇر. 13يەنە بىر پەيغەمبەرمۇ شۇنداق دەيدۇ :ياقۇپنىڭ ۈېمىنى پۈتۈن يەر يۈۈىنىڭ مەدھىيىسى بولۇپ ،ئۇنىڭ رھھىنىڭ قەۋىتىنى ئۇلۇغليدۇ. 14ئاندىن نېمە بولىدۇ؟ — ئوڭ تەرەپتە بىر دەريا ئېقىۋاتىدۇ ،ئۇنىڭ بويىدا گۈۈەل دەرەخلەر ئۆسكەن .ئۇلردىن يېگەنلەر مەاگۈ ياشايدۇ . بۇنىڭ مەنىسى شۇكى ،بىز گۇناھلر ۋە ناپاكلىقلرغا تولغان سۇغا چۈشۈپ كېتىمىز ،ئەمما قايتا چىقىپ مېۋە بېرىمىز ،قەلبىمىزدە رھھ ئارقىلىق ئەيسادىن قورقۇش ۋە ئۈمىد بار .ئۇلردىن يېگەنلەر مەاگۈ ياشايدۇ. 15يەنى ،ئۇلرنى چاقىرغانلرغا قۇلق سېلىپ ئىتىنىدىغان ھەر قانداق ئادەم مەاگۈ ياشايدۇ. 11باب1شۇنىاغا ئوختاش ،ئۇ يەنە بىر پەيغەمبەردە كرېست توغرىسىدا مۇنداق دەيدۇ« :بۇ ئىتلر قاچان ئەمەلگە ئاشىدۇ؟» 2پەرۋەردىگار جاۋاب بېرىدۇ :يىقىلغان دەرەخ قاچان قايتا تىكلىنىدۇ ،دەرەختىن قان تامچىليدۇ .بۇ يەردە سىلەر يەنە بىر قېتىم كرېستنى ۋە كرېستكە مىخلىنىدىغان ئادەمنى تىلغا ئالدىالر. 3ئۇ مۇسا ئارقىلىق يەنە مۇنداق دەيدۇ( :ئىسرائىللر غەلىتە بىر خەلق بىلەن ئۇرۇشۇپ ،ئۇلر تەرىپىدىن مەغلۇپ قىلىنغاندا ،خۇدا ئۇلرنىڭ گۇناھلىرى ئۈچۈن ئۆلۈمگە مەھكۇم قىلىنغانلىقىنى ئېسىگە سالسۇن دەپ )،مۇقەددەس رھھ مۇسانىڭ قەلبىگە كرېستنىڭ ۋە ئاۈاب چېكىدىغاننىڭ بەلگىسىنى سىمۋھل قىلىپ قويدى .شۇنداق قىلىپ ،ئۇلر ئۇنىاغا ئىتەنمىسە ،مەاگۈ يېاىلىدىغانلىقىنى بىلىتى مۇمكىن ئىدى. 4شۇاا مۇسا ساۋۇت-ساۋۇتلىرىنى ئېگىز بىر يەرنىڭ ئوتتۇرىسىغا يىغدى ۋە ئۇلرنىڭ ھەممىسىنىڭ ئۈستىدە تۇرۇپ ،قوللىرىنى سوۈدى ، شۇنداق قىلىپ ئىسرائىللر يەنە غەلىبە قىلدى. 5لېكىن ئۇ قوللىرىنى چۈشۈرگەندىن كېيىن ،ئۇلر يەنە ئۆلتۈرۈلدى .نېمە ئۈچۈن؟ ئۇلر ئۇنىاغا ئىتەنمىسە ،قۇتقۇۈۇلمايدىغانلىقىنى بىلىتى مۇمكىن. 6يەنە بىر پەيغەمبەردە ئۇ مۇنداق دەيدۇ« :مەن پۈتۈن كۈن قولۇمنى ئىتائەتسىز ،مېنىڭ ھەققانىي يولۇمغا قارشى سۆۈلەيدىغان خەلققە سوۈدۇم». 7مۇسا يەنە بىر قېتىم ئەيسانىڭ ئۆلىدىغانلىقىنى ،ئاندىن ئۇلر ئۆلدى دەپ قارىغان ئادەمنىڭ ئىسرائىللردا ئۆلگەنلەرگە ئوختاش باشقىلرغا ھاياتلىق بېرىدىغانلىقىنى كۆرسىتىش ئۈچۈن ،ئەيسانىڭ بىر تىپىنى كۆرسەتتى. 8چۈنكى خۇدا ھەر خىل يىلنلرنى چېقىپ ئۆلتۈردى ،ئۇلر ئۆلۈپ كەتتى ،چۈنكى ھاۋادىن يىلننىڭ گۇناھى باشلنغان ئىدى .شۇنداق قىلىپ ،ئۇ ئۇلرنىڭ گۇناھلىرى ئۈچۈن ئۆلۈم ئاۈابىغا دۇچار بولىدىغانلىقىغا ئىتەندۈردى. 9مۇسا ئۆۈى ئۇلرغا« :ئۆۈۈالرغا خۇدا قىلىپ ئويما ياكى قۇيۇپ ياسالغان بۇتلرنى ياسىماالر »دەپ بۇيرۇغان ئىدى ،ئەمما ئۇ ھاۈىر پەرۋەردىگار ئەيسانىڭ سۈرىتىنى ئۇلرغا كۆرسىتىش ئۈچۈن شۇنداق قىلدى. 10ئۇ مىستىن بىر يىلن ياساپ ،ئۇنى ئېگىزلىككە قويدى ۋە خەلقنى چاقىرىپ ،ئۇلرغا بىر چاقىرىق قىلدى .ئۇلر مۇساغا كېلىپ ،ئۇلرنىڭ گۇناھلىرىنى كەچۈرۈم قىلىتىنى ۋە ئۇلرنىڭ ساقىيىتى ئۈچۈن دۇئا قىلىتىنى ئۆتۈندى.
بارنابانىڭ ئومۇمىي خېتى
11مۇسا ئۇلرغا مۇنداق دېدى« :ئاراالردىن بىرەرسى چىتلەنسە ،ياغاچ ئۈستىدە تۇرغان يىلننىڭ يېنىغا كېلىپ ،ئۇنىاغا ئىتىنىپ ،ئۆلگەن بولسىمۇ ،ھاياتلىق بېرەلەيدىغانلىقىغا ۋە دەرھال قۇتقۇۈۇلىدىغانلىقىغا ئىتىنىتى كېرەك .ئۇلر شۇنداق قىلدى .شۇاا ،بۇ يەردە ئەيسانىڭ شان- شۆھرىتىگە ئېرىتكەنلىكىالرنى ۋە ھەممە نەرسىنىڭ ئۇنىادا ۋە ئۇنىادا ئىكەنلىكىنى كۆرۈالر». 12يەنە بىر قېتىم :مۇسا نۇننىڭ ئوغلى ئەيساغا پەيغەمبەر دەپ ئىسىم قويغاندا ،ئۇ ھەممە خەلقنىڭ ئۇنى ئاالىتى ئۈچۈن شۇنداق ئىسىم قويغان ،چۈنكى ئاتىسى ئوغلى ئەيساغا مۇناسىۋەتلىك بارلىق ئىتلرنى نۇننىڭ ئوغلى ئەيسا ئارقىلىق ئاشكارىلىغان؛ ئۇنى كەناان ۈېمىنىنى كۆۈەتكە ئەۋەتكەندە ئۇنىاغا بۇ ئىسىمنى بەرگەن .ئۇ مۇنداق دېگەن« :قولۇاغا بىر كىتاب ئېلىپ ،پەرۋەردىگارنىڭ دېگىنىنى يېزىڭ :چۈنكى خۇدانىڭ ئوغلى ئەيسا ئاخىرقى كۈنلەردە ئامالەكلەرنىڭ ھەممىسىنى يىلتىزىدىن يوقىتىدۇ ».بۇ يەردە يەنە بىر قېتىم ئىنسان ئوغلى ئەمەس ، بەلكى خۇدانىڭ ئوغلىنىڭ بىر شەكىلدە ۋە بىر تەندە نامايان بولغانلىقىغا قاراڭ. 13لېكىن كېيىن مەسىھ داۋۇتنىڭ ئوغلى دېيىلسە بولىدۇ ،شۇاا داۋۇت رەۈىللەرنىڭ خاتالىقىدىن قورقۇپ ۋە ئۇنى ياختى بىلىپ تۇرۇپ : «پەرۋەردىگار مېنىڭ پەرۋەردىگارىمغا :مەن دۈشمەنلىرىانى ئاياغلىرىڭ ئاستىغا قويغۇچە ،مېنىڭ ئوڭ يېنىمدا ئولتۇرغىن »دەيدۇ. 14يەشايا پەيغەمبەر يەنە مۇنداق دەيدۇ :پەرۋەردىگار مەسىھ پەرۋەردىگارىمغا« :مەن ئۇنىڭ ئوڭ قولىنى تۇتتۇم ،مىللەتلەر ئۇنىاغا ئىتائەت قىلسۇن ،پادىتاھلرنىڭ كۈچىنى سۇندۇرىمەن »دېدى. 15قاراالر ،داۋۇت بىلەن يەشايا ئۇنى قانداق قىلىپ« رەببىم ۋە خۇدانىڭ ئوغلى »دەپ ئاتايدۇ؟ 12باب1ئەمما كېلىالر ،تېخىمۇ ئىلگىرىلەپ ،بۇ خەلقنىڭ مىراسخورمۇ ياكى ئالدىنقىلرنىڭ مىراسخورمۇ ئىكەنلىكىنى ،ئەھدىنىڭ بىز بىلەنمۇ ياكى ئۇلر بىلەنمۇ ئىكەنلىكىنى سوراپ باقايلى. 2ئاۋۋال ،ئىنسانلرغا كەلسەك ،مۇقەددەس ياۈمىلردا نېمە دېيىلگەنلىكىنى ئاالڭ. 3ئىسھاق ئايالى رىبەقا ئۈچۈن دۇئا قىلدى ،چۈنكى ئۇ تۇغماس ئىدى .كېيىن رىبەقا پەرۋەردىگاردىن سوراش ئۈچۈن سىرتقا چىقتى. 4پەرۋەردىگار ئۇنىاغا مۇنداق دېدى« :سېنىڭ قورسىقىادا ئىككى مىللەت بار ،سېنىڭ قورسىقىادىن ئىككى مىللەت چىقىدۇ ،بىرى يەنە بىرسىگە ھۆكۈمرانلىق قىلىدۇ ،چواى كىچىكىگە خىزمەت قىلىدۇ .ئىسھاق كىم ،رىبەقا كىم ئىكەنلىكىنى ۋە بۇ خەلقنىڭ ئۇنىادىنمۇ چوڭ بولىدىغانلىقى ئالدىن ئېيتىلغانلىقىنى بىلىۋال». 5يەنە بىر پەيغەمبەرلىكتە ياقۇپ ئوغلى يۈسۈپكە تېخىمۇ ئېنىق قىلىپ مۇنداق دەيدۇ« :مانا پەرۋەردىگار مېنى سېنىڭ يۈۈۈانى كۆرۈشتىن مەھرۇم قىلمىدى ،ئوغۇللىرىانى مااا ئېلىپ كەل ،مەن ئۇلرغا بەخت تىلەيمەن ».ئۇ ئاتىسى ماناسسە بىلەن ئەفرايىمنى ئېلىپ كېلىپ ، ماناسسەنىڭ چواى بولغانلىقى ئۈچۈن ئۇنىاغا بەخت تىلىدى. 6شۇاا يۈسۈپ ئۇنى ئاتىسى ياقۇپنىڭ ئوڭ قولىغا ئېلىپ كەلدى .لېكىن ياقۇپ رھھى ئارقىلىق كەلگۈسىدىكى خەلقنىڭ كىملىكىنى ئالدىناال كۆردى. 7مۇقەددەس ياۈمىلردا نېمە دېيىلگەن؟ ياقۇپ قوللىرىنى چېتىگە قويۇپ ،ئوڭ قولىنى ئىككىنچى ئوغلى ئەفرايىم ۋە كىچىك ئوغلىغا قويۇپ ، ئۇنىاغا بەخت تىلىدى .يۈسۈپ ياقۇپقا« :ئوڭ قولۇانى ماناسسەنىڭ بېتىغا قوي ،چۈنكى ئۇ مېنىڭ تۇنجى ئوغلۇم »دېدى .ياقۇپ يۈسۈپكە : «بىلىمەن ،ئوغلۇم ،بىلىمەن ،لېكىن چواى كىچىكىگە خىزمەت قىلىدۇ ،گەرچە ئۇمۇ بەختكە ئېرىتىدۇ »دېدى. 8سىلەر خۇدانىڭ كىملەرنى تۇنجى خەلق ۋە ئەھدىنىڭ ۋارىسلىرى قىلىپ تەيىنلىگەنلىكىنى كۆردۈالر. 9شۇاا ،ئەگەر خۇدا ئىبراھىم ئارقىلىق بۇنىاغا تېخىمۇ دىققەت قىلغان بولسا ،بىزنىڭ بۇنى چۈشىنىتىمىز تولۇق ئىسپاتلنغان بولىدۇ. 10ئىبراھىم ئېتىقاد قىلىپ ،ئۇنى ھەققانىي ئادەم دەپ قارىغان چاغدا ،مۇقەددەس ياۈمىلردا ئىبراھىمغا نېمە دېيىلگەن؟ مانا مەن سېنى خەتنە قىلىنمىغان ھالدا پەرۋەردىگارغا ئېتىقاد قىلىدىغان مىللەتلەرنىڭ ئاتىسى قىلدىم. 11ئەمدى خۇدا ئاتا-بوۋىلىرىمىزغا قەسەم قىلىپ بەرگەن ۋە بۇ خەلققە بېرىدىغان ئەھدىسىنى ئەمەلگە ئاشۇرغان-ئاماملىمىغانلىقىنى سوراپ باقايلى .شۇنداق ،ئۇ ھەقىقەتەن ئەھدىنى بەردى .ئەمما ئۇلر گۇناھلىرى تۈپەيلىدىن بۇ ئەھدىنى قوبۇل قىلىتقا ليىق ئەمەس ئىدى. 12چۈنكى پەيغەمبەر مۇنداق دەيدۇ :مۇسا پەرۋەردىگارنىڭ خەلق بىلەن تۈۈگەن ئەھدىسىنى قوبۇل قىلىش ئۈچۈن سىناي تېغىدا قىرىق كېچە- كۈندۈۈ رھۈا تۇتۇشنى داۋاملشتۇردى. 13ئۇ پەرۋەردىگاردىن رھھ ئارقىلىق پەرۋەردىگارنىڭ قولىنىڭ بارمىقى بىلەن يېزىلغان ئىككى تاختاينى ئالدى .مۇسا ئۇلرنى ئېلىپ خەلققە يەتكۈۈۈش ئۈچۈن ئۇلرنى چۈشۈردى. 14پەرۋەردىگار مۇساغا« :مۇسا ،مۇسا ،تېزدىن چۈشۈپ كەت ،چۈنكى سەن مىسىردىن ئېلىپ چىققان خەلق رەۈىللىك قىلدى »دېدى. 15مۇسا ئۇلرنىڭ يەنە بىر قېتىم قۇيما بۇت ياسىغانلىقىنى چۈشەندى ۋە قولىدىكى ئىككى تاختىنى تاشلىۋەتتى ،شۇنىڭ بىلەن پەرۋەردىگارنىڭ ئەھدى تاختىلىرى چېقىۋېتىلدى .شۇاا مۇسا ئۇلرنى قوبۇل قىلدى ،ئەمما ئۇلر ليىق ئەمەس ئىدى. 16ئەمدى بىز ئۇلرنى قانداق قوبۇل قىلغانلىقىمىزنى بىلىالر .مۇسا خىزمەتكار بولغاچقا ،ئۇلرنى ئالدى ،لېكىن پەرۋەردىگار ئۆۈى ئۇلرنى بىزگە بەردى ،شۇاا بىز ئۇنىڭ مىراسىغا تەۋە خەلق بولليمىز ،چۈنكى بىز ئۈچۈن ئاۈاب چەكتۇق. 17شۇاا ئۇ ئۇلرنىڭ گۇناھلىرىنىڭ مىقدارىنى تولدۇرۇشى ۋە بىز ئۇنىڭ ۋارىسلىرى بولۇپ ،پەرۋەردىگار ئەيسانىڭ ئەھدىسىنى قوبۇل قىلىتىمىز ئۈچۈن ئاشكارىلندى. 18پەيغەمبەر يەنە مۇنداق دەيدۇ« :مانا ،مەن سېنى باشقا مىللەتلەرگە نۇر قىلىپ قويدۇم ،يەر يۈۈىنىڭ ھەممە چېتىدىكىلەرنىڭ قۇتقۇۈغۇچىسى بولدۇم ،سېنى قۇتقۇۈغان پەرۋەردىگار خۇدا مۇنداق دەيدۇ: 19ئۇ ئۆۈى پەيدا قىلىپ ،ئۆلۈم تەرىپىدىن يەپ تاشلنغان ،خاتا يولغا باشلىنىپ ،قارااغۇلۇقتىن قۇتۇلدۇرۇلغان قەلبىمىزنى قۇتقۇۈۇپ ، ئۆۈىنىڭ سۆۈى ئارقىلىق بىز بىلەن ئەھدى تۈۈۈشكە تەييارلندى. 20چۈنكى مۇقەددەس ياۈمىلردا« :ئاتا بىزنى قارااغۇلۇقتىن قۇتقۇۈۇپ ،ئۆۈى ئۈچۈن مۇقەددەس خەلق تەييارلش ئۈچۈن ئۇنىاغا بۇيرۇق قىلغان »دەپ يېزىلغان.
بارنابانىڭ ئومۇمىي خېتى
21شۇاا پەيغەمبەر مۇنداق دەيدۇ« :مەن پەرۋەردىگار ،سېنىڭ خۇدايىڭ سېنى ئادىللىق بىلەن چاقىردىم ،قولۇادىن تۇتۇپ ،سااا كۈچ- قۇۋۋەت بېرىمەن ،سېنى خەلقلەر ئۈچۈن ئەھدى ،باشقا مىللەتلەر ئۈچۈن نۇر قىلىپ بېرىمەن ،كورلرنىڭ كۆۈلىرىنى ئاچىمەن ، مەھبۇسلرنى ۈىنداندىن ،قارااغۇلۇقتا ئولتۇرغانلرنى ۈىنداندىن چىقىرىمەن». 22شۇاا ،بىز نەدىن قۇتقۇۈۇلدۇق ،بۇنى ئويلپ بېقىالر .پەيغەمبەر يەنە مۇنداق دەيدۇ :پەرۋەردىگارنىڭ رھھى مااا يار بولدى ،چۈنكى ئۇ مېنى تەيىنلىدى .ئۇ مېنى بىچارىلەرگە خۇش خەۋەر يەتكۈۈۈشكە ،قەلبى سۇنۇقلرنى داۋالشقا ،ئەسىرلەرگە كەچۈرۈم قىلىنىتنى ، كورلرغا كۆرۈنۈشنى جاكارلشقا ،پەرۋەردىگارنىڭ راۈى بولىدىغان يىلىنى ۋە ئەسلىگە كېلىش كۈنىنى جاكارلشقا ،قايغۇغا چۆمگەنلەرنىڭ ھەممىسىنى تەسەللى بېرىتكە ئەۋەتتى. 13باب1بۇنىادىن باشقا ،سىناي تېغىدا خۇدا مۇساغا يۈۈ تۇرانە ئېيتقان ئون ئەمردە شەنبە كۈنى توغرىسىدا مۇنداق دېيىلگەن« :پەرۋەردىگارنىڭ شەنبە كۈنىنى پاك قوللر ۋە پاك قەلب بىلەن مۇقەددەس قىلىالر». 2يەنە بىر يەردە ئۇ مۇنداق دەيدۇ« :ئەگەر بالىلىرىڭ مېنىڭ شەنبە كۈنلىرىمگە ئەمەل قىلسا ،مەن ئۇلرغا مېھىر-شەپقەت كۆرسىتىمەن». 3ئۇ يارىتىلىتنىڭ دەسلەپكى مەۈگىلىدە شەنبە كۈنىنى تىلغا ئالغان .خۇدا ئالتە كۈندە قولىنىڭ ئىتلىرىنى ياراتقان .ئۇ يەتتىنچى كۈنى ئۇلرنى تاماملىغان ،يەتتىنچى كۈنى دەم ئېلىپ ،ئۇنى مۇقەددەس قىلغان. 4بالىلىرىم ،بۇنىڭ مەنىسىنى ئويلپ بېقىالر ،ئۇ بۇ ئىتلرنى ئالتە كۈندە تاماملىدى .بۇنىڭ مەنىسى مۇنداق :پەرۋەردىگار خۇدا ئالتە مىڭ يىلدىن كېيىن ھەممە نەرسىنى ئاخىرلشتۇرىدۇ. 5چۈنكى ئۇنىڭ نەۈىرىدە بىر كۈن مىڭ يىلغا تەڭ ،چۈنكى ئۇ ئۆۈى گۇۋاھلىق بېرىپ مۇنداق دېگەن« :مانا ،بۇ كۈن مىڭ يىلغا ئوختايدۇ ». شۇاا ،بالىلر ،ئالتە كۈندە ،يەنى ئالتە مىڭ يىلدا ھەممە ئىش تاماملىنىدۇ. 6ئۇنىڭ« ئۇ يەتتىنچى كۈنى ئارام ئالدى »دېگەن سۆۈى نېمە؟ ئۇنىڭ مەنىسى مۇنداق« :ئۇنىڭ ئوغلى قايتىپ كېلىپ ،ياماننىڭ دەۋرىنى بىكار قىلىپ ،گۇناھكارلرنى سوتلپ ،قۇياش ،ئاي ۋە يۇلتۇۈلرنى ئۆۈگەرتكەندە ،ئۇ يەتتىنچى كۈنى شانلىق ئارام ئالىدۇ». 7ئۇ ئاخىرىدا مۇنداق دەپ قوشۇمچە قىلدى« :سەن ئۇنى پاك قول ۋە پاك قەلب بىلەن مۇقەددەسلەشتۈرىسەن ».شۇاا ،ئەگەر بىز ھاۈىر ھەر قانداق بىر ئادەمنىڭ قەلبى پاك بولمىسىمۇ ،خۇدا مۇقەددەس قىلغان كۈننى مۇقەددەسلەشتۈرەلەيدىغانلىقىنى تەسەۋۋۇر قىلساق ،بىز قاتتىق ئالدانىمىز. 8شۇاا ،بىز ئادالەت ۋەدىسىنى تاپتۇرۇۋالغاندىن كېيىن ،يامانلىق يوقىلىپ ،پەرۋەردىگار تەرىپىدىن ھەممە نەرسە يېاىلنغاندا ،ئۇ ئۇنى مۇقەددەسلەشتۈرەلىگەندە ،ئۆۈىمىزنىڭ ئالدى بىلەن مۇقەددەس بولغانلىقىمىز ئۈچۈن ،ئۇ ئۇنى بەختلىك ئارام بىلەن ھەقىقىي مۇقەددەس قىلىدۇ. 9ئاخىرىدا ،ئۇ ئۇلرغا مۇنداق دېدى« :سىلەرنىڭ يېاى ئايىالر ۋە سىلەر :شەنبە كۈنلىرىالر ،مەن ئۇلرغا چىدىيالمايمەن ».ئۇنىڭ بۇنىڭ مەنىسىنى ئويلپ بېقىالر؛ ئۇ مۇنداق دەيدۇ« :سىلەر ھاۈىر ساقلۋاتقان شەنبە كۈنلىرى مااا ئەمەس ،بەلكى مەن ياراتقان شەنبە كۈنلىرىالرغا ماس كېلىدۇ؛ ھەممە نەرسىدىن ئارام ئالغاندا ،مەن سەككىزىنچى كۈندىن ،يەنى ئۇ دۇنيانىڭ باشلىنىتىدىن باشليمەن». 10شۇاا بىز سەككىزىنچى كۈنىنى خۇشاللىق بىلەن تەبرىكلەيمىز ،بۇ كۈنى ئەيسا ئۆلۈمدىن تىرىلىپ ،شاگىرتلىرىغا كۆرۈنۈپ ئاسمانغا كۆتۈرۈلدى. 11مەن سىلەرگە بۇ ئىبادەتخانىنىڭ ئالدانغانلىقى توغرىسىدا ئېيتماقچىمەن ،بۇ بەختسىز كىتىلەر ئۆيگە ئىتىنىپ ،ئۇلرنى ياراتقان خۇداغا ئەمەس ،بەلكى خۇدانىڭ تۇرالغۇسى دەپ قارايدۇ. 12چۈنكى ئۇلر يەھۇدىي ئەمەسلەرگە ئوختاش ئۇسۇلدا ئۇنى ئىبادەتخانىدا مۇقەددەس قىلدى. 13ئەمما پەرۋەردىگارنىڭ قانداق سۆۈلەيدىغانلىقىنى ،ئىبادەتخانىنى بىكارغا چىقىرىدىغانلىقىنى بىلىالر .ئاسماننى بىر قارچۇق بىلەن ،يەرنى قولى بىلەن ئۆلچەيدىغان مەن ئەمەسمۇ؟ پەرۋەردىگار مۇنداق دەيدۇ« :ئاسمان مېنىڭ تەختىم ،يەر مېنىڭ ئاياغ ئورۇندۇقۇم .سىلەر مااا قانداق ئۆي سالىسىلەر؟ ئارام ئالىدىغان جايىم قەيەردە؟ »شۇاا ئۇلرنىڭ بارلىق ئۈمىدىنىڭ بىكار ئىكەنلىكىنى بىلىالر. 14ئۇ يەنە مۇنداق دەيدۇ« :مانا ،بۇ ئىبادەتخانىنى ۋەيران قىلغانلر ئۇنى يەنە قايتا قۇرىدۇ ».شۇنداق بولدى ،چۈنكى ئۇلرنىڭ ئۇرۇشلىرى سەۋەبىدىن ئۇ ھاۈىر دۈشمەنلىرى تەرىپىدىن ۋەيران قىلىندى ،دۈشمەنلىرىنىڭ خىزمەتكارلىرى ئۇنى قايتا قۇردى. 15شەھەر ،ئىبادەتخانى ۋە ئىسرائىل خەلقىنىڭ قانداق قىلىپ ۋاۈ كېچىلىدىغانلىقى ئېنىق بولدى .چۈنكى مۇقەددەس ياۈمىلردا« :ئاخىرقى كۈنلەردە پەرۋەردىگار ئوتلق قويلىرىنى ،ئۇلرنىڭ قوتانلىرىنى ۋە مۇنارىنى ۋەيران قىلىدۇ »دېيىلگەن .پەرۋەردىگار ئېيتقاندەك ،بۇ ئىتلر ئەمەلگە ئاشتى. 16شۇاا ،كېلىالر ،خۇدانىڭ ئىبادەتخانىسى بارمۇ دەپ سوراپ باقايلى .ھەئە ،بار ،ئۇ يەردە ئۆۈى ئۇنى ياساپ ، مۇكەممەلشتۈرىدىغانلىقىنى ئېيتقان .چۈنكى مۇقەددەس ياۈمىلردا« :ھەپتە تۈگىگەن ھامان ،پەرۋەردىگارنىڭ ئىبادەتخانىسى پەرۋەردىگارنىڭ نامى بىلەن شانلىق ھالدا سېلىنىدۇ »دېيىلگەن. 17شۇاا مەن ئۇ يەردە بىر ئىبادەتخانا بارلىقىنى بايقىدىم .لېكىن ئۇ قانداق قىلىپ پەرۋەردىگارنىڭ نامى بىلەن سېلىنىدۇ؟ مەن سىلەرگە كۆرسىتىپ بېرەي. 18بۇنىادىن ئىلگىرى ،بىز خۇداغا ئىتەنگەن ئىدۇق ،قەلبىمىز چىرىيدىغان ۋە ئاجىز ئىدى ،خۇددى قول بىلەن سېلىنغان ئىبادەتخانىغا ئوختاش. 19چۈنكى ئۇ بۇتپەرەسلىككە تولغان بىر ئۆي ،جىنلرنىڭ ئۆيى ئىدى؛ چۈنكى ئۇ يەردە خۇداغا قارشى ئىتلر قىلىنغان ئىدى .لېكىن ئۇ پەرۋەردىگارنىڭ نامى بىلەن سېلىنىدۇ. 20پەرۋەردىگارنىڭ ئىبادەتخانىسىنىڭ قانداق شانلىق بولىدىغانلىقىنى ۋە بۇنىڭ قانداق ئۇسۇللر بىلەن سېلىنىدىغانلىقىنى ئويلپ بېقىالر. 21گۇناھلىرىمىز كەچۈرۈم قىلىنىپ ،پەرۋەردىگارنىڭ نامىغا ئىتەنگەندىن كېيىن ،بىز يېاىلىنىپ ،باشتىنل يارىتىلغاندەك قايتا يارىتىلدۇق .شۇاا خۇدا ھەقىقەتەن بىزنىڭ ئۆيىمىزدە ،يەنى ئىچىمىزدە ياشايدۇ.
بارنابانىڭ ئومۇمىي خېتى
22لېكىن ئۇ قانداق قىلىپ بىزدە تۇرىدۇ؟ ئۇنىڭ ئىمانىنىڭ سۆۈى ،ۋەدىسىنىڭ چاقىرىقى ،ئادىل ھۆكۈملىرىنىڭ دانالىقى ،تەلىملىرىنىڭ ئەمرلىرى؛ ئۇ ئۆۈى ئىچىمىزدە پەيغەمبەرلىك قىلىدۇ ،ئۆۈى ئىچىمىزدە تۇرىدۇ ،ئۆلۈمنىڭ قۇللۇقىدا تۇرغان بىزلەرگە ئىبادەتخانىمىزنىڭ دەرۋاۈىسىنى ،يەنى دانالىق ئاغزىنى ئاچىدۇ ،بىزگە تەۋبە قىلىش پۇرسىتى يارىتىپ بېرىدۇ ،شۇاا بىزنى چىرىمەس ئىبادەتخانىغا ئايلندۇرىدۇ. 23شۇاا ،قۇتقۇۈۇلۇشنى ئارۈۇ قىلغان ئادەم ئادەمگە ئەمەس ،بەلكى ئۇنىڭ ئىچىدە ياشايدىغان ۋە ئۇنىڭ ئارقىلىق سۆۈلەيدىغان ئادەمگە قارايدۇ .ئۇ ھەيران قالىدۇ ،چۈنكى ئۇ ھەرگىز ئۇنىڭ ئاغزىدىن بۇنداق سۆۈلەرنى ئاالىمىغان ۋە ئاالىماقچىمۇ بولمىغان. 24بۇ پەرۋەردىگار ئۈچۈن سېلىنغان رھھىي ئىبادەتخانىدۇر. 14باب1شۇاا ،مەن سىلەرگە نىجاتلىقىالرنى ئەمەلگە ئاشۇرىدىغان نەرسىلەرنى قولۇمدىن كېلىتىچە ۋە ئاددىيلىق بىلەن بايان قىلدىم ،شۇاا بۇنىڭ ئۈچۈن ۈۆرۈر بولغان ھېچ نەرسىنى قالدۇرۇپ قويمىدىم دەپ ئىتىنىمەن. 2ئەگەر مەن ھاۈىرقى ۋە كەلگۈسىدىكى ئىتلر توغرىسىدا تېخىمۇ كۆپ سۆۈلىسەم ،سىلەر ئۇلرنى چۈشىنەلمەيسىلەر ،چۈنكى ئۇلر تەمسىللەر بىلەن يېزىلغان .شۇاا بۇ ئىتلرغا يېتەرلىك. 3ئەمدى باشقا خىل بىلىم ۋە تەلىماتقا ئۆتەيلى .تەلىمات ۋە كۈچنىڭ ئىككى خىل يولى بار؛ بىرى نۇر ،يەنە بىرى قارااغۇلۇق. 4لېكىن بۇ ئىككى يولنىڭ ئوتتۇرىسىدا ۈھر پەرق بار :بىرىنىڭ ئۈستىگە نۇر يولىنىڭ يېتەكچىلىرى بولغان خۇدانىڭ پەرىتتىلىرى ،يەنە بىرىنىڭ ئۈستىگە شەيتاننىڭ پەرىتتىلىرى تەيىنلەنگەن .بىرى ئەبەدىيدىن ئەبەدىيگىچە پەرۋەردىگار ،يەنە بىرى ئادالەتسىزلىك دەۋرىنىڭ ھۆكۈمدارى. 5ئەگەر بىرەيلەن ئۆۈىگە بېكىتىلگەن ئورۇنغا يېتىتنى خالىسا ۋە ئۇ يەرگە ئۆۈىنىڭ ئىتلىرى بىلەن تېز بارسا ،نۇر يولى مۇشۇدۇر .بۇ يولدا مېاىتىمىز ئۈچۈن بىزگە بېرىلگەن بىلىملەر تۆۋەندىكىدەك :سېنى ياراتقاننى سۆي ،سېنى ئۆلۈمدىن قۇتقۇۈغاننى شان-شەرەپ بىلەن تونۇ. 6قەلبىڭ ئاددىي ،رھھىڭ مول بولسۇن .ئۆلۈم يولىدىكىلەرگە چاپلىتىپ قالما .خۇداغا ياقمايدىغان ئىتلرنى قىلىتتىن نەپرەتلەن .ھەر قانداق ساختىلىقتىن نەپرەتلەن .پەرۋەردىگارنىڭ ئەمرلىرىنىڭ ھېچقايسىسىنى تاشلىۋەتمە. 7ئۆۈۈانى ئۈستۈن تۇتما ،تۆۋەن تۇت .ئۆۈۈاگە شان-شەرەپ ئېلىپ كەلمە .قوشنىاغا قارشى ھېچقانداق يامان مەسلىھەتكە قاتناشما . قەلبىادە ئۆۈىگە ئارتۇقچە ئىتىنىپ كەتمە. 8سەن ۈىنا قىلما ،ۈىنا قىلما ،ئىنسانلر بىلەن بىللە بۇۈۇقچىلىق قىلما ،خۇدانىڭ سۆۈىنى ھېچقانداق ناپاكلىققا ئىتلەتمە. 9باشقىلرنىڭ خاتالىقىنى ئەيىبلىگەندە ،ئۇلرنىڭ شەخسىيىتىنى قوبۇل قىلماڭ .مۇليىم بولۇڭ .جىم تۇرۇڭ .ئاالىغان سۆۈلىرىاىزدىن تىترەڭ . قېرىندىتىاىزغا قارشى قەلبىاىزدە نەپرەت ساقلىماڭ .ئۇنىڭ شۇنداق بولۇشى ياكى بولماسلىقىغا گۇمان قىلماڭ. 10پەرۋەردىگارنىڭ نامىنى بىكارغا تىلغا ئالما .قوشنىانى ئۆۈ جېنىادىن ئارتۇق سۆي. 11ھامىلىدارلىق دەۋرىدىن بۇرۇن ئۇلرنى يوقاتماڭ ،تۇغۇلغاندىن كېيىن ئۆلتۈرمەڭ. 12ئوغلۇڭ ياكى قىزۇادىن قولۇانى تارتما ،ئۇلرغا ياش ۋاقتىدىن باشلپ پەرۋەردىگاردىن قورقۇشنى ئۆگىتى. 13قوشنىاىزنىڭ مال-مۈلكىگە كۆۈ تىكمەڭ ،پۇل-مۇئامىلە ئىتلىرى بىلەن شۇغۇللىنماڭ .قەلبىاىز تەكەببۇر كىتىلەرگە باغلىنىپ قالمىسۇن ، بەلكى ئادىل ۋە تۆۋەن كىتىلەر قاتارىدا تۇرىسىز .بېتىاىزغا قانداق ئىش كەلسۇن ،ئۇنى ياختىلىق دەپ قوبۇل قىلىسىز. 14ئىككى يۈۈلۈك ياكى ئىككى تىللىق بولماڭ ،چۈنكى ئىككى تىللىق بولۇش ئۆلۈم تۇۈىقىدۇر .پەرۋەردىگارغا ۋە تۆۋەن دەرىجىلىك خوجايىنلرغا ،خۇدانىڭ ۋەكىللىرىگە ئوختاش ،قورقۇنچ ۋە ھۆرمەت بىلەن بويسۇنۇڭ. 15خۇداغا ئىتىنىدىغان قۇللىرىانىڭ ھېچقايسىسىغا قاتتىق مۇئامىلە قىلما ،بولمىسا ئىككىلىسىنىڭ ئۈستىدىن ھۆكۈم سۈرگەن خۇدادىن قورقمايسەن ،چۈنكى ئۇ ھېچكىمنى ئەمەس ،بەلكى رھھ تەييارلىغانلرنى چاقىرىش ئۈچۈن كەلگەن. 16ئۆۈۈادىكى بارلىق نەرسىلەرنى قوشنىاغا ئېيتىپ بەر ،ھېچ نەرسىنى ئۆۈۈمنىڭ دەپ ئاتىما .چۈنكى ،ئەگەر چىرىمەيدىغان نەرسىلەرگە قوشۇلساڭ ،چىرىيدىغان نەرسىلەرگە قوشۇلۇشۇڭ قانچىلىك ياختى؟ 17سۆۈلەشكە جۈرئەت قىلما ،چۈنكى ئېغىز ئۆلۈمنىڭ تۇۈىقى .پۈتۈن كۈچۈڭ بىلەن جېنىڭ ئۈچۈن كۈرەش قىل .ئېلىش ئۈچۈن قولۇانى سوۈما ،بېرىش كېرەك بولغاندا ئۇنى توختاتما. 18سااا پەرۋەردىگارنىڭ سۆۈىنى ئېيتقان ھەر بىر ئادەمنى كۆۈۈانىڭ قارىغىدەك سۆي ،كېچە-كۈندۈۈ كەلگۈسىدىكى ھۆكۈمنى ئەسلەپ تۇر. 19سەن ھەر كۈنى ئادىللرنىڭ يولىنى ئىزدەيسەن ،خۇدانىڭ سۆۈى بىلەن باشقىلرغا نەسىھەت قىلىپ ،جاننى قانداق قۇتقۇۈۇش توغرىسىدا ئويلىنىپ ،تەپەككۇر قىلىسەن. 20گۇناھلىرىانىڭ كەچۈرۈم قىلىنىتى ئۈچۈن ،قولۇڭ بىلەن كەمبەغەلرگە بېرىتقا تىرىش .بېرىش-بەرمەسلىك توغرىسىدا ئويلىنىۋالما ، بەرگەندىن كېيىنمۇ ئۇنىاغا ناراۈىلىق بىلدۈرمە. 21تىلەگەن ھەر بىر ئادەمگە بەر ،شۇنداق قىلساڭ كىمنىڭ سېنىڭ سوۋغاتلىرىاغا ياختى مۇكاپات بېرىدىغانلىقىنى بىلىسەن. 22ئالغانلىرىانى ئۆۈۈاگە ئال ،ئۇنىاغا قوشۇمچەمۇ قىلما ،ئۇنىادىن ئالما. 23يامانلر ھەمىتە سېنىڭ نەپرىتىادە بولسۇن .سەن ئادىل ھۆكۈم چىقىرىسەن .ھەرگىز بۆلۈنۈش پەيدا قىلمايسەن ،بەلكى ۈىددىيەتلىكلەرنى يارىتتۇرۇپ ،ئۇلرنى بىر يەرگە جەم قىلىسەن. 24گۇناھلىرىانى ئېتىراپ قىل ،دۇئايىاغا يامان ۋىجدان بىلەن كەلمە. 25بۇ نۇرنىڭ يولىدۇر.
بارنابانىڭ ئومۇمىي خېتى
15باب1لېكىن قارااغۇلۇقنىڭ يولى ئەگرى-بۈگرى ۋە لەنەتكە تولغان ،چۈنكى ئۇ مەاگۈلۈك ئۆلۈم يولى بولۇپ ،جاۈاغا تارتىلىدۇ .بۇ يولدا مااغانلر ئۆۈ جانلىرىنى ۋەيران قىلىدىغان نەرسىلەرگە يولۇقىدۇ. 2بۇلر تۆۋەندىكىلەر :بۇتپەرەسلىك ،ئۆۈىگە ئىتىنىش ،ھوقۇققا بولغان تەكەببۇرلۇق ،ئىككى يۈۈلۈكلۈك ،ئىككى يۈۈلۈكلۈك ،ۈىنا ،قاتىللىق ، باسقۇنچىلىق ،تەكەببۇرلۇق ،گۇناھ ،ئالدامچىلىق ،يامان نىيەت ،تەكەببۇرلۇق ،سېھىرگەرلىك ،ئاچكۆۈلۈك ۋە خۇدادىن قورقماسلىق. 3بۇ يولدا ياختىلرغا ۈىيانكەشلىك قىلغۇچىلر ،ھەقىقەتتىن نەپرەتلىنىدىغانلر ،يالغاننى ياختى كۆرىدىغانلر ،ھەققانىيەتنىڭ مۇكاپاتىنى بىلمەيدىغانلر ۋە ياختىلىققا چىڭ يېپىتمايدىغانلر مااىدۇ. 4ئۇلر تۇل ئاياللر ۋە يېتىملەرگە ئادىل ھۆكۈم چىقارمايدۇ ،رەۈىللىكنى كۆۈىتىدۇ ،پەرۋەردىگاردىن قورقمايدۇ. 5ئۇلر مۇليىملىق ۋە سەۋرچانلىقتىن يىراق ،بىھۇدە ئىتلرنى ياختى كۆرىدۇ ،مۇكاپاتنىڭ ئارقىسىدىن مااىدۇ ،كەمبەغەلرگە رەھىم قىلمايدۇ ،ئېغىر يۈك ۋە ۈۇلۇمغا ئۇچرىغانلرغا غەم قىلمايدۇ. 6ئۇلر ئۆۈلىرىنى ياراتقاننى بىلمەي تۇرۇپ ،يامان سۆۈلەشكە تەييار تۇرىدۇ؛ بالىلرنى ئۆلتۈرىدۇ؛ خۇدانىڭ ياراتقانلىرىنى بۇۈۇيدۇ؛ مىسكىنلەردىن يۈۈ ئۆرۈيدۇ؛ ئاۈاب چېكىۋاتقانلرغا ۈۇلۇم قىلىدۇ؛ بايلرنىڭ ھىمايىچىسى ،كەمبەغەلرنىڭ ئادىل ئەمەس ھۆكۈمچىسى؛ پۈتۈنلەي گۇناھكار. 7شۇاا ،بىز ئىلگىرى تىلغا ئالغان پەرۋەردىگارنىڭ ئادىل ئەمرلىرىنى ئۆگىنىپ ،ئۇلرغا ئەمەل قىلىتىمىز كېرەك .چۈنكى بۇنداق ئىتلرنى قىلغان ئادەم خۇدانىڭ پادىتاھلىقىدا شان-شەرەپكە ئېرىتىدۇ. 8لېكىن ،باشقا بىر قىسمىنى تاللىغان ئادەم ئۆۈىنىڭ قىلمىتلىرى بىلەن بىللە ھالك بولىدۇ .شۇاا تىرىلىش ۋە جاۈا بولىدۇ. 9ئاراالردىكى ئالىي دەرىجىلىكلەردىن ئۆتۈنىمەنكى( ئەگەر سىلەر مېنىڭ سىلەرگە بەرگەن ياختى نىيەت بىلەن بەرگەن مەسلىھەتلىرىمنى قوبۇل قىلساالر )،سىلەر ياختىلىق قىلليدىغان كىتىلەر سىلەر بىلەن بىللە بولسۇن ،ئۇلرنى تاشلىۋەتمەالر. 10چۈنكى يامان ئادەم بىلەن بىللە ھەممە نەرسە يوق قىلىنىدىغان كۈن يېقىنلشتى .پەرۋەردىگار يېقىن ،ئۇنىڭ مۇكاپاتى ئۇنىڭ بىلەن بىللە. 11شۇاا ،سىلەردىن قايتا-قايتا ئۆتۈنىمەنكى ،بىر-بىرىالرغا ياختى قانۇن چىقارغۇچىلر بولۇالر ،بىر-بىرىالرغا سادىق مەسلىھەتچى بولۇالر ،ئاراالردىن بارلىق ئىككى يۈۈلىمىچىلىكنى يوقىتىالر. 12پۈتكۈل دۇنيانىڭ پەرۋەردىگارى بولغان خۇدا سىلەرگە سەۋرچانلىق بىلەن دانالىق ،بىلىم ،مەسلىھەت ۋە ھۆكۈملىرىنى چۈشىنىش ئاتا قىلسۇن. 13سىلەر خۇدادىن تەلىم ئېلىالر ،پەرۋەردىگارنىڭ تەلىپىنى سوراپ ،ئۇنىاغا ئەمەل قىلىالر ،شۇنداق قىلساالر قىيامەت كۈنى قۇتقۇۈۇلىسىلەر. 14ئەگەر ئاراالردا ياختى ئىتلرنى ئەسلەپ قالسىاىز ،مېنى ئويلڭ .بۇ ئىتلر ئۈستىدە ئويلىنىپ بېقىالر ،شۇنداق قىلسام مېنىڭ ئارۈۇيۇم ۋە سىلەرگە بولغان كۆۈىتىتۈم ياختى نەتىجىگە ئايلىنىدۇ. 15سىلەردىن ئۆتۈنىمەن ،بۇنى سىلەرنىڭ ئىلتىپاتىالر دەپ تىلەيمەن .سىلەر بۇ گۈۈەل تەن چېدىرىدا تۇرغان ۋاقتىالردا ،بۇ نەرسىلەرنىڭ ھېچقايسىسىدىن كەم بولۇپ قالماالر .ئەكسىچە ،ئۇلرنى داۋاملىق ئىزدەالر ۋە بارلىق ئەمرلەرنى ئىجرا قىلىالر .چۈنكى بۇ ئىتلر مۇۋاپىق ۋە قىلىتقا ئەرۈىيدۇ. 16شۇاا ،سىلەرنىڭ خۇشال بولۇشۇالر ئۈچۈن ،ئىمكانىيىتىمنىڭ يېتىتىچە سىلەرگە خەت يېزىتقا تېخىمۇ تىرىتتىم .بالىلىرىم ،مۇھەببەت ۋە تىنچلىق بىلەن خوشلىتىالر. 17شان-شەرەپ ۋە بارلىق مېھىر-شەپقەتنىڭ ئىگىسى بولغان پەرۋەردىگار ،رھھىاىزغا يار بولسۇن ،ئامىن.