Issuu

‫ۋىيالر‬ ‫‪1‬باب‬‫‪1‬پەرۋەردىگار مۇسانى چاقىرىپ ‪ ،‬جامائەت چېدىرىدىن ئۇنىڭغا ‪: -‬دېدى‪.‬‬ ‫‪2‬ئىسرڭئىللر بىلەن سزللەالر ۋە ئۇلرغا ئېيتقىنكى ‪ ،‬ئەگەر ئارڭالردىن بىرى پەرۋەردىگارغا قۇربانلىق ئېلىپ كەلسە ‪ ،‬مال‪-‬چارۋىلرنى‬ ‫‪ ،‬ھەتتا پادىلرنى ۋە پادىلرنى ئېلىپ كېلىڭلر‪.‬‬ ‫‪3‬ئەگەر ئۇنىڭ قۇربانلىقلىرى پادىنىڭ كزيدۈرمە قۇربانلىقلىرى بولسا ‪ ،‬بىر ئەرنى نۇقسانسىز قۇربانلىق قىلسۇن ‪ ،‬ئۇ ئۇنى ئزل ئىختىيارى‬ ‫بىلەن جامائەت چېدىرىنىڭ ئىشىكى ئالدىدڭ پەرۋەردىگارنىڭ ھۇلۇرىدڭ سۇنسۇن‪.‬‬ ‫‪4‬ئۇ قولىنى كزيدۈرمە قۇربانلىقنىڭ بېشىغا قويىدۇ ‪.‬ھەمدە ئۇنىڭ ئۈچۈن كاپارەت بېرىشى قوبۇل قىلىنىدۇ‪.‬‬ ‫‪5‬ئۇ بۇقىنى پەرۋەردىگارنىڭ ھۇلۇرىدڭ ئزلتۈرىدۇ ‪.‬رھھانىيلر ‪ ،‬ھارۇننىڭ ئوغۇللىرى قان ئېلىپ كېلىپ ‪ ،‬قاننى جامائەت چېدىرىنىڭ‬ ‫ئىشىكى ئالدىدىكى قۇربانلىق سۇپىسىغا چېچىدۇ‪.‬‬ ‫‪6‬ئۇ كزيدۈرمە قۇربانلىقنى پارچىلپ ‪ ،‬ئۇنى پارچىليدۇ‪.‬‬ ‫‪7‬رھھانىي ھارۇننىڭ ئوغۇللىرى قۇربانلىق سۇپىسىغا ئوت قويۇپ ‪ ،‬ئوتۇننى ئوتقا ئورۇنلشتۇردى‪.‬‬ ‫‪8‬ھارۇننىڭ ئوغۇللىرى بولغان رھھانىيلر قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ ئۈستىدىكى ئوتنىڭ ئۈستىگە بزلەك ‪ ،‬باش ۋە ياغنى قويدى‪.‬‬ ‫‪9‬ئۇنىڭ ئىچى ۋە پۇتىنى سۇدڭ يۇيۇش كېرەك ‪.‬رھھانىي قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ ھەممىسىنى كزيدۈرۈپ ‪ ،‬كزيدۈرمە قۇربانلىق ‪ ،‬ئوتتىن‬ ‫ياسالغان قۇربانلىق قىلىپ ‪ ،‬پەرۋەردىگارغا خۇشپۇرڭق خۇشپۇرڭق بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪10‬ئەگەر ئۇنىڭ قۇربانلىقلىرى پادىلردىن ‪ ،‬يەنى قوي ياكى ئزچكىلەردىن بولسا ‪ ،‬كزيدۈرمە قۇربانلىق ئۈچۈن ‪.‬ئۇنى نۇقسانسىز ئەركەك‬ ‫ئېلىپ كېلىدۇ‪.‬‬ ‫‪11‬ئۇ ئۇنى قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ يېنىدڭ پەرۋەردىگارنىڭ ھۇلۇرىدڭ ئزلتۈرىدۇ ‪.‬ھارۇننىڭ ئوغۇللىرى بولغان رھھانىيلر ئۇنىڭ قېنىنى‬ ‫قۇربانلىق سۇپىسىغا چېچىدۇ‪.‬‬ ‫‪12‬ئۇ باش ۋە ياغلىرى بىلەن ئۇنى پارچىليدۇ ‪.‬رھھانىي ئۇلرنى قۇربانلىق سۇپىسىدىكى ئوتنىڭ ئۈستىگە تىزىدۇ‪.‬‬ ‫‪13‬لېكىن ئۇ ئىچى ۋە پۇتىنى سۇ بىلەن يۇيۇپ بېرىدۇ ‪.‬رھھانىي ھەممىنى ئېلىپ كېلىپ ‪ ،‬قۇربانلىق سۇپىسىدڭ كزيدۈرۈۋېتىدۇ‪.‬‬ ‫‪14‬ئەگەر پەرۋەردىگارغا ئاتاپ قۇربانلىق قىلىش ئۈچۈن كزيدۈرۈلگەن قۇربانلىقلر قۇشلردىن بولسا ‪ ،‬ئۇ تاشپاقىسى ياكى ياش كەپتەر‬ ‫قۇربانلىقلىرىنى ئېلىپ كېلىدۇ‪.‬‬ ‫‪15‬رھھانىي ئۇنى قۇربانلىق سۇپىسىغا ئېلىپ كېلىپ ‪ ،‬بېشىنى ئزرۈپ قۇربانلىق سۇپىسىدڭ كزيدۈرۈۋېتىدۇ ‪.‬قېنى قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ يېنىغا‬ ‫چىقىرىلىدۇ‪.‬‬ ‫‪16‬ئۇ لىرڭئەتلىرىنى پەيلىرى بىلەن ئۈلۈپ ‪ ،‬شەرق تەرىپىدىكى قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ يېنىغا ‪ ،‬كۈل جايىغا تاشليدۇ‪.‬‬ ‫‪17‬ئۇ ئۇنى قاناتلىرى بىلەن مەھكەم باغليدۇ ‪ ،‬لېكىن ئۇنى بزلمەيدۇ ‪.‬رھھانىي ئۇنى قۇربانلىق سۇپىسىدڭ ‪ ،‬ئوت ئۈستىدىكى ئوتۇندڭ‬ ‫كزيدۈرۈۋېتىدۇ‪.‬‬ ‫ئيككينچى باب‬ ‫‪1‬ھەر قاندڭق كىشى پەرۋەردىگارغا گزش قۇربانلىق قىلسا ‪ ،‬ئۇنىڭ قۇربانلىقلىرى ئۇندىن بولىدۇ ‪.‬ئۇ ئۇنىڭغا ياغ قۇيۇپ ‪ ،‬ئۇنىڭغا خۇشبۇي‬ ‫دھرڭ بېرىدۇ‪:‬‬ ‫‪2‬ئۇ ھارۇننىڭ ئوغۇللىرىغا رھھانىيلرنى ئېلىپ كېلىدۇ ‪.‬ئۇ بۇغدڭي ئۇنى ۋە ئۇنىڭدىكى بارلىق ياغلرنى ‪ ،‬بارلىق خۇشپۇرڭق ماتېرىياللرنى‬ ‫ئېلىپ كېلىدۇ ‪.‬رھھانىي ئۇنىڭ خاتىرە مۇنارىنى قۇربانلىق سۇپىسىدڭ كزيدۈرۈپ ‪ ،‬پەرۋەردىگارغا خۇشپۇرڭق خۇشپۇرڭق قىلىپ قۇربانلىق‬ ‫قىلماقچى بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪3‬گزش قۇربانلىقنىڭ قالدۇقلىرى ھارۇن ۋە ئۇنىڭ ئوغۇللىرى بولىدۇ ‪.‬بۇ پەرۋەردىگارنىڭ ئوتتىن قىلغان قۇربانلىقلىرىدىن ئەڭ مۇقەددەس‬ ‫نەرسە‪.‬‬ ‫‪4‬ئەگەر تونۇردڭ پىشۇرۇلغان گزش قۇربانلىق سۇپىسى ئېلىپ كەلسىڭىز ‪ ،‬ئۇ ياغ بىلەن ئارىلشتۇرۇلغان ئېسىل ئۇننىڭ خېمىرتۇرۇچ ياكى‬ ‫مايغا ياغلنغان پېتىر نانلر بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪5‬ئەگەر سېنىڭ قۇربانلىقىڭ قالڭندڭ پىشۇرۇلغان گزش قۇربانلىق بولسا ‪ ،‬ئۇ ياغ بىلەن ئارىلشتۇرۇلغان خېمىرتۇرۇچتىن بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪6‬ئۇنى پارچە‪-‬پارچە قىلىپ ‪ ،‬ئۇنىڭغا ماي قۇيۇڭ ‪ ،‬ئۇ گزش قۇربانلىق‪.‬‬ ‫‪7‬ئەگەر قۇربانلىقىڭىز قورۇما قورۇمىسىدڭ پىشۇرۇلغان گزش قۇربانلىق بولسا ‪ ،‬ئۇ ماي بىلەن ئىنچىكە ئۇندىن ياسىلىدۇ‪.‬‬ ‫‪8‬بۇ نەرسىلەردىن ياسالغان گزش قۇربانلىقلىرىنى پەرۋەردىگارغا ئېلىپ كېلىڭلر ‪ ،‬رھھانىيغا سۇنۇلغاندڭ ‪ ،‬ئۇنى قۇربانلىق سۇپىسىغا ئېلىپ‬ ‫كېلىدۇ‪.‬‬ ‫‪9‬رھھانىي ئۇنىڭ قۇربانلىق سۇپىسىدىن ئېلىپ ‪ ،‬ئۇنى قۇربانلىق سۇپىسىدڭ كزيدۈرۈۋېتىدۇ‪.‬‬ ‫‪10‬گزش قۇربانلىقلىرىدىن قالغان نەرسە ھارۇن ۋە ئۇنىڭ ئوغۇللىرى بولىدۇ ‪.‬بۇ پەرۋەردىگارنىڭ ئوتتىن قىلغان قۇربانلىقلىرىدىن ئەڭ‬ ‫مۇقەددەس نەرسە‪.‬‬ ‫‪11‬پەرۋەردىگارغا ئېلىپ كېلىدىغان گزش قۇربانلىقلىرى خېمىرتۇرۇچ بىلەن ياسالمايدۇ‪.‬‬ ‫‪12‬تۇنجى مېۋىلەرنىڭ قۇربانلىق قىلىنىشىغا كەلسەك ‪ ،‬ئۇلرنى پەرۋەردىگارغا سۇنۇڭ ‪ ،‬ئەمما ئۇلر تاتلىق پۇرڭق ئۈچۈن قۇربانلىق‬ ‫سۇپىسىدڭ كزيدۈرۈلمەيدۇ‪.‬‬

‫لۋىيلر‬

‫‪13‬گزش قۇربانلىقلىرىڭىزنىڭ ھەربىر قۇربانلىقلىرىنى تۇل بىلەن تېتىيسىز ‪.‬خۇدڭيىڭنىڭ ئەھدىنىڭ تۇلىغا گزش قۇربانلىقىڭنىڭ كەمچىلىكىگە‬ ‫يول قويمايسەن ‪ ،‬بارلىق قۇربانلىقلىرىڭ بىلەن تۇل تەقدىم قىلغىن‪.‬‬ ‫‪14‬ئەگەر سىز تۇنجى مېۋە‪-‬چېۋىلىرىڭىزنى پەرۋەردىگارغا سۇنسىڭىز ‪ ،‬تۇنجى مېۋىڭىزنىڭ ئوتتا قۇرۇتۇلغان كزممىقوناق باشاقلىرىنىڭ‬ ‫گزش قۇربانلىقلىرىنى سۇنۇڭ‪.‬‬ ‫‪15‬ئۇنىڭغا ياغ قۇيۇپ ‪ ،‬خۇشبۇي ئىسرىقلرنى قويغىن ‪ ،‬ئۇ گزش قۇربانلىق‪.‬‬ ‫‪16‬رھھانىي ئۇنىڭ خاتىرە مۇنارىنى ‪ ،‬سوقۇلغان قوناقنىڭ بىر قىسمىنى ۋە ماينىڭ بىر قىسمىنى بارلىق خۇشبۇي ئىسرىقلر بىلەن‬ ‫كزيدۈرۈۋېتىدۇ ‪.‬بۇ پەرۋەردىگارغا ئاتاپ قۇربانلىق قىلىش‪.‬‬ ‫‪3‬باب‬‫‪1‬ئەگەر ئۇنىڭ قۇربانلىقلىرى پادىدىن قۇربانلىق قىلسا ‪ ،‬ئۇ قۇربانلىق سۇپىسى قۇربانلىق بولسا ‪.‬مەيلى ئەر ياكى ئايال بولسۇن ‪ ،‬ئۇنى‬ ‫پەرۋەردىگار ئالدىدڭ ئەيىبسىز تەقدىم قىلىدۇ‪.‬‬ ‫‪2‬ئۇ قولىنى قۇربانلىقنىڭ بېشىغا قويۇپ ‪ ،‬ئۇنى جامائەت چېدىرىنىڭ ئىشىكى ئالدىدڭ ئزلتۈرىدۇ ‪.‬ھارۇننىڭ ئوغۇللىرى رھھانىيلر قاننى‬ ‫قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ ئەترڭپىغا چېچىدۇ‪.‬‬ ‫‪3‬ئۇ تىنچلىق قۇربانلىقىنى پەرۋەردىگارغا ئوت بىلەن قۇربانلىق قىلىدۇ ‪.‬ئىچىنى يېپىپ تۇرىدىغان ياغ ۋە ئىچىدىكى بارلىق مايلر ‪،‬‬ ‫‪4‬ئىككى بزرەك ۋە ئۇنىڭدىكى ياغ ‪ ،‬يان تەرەپتىكى ماي ۋە جىگەرنىڭ ئۈستىدىكى بزرەك بزرەك بىلەن بىللە ئېلىپ كېتىدۇ‪.‬‬ ‫‪5‬ھارۇننىڭ ئوغۇللىرى ئۇنى قۇربانلىق سۇپىسىدڭ كزيدۈرمە قۇربانلىقنىڭ ئۈستىدە كزيدۈرۈڭ ‪ ،‬ئۇ ئوتتىكى ئوتۇننىڭ ئۈستىدە‪.‬‬ ‫‪6‬ئەگەر ئۇ پەرۋەردىگارغا تىنچلىق قۇربانلىقى ئۈچۈن قۇربانلىق قىلسا ‪ ،‬پادىدىن بولسۇن ‪.‬ئەر ياكى ئايال ‪ ،‬ئۇنى نۇقسانسىز سۇنۇشى‬ ‫كېرەك‪.‬‬ ‫‪7‬ئۇ قۇربانلىق ئۈچۈن بىر قولڭ قۇربانلىق قىلسا ‪ ،‬ئۇنى پەرۋەردىگارنىڭ ھۇلۇرىغا سۇنسۇن‪.‬‬ ‫‪8‬ئۇ قولىنى قۇربانلىقنىڭ بېشىغا قويۇپ ‪ ،‬ئۇنى جامائەت چېدىرىنىڭ ئالدىدڭ ئزلتۈرىدۇ ‪.‬ھارۇننىڭ ئوغۇللىرى ئۇنىڭ قېنىنى قۇربانلىق‬ ‫سۇپىسىغا چېچىدۇ‪.‬‬ ‫‪9‬ئۇ تىنچلىق قۇربانلىقنى پەرۋەردىگارغا ئوت بىلەن قۇربانلىق قىلىدۇ ‪.‬ئۇنىڭدىكى ياغ ۋە پۈتۈن لزاگىنى ئۇ ئومۇرتقىدىن قاتتىق ئېلىۋڭلىدۇ ‪.‬‬ ‫ئىچىنى يېپىپ تۇرىدىغان ياغ ۋە ئىچىدىكى بارلىق مايلر ‪،‬‬ ‫‪10‬ئىككى بزرەك ۋە ئۇلرنىڭ ئۈستىدىكى ياغ ‪ ،‬يان تەرەپتىكى ماي ۋە جىگەرنىڭ ئۈستىدىكى بزرەك بزرەك بىلەن بىللە ئېلىپ كېتىدۇ‪.‬‬ ‫‪11‬رھھانىي ئۇنى قۇربانلىق سۇپىسىدڭ كزيدۈرۈۋېتىدۇ‪.‬‬ ‫‪12‬ئەگەر ئۇنىڭ قۇربانلىقلىرى ئزچكە بولسا ‪ ،‬ئۇنى پەرۋەردىگارنىڭ ھۇلۇرىغا سۇنۇڭ‪.‬‬ ‫‪13‬ئۇ قولىنى ئۇنىڭ بېشىغا قويۇپ ‪ ،‬جامائەت چېدىرىنىڭ ئالدىدڭ ئزلتۈرىدۇ ‪.‬ھارۇننىڭ ئوغۇللىرى ئۇنىڭ قېنىنى قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ‬ ‫ئەترڭپىغا چېچىدۇ‪.‬‬ ‫‪14‬ئۇ قۇربانلىقنى ‪ ،‬ھەتتا پەرۋەردىگارغا ئوت بىلەن قۇربانلىق قىلىدۇ ‪.‬ئىچىنى يېپىپ تۇرىدىغان ياغ ۋە ئىچىدىكى بارلىق مايلر ‪،‬‬ ‫‪15‬ئىككى بزرەك ۋە ئۇلرنىڭ ئۈستىدىكى ياغ ‪ ،‬يان تەرەپتىكى ماي ۋە جىگەرنىڭ ئۈستىدىكى بزرەك بزرەك بىلەن بىللە ئېلىپ كېتىدۇ‪.‬‬ ‫‪16‬رھھانىي ئۇلرنى قۇربانلىق سۇپىسىدڭ كزيدۈرۈۋېتىدۇ‪.‬‬ ‫‪17‬ئەۋلدلىرىڭلرنىڭ ئەۋلدلىرىڭلرغا مەاگۈلۈك قانۇن بولۇپ ‪ ،‬ياغ ۋە قان يېمەيسىلەر‪.‬‬ ‫‪4‬باب‬‫‪1‬پەرۋەردىگار مۇساغا مۇندڭق دېدى‪:‬‬ ‫‪2‬بەنى‪-‬ئىسرڭئىلغا سزللەالر« ‪:‬ئەگەر بىر ئادەم پەرۋەردىگارنىڭ قىلىشقا تېگىشلىك بولمىغان ئىشلرغا ئائىت بۇيرۇقلىرىغا نادڭنلىق قىلىپ‬ ‫گۇناھ سادىر قىلسا ۋە ئۇلرنىڭ ھېچقايسىسىغا قارشى قىلمىسا‪:‬‬ ‫‪3‬مەسىھكە تەيىنلەنگەن پوپ كىشىلەرنىڭ گۇناھىغا ئاساسەن گۇناھ قىلسا ‪.‬ئاندىن ئۇ گۇناھ سادىر قىلغان گۇناھىنى ئېلىپ كەلسۇن‪.‬‬ ‫‪4‬ئۇ بۇقانى پەرۋەردىگارنىڭ ئالدىدڭ جامائەت چېدىرىنىڭ ئىشىكىگە ئېلىپ كېلىدۇ ‪.‬ئۇ قولىنى بۇقانىڭ بېشىغا قويۇپ ‪ ،‬بۇقىنى پەرۋەردىگارنىڭ‬ ‫ئالدىدڭ ئزلتۈرىدۇ‪.‬‬ ‫‪5‬مەسىھ قىلىنغان رھھانىي بۇقانىڭ قېنىنى ئېلىپ ‪ ،‬جامائەت چېدىرىغا ئېلىپ كېلىدۇ‪.‬‬ ‫‪6‬رھھانىي بارمىقىنى قېنىغا چىلپ ‪ ،‬مۇقەددەس جاينىڭ پەردىسىنىڭ ئالدىدڭ پەرۋەردىگارنىڭ ئالدىدڭ يەتتە قېتىم چېچىدۇ‪.‬‬ ‫‪7‬رھھانىي قاننىڭ بىر قىسمىنى جامائەت چېدىرىدىكى پەرۋەردىگارنىڭ ھۇلۇرىدڭ تاتلىق خۇشبۇي قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ مۈاگۈلىگە قويىدۇ ‪.‬‬ ‫ھەمدە بۇقانىڭ بارلىق قېنىنى جامائەت چېدىرىنىڭ ئىشىكى ئالدىدڭ كزيدۈرمە قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ ئاستىغا تزكۈڭ‪.‬‬ ‫‪8‬ئۇ گۇناھنىڭ قۇربانلىقى ئۈچۈن كالنىڭ بارلىق ياغلىرىنى ئېلىۋېتىدۇ ‪.‬ئىچىنى يېپىپ تۇرىدىغان ياغ ۋە ئىچىدىكى بارلىق مايلر ‪،‬‬ ‫‪9‬ئىككى بزرەك ۋە ئۇلرنىڭ ئۈستىدىكى ياغ ‪ ،‬يان تەرەپتىكى ماي ۋە جىگەرنىڭ ئۈستىدىكى بزرەك بزرەك بىلەن بىللە ئېلىپ كېتىدۇ‪.‬‬ ‫‪10‬ئۇ قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ بۇقىدىن چىقىرىۋېتىلگەندەك ‪ ،‬رھھانىي ئۇلرنى كزيدۈرمە قۇربانلىق سۇپىسىدڭ كزيدۈرۈۋېتىدۇ‪.‬‬ ‫‪11‬بۇقانىڭ تېرىسى ‪ ،‬پۈتۈن گزشلىرى ‪ ،‬بېشى ‪ ،‬پۇتلىرى ‪ ،‬ئىچى ۋە تىزلىرى بىلەن‪.‬‬ ‫‪12‬ھەتتا پۈتۈن بۇقىنى لگېرسىز كۈلگە تزكۈلگەن پاكىز جايغا ئېلىپ بېرىپ ‪ ،‬ئۇنى ئوتتا كزيدۈرۈۋېتىدۇ ‪.‬كۈل تزكۈلگەن جايدڭ‬ ‫كزيدۈرۈلىدۇ‪.‬‬ ‫‪13‬ئەگەر پۈتۈن ئىسرڭئىل جامائىتى نادڭنلىق بىلەن گۇناھ سادىر قىلىپ ‪ ،‬بۇ ئىش جامائەتنىڭ نەلىرىدىن يوشۇرۇلسا ‪ ،‬ئۇلر پەرۋەردىگارنىڭ‬ ‫قىلىشقا تېگىشلىك بولمىغان ۋە گۇناھكار بولغان ھەر قاندڭق ئەمرىگە خىلپلىق قىلغان بولسا‪.‬‬

‫لۋىيلر‬

‫‪14‬ئۇلر گۇناھ سادىر قىلغان گۇناھ مەلۇم بولغاندڭ ‪ ،‬جامائەت گۇناھ ئۈچۈن ياش بۇقا تەقدىم قىلىپ ‪ ،‬ئۇنى جامائەت چېدىرىنىڭ ئالدىغا ئېلىپ‬ ‫كېلىدۇ‪.‬‬ ‫‪15‬جامائەتنىڭ ئاقساقاللىرى قوللىرىنى بۇقانىڭ بېشىغا قويۇپ ‪ ،‬پەرۋەردىگارنىڭ ئالدىدڭ ئزلتۈرۈلىدۇ‪.‬‬ ‫‪16‬مەسىھ قىلىنغان رھھانىي بۇقا قېنىنى جامائەت چېدىرىغا ئېلىپ كېلىدۇ‪.‬‬ ‫‪17‬رھھانىي بارمىقىنى قاننىڭ بىر قىسمىغا چىلپ ‪ ،‬پەردە ئالدىدڭ پەرۋەردىگارنىڭ ئالدىدڭ يەتتە قېتىم چېچىدۇ‪.‬‬ ‫‪18‬ئۇ قاننىڭ بىر قىسمىنى پەرۋەردىگارنىڭ ھۇلۇرىدىكى قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ مۈاگۈلىگە قويىدۇ ۋە جامائەت چېدىرىنىڭ ئىشىكى ئالدىدڭ‬ ‫كزيدۈرمە قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ ئاستىغا بارلىق قانلرنى تزكۈدۇ‪.‬‬ ‫‪19‬ئۇ بارلىق ياغلىرىنى ئېلىپ ‪ ،‬قۇربانلىق سۇپىسىدڭ كزيدۈرۈۋېتىدۇ‪.‬‬ ‫‪20‬ئۇ بۇقا بىلەن گۇناھنى قۇربانلىق قىلىش ئۈچۈن بۇقا بىلەن قىلغاندەك قىلىدۇ ‪ ،‬رھھانىي ئۇلر ئۈچۈن كاپارەت بېرىدۇ ‪ ،‬ئۇ كەچۈرۈم‬ ‫قىلىنىدۇ‪.‬‬ ‫‪21‬ئۇ بۇقىنى لگېرسىز ئېلىپ چىقىپ ‪ ،‬تۇنجى بۇقىنى كزيدۈرگەندەك كزيدۈرۈۋېتىدۇ ‪.‬بۇ جامائەت ئۈچۈن گۇناھ‪.‬‬ ‫‪22‬ھزكۈمدڭر گۇناھ سادىر قىلىپ ‪ ،‬پەرۋەردىگار پەرۋەردىگارنىڭ قىلىشقا تېگىشلىك بولمىغان ۋە گۇناھكار بولغان بۇيرۇقلىرىغا قارشى‬ ‫نادڭنلىق بىلەن مەلۇم ئىشنى قىلغان بولسا‪.‬‬ ‫‪23‬ياكى ئۇنىڭ گۇناھ سادىر قىلغان گۇناھى ئۇنى تونۇسا ‪.‬ئۇ قۇربانلىقنى ‪ ،‬ئزچكە بالىسىنى ‪ ،‬نۇقسانسىز ئەرنى ئېلىپ كېلىدۇ‪.‬‬ ‫‪24‬ئۇ قولىنى ئزچكىنىڭ بېشىغا قويۇپ ‪ ،‬كزيدۈرمە قۇربانلىقنى پەرۋەردىگارنىڭ ھۇلۇرىدڭ ئزلتۈرگەن جايدڭ ئزلتۈرىدۇ ‪.‬بۇ گۇناھ‪.‬‬ ‫‪25‬رھھانىي گۇناھ قۇربانلىقنىڭ قېنىنى بارمىقى بىلەن ئېلىپ ‪ ،‬ئۇنى كزيدۈرمە قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ مۈاگۈلىگە قويۇپ ‪ ،‬قېنىنى كزيدۈرمە‬ ‫قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ ئاستىغا تزكتى‪.‬‬ ‫‪26‬ئۇ بارلىق ياغلىرىنى قۇربانلىق سۇپىسىدڭ كزيدۈرۈپ ‪ ،‬تىنچلىق قۇربانلىقلىرىنىڭ مېيىدەك كزيدۈرۈۋېتىدۇ ‪.‬رھھانىي ئۇنىڭ گۇناھىنى‬ ‫كەچۈرۈم قىلىدۇ ‪ ،‬ئۇ كەچۈرۈم قىلىنىدۇ‪.‬‬ ‫‪27‬ئەگەر ئادەتتىكى كىشىلەردىن بىرى نادڭنلىق بىلەن گۇناھ سادىر قىلسا ‪ ،‬ئۇ پەرۋەردىگارنىڭ قىلىشقا تېگىشلىك بولمىغان ئىشلرغا ئائىت‬ ‫بەلى بۇيرۇقلىرىغا خىلپلىق قىلىپ ‪ ،‬گۇناھكار بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪28‬ياكى ئۇنىڭ گۇناھ سادىر قىلغان گۇناھى تونۇلسا ‪ ،‬ئۇ ئزلىنىڭ قىلغان گۇناھى ئۈچۈن ئزچكە بالىسى ‪ ،‬نۇقسانسىز ئايال قۇربانلىقنى ئېلىپ‬ ‫كېلىدۇ‪.‬‬ ‫‪29‬ئۇ گۇناھنى قۇربانلىقنىڭ بېشىغا قويۇپ ‪ ،‬كزيدۈرمە قۇربانلىقنىڭ ئورنىدڭ گۇناھ قۇربانلىقىنى ئزلتۈرىدۇ‪.‬‬ ‫‪30‬رھھانىي ئۇنىڭ قېنىنى بارمىقى بىلەن ئېلىپ ‪ ،‬كزيدۈرمە قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ مۈاگۈلىگە قويۇپ ‪ ،‬بارلىق قانلىرىنى قۇربانلىق‬ ‫سۇپىسىنىڭ ئاستىغا تزكتى‪.‬‬ ‫‪31‬ئۇ قۇربانلىق قۇربانلىقلىرىدىن ياغ چىقىرىۋېتىلگەندەك ‪ ،‬ئۇنىڭ بارلىق ياغلىرىنى ئېلىۋېتىدۇ ‪.‬رھھانىي ئۇنى قۇربانلىق سۇپىسىدڭ‬ ‫كزيدۈرۈپ ‪ ،‬پەرۋەردىگارغا خۇشپۇرڭق پۇرڭق بېرىدۇ ‪.‬رھھانىي ئۇنىڭ ئۈچۈن كاپارەت بېرىدۇ ‪ ،‬ئۇ كەچۈرۈم قىلىنىدۇ‪.‬‬ ‫‪32‬ئەگەر ئۇ بىر قولىنى گۇناھ قۇربانلىقى ئۈچۈن ئېلىپ كەلسە ‪ ،‬ئۇنى نۇقسانسىز بىر ئايال ئېلىپ كېلىدۇ‪.‬‬ ‫‪33‬ئۇ قولىنى گۇناھ قۇربانلىقىنىڭ بېشىغا قويۇپ ‪ ،‬كزيدۈرمە قۇربانلىقنى ئزلتۈرگەن جايدڭ گۇناھ قۇربانلىقى ئۈچۈن ئزلتۈرىدۇ‪.‬‬ ‫‪34‬رھھانىي گۇناھ قۇربانلىقنىڭ قېنىنى بارمىقى بىلەن ئېلىپ ‪ ،‬كزيدۈرمە قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ مۈاگۈلىگە قويۇپ ‪ ،‬بارلىق قانلىرىنى‬ ‫قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ ئاستىغا تزكتى‪.‬‬ ‫‪35‬ئۇ قۇربانلىقنىڭ قۇربانلىقلىرىدىن قولىلرنىڭ يېغى ئېلىپ كېتىلگەندەك ‪ ،‬ئۇنىڭ بارلىق ياغلىرىنى ئېلىپ كېتىدۇ ‪.‬رھھانىي پەرۋەردىگارغا‬ ‫ئاتاپ قۇربانلىق قىلغان قۇربانلىقلرغا ئاساسەن ‪ ،‬ئۇلرنى قۇربانلىق سۇپىسىدڭ كزيدۈرۈۋېتىدۇ‪.‬‬ ‫‪5‬باب‬‫‪1‬ئەگەر بىر ئادەم گۇناھ سادىر قىلىپ ‪ ،‬قەسەم قىلىش ئاۋڭلىنى ئاالىسا ۋە ئۇنى كزرگەن ياكى بىلگەن گۇۋڭھچى بولسا ‪.‬ئەگەر ئۇنى ئېيتمىسا‬ ‫‪ ،‬ئۇ ئزلىنىڭ گۇناھلىرىنى ئۈستىگە ئالىدۇ‪.‬‬ ‫‪2‬ياكى رھھ ھەر قاندڭق بىر ناپاك نەرسىگە تەگسە ‪ ،‬ئۇ مەيلى ناپاك ھايۋڭننىڭ جەسىتى بولسۇن ‪ ،‬ياكى ناپاك چارۋىلرنىڭ جەسىتى بولسۇن‬ ‫‪ ،‬ياكى ناپاك ئزمىلەيدىغان نەرسىلەرنىڭ جەسىتى بولسۇن ۋە ئۇنىڭدىن يوشۇرۇلسا ‪.‬ئۇمۇ ناپاك ‪ ،‬گۇناھكار بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪3‬ياكى ئۇ ئىنساننىڭ ناپاكلىقىغا تەگسە ‪ ،‬ئۇ قاندڭق ناپاك بولسا ‪ ،‬ئىنسان ئۇنى ناپاك قىلىدۇ ۋە ئۇنىڭدىن يوشۇرۇلىدۇ ‪.‬ئۇ بۇنى بىلسە ‪،‬‬ ‫گۇناھكار بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪4‬ياكى بىر ئادەم قەسەم قىلىپ ‪ ،‬لەۋلىرى بىلەن يامانلىق قىلىشنى ياكى ياخشىلىق قىلىشنى تەلەپ قىلسا ‪ ،‬ئىنسان قەسەم بىلەن نېمە دېسە ‪ ،‬ئۇ‬ ‫ئۇنىڭدىن يوشۇرۇلىدۇ ‪.‬ئۇ بۇنى بىلسە ‪ ،‬بۇلرنىڭ بىرىدە گۇناھكار بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪5‬ئۇ بۇ ئىشلرنىڭ بىرىدە گۇناھكار بولغاندڭ ‪ ،‬ئۇ ئزلىنىڭ گۇناھ سادىر قىلغانلىقىنى ئېتىرڭپ قىلىدۇ‪.‬‬ ‫‪6‬ئۇ گۇناھ سادىر قىلغان گۇناھلىرى ئۈچۈن پەرۋەردىگارغا گۇناھ‪-‬مەسىيەتنى ئېلىپ كېلىدۇ ‪.‬رھھانىي ئۇنىڭ گۇناھى توغرىسىدڭ كاپارەت‬ ‫بېرىدۇ‪.‬‬ ‫‪7‬ئەگەر ئۇ قولڭ ئېلىپ كېلەلمىسە ‪ ،‬ئۇ قىلغان گۇناھلىرىنى پەرۋەردىگارغا ئېلىپ كېلىدۇ ‪.‬بىرى گۇناھ قۇربانلىقى ئۈچۈن ‪ ،‬يەنە بىرى‬ ‫كزيدۈرمە قۇربانلىق ئۈچۈن‪.‬‬ ‫‪8‬ئۇ ئۇلرنى ئالدى بىلەن گۇناھنىڭ قۇربانلىقى ئۈچۈن قۇربانلىق قىلىدىغان ۋە بېشىنى بوينىدىن چۈشۈرۈۋېتىدىغان رھھانىينىڭ يېنىغا ئېلىپ‬ ‫كېلىدۇ‪.‬‬ ‫‪9‬ئۇ قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ قېنىغا قۇربانلىقنىڭ قېنىنى چېچىدۇ ‪.‬قالغان قانلر قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ ئاستىغا ئېلىنىدۇ ‪.‬بۇ گۇناھ قۇربانلىق‪.‬‬

‫لۋىيلر‬

‫‪10‬ئۇ ئىككىنچى خىل ئۇسۇلدڭ كزيدۈرمە قۇربانلىقنى سۇنۇشى كېرەك ‪.‬رھھانىي ئۇنىڭ گۇناھى ئۈچۈن ئۇنىڭ ئۈچۈن كاپارەت بېرىدۇ ‪ ،‬ئۇ‬ ‫كەچۈرۈم قىلىنىدۇ‪.‬‬ ‫‪11‬ئەگەر ئۇ ئىككى تاشپاقا ياكى ئىككى ياش كەپتەر ئېلىپ كېلەلمىسە ‪ ،‬گۇناھكار كىشى قۇربانلىق ئۈچۈن بىر ئۇن ئېفانىڭ ئوندىن بىر‬ ‫قىسمىنى گۇناھ قۇربانلىقى ئۈچۈن ئېلىپ كېلىدۇ ‪.‬ئۇنىڭغا ياغ قويمايدۇ ۋە ئۇنىڭغا خۇشبۇي ئىسرىقلرنىمۇ قويمايدۇ ‪ ،‬چۈنكى ئۇ گۇناھ‬ ‫قۇربانلىق‪.‬‬ ‫‪12‬ئاندىن ‪ ،‬ئۇنى رھھانىينىڭ يېنىغا ئېلىپ كېلىدۇ ‪ ،‬رھھانىي ئۇنىڭ قولىدىن بىرنى ‪ ،‬ھەتتا خاتىرە مۇنارىنى ئېلىپ ‪ ،‬قۇربانلىق سۇپىسىدڭ‬ ‫كزيدۈرۈپ ‪ ،‬پەرۋەردىگارغا ئاتاپ قۇربانلىق قىلدى‪.‬‬ ‫‪13‬رھھانىي ئۇنىڭ گۇناھلىرىنىڭ بىرىنىڭ بىرىدە گۇناھ سادىر قىلغانلىقى ئۈچۈن ئۇنىڭغا كاپارەت بېرىدۇ ‪.‬ئۇ كەچۈرۈم قىلىنىدۇ ‪.‬قالغانلىرى‬ ‫گزش قۇربانلىق سۈپىتىدە رھھانىي بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪14‬پەرۋەردىگار مۇساغا مۇندڭق دېدى‪:‬‬ ‫‪15‬ئەگەر بىر ئادەم پەرۋەردىگارنىڭ مۇقەددەس ئىشلىرىدڭ خاتالىق سادىر قىلىپ ‪ ،‬نادڭنلىق بىلەن گۇناھ قىلسا ‪.‬ئاندىن ئۇ گۇناھلىرىنى‬ ‫پەرۋەردىگارغا پادىدىن نۇقسانسىز بىر قوچقار ئېلىپ كېلىدۇ‪.‬‬ ‫‪16‬ئۇ مۇقەددەس ئىشتا قىلغان لىيىنىنى تۈلىتىدۇ ۋە بەشىنچى قىسمىنى ئۇنىڭغا قوشۇپ ‪ ،‬رھھانىيغا بېرىدۇ ‪.‬رھھانىي ئۇنىڭغا گۇناھ‬ ‫قۇربانلىقى قوچقار بىلەن كاپارەت بېرىدۇ ‪ ،‬ئۇ كەچۈرۈم قىلىنىدۇ‪.‬‬ ‫‪17‬ئەگەر بىر ئادەم گۇناھ قىلىپ ‪ ،‬پەرۋەردىگارنىڭ ئەمرلىرى بىلەن چەكلەنگەن بۇ ئىشلرنىڭ بىرىنى قىلسا ‪.‬گەرچە ئۇ بۇنى بىلمىسىمۇ ‪،‬‬ ‫ئەمما ئۇ گۇناھكار ‪ ،‬ئۇنىڭ گۇناھلىرىنى ئۈستىگە ئالىدۇ‪.‬‬ ‫‪18‬ئۇ سېنىڭ مزلچەرىڭ بىلەن پادىدىن نۇقسانسىز بىر قوچقارنى رھھانىيغا ئېلىپ كېلىدۇ ‪.‬رھھانىي ئۇنىڭ نادڭنلىقى توغرىسىدڭ خاتالىق سادىر‬ ‫قىلىپ ‪ ،‬ئۇنى بىلمەيدۇ ‪ ،‬ئۇ كەچۈرۈم قىلىنىدۇ‪.‬‬ ‫‪19‬ئۇ گۇناھسىزدۇر ‪.‬ئۇ ھەقىقەتەن پەرۋەردىگارغا خىلپلىق قىلدى‪.‬‬ ‫‪6‬باب‬‫‪1‬پەرۋەردىگار مۇساغا مۇندڭق دېدى‪:‬‬ ‫‪2‬ئەگەر بىر ئادەم گۇناھ سادىر قىلىپ ‪ ،‬پەرۋەردىگارغا خىلپلىق قىلىپ ‪ ،‬ئۇنى ساقلپ قېلىشقا ‪ ،‬شېرىكلىشىشكە ‪ ،‬ياكى لھرڭۋڭنلىق بىلەن‬ ‫تارتىۋېلىنغان ياكى قوشنىسىنى ئالدىغان نەرسىگە قوشنىسىغا يالغان سزللىسە‪.‬‬ ‫‪3‬ياكى يۈتۈپ كەتكەن نەرسىنى بايقىدىڭىز ‪ ،‬بۇ توغرىدڭ يالغان سزللەيدۇ ۋە يالغان قەسەم قىلىدۇ ‪.‬ئىنسان قىلغان ئىشلرنىڭ ھەممىسىدە گۇناھ‬ ‫سادىر قىلىدۇ‪:‬‬ ‫‪4‬شۇندڭق قىلىپ ‪ ،‬ئۇ گۇناھ سادىر قىلغان ۋە گۇناھكار بولغانلىقتىن ‪ ،‬ئۇ لھرلۇق بىلەن ئېلىپ كەتكەن نەرسىلەرنى ‪ ،‬ياكى ئالدڭمچىلىق بىلەن‬ ‫ئېرىشكەن نەرسىنى ‪ ،‬ياكى ساقلشقا تاپشۇرۇلغان نەرسىنى ياكى تاپقان نەرسىلىرىنى ئەسلىگە كەلتۈرىدۇ‪.‬‬ ‫‪5‬ياكى ئۇ يالغان قەسەم قىلغانلرنىڭ ھەممىسى ‪.‬ئۇ ھەتتا ئۇنى ھاۋڭلە قىلغۇچىغا ئەسلىگە كەلتۈرىدۇ ‪ ،‬بەشىنچى قىسمىنى ئۇنىڭغا قوشۇپ ‪،‬‬ ‫ئزلى خالىغان كىشىگە تاپشۇرۇپ بېرىدۇ‪.‬‬ ‫‪6‬ئۇ گۇناھ‪-‬مەسىيەتنى قۇربانلىق قىلىپ ‪ ،‬پادىچىدىن نۇقسانسىز قوچقارنى پەرۋەردىگارغا ئېلىپ كېلىدۇ‪.‬‬ ‫‪7‬رھھانىي پەرۋەردىگارنىڭ ئالدىدڭ ئۇنىڭ ئۈچۈن كاپارەت بېرىدۇ ‪ ،‬ئۇنىڭ گۇناھ‪-‬مەسىيەتلىرى تۈپەيلىدىن قىلغانلىرى ئۈچۈن كەچۈرۈم‬ ‫قىلىنىدۇ‪.‬‬ ‫‪8‬پەرۋەردىگار مۇساغا مۇندڭق دېدى‪:‬‬ ‫‪9‬ھارۇن ۋە ئۇنىڭ ئوغۇللىرىغا« ‪:‬بۇ كزيدۈرمە قۇربانلىقنىڭ قانۇنىيىتىدۇر »دېدى‪.‬‬ ‫‪10‬رھھانىي كەندىر كىيىملىرىنى ‪ ،‬كەندىر رەختلىرىنى ئۇنىڭ تېنىگە كىيىپ ‪ ،‬قۇربانلىق سۇپىسىدىكى كزيدۈرمە قۇربانلىق بىلەن كزيگەن‬ ‫كۈلنى ئېلىپ ‪ ،‬قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ يېنىغا قويىدۇ‪.‬‬ ‫‪11‬ئۇ كىيىملىرىنى سېلىۋېتىپ ‪ ،‬باشقا كىيىملەرنى كىيىپ ‪ ،‬جەسەت كۈلىنى لگېرسىز پاكىز جايغا ئېلىپ بارىدۇ‪.‬‬ ‫‪12‬قۇربانلىق سۇپىسىدىكى ئوت ئۇنىڭدڭ كزيۈپ كېتىدۇ ‪.‬رھھانىي ھەر كۈنى ئەتىگەندە ئۇنىڭغا ئوت يېقىپ ‪ ،‬كزيدۈرمە قۇربانلىقنى ئۇنىڭغا‬ ‫تىزىدۇ ‪.‬ئۇ يەردە قۇربانلىقنىڭ ياغلىرىنى كزيدۈرۈۋېتىدۇ‪.‬‬ ‫‪13‬ئوت مەاگۈ قۇربانلىق سۇپىسىدڭ كزيۈپ تۇرىدۇ ‪.‬ئۇ ھەرگىز سىرتقا چىقمايدۇ‪.‬‬ ‫‪14‬بۇ گزش قۇربانلىقنىڭ قانۇنى ‪:‬ھارۇننىڭ ئوغۇللىرى ئۇنى پەرۋەردىگارنىڭ ھۇلۇرىدڭ ‪ ،‬قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ ئالدىدڭ قۇربانلىق قىلىدۇ‪.‬‬ ‫‪15‬ئۇ قولىدىن ‪ ،‬گزش قۇربانلىقنىڭ ئۇنلىرىدىن ‪ ،‬ياغدىن ۋە گزش قۇربانلىقىدىكى بارلىق خۇشبۇي ماتېرىياللردىن ئېلىپ ‪ ،‬ئۇنى قۇربانلىق‬ ‫سۇپىسىدڭ كزيدۈرۈۋېتىدۇ‪.‬‬ ‫‪16‬قالغان قىسمىنى ھارۇن ۋە ئۇنىڭ ئوغۇللىرى يەيدۇ ‪.‬جامائەت چېدىرىنىڭ ھويلىسىدڭ ئۇنى يەيدۇ‪.‬‬ ‫‪17‬ئۇنى خېمىرتۇرۇچ بىلەن پىشۇرمايدۇ ‪.‬قۇربانلىقلىرىمنىڭ ئوتتىن بەرگەن قىسمى ئۈچۈن ئۇلرغا بەردىم ‪.‬ئۇ گۇناھ قۇربانلىقى ۋە گۇناھ‬ ‫سادىر قىلغانغا ئوخشاش ئەڭ مۇقەددەس‪.‬‬ ‫‪18‬ھارۇننىڭ ئەۋلدلىرى ئىچىدىكى بارلىق ئەرلەر ئۇنى يەيدۇ ‪.‬پەرۋەردىگارنىڭ ئوتتىن قۇربانلىق قىلىش توغرىسىدڭ ئەۋلدلىرىڭلردڭ‬ ‫مەاگۈ قانۇن بولىدۇ ‪.‬ئۇلرغا تەگكەنلەرنىڭ ھەممىسى مۇقەددەس بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪19‬پەرۋەردىگار مۇساغا مۇندڭق دېدى‪:‬‬ ‫‪20‬بۇ ھارۇن ۋە ئۇنىڭ ئوغۇللىرىنىڭ ھەدىيە قىلغان كۈنى ‪ ،‬ئۇلر پەرۋەردىگارغا تەقدىم قىلىدۇ ‪.‬گزشنىڭ ئوندىن بىر قىسمى مەاگۈلۈك‬ ‫ھەدىيە قىلىدىغان گزش ئۈچۈن ‪ ،‬يېرىمى ئەتىگەندە ‪ ،‬يېرىمى كەچتە‪.‬‬

‫لۋىيلر‬

‫‪21‬قالڭندڭ ماي بىلەن ياسىلىدۇ ‪.‬ئۇنى پىشۇرغاندڭ ‪ ،‬ئۇنى ئەكېلىپ بېرىڭ ‪ ،‬گزشنىڭ قۇرۇتۇلغان پارچىلىرىنى پەرۋەردىگارغا خۇشپۇرڭق‬ ‫پۇرڭق بىلەن سۇنۇڭ‪.‬‬ ‫‪22‬ئۇنىڭ ئورنىغا مەسىھ قىلىنغان ئوغۇللىرىنىڭ رھھانىيسى ئۇنى تەقدىم قىلىدۇ ‪.‬بۇ پەرۋەردىگارغا مەاگۈلۈك قانۇن ‪.‬ئۇ پۈتۈنلەي‬ ‫كزيدۈرۈلىدۇ‪.‬‬ ‫‪23‬چۈنكى رھھانىي ئۈچۈن تەييارلنغان ھەر بىر قۇربانلىق پۈتۈنلەي كزيدۈرۈۋېتىلىدۇ ‪ ،‬ئۇنى يېيىشكە بولمايدۇ‪.‬‬ ‫‪24‬پەرۋەردىگار مۇساغا مۇندڭق دېدى‪:‬‬ ‫‪25‬ھارۇن ۋە ئۇنىڭ ئوغۇللىرىغا ئېيتقىنكى ‪« ،‬بۇ گۇناھنىڭ قۇربانلىقى قانۇنىدۇر‪.‬‬ ‫‪26‬ئۇنى گۇناھ ئۈچۈن قۇربانلىق قىلغان رھھانىي ئۇنى يەيدۇ ‪ ،‬مۇقەددەس جايدڭ ‪ ،‬جامائەت چېدىرىنىڭ ھويلىسىدڭ يەيدۇ‪.‬‬ ‫‪27‬ئۇنىڭ تېنىگە تەگكەن نەرسە مۇقەددەس بولىدۇ ‪.‬قېنى ھەر قاندڭق كىيىمگە چېچىلىپ كەتسە ‪ ،‬مۇقەددەس جايغا چېچىلىپ كەتكەن نەرسىنى‬ ‫يۇيۇڭ‪.‬‬ ‫‪28‬ئەمما ئۇ ساپلشتۇرۇلغان توپا قاچا سۇنۇپ كېتىدۇ ‪.‬ئەگەر ئۇنى مىس قالڭنغا چىلپ قويسا ‪ ،‬ئۇ ھەم چايقىلىپ ‪ ،‬سۇدڭ چايقىلىدۇ‪.‬‬ ‫‪29‬رھھانىيلر ئىچىدىكى بارلىق ئەرلەر ئۇنى يەيدۇ ‪ ،‬ئۇ ئەڭ مۇقەددەس‪.‬‬ ‫‪30‬قاننىڭ ھېچقايسىسىنى جامائەتنىڭ چېدىرىغا ئېلىپ كېلىپ ‪ ،‬مۇقەددەس جايدڭ يارڭشتۇرۇش ئۈچۈن قۇربانلىق قىلىنمايدۇ ‪.‬ئۇ ئوتتا‬ ‫كزيدۈرۈلىدۇ‪.‬‬ ‫‪7‬باب‬‫‪1‬ئوخشاشل ‪ ،‬بۇ قانۇنغا خىلپلىق قىلىش قۇربانلىقى قانۇنى ‪:‬ئۇ ئەڭ مۇقەددەس‪.‬‬ ‫‪2‬ئۇلر كزيدۈرمە قۇربانلىقنى ئزلتۈرگەن جايدڭ قانۇنغا خىلپلىق قىلغان قۇربانلىقنى ئزلتۈرىدۇ ‪ ،‬ئۇنىڭ قېنىنى قۇربانلىق سۇپىسىغا چېچىدۇ‪.‬‬ ‫‪3‬ئۇ بارلىق ياغلرنى تەقدىم قىلىدۇ ‪.‬قوۋلڭق ۋە ئىچىنى يېپىپ تۇرىدىغان ياغ ‪،‬‬ ‫‪4‬ئىككى بزرەك ۋە ئۇلرنىڭ ئۈستىدىكى ياغ ‪ ،‬يان تەرەپتىكى ماي ۋە جىگەرنىڭ ئۈستىدىكى بزرەك بزرەك بىلەن بىللە ئېلىپ كېتىدۇ‪.‬‬ ‫‪5‬رھھانىي ئۇلرنى قۇربانلىق سۇپىسىدڭ كزيدۈرۈپ ‪ ،‬پەرۋەردىگارغا ئاتاپ قۇربانلىق قىلدى ‪.‬بۇ گۇناھتۇر‪.‬‬ ‫‪6‬رھھانىيلر ئارىسىدىكى ھەر بىر ئەر ئۇنى يەيدۇ ‪ ،‬ئۇ مۇقەددەس جايدڭ يېيىلىدۇ ‪ ،‬ئۇ ئەڭ مۇقەددەس‪.‬‬ ‫‪7‬گۇناھ قۇربانلىقى بولغىنىدەك ‪ ،‬گۇناھ سادىر قىلىش قۇربانلىقىمۇ شۇندڭق ‪.‬ئۇلر ئۈچۈن بىر قانۇن بار ‪:‬ئۇنى پاكلىغۇچى رھھانىي بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪8‬ھەرقاندڭق كىشىنىڭ كزيدۈرمە قۇربانلىقلىرىنى سۇنغان رھھانىي ‪ ،‬ھەتتا رھھانىي ئزلى قۇربانلىق قىلغان قۇربانلىقنىڭ تېرىسىنى ئزلى‬ ‫ئۈستىگە ئېلىشى كېرەك‪.‬‬ ‫‪9‬ئوچاقتا پىشۇرۇلغان بارلىق گزش قۇربانلىقلىرى ‪ ،‬قورۇما ۋە قالڭندڭ كىيگەنلەرنىڭ ھەممىسى ئۇنى تەقدىم قىلىدىغان رھھانىي بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪10‬ھارۇننىڭ ئوغۇللىرىنىڭ ھەممىسىگە ئوخشاش ياغ ۋە قۇرۇتۇلغان گزش قۇربانلىقلىرى بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪11‬بۇ ‪ ،‬ئۇ پەرۋەردىگارغا تەقدىم قىلىدىغان تىنچلىق قۇربانلىقلىرىنىڭ قانۇنى‪.‬‬ ‫‪12‬ئەگەر ئۇ مىننەتدڭرلىق بايرىمى ئۈچۈن قۇربانلىق قىلسا ‪ ،‬ئۇ مىننەتدڭرلىق بىلدۈرۈش ئۈچۈن ياغ بىلەن ئارىلشتۇرۇلغان خېمىرتۇرۇچ‬ ‫تورتلرنى ‪ ،‬مايغا ياغلنغان پېتىر نانلرنى ‪ ،‬ماي بىلەن ئارىلشتۇرۇلغان تورتلرنى ‪ ،‬قورۇما قورۇلىدۇ‪.‬‬ ‫‪13‬ئۇ تورتتىن باشقا ‪ ،‬ئزلىنىڭ قۇربانلىق سۇپىسىغا مىننەتدڭرلىق بىلدۈرۈش قۇربانلىقلىرى بىلەن خېمىرتۇرۇچ نان تەقدىم قىلىدۇ‪.‬‬ ‫‪14‬ئۇنىڭدىن ‪ ،‬ئۇ پۈتۈن قۇربانلىقتىن بىرنى پەرۋەردىگارغا قۇربانلىق قىلىش ئۈچۈن قۇربانلىق قىلىدۇ ‪ ،‬ئۇ قۇربانلىقنىڭ قېنىنى چاچقان‬ ‫رھھانىي بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪15‬مىننەتدڭرلىق بىلدۈرۈش ئۈچۈن ئۇنىڭ قۇربانلىق قۇربانلىقلىرىنىڭ گزشى قۇربانلىق قىلىنغان كۈنىل يېيىلىدۇ ‪.‬ئۇ ھېچقايسىسىنى‬ ‫ئەتىگەنگىچە قويمايدۇ‪.‬‬ ‫‪16‬لېكىن ‪ ،‬قۇربانلىقنىڭ قۇربانلىقلىرى قەسەم ياكى ئىختىيارىي قۇربانلىق بولسا ‪ ،‬ئۇ قۇربانلىق قىلغان كۈنىل يېيىلىدۇ ‪ ،‬ئەتىسى ئۇنىڭ قالغان‬ ‫قىسمىمۇ يېيىلىدۇ‪:‬‬ ‫‪17‬ئۈچىنچى كۈنى قۇربانلىقنىڭ گزشىنىڭ قالغان قىسمى ئوت بىلەن كزيدۈرۈلىدۇ‪.‬‬ ‫‪18‬ئەگەر ئۈچىنچى كۈنى ئۇنىڭ قۇربانلىق قۇربانلىقلىرىنىڭ گزشى يېسە ‪ ،‬ئۇ قوبۇل قىلىنمايدۇ ۋە ئۇنى قۇربانلىق قىلغۇچىغا ھېسابلنمايدۇ ‪:‬‬ ‫ئۇ يىرگىنچلىك بولىدۇ ‪ ،‬ئۇنى يەيدىغان رھھ ئۇنىڭ گۇناھلىرىنى ئۈستىگە ئالىدۇ‪.‬‬ ‫‪19‬ناپاك نەرسىگە تەگكەن گزش يېيىشكە بولمايدۇ ‪.‬ئۇ ئوت بىلەن كزيدۈرۈلىدۇ ‪.‬گزشكە كەلسەك ‪ ،‬پاك بولغانلرنىڭ ھەممىسى ئۇنى يەيدۇ‪.‬‬ ‫‪20‬لېكىن ‪ ،‬پەرۋەردىگارغا مەنسۇپ بولغان قۇربانلىق قۇربانلىقلىرىنىڭ گزشىنى يەيدىغان رھھ ‪ ،‬ئۇنىڭ ناپاكلىقى بار ‪ ،‬ھەتتا بۇ رھھمۇ ئزل‬ ‫خەلقىدىن ئۈلۈلۈپ قالىدۇ‪.‬‬ ‫‪21‬بۇنىڭدىن باشقا ‪ ،‬ئىنساننىڭ ناپاكلىقى ‪ ،‬ناپاك ھايۋڭن ياكى يىرگىنچلىك ناپاك نەرسىلەردەك ھەر قاندڭق ناپاك نەرسىگە تېگىدىغان ۋە‬ ‫پەرۋەردىگارغا مەنسۇپ بولغان قۇربانلىق قۇربانلىقلىرىنىڭ گزشىنى يەيدىغان رھھ ‪ ،‬ھەتتا ئۇ رھھمۇ ئزل خەلقىدىن ئۈلۈلۈپ قالىدۇ‪.‬‬ ‫‪22‬پەرۋەردىگار مۇساغا مۇندڭق دېدى‪:‬‬ ‫‪23‬بەنى ئىسرڭئىلغا ئېيتقىنكى ‪« ،‬ياغ ‪ ،‬كال ‪ ،‬قوي ۋە ئزچكە يېمەالر‪.‬‬ ‫‪24‬ئۇ ئزلى ئزلتۈرىدىغان ھايۋڭننىڭ يېغى ۋە ھايۋڭنلر بىلەن يىرتىلغان ياغنى باشقا ئىشلردڭ ئىشلىتىشكە بولىدۇ ‪ ،‬ئەمما ئۇنى ھەرگىز‬ ‫يېمەڭ‪.‬‬ ‫‪25‬چۈنكى ‪ ،‬ئىنسانلر پەرۋەردىگارغا ئوتتىن قۇربانلىق قىلىدىغان ھايۋڭننىڭ يېغىنى يېسە ‪ ،‬ئۇنى يېگەن جانمۇ ئزل خەلقىدىن ئۈلۈلۈپ‬ ‫قالىدۇ‪.‬‬ ‫‪26‬بۇنىڭدىن باشقا ‪ ،‬تۇرڭلغۇلىرىڭلرنىڭ ھەممىسىدە قۇش ياكى ھايۋڭن بولسۇن ‪ ،‬ھېچقاندڭق قان يېمەڭ‪.‬‬ ‫‪27‬ھەر قاندڭق قاننى يېگەن ئادەم ‪ ،‬ئۇ جانمۇ ئزل خەلقىدىن ئۈلۈلۈپ قالىدۇ‪.‬‬

‫لۋىيلر‬

‫‪28‬پەرۋەردىگار مۇساغا مۇندڭق دېدى‪:‬‬ ‫‪29‬بەنى ئىسرڭئىلغا سزللەالر« ‪:‬كىمكى ئزلىنىڭ قۇربانلىقلىرىنى پەرۋەردىگارغا قۇربانلىق قىلسا ‪ ،‬ئۇ قۇربانلىقنى قۇربانلىق قىلغۇچىنىڭ‬ ‫پەرۋەردىگارىغا ئېلىپ كېلىدۇ‪.‬‬ ‫‪30‬ئۇ ئزل قولى بىلەن پەرۋەردىگارنىڭ قۇربانلىقلىرىنى ‪ ،‬كزكرەكتىكى ياغنى ئېلىپ كېلىدۇ‪.‬‬ ‫‪31‬رھھانىي قۇربانلىق سۇنى كزيدۈرۈۋېتىدۇ ‪ ،‬لېكىن كزكرەك ھارۇن ۋە ئۇنىڭ ئوغۇللىرى بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪32‬ئوڭ مۈرىڭىز رھھانىيغا تىنچلىق قۇربانلىقلىرىڭىزنىڭ قۇربانلىقلىرىنى كزپلەپ سۇنۇڭ‪.‬‬ ‫‪33‬ھارۇننىڭ ئوغۇللىرى ئىچىدە ‪ ،‬ئۇ قۇربانلىق سۇلىرىنىڭ قېنىنى ۋە ياغنى تەقدىم قىلىدۇ ‪.‬ئۇنىڭ ئوڭ مۈرىسى بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪34‬چۈنكى ‪ ،‬دھلقۇن كزكرىكى ۋە ئېگىز مۈرىسى ئىسرڭئىللرنى تىنچلىق قۇربانلىقلىرىنىڭ قۇربانلىقلىرىدىن ئېلىپ ‪ ،‬ئىسرڭئىل ئەۋلدىدىن‬ ‫مەاگۈلۈك قانۇن بىلەن رھھانىي ھارۇنغا ۋە ئۇنىڭ ئوغۇللىرىغا بەردىم‪.‬‬ ‫‪35‬بۇ ھارۇننىڭ مەسىھ قىلىنىشى ۋە ئۇنىڭ ئوغۇللىرىنىڭ مەسىھ قىلىنىشى ‪ ،‬پەرۋەردىگارنىڭ رھھانىيلر سارىيىدڭ پەرۋەردىگارغا خىزمەت‬ ‫قىلىشقا سۇنغان كۈنى ‪ ،‬ئوتتىن ياسالغان قۇربانلىقلىرىدىن‪.‬‬ ‫‪36‬پەرۋەردىگار ئۇلرغا ئاتا قىلغان كۈنى ‪ ،‬ئىسرڭئىل ئەۋلدىدىن ئۇلرغا ئەۋلدلرنى ئەۋلدمۇئەۋلد ئاتا قىلىشنى بۇيرۇدى‪.‬‬ ‫‪37‬بۇ ‪ ،‬كزيدۈرمە قۇربانلىق ‪ ،‬گزش قۇربانلىق ‪ ،‬گۇناھ قۇربانلىقى ‪ ،‬گۇناھ‪-‬مەسىيەت قۇربانلىقى ‪ ،‬پاكلىنىش ۋە تىنچلىق قۇربانلىقلىرىنىڭ‬ ‫قانۇنى‪.‬‬ ‫‪38‬پەرۋەردىگار مۇسا پەيغەمبەرگە سىناي تېغىدڭ بۇيرۇق چۈشۈردى‪.‬‬ ‫‪8‬باب‬‫‪1‬پەرۋەردىگار مۇساغا مۇندڭق دېدى‪:‬‬ ‫‪2‬ھارۇننى ۋە ئۇنىڭ ئوغۇللىرىنى بىللە ئېلىپ كېلىڭ ‪ ،‬كىيىم‪-‬كېچەك ‪ ،‬ياغ ياغ ‪ ،‬گۇناھ قۇربانلىقى ئۈچۈن بىر بۇقا ‪ ،‬ئىككى قوچقار ۋە بىر‬ ‫سېۋەت خېمىرتۇرۇچ ئېلىپ بېرىڭ‪.‬‬ ‫‪3‬پۈتۈن جامائەتنى جامائەت چېدىرىنىڭ ئىشىكى ئالدىغا يىغىڭ‪.‬‬ ‫‪4‬مۇسا پەرۋەردىگارنىڭ بۇيرۇغىنىدەك قىلدى ‪.‬جامائەت جامائەت چېدىرىنىڭ ئىشىكىگە يىغىلدى‪.‬‬ ‫‪5‬مۇسا جامائەتكە مۇندڭق دېدى« ‪:‬بۇ پەرۋەردىگار بۇيرۇغان ئىش‪.‬‬ ‫‪6‬مۇسا ھارۇننى ۋە ئۇنىڭ ئوغۇللىرىنى ئېلىپ كېلىپ ‪ ،‬ئۇلرنى سۇ بىلەن يۇيدى‪.‬‬ ‫‪7‬ئۇ ئۇنىڭغا چاپاننى كىيىپ ‪ ،‬كەمەر بىلەن باغلپ ‪ ،‬توننى كىيىپ ‪ ،‬ئېفودنى ئۇنىڭغا كىيدۈردى ۋە ئۇنى ئېفودنىڭ قىزىقارلىق كەمەر بىلەن‬ ‫باغلپ ‪ ،‬ئۇنىڭغا باغلىدى‪.‬‬ ‫‪8‬ئۇ كزكرەك كېيىكىنى ئۇنىڭغا قويدى‪.‬‬ ‫‪9‬ئۇ مىتىرنى بېشىغا قويدى ‪.‬ئۇنىڭدىن باشقا ‪ ،‬ئۇ ئالتۇن تاختاينى ‪ ،‬يەنى مۇقەددەس تاجنى قويدى ‪.‬پەرۋەردىگار مۇساغا بۇيرۇغاندەك‪.‬‬ ‫‪10‬مۇسا پەيغەمبەر ياغنى ئېلىپ ‪ ،‬چېدىرى ۋە ئۇنىڭدىكى بارلىق نەرسىلەرنى ياغلىدى ۋە ئۇلرنى مۇقەددەس قىلدى‪.‬‬ ‫‪11‬ئۇ قۇربانلىق سۇپىسىغا يەتتە قېتىم چېچىپ ‪ ،‬قۇربانلىق سۇپىسىنى ۋە بارلىق قاچا‪-‬قۇچىلرنى لۋلڭ ۋە پۇتىغا مەسىھ قىلدى‪.‬‬ ‫‪12‬ئۇ ھارۇننىڭ بېشىغا ياغلىق ياغنى ياغدۇرۇپ ‪ ،‬ئۇنى مۇقەددەس قىلدى‪.‬‬ ‫‪13‬مۇسا ھارۇننىڭ ئوغۇللىرىنى ئېلىپ كېلىپ ‪ ،‬ئۇلرغا چاپان كىيىپ ‪ ،‬بەلۋڭغلرنى باغلپ ‪ ،‬ئۇلرغا دھپپا كىيدى ‪.‬پەرۋەردىگار مۇساغا‬ ‫بۇيرۇغاندەك‪.‬‬ ‫‪14‬ئۇ بۇقانى گۇناھ قۇربانلىقى ئۈچۈن ئېلىپ كەلدى ‪.‬ھارۇن ۋە ئۇنىڭ ئوغۇللىرى گۇناھ قۇربانلىقى ئۈچۈن بۇقىنىنىڭ بېشىغا قويدى‪.‬‬ ‫‪15‬ئۇ ئۇنى ئزلتۈردى ‪.‬مۇسا قېنىنى ئېلىپ ‪ ،‬بارمىقى بىلەن قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ مۈاگۈلىگە قويدى ۋە قۇربانلىق سۇپىسىنى پاكلىدى ۋە‬ ‫قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ ئاستىغا تزكۈپ ‪ ،‬ئۇنى مۇقەددەس قىلىپ ‪ ،‬ئۇنىڭ بىلەن يارڭشتۇردى‪.‬‬ ‫‪16‬ئۇ بارلىق ياغلرنى ‪ ،‬جىگەرنىڭ ئۈستىدىكى كاۋچۇكنى ‪ ،‬ئىككى بزرەك ۋە ئۇلرنىڭ ياغلىرىنى ئېلىپ ‪ ،‬مۇسا ئۇنى قۇربانلىق سۇپىسىدڭ‬ ‫كزيدۈردى‪.‬‬ ‫‪17‬لېكىن بۇقا ‪ ،‬ئۇنىڭ تېرىسى ‪ ،‬تېنى ۋە تىزەكلىرى لگېرسىز ئوت بىلەن كزيدۈرۈلدى ‪.‬پەرۋەردىگار مۇساغا بۇيرۇغاندەك‪.‬‬ ‫‪18‬ئۇ قوچقارنى كزيدۈرمە قۇربانلىق ئۈچۈن ئېلىپ كەلدى ‪.‬ھارۇن ۋە ئۇنىڭ ئوغۇللىرى قولىنى قوچقارنىڭ بېشىغا قويدى‪.‬‬ ‫‪19‬ئۇ ئۇنى ئزلتۈردى ‪.‬مۇسا قاننى قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ ئەترڭپىغا چاچتى‪.‬‬ ‫‪20‬ئۇ قوچقارنى پارچە‪-‬پارچە قىلدى ‪.‬مۇسا باشنى ‪ ،‬پارچىلرنى ۋە ياغنى كزيدۈردى‪.‬‬ ‫‪21‬ئۇ ئىچى ۋە پۇتىنى سۇدڭ يۇيدى ‪.‬مۇسا پۈتۈن قوچقارنى قۇربانلىق سۇپىسىدڭ كزيدۈردى ‪.‬پەرۋەردىگار مۇساغا بۇيرۇغاندەك‪.‬‬ ‫‪22‬ئۇ قوچقارنى باشقا قوچقارنى ئېلىپ كەلدى ‪.‬ھارۇن ۋە ئۇنىڭ ئوغۇللىرى قولىنى قوچقارنىڭ بېشىغا قويدى‪.‬‬ ‫‪23‬ئۇ ئۇنى ئزلتۈردى ‪.‬مۇسا ئۇنىڭ قېنىنى ئېلىپ ‪ ،‬ھارۇننىڭ ئوڭ قۇلىقىنىڭ ئۇچىغا ‪ ،‬ئوڭ قولىنىڭ باش بارمىقىغا ۋە ئوڭ پۇتىنىڭ چوڭ‬ ‫بارمىقىغا قويدى‪.‬‬ ‫‪24‬ئۇ ھارۇننىڭ ئوغۇللىرىنى ئېلىپ كەلدى ‪.‬مۇسا قاننى ئوڭ قۇلىقىنىڭ ئۇچىغا ‪ ،‬ئوڭ قولنىڭ باش بارمىقىغا ۋە ئوڭ پۇتىنىڭ پۇت بارمىقىغا‬ ‫قويدى ‪.‬مۇسا قاننى قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ ئەترڭپىغا چاچتى‪.‬‬ ‫‪25‬ئۇ ياغنى ‪ ،‬قوۋلڭقنى ۋە ئىچىدىكى بارلىق ياغلرنى ‪ ،‬جىگەر ئۈستىدىكى كاۋڭكنى ‪ ،‬ئىككى بزرەكنى ‪ ،‬ئۇلرنىڭ يېغىنى ۋە ئوڭ‬ ‫مۈرىسىنى ئالدى‪.‬‬ ‫‪26‬پەرۋەردىگارنىڭ ئالدىدىكى خېمىرتۇرۇچ ناننىڭ سېۋىتىدىن ‪ ،‬ئۇ بىر خېمىرتۇرۇچ ‪ ،‬بىر تورت مايلىق بولكا ۋە بىر ۋڭفېرنى ئېلىپ ‪ ،‬ئۇنى‬ ‫ياغ ۋە ئوڭ مۈرىگە قويدى‪.‬‬ ‫‪27‬ئۇ ھەممىنى ھارۇننىڭ قولىغا ‪ ،‬ئوغۇللىرىنىڭ قولىغا ئېلىپ ‪ ،‬پەرۋەردىگارنىڭ ئالدىدڭ دھلقۇن سوۋغا قىلدى‪.‬‬

‫لۋىيلر‬

‫‪28‬مۇسا ئۇلرنى قولىدىن ئېلىپ ‪ ،‬كزيدۈرمە قۇربانلىق سۇپىسىدڭ قۇربانلىق سۇپىسىدڭ كزيدۈردى‪.‬‬ ‫‪29‬مۇسا كزكسىنى ئېلىپ ‪ ،‬پەرۋەردىگارنىڭ ئالدىدڭ دھلقۇن سوۋغا قىلىش ئۈچۈن قول پۇلالتتى ‪.‬پەرۋەردىگار مۇساغا بۇيرۇغاندەك‪.‬‬ ‫‪30‬مۇسا پەيغەمبەر ياغلىق ياغنى ۋە قۇربانلىق سۇپىسىدىكى قاننى ئېلىپ ‪ ،‬ھارۇنغا ‪ ،‬كىيىم‪-‬كېچەكلىرىگە ‪ ،‬ئوغۇللىرىغا ۋە ئوغۇللىرىنىڭ‬ ‫كىيىم‪-‬كېچەكلىرىگە چاچتى ‪.‬ھارۇننى ‪ ،‬كىيىملىرىنى ‪ ،‬ئوغۇللىرىنى ۋە ئوغۇللىرىنىڭ كىيىملىرىنى ئۇنىڭ بىلەن بىللە مۇقەددەس قىلدى‪.‬‬ ‫‪31‬مۇسا ھارۇنغا ۋە ئۇنىڭ ئوغۇللىرىغا مۇندڭق دېدى« ‪:‬گزشنى جامائەت چېدىرىنىڭ ئىشىكى ئالدىدڭ قاينىتىڭلر ‪.‬ئۇ يەردە مەن بۇيرۇغاندەك‬ ‫‪ ،‬مۇقەددەس سېۋەتتىكى نان بىلەن بىللە يەالر ‪ ،‬ھارۇن ۋە ئۇنىڭ ئوغۇللىرى ئۇنى يەيدۇ‪».‬‬ ‫‪32‬گزش ۋە ناننىڭ قالدۇقلىرىنى ئوت بىلەن كزيدۈرۈڭ‪.‬‬ ‫‪33‬سىلەر مۇقەددەس كۈنلەر ئاخىرلشقۇچە يەتتە كۈن ئىچىدە جامائەت چېدىرىنىڭ ئىشىكىدىن چىقماالر ‪.‬ئۇ سېنى يەتتە كۈن پاكليدۇ‪.‬‬ ‫‪34‬ئۇ بۈگۈنگە ئوخشاش ‪ ،‬پەرۋەردىگارمۇ سېنى كەچۈرۈم قىلدى‪.‬‬ ‫‪35‬شۇنىڭ ئۈچۈن ‪ ،‬يەتتە كېچە‪-‬كۈندۈل جامائەت چېدىرىنىڭ ئىشىكى ئالدىدڭ تۇرۇپ ‪ ،‬ئزلمەسلىكىڭلر ئۈچۈن پەرۋەردىگارنىڭ‬ ‫مەسئۇلىيىتىنى ساقلالر ‪ ،‬چۈنكى مەن بۇيرۇلغان‪.‬‬ ‫‪36‬ھارۇن ۋە ئۇنىڭ ئوغۇللىرى پەرۋەردىگار مۇسانىڭ قولى بىلەن بۇيرۇغان بارلىق ئىشلرنى قىلدى‪.‬‬ ‫‪9‬باب‬‫‪1‬سەككىزىنچى كۈنى ‪ ،‬مۇسا ھارۇننى ‪ ،‬ئۇنىڭ ئوغۇللىرىنى ۋە ئىسرڭئىل ئاقساقاللىرىنى چاقىردى‪.‬‬ ‫‪2‬ھارۇنغا _ ‪:‬گۇناھ قۇربانلىقى ئۈچۈن بىر مولڭينى ‪ ،‬كزيدۈرمە قۇربانلىق ئۈچۈن قوچقارنى ئېلىپ ‪ ،‬پەرۋەردىگارنىڭ ھۇلۇرىغا سۇنۇڭ‪.‬‬ ‫‪3‬ئىسرڭئىللرغا ئېيتقىنكى ‪« ،‬ئزچكە بالىسىنى گۇناھ قۇربانلىقى ئۈچۈن ئېلىپ بېرىڭلر ‪.‬مولڭي بىلەن بىر قولڭ ‪ ،‬بىرىنچى يىلىل كزيدۈرمە‬ ‫قۇربانلىق ئۈچۈن‪.‬‬ ‫‪4‬پەرۋەردىگارنىڭ ئالدىدڭ قۇربانلىق قىلىش ئۈچۈن ‪ ،‬بىر بۇقا ۋە قوچقار ‪.‬ماي بىلەن ئارىلشتۇرۇلغان گزش قۇربانلىقلىرى ‪ ،‬چۈنكى بۈگۈن‬ ‫پەرۋەردىگار سىزگە كزرۈنىدۇ‪.‬‬ ‫‪5‬ئۇلر مۇسانىڭ بۇيرۇغانلىرىنى جامائەت چېدىرىنىڭ ئالدىغا ئېلىپ كەلدى ‪.‬پۈتۈن جامائەت يېقىنلىشىپ پەرۋەردىگارنىڭ ئالدىدڭ تۇردى‪.‬‬ ‫‪6‬مۇسا مۇندڭق دېدى ‪: -‬بۇ پەرۋەردىگار بۇيرۇغان ئىش ‪ ،‬پەرۋەردىگارنىڭ شان‪-‬شەرىپى سىزگە كزرۈنۈپ تۇرىدۇ‪.‬‬ ‫‪7‬مۇسا ھارۇنغا مۇندڭق دېدى« ‪:‬قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ يېنىغا بېرىپ ‪ ،‬گۇناھلىرىڭلرنى ۋە كزيدۈرمە قۇربانلىقلىرىڭلرنى تەقدىم قىلىڭلر ‪.‬‬ ‫پەرۋەردىگار بۇيرۇغاندەك‪.‬‬ ‫‪8‬ھارۇن قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ يېنىغا بېرىپ ‪ ،‬ئزلى ئۈچۈن قۇربانلىق قىلىنغان مولڭينى ئزلتۈردى‪.‬‬ ‫‪9‬ھارۇننىڭ ئوغۇللىرى قېنىنى ئۇنىڭغا ئېلىپ كەلدى ‪.‬ئۇ بارمىقىنى قانغا چىلپ ‪ ،‬قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ مۈاگۈلىگە قويدى ۋە قاننى‬ ‫قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ ئاستىغا تزكتى‪.‬‬ ‫‪10‬لېكىن ‪ ،‬ئۇ ياغ ‪ ،‬بزرەك ۋە گۇناھنىڭ قۇربانلىق ئۈستىدىكى جىگەر ئۈستىدىكى قۇربانلىق سۇپىسىنى كزيدۈردى ‪.‬پەرۋەردىگار مۇساغا‬ ‫بۇيرۇغاندەك‪.‬‬ ‫‪11‬ئۇ گزش ۋە تېرىنى لگېرسىز كزيدۈردى‪.‬‬ ‫‪12‬ئۇ كزيدۈرمە قۇربانلىقنى ئزلتۈردى ‪.‬ھارۇننىڭ ئوغۇللىرى ئۇنىڭغا قۇربانلىق سۇپىسىغا چاچقان قاننى تەقدىم قىلدى‪.‬‬ ‫‪13‬ئۇلر ئۇنىڭغا كزيدۈرمە قۇربانلىقنى ‪ ،‬ئۇنىڭ پارچىلىرى ۋە بېشىنى سوۋغا قىلدى ‪.‬ئۇ قۇربانلىق سۇپىسىدڭ كزيدۈردى‪.‬‬ ‫‪14‬ئۇ ئىچى ۋە پۇتىنى يۇيۇپ ‪ ،‬قۇربانلىق سۇپىسىدىكى كزيدۈرمە قۇربانلىققا كزيدۈردى‪.‬‬ ‫‪15‬ئۇ كىشىلەرنىڭ قۇربانلىقلىرىنى ئېلىپ كېلىپ ‪ ،‬كىشىلەر ئۈچۈن گۇناھ قۇربانلىق قىلىنغان ئزچكىنى ئېلىپ ‪ ،‬ئۇنى ئزلتۈرۈپ ‪ ،‬تۇنجى‬ ‫بولۇپ گۇناھ ئۈچۈن قۇربانلىق قىلدى‪.‬‬ ‫‪16‬ئۇ كزيدۈرمە قۇربانلىقنى ئېلىپ كېلىپ ‪ ،‬ئۇنى قۇربانلىق قىلدى‪.‬‬ ‫‪17‬ئۇ گزش قۇربانلىقلىرىنى ئېلىپ كېلىپ ‪ ،‬بىر نەچچە قولىنى ئېلىپ ‪ ،‬قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ يېنىدڭ كزيدۈردى‪.‬‬ ‫‪18‬ئۇ يەنە بۇقا ۋە قوچقارنى ئزلتۈرۈپ ‪ ،‬خەلق ئۈچۈن قۇربانلىق قىلىش ئۈچۈن قۇربانلىق قىلدى ‪.‬ھارۇننىڭ ئوغۇللىرى ئۇنىڭغا قۇربانلىق‬ ‫سۇپىسىغا چاچقان قاننى تەقدىم قىلدى‪.‬‬ ‫‪19‬بۇقا ۋە قوچقار ‪ ،‬قوچقار ۋە ئىچىنى ‪ ،‬بزرەكنى ۋە جىگەر ئۈستىدىكى ئزاكۈرنىڭ يېغى‪:‬‬ ‫‪20‬ئۇلر ياغنى كزكرىكىگە قويدى ‪ ،‬ئۇ ياغنى قۇربانلىق سۇپىسىغا كزيدۈردى‪.‬‬ ‫‪21‬كزكرەك ۋە ئوڭ مۈرىسى ھارۇن پەرۋەردىگارنىڭ ئالدىدڭ دھلقۇن سوۋغا قىلدى ‪.‬مۇسا بۇيرۇغاندەك‪.‬‬ ‫‪22‬ھارۇن كىشىلەرگە قوللىرىنى كزتۈرۈپ ‪ ،‬ئۇلرغا بەخت تىلىدى ۋە گۇناھ قۇربانلىقى ‪ ،‬كزيدۈرمە قۇربانلىق ۋە تىنچلىق قۇربانلىقلىرىدىن‬ ‫چۈشتى‪.‬‬ ‫‪23‬مۇسا بىلەن ھارۇن جامائەتنىڭ چېدىرىغا كىرىپ چىقىپ ‪ ،‬كىشىلەرگە بەخت تىلىدى ‪.‬پەرۋەردىگارنىڭ شان‪-‬شەرىپى پۈتۈن خەلققە‬ ‫كزرۈندى‪.‬‬ ‫‪24‬پەرۋەردىگارنىڭ ھۇلۇرىدىن ئوت چىقىپ ‪ ،‬قۇربانلىق سۇپىسىدڭ كزيدۈرمە قۇربانلىق ۋە ياغنى كزيدۈرۈۋەتتى‪.‬‬ ‫‪10‬باب‬‫‪1‬ھارۇننىڭ ئوغۇللىرى نادڭب بىلەن ئابىخۇ ئۇلرنىڭ ھەر ئىككىسىنى ئۇنىڭ ئىستاكاننى ئېلىپ ‪ ،‬ئۇنىڭغا ئوت قويۇپ ‪ ،‬ئۇنىڭغا خۇشبۇي دھرڭ‬ ‫ياغدۇرۇپ ‪ ،‬پەرۋەردىگارنىڭ ئالدىدڭ ئۇلرغا بۇيرۇمىغان غەلىتە ئوت تەقدىم قىلدى‪.‬‬ ‫‪2‬پەرۋەردىگاردىن ئوت چىقىپ ‪ ،‬ئۇلرنى يەپ كەتتى ‪ ،‬ئۇلر پەرۋەردىگارنىڭ ئالدىدڭ ئزلدى‪.‬‬

‫لۋىيلر‬

‫‪3‬ئاندىن ‪ ،‬مۇسا ھارۇنغا مۇندڭق دېدى« ‪:‬پەرۋەردىگار مۇندڭق دېدى «‪:‬مااا يېقىنلشقانلر ئىچىدە مەن پاكلىنىمەن ‪ ،‬پۈتكۈل خەلق ئالدىدڭ‬ ‫مەن ئۇلۇغلىنىمەن ‪».‬ھارۇن سۈكۈت قىلدى‪.‬‬ ‫‪4‬مۇسا ھارۇننىڭ تاغىسى ئۇللىئىلنىڭ ئوغۇللىرى مىشايىل ۋە ئېلىزڭفاننى چاقىرىپ ‪ ،‬ئۇلرغا« ‪:‬يېقىن كەل ‪ ،‬بۇرڭدەرلىرىڭنى مۇقەددەس‬ ‫جايدىن لگېردىن ئېلىپ چىقىڭلر »دېدى‪.‬‬ ‫‪5‬شۇنىڭ بىلەن ئۇلر يېقىنلىشىپ ‪ ،‬چاپانلىرىنى لگېردىن ئېلىپ چىقتى ‪.‬مۇسا ئېيتقاندەك‪.‬‬ ‫‪6‬مۇسا ھارۇنغا ‪ ،‬ئېلىئالڭرغا ۋە ئۇنىڭ ئوغۇللىرىغا ئىتامارغا« ‪:‬بېشىڭنى ئاچما ‪ ،‬كىيىملىرىڭنىمۇ سالما »دېدى ‪.‬بولمىسا ‪ ،‬پۈتۈن خەلقنىڭ‬ ‫غەلىپى كەلمىسۇن ‪.‬لېكىن ‪ ،‬قېرىندڭشلىرىڭىز ‪ ،‬پۈتۈن ئىسرڭئىللر پەرۋەردىگار كزيدۈرگەن كزيدۈرگە يىغلىسۇن‪.‬‬ ‫‪7‬سىلەر جامائەت چېدىرىنىڭ ئىشىكىدىن چىقمايسىلەر ‪ ،‬چۈنكى سىلەر ئزلمەيسىلەر ‪ ،‬چۈنكى پەرۋەردىگارنىڭ ياغلىق مېيى سىنىڭ ئۈستىدە ‪.‬‬ ‫ئۇلر مۇسانىڭ سزلىگە ئاساسەن قىلدى‪.‬‬ ‫‪8‬پەرۋەردىگار ھارۇنغا مۇندڭق دېدى‪:‬‬ ‫‪9‬جامائەت چېدىرىغا كىرگەندە ‪ ،‬سەن ۋە ئوغۇللىرىڭ بىلەن بىللە ھارڭق ۋە كۈچلۈك ئىچىملىك ئىچمە‪.‬‬ ‫‪10‬شۇندڭق قىلىپ ‪ ،‬مۇقەددەس بىلەن ناپاك ‪ ،‬ناپاك ۋە پاكلىقنى ئايرىيسىلەر‪.‬‬ ‫‪11‬شۇندڭق قىلىپ ‪ ،‬بەنى‪-‬ئىسرڭئىلغا پەرۋەردىگارنىڭ مۇسانىڭ قولى بىلەن ئېيتقان بارلىق قائىدىلىرىنى ئزگىتىڭلر‪.‬‬ ‫‪12‬مۇسا ھارۇنغا ‪ ،‬ئېلىئالڭرغا ۋە ئۇنىڭ ئوغۇللىرى ئىتامارغا _ ‪:‬پەرۋەردىگارنىڭ قۇربانلىقلىرىدىن قالغان گزش قۇربانلىقلىرىنى ئېلىپ ‪،‬‬ ‫قۇربانلىق سۇپىسىنىڭ يېنىدڭ خېمىرتۇرۇچ يېمەڭ ‪ ،‬چۈنكى ئۇ ئەڭ مۇقەددەس‪.‬‬ ‫‪13‬ئۇنى مۇقەددەس جايدڭ يەيسىلەر ‪ ،‬چۈنكى پەرۋەردىگارنىڭ ئوتتىن قۇربانلىق قىلىشى سىزنىڭ ھەققىڭىز ۋە ئوغۇللىرىڭىزنىڭ ھەققىدۇر ‪.‬‬ ‫چۈنكى مەن بۇيرۇلغان‪.‬‬ ‫‪14‬دھلقۇن كزكرەك ۋە مۈرىنى پاكىزە يەيسىلەر ‪.‬سەن ‪ ،‬ئوغۇللىرىڭ ۋە قىزلىرىڭ سەن بىلەن بىللە ‪ ،‬چۈنكى ئۇلر ئىسرڭئىللرنىڭ تىنچلىق‬ ‫قۇربانلىقلىرىدىن قۇربانلىق قىلىنىدىغان سېنىڭ ھەققىڭ ۋە ئوغۇللىرىڭنىڭ ھەققىدۇر‪.‬‬ ‫‪15‬ئۇلر مۈرىسى ۋە دھلقۇن كزكرىكىنى ياغنىڭ ئوتى بىلەن ئېلىپ كەلگەن قۇربانلىقلرنى ئېلىپ كېلىپ ‪ ،‬ئۇنى پەرۋەردىگارنىڭ ھۇلۇرىغا‬ ‫سۇنۇش ئۈچۈن دھلقۇنليدۇ ‪.‬ئۇ سېنىڭ ۋە ئوغۇللىرىڭ بىلەن مەاگۈ بىللە بولىدۇ ‪.‬پەرۋەردىگار بۇيرۇغاندەك‪.‬‬ ‫‪16‬مۇسا گۇناھ بىلەن قۇربانلىقنىڭ ئزچكىنى ئەستايىدىللىق بىلەن ئىزدىدى ‪.‬مانا ‪ ،‬ئۇ كزيۈپ كەتتى ‪.‬ئۇ ھارۇننىڭ ئوغلى ئېلىئالڭر ۋە ئىتامارغا‬ ‫ئاچچىقلندى‪.‬‬ ‫‪17‬سىلەر نېمىشقا مۇقەددەس جايدڭ گۇناھ قۇربانلىقلىرىنى يېمىدىڭلر؟‬ ‫‪18‬مانا ‪ ،‬ئۇنىڭ قېنى مۇقەددەس جايغا ئېلىپ كېلىنمىدى ‪ ،‬ئۇنى مەن بۇيرۇغاندەك مۇقەددەس جايدڭ يېگەن بولتتىڭلر‪.‬‬ ‫‪19‬ھارۇن مۇساغا _ ‪:‬مانا بۈگۈن ئۇلر گۇناھلىرى ۋە كزيدۈرمە قۇربانلىقلىرىنى پەرۋەردىگارنىڭ ھۇلۇرىغا سۇندى ‪.‬مااا مۇندڭق ئىشلر‬ ‫يۈل بەردى ‪.‬ئەگەر مەن بۈگۈن گۇناھ قۇربانلىقنى يېگەن بولسام ‪ ،‬پەرۋەردىگارنىڭ نەلىرىدە قوبۇل قىلىنغان بولمدۇ؟‬ ‫‪20‬مۇسا بۇنى ئاالپ ‪ ،‬رڭلى بولدى‪.‬‬ ‫‪11‬باب‬‫‪1‬پەرۋەردىگار مۇسا ۋە ھارۇنغا مۇندڭق دېدى‪:‬‬ ‫‪2‬بەنى ئىسرڭئىلغا ئېيتقىنكى ‪« ،‬بۇ ھايۋڭنلرنى يەر يۈلىدىكى بارلىق ھايۋڭنلر ئارىسىدڭ يەيسىلەر‪.‬‬ ‫‪3‬تۇياقنى بزلۈپ ‪ ،‬يالائاياغ بولۇپ ‪ ،‬ھايۋڭنلرنى ئارىسىدىن چايناپ يەيسىلەر‪.‬‬ ‫‪4‬لېكىن ‪ ،‬بۇلرنى چىش چوتكىليدىغان ياكى تۇياقنى بزلگۈچىلەردىن يېمەالر ‪.‬ئۇ سىلەرگە ناپاك‪.‬‬ ‫‪5‬ئۇ قوتاننى چاينايدۇ ‪ ،‬ئەمما تۇياقنى بزلمەيدۇ ‪.‬ئۇ سىلەرگە ناپاك‪.‬‬ ‫‪6‬ئۇ توشقاننى چاينايدۇ ‪ ،‬ئەمما تۇياقنى بزلمەيدۇ ‪.‬ئۇ سىلەرگە ناپاك‪.‬‬ ‫‪7‬چوشقىلر گەرچە تۇياقنى بزلۈپ ‪ ،‬ئايىغى چىقسىمۇ ‪ ،‬ئەمما ئۇ قۇچاقلىمايدۇ ‪.‬ئۇ سىلەرگە ناپاك‪.‬‬ ‫‪8‬ئۇلرنىڭ گزشىنى يېمەالر ‪ ،‬ئۇلرنىڭ جەسىتىگە تەگمەالر ‪.‬ئۇلر سىلەرگە ناپاك‪.‬‬ ‫‪9‬بۇلرنى سۇدىكى بارلىق نەرسىلەردىن يەيسىلەر ‪.‬سۇدڭ ‪ ،‬دېڭىزدڭ ۋە دەريالردڭ نېمىلەر ۋە تارڭلىسى بولسا شۇنى يەيسىلەر‪.‬‬ ‫‪10‬دېڭىزدڭ ‪ ،‬دەريالردڭ ‪ ،‬سۇدڭ ھەرىكەت قىلىدىغان ۋە سۇدڭ ياشايدىغان جانلىقلرنىڭ ھەممىسىدە يىرگىنچلىك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪11‬ئۇلر سىلەرگە يىرگىنچلىك بولىدۇ ‪.‬ئۇلرنىڭ گزشىنى يېمەالر ‪ ،‬لېكىن ئۇلرنىڭ جەسەتلىرى يىرگىنچلىك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪12‬سۇدڭ ئىنچىكە ياكى تارڭلڭ بولمىسا ‪ ،‬ئۇ سىلەرگە يىرگىنچلىك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪13‬بۇلر قۇشلر ئارىسىدڭ يىرگىنچلىك نەرسىلەر ‪.‬ئۇلر يېيىشكە بولمايدۇ ‪ ،‬ئۇلر يىرگىنچلىك ‪:‬بۈركۈت ‪ ،‬بوغما يىلن ۋە بوستانلىق ‪،‬‬ ‫‪14‬ۋە كەركىدڭن ۋە ئۇنىڭ تۈرىدىكى مۈشۈكئېيىق‪.‬‬ ‫‪15‬ھەر خىل قاغا ئۇنىڭ تۈرلىرىدىن كېيىن‪.‬‬ ‫‪16‬تۈگرە ‪ ،‬كېچە بۈركۈت ‪ ،‬كەركىدڭن ۋە بۈركۈت قاتارلىقلر‪.‬‬ ‫‪17‬كىچىك تۈگرە ‪ ،‬كەركىدڭن ۋە چوڭ تۈگرە ‪،‬‬ ‫‪18‬ئاققۇ ‪ ،‬پېلكان ۋە گىگانت بۈركۈت‬ ‫‪19‬چوشقا ‪ ،‬ئۇنىڭ تۈرىدىكى خېرھن ‪ ،‬لپاس ۋە شەپەرەڭ‪.‬‬ ‫‪20‬ئزمىلەپ يۈرگەن بارلىق قۇشلر سىلەرگە يىرگىنچلىك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪21‬ھالبۇكى ‪ ،‬بۇلر يەر يۈلىگە سەكرەش ئۈچۈن پۇتىنىڭ پۇتى بار تزت پۇتنىڭ ئۈستىگە ئزتىدىغان ھەر خىل ئۇچۇۋڭتقان ئزمىلەيدىغان‬ ‫نەرسىلەردىن يېسىڭىز بولىدۇ‪.‬‬

‫لۋىيلر‬

‫‪22‬بۇلرنىڭ ھەممىسىنى يېسىڭىز بولىدۇ ‪.‬ئۇنىڭ تۈرىدىكى چېكەتكە ‪ ،‬ئۇنىڭ تۈرىدىكى تاقىر چېكەتكە ‪ ،‬ئۇنىڭ تۈرىدىكى قواغۇل ۋە ئۇنىڭ‬ ‫تۈرىدىن كېيىن چېكەتكە‪.‬‬ ‫‪23‬ئەمما تزت پۇتلۇق باشقا ئۇچۇۋڭتقان ئزمىلەيدىغان نەرسىلەرنىڭ ھەممىسى سىلەرگە يىرگىنچلىك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪24‬بۇلر ئۈچۈن ناپاك بولىسىز ‪ ،‬ئۇلرنىڭ جەسىتىگە تەگكەن كىشى كەچكىچە ناپاك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪25‬ئۇلرنىڭ جەسىتىنى كزتۈرگەنلەر كىيىملىرىنى يۇيۇپ ‪ ،‬كەچكىچە ناپاك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪26‬تۇياقنى پارچىليدىغان ‪ ،‬پاچاقلنمىغان ۋە قۇچاق چايناپ باقمىغان ھەر بىر ھايۋڭننىڭ جەسىتى سىزگە ناپاك ‪.‬ئۇلرغا تەگكەنلەرنىڭ‬ ‫ھەممىسى ناپاك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪27‬ئۇنىڭ پاچىقىغا نېمە بارسا ‪ ،‬تزت خىل ھايۋڭنلرنىڭ ھەممىسىدە ھايۋڭنلر ئارىسىدڭ ‪ ،‬ئۇلر سىلەر ئۈچۈن ناپاك بولىدۇ ‪.‬ئۇلرنىڭ‬ ‫جەسىتىگە تەگكەنلەر كەچكىچە ناپاك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪28‬ئۇلرنىڭ جەسىتىنى كزتۈرگەن كىشى كىيىملىرىنى يۇيۇپ ‪ ،‬كەچكىچە ناپاك بولىدۇ ‪.‬ئۇلر سىلەرگە ناپاك‪.‬‬ ‫‪29‬بۇلر يەر يۈلىدە ئزمىلەيدىغان ئزمىلەيدىغان نەرسىلەر ئارىسىدڭ سىلەر ئۈچۈن ناپاك بولىدۇ ‪.‬چاشقان ‪ ،‬چاشقان ۋە تاشپاقىسى ئۇنىڭ‬ ‫تۈرىدىن كېيىن ‪،‬‬ ‫‪30‬فېرت ‪ ،‬چامغۇر ‪ ،‬كەسلەنچۈك ‪ ،‬كەركىدڭن ۋە موللق‪.‬‬ ‫‪31‬ئزمىلەپ يۈرگەنلەرنىڭ ئىچىدە بۇلر سىلەرگە ناپاك بولىدۇ ‪.‬كىمكى ئۇلرغا تەگسە ‪ ،‬ئۇلر ئزلگەندە ‪ ،‬ناپاك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪32‬ئۇلر ئزلگەندە يىقىلىپ چۈشسە ‪ ،‬ئۇ ناپاك بولىدۇ ‪.‬مەيلى ياغاچ ‪ ،‬كىيىم‪-‬كېچەك ‪ ،‬ياكى تېرە ياكى خالتا بولسۇن ‪ ،‬مەيلى قايسى قاچا‬ ‫بولۇشىدىن قەتئىينەلەر ‪ ،‬ئۇ چوقۇم سۇغا سېلىنىشى كېرەك ‪ ،‬كەچكىچە ناپاك بولىدۇ ‪.‬شۇاا ئۇ پاكلىنىدۇ‪.‬‬ ‫‪33‬ھەر قاندڭق ساپال قاچا چۈشۈپ كەتسە ‪ ،‬ئۇنىڭدىكى نەرسىلەر ناپاك بولىدۇ ‪.‬ئۇنى بۇلۇپ تاشليسىلەر‪.‬‬ ‫‪34‬يېيىشكە بولىدىغان بارلىق گزشلەرنىڭ ئىچىدە ‪ ،‬بۇ سۇ كەلسە ‪ ،‬ناپاك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪35‬ئۇلرنىڭ جەسىتىنىڭ يىقىلىپ چۈشكەن نەرسىلىرى ناپاك بولىدۇ ‪.‬مەيلى ئوچاق بولسۇن ياكى قالڭننىڭ دڭئىرىسى بولسۇن ‪ ،‬ئۇلر چېقىلىدۇ‬ ‫‪ ،‬چۈنكى ئۇلر ناپاك ‪ ،‬سىلەرگە ناپاك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪36‬شۇندڭقتىمۇ ‪ ،‬بۇ يەردە سۇ كزپ بولغان بۇلق ياكى ئورەك پاكىزە بولىدۇ ‪ ،‬ئەمما ئۇلرنىڭ جەسىتىگە تېگىدىغان نەرسە ناپاك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪37‬ئەگەر ئۇلرنىڭ جەسىتىنىڭ بىر قىسمى تېرىلىدىغان ئۇرۇق ئۇرۇقىغا چۈشۈپ كەتسە ‪ ،‬پاكىزە بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪38‬ئەگەر ئۇرۇققا سۇ قويۇلسا ۋە ئۇلرنىڭ جەسىتىنىڭ بىر قىسمى چۈشۈپ كەتسە ‪ ،‬ئۇ سىلەرگە ناپاك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪39‬ئەگەر سىلەر يەيدىغان ھايۋڭنلر ئزلسە ‪.‬ئۇنىڭ جەسىتىگە تەگكەن كىشى كەچكىچە ناپاك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪40‬ئۇنىڭ جەسىتىنى يېگەن كىشى كىيىملىرىنى يۇيۇپ ‪ ،‬كەچكىچە ناپاك بولىدۇ ‪.‬ئۇنىڭ جەسىتىنى كزتۈرگەن كىشى كىيىملىرىنى يۇيۇپ ‪،‬‬ ‫كەچكىچە ناپاك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪41‬يەر يۈلىدە ئزمىلەپ يۈرگەن ھەر بىر نەرسە يىرگىنچلىك بولىدۇ ‪.‬ئۇنى يېيىشكە بولمايدۇ‪.‬‬ ‫‪42‬قورساققا نېمە بارسا ‪ ،‬تزتنىڭ ھەممىسىگە بارسا ياكى يەر يۈلىدە ئزمىلەپ يۈرگەن بارلىق ئزمىلەيدىغان نەرسىلەر ئارىسىدڭ پۇتلىرى‬ ‫كزپ بولسا ‪ ،‬ئۇنى يېمەالر ‪.‬چۈنكى ئۇلر يىرگىنچلىك ئىش‪.‬‬ ‫‪43‬سىيرىلىپ چۈشكەن ئزمىلەيدىغان نەرسىلەر بىلەن ئزلۈالرنى يىرگىنچلىك قىلماالر ‪ ،‬شۇندڭقل ئۇلر بىلەن ناپاك بولماالر‪.‬‬ ‫‪44‬چۈنكى ‪ ،‬مەن تەارىڭالر پەرۋەردىگارمەن ‪.‬شۇاا ئزلۈالرنى پاكلپ ‪ ،‬مۇقەددەس بولۇالر ‪.‬چۈنكى مەن مۇقەددەسمەن‪.‬‬ ‫‪45‬چۈنكى ‪ ،‬مەن سېنى خۇدڭ قىلىپ ‪ ،‬مىسىردىن ئېلىپ چىقىپ ‪ ،‬پەرۋەردىگار بولىمەن‪.‬‬ ‫‪46‬بۇ ھايۋڭنلرنىڭ ‪ ،‬قۇشلرنىڭ ‪ ،‬سۇدڭ ھەرىكەت قىلىدىغان بارلىق جانلىقلرنىڭ ۋە يەر يۈلىدە ئزمىلەيدىغان جانلىقلرنىڭ قانۇنىدۇر‪.‬‬ ‫‪47‬ناپاك بىلەن پاكلىقنى ‪ ،‬يېيىشكە بولىدىغان ھايۋڭن بىلەن يېيىشكە بولمايدىغان ھايۋڭننى پەرقلەندۈرۈش‪.‬‬ ‫‪12‬باب‬‫‪1‬پەرۋەردىگار مۇساغا مۇندڭق دېدى‪:‬‬ ‫‪2‬بەنى‪-‬ئىسرڭئىلغا سزللەالر« ‪:‬ئەگەر بىر ئايال ئۇرۇق تۇغۇپ ‪ ،‬ئەر تۇغقان بولسا ‪ ،‬ئۇ يەتتە كۈن ناپاك بولىدۇ ‪.‬ئاجىزلىقى ئۈچۈن‬ ‫ئايرىلغان كۈنگە ئاساسەن ئۇ ناپاك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪3‬سەككىزىنچى كۈنى ‪ ،‬ئۇنىڭ تېرىسىنىڭ گزشى خەتنىسى قىلىنىدۇ‪.‬‬ ‫‪4‬ئاندىن ‪ ،‬ئۇ ئۈچ كۈن ئوتتۇل كۈن ئىچىدە پاكلىنىدۇ ‪.‬ئۇ پاكلنغان كۈنلەر توشمىغۇچە مۇقەددەس نەرسىگە تەگمەيدۇ ۋە مۇقەددەس جايغا‬ ‫كىرمەيدۇ‪.‬‬ ‫‪5‬ئەگەر ئۇ بىر قىز پەرلەنت كزرسە ‪ ،‬ئۇ ئاجرىشىپ كەتكەنگە ئوخشاش ئىككى ھەپتە ناپاك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪6‬پاكلىنىش كۈنلىرى ئەمەلگە ئاشقاندڭ ‪ ،‬ئوغۇل ياكى قىز ئۈچۈن ‪ ،‬ئۇ تۇنجى يىلى بىر قولىنى كزيدۈرمە قۇربانلىق ئۈچۈن ‪ ،‬بىر كىچىك‬ ‫كەپتەر ياكى تاشپاقىنى ئېلىپ ‪ ،‬گۇناھ قۇربانلىقى ئۈچۈن جامائەت چېدىرىنىڭ ئىشىكىگە ئېلىپ كېلىدۇ‪.‬‬ ‫‪7‬كىم ئۇنى پەرۋەردىگارنىڭ ھۇلۇرىغا سۇنسۇن ۋە ئۇنىڭ ئۈچۈن كاپارەت بېرىدۇ ‪.‬ئۇ قېنىدىن پاكلىنىدۇ ‪.‬بۇ ئۇنىڭ ئۈچۈن ئەر ياكى ئايال‬ ‫تۇغقان قانۇن‪.‬‬ ‫‪8‬ئەگەر ئۇ قولڭ ئېلىپ كېلەلمىسە ‪ ،‬ئۇ ئىككى تاشپاقىسى ياكى ئىككى ياش كەپتەر ئېلىپ كېلىدۇ ‪.‬بىرى كزيدۈرمە قۇربانلىق ئۈچۈن ‪ ،‬يەنە‬ ‫بىرى گۇناھ قۇربانلىقى ئۈچۈن ‪ ،‬رھھانىي ئۇنىڭ ئۈچۈن كاپارەت بېرىدۇ ‪ ،‬ئۇ پاك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪13‬باب‬‫‪1‬پەرۋەردىگار مۇسا ۋە ھارۇنغا مۇندڭق دېدى‪:‬‬

‫لۋىيلر‬

‫‪2‬ئىنسان تېنىنىڭ تېرىسىدە قەد كزتۈرگەن ‪ ،‬قاپارتما ياكى يارقىن دڭغ پەيدڭ بولغاندڭ ‪ ،‬ئۇ تېنىنىڭ تېرىسىدە ماخاۋ كېسىلىگە ئوخشاش بولىدۇ ‪.‬‬ ‫ئاندىن ئۇ رھھانىي ھارۇنغا ياكى ئۇنىڭ بىر ئوغلى رھھانىيغا ئېلىپ كېلىنىدۇ‪.‬‬ ‫‪3‬رھھانىي تېرىنىڭ تېرىسىدىكى ۋڭباغا قارڭيدۇ ‪ ،‬ۋڭبادىكى چاچلر ئاق رەاگە كىرگەندە ‪ ،‬كزل ئالدىدىكى ۋڭبا ئۇنىڭ تېرىسىدىنمۇ چواقۇر‬ ‫بولسا ‪ ،‬بۇ ماخاۋ كېسىلىگە گىرىپتار بولىدۇ ‪.‬رھھانىي ئۇنىڭغا قارڭپ ‪ ،‬ئۇنى ناپاك دەپ جاكارليدۇ‪.‬‬ ‫‪4‬ئەگەر ئۇنىڭ تېرىسىدە ئوچۇق دڭغ ئاق بولسا ‪ ،‬كزل ئالدىدىكى تېرىدىن چواقۇر بولمىسا ‪ ،‬چاچلىرى ئاق رەاگە كىرمىسە ‪.‬رھھانىي ۋڭبا‬ ‫كېسىلىگە گىرىپتار بولغان ئادەمنى يەتتە كۈن تاقايدۇ‪.‬‬ ‫رھھانىي يەتتىنچى كۈنى ئۇنىڭغا قارڭيدۇ ‪.‬رھھانىي ئۇنى يەتتە كۈن تاقايدۇ‪.‬‬ ‫‪6‬رھھانىي يەتتىنچى كۈنى ئۇنىڭغا يەنە بىر قېتىم قارڭيدۇ ‪.‬مانا ‪ ،‬ئەگەر ۋڭبا سەل قارڭاغۇ بولۇپ ‪ ،‬ۋڭبا تېرىگە تارقىلىپ كەتمىسە ‪ ،‬رھھانىي‬ ‫ئۇنى پاك دەپ جاكارليدۇ ‪:‬ئۇ پەقەت بىر قاپارتما ‪ ،‬ئۇ كىيىملىرىنى يۇيۇپ پاكىزە بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪7‬ئەگەر بۇ قاپارتما تېرىگە كزپ تارقالغان بولسا ‪ ،‬رھھانىينىڭ پاكلىنىشى ئۈچۈن كزرگەندىن كېيىن ‪ ،‬ئۇ يەنە رھھانىي بىلەن كزرۈشىدۇ‪:‬‬ ‫‪8‬ئەگەر رھھانىي بۇنى كزرسە ‪ ،‬بۇ قاپارتمىنىڭ تېرىگە تارقىلىپ كەتكەنلىكىنى كزرسە ‪ ،‬رھھانىي ئۇنى ناپاك دەپ جاكارليدۇ ‪:‬بۇ ماخاۋ‬ ‫كېسىلى‪.‬‬ ‫‪9‬ماخاۋ كېسىلى ۋڭبا ئادەمدە بولغاندڭ ‪ ،‬ئۇ رھھانىينىڭ يېنىغا كەلتۈرۈلىدۇ‪.‬‬ ‫‪10‬رھھانىي ئۇنى كزرەلەيدۇ‪.‬‬ ‫‪11‬ئۇ تېنىنىڭ تېرىسىدىكى كونا ماخاۋ بولۇپ ‪ ،‬رھھانىي ئۇنى ناپاك دەپ جاكارليدۇ ۋە ئۇنى تاقىمايدۇ ‪ ،‬چۈنكى ئۇ ناپاك‪.‬‬ ‫‪12‬ئەگەر تېرىدە بىر ماخاۋ كېسىلى چىقىپ كەتسە ‪ ،‬ماخاۋ كېسىلى ۋڭبا بار ئادەمنىڭ بېشىدىن تارتىپ پۇتىغىچە بولغان بارلىق تېرىلەرنى‬ ‫قاپلىسا ‪ ،‬رھھانىي نەگىل قارىمىسۇن‪.‬‬ ‫‪13‬ئاندىن رھھانىي ئويلىنىدۇ ‪:‬مانا ‪ ،‬ماخاۋ كېسىلى ئۇنىڭ پۈتۈن بەدىنىنى يېپىپ قويغان بولسا ‪ ،‬ئۇنى ۋڭبا بار پاك دەپ جاكارليدۇ ‪:‬‬ ‫ھەممىسى ئاق رەاگە كىردى ‪.‬ئۇ پاك‪.‬‬ ‫‪14‬ئۇنىڭدڭ خام گزش پەيدڭ بولغاندڭ ‪ ،‬ئۇ ناپاك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪15‬رھھانىي خام گزشنى كزرۈپ ‪ ،‬ئۇنى ناپاك دەپ جاكارليدۇ ‪ ،‬چۈنكى خام گزش ناپاك ‪ ،‬ئۇ ماخاۋ كېسىلى‪.‬‬ ‫‪16‬ياكى خام گزش يەنە بۇرۇلۇپ ئاق رەاگە ئزلگەرسە ‪ ،‬رھھانىينىڭ قېشىغا كېلىدۇ‪.‬‬ ‫‪17‬رھھانىي ئۇنى كزردى ‪.‬مانا بۇ ۋڭبا ئاق رەاگە ئزلگەرسە ‪.‬رھھانىي ئۇنىڭغا ۋڭبا بار پاك دەپ جاكارليدۇ ‪:‬ئۇ پاك‪.‬‬ ‫‪18‬گزشمۇ ئۇنىڭ تېرىسىدە قايناپ ‪ ،‬ساقىيىپ كەتتى‪.‬‬ ‫‪19‬قايناق ئورنىدڭ ئاق ئزرلەيدىغان ياكى ئوچۇق ‪ ،‬ئاق ۋە بىر ئال قىزىل رەادە بولۇپ ‪ ،‬رھھانىيغا كزرسىتىلىدۇ‪.‬‬ ‫‪20‬ئەگەر رھھانىي ئۇنى كزرسە ‪ ،‬ئۇنىڭ تېرىدىن تزۋەنرەك بولۇپ ‪ ،‬چاچلىرى ئاقارغان بولىدۇ ‪.‬رھھانىي ئۇنى ناپاك دەپ جاكارليدۇ‪.‬‬ ‫‪21‬لېكىن ‪ ،‬رھھانىي ئۇنىڭغا قارىسا ‪ ،‬ئۇ يەردە ئاق تۈك يوق ‪ ،‬ئەگەر ئۇ تېرىدىن تزۋەن بولمىسا ‪ ،‬سەل قارڭاغۇ بولسا ‪.‬رھھانىي ئۇنى يەتتە‬ ‫كۈن تاقايدۇ‪.‬‬ ‫‪22‬ئەگەر ئۇ تېرىگە كزپ تارقىلىپ كەتسە ‪ ،‬رھھانىي ئۇنى ناپاك دەپ جاكارليدۇ ‪:‬ئۇ بىر ۋڭبا‪.‬‬ ‫‪23‬ئەگەر يورۇق جاي ئۇنىڭ ئورنىدڭ تۇرۇپ ‪ ،‬تارقىلىپ كەتمىسە ‪ ،‬ئۇ كزيگەن قايناق بولىدۇ ‪.‬رھھانىي ئۇنى پاك دەپ جاكارليدۇ‪.‬‬ ‫‪24‬ياكى گزش بولسا ‪ ،‬تېرىدە ئىسسىق كزيگەن ‪ ،‬تېز كزيگەن گزشنىڭ ئاق رەادە بولىدۇ ‪ ،‬مەلۇم دەرىجىدە قىزىل ياكى ئاق بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪25‬ئاندىن ‪ ،‬رھھانىي ئۇنىڭغا قارڭيدۇ ‪.‬مانا ‪ ،‬ئەگەر يورۇق يەردىكى چاچ ئاق بولسا ‪ ،‬ئۇ تېرىدىنمۇ چواقۇررڭق بولىدۇ ‪.‬ئۇ كزيۈپ كەتكەن‬ ‫ماخاۋ كېسىلى ‪:‬شۇالشقا رھھانىي ئۇنى ناپاك دەپ جاكارليدۇ ‪:‬بۇ ماخاۋ كېسىلىنىڭ ۋڭباسى‪.‬‬ ‫‪26‬ئەگەر رھھانىي ئۇنىڭغا قارىسا ‪ ،‬يورۇق جايدڭ ئاق چاچ يوق ‪ ،‬ئۇ باشقا تېرىلەردىن تزۋەن بولمايدۇ ‪ ،‬ئەمما بىر ئال قارڭاغۇ بولىدۇ ‪.‬‬ ‫رھھانىي ئۇنى يەتتە كۈن تاقايدۇ‪.‬‬ ‫‪27‬رھھانىي يەتتىنچى كۈنى ئۇنىڭغا قارڭيدۇ ‪.‬ئەگەر ئۇ تېرىگە كزپ تارقىلىپ كەتسە ‪ ،‬رھھانىي ئۇنى ناپاك دەپ جاكارليدۇ ‪:‬بۇ ماخاۋ‬ ‫كېسىلى‪.‬‬ ‫‪28‬ئەگەر يورۇق دڭغ ئۇنىڭ ئورنىدڭ تۇرسا ‪ ،‬تېرىگە تارقىلىپ كەتمىسە ‪ ،‬بىر ئال قارڭاغۇ بولىدۇ ‪.‬رھھانىي ئۇنى پاك دەپ جاكارليدۇ ‪،‬‬ ‫چۈنكى ئۇ كزيگەننىڭ يالقۇنى‪.‬‬ ‫‪29‬ئەر ياكى ئايالنىڭ بېشىغا ياكى ساقاللىرىغا ۋڭبا بولسا‪.‬‬ ‫‪30‬رھھانىي ۋڭبانى كزرىدۇ ‪.‬ئۇنىڭدڭ سېرىق نېپىز چاچ بار ‪.‬رھھانىي ئۇنى ناپاك دەپ جاكارليدۇ‪.‬‬ ‫‪31‬رھھانىي كەركىدڭننىڭ ۋڭباسىغا قارىسا ‪ ،‬ئۇ تېرىدىنمۇ چواقۇر كزرۈنمەيدۇ ۋە ئۇنىڭدڭ قارڭ چاچ يوق ‪.‬رھھانىي بۇ كېسەلگە گىرىپتار‬ ‫بولغان ئادەمنى يەتتە كۈن تاقايدۇ‪.‬‬ ‫‪32‬يەتتىنچى كۈنى رھھانىي ۋڭباغا قارڭيدۇ ‪.‬مانا ‪ ،‬ئەگەر قاپارتما كېڭىيىپ كەتمىسە ‪ ،‬ئۇنىڭدڭ سېرىق چاچ بولمىسا ‪ ،‬قاپارتما تېرىدىن‬ ‫چواقۇر كزرۈنمەيدۇ‪.‬‬ ‫‪33‬ئۇ ساقال قويۇۋېتىلىدۇ ‪ ،‬لېكىن ئۇ چاچنى چۈشۈرمەيدۇ ‪.‬رھھانىي قاسرڭقنى يەتتە كۈن تاقايدۇ‪.‬‬ ‫‪34‬يەتتىنچى كۈنى ‪ ،‬رھھانىي قوۋلڭققا قارڭيدۇ ‪.‬رھھانىي ئۇنى پاك دەپ جاكارليدۇ ‪ ،‬ئۇ كىيىملىرىنى يۇيۇپ پاكىزە بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪35‬لېكىن ئۇ پاكلنغاندىن كېيىن تېرىگە كزپ تارقالغان بولسا‪.‬‬ ‫‪36‬ئاندىن ‪ ،‬رھھانىي ئۇنىڭغا قارڭيدۇ ‪.‬ئۇ ناپاك‪.‬‬ ‫‪37‬بىرڭق ‪ ،‬ئەگەر ئۇ قوۋلڭق ئۇنىڭ ئالدىدڭ تۇرسا ‪ ،‬ئۇ يەردە قارڭ چاچلر ئزسكەن بولسا ‪.‬قاپارتما ساقىيىپ ‪ ،‬پاك بولىدۇ ‪ ،‬رھھانىي ئۇنى‬ ‫پاك دەپ جاكارليدۇ‪.‬‬ ‫‪38‬ئەگەر ئەر ياكى ئايالنىڭ تېرىسىدە پارقىرڭق دڭغلر ‪ ،‬ھەتتا ئاق دڭغلر بولسا‪.‬‬ ‫‪39‬ئاندىن ‪ ،‬رھھانىي قارڭپ ‪ ،‬ئۇلرنىڭ تېرىسىدىكى يارقىن دڭغلر قېنىق ئاق بولسا ‪.‬ئۇ تېرىدە ئزسىدىغان يېرىلغان دڭغ ‪.‬ئۇ پاك‪.‬‬ ‫‪40‬چېچى چۈشۈپ كەتكەن كىشى تاقىرباش ‪.‬ئۇ پاكتۇر‪.‬‬

‫لۋىيلر‬

‫‪41‬چېچى چۈشكەن كىشى بېشىنىڭ يۈلىدىن يۈلىگە چۈشۈپ كەتكەن بولسا ‪ ،‬ئۇ پېشانىسى تاقىر بولىدۇ ‪ ،‬ئەمما ئۇ پاك‪.‬‬ ‫‪42‬ئەگەر تاقىر باش ياكى تاقىر پېشانىدە بولسا ‪ ،‬ئاق قىزىل يارڭ بار ‪.‬بۇ ئۇنىڭ تاقىر بېشى ياكى تاقىر پېشانىسىدە پەيدڭ بولغان ماخاۋ كېسىلى‪.‬‬ ‫‪43‬ئاندىن ‪ ،‬رھھانىي ئۇنىڭغا قارڭيدۇ ‪:‬مانا ‪ ،‬يارڭنىڭ باش كزتۈرۈشى تاقىر بېشى ياكى تاقىر پېشانىسىدە ئاق قىزىل بولسا ‪ ،‬ماخاۋ تېنىنىڭ‬ ‫تېرىسىدە پەيدڭ بولغاندەك‪.‬‬ ‫‪44‬ئۇ ماخاۋ كېسىلى ‪ ،‬ئۇ ناپاك ‪:‬رھھانىي ئۇنى پۈتۈنلەي ناپاك دەپ جاكارليدۇ ‪.‬ئۇنىڭ ۋڭباسى ئۇنىڭ بېشىدڭ‪.‬‬ ‫‪45‬ماخاۋ كېسىلىگە گىرىپتار بولغان ماخاۋ كېسىلى ‪ ،‬كىيىملىرى يىرتىلىپ ‪ ،‬بېشى يالىڭاچ بولۇپ ‪ ،‬ئۈستۈنكى كالپۇكىغا يېپىنچا يېپىپ ‪« ،‬ناپاك‬ ‫‪ ،‬ناپاك »دەپ يىغليدۇ‪.‬‬ ‫‪46‬ۋڭبا ئۇنىڭدڭ بولغان كۈنلەرنىڭ ھەممىسىدە ناپاك بولىدۇ ‪.‬ئۇ ناپاك بولىدۇ ‪.‬لگېر بولمىسا ئۇنىڭ تۇرڭلغۇسى بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪47‬بۇ كىيىم يەنە يۇڭ كىيىم ياكى كەندىر رەخت بولسۇن ‪ ،‬ماخاۋ كېسىلىنىڭ ۋڭباسىدڭ‪.‬‬ ‫‪48‬مەيلى جەادە بولسۇن ياكى يۇادڭ بولسۇن ‪.‬رەختتىن ياكى يۇادىن ‪.‬مەيلى تېرىدە بولسۇن ياكى تېرىدىن ياسالغان ھەرقاندڭق نەرسە‬ ‫بولسۇن‪.‬‬ ‫‪49‬ئەگەر ۋڭبا كىيىمدە ‪ ،‬ياكى تېرىدە ‪ ،‬يا توقۇلمىلردڭ ‪ ،‬يۇڭ ياكى تېرە رەاگىدە يېشىل ياكى قىزڭرغان بولسا ‪.‬ئۇ ماخاۋ كېسىلىگە گىرىپتار‬ ‫بولۇپ ‪ ،‬رھھانىيغا كزرسىتىلىدۇ‪.‬‬ ‫‪50‬رھھانىي ۋڭبانى كزرۈپ ‪ ،‬ۋڭبا بولغاننى يەتتە كۈن تاقايدۇ‪.‬‬ ‫‪51‬ئۇ يەتتىنچى كۈنى ۋڭباغا قارڭيدۇ ‪:‬ئەگەر ۋڭبا كىيىم‪-‬كېچەك ‪ ،‬يا توقۇلما ‪ ،‬يۇڭ ‪ ،‬تېرە ياكى تېرىدىن ياسالغان ھەر قاندڭق ئىشتا تارقىلىدۇ ‪.‬‬ ‫ۋڭبا بىر خىل ماخاۋ كېسىلى ‪.‬ئۇ ناپاك‪.‬‬ ‫‪52‬شۇاا ‪ ،‬ئۇ كىيىملەرنى مەيلى رەخت ياكى يۇڭ بولسۇن ‪ ،‬يۇڭ ياكى كەندىر رەخت ياكى ۋڭبا بار تېرە بۇيۇملىرىنى كزيدۈرۈۋېتىدۇ ‪،‬‬ ‫چۈنكى ئۇ بىر ماخاۋ كېسىلى ‪.‬ئۇ ئوتتا كزيدۈرۈلىدۇ‪.‬‬ ‫‪53‬ئەگەر رھھانىي قارڭپ باقسا ‪ ،‬ۋڭبا كىيىم‪-‬كېچەك ‪ ،‬يا توقۇلما ياكى يۇڭ ياكى تېرە ئىشلىرىغا تارقىتىلمايدۇ‪.‬‬ ‫‪54‬ئاندىن رھھانىي ۋڭبا بار نەرسىنى يۇيۇشقا بۇيرۇيدۇ ۋە ئۇنى يەتتە كۈن تاقايدۇ‪.‬‬ ‫‪55‬رھھانىي ۋڭبانى يۇيۇپ بولغاندىن كېيىن كزرىدۇ ‪.‬مانا ‪ ،‬ۋڭبا ئۇنىڭ رەاگىنى ئزلگەرتمىگەن ۋە ۋڭبا تارقىتىلمىغان بولسا ‪.‬ئۇ ناپاك ‪.‬ئۇنى‬ ‫ئوتتا كزيدۈرۈڭ ‪.‬مەيلى ئىچى ياكى سىرتى بولسۇن ‪ ،‬ئىچى ئوچۇق‪.‬‬ ‫‪56‬رھھانىي قارىسا ‪ ،‬ۋڭبا يۇيۇلغاندىن كېيىن بىر ئال قارڭاغۇ بولىدۇ ‪.‬ئاندىن ئۇنى كىيىمدىن ‪ ،‬تېرىدىن ‪ ،‬ياستۇقتىن ياكى يۇادىن چىقىرىۋېتىدۇ‪:‬‬ ‫‪57‬ئەگەر ئۇ كىيىمدە ‪ ،‬يا يوپۇقتا ‪ ،‬يا يۇادڭ ياكى تېرىدە بولسۇن ‪.‬ئۇ تارقىلىۋڭتقان ۋڭبا ‪:‬ۋڭبا بار ئوتنى كزيدۈرۈۋېتىڭ‪.‬‬ ‫‪58‬يۇيۇلىدىغان كىيىم ‪ ،‬يا رەخت ‪ ،‬ياكى يۇڭ ياكى تېرىنىڭ قاندڭق بولۇشىدىن قەتئىينەلەر ‪ ،‬ئۇلرنى يۇيۇۋېتىڭ ‪ ،‬ئەگەر ۋڭبا ئۇلردىن‬ ‫ئايرىلسا ‪ ،‬ئۇ ئىككىنچى قېتىم يۇيۇلىدۇ ۋە پاكىزە بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪59‬بۇ يۇڭ ياكى رەختتىن ياسالغان كىيىمدىكى ماخاۋ كېسىلىنىڭ ۋڭباسى ‪ ،‬يا توقۇلما ‪ ،‬ياكى يۇڭ ياكى تېرىدىن ياسالغان ھەر قاندڭق نەرسىنى‬ ‫پاكىزە تەلەپ قىلىش ياكى ئۇنى ناپاك دېيىش قانۇنىيىتى‪.‬‬ ‫‪14‬باب‬‫‪1‬پەرۋەردىگار مۇساغا مۇندڭق دېدى‪:‬‬ ‫‪2‬ئۇ پاكلنغان كۈنى ماخاۋ كېسىلىنىڭ قانۇنى بولىدۇ ‪:‬ئۇ رھھانىيغا ئېلىپ كېلىنىدۇ‪.‬‬ ‫‪3‬رھھانىي لگېردىن چىقىپ كېتىدۇ ‪.‬رھھانىي قارڭپ ‪ ،‬ماخاۋ كېسىلى ۋڭبا ساقىيىپ كەتسە ‪،‬‬ ‫‪4‬ئاندىن رھھانىي پاكلىنىدىغان ئىككى قۇشنى تىرىك ۋە پاكىزە ‪ ،‬كېدىر ياغىچى ‪ ،‬قىزىل ۋە قىزىلگۈلنى ئېلىشنى بۇيرۇيدۇ‪.‬‬ ‫‪5‬رھھانىي قۇشلرنىڭ بىرىنى توپا سۇدڭ ئېقىن سۇدڭ ئزلتۈرۈشكە بۇيرۇيدۇ‪:‬‬ ‫‪6‬تىرىك قۇشقا كەلسەك ‪ ،‬ئۇ ئۇنى ‪ ،‬كېدىر ياغىچى ‪ ،‬قىزىل ‪ ،‬قىزىلگۈلنى ئېلىپ ‪ ،‬ئۇلرنى ۋە تىرىك قۇشنى ئېقىن سۇ ئۈستىدە ئزلتۈرۈلگەن‬ ‫قۇشنىڭ قېنىغا چىلپ قويىدۇ‪:‬‬ ‫‪7‬ئۇ ماخاۋ كېسىلىدىن پاكلىنىدىغان ئادەمگە يەتتە قېتىم چېچىدۇ ۋە ئۇنى پاك دەپ جاكارليدۇ ۋە تىرىك قۇشنى ئوچۇق ئېتىزغا قويۇپ بېرىدۇ‪.‬‬ ‫‪8‬پاكلىنىدىغان كىشى كىيىملىرىنى يۇيۇپ ‪ ،‬چېچىنى چۈشۈرۈۋېتىدۇ ۋە پاكىزە بولۇشى ئۈچۈن سۇدڭ يۇيۇلىدۇ ‪.‬ئۇنىڭدىن كېيىن ئۇ لگېرغا‬ ‫كىرىدۇ ۋە چېدىرىدىن يەتتە كۈن تۇرىدۇ‪.‬‬ ‫‪9‬لېكىن ‪ ،‬يەتتىنچى كۈنى ‪ ،‬ئۇ چاچلىرىنى ‪ ،‬چاچلىرىنى ‪ ،‬چاچلىرىنى ‪ ،‬چاچلىرىنى ‪ ،‬ھەتتا چاچلىرىنى چۈشۈرۈۋېتىدۇ‪.‬‬ ‫‪10‬سەككىزىنچى كۈنى ‪ ،‬ئۇ ئىككى قولىنى نۇقسانسىز ‪ ،‬بىرىنچى يىلى بىر قوي قولىنى دڭغسىز ‪ ،‬گزش قۇربانلىق ئۈچۈن ئوندىن ئون پارچە‬ ‫ئېسىل ئۇن ‪ ،‬ماي ئارىلشتۇرۇلغان ۋە بىر تال ياغ ئالىدۇ‪.‬‬ ‫‪11‬ئۇنى پاكليدىغان رھھانىي پاكلىنىدىغان ئادەمنى ۋە بۇ نەرسىلەرنى جامائەت چېدىرىنىڭ ئىشىكى ئالدىدڭ پەرۋەردىگارنىڭ ھۇلۇرىغا‬ ‫سۇنۇشى كېرەك‪.‬‬ ‫‪12‬رھھانىي قولىدىن بىرنى ئېلىپ ‪ ،‬ئۇنىڭغا گۇناھ ۋە قۇربانلىق سۇپىسى تەقدىم قىلىدۇ‪.‬‬ ‫‪13‬ئۇ قولىنى مۇقەددەس جايدڭ قۇربانلىق قىلىدىغان قۇربانلىق ۋە كزيدۈرمە قۇربانلىقنى ئزلتۈرىدىغان جايدڭ ئزلتۈرۈشى كېرەك‪.‬‬ ‫‪14‬رھھانىي گۇناھ سادىر قىلغان قۇربانلىقنىڭ قېنىنى ئېلىپ ‪ ،‬رھھانىي پاكلىنىدىغان كىشىنىڭ ئوڭ قۇلىقىنىڭ ئۇچىغا ‪ ،‬ئوڭ قولىنىڭ باش‬ ‫بارمىقىغا ۋە ئوڭ پۇتىنىڭ چوڭ بارمىقىغا قويىدۇ‪.‬‬ ‫‪15‬رھھانىي ماينىڭ بىر قىسمىنى ئېلىپ ‪ ،‬ئۇنى سول قولىنىڭ ئالقىنىغا تزكۈپ‪:‬‬ ‫‪16‬رھھانىي ئوڭ بارمىقىنى سول قولىدىكى مايغا چىلپ ‪ ،‬بارمىقى بىلەن ماينى پەرۋەردىگارنىڭ ئالدىدڭ يەتتە قېتىم چېچىدۇ‪.‬‬ ‫‪17‬رھھانىي قولىدىكى قالغان مايلرنىڭ ھەممىسىنى پاكلىنىدىغان كىشىنىڭ ئوڭ قۇلىقىنىڭ ئۇچىغا ‪ ،‬ئوڭ قولىنىڭ باش بارمىقىغا ۋە ئوڭ پۇتىنىڭ‬ ‫چوڭ بارمىقىغا ‪ ،‬گۇناھنىڭ قۇربانىنىڭ قېنىغا قويىدۇ‪.‬‬

‫لۋىيلر‬

‫‪18‬رھھانىينىڭ قولىدىكى ماينىڭ قالدۇقلىرى پاكلىنىدىغان كىشىنىڭ بېشىغا تزكۈلىدۇ ‪ ،‬رھھانىي پەرۋەردىگارنىڭ ئالدىدڭ ئۇنىڭ ئۈچۈن كاپارەت‬ ‫بېرىدۇ‪.‬‬ ‫‪19‬رھھانىي گۇناھ قۇربانلىق قىلىپ ‪ ،‬ناپاكلىقىدىن پاكلىنىدىغان كىشىگە كاپارەت بېرىدۇ ‪.‬ئاندىن ئۇ كزيدۈرمە قۇربانلىقنى ئزلتۈرىدۇ‪.‬‬ ‫‪20‬رھھانىي قۇربانلىق سۇپىسىدڭ كزيدۈرمە قۇربانلىق ۋە گزش قۇربانلىقلىرىنى سۇنسۇن ‪ ،‬رھھانىي ئۇنىڭ ئۈچۈن كاپارەت بېرىدۇ ‪ ،‬ئۇ پاك‬ ‫بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪21‬ئەگەر ئۇ كەمبەغەل بولۇپ ‪ ،‬ئۇنچە كزپ ئېرىشەلمىسە ‪.‬ئاندىن ئۇ بىر قولىنى ئېلىپ ‪ ،‬قانۇنغا خىلپلىق قىلىش قۇربانلىقى ئۈچۈن ‪ ،‬ئۇنىڭ‬ ‫ئۈچۈن كاپارەت بېرىدۇ‪.‬‬ ‫‪22‬ۋە ئۇ ئېرىشەلەيدىغان ئىككى تاشپاقىسى ياكى ئىككى ياش كەپتەر ‪.‬بىرى گۇناھ قۇربانلىقى ‪ ،‬يەنە بىرى كزيدۈرمە قۇربانلىق بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪23‬ئۇ سەككىزىنچى كۈنى پاكلىنىپ ‪ ،‬رھھانىيغا ‪ ،‬جامائەت چېدىرىنىڭ ئىشىكى ئالدىدڭ پەرۋەردىگارنىڭ ھۇلۇرىغا ئېلىپ كېلىدۇ‪.‬‬ ‫‪24‬رھھانىي گۇناھسىز قۇربانلىقنىڭ قولىسىنى ۋە ياغنىڭ مېۋىسىنى ئېلىپ ‪ ،‬رھھانىي ئۇلرنى پەرۋەردىگارنىڭ ھۇلۇرىغا سۇندۇرۇپ‪:‬‬ ‫‪25‬ئۇ گۇناھسىز قۇربانلىقنىڭ قولىنى ئزلتۈرىدۇ ‪ ،‬رھھانىي گۇناھ سادىر قىلغان قۇربانلىقنىڭ قېنىنى ئېلىپ ‪ ،‬پاكلىنىدىغان كىشىنىڭ ئوڭ‬ ‫قۇلىقىنىڭ ئۇچىغا ‪ ،‬ئوڭ قولىنىڭ باش بارمىقىغا ۋە ئوڭ پۇتىنىڭ چوڭ بارمىقىغا قويىدۇ‪.‬‬ ‫‪26‬رھھانىي ماينى ئزلىنىڭ سول قولىنىڭ ئالقىنىغا تزكۈۋڭلىدۇ‪:‬‬ ‫‪27‬رھھانىي ئوڭ قولى بىلەن سول قولىدىكى ماينى پەرۋەردىگارنىڭ ئالدىدڭ يەتتە قېتىم چېچىدۇ‪.‬‬ ‫‪28‬رھھانىي قولىدىكى ياغنى پاكلىنىدىغان كىشىنىڭ ئوڭ قۇلىقىنىڭ ئۇچىغا ‪ ،‬ئوڭ قولىنىڭ باش بارمىقىغا ۋە ئوڭ پۇتىنىڭ چوڭ بارمىقىغا‬ ‫گۇناھنىڭ قۇربانلىق سۇنىڭ قېنى ئۈستىگە قويىدۇ‪.‬‬ ‫‪29‬رھھانىينىڭ قولىدىكى قالغان مايلرنى پاكلىنىدىغان كىشىنىڭ بېشىغا قويۇپ ‪ ،‬پەرۋەردىگارنىڭ ئالدىدڭ ئۇنىڭ ئۈچۈن كاپارەت بېرىدۇ‪.‬‬ ‫‪30‬ئۇ تاشپاقىدىن ياكى ياش كەپتەرلەردىن ئالليدىغان نەرسىلەرنى تەقدىم قىلىدۇ‪.‬‬ ‫‪31‬ئۇ قۇربانلىق قىلسا ‪ ،‬بىرى گۇناھ قۇربانلىقى ‪ ،‬يەنە بىرى كزيدۈرمە قۇربانلىق بىلەن ‪ ،‬گزش قۇربانلىق بىلەن تەمىنلەيدۇ‪.‬‬ ‫‪32‬بۇ ‪ ،‬ماخاۋ كېسىلىگە گىرىپتار بولغان ‪ ،‬ئۇنىڭ پاكلىنىشى بىلەن مۇناسىۋەتلىك نەرسىگە ئېرىشەلمەيدىغان ئادەمنىڭ قانۇنى‪.‬‬ ‫‪33‬پەرۋەردىگار مۇسا ۋە ھارۇنغا مۇندڭق دېدى‪:‬‬ ‫‪34‬مەن سىلەرگە ئىگىدڭرچىلىق قىلىدىغان قانان لېمىنىغا كەلگىنىڭدە ‪ ،‬ماخاۋ كېسىلىنى ۋڭبانىڭ ئىگىدڭرچىلىقىدىكى بىر ئزيگە سالدىم‪.‬‬ ‫‪35‬ئزي ئىگىسى بولغان كىشى كېلىپ رھھانىيغا« ‪:‬مااا ئزيدىكى ۋڭبادەك ئوخشايدۇ »دېدى‪.‬‬ ‫‪36‬ئاندىن ‪ ،‬رھھانىي ئزينى بوشىتىشقا بۇيرۇدى ‪ ،‬رھھانىي ۋڭبا كزرۈشكە كىرىشتىن بۇرۇن ‪ ،‬ئزيدىكى نەرسىلەرنىڭ ھەممىسىنى ناپاك‬ ‫قىلماسلىققا بۇيرۇدى‪.‬‬ ‫‪37‬ئۇ ۋڭباغا قارڭيدۇ ‪ ،‬مانا بۇ ۋڭبا ئزينىڭ تېمىدڭ تامدىن تزۋەنرەك ‪ ،‬يېشىل ياكى قىزىل رەادىكى كاۋڭك تاياقچە بولسا‪.‬‬ ‫‪38‬رھھانىي ئزيدىن چىقىپ ئزينىڭ ئىشىكىگە چىقىپ ‪ ،‬يەتتە كۈن ئزينى تاقايدۇ‪.‬‬ ‫‪39‬رھھانىي يەتتىنچى كۈنى يەنە كېلىپ ‪ ،‬قارڭپ تۇرىدۇ ‪.‬مانا بۇ ۋڭبا ئزينىڭ تېمىغا تارقىلىپ كەتسە‪.‬‬ ‫‪40‬ئاندىن رھھانىي ۋڭبا بار بولغان تاشلرنى ئېلىۋېتىشنى بۇيرۇيدۇ ۋە ئۇلرنى شەھەرسىز ناپاك يەرگە تاشليدۇ‪.‬‬ ‫‪41‬ئۇ ئزينى چزرىدىگەن ھالدڭ چېقىۋېتىدۇ‪.‬‬ ‫‪42‬ئۇلر باشقا تاشلرنى ئېلىپ ‪ ،‬شۇ تاشلرنىڭ ئورنىغا قويىدۇ ‪.‬ئۇ باشقا ئزينى ئېلىپ ‪ ،‬ئزينى چاپليدۇ‪.‬‬ ‫‪43‬ئەگەر ۋڭبا يەنە كېلىپ ئزيدە چېقىلىپ كەتسە ‪ ،‬ئۇ تاشلرنى ئېلىپ تاشلىغاندىن كېيىن ‪ ،‬ئزينى ئزرۈۋەتكەندىن كېيىن ۋە پىلستىرلنغاندىن‬ ‫كېيىن‪.‬‬ ‫‪44‬ئاندىن ‪ ،‬رھھانىي كېلىپ كېلىپ ‪ ،‬قارىسا ‪ ،‬ئزيدە ۋڭبا تارقىلىپ كەتسە ‪ ،‬ئۇ ئزيدىكى بىر ماخاۋ كېسىلى بولۇپ ‪ ،‬ئۇ ناپاك‪.‬‬ ‫‪45‬ئۇ ئزينى ‪ ،‬ئۇنىڭدىكى تاشلرنى ‪ ،‬ياغاچلرنى ۋە ئزينىڭ ھەممە يېرىنى چېقىۋېتىدۇ ‪.‬ئۇلرنى شەھەردىن ناپاك جايغا ئېلىپ چىقىدۇ‪.‬‬ ‫‪46‬بۇنىڭدىن باشقا ‪ ،‬ئۇ ئزيگە تاقالغان ۋڭقىتتا ئزيگە كىرگەنلەر كەچكىچە ناپاك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪47‬ئزيدە ياتقان كىشى كىيىملىرىنى يۇيدۇ ‪.‬ئزيدە تاماق يېگەن كىشى كىيىملىرىنى يۇيۇشى كېرەك‪.‬‬ ‫‪48‬ئەگەر رھھانىي كىرىپ ئۇنىڭغا قارىسا ‪ ،‬مانا بۇ ئزي چاپلنغاندىن كېيىن ‪ ،‬ۋڭبا ئزيدە تارقىلىپ كەتمىگەن بولسا ‪ ،‬رھھانىي ئزينى پاك‬ ‫دەپ جاكارليدۇ ‪ ،‬چۈنكى ۋڭبا ساقىيىپ كەتتى‪.‬‬ ‫‪49‬ئۇ ئزينى ئىككى قۇش ‪ ،‬كېدىر ياغىچى ‪ ،‬قىزىل ۋە قىزىلگۈلدىن تالىليدۇ‪.‬‬ ‫‪50‬ئۇ قۇشلرنىڭ بىرىنى توپا قاچىدڭ ئېقىن سۇ ئۈستىدە ئزلتۈرىدۇ‪.‬‬ ‫‪51‬ئۇ كېدىر ياغىچى ‪ ،‬قىزىلگۈل ‪ ،‬قىزىل ‪ ،‬تىرىك قۇشنى ئېلىپ ‪ ،‬ئزلتۈرۈلگەن قۇشنىڭ قېنى ۋە ئېقىن سۇغا چىلپ ‪ ،‬ئزينى يەتتە قېتىم‬ ‫چېچىدۇ‪.‬‬ ‫‪52‬ئۇ ئزينى قۇشنىڭ قېنى ‪ ،‬ئېقىن سۇ ‪ ،‬تىرىك قۇش ‪ ،‬كېدىر ياغىچى ‪ ،‬قىزىلگۈل ۋە قىزىل رەڭ بىلەن پاكليدۇ‪.‬‬ ‫‪53‬لېكىن ئۇ تىرىك قۇشنى شەھەردىن چىقىپ ئوچۇق ئېتىزغا قويۇپ بېرىپ ‪ ،‬ئزينى پاكليدۇ ‪.‬ئۇ پاك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪54‬بۇ ھەر خىل ماخاۋ ۋە ۋڭبا ۋڭباسىنىڭ قانۇنى‪.‬‬ ‫‪55‬كىيىم ۋە ئزينىڭ ماخاۋ كېسىلى ئۈچۈن‪.‬‬ ‫‪56‬ئزرلەش ‪ ،‬تارتۇق ۋە يورۇق جاي ئۈچۈن‪:‬‬ ‫‪57‬ناپاك ۋە پاك بولغاندڭ ئزگىتىش ‪:‬بۇ ماخاۋ كېسىلىنىڭ قانۇنىيىتى‪.‬‬ ‫‪15‬باب‬‫‪1‬پەرۋەردىگار مۇسا ۋە ھارۇنغا مۇندڭق دېدى‪:‬‬ ‫‪2‬بەنى‪-‬ئىسرڭئىلغا سزللەالر ۋە ئۇلرغا ئېيتقىنكى ‪ ،‬ھەر قاندڭق كىشىنىڭ تېنىدىن قېچىپ كەتكەن مەسىلە بولسا ‪ ،‬ئۇ ناپاك بولىدۇ‪.‬‬

‫لۋىيلر‬

‫‪3‬بۇ ئۇنىڭ مەسىلىسىدىكى ناپاكلىقىدۇر ‪:‬ئۇنىڭ تېنى ئۇنىڭ مەسىلىسى بىلەن يۈرسۇن ياكى گزشى ئۇنىڭ مەسىلىسىدىن توختىسۇن ‪ ،‬ئۇ‬ ‫ناپاكلىق‪.‬‬ ‫‪4‬ئۇ يەردە ياتقان ھەر بىر كارىۋڭت ناپاك بولىدۇ ‪ ،‬ئۇ ئولتۇرغان ھەممە نەرسە ناپاك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪5‬كىم ئۇنىڭ كارىۋىتىغا تەگسە ‪ ،‬كىيىملىرىنى يۇيۇپ ‪ ،‬سۇدڭ يۇيۇنىدۇ ‪ ،‬كەچكىچە ناپاك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪6‬ئۇ ئولتۇرغان نەرسىنىڭ ئۈستىدە ئولتۇرغان كىشى كىيىملىرىنى يۇيۇپ ‪ ،‬سۇدڭ يۇيۇنىدۇ ۋە كەچكىچە ناپاك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪7‬كىمنىڭ تېنىگە تەگسە ‪ ،‬ئۇ كىيىملىرىنى يۇيۇپ ‪ ،‬سۇدڭ يۇيۇنىدۇ ‪ ،‬كەچكىچە ناپاك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪8‬ئەگەر مەسىلە بولسا پاك كىشىگە تۈكۈردى ‪.‬ئاندىن ئۇ كىيىملىرىنى يۇيۇپ ‪ ،‬سۇدڭ يۇيۇنىدۇ ‪ ،‬كەچكىچە ناپاك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪9‬ئۇ قاندڭق ئېگەرگە مىنسە ‪ ،‬ئۇ ناپاك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪10‬كىمكى ئۇنىڭ ئاستىدىكى نەرسىلەرگە تەگسە ‪ ،‬ئۇ تاكى كەچكىچە ناپاك بولىدۇ ‪.‬بۇ نەرسىلەرنىڭ ھەممىسىنى كزتۈرگەن كىشى كىيىملىرىنى‬ ‫يۇيۇپ ‪ ،‬سۇدڭ يۇيۇنىدۇ ۋە كەچكىچە ناپاك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪11‬كىم بۇ مەسىلىگە تەگسە ‪ ،‬قوللىرىنى سۇغا چىلپ قويمىسا ‪ ،‬ئۇ كىيىملىرىنى يۇيۇپ ‪ ،‬سۇدڭ يۇيۇنىدۇ ‪ ،‬كەچكىچە ناپاك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪12‬ئۇ بۇ مەسىلىگە تەگكەن يەر قاچىسى بۇلۇلۇپ ‪ ،‬ھەر بىر ياغاچ قاچا سۇدڭ چايقىلىدۇ‪.‬‬ ‫‪13‬كىمدە مەسىلە بولسا ‪ ،‬ئۇنىڭ مەسىلىسىدىن پاكلىنىدۇ ‪.‬ئاندىن ئۇ ئزلىنى پاكلش ئۈچۈن يەتتە كۈن ساناپ ‪ ،‬كىيىملىرىنى يۇيۇپ ‪ ،‬گزشىنى‬ ‫ئېقىن سۇدڭ يۇيۇپ ‪ ،‬پاك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪14‬سەككىزىنچى كۈنى ‪ ،‬ئۇ ئىككى تاشپاقىسى ياكى ئىككى ياش كەپتەرنى ئېلىپ ‪ ،‬پەرۋەردىگارنىڭ ھۇلۇرىغا كېلىپ ‪ ،‬جامائەت چېدىرىنىڭ‬ ‫ئىشىكى ئالدىغا كېلىپ ‪ ،‬رھھانىيغا بەردى‪.‬‬ ‫‪15‬رھھانىي ئۇلرغا بىرىنى قۇربانلىق ‪ ،‬يەنە بىرى كزيدۈرمە قۇربانلىق قىلىدۇ ‪.‬رھھانىي ئۇنىڭ مەسىلىسى ئۈچۈن پەرۋەردىگارنىڭ ئالدىدڭ‬ ‫ئۇنىڭ ئۈچۈن كاپارەت بېرىدۇ‪.‬‬ ‫‪16‬ئەگەر بىر ئادەم كزپەيتىش ئۇرۇقى ئۇنىڭدىن چىقىپ كەتسە ‪ ،‬ئۇ پۈتۈن گزشىنى سۇدڭ يۇيۇپ ‪ ،‬كەچكىچە ناپاك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪17‬كزپەيتىلگەن ئۇرۇق بولغان ھەر بىر كىيىم ۋە تېرە سۇ بىلەن يۇيۇلۇپ ‪ ،‬كەچكىچە ناپاك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪18‬ئەرمۇ كزپ ئۇرۇق بىلەن بىللە ياتقان ئايال ‪ ،‬ھەر ئىككىلىسى سۇدڭ يۇيۇنىدۇ ‪ ،‬كەچكىچە ناپاك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪19‬ئەگەر بىر ئايالدڭ مەسىلە بولسا ‪ ،‬ئۇنىڭ تېنىدىكى قان بولسا ‪ ،‬ئۇ يەتتە كۈن ئايرىلىدۇ ‪.‬كىمكى ئۇنىڭغا تەگسە ‪ ،‬ئۇ تاكى كەچكىچە ناپاك‬ ‫بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪20‬ئۇنىڭ ئايرىلىشىدڭ ياتقان نەرسىلەرنىڭ ھەممىسى ناپاك بولىدۇ ‪.‬ئۇ ئولتۇرغان نەرسىلەرنىڭ ھەممىسى ناپاك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪21‬كىم ئۇنىڭ كارىۋىتىغا تەگسە ‪ ،‬ئۇ كىيىملىرىنى يۇيۇپ ‪ ،‬سۇدڭ يۇيۇنىدۇ ‪ ،‬كەچكىچە ناپاك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪22‬كىم ئولتۇرغان نەرسىگە تەگسە ‪ ،‬ئۇ كىيىملىرىنى يۇيۇپ ‪ ،‬سۇدڭ يۇيۇنىدۇ ‪ ،‬كەچكىچە ناپاك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪23‬ئەگەر ئۇنىڭ كارىۋىتىدڭ ياكى ئۇ ئولتۇرغان نەرسىلەرنىڭ ھەممىسى ئۇنىڭغا تەگسە ‪ ،‬كەچكىچە ناپاك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪24‬كىمكى ئۇنىڭ بىلەن بىللە ياتسا ‪ ،‬گۈللىرى ئۇنىڭ ئۈستىدە بولسا ‪ ،‬ئۇ يەتتە كۈن ناپاك بولىدۇ ‪.‬ئۇ ياتقان كارىۋڭتنىڭ ھەممىسى ناپاك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪25‬ئەگەر ئاياللر ئاجرىشىپ كەتكەن ۋڭقىتتىن نەچچە كۈن ئىچىدە قېنىدڭ مەسىلە بولسا ياكى ئاجرىشىش ۋڭقتىدىن ئېشىپ كەتسە ناپاك بولغان‬ ‫كۈننىڭ ھەممىسى ئۇنىڭ ئايرىلغان كۈنىگە ئوخشاش بولىدۇ ‪.‬ئۇ ناپاك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪26‬ئۇ تارقىتىلغان كۈنلەرنىڭ ھەممىسىدە ياتقان ھەر بىر كارىۋڭت ئۇنىڭغا ئايرىلغان كارىۋڭتقا ئوخشاش بولىدۇ ‪ ،‬ئۇ ئولتۇرغان نەرسە ناپاك‬ ‫بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪27‬كىمكى بۇ نەرسىلەرگە تەگسە ‪ ،‬ئۇ ناپاك بولىدۇ ‪ ،‬كىيىملىرىنى يۇيۇپ ‪ ،‬سۇدڭ يۇيۇنىدۇ ‪ ،‬كەچكىچە ناپاك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪28‬ئەگەر ئۇ بۇ ئىشتىن پاكلنسا ‪ ،‬ئۇ يەتتە كۈننى ھېسابليدۇ ‪ ،‬ئۇنىڭدىن كېيىن پاك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪29‬سەككىزىنچى كۈنى ‪ ،‬ئۇ ئىككى تاشپاقىنى ياكى ئىككى ياش كەپتەرنى ئېلىپ ‪ ،‬رھھانىينىڭ يېنىغا ‪ ،‬جامائەت چېدىرىنىڭ ئىشىكىگە ئېلىپ‬ ‫كېلىدۇ‪.‬‬ ‫‪30‬رھھانىي بىرىنى گۇناھ ‪ ،‬يەنە بىرى كزيدۈرمە قۇربانلىق ئۈچۈن قۇربانلىق قىلىدۇ ‪.‬رھھانىي ئۇنىڭ ناپاكلىقى ئۈچۈن پەرۋەردىگارنىڭ‬ ‫ئالدىدڭ ئۇنىڭ ئۈچۈن كاپارەت بېرىدۇ‪.‬‬ ‫‪31‬شۇندڭق قىلىپ ‪ ،‬ئىسرڭئىللرنى ناپاكلىقىدىن ئايرىۋېتىڭلر ‪.‬ئۇلر ئارىسىدىكى چېدىرىمنى ناپاك قىلغاندڭ ‪ ،‬ئۇلرنىڭ ناپاكلىقىدڭ ئزلمەيدۇ‪.‬‬ ‫‪32‬بۇ مەسىلە بار كىشىنىڭ ۋە ئۇنىڭ ئەۋلدلىرى ئۇنىڭدىن ناپاك بولغانلرنىڭ قانۇنى‪.‬‬ ‫‪33‬گۈل‪-‬گىياھلىرىدىن كېسەل بولغان ‪ ،‬ئەر‪-‬ئايال ‪ ،‬ناپاك ئايال بىلەن بىللە ياتقان كىشى توغرىسىدڭ‪.‬‬ ‫‪16‬باب‬‫‪1‬ھارۇننىڭ ئىككى ئوغلى ئزلگەندىن كېيىن ‪ ،‬پەرۋەردىگار مۇساغا سزل قىلدى‪.‬‬ ‫‪2‬پەرۋەردىگار مۇساغا مۇندڭق دېدى« ‪:‬ئىنىڭ ھارۇنغا ئېيتقىنكى ‪ ،‬ئۇ كېمە ئۈستىدىكى رەھىم‪-‬شەپقەت ئورنىنىڭ ئالدىدىكى پەردىنىڭ‬ ‫ئىچىدىكى مۇقەددەس جايغا ھەر ۋڭقىت كەلمەيدۇ ‪.‬ئۇ ئزلمەيدۇ ‪ ،‬چۈنكى مەن رەھىم‪-‬شەپقەت ئورنىدڭ بۇلۇتتا پەيدڭ بولىمەن‪.‬‬ ‫‪3‬شۇندڭق قىلىپ ‪ ،‬ھارۇن مۇقەددەس جايغا كېلىدۇ ‪.‬گۇناھكار قۇربانلىق ئۈچۈن بىر بۇقا ۋە كزيدۈرمە قۇربانلىق ئۈچۈن قوچقار بىلەن‪.‬‬ ‫‪4‬ئۇ مۇقەددەس رەختتىن تىكىلگەن رەختنى كىيىدۇ ‪ ،‬ئۇنىڭ تېنىگە كەندىر رەخت تاقايدۇ ‪ ،‬ئۇچىسىغا كەندىر تاسما باغلىنىدۇ ‪ ،‬كەندىر رەخت‬ ‫بىلەن ئۇلىنىدۇ ‪.‬بۇلر مۇقەددەس كىيىملەر ‪.‬شۇاا ئۇ گزشىنى سۇدڭ يۇيۇپ ‪ ،‬كىيىدۇ‪.‬‬ ‫‪5‬ئۇ ئىسرڭئىللر جامائىتىدىن ئىككى ئزچكە بالىسىنى گۇناھ قۇربانلىقى ‪ ،‬بىر قوچقارنى كزيدۈرمە قۇربانلىق ئۈچۈن ئالىدۇ‪.‬‬ ‫‪6‬ھارۇن ئزلىنىڭ كال سۈتىنى ئزلى ئۈچۈن قۇربانلىق قىلىپ ‪ ،‬ئزلى ۋە ئزيى ئۈچۈن كاپارەت بېرىدۇ‪.‬‬ ‫‪7‬ئۇ ئىككى ئزچكىنى ئېلىپ ‪ ،‬جامائەت چېدىرىنىڭ ئىشىكى ئالدىدڭ پەرۋەردىگارنىڭ ھۇلۇرىغا سۇندى‪.‬‬ ‫‪8‬ھارۇن ئىككى ئزچكە چەك تاشلىدى ‪.‬بىرى پەرۋەردىگار ئۈچۈن ‪ ،‬يەنە بىرى قاپاق ئۈچۈن‪.‬‬

‫لۋىيلر‬

‫‪9‬ھارۇن پەرۋەردىگارنىڭ نېسىۋىسى چۈشكەن ئزچكىنى ئېلىپ كېلىپ ‪ ،‬ئۇنى گۇناھ ئۈچۈن قۇربانلىق قىلىدۇ‪.‬‬ ‫‪10‬لېكىن ‪ ،‬بۇ يەرگە تاشلنغان ئزچكە پەرۋەردىگارنىڭ ھۇلۇرىدڭ تىرىك كزرسىتىلىدۇ ‪ ،‬ئۇنىڭ بىلەن پاكلىنىدۇ ۋە ئۇنى چزلگە تاشلپ‬ ‫بېرىدۇ‪.‬‬ ‫‪11‬ھارۇن ئزلى ئۈچۈن قىلىنغان گۇناھ قۇربانلىقنىڭ بۇقىنى ئېلىپ كېلىپ ‪ ،‬ئزلى ۋە ئزيى ئۈچۈن كاپارەت بېرىدۇ ۋە ئزلى ئۈچۈن قىلىنغان‬ ‫گۇناھ قۇربانلىقنىڭ بۇقىنى ئزلتۈرىدۇ‪.‬‬ ‫‪12‬ئۇ پەرۋەردىگارنىڭ ھۇلۇرىدىن قۇربانلىق سۇپىسىدىن كزيدۈرۈلگەن ئوتقا تولغان بىر ئىستاكاننى ئېلىپ ‪ ،‬خۇشبۇي ئىسرىقلر بىلەن‬ ‫تولغان قوللىرى كىچىك ئۇرۇپ ‪ ،‬پەردىنىڭ ئىچىگە ئېلىپ كىرىدۇ‪.‬‬ ‫‪13‬خۇشبۇي ئىسرىقنى پەرۋەردىگارنىڭ ھۇلۇرىغا قويۇپ ‪ ،‬خۇشبۇي بۇلۇت گۇۋڭھلىق سزلىدىكى رەھىم‪-‬شەپقەتلىك ئورۇننى يېپىپ ‪،‬‬ ‫ئزلمەيدۇ‪.‬‬ ‫‪14‬ئۇ بۇقانىڭ قېنىنى ئېلىپ ‪ ،‬بارمىقى بىلەن شەرققە رەھىم قىلىدىغان ئورۇنغا چېچىدۇ ‪.‬رەھىم‪-‬شەپقەت ئورنىنىڭ ئالدىدڭ بارمىقى بىلەن قاننى‬ ‫يەتتە قېتىم چېچىدۇ‪.‬‬ ‫‪15‬ئاندىن ‪ ،‬ئۇ گۇناھ ئۈچۈن قۇربانلىق قىلىنغان ئزچكىنى ئزلتۈرۈپ ‪ ،‬قېنىنى پەردىنىڭ ئىچىگە ئېلىپ كىرىدۇ ۋە بۇ قاننى بۇقانىڭ قېنىغا‬ ‫ئوخشاش قىلىپ ‪ ،‬رەھىم‪-‬شەپقەت ئورۇندۇقىغا ۋە رەھىم‪-‬شەپقەت ئورنىنىڭ ئالدىدڭ چېچىدۇ‪.‬‬ ‫‪16‬ئۇ ئىسرڭئىللرنىڭ ناپاكلىقى ۋە ئۇلرنىڭ بارلىق گۇناھلىرى تۈپەيلىدىن گۇناھلىرى تۈپەيلىدىن مۇقەددەس جاينى كاپارەت قىلىدۇ‪.‬‬ ‫‪17‬ئۇ تاكى ئۇ چىقىپ ‪ ،‬ئزلى ‪ ،‬ئائىلىسىدىكىلەر ۋە پۈتۈن ئىسرڭئىل جامائەتلىرى ئۈچۈن پاكلىنىپ ‪ ،‬مۇقەددەس جايغا كاپارەت بېرىشكە‬ ‫كىرگەندە ‪ ،‬جامائەت چېدىرىدڭ ھېچكىم بولمايدۇ‪.‬‬ ‫‪18‬ئۇ پەرۋەردىگارنىڭ ئالدىدىكى قۇربانلىق سۇپىسىغا چىقىپ ‪ ،‬ئۇنى كاپارەت قىلىدۇ ‪.‬بۇقانىڭ قېنىنى ۋە ئزچكىنىڭ قېنىنى ئېلىپ ‪ ،‬قۇربانلىق‬ ‫سۇپىسىنىڭ مۈاگۈلىگە قويىدۇ‪.‬‬ ‫‪19‬ئۇ قاننى بارمىقى بىلەن يەتتە قېتىم چېچىپ ‪ ،‬پاكلپ ‪ ،‬ئىسرڭئىللرنىڭ ناپاكلىقىدىن پاكليدۇ‪.‬‬ ‫‪20‬ئۇ مۇقەددەس جاينى ‪ ،‬جامائەتنىڭ چېدىرى ۋە قۇربانلىق سۇپىسىنى يارڭشتۇرۇشنى ئاخىرلشتۇرغاندىن كېيىن ‪ ،‬تىرىك ئزچكىنى ئېلىپ‬ ‫كېلىدۇ‪.‬‬ ‫‪21‬ھارۇن ئىككى قولىنى تىرىك ئزچكىنىڭ بېشىغا قويۇپ ‪ ،‬ئىسرڭئىل ئەۋلدىنىڭ بارلىق گۇناھلىرىنى ۋە بارلىق گۇناھلىرىنى گۇناھنىڭ‬ ‫ئۈستىگە قويۇپ ‪ ،‬ئزچكىنىڭ بېشىغا قويۇپ ‪ ،‬ئۇنى يارڭملىق ئادەمنىڭ قولى بىلەن چزلگە ئەۋەتىدۇ‪.‬‬ ‫‪22‬ئزچكە ئزلىنىڭ بارلىق گۇناھلىرىنى ئزلى ئولتۇرڭقلشمىغان يەرگە ئېلىپ كېلىدۇ ‪.‬ئزچكىنى چزلدە قويۇپ بېرىدۇ‪.‬‬ ‫‪23‬ھارۇن جامائەتنىڭ چېدىرىغا كىرىپ ‪ ،‬مۇقەددەس جايغا كىرگەندە كىيگەن كەندىر كىيىملەرنى سېلىۋېتىپ ‪ ،‬شۇ يەردە تاشلپ قويىدۇ‪.‬‬ ‫‪24‬ئۇ گزشىنى مۇقەددەس جايدڭ يۇيۇپ ‪ ،‬كىيىملىرىنى كىيىپ ‪ ،‬سىرتقا چىقىپ ‪ ،‬ئۇنىڭ كزيدۈرمە قۇربانلىقلىرىنى ‪ ،‬كىشىلەرنىڭ كزيدۈرمە‬ ‫قۇربانلىقلىرىنى سۇنۇپ ‪ ،‬ئزلى ۋە خەلق ئۈچۈن كاپارەت بېرىدۇ‪.‬‬ ‫‪25‬ئۇ قۇربانلىقنىڭ ياغلىرىنى قۇربانلىق سۇپىسىدڭ كزيدۈرۈۋېتىدۇ‪.‬‬ ‫‪26‬ئزچكىنى قويغا قويۇپ بەرگەن كىشى كىيىملىرىنى يۇيۇپ ‪ ،‬گزشىنى سۇدڭ يۇيۇپ ‪ ،‬ئاندىن لگېرغا كىرىدۇ‪.‬‬ ‫‪27‬گۇناھ قۇربانلىقى ئۈچۈن بۇقا ۋە مۇقەددەس قۇربانلىق ئۈچۈن قان ئېلىپ كېلىنگەن گۇناھ قۇربانلىقى ئۈچۈن ئزچكە لگېرسىز ئېلىپ‬ ‫بېرىلىدۇ ‪.‬ئۇلر تېرىسىنى ‪ ،‬گزشىنى ۋە تىزلىرىنى ئوتتا كزيدۈرىدۇ‪.‬‬ ‫‪28‬ئۇلرنى كزيدۈرگەن كىشى كىيىملىرىنى يۇيۇپ ‪ ،‬گزشىنى سۇدڭ يۇيۇپ ‪ ،‬ئاندىن لگېرغا كىرىدۇ‪.‬‬ ‫‪29‬بۇ سىلەرگە مەاگۈلۈك بىر قانۇن بولىدۇ ‪:‬يەتتىنچى ئايدڭ ‪ ،‬ئاينىڭ ئونىنچى كۈنى ‪ ،‬ئزل يۇرتۇالردىن بولسۇن ياكى ئارڭالردڭ‬ ‫ياشايدىغان ناتونۇش ئادەم بولسۇن ‪ ،‬جېنىڭلرنى ئالڭبليسىلەر ۋە ھېچ ئىش قىلماالر‪.‬‬ ‫‪30‬چۈنكى ‪ ،‬ئۇ كۈنى رھھانىي پەرۋەردىگارنىڭ ئالدىدىكى بارلىق گۇناھلىرىڭىزدىن پاكلىنىشىڭىز ئۈچۈن ‪ ،‬سىزنى پاكليدۇ‪.‬‬ ‫‪31‬بۇ دەم ئېلىش كۈنى ‪ ،‬دەم ئېلىش كۈنى بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪32‬ئۇ مەسىھكە تەيىنلەيدىغان ۋە ئاتىسىنىڭ ئورنىدڭ رھھانىيلىق ئورنىدڭ خىزمەت قىلىشقا بېغىشلىغان رھھانىي بۇ گۇناھنى كەچۈرۈم قىلىدۇ ۋە‬ ‫كەندىر كىيىملەرنى ‪ ،‬ھەتتا مۇقەددەس كىيىملەرنى كىيىدۇ‪.‬‬ ‫‪33‬ئۇ مۇقەددەس جاينى پاكليدۇ ‪ ،‬جامائەتنىڭ چېدىرى ۋە قۇربانلىق سۇپىسىنى قۇربانلىق قىلىدۇ ‪ ،‬رھھانىيلر ۋە پۈتۈن جامائەت ئۈچۈن‬ ‫كاپارەت بېرىدۇ‪.‬‬ ‫‪34‬بۇ ئىسرڭئىللرنىڭ يىلدڭ بىر قېتىم قىلغان بارلىق گۇناھلىرى ئۈچۈن كاپارەت بېرىش ئۈچۈن ‪ ،‬بۇ مەاگۈلۈك قانۇن بولىدۇ ‪.‬ئۇ‬ ‫پەرۋەردىگار مۇساغا بۇيرۇغاندەك قىلدى‪.‬‬ ‫‪17‬باب‬‫‪1‬پەرۋەردىگار مۇساغا مۇندڭق دېدى‪:‬‬ ‫‪2‬ھارۇنغا ‪ ،‬ئۇنىڭ ئوغۇللىرىغا ۋە پۈتۈن ئىسرڭئىللرغا سزللەالر ۋە ئۇلرغا ئېيتقىن ‪.‬بۇ پەرۋەردىگارنىڭ بۇيرۇغان سزلى‪:‬‬ ‫‪3‬ئىسرڭئىل ئەۋلدىدىن لگېردڭ كال ‪ ،‬قولڭ ‪ ،‬ئزچكىنى ئزلتۈرىدىغان ياكى ئۇنى لگېردىن چىقىرىپ تاشليدىغان ئادەم قاندڭق بولسۇن؟‬ ‫‪4‬ئۇ پەرۋەردىگارنىڭ چېدىرىنىڭ ئالدىدڭ پەرۋەردىگارغا قۇربانلىق قىلىش ئۈچۈن ‪ ،‬ئۇنى جامائەت چېدىرىنىڭ ئىشىكىگە ئېلىپ كەلمىدى ‪.‬ئۇ‬ ‫كىشىگە قان تزكۈلىدۇ ‪.‬ئۇ قان تزكتى ‪.‬ئۇ كىشى ئزل خەلقىدىن ئۈلۈلۈپ قالىدۇ‪.‬‬ ‫‪5‬ئىسرڭئىللر قۇربانلىق قىلغان قۇربانلىقلىرىنى ئوچۇق مەيدڭندڭ ئېلىپ كېلىپ ‪ ،‬ئۇلرنى پەرۋەردىگارنىڭ يېنىغا ‪ ،‬جامائەت چېدىرىنىڭ‬ ‫ئىشىكىگە ‪ ،‬رھھانىينىڭ يېنىغا ئېلىپ كېلىپ ‪ ،‬پەرۋەردىگارغا تىنچلىق قۇربانلىقلىرىنى سۇنسۇن‪.‬‬ ‫‪6‬رھھانىي قاننى جامائەت چېدىرىنىڭ ئىشىكى ئالدىدڭ پەرۋەردىگارنىڭ قۇربانلىق سۇپىسىغا چېچىپ ‪ ،‬ياغنى پەرۋەردىگارغا خۇش پۇرڭق‬ ‫ئۈچۈن كزيدۈرۈڭ‪.‬‬

‫لۋىيلر‬

‫‪7‬ئۇلر ئەمدى لىنا قىلغان شەيتانلرغا قۇربانلىق قىلمايدۇ ‪.‬بۇ ئۇلرنىڭ ئەۋلدلىرى ئۈچۈن مەاگۈ بىر قانۇن بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪8‬ئۇلرغا« ‪:‬ئىسرڭئىل جەمەتىدىن ياكى ئارڭالردڭ ئولتۇرڭقلشقان ناتونۇش كىشىلەردىن ‪ ،‬كزيدۈرمە قۇربانلىق ياكى قۇربانلىق قىلىدىغانلر‬ ‫بولسۇن‪.‬‬ ‫‪9‬ئۇنى پەرۋەردىگارغا تەقدىم قىلىش ئۈچۈن ‪ ،‬ئۇنى جامائەت چېدىرىنىڭ ئىشىكىگە ئەكېلىپ قويماڭ ‪.‬ھەتتا ئۇ ئادەم ئزل خەلقىدىن ئۈلۈلۈپ‬ ‫قالىدۇ‪.‬‬ ‫‪10‬ئىسرڭئىل ئەۋلدىدىن ياكى ئارڭالردڭ ياشايدىغان ناتونۇش كىشىلەردىن قان‪-‬قان يەيدىغان ئادەم بولسۇن ‪.‬مەن ھەتتا يۈلۈمنى قان يەيدىغان‬ ‫رھھقا قارشى تۇرىمەن ۋە ئۇنى ئزل خەلقى ئارىسىدىن ئۈلۈۋېتىمەن‪.‬‬ ‫‪11‬چۈنكى ‪ ،‬ھاياتلىق قېنىدڭ بولىدۇ ‪.‬مەن ئۇنى قۇربانلىق سۇپىسىغا ئاتاپ ‪ ،‬رھھىڭلرنى پاكلش ئۈچۈن بەردىم‪.‬‬ ‫‪12‬شۇنىڭ ئۈچۈن ‪ ،‬مەن بەنى‪-‬ئىسرڭئىلغا« ‪:‬ھېچقايسىڭلر قان يېمەيدۇ ‪ ،‬ئارڭالردڭ ياشايدىغان ناتونۇش ئادەممۇ قان يېمەيدۇ »دېدىم‪.‬‬ ‫‪13‬ئىسرڭئىل ئەۋلدىدىن ياكى ئارڭالردڭ ياشايدىغان ناتونۇش كىشىلەردىن ‪ ،‬يېيىشكە بولىدىغان ھايۋڭن ۋە قۇشلرنى ئوۋليدىغان ۋە‬ ‫تۇتۇۋڭلىدىغان ئادەملەر بولسۇن ‪.‬ئۇ ھەتتا قېنىنى تزكۈپ ‪ ،‬ئۇنى توپا بىلەن قاپليدۇ‪.‬‬ ‫‪14‬چۈنكى ‪ ،‬ئۇ بارلىق ئىنسانلرنىڭ ھاياتىدۇر ‪.‬قېنى ئۇنىڭ ھاياتى ئۈچۈندۇر ‪.‬شۇاا مەن ئىسرڭئىللرغا« ‪:‬ھېچقاندڭق گزشنىڭ قېنىنى‬ ‫يېمەالر ‪ ،‬چۈنكى پۈتۈن گزشلەرنىڭ قېنىدۇر ‪ ،‬ئۇنى يېگەن كىشى ئۈلۈلۈپ قالىدۇ »دېدىم‪.‬‬ ‫‪15‬ئزلى ئزلۈپ كەتكەن ياكى ھايۋڭنلر بىلەن يىرتىلغان ھايۋڭنلرنى يەيدىغان ھەر بىر ئادەم مەيلى ئزل دۆلىتىڭىزدىن بولسۇن ياكى‬ ‫ناتونۇش ئادەم بولسۇن ‪ ،‬ئۇ ھەم كىيىملىرىنى يۇيۇپ ‪ ،‬سۇدڭ يۇيۇنىدۇ ‪ ،‬كەچكىچە ناپاك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪16‬ئەگەر ئۇ ئۇلرنى يۇيمىسا ياكى گزشىنى يۇيمىسا ‪.‬ئاندىن ئۇنىڭ گۇناھلىرىنى ئۈستىگە ئالىدۇ‪.‬‬ ‫‪18‬باب‬‫‪1‬پەرۋەردىگار مۇساغا مۇندڭق دېدى‪:‬‬ ‫‪2‬ئىسرڭئىللرغا سزللەالر ۋە ئۇلرغا« ‪:‬مەن تەارىڭالر پەرۋەردىگارمەن »دېگىن‪.‬‬ ‫‪3‬سىلەر ئولتۇرڭقلشقان مىسىر لېمىنىنى قىلغاندىن كېيىن ‪ ،‬ئۇنى قىلمايسىلەر ‪.‬مەن سېنى ئېلىپ كەلگەن قانان لېمىنىنى قىلغاندىن كېيىن ‪ ،‬ئۇنى‬ ‫قىلمايسىلەر‪.‬‬ ‫‪4‬سىلەر مېنىڭ ھزكۈملىرىمنى ئىجرڭ قىلىسىلەر ۋە مېنىڭ بۇيرۇقلىرىمنى ئىجرڭ قىلىڭلر ‪ ،‬ئۇ يەردە مېڭىڭلر‪.‬‬ ‫‪5‬شۇاا ‪ ،‬مېنىڭ قانۇن‪-‬بەلگىلىمىلىرىمنى ۋە ھزكۈملىرىمنى ساقلڭ ‪.‬ئەگەر بىر ئادەم شۇندڭق قىلسا ‪ ،‬ئۇ ئۇلردڭ ياشايدۇ ‪.‬مەن پەرۋەردىگار‪.‬‬ ‫‪6‬ھېچقايسىڭلر يېقىن تۇغقانلىرىغا يېقىنلىشىپ ‪ ،‬ئۇلرنىڭ يالىڭاچلىقىنى ئاشكارىلشقا بولمايدۇ ‪.‬مەن پەرۋەردىگار‪.‬‬ ‫‪7‬ئاتاانىڭ يالىڭاچلىقى ياكى ئاناانىڭ يالىڭاچلىقىنى ئاشكارىلىمايسەن ‪ ،‬ئۇ سېنىڭ ئاناڭ ‪.‬سەن ئۇنىڭ يالىڭاچلىقىنى ئاشكارىلىمايسەن‪.‬‬ ‫‪8‬دڭدىڭىزنىڭ ئايالىنىڭ يالىڭاچلىقىنى ئاشكارىلىماڭ ‪ ،‬بۇ دڭدىڭىزنىڭ يالىڭاچلىقى‪.‬‬ ‫‪9‬سىڭلىڭىزنىڭ ‪ ،‬دڭدىڭىزنىڭ قىزى ياكى ئاپىڭىزنىڭ قىزىنىڭ يالىڭاچلىقى ‪ ،‬مەيلى ئۇ ئزيدە تۇغۇلغان ياكى چەتئەلدە تۇغۇلغان بولسۇن ‪ ،‬ھەتتا‬ ‫ئۇلرنىڭ يالىڭاچلىقىنىمۇ ئاشكارىلىمايسىز‪.‬‬ ‫‪10‬ئوغلىڭىزنىڭ قىزى ياكى قىزىڭىزنىڭ يالىڭاچلىقى ‪ ،‬ھەتتا ئۇلرنىڭ يالىڭاچلىقىنىمۇ ئاشكارىلىمايسىز ‪ ،‬چۈنكى ئۇلرنىڭ يالىڭاچلىقى‪.‬‬ ‫‪11‬دڭدىڭىزنىڭ ئايالىنىڭ قىزىنىڭ يالىڭاچلىقى ‪ ،‬دڭدىڭىزدىن تۇغۇلغان ‪ ،‬ئۇ سىزنىڭ سىڭلىڭىز ‪ ،‬ئۇنىڭ يالىڭاچلىقىنى ئاشكارىلىمايسىز‪.‬‬ ‫‪12‬دڭدىڭىزنىڭ سىڭلىسىنىڭ يالىڭاچلىقىنى ئاشكارىلىماڭ ‪ ،‬ئۇ دڭدىڭىزنىڭ يېقىن تۇغقانلىرى‪.‬‬ ‫‪13‬ئاناانىڭ سىڭلىسىنىڭ يالىڭاچلىقىنى ئاشكارىلىما ‪ ،‬چۈنكى ئۇ ئاناانىڭ يېقىن تۇغقانلىرى‪.‬‬ ‫‪14‬دڭدڭانىڭ ئىنىسىنىڭ يالىڭاچلىقىنى ئاشكارىلىما ‪ ،‬ئايالىغا يېقىنلشما ‪ ،‬ئۇ سېنىڭ ھاممىڭ‪.‬‬ ‫‪15‬قېيناتىڭىزنىڭ يالىڭاچلىقىنى ئاشكارىلىماڭ ‪ ،‬ئۇ ئوغلىڭىزنىڭ ئايالى ‪.‬سەن ئۇنىڭ يالىڭاچلىقىنى ئاشكارىلىمايسەن‪.‬‬ ‫‪16‬قېرىندىشىڭىزنىڭ ئايالىنىڭ يالىڭاچلىقىنى ئاشكارىلىماڭ ‪ ،‬ئۇ قېرىندىشىڭىزنىڭ يالىڭاچلىقى‪.‬‬ ‫‪17‬سەن بىر ئايال ۋە قىزىنىڭ يالىڭاچلىقىنى ئاشكارىلىما ‪ ،‬ئوغلىنىڭ قىزىنى ياكى قىزىنىڭ قىزىنىمۇ يالىڭاچ قىلىۋڭلما ‪.‬چۈنكى ئۇلر ئۇنىڭ يېقىن‬ ‫تۇغقانلىرى ‪:‬بۇ رەلىللىك‪.‬‬ ‫‪18‬سىز ھايات ۋڭقتىدڭ يەنە بىرىنىڭ يېنىدڭ ئايالى بىلەن ھەمشىرىسىنى ئېلىپ ‪ ،‬ئۇنىڭغا ئالڭر بېرىش ‪ ،‬يالىڭاچلىقىنى ئاشكارىلشقا بولمايدۇ‪.‬‬ ‫‪19‬ئۇنىڭدىن باشقا ‪ ،‬ئۇ ئايالنىڭ ناپاكلىقى ئۈچۈن ئايرىلسىل ‪ ،‬ئۇنىڭ يالىڭاچلىقىنى ئاشكارىلش ئۈچۈن ئۇنىڭغا يېقىنلشماڭ‪.‬‬ ‫‪20‬بۇنىڭدىن باشقا ‪ ،‬قوشنىڭىزنىڭ ئايالى بىلەن بىللە ياتماڭ ‪ ،‬ئۇنىڭ بىلەن ئزلىڭىزنى ناپاك قىلماڭ‪.‬‬ ‫‪21‬سەن ئزل ئەۋلدلىرىڭنىڭ ئوتتىن ئزتۈپ مولېكقا ئزتۈشىگە يول قويما ‪ ،‬خۇدڭيىڭنىڭ نامىنىمۇ ھاقارەتلىمەڭ ‪ ،‬مەن پەرۋەردىگار‪.‬‬ ‫‪22‬ئىنسانلرغا ئوخشاش ئاياللرغا ئوخشاش يالغان سزللىمەڭ ‪ ،‬ئۇ يىرگىنچلىك ئىش‪.‬‬ ‫‪23‬سەن ئزلۈانى ناپاك قىلىدىغان ھايۋڭن بىلەن بىللە ياتما‪.‬‬ ‫‪24‬بۇ ئىشلرنىڭ ھېچقايسىسىدڭ ئزلۈالرنى ناپاك قىلماالر‪.‬‬ ‫‪25‬لېمىن بۇلغاندى ‪ ،‬شۇاا مەن ئۇنىڭ گۇناھلىرىنى لىيارەت قىلىمەن ‪ ،‬يەرنىڭ ئاھالىلىرى قۇسۇپ كەتتى‪.‬‬ ‫‪26‬شۇاا ‪ ،‬مېنىڭ قانۇن‪-‬بەلگىلىمىلىرىمنى ۋە ھزكۈملىرىمنى ساقلالر ‪ ،‬بۇ يىرگىنچلىك ئىشلرنى قىلماالر ‪.‬ئزل مىللىتىڭدىن ياكى‬ ‫ئارڭالردڭ ياشايدىغان ناتونۇش ئادەمدىن‪:‬‬ ‫( ‪27‬چۈنكى ‪ ،‬بۇ يىرگىنچلىك ئىشلرنىڭ ھەممىسى سەندىن بۇرۇنقى ۋە يەر بۇلغانغان‪).‬‬ ‫‪28‬سىلەر بۇلغىساالر ‪ ،‬سەندىن ئىلگىرىكى مىللەتلەرنى قوغلپ چىقىرىۋەتكەندەك ‪ ،‬بۇ يەرمۇ سىلەرنى قوغلىمايدۇ‪.‬‬ ‫‪29‬كىمكى بۇ يىرگىنچلىك ئىشلرنى قىلسا ‪ ،‬ئۇلرنى قىلغان رھھلرمۇ ئزل خەلقىدىن ئۈلۈلۈپ قالىدۇ‪.‬‬ ‫‪30‬شۇنىڭ ئۈچۈن ‪ ،‬مېنىڭ ئەمرۈمگە ئەمەل قىلىڭلر ‪ ،‬چۈنكى سىلەر ئالدىڭلردڭ قىلىنغان بۇ يىرگىنچلىك ئادەتلەرنىڭ بىرىنى قىلماالر ۋە بۇ‬ ‫يەردە ئزلۈالرنى ناپاك قىلماالر‪.‬‬

‫لۋىيلر‬

‫‪19‬باب‬‫‪1‬پەرۋەردىگار مۇساغا مۇندڭق دېدى‪:‬‬ ‫‪2‬بەنى ئىسرڭئىلنىڭ بارلىق جامائەتچىلىكىگە سزللەڭ ۋە ئۇلرغا« ‪:‬سىلەر مۇقەددەس بولۇالر ‪ ،‬چۈنكى مەن تەارىڭالر خۇدڭۋەندە مەن‬ ‫مۇقەددەس‪.‬‬ ‫‪3‬ھەر بىر ئادەم ئانىسىدىن ‪ ،‬ئاتىسىدىن قورقۇالر ‪ ،‬دەم ئېلىش كۈنلىرىمنى ساقلالر‪.‬‬ ‫‪4‬بۇتلرغا يۈللەنمەالر ۋە ئزلۈالرنى ئېرىتىلگەن ئىلھلرغا ئايلندۇرماالر ‪ ،‬مەن تەارىڭالر پەرۋەردىگارمەن‪.‬‬ ‫‪5‬ئەگەر سىلەر پەرۋەردىگارغا قۇربانلىق قۇربانلىق قىلساالر ‪ ،‬ئۇنى ئزل خاھىشىڭلر بىلەن تەقدىم قىلىڭلر‪.‬‬ ‫‪6‬ئۇ قۇربانلىق قىلغان كۈنى ۋە ئەتىسىل يېيىلىدۇ ‪.‬ئەگەر ئۈچىنچى كۈنىگە قەدەر قالسا ‪ ،‬ئۇ ئوتتا كزيدۈرۈلىدۇ‪.‬‬ ‫‪7‬ئەگەر ئۇ ئۈچىنچى كۈنى يېسە ‪ ،‬يىرگىنچلىك بولىدۇ ‪.‬ئۇ قوبۇل قىلىنمايدۇ‪.‬‬ ‫‪8‬شۇنىڭ ئۈچۈن ‪ ،‬ئۇنى يېگەنلەرنىڭ ھەممىسى گۇناھكار بولىدۇ ‪ ،‬چۈنكى ئۇ پەرۋەردىگارنىڭ مۇقەددەسلىكىنى ناپاك قىلدى‪.‬‬ ‫‪9‬لېمىنىڭىزدىن ھوسۇل ئالغىنىڭدڭ ‪ ،‬ئېتىزنىڭ بۇلۇڭ‪-‬پۇچقاقلىرىنى ئۈلمەيسەن ‪ ،‬ھوسۇل يىغىشغىمۇ يىغمايسەن‪.‬‬ ‫‪10‬ئۈلۈمزڭرلىقنى ئۈلمەيسەن ‪ ،‬ئۈلۈمزڭرلىقنىڭ ئۈلۈملىرىنىمۇ يىغىۋڭلمايسەن ‪.‬ئۇلرنى كەمبەغەل ۋە ناتونۇش كىشىلەرگە تاشلپ‬ ‫قويغىن ‪ ،‬مەن سېنىڭ تەارىڭ پەرۋەردىگار‪.‬‬ ‫‪11‬سىلەر ئوغرىلىق قىلماالر ‪ ،‬يالغان سزللىمەيسىلەر ۋە يالغان سزللىمەيسىلەر‪.‬‬ ‫‪12‬سىلەر مېنىڭ نامىم بىلەن يالغان قەسەم قىلمايسىلەر ۋە خۇدڭيىڭنىڭ نامىنى ھاقارەتلىمەيسىلەر ‪ ،‬مەن پەرۋەردىگار‪.‬‬ ‫‪13‬قوشنىڭىزنى ئالدڭپ يۈرمەڭ ‪ ،‬ئۇنى بۇلىماڭ ‪.‬ياللنغان كىشىنىڭ ئىش ھەققى ئەتىگەنگىچە سىز بىلەن بىللە بولمايدۇ‪.‬‬ ‫‪14‬گاسلرغا لەنەت قىلماڭ ‪ ،‬قارىغۇلرنىڭ ئالدىدڭ پۇتلىكاشاڭ قويماڭ ‪ ،‬بەلكى خۇدڭيىڭىزدىن قورقىسىز ‪ ،‬مەن پەرۋەردىگار‪.‬‬ ‫‪15‬ھزكۈمدە ئادڭلەتسىزلىك قىلماالر‪.‬‬ ‫‪16‬ئزل قەۋمىڭدە چزچەكچى بولۇپ يامىشىپ كەتمەڭ ‪ ،‬قوشنىڭىزنىڭ قېنىغا قارشى تۇرماڭ ‪ ،‬مەن پەرۋەردىگار‪.‬‬ ‫‪17‬بۇرڭدىرىڭنى قەلبىڭدە ئزچ كزرمەڭ ‪ ،‬ھەر قاندڭق ئۇسۇلدڭ قوشنىڭىزنى ئەيىبلەيسەن ۋە ئۇنىڭغا گۇناھ قىلمايسەن‪.‬‬ ‫‪18‬ئزل خەلقىڭدىن ئزچ ئالما ‪ ،‬نەپرەتلەنمەڭ ‪ ،‬لېكىن قوشنىڭىزنى ئزلۈانى سزيگەندەك سزيگىن ‪ ،‬مەن پەرۋەردىگار‪.‬‬ ‫‪19‬سىلەر مېنىڭ قانۇنلىرىمنى ساقلالر ‪.‬چارۋڭ ماللىرىڭىزنىڭ كزپ خىل بولۇشىغا يول قويماڭ ‪.‬ئېتىزلىرىڭىزنى ئارىلشما ئۇرۇق بىلەن‬ ‫تېرىمايسىز ‪ ،‬شۇندڭقل رەخت ۋە يۇڭ ئارىلشتۇرۇلغان كىيىممۇ سىزگە كەلمەيدۇ‪.‬‬ ‫‪20‬كىمكى ئايال بىلەن قەستەن ياتسا ‪ ،‬ئۇ قۇل بولۇپ ‪ ،‬ئېرىگە ياتلىق بولىدۇ ‪ ،‬ئۇ ھەرگىز قۇتۇلدۇرۇلمايدۇ ‪ ،‬ئەركىنلىكمۇ بېرىلمەيدۇ ‪.‬ئۇ‬ ‫تاياق يېگەن بولىدۇ ‪.‬ئۇلر ئزلتۈرۈلمەيدۇ ‪ ،‬چۈنكى ئۇ ئەركىن ئەمەس‪.‬‬ ‫‪21‬ئۇ گۇناھ‪-‬مەسىيەتنى قۇربانلىق قىلىپ ‪ ،‬جامائەت چېدىرىنىڭ ئىشىكى ئالدىدڭ ‪ ،‬ھەتتا بىر قوچقارنىمۇ قۇربانلىق سۇپىسى ئۈچۈن ئېلىپ‬ ‫كېلىدۇ‪.‬‬ ‫‪22‬رھھانىي ئۇنىڭ قىلغان گۇناھلىرى ئۈچۈن پەرۋەردىگارنىڭ ئالدىدڭ قۇربانلىق قىلىنغان قوچقار بىلەن ئۇنى كاپارەت قىلىدۇ ‪.‬ئۇنىڭ قىلغان‬ ‫گۇناھى كەچۈرۈم قىلىنىدۇ‪.‬‬ ‫‪23‬سىلەر بۇ يەرگە كېلىپ ‪ ،‬ھەر خىل دەرەخلەرنى تىكىپ بەرگىنىڭلردڭ ‪ ،‬ئۇنىڭ مېۋىسىنى خەتنىسى قىلىنمىغاندەك ھېسابليسىلەر ‪ ،‬ئۈچ يىل‬ ‫خەتنىسى قىلىنمىغاندەك بولىدۇ ‪.‬ئۇ يېمەيدۇ‪.‬‬ ‫‪24‬تزتىنچى يىلى ‪ ،‬ئۇنىڭ بارلىق مېۋىلىرى پەرۋەردىگارنى مەدھىيىلەپ مۇقەددەس بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪25‬بەشىنچى يىلى ‪ ،‬ئۇنىڭ مېۋىسىنى يەيسىلەر ‪ ،‬شۇندڭق بولغاندڭ ‪ ،‬ئۇ سىلەرگە تېخىمۇ كزپ ھوسۇل بېرىدۇ ‪.‬مەن تەارىڭالر‬ ‫پەرۋەردىگارمەن‪.‬‬ ‫‪26‬قېنى بىلەن ھېچ نەرسە يېمەالر‪.‬‬ ‫‪27‬بېشىڭىزنىڭ بۇلۇڭ‪-‬پۇچقاقلىرىنى يۇمماڭ ‪ ،‬ساقاللىرىڭىزنىڭ بۇلۇڭ‪-‬پۇچقاقلىرىنىمۇ قىلماڭ‪.‬‬ ‫‪28‬سىلەر تېنىڭلردڭ ئزلۈكلەر ئۈچۈن كەسمەالر ۋە بەلگە قويماالر ‪:‬مەن پەرۋەردىگار‪.‬‬ ‫‪29‬قىزىڭىزنى پاھىشە قىلماڭ ‪ ،‬ئۇنى پاھىشە قىلغىن ‪.‬يەر لىناغا چۈشۈپ كەتمىسۇن ‪ ،‬لېمىن يامانلىققا تولسۇن‪.‬‬ ‫‪30‬دەم ئېلىش كۈنلىرىمنى ساقلالر ‪ ،‬مۇقەددەس جاينى ھزرمەتلەالر ‪ ،‬مەن پەرۋەردىگار‪.‬‬ ‫‪31‬تونۇش رھھى بار ‪ ،‬سېھىرگەرلەرنى ئىزدىمەي ‪ ،‬ئۇلرنى ناپاك قىلماالر ‪ ،‬مەن پەرۋەردىگارىڭ خۇدڭۋەندە‪.‬‬ ‫‪32‬سەن باشنىڭ ئالدىدڭ ئورنىدىن تۇرۇپ ‪ ،‬بوۋڭينىڭ يۈلىنى ھزرمەتلەپ ‪ ،‬خۇدڭيىڭدىن قورقۇڭ ‪ ،‬مەن پەرۋەردىگار‪.‬‬ ‫‪33‬ئەگەر بىر ناتونۇش كىشى سېنىڭ لېمىنىڭدڭ تۇرسا ‪ ،‬ئۇنىڭغا ئالڭر بەرمەڭ‪.‬‬ ‫‪34‬لېكىن ‪ ،‬سىلەر بىلەن بىللە ياشايدىغان ناتونۇش ئادەم سىلەرنىڭ ئارڭالردڭ تۇغۇلغاندەك بولۇپ ‪ ،‬ئۇنى ئزلۈالردەك سزيۈالر ‪.‬چۈنكى ‪،‬‬ ‫سىلەر مىسىر لېمىنىدڭ يات ئىدىڭلر‪.‬‬ ‫‪35‬ھزكۈمدە ‪ ،‬مېترھدڭ ‪ ،‬ئېغىرلىقتا ياكى ئزلچەمدە ئادڭلەتسىزلىك قىلماالر‪.‬‬ ‫‪36‬پەقەت تەاپۇالۇق ‪ ،‬ئېغىرلىق ‪ ،‬ئادىل ئېفا ۋە ئادىل خىن بولىدۇ ‪.‬مەن سېنى مىسىر لېمىنىدىن ئېلىپ چىققان تەارىڭ خۇدڭۋەندە‪.‬‬ ‫‪37‬شۇنىڭ ئۈچۈن ‪ ،‬مېنىڭ بارلىق ئەھكاملىرىمنى ۋە بارلىق ھزكۈملىرىمنى ئىجرڭ قىلىپ ‪ ،‬ئۇنى ئىجرڭ قىلىڭلر ‪.‬مەن پەرۋەردىگار‪.‬‬ ‫‪20‬باب‬‫‪1‬پەرۋەردىگار مۇساغا مۇندڭق دېدى‪:‬‬ ‫‪2‬يەنە كېلىپ ‪ ،‬ئىسرڭئىللرغا« ‪:‬ئۇ ئىسرڭئىل ئەۋلدىدىن ياكى ئىسرڭئىلىيەدە ئولتۇرڭقلشقان ناتونۇش كىشىلەردىن بولۇپ ‪ ،‬ئۇنىڭ‬ ‫ئەۋلدلىرىدىن مولېكقا بېرىدۇ ‪.‬ئۇ چوقۇم ئزلتۈرۈلىدۇ ‪.‬يەر ئەھلى ئۇنى تاش بىلەن تاشليدۇ‪.‬‬

‫لۋىيلر‬

‫‪3‬مەن ئۇ كىشىگە يۈلۈمنى تىكىپ ‪ ،‬ئۇنى ئزل خەلقىدىن يىرڭقلشتۇرىمەن ‪.‬چۈنكى ئۇ ئزل ئۇرۇقىنى مولېكقا بەردى ‪ ،‬مېنىڭ مۇقەددەس‬ ‫جايىمنى ناپاك قىلدى ۋە مۇقەددەس ئىسمىمنى ناپاك قىلدى‪.‬‬ ‫‪4‬ئەگەر بۇ يەردىكى كىشىلەر ھەر خىل ئۇسۇللرنى قوللنسا ‪ ،‬ئۇ كىشى نەسىللىرىنى مولېكقا بەرگەندە ‪ ،‬ئۇنى كزلىدىن يوشۇرۇپ قويىدۇ‪.‬‬ ‫‪5‬ئاندىن مەن يۈلۈمنى ئۇ كىشىگە ۋە ئۇنىڭ ئائىلە‪-‬تاۋڭبىئاتلىرىغا قارشى تۇرغۇلۇپ ‪ ،‬ئۇنى ۋە ئۇنىڭ كەينىدىن پاھىشە قىلغانلرنىڭ‬ ‫ھەممىسىنى ئزل خەلقىدىن مولېك بىلەن لىنا قىلىش ئۈچۈن ئۈلۈۋېتىمەن‪.‬‬ ‫‪6‬ھەممىگە تونۇش رھھلر ۋە سېھىرگەرلەردىن كېيىن بۇرۇلۇپ كەتكەن رھھ ‪ ،‬ئۇلرنىڭ ئارقىسىدىن پاھىشە قىلىش ئۈچۈن ‪ ،‬مەن ھەتتا‬ ‫يۈلۈمنى ئۇ رھھقا تىكىمەن ۋە ئۇنى ئزل قەۋمى ئارىسىدىن ئۈلۈۋېتىمەن‪.‬‬ ‫‪7‬شۇاا ‪ ،‬ئزلۈالرنى پاكلالر ۋە مۇقەددەس بولۇالر ‪ ،‬چۈنكى مەن پەرۋەردىگار خۇدڭيىڭمەن‪.‬‬ ‫‪8‬سىلەر مېنىڭ قانۇنلىرىمغا ئەمەل قىلىپ ‪ ،‬ئۇنى ئىجرڭ قىلىڭلر‪.‬‬ ‫‪9‬چۈنكى ‪ ،‬ئاتىسىغا ياكى ئانىسىغا لەنەت قىلغانلرنىڭ ھەممىسى چوقۇم ئزلتۈرۈلىدۇ ‪.‬ئۇ دڭدىسىغا ياكى ئانىسىغا لەنەت ئوقۇدى ‪.‬قېنى ئۇنىڭ‬ ‫ئۈستىدە بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪10‬باشقا ئەرنىڭ ئايالى بىلەن لىنا قىلغان كىشى ‪ ،‬قوشنىسىنىڭ ئايالى ‪ ،‬لىنا قىلغۇچى ۋە لىنا قىلغۇچىمۇ چوقۇم ئزلتۈرۈلىدۇ‪.‬‬ ‫‪11‬دڭدىسىنىڭ ئايالى بىلەن بىللە ياتقان كىشى دڭدىسىنىڭ يالىڭاچلىقىنى ئاشكارىلىدى ‪ ،‬ھەر ئىككىلىسى چوقۇم ئزلتۈرۈلىدۇ ‪.‬ئۇلرنىڭ قېنى‬ ‫ئۇلرنىڭ ئۈستىدە بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪12‬ئەگەر بىر كىشى كېلىنى بىلەن ياتسا ‪ ،‬ھەر ئىككىلىسى چوقۇم ئزلتۈرۈلىدۇ ‪.‬ئۇلر قاليمىقانچىلىق تۇغدۇردى ‪.‬ئۇلرنىڭ قېنى ئۇلرنىڭ‬ ‫ئۈستىدە بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪13‬ئەگەر بىر ئەرمۇ ئايال بىلەن ياتقاندەك ئىنسانىيەت بىلەن يالغان سزللىسە ‪ ،‬ھەر ئىككىلىسى يىرگىنچلىك قىلغان بولىدۇ ‪ ،‬ئۇلر چوقۇم‬ ‫ئزلتۈرۈلىدۇ ‪.‬ئۇلرنىڭ قېنى ئۇلرنىڭ ئۈستىدە بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪14‬ئەگەر بىر ئەر ئايالى ۋە ئانىسىنى ئالسا ‪ ،‬بۇ رەلىللىكتۇر ‪.‬ئۇ ۋە ئۇلر ئوتتا كزيدۈرۈلىدۇ ‪.‬ئارڭالردڭ يامانلىق بولمايدۇ‪.‬‬ ‫‪15‬ئەگەر بىر ئادەم ھايۋڭن بىلەن يالغان سزللىسە ‪ ،‬ئۇ چوقۇم ئزلتۈرۈلىدۇ‪.‬‬ ‫‪16‬ئەگەر بىر ئايال ھەر قاندڭق بىر ھايۋڭننىڭ يېنىغا كېلىپ ‪ ،‬ئۇ يەردە ياتسا ‪ ،‬ئۇ ئايالنى ۋە ھايۋڭننى ئزلتۈرۈۋېتىڭ ‪ ،‬ئۇلر چوقۇم‬ ‫ئزلتۈرۈلىدۇ ‪.‬ئۇلرنىڭ قېنى ئۇلرنىڭ ئۈستىدە بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪17‬ئەگەر بىر ئادەم سىڭلىسىنى ‪ ،‬دڭدىسىنىڭ قىزىنى ياكى ئانىسىنىڭ قىزىنى ئېلىپ ‪ ،‬ئۇنىڭ يالىڭاچلىقىنى كزرسە ‪ ،‬ئۇ يالىڭاچلىقىنى كزرىدۇ ‪.‬ئۇ‬ ‫بىر يامان ئىش ‪.‬ئۇلر ئزل خەلقىنىڭ نەلىرىدە ئۈلۈلۈپ قالىدۇ ‪.‬ئۇ سىڭلىسىنىڭ يالىڭاچلىقىنى ئاشكارىلىدى ‪.‬ئۇنىڭ گۇناھلىرىنى ئۈستىگە ئالىدۇ‪.‬‬ ‫‪18‬ئەگەر بىر ئەر كېسەل بولۇپ قالغان ئايال بىلەن ياتسا ‪ ،‬ئۇنىڭ يالىڭاچلىقىنى ئاشكارىلىسا ‪.‬ئۇ بۇلقنى بايقىدى ۋە قېنىدىكى بۇلقنى ئاچتى ‪.‬‬ ‫ئۇلرنىڭ ھەر ئىككىسى ئزل خەلقىدىن ئۈلۈلۈپ قالىدۇ‪.‬‬ ‫‪19‬سەن ئاناانىڭ سىڭلىسىنىڭ ۋە دڭدڭانىڭ سىڭلىسىنىڭ يالىڭاچلىقىنى ئاشكارىلىما ‪ ،‬چۈنكى ئۇ يېقىن تۇغقانلىرىنى ئاشكارىلىدى ‪ ،‬ئۇلر‬ ‫گۇناھلىرىنى ئۈستىگە ئالىدۇ‪.‬‬ ‫‪20‬ئەگەر بىر كىشى تاغىسىنىڭ ئايالى بىلەن بىللە ياتسا ‪ ،‬تاغىسىنىڭ يالىڭاچلىقىنى ئاشكارىلىدى ‪.‬ئۇلر گۇناھلىرىنى ئۈستىگە ئالىدۇ ‪.‬ئۇلر‬ ‫بالىسىز ئزلىدۇ‪.‬‬ ‫‪21‬ئەگەر بىر ئەر ئىنىسىنىڭ ئايالىنى ئالسا ‪ ،‬بۇ ناپاك ئىش ‪ ،‬ئۇ ئىنىسىنىڭ يالىڭاچلىقىنى ئاشكارىلىدى ‪.‬ئۇلر بالىسىز بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪22‬شۇاا ‪ ،‬مېنىڭ بارلىق قانۇن‪-‬بەلگىلىمىلىرىمنى ۋە بارلىق ھزكۈملىرىمنى ئىجرڭ قىلىپ ‪ ،‬ئۇنى ئىجرڭ قىلىڭلر‪.‬‬ ‫‪23‬مەن سېنىڭ ئالدىڭدىن قوغلپ چىقارغان مىللەتنىڭ يۈرۈش‪-‬تۇرۇشىدڭ مااما ‪ ،‬چۈنكى ئۇلر بۇ ئىشلرنىڭ ھەممىسىنى قىلدى ‪ ،‬شۇاا مەن‬ ‫ئۇلرنى ئزچ كزردۈم‪.‬‬ ‫‪24‬لېكىن ‪ ،‬مەن سىلەرگە ئېيتتىمكى ‪ ،‬سىلەر ئۇلرنىڭ لېمىنىغا ۋڭرىسلىق قىلىسىلەر ‪ ،‬مەن ئۇنى سۈت ۋە ھەسەل بىلەن ئېقىۋڭتقان لېمىنغا‬ ‫ئىگە قىلىش ئۈچۈن بېرىمەن‪.‬‬ ‫‪25‬شۇاا ‪ ،‬پاك ھايۋڭنلر بىلەن ناپاكلر ‪ ،‬ناپاك قۇشلر ۋە پاك قۇشلر ئارىسىدڭ پەرقلەندۈرۈالر ‪.‬جېنىڭلرنى ھايۋڭنلر ‪ ،‬قۇشلر ياكى‬ ‫يەر يۈلىدە ئزمىلەپ يۈرگەن جانلىقلر بىلەن يىرگىنچلىك قىلماالر‪.‬‬ ‫‪26‬سىلەر مەن ئۈچۈن مۇقەددەس بولۇالر ‪ ،‬چۈنكى مەن پەرۋەردىگار مۇقەددەس ‪ ،‬مەندىن بولۇش ئۈچۈن سېنى باشقا كىشىلەردىن‬ ‫يىرڭقلشتۇردۇم‪.‬‬ ‫‪27‬ھەممىگە تونۇش رھھى بار ياكى سېھىرگەر بولغان ئەر ياكى ئايال چوقۇم ئزلتۈرۈلىدۇ ‪.‬ئۇلرنى تاش بىلەن تاشليدۇ ‪ ،‬قېنى ئۇلرنىڭ‬ ‫ئۈستىدە بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪21‬باب‬‫‪1‬پەرۋەردىگار مۇساغا« ‪:‬ھارۇننىڭ ئوغۇللىرى رھھانىيلرغا سزللەالر ۋە ئۇلرغا ئېيتقىنكى ‪ ،‬ئزل خەلقى ئارىسىدڭ ئزلۈكلەر ئۈچۈن‬ ‫ناپاك ئادەم يوق‪».‬‬ ‫‪2‬ئەمما ئۇنىڭ يېقىن تۇغقانلىرى ئۈچۈن ‪ ،‬يەنى ئانىسى ‪ ،‬دڭدىسى ‪ ،‬ئوغلى ‪ ،‬قىزى ۋە ئىنىسى ئۈچۈن‪.‬‬ ‫‪3‬سىڭلىسى ئۈچۈن ئۇنىڭغا يېقىن بىر قىز بار ‪ ،‬ئۇ ئېرى يوق ‪.‬چۈنكى ئۇ ناپاك بولسۇن‪.‬‬ ‫‪4‬لېكىن ئۇ ئزل خەلقى ئارىسىدڭ باش ئادەم بولۇپ ئزلىنى ناپاك قىلمايدۇ‪.‬‬ ‫‪5‬ئۇلر بېشىغا تاقىر قويمايدۇ ‪ ،‬ساقاللىرىنىڭ بۇلۇاىنى چۈشۈرمەيدۇ ‪ ،‬ياكى تېنىدە كېسىۋەتمەيدۇ‪.‬‬ ‫‪6‬ئۇلر ئزل خۇدڭلىرى ئۈچۈن مۇقەددەس بولىدۇ ‪ ،‬خۇدڭنىڭ نامىنى ھاقارەتلىمەيدۇ ‪.‬چۈنكى ‪ ،‬پەرۋەردىگارنىڭ ئوتتىن قۇربانلىق قىلغان‬ ‫قۇربانلىقلىرى ۋە خۇدڭنىڭ نانلىرى بولىدۇ ‪.‬شۇاا ئۇلر مۇقەددەس بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪7‬ئۇلر پاھىشە ياكى ناپاك ئايالنى ئالمايدۇ ‪.‬ئۇلر ئايالنى ئېرىدىن يىرڭقلشتۇرمايدۇ ‪ ،‬چۈنكى ئۇ خۇدڭ ئۈچۈن مۇقەددەس‪.‬‬

‫لۋىيلر‬

‫‪8‬شۇاا ‪ ،‬ئۇنى مۇقەددەس قىلغىن ‪.‬چۈنكى ئۇ خۇدڭيىڭنىڭ نېنىنى تەقدىم قىلىدۇ ‪.‬ئۇ سااا مۇقەددەس بولىدۇ ‪ ،‬چۈنكى مەن سېنى مۇقەددەس‬ ‫قىلغان پەرۋەردىگار مەن مۇقەددەس‪.‬‬ ‫‪9‬ھەرقاندڭق رھھانىينىڭ قىزى ‪ ،‬ئەگەر ئۇ پاھىشىۋڭللىق قىلىپ ئزلىنى ناپاك قىلسا ‪ ،‬دڭدىسىنى ھاقارەتلەيدۇ ‪ ،‬ئۇ ئوت بىلەن كزيدۈرۈلىدۇ‪.‬‬ ‫‪10‬قېرىندڭشلىرى ئارىسىدڭ باش رھھانىي بولۇپ ‪ ،‬بېشىغا ياغلىق ياغ قۇيۇلغان ۋە كىيىملەرنى كىيىشكە بېغىشلنغان كىشى بېشىنى ئاچمايدۇ ۋە‬ ‫كىيىملىرىنىمۇ يىرتىۋەتمەيدۇ‪.‬‬ ‫‪11‬ئۇ ھەر قاندڭق جەسەتكە كىرمەيدۇ ‪ ،‬ياكى دڭدىسى ياكى ئانىسى ئۈچۈن ئزلىنى ناپاك قىلمايدۇ‪.‬‬ ‫‪12‬ئۇ مۇقەددەس جايدىن چىقمايدۇ ۋە خۇدڭنىڭ مۇقەددەس جايىنىمۇ ناپاك قىلمايدۇ ‪.‬چۈنكى ‪ ،‬خۇدڭنىڭ ياغلىق ياغنىڭ تاجى ئۇنىڭ ئۈستىدە ‪:‬‬ ‫مەن پەرۋەردىگار‪.‬‬ ‫‪13‬ئۇ قىز ۋڭقتىدڭ قىز ئالىدۇ‪.‬‬ ‫‪14‬تۇل ئايال ‪ ،‬ئاجرىشىپ كەتكەن ئايال ‪ ،‬ناپاك ياكى پاھىشە ئاياللرنى ئالمايدۇ ‪ ،‬ئەمما ئۇ ئزل خەلقىنىڭ قىزلىرىنى خوتۇنلۇققا ئالىدۇ‪.‬‬ ‫‪15‬ئۇمۇ ئزل ئەۋلدلىرىنى ناپاك قىلمايدۇ ‪ ،‬چۈنكى مەن پەرۋەردىگار ئۇنى مۇقەددەس قىلىمەن‪.‬‬ ‫‪16‬پەرۋەردىگار مۇساغا مۇندڭق دېدى‪:‬‬ ‫‪17‬ھارۇنغا ئېيتقىنكى ‪« ،‬ئۇلرنىڭ ئەۋلدلىرىدىن ئەۋلدلىرىڭلردىن كىملەر بار بولسا ‪ ،‬ئۇ خۇدڭنىڭ نانلىرىنى تەقدىم قىلىشقا يېقىنلشمىسۇن‪.‬‬ ‫‪18‬چۈنكى ‪ ،‬كىمدە نۇقسان بار بولسا ‪ ،‬ئۇنىڭغا يېقىنلشمايدۇ ‪:‬قارىغۇ ‪ ،‬ئاقساق ‪ ،‬بۇرنى تەكشى ياكى ئارتۇقچە نەرسە بار‬ ‫‪19‬ياكى پۇتلىرى سۇنۇپ كەتكەن ياكى سۇنۇپ كەتكەن ئادەم ‪،‬‬ ‫‪20‬ياكى ئەگرى‪-‬توقاي ‪ ،‬ياكى پەتەك ياكى ئۇنىڭ كزلىدە دڭغ بار ‪ ،‬يەلتاشما ‪ ،‬تاياق يېگەن ياكى تاشلىرى سۇنۇپ كەتكەن‪.‬‬ ‫‪21‬رھھانىي ھارۇننىڭ ئەۋلدىدىن نۇقسان بار ھېچكىم پەرۋەردىگارنىڭ ئوتتىن قۇربانلىق قىلىشقا قۇربانلىق قىلىشقا يېقىنلشمايدۇ ‪.‬ئۇنىڭ‬ ‫كەمچىلىكى بار ‪.‬ئۇ خۇدڭنىڭ نېنىنى تەقدىم قىلىشقا يېقىنلشمايدۇ‪.‬‬ ‫‪22‬ئۇ خۇدڭنىڭ نانلىرىنى ئەڭ مۇقەددەس ۋە ئەڭ مۇقەددەس يەيدۇ‪.‬‬ ‫‪23‬ئۇ پەقەت پەردىگە كىرمەيدۇ ياكى قۇربانلىق سۇپىسىغا يېقىنلشمايدۇ ‪ ،‬چۈنكى ئۇنىڭدڭ نۇقسان بار ‪.‬ئۇ مېنىڭ مۇقەددەس جايلىرىمنى ناپاك‬ ‫قىلمايدۇ ‪ ،‬چۈنكى مەن پەرۋەردىگار ئۇلرنى مۇقەددەس قىلىمەن‪.‬‬ ‫‪24‬مۇسا بۇنى ھارۇنغا ‪ ،‬ئوغۇللىرىغا ۋە پۈتۈن ئىسرڭئىللرغا ئېيتتى‪.‬‬ ‫‪22‬باب‬‫‪1‬پەرۋەردىگار مۇساغا مۇندڭق دېدى‪:‬‬ ‫‪2‬ھارۇن ۋە ئۇنىڭ ئوغۇللىرىغا ئېيتقىنكى ‪ ،‬ئۇلر ئزللىرىنى ئىسرڭئىللرنىڭ مۇقەددەس نەرسىلىرىدىن يىرڭقلشتۇرىدۇ ۋە ئۇلر مااا ئاتا‬ ‫قىلغان نەرسىلەردە مېنىڭ مۇقەددەس ئىسمىمنى ناپاك قىلمايدۇ ‪.‬مەن پەرۋەردىگار‪.‬‬ ‫‪3‬ئۇلرغا ئېيتقىنكى ‪« ،‬ئۇ ئەۋلدلىرىڭلردىن بولۇپ ‪ ،‬ئىسرڭئىللر پەرۋەردىگارغا ئاتاپ ‪ ،‬ئۇنىڭ ناپاكلىقى بولغان مۇقەددەس نەرسىلەرگە‬ ‫بارىدۇ‪.‬‬ ‫‪4‬ھارۇننىڭ ئەۋلدىدىن بولغان ئادەم ماخاۋ كېسىلى ياكى يۈگۈرۈش مەسىلىسى بار ‪.‬ئۇ پاك بولغۇچە مۇقەددەس نەرسىلەرنى يېمەيدۇ ‪.‬‬ ‫ئزلۈكلەر ناپاك بولغان نەرسىگە ياكى ئۇرۇقىدىن چىققان كىشىگە تەگسە‪.‬‬ ‫‪5‬ياكى ئۇ ھەر قاندڭق ئزمىلەيدىغان نەرسىگە تەگسە ‪ ،‬ئۇ ناپاك بولىدۇ ‪ ،‬ياكى ناپاك بولغان كىشى ناپاك بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪6‬بۇلرغا تەگكەن رھھ ھەتتا تاكى ناپاك بولىدۇ ‪ ،‬گزشىنى سۇ بىلەن يۇيمىسا ‪ ،‬مۇقەددەس نەرسىلەرنى يېمەيدۇ‪.‬‬ ‫‪7‬كۈن پاتقاندڭ ‪ ،‬ئۇ پاك بولىدۇ ‪ ،‬ئاندىن مۇقەددەس نەرسىلەرنى يەيدۇ ‪.‬چۈنكى ئۇ ئۇنىڭ يېمەكلىكى‪.‬‬ ‫‪8‬ئۇ ئزلى ئزلۈپ كەتكەن ياكى ھايۋڭنلر بىلەن يىرتىلىپ كەتكەن نەرسە بىلەن ئزلىنى ناپاك قىلىۋەتمەيدۇ ‪.‬مەن پەرۋەردىگار‪.‬‬ ‫‪9‬شۇاا ئۇلر مېنىڭ پەرمانىمنى ساقليدۇ ‪ ،‬ئۇلر گۇناھ سادىر قىلمىسۇن ‪ ،‬ئەگەر ئۇلر ناپاك بولسا ‪ ،‬ئزلۈپ كېتىدۇ ‪.‬مەن پەرۋەردىگار‬ ‫ئۇلرنى پاكليمەن‪.‬‬ ‫‪10‬ناتونۇش كىشى مۇقەددەس نەرسىنى يېمەيدۇ ‪:‬رھھانىينىڭ مۇساپىرلىرى ياكى ياللنغان خىزمەتكار مۇقەددەس نەرسىنى يېمەيدۇ‪.‬‬ ‫‪11‬ئەگەر رھھانىي پۇل بىلەن بىر ئادەمنى سېتىۋڭلسا ‪ ،‬ئۇنى ۋە ئۇنىڭ ئزيىدە تۇغۇلغان ئادەمنى يەيدۇ ‪.‬ئۇلر ئۇنىڭ گزشىنى يەيدۇ‪.‬‬ ‫‪12‬رھھانىينىڭ قىزىمۇ ناتونۇش كىشى بىلەن توي قىلغان بولسا ‪ ،‬ئۇ مۇقەددەس نەرسىلەرنىڭ قۇربانلىقلىرىنى يېمەسلىكى مۇمكىن‪.‬‬ ‫‪13‬ئەگەر رھھانىينىڭ قىزى تۇل بولسا ياكى ئاجرىشىپ كېتىپ ‪ ،‬بالىسى بولمىسا ھەمدە ياش ۋڭقتىدىكىگە ئوخشاش دڭدىسىنىڭ ئزيىگە‬ ‫قايتۇرۇلسا ‪ ،‬ئۇ دڭدىسىنىڭ گزشىنى يەيدۇ ‪ ،‬ئەمما ناتونۇش كىشى ئۇنى يېمەيدۇ‪.‬‬ ‫‪14‬ئەگەر بىر كىشى ئېھتىياتسىزلىقتىن مۇقەددەس نەرسىنى يېسە ‪ ،‬ئۇنىڭ بەشىنچى قىسمىنى ئۇنىڭغا بېرىدۇ ۋە مۇقەددەس نەرسە بىلەن‬ ‫رھھانىيغا بېرىدۇ‪.‬‬ ‫‪15‬ئۇلر بەنى‪-‬ئىسرڭئىلنىڭ پەرۋەردىگارغا ئاتاپ بەرگەن مۇقەددەس نەرسىلىرىنى ناپاك قىلمايدۇ‪.‬‬ ‫‪16‬ياكى ئۇلرنىڭ مۇقەددەس نەرسىلىرىنى يېگەندە ‪ ،‬ئۇلرنىڭ خاتالىقلىرىنىڭ ئۈستىگە ئېلىشىغا يول قويۇالر ‪ ،‬چۈنكى مەن پەرۋەردىگار‬ ‫ئۇلرنى مۇقەددەس قىلىمەن‪.‬‬ ‫‪17‬پەرۋەردىگار مۇساغا مۇندڭق دېدى‪:‬‬ ‫‪18‬ھارۇنغا ‪ ،‬ئۇنىڭ ئوغۇللىرىغا ۋە پۈتۈن ئىسرڭئىللرغا سزللەالر ۋە ئۇلرغا ئېيتقىنكى ‪ ،‬ئۇ ئىسرڭئىل جەمەتىدىن ياكى ئىسرڭئىلىيەدىكى‬ ‫ناتونۇش كىشىلەردىن بولسۇن ‪ ،‬ئۇ بارلىق قەسەملىرى ۋە قۇربانلىقلىرى ئۈچۈن پەرۋەردىگارغا ئاتاپ قۇربانلىق قىلىدۇ‪.‬‬ ‫‪19‬ئزل ئىختىيارىڭىز بىلەن ‪ ،‬ھەسەل ھەرىسى ‪ ،‬قوي ياكى ئزچكە ئەرلىرىنى خالىغانچە تەقدىم قىلىڭ‪.‬‬ ‫‪20‬لېكىن ‪ ،‬سەۋەنلىكىڭىز بولسا ‪ ،‬ئۇنى قۇربانلىق قىلماڭ ‪ ،‬چۈنكى ئۇ قوبۇل قىلىنمايدۇ‪.‬‬

‫لۋىيلر‬

‫‪21‬كىمكى ۋەدىسىگە ئەمەل قىلىش ئۈچۈن پەرۋەردىگارغا تىنچلىق قۇربانلىقلىرى ياكى ھەسەل ھەرىسى ياكى قويلردڭ ئىختىيارىي قۇربانلىق‬ ‫قىلسا ‪ ،‬ئۇ قوبۇل قىلىنغان مۇكەممەل بولىدۇ ‪.‬ئۇنىڭدڭ نۇقسان بولمايدۇ‪.‬‬ ‫‪22‬قارىغۇلر ‪ ،‬سۇنۇقلر ‪ ،‬مېيىپلر ‪ ،‬ۋڭرڭڭ‪-‬چۇرۇڭ ‪ ،‬كالپۇك ياكى كالتەكلەر بار ‪ ،‬بۇلرنى پەرۋەردىگارغا قۇربانلىق قىلماالر ياكى‬ ‫قۇربانلىق سۇپىسىدڭ ئوت بىلەن پەرۋەردىگارغا قۇربانلىق قىلماالر‪.‬‬ ‫‪23‬يا بۇقا ياكى قولىدڭ ئارتۇقچە ياكى كەمچىلىكى بار نەرسە بار ‪ ،‬ئۇنى خالىغانچە قۇربانلىق قىلليسىز ‪.‬ئەمما قەسەم ئۈچۈن قوبۇل‬ ‫قىلىنمايدۇ‪.‬‬ ‫‪24‬چېقىلغان ‪ ،‬ئېزىپ كەتكەن ‪ ،‬سۇنۇپ كەتكەن ياكى كېسىلگەن نەرسىلەرنى پەرۋەردىگارغا سۇنماالر ‪.‬لېمىنىڭىزدڭ قۇربانلىق قىلماالر‪.‬‬ ‫‪25‬بۇلرنىڭ ھېچقايسىسىدىن خۇدڭيىڭنىڭ نېنىنى سۇنما ‪.‬چۈنكى ئۇلرنىڭ چىرىكلىكى ئۇلردڭ ‪ ،‬دڭغلر بار ‪.‬ئۇلر سىلەرنى قوبۇل قىلمايدۇ‪.‬‬ ‫‪26‬پەرۋەردىگار مۇساغا مۇندڭق دېدى‪:‬‬ ‫‪27‬بۇقا ‪ ،‬قوي ياكى ئزچكە چىققاندڭ ‪ ،‬توسما ئاستىدڭ يەتتە كۈن بولىدۇ ‪.‬سەككىزىنچى كۈندىن باشلپ ‪ ،‬ئۇنىڭدىن كېيىن پەرۋەردىگارغا ئاتاپ‬ ‫قۇربانلىق قىلىش ئۈچۈن قوبۇل قىلىنىدۇ‪.‬‬ ‫‪28‬مەيلى كال ياكى قوي بولسۇن ‪ ،‬ئۇنى ۋە ئۇنىڭ بالىلىرىنى بىر كۈندە ئزلتۈرمەڭ‪.‬‬ ‫‪29‬پەرۋەردىگارغا شۈكۈر قۇربانلىق قىلغىنىڭدڭ ‪ ،‬ئۇنى ئزل خاھىشىڭ بويىچە قۇربانلىق قىلغىن‪.‬‬ ‫‪30‬شۇ كۈنى ئۇنى يەيدۇ ‪.‬ئەتىسىگىچە ھېچقايسىسىنى تاشلپ قويماالر ‪ ،‬مەن پەرۋەردىگار‪.‬‬ ‫‪31‬شۇاا ‪ ،‬مېنىڭ ئەمرلىرىمگە ئەمەل قىلىپ ‪ ،‬ئۇنى ئىجرڭ قىلىڭلر ‪ ،‬مەن پەرۋەردىگار‪.‬‬ ‫‪32‬مېنىڭ مۇقەددەس ئىسمىمنى ناپاك قىلماالر ‪.‬لېكىن مەن ئىسرڭئىللر ئارىسىدڭ مۇقەددەس بولىمەن ‪.‬مەن سېنى مۇقەددەس قىلىدىغان‬ ‫پەرۋەردىگارمەن‪.‬‬ ‫‪33‬سېنى خۇدڭيىڭ بولۇش ئۈچۈن سېنى مىسىر لېمىنىدىن چىقاردى ‪.‬مەن پەرۋەردىگار‪.‬‬ ‫‪23‬باب‬‫‪1‬پەرۋەردىگار مۇساغا مۇندڭق دېدى‪:‬‬ ‫‪2‬ئىسرڭئىللر بىلەن سزللەالر ۋە ئۇلرغا ئېيتقىنكى ‪« ،‬مۇقەددەس يىغىلىشلر دەپ جاكارليدىغان پەرۋەردىگارنىڭ بايرڭملىرى ھەققىدە ‪،‬‬ ‫بۇ مېنىڭ بايرڭملىرىم‪.‬‬ ‫‪3‬ئالتە كۈن ئىشلىنىدۇ ‪ ،‬ئەمما يەتتىنچى كۈنى دەم ئېلىش كۈنى ‪ ،‬مۇقەددەس يىغىلىش ‪.‬ئۇ يەردە ھېچ ئىش قىلماالر ‪ ،‬ئۇ بارلىق‬ ‫تۇرڭلغۇلىرىڭلردڭ پەرۋەردىگارنىڭ دەم ئېلىش كۈنىدۇر‪.‬‬ ‫‪4‬بۇلر پەرۋەردىگارنىڭ بايرڭملىرى ‪ ،‬ھەتتا مۇقەددەس يىغىلىشلردۇر‪.‬‬ ‫‪5‬بىرىنچى ئاينىڭ ئون تزتىنچى كۈنى ‪ ،‬ھەتتا پەرۋەردىگارنىڭ ئزتۈپ كېتىش ھېيتى‪.‬‬ ‫‪6‬شۇ ئاينىڭ ‪15-‬كۈنى ‪ ،‬پەرۋەردىگارغا پېتىر نان ھېيتى بولىدۇ ‪.‬يەتتە كۈن پېتىر نان يېيىشىڭ كېرەك‪.‬‬ ‫‪7‬بىرىنچى كۈنى ‪ ،‬مۇقەددەس يىغىلىش ئزتكۈلۈالر‪.‬‬ ‫‪8‬لېكىن ‪ ،‬سەن يەتتە كۈن پەرۋەردىگارغا ئوت بىلەن قۇربانلىق قىلغىن ‪ ،‬يەتتىنچى كۈنى مۇقەددەس يىغىلىش بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪9‬پەرۋەردىگار مۇساغا مۇندڭق دېدى‪:‬‬ ‫‪10‬بەنى‪-‬ئىسرڭئىلغا سزللەالر ۋە ئۇلرغا ئېيتقىنكى ‪« ،‬مەن سىلەرگە بەرگەن لېمىنغا كىرىپ ‪ ،‬ئۇنىڭ ھوسۇلىنى يىغىۋڭلساالر ‪،‬‬ ‫ھوسۇلىڭىزنىڭ تۇنجى مېۋىسىنى رھھانىيغا ئېلىپ كېلىڭلر‪.‬‬ ‫‪11‬ئۇ سېنى قوبۇل قىلىش ئۈچۈن پەرۋەردىگارنىڭ ھۇلۇرىنى پۇلالىتىدۇ ‪.‬ئەتىسى رھھانىي ئۇنى دەم ئالىدۇ‪.‬‬ ‫‪12‬شۇ كۈنى ‪ ،‬قوچقارنى قوۋلىقىڭغا سۇندۇرغاندڭ ‪ ،‬ئۇ تۇنجى يىلى پەرۋەردىگارغا كزيدۈرمە قۇربانلىق ئۈچۈن قۇربانلىق قىلسۇن‪.‬‬ ‫‪13‬ئۇنىڭ گزشى قۇربانلىق قىلىنىدىغان ياغنىڭ ئوندىن ئىككى ھەسسىسىگە تەڭ كېلىدۇ ‪.‬بۇ قۇربانلىق پەرۋەردىگارغا خۇشپۇرڭق پۇرڭق‬ ‫ئۈچۈن سۇنۇلغان ھەدىيە بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪14‬خۇدڭيىڭغا قۇربانلىق ئېلىپ كەلگەن ئزلۈاگە قەدەر ‪ ،‬نان ‪ ،‬قۇرۇتۇلغان قوناق ۋە يېشىل قۇلقلرنى يېمەالر‪.‬‬ ‫‪15‬دەم ئېلىش كۈنىدىن باشلپ ‪ ،‬دھلقۇن قۇربانلىقنىڭ شېخىنى ئېلىپ كەلگەن كۈندىن باشلپ ھېسابلىنىسىلەر ‪.‬يەتتە دەم ئېلىش كۈنى تولۇق‬ ‫بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪16‬يەتتىنچى دەم ئېلىشتىن كېيىنكى ئەتىسىگىچە ‪ ،‬ئەللىك كۈن بولىدۇ ‪.‬پەرۋەردىگارغا يېڭى گزش قۇربانلىق قىلىڭ‪.‬‬ ‫‪17‬سىلەر تۇرڭلغۇالردىن ئوندىن ئارتۇق ئىككى دھلقۇنلۇق ناننى چىقىرىڭلر ‪.‬ئۇلر خېمىرتۇرۇچ بىلەن پىشۇرۇلىدۇ ‪.‬ئۇلر‬ ‫پەرۋەردىگارنىڭ تۇنجى مېۋىسى‪.‬‬ ‫‪18‬سىلەر نان بىلەن بىرىنچى يىلى نۇقسانسىز يەتتە قولڭ ‪ ،‬بىر بۇقا ۋە ئىككى قوچقار بىلەن بىللە قۇربانلىق قىلىڭلر ‪.‬ئۇلر پەرۋەردىگارغا‬ ‫كزيدۈرمە قۇربانلىق ‪ ،‬گزش قۇربانلىقلىرى ‪ ،‬ئىچىملىك قۇربانلىقلىرى ‪ ،‬ھەتتا ئوتتىن ياسالغان قۇربانلىقلر بىلەن پەرۋەردىگارغا خۇشپۇرڭق‬ ‫خۇشپۇرڭق قۇربانلىق قىلىڭ‪.‬‬ ‫‪19‬ئاندىن ‪ ،‬ئزچكىلەرنىڭ بىر بالىسىنى گۇناھ قۇربانلىقى ئۈچۈن ‪ ،‬بىرىنچى يىلى ئىككى قولىنى تىنچلىق قۇربانلىقى ئۈچۈن قۇربانلىق قىلىڭ‪.‬‬ ‫‪20‬رھھانىي ئىككى قولى بىلەن بىللە تۇنجى مېۋىلەرنىڭ نانلىرى بىلەن پەرۋەردىگارنىڭ ھۇلۇرىدڭ دھلقۇن قۇربانلىق قىلىدۇ ‪.‬ئۇلر رھھانىي‬ ‫ئۈچۈن پەرۋەردىگارغا مۇقەددەس بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪21‬سىلەر ئزلۈالرغا ئوخشاش بىر كۈندە جاكارليسىلەركى ‪ ،‬ئۇ سىلەرگە مۇقەددەس يىغىلىش بولىدۇ ‪.‬ئۇنىڭدڭ ھېچقاندڭق قۇللۇق خىزمەت‬ ‫قىلماالر ‪ ،‬ئۇ ئەۋلدلىرىڭلردىكى بارلىق تۇرڭلغۇلىرىڭلردڭ مەاگۈ قانۇن بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪22‬لېمىنىڭىزدىن ھوسۇل ئالغىنىڭدڭ ‪ ،‬ئورمىغىنىڭدڭ ئېتىزنىڭ بۇلۇڭ‪-‬پۇچقاقلىرىدىن پاك‪-‬پاكىز تالىلنمايسەن ‪ ،‬ھوسۇل يىغىشغىمۇ يىغمايسەن ‪،‬‬ ‫ئۇلرنى كەمبەغەلرگە ۋە ناتونۇش كىشىگە تاشلپ بېرىسەن ‪:‬مەن تەارىڭ خۇدڭۋەندە‪.‬‬

‫لۋىيلر‬

‫‪23‬پەرۋەردىگار مۇساغا مۇندڭق دېدى‪:‬‬ ‫‪24‬بەنى ئىسرڭئىلغا سزللەالر« ‪:‬يەتتىنچى ئايدڭ ‪ ،‬ئاينىڭ بىرىنچى كۈنى ‪ ،‬دەم ئېلىش كۈنى ‪ ،‬كاناي چېلىش خاتىرە مۇنارى ‪ ،‬مۇقەددەس‬ ‫يىغىلىش ئزتكۈلۈالر‪.‬‬ ‫‪25‬ئۇ يەردە قۇللۇق قىلماڭ ‪ ،‬لېكىن پەرۋەردىگارغا ئوت بىلەن قۇربانلىق قىلىڭ‪.‬‬ ‫‪26‬پەرۋەردىگار مۇساغا مۇندڭق دېدى‪:‬‬ ‫‪27‬بۇ يەتتىنچى ئاينىڭ ئونىنچى كۈنى ‪ ،‬بىر كاپارەت كۈنى بولىدۇ ‪.‬ئۇ سىلەرگە مۇقەددەس يىغىلىش بولىدۇ ‪.‬جېنىڭلرنى ئالڭبلپ ‪،‬‬ ‫پەرۋەردىگارغا ئوت بىلەن قۇربانلىق قىلىڭ‪.‬‬ ‫‪28‬ئۇ كۈندە ھېچ ئىش قىلماالر ‪ ،‬چۈنكى ئۇ خۇدڭيىڭ پەرۋەردىگارنىڭ ئالدىدڭ گۇناھلىرىڭلرنى كەچۈرۈم قىلىش كۈنىدۇر‪.‬‬ ‫‪29‬چۈنكى ‪ ،‬ئۇ كۈندە كىم ئالڭبلنمىسا ‪ ،‬ئۇ ئزل خەلقىدىن ئۈلۈلۈپ قالىدۇ‪.‬‬ ‫‪30‬ئۇ كۈندە قايسى ئىشنى قىلسا ‪ ،‬شۇ قەۋمنى ئزل خەلقىدىن يوقىتىمەن‪.‬‬ ‫‪31‬سىلەر ھېچقاندڭق خىزمەت قىلماالر ‪ ،‬ئۇ سىلەرنىڭ ئەۋلدلىرىڭلردڭ مەاگۈ ياشايدۇ‪.‬‬ ‫‪32‬ئۇ دەم ئېلىش كۈنى بولۇپ ‪ ،‬جېنىڭىزنى ئالڭبليسىز ‪.‬ئاينىڭ توققۇلىنچى كۈنى ‪ ،‬ھەتتا كەچكىچە دەم ئېلىش كۈنىنى تەبرىكلەيسىز‪.‬‬ ‫‪33‬پەرۋەردىگار مۇساغا مۇندڭق دېدى‪:‬‬ ‫‪34‬بەنى ئىسرڭئىلغا ئېيتقىنكى ‪« ،‬بۇ يەتتىنچى ئاينىڭ ئون بەشىنچى كۈنى ‪ ،‬پەرۋەردىگارغا يەتتە كۈن چېدىر بايرىمى بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪35‬بىرىنچى كۈنى مۇقەددەس يىغىلىش بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪36‬يەتتە كۈن پەرۋەردىگارغا ئوت بىلەن قۇربانلىق قىلىڭ ‪.‬سەككىزىنچى كۈنى ‪ ،‬سىلەرگە مۇقەددەس يىغىلىش بولىدۇ ‪.‬سىلەر پەرۋەردىگارغا‬ ‫ئوت بىلەن قۇربانلىق قىلىڭلر ‪ ،‬بۇ تەنتەنىلىك يىغىلىش ‪.‬ئۇ يەردە قۇللۇق قىلماالر‪.‬‬ ‫‪37‬بۇلر پەرۋەردىگارنىڭ بايرڭملىرى بولۇپ ‪ ،‬سىلەر ئۇنى مۇقەددەس يىغىلىشلر دەپ جاكارلپ ‪ ،‬پەرۋەردىگارغا ئوتتىن قۇربانلىق‬ ‫قىلىش ‪ ،‬كزيدۈرمە قۇربانلىق ‪ ،‬گزش قۇربانلىقلىرى ‪ ،‬قۇربانلىق ۋە ئىچىملىك قۇربانلىقلىرىنى سۇنۇالر‪.‬‬ ‫‪38‬پەرۋەردىگارنىڭ دەم ئېلىش كۈنلىرى ‪ ،‬سوۋغاتلىرىڭىزنىڭ يېنىدڭ ‪ ،‬بارلىق قەسىمىڭىز ۋە پەرۋەردىگارغا بەرگەن ھەقسىز‬ ‫سوۋغاتلىرىڭىزنىڭ يېنىدڭ‪.‬‬ ‫‪39‬يەتتىنچى ئاينىڭ ئون بەشىنچى كۈنى ‪ ،‬بۇ يەرنىڭ مېۋىسىگە يىغىلغاندڭ ‪ ،‬پەرۋەردىگارغا يەتتە كۈن لىياپەت قىلىڭ ‪.‬بىرىنچى كۈنى دەم‬ ‫ئېلىش كۈنى ‪ ،‬سەككىزىنچى كۈنى دەم ئېلىش كۈنى بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪40‬بىرىنچى كۈنىل ياخشى دەرەخلەرنىڭ شاخلىرىنى ‪ ،‬خورما دەرىخىنىڭ شاخلىرىنى ۋە قويۇق دەرەخلەرنىڭ شاخلىرىنى ۋە ئېقىننىڭ‬ ‫سزگەتلىرىنى ئېلىۋڭلىسەن ‪.‬شۇندڭق قىلىپ ‪ ،‬خۇدڭيىڭ پەرۋەردىگارنىڭ ئالدىدڭ يەتتە كۈن خۇشال بولىسەن‪.‬‬ ‫‪41‬ئۇنى بىر يىلدڭ يەتتە كۈن پەرۋەردىگارغا ئاتاڭ ‪.‬ئۇ ئەۋلدلىرىڭلردڭ مەاگۈ قانۇن بولىدۇ ‪.‬ئۇنى يەتتىنچى ئايدڭ تەبرىكلەيسەن‪.‬‬ ‫‪42‬چېدىرلردڭ يەتتە كۈن تۇرۇالر ‪.‬تۇغۇلغان ئىسرڭئىللرنىڭ ھەممىسى چېدىرلردڭ تۇرىدۇ‪.‬‬ ‫‪43‬ئەۋلدلىرىڭلر ئىسرڭئىللرنى مىسىردىن ئېلىپ چىققاندڭ ‪ ،‬ئۇلرنى چېدىرلردڭ تۇرغۇلغانلىقىمنى بىلىشى ئۈچۈن ‪ ،‬مەن تەارىڭالر‬ ‫پەرۋەردىگار‪.‬‬ ‫‪44‬مۇسا ئىسرڭئىللرغا پەرۋەردىگارنىڭ ھېيتلىرىنى جاكارلىدى‪.‬‬ ‫‪24‬باب‬‫‪1‬پەرۋەردىگار مۇساغا مۇندڭق دېدى‪:‬‬ ‫‪2‬بەنى ئىسرڭئىلغا بۇيرۇق قىلغىنكى ‪ ،‬ئۇلر سىلەرگە نۇر ئۈچۈن ئۇرغان ساپ لەيتۇننى ئېلىپ كېلىپ ‪ ،‬چىرڭغلرنىڭ توختىماي كزيۈشىنى‬ ‫بۇيرۇغىن‪.‬‬ ‫‪3‬جامائەت چېدىرىدڭ گۇۋڭھلىق پەردىسى بولمىسا ‪ ،‬ھارۇن ئۇنى كەچتىن ئەتىگەنگىچە پەرۋەردىگارنىڭ ھۇلۇرىغا بۇيرۇيدۇ ‪:‬بۇ‬ ‫ئەۋلدلىرىڭلردڭ مەاگۈ قانۇن بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪4‬ئۇ چىرڭغلرنى پەرۋەردىگارنىڭ ھۇلۇرىدڭ توختىماي بۇيرۇيدۇ‪.‬‬ ‫‪5‬ئېسىل ئۇن ئېلىپ ‪ ،‬ئون ئىككى تورت پىشۇرۇڭ ‪.‬بىر تورتتا ئوندىن ئىككى سودڭ بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪6‬ئۇلرنى پەرۋەردىگارنىڭ ھۇلۇرىدىكى ساپ ئۈستەلنىڭ ئۈستىگە ئۇدڭ ئالتە رەت قىلىپ ‪ ،‬ئىككى رەت قىلىپ تىزىڭ‪.‬‬ ‫‪7‬ھەر بىر قۇرغا ساپ خۇشپۇرڭق ياغ قويۇپ ‪ ،‬خاتىرە ئۈچۈن بولكا ئۈستىدە ‪ ،‬ھەتتا پەرۋەردىگارغا ئوت بىلەن قۇربانلىق قىلسۇن‪.‬‬ ‫‪8‬ھەر دەم ئېلىش كۈنى ‪ ،‬ئۇنى ئىسرڭئىللردىن مەاگۈلۈك ئەھدە بىلەن ئېلىپ ‪ ،‬پەرۋەردىگارنىڭ ھۇلۇرىدڭ توختىماي تەرتىپكە سالىدۇ‪.‬‬ ‫‪9‬ھارۇن ۋە ئۇنىڭ ئوغۇللىرى بولىدۇ ‪.‬ئۇلر ئۇنى مۇقەددەس جايدڭ يەيدۇ‪.‬‬ ‫‪10‬ئىسرڭئىللىق بىر ئىسرڭئىل ئايالنىڭ ئوغلى ‪ ،‬ئۇنىڭ دڭدىسى مىسىرلىق بولۇپ ‪ ،‬ئىسرڭئىل ئەۋلدىدىن چىقىپ كەتتى‪.‬‬ ‫‪11‬ئىسرڭئىل ئايالنىڭ ئوغلى پەرۋەردىگارنىڭ نامىنى ھاقارەتلىدى ۋە ئۇنىڭغا لەنەت ئوقۇدى ‪.‬ئۇلر ئۇنى مۇسانىڭ يېنىغا ئېلىپ كەلدى‪.‬‬ ‫‪12‬پەرۋەردىگارنىڭ كاللىسىنى كزرسىتىش ئۈچۈن ‪ ،‬ئۇلر ئۇنى ياتاققا ئورۇنلشتۇردى‪.‬‬ ‫‪13‬پەرۋەردىگار مۇساغا مۇندڭق دېدى‪:‬‬ ‫‪14‬لگېرسىز لەنەت قىلغانلرنى ئېلىپ كەل ‪.‬ئۇنىڭ ئاۋڭلىنى ئاالىغانلرنىڭ ھەممىسى ئۇنىڭ بېشىغا قولىنى قويسۇن ‪ ،‬پۈتۈن جامائەت ئۇنى‬ ‫چالما‪-‬كېسەك قىلسۇن‪.‬‬ ‫‪15‬سەن بەنى‪-‬ئىسرڭئىلغا« ‪:‬خۇدڭغا لەنەت قىلغان كىشى ئۇنىڭ گۇناھىنى ئۈستىگە ئالىدۇ‪.‬‬ ‫‪16‬پەرۋەردىگارنىڭ نامىنى ھاقارەتلىگەن كىشى چوقۇم ئزلتۈرۈلىدۇ ‪ ،‬پۈتۈن جامائەت ئۇنى چوقۇم چالما‪-‬كېسەك قىلىدۇ ‪.‬بۇ لېمىندڭ‬ ‫تۇغۇلغان ناتونۇش ئادەم پەرۋەردىگارنىڭ نامىنى ھاقارەتلىگەندە ئزلتۈرۈلىدۇ‪.‬‬ ‫‪17‬ھەرقاندڭق ئادەمنى ئزلتۈرگەن ئادەم چوقۇم ئزلتۈرۈلىدۇ‪.‬‬

‫لۋىيلر‬

‫‪18‬ھايۋڭننى ئزلتۈرگەن كىشى ئۇنى ياخشى قىلىدۇ ‪.‬ھايۋڭن ئۈچۈن ھايۋڭن‪.‬‬ ‫‪19‬ئەگەر بىر كىشى قوشنىسىدڭ دڭغ پەيدڭ بولسا ‪.‬ئۇ قىلغاندەك ‪ ،‬ئۇمۇ شۇندڭق بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪20‬بۇلۇلۇشنى ‪ ،‬كزلنى ‪ ،‬كزلنى چىش ‪ ،‬چىشنى چىشلە‪.‬‬ ‫‪21‬ھايۋڭننى ئزلتۈرگەن كىشى ئۇنى ئەسلىگە كەلتۈرىدۇ ‪ ،‬ئىنساننى ئزلتۈرگەن ئادەم ئزلتۈرۈلىدۇ‪.‬‬ ‫‪22‬سىلەر ئزل يۇرتۇالرغا ئوخشاش ‪ ،‬ناتونۇش كىشىلەرگە ئوخشاش بىر قانۇنغا ئىگە بولۇالر ‪ ،‬چۈنكى مەن تەارىڭالر‬ ‫پەرۋەردىگارمەن‪.‬‬ ‫‪23‬مۇسا ئەلەيھىسسالم بەنى‪-‬ئىسرڭئىلغا« ‪:‬ئۇلر لگېردىن لەنەت ياغدۇرۇپ ‪ ،‬ئۇنى تاش بىلەن ئۇرسۇن »دېدى ‪.‬بەنى‪-‬ئىسرڭئىل‬ ‫پەرۋەردىگار مۇساغا بۇيرۇغاندەك قىلدى‪.‬‬ ‫‪25‬باب‬‫‪1‬پەرۋەردىگار سىناي تېغىدڭ مۇساغا ‪: -‬دېدى‪.‬‬ ‫‪2‬بەنى ئىسرڭئىلغا سزللەالر ۋە ئۇلرغا ئېيتقىنكى ‪« ،‬مەن سىلەرگە بەرگەن لېمىنغا كىرگىنىڭلردڭ ‪ ،‬بۇ يەر پەرۋەردىگارغا دەم ئېلىش‬ ‫كۈنى بېرىدۇ‪.‬‬ ‫‪3‬ئالتە يىل ئېتىزنى تېرىڭ ‪ ،‬ئالتە يىل ئۈلۈمزڭرلىقنى ئۈلۈپ ‪ ،‬ئۇنىڭ مېۋىسىنى يىغىۋڭلىسەن‪.‬‬ ‫‪4‬لېكىن يەتتىنچى يىلى ‪ ،‬ئۇ يەرنىڭ دەم ئېلىش كۈنى ‪ ،‬پەرۋەردىگار ئۈچۈن دەم ئېلىش كۈنى بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪5‬ھوسۇلىڭىزدىن ئزسكەننى ئۈلمەيسىز ‪ ،‬ئۈلۈم تېلىڭىزنى ئۈلۈلدۈرمەي يىغىۋڭلماڭ ‪ ،‬چۈنكى بۇ يەر ئارڭم ئالىدىغان يىل‪.‬‬ ‫‪6‬بۇ يەرنىڭ دەم ئېلىش كۈنى سىلەر ئۈچۈن گزش بولىدۇ ‪.‬سااا ‪ ،‬خىزمەتكارىڭغا ‪ ،‬دېدەكلىرىڭگە ‪ ،‬ياللنما خىزمەتكارىڭغا ۋە سەن بىلەن‬ ‫بىللە ياشايدىغان ناتونۇش ئادەم ئۈچۈن‪.‬‬ ‫‪7‬چارۋڭ ماللىرىڭىز ۋە لېمىنىڭىزدىكى ھايۋڭنلر ئۈچۈن ئۇلرنىڭ كزپىيىشى گزش بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪8‬سەن ئۈچۈن يەتتە دەم ئېلىش كۈنىنى يەتتە يىل قىلىپ ھېسابليسەن ‪.‬يەتتە دەم ئېلىش كۈنىنىڭ ۋڭقتى قىرىق توققۇل يىل بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪9‬ئاندىن ‪ ،‬يەتتىنچى ئاينىڭ ئونىنچى كۈنى ‪ ،‬جۈمە كۈنى كاناي چېلىندۇ ‪ ،‬كاپارەت كۈنىدە پۈتۈن لېمىنىڭدڭ كاناي چېلىڭ‪.‬‬ ‫‪10‬ئەللىك يىلنى مۇقەددەس قىلىپ ‪ ،‬پۈتۈن لېمىندڭ بارلىق ئاھالىلەرگە ئەركىنلىك جاكارلڭ ‪.‬بۇ سىلەر ئۈچۈن بىر خۇشاللىق بولىدۇ ‪.‬ھەر بىر‬ ‫ئادەمنى ئزلىنىڭ ئىگىسىگە قايتۇرىسىز ‪ ،‬ھەر بىر ئادەمنى ئزل ئائىلىسىگە قايتۇرىسىز‪.‬‬ ‫‪11‬ئەللىك يىل سىلەرگە بىر يىل بولىدۇ ‪.‬سىلەر تېرىمايسىلەر ‪ ،‬ئۇنىڭدڭ ئزسكەنلەرنىمۇ ئۈلمەيسىلەر ‪ ،‬ياكى ئۈلۈم تېلىڭىزدىكى ئۈلۈملەرنى‬ ‫ئۈلمەيسىلەر‪.‬‬ ‫‪12‬چۈنكى ‪ ،‬ئۇ خۇشاللىق ‪.‬ئۇ سىلەر ئۈچۈن مۇقەددەس بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪13‬بۇ خۇشاللىق يىلى ھەر بىر ئادەمنى ئزلىنىڭ ئىگىسىگە قايتۇرىسىز‪.‬‬ ‫‪14‬ئەگەر قوشنىڭىزغا سېتىپ بەرسىڭىز ياكى قوشنىڭىزنىڭ قولىدىن نەرسە‪-‬كېرەك سېتىۋڭلسىڭىز ‪ ،‬بىر‪-‬بىرىڭىزگە لۇلۇم قىلماڭ‪.‬‬ ‫‪15‬ياش ۋڭقتىدىن كېيىن قوشنىڭىزنى سېتىۋڭلىسىز ‪ ،‬مېۋىلەرنىڭ يىل سانىغا ئاساسەن ئۇ سىزگە ساتىدۇ‪.‬‬ ‫‪16‬يىللرنىڭ كزپلۈكىگە ئاساسەن ‪ ،‬ئۇنىڭ باھاسىنى ئزستۈرىسىز ۋە ئالغىنە يىلغا ئاساسەن ئۇنىڭ باھاسىنى تزۋەنلىتىسىز ‪ ،‬چۈنكى ئۇ‬ ‫مېۋىلەرنىڭ يىل سانىغا ئاساسەن سىزگە ساتىدۇ‪.‬‬ ‫‪17‬سىلەر بىر‪-‬بىرىڭلرغا لۇلۇم قىلماالر ‪.‬لېكىن سەن خۇدڭيىڭدىن قورقىسەن ‪ ،‬چۈنكى مەن سېنىڭ تەارىڭ پەرۋەردىگار‪.‬‬ ‫‪18‬شۇنىڭ ئۈچۈن ‪ ،‬مېنىڭ قانۇنلىرىمنى ئىجرڭ قىلىپ ‪ ،‬مېنىڭ ھزكۈملىرىمنى ئىجرڭ قىلىپ ‪ ،‬ئۇنى ئىجرڭ قىلىسىلەر ‪.‬سىلەر بۇ يەردە بىخەتەر‬ ‫ياشايسىلەر‪.‬‬ ‫‪19‬لېمىن ئۇنىڭ مېۋىسىنى بېرىدۇ‪.‬‬ ‫‪20‬سىلەر« ‪:‬يەتتىنچى يىلى نېمە يەيمىز؟ قارڭالر ‪ ،‬تېرىمايمىز ‪ ،‬كزپىيىمىز‪.‬‬ ‫‪21‬ئاندىن مەن ئالتىنچى يىلى سااا بەخت تىلەيمەن ‪ ،‬ئۇ ئۈچ يىل مېۋە بېرىدۇ‪.‬‬ ‫‪22‬سەككىزىنچى يىلى تېرىلىپ ‪ ،‬توققۇلىنچى يىلغىچە كونا مېۋىلەرنى يەيسىلەر ‪.‬ئۇنىڭ مېۋىلىرى كىرگۈچە كونا دۇكاندىن يەيسىز‪.‬‬ ‫‪23‬بۇ يەر مەاگۈ سېتىلمايدۇ ‪ ،‬چۈنكى بۇ يەر مېنىڭ ‪.‬چۈنكى سىلەر مەن بىلەن ناتونۇش ۋە مۇساپىر‪.‬‬ ‫‪24‬پۈتۈن لېمىنىڭىزدڭ بۇ يەرنى قايتۇرۇۋڭلىسەن‪.‬‬ ‫‪25‬ئەگەر ئىنىڭىز كەمبەغەل بولۇپ ‪ ،‬بىر قىسىم مال‪-‬مۈلۈكلىرىنى سېتىۋەتكەن بولسا ‪ ،‬تۇغقانلىرىدىن بىرەرسى ئۇنى سېتىۋڭلغىلى كەلسە ‪ ،‬ئۇ‬ ‫ئاكىسى ساتقان نەرسىنى قايتۇرۇۋڭلىدۇ‪.‬‬ ‫‪26‬ئەگەر ئۇ كىشىنىڭ ئۇنى قۇتۇلدۇرىدىغان ئادەم بولمىسا ‪ ،‬ئۇ ئزلى ئۇنى قۇتۇلدۇرڭليدۇ‪.‬‬ ‫‪27‬ئاندىن ئۇ سېتىلغان يىللىرىنى ساناپ ‪ ،‬ئارتۇق پۇلنى ساتقان كىشىگە قايتۇرسۇن ‪.‬شۇندڭق قىلىپ ئۇ ئزلىنىڭ ئىگىسىگە قايتىپ كېلىدۇ‪.‬‬ ‫‪28‬ئەگەر ئۇ ئۇنى ئەسلىگە كەلتۈرەلمىسە ‪ ،‬سېتىلغان نەرسە ئۇنى سېتىۋڭلغان كىشىنىڭ قولىدڭ بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪29‬ئەگەر بىر كىشى سېپىللىك شەھەردە تۇرڭلغۇ ئزي ساتسا ‪ ،‬ئۇ سېتىلىپ بىر يىلدىن كېيىن ئۇنى قايتۇرۇۋڭلىدۇ ‪.‬بىر يىل ئىچىدە ئۇنى‬ ‫قايتۇرۇۋڭلسۇن‪.‬‬ ‫‪30‬ئەگەر ئۇ بىر يىل ئىچىدە قايتۇرۇلمىسا ‪ ،‬سېپىللىك شەھەردىكى ئزي ئۇنى ئەۋلدمۇ ئەۋلد سېتىۋڭلغان كىشىگە مەاگۈ ئورنىتىلىدۇ‪.‬‬ ‫‪31‬ئەمما ئۇلرنىڭ ئەترڭپىدڭ تام يوق كەنتلەرنىڭ ئزيلىرى دۆلەتنىڭ ئېتىزلىرى ھېسابلىنىدۇ ‪ ،‬ئۇلر قۇتۇلدۇرۇلۇشى مۇمكىن ‪ ،‬ئۇلر خۇشال‪-‬‬ ‫خۇرڭم ھالدڭ سىرتقا چىقىدۇ‪.‬‬ ‫‪32‬لۋىيلرنىڭ شەھەرلىرى ۋە ئۇلر ئىگە بولغان شەھەرلەرنىڭ ئزيلىرىگە قارىماي ‪ ،‬لۋىيلر ھەر ۋڭقىت قۇتۇلدۇرۇپ قالليدۇ‪.‬‬ ‫‪33‬ئەگەر بىر كىشى لۋىيلرنى سېتىۋڭلسا ‪ ،‬سېتىلغان ئزي ۋە ئۇنىڭ ئىگىدڭرچىلىقىدىكى شەھەر خۇشال‪-‬خۇرڭم بىر يىلدڭ سىرتقا چىقىدۇ ‪،‬‬ ‫چۈنكى لۋىي شەھەرلىرىنىڭ ئزيلىرى ئىسرڭئىللر ئارىسىدڭ ئۇلرنىڭ ئىگىدڭرچىلىقىدڭ‪.‬‬

‫لۋىيلر‬

‫‪34‬لېكىن ئۇلرنىڭ شەھەر ئەترڭپىدىكى ئېتىزلرنى سېتىشقا بولمايدۇ ‪.‬چۈنكى بۇ ئۇلرنىڭ مەاگۈلۈك ئىگىسى‪.‬‬ ‫‪35‬ئەگەر قېرىندىشىڭىز كەمبەغەل بولۇپ ‪ ،‬سىز بىلەن بىللە ھالك بولسا ‪.‬ئاندىن ئۇنى قۇتۇلدۇرىسىز ‪ ،‬شۇندڭق ‪ ،‬گەرچە ئۇ ناتونۇش ئادەم‬ ‫ياكى مۇساپىر بولسىمۇ ‪.‬ئۇ سىز بىلەن بىللە ياشىسۇن‪.‬‬ ‫‪36‬ئۇنىڭدىن ئزسۈم ئالماڭ ياكى كزپەيمەڭ ‪ ،‬لېكىن خۇدڭيىڭىزدىن قورقۇڭ ‪.‬قېرىندىشىڭىز سەن بىلەن بىللە تۇرسۇن‪.‬‬ ‫‪37‬ئۇنىڭغا پۇلىڭىزنى ئزسۈمگە بەرمەڭ ‪ ،‬ياكى غىزڭلىنىشىڭىزغا قەرل بەرمەڭ‪.‬‬ ‫‪38‬مەن سېنى مىسىر لېمىنىدىن ئېلىپ چىقىپ ‪ ،‬سااا قانان لېمىنىنى بېرىش ۋە سېنىڭ تەارىڭ بولۇش ئۈچۈن خۇدڭيىڭ پەرۋەردىگارمەن‪.‬‬ ‫‪39‬ئەگەر سەندە ياشايدىغان قېرىندىشىڭ كەمبەغەل بولۇپ ‪ ،‬سااا سېتىلسا ‪.‬ئۇنى قۇل بولۇشقا مەجبۇرلىماڭ‪.‬‬ ‫‪40‬لېكىن ‪ ،‬ياللنغان خىزمەتكار ۋە مۇساپىر بولۇش سۈپىتى بىلەن ‪ ،‬ئۇ سىز بىلەن بىللە بولىدۇ ھەمدە سىزگە خۇشاللىق يىلىغىچە خىزمەت‬ ‫قىلىدۇ‪.‬‬ ‫‪41‬ئاندىن ‪ ،‬ئۇ ۋە بالىلىرى سىزدىن ئايرىلىپ ‪ ،‬ئزل ئائىلىسىگە قايتىپ ‪ ،‬ئاتا‪-‬بوۋىلىرىنىڭ ئىگىدڭرچىلىقىدڭ بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪42‬چۈنكى ‪ ،‬ئۇلر مېنىڭ مىسىردىن ئېلىپ كەلگەن بەندىلىرىم ‪ ،‬ئۇلر قۇل سۈپىتىدە سېتىلمايدۇ‪.‬‬ ‫‪43‬سەن ئۇنىڭغا قاتتىق ھزكۈمرڭنلىق قىلمايسەن ‪.‬لېكىن ‪ ،‬خۇدڭيىڭدىن قورقىسەن‪.‬‬ ‫‪44‬قۇللىرىڭىز ۋە قۇللىرىڭىزمۇ ئەترڭپىڭىزدىكى مىللەتلەردىن بولىدۇ ‪.‬ئۇلردىن قۇل ۋە قۇللرنى سېتىۋڭلىسىز‪.‬‬ ‫‪45‬بۇنىڭدىن باشقا ‪ ،‬ئارڭالردڭ ياشايدىغان ناتونۇش بالىلرنىڭ ۋە ئۇلرنىڭ لېمىنىدڭ ئۇلر بىلەن بىللە بولغان ئائىلە‪-‬تاۋڭبىئاتلىرىنى‬ ‫سېتىۋڭليسىلەر‪.‬‬ ‫‪46‬ئۇلرنى ئەۋلدلىرىڭلرغا مىرڭس قىلىپ ‪ ،‬ئۇلرنى مىرڭسقا ۋڭرىسلىق قىلغىن ‪.‬ئۇلر مەاگۈ قۇلۇڭ بولىدۇ ‪ ،‬لېكىن قېرىندڭشلىرىڭلر‬ ‫ئۈستىدىن ئىسرڭئىللر ‪ ،‬سىلەر بىر‪-‬بىرىڭلرغا قاتتىق ھزكۈمرڭنلىق قىلمايسىلەر‪.‬‬ ‫‪47‬ئەگەر مۇساپىر ياكى ناتونۇش ئادەم باي بولسا ‪ ،‬ئۇنىڭ بىلەن بىللە ياشايدىغان قېرىندىشىڭىز كەمبەغەل بولۇپ ‪ ،‬ئزلى بىلەن ناتونۇش‬ ‫ئادەمگە ياكى مۇساپىرغا ياكى ناتونۇش ئائىلىنىڭ ماللىرىغا سېتىلىدۇ‪.‬‬ ‫‪48‬شۇنىڭدىن كېيىن ئۇ سېتىلىدۇ ‪.‬ئۇنىڭ بىر قېرىندىشى ئۇنى قۇتۇلدۇرڭليدۇ‪:‬‬ ‫‪49‬تاغىسى ياكى تاغىسىنىڭ ئوغلى ئۇنى قۇتۇلدۇرۇپ قالليدۇ ‪ ،‬ياكى ئائىلىسىدىكىلەرنىڭ يېقىن تۇغقانلىرى ئۇنى قۇتۇلدۇرڭليدۇ ‪.‬ياكى‬ ‫مۇمكىن بولسا ‪ ،‬ئزلىنى قۇتۇلدۇرڭليدۇ‪.‬‬ ‫‪50‬ئۇ بىلەن بىللە جاكۇريونغا قەدەر سېتىپ كەتكەن بولۇپ ‪,‬ئۇنىڭ سېتىلىدىغان ئامىتىك كامېرڭسىنىڭ باھاسى ئۇنىڭ بىلەن بىللە بولۇشى‬ ‫كېرەك‪.‬‬ ‫‪51‬ئەگەر يەنە نۇرغۇن يىللر قالغان بولسا ‪ ،‬ئۇلرنىڭ سزلىگە ئاساسەن ‪ ،‬ئۇ سېتىۋڭلغان پۇلدىن ئۇنىڭ تزلەم پۇلىنى يەنە بېرىدۇ‪.‬‬ ‫‪52‬ئەگەر ئۇ يىلغا يەنە بىر قانچە يىل قالغان بولسا ‪ ،‬ئۇ ئۇنىڭ بىلەن ھېسابليدۇ ۋە يىللىرىغا ئاساسەن ئۇنىڭغا قايتا تزلەم تزلەيدۇ‪.‬‬ ‫‪53‬ئۇ ھەر يىلى ياللنغان خىزمەتچىدەك ئۇنىڭ بىلەن بىللە بولىدۇ ‪ ،‬يەنە بىرى سېنىڭ نەلىرىڭدە ئۇنىڭغا قاتتىق ھزكۈمرڭنلىق قىلمايدۇ‪.‬‬ ‫‪54‬ئەگەر ئۇ بۇ يىللردڭ قۇتۇلدۇرۇلمىسا ‪ ،‬ئۇ خۇشاللىق يىلىدڭ ‪ ،‬ئۇ ۋە بالىلىرى بىلەن بىللە بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪55‬ئىسرڭئىللر مااا خىزمەتكار ‪.‬ئۇلر مېنىڭ مىسىردىن ئېلىپ كەلگەن بەندىلىرىم ‪ ،‬مەن تەارىڭالر پەرۋەردىگار‪.‬‬ ‫‪26‬باب‬‫‪1‬سىلەرگە بۇتلرنى ياكى ئويما رەسىملەرنى ياسىماالر ‪ ،‬ياكى مەاگۈ ھەيكەلرنى ئزستۈرمەيسىلەر ۋە لېمىنىڭىزدڭ ئۇنىڭغا باش ئېگىش‬ ‫ئۈچۈن تاش ھەيكەلرنى قويماالر ‪ ،‬چۈنكى مەن تەارىڭالر پەرۋەردىگارمەن‪.‬‬ ‫‪2‬دەم ئېلىش كۈنلىرىمنى ساقلالر ‪ ،‬مۇقەددەس جاينى ھزرمەتلەالر ‪ ،‬مەن پەرۋەردىگار‪.‬‬ ‫‪3‬ئەگەر مېنىڭ قانۇنلىرىمدڭ مېڭىپ ‪ ،‬ئەمرلىرىمگە ئەمەل قىلىپ ‪ ،‬ئۇنى ئىجرڭ قىلساالر‪.‬‬ ‫‪4‬مەن ئزل ۋڭقتىدڭ يامغۇر ياغدۇرىمەن ‪ ،‬يەر ئۇنىڭ ھوسۇلىنى بېرىدۇ ‪ ،‬ئېتىزدىكى دەرەخلەر مېۋىسىنى بېرىدۇ‪.‬‬ ‫‪5‬بۇغدڭيلىرىڭىز ئۈلۈم تېلىغا ‪ ،‬ئۈلۈم تېرىش ۋڭقتىغا يېتىدۇ ‪.‬نانلىرىڭىزنى تولۇق يەپ ‪ ،‬لېمىنىڭىزدڭ بىخەتەر ياشايسىز‪.‬‬ ‫‪6‬مەن بۇ يەردە تىنچلىق ئاتا قىلىمەن ‪ ،‬سىلەر ئۇخليسىلەر ‪ ،‬ھېچكىم سېنى قورقۇتمايدۇ ‪.‬مەن يامان ھايۋڭنلرنى بۇ يەردىن قوغلپ‬ ‫چىقىرىمەن ‪ ،‬قىلىچمۇ سېنىڭ يۇرتىڭدىن ئزتمەيدۇ‪.‬‬ ‫‪7‬دۈشمەنلىرىڭنى قوغلالر ‪ ،‬ئۇلر قىلىچ بىلەن سېنىڭ ئالدىڭلردڭ يىقىلىدۇ‪.‬‬ ‫‪8‬سىلەردىن بەش كىشى يۈلنى قوغليدۇ ‪ ،‬يۈلمىڭلر ئون مىڭ ئادەمنى قوغليدۇ ‪ ،‬دۈشمەنلىرىڭ قىلىچ بىلەن سېنىڭ ئالدىڭغا چۈشۈپ‬ ‫قالىدۇ‪.‬‬ ‫‪9‬چۈنكى ‪ ،‬مەن سېنى ھزرمەتلەيمەن ‪ ،‬سېنى مول قىلىپ ‪ ،‬كزپەيتىپ ‪ ،‬سىلەر بىلەن ئەھدە تۈلەيمەن‪.‬‬ ‫‪10‬كونا دۇكانلرنى يەپ ‪ ،‬يېڭى بولغاچقا كونىلرنى چىقىرىڭ‪.‬‬ ‫‪11‬مەن چېدىرىمنى ئارڭالرغا قوياي ‪ ،‬جېنىم سېنى ئزچ كزرمەيدۇ‪.‬‬ ‫‪12‬مەن ئارڭالردڭ مااىمەن ‪ ،‬سېنىڭ تەارىڭ بولىمەن ‪ ،‬سەن مېنىڭ خەلقىم بولىسەن‪.‬‬ ‫‪13‬مەن سېنىڭ قۇللىرىڭ بولۇپ قالمىسۇن دەپ ‪ ،‬سېنى مىسىردىن ئېلىپ چىققان تەارىڭ پەرۋەردىگارمەن ‪.‬مەن سېنىڭ بويۇنۇانى باغلپ ‪،‬‬ ‫سېنى تىك تۇرغۇلدۇم‪.‬‬ ‫‪14‬ئەگەر سىلەر مېنىڭ سزلۈمگە قۇلق سالمىساالر ۋە بۇ ئەمرلەرنىڭ ھەممىسىگە ئەمەل قىلمايسىلەر‪.‬‬ ‫‪15‬ئەگەر سىلەر مېنىڭ ئەمرلىرىمنى رەت قىلساالر ياكى رھھىڭلر مېنىڭ ھزكۈملىرىمدىن نەپرەتلەنسەالر ‪ ،‬مېنىڭ بارلىق ئەمرلىرىمنى‬ ‫ئادڭ قىلماي ‪ ،‬ئەھدىگە خىلپلىق قىلىسىلەر‪.‬‬ ‫‪16‬مەنمۇ سىلەرگە شۇندڭق قىلىمەن ‪.‬مەن ھەتتا كزلۈانى يەيدىغان ۋە يۈرەك قايغۇسىنى قولغايدىغان تېرھرلۇق ‪ ،‬ئىستېمال ۋە كزيگەن‬ ‫ئالڭبنى سېنىڭ ئۈستۈاگە تەيىنلەيمەن‪.‬‬

‫لۋىيلر‬

‫‪17‬مەن يۈلۈمنى سااا قارشى قىلىمەن ‪ ،‬دۈشمىنىڭ ئالدىدڭ ئزلتۈرۈلىدۇ ‪ ،‬سېنى ئزچ كزرىدىغانلر سىلەرگە ھزكۈمرڭنلىق قىلىدۇ ‪.‬ھېچكىم‬ ‫سېنى قوغلىمىغاندڭ قېچىپ كېتىسەن‪.‬‬ ‫‪18‬ئەگەر بۇ ئىشلرنىڭ ھەممىسىنى ئاالىمىساالر ‪ ،‬گۇناھلىرىڭلر ئۈچۈن سېنى يەتتە ھەسسە جالڭليمەن‪.‬‬ ‫‪19‬مەن سېنىڭ كۈچۈانىڭ غۇرۇرىنى بۇلىمەن ‪.‬مەن ئاسماننى تزمۈردەك ‪ ،‬لېمىننى مىس قىلىپ ياسايمەن‪.‬‬ ‫‪20‬كۈچ‪-‬قۇۋۋىتىڭىز بىكارغا كېتىدۇ ‪ ،‬چۈنكى لېمىنىڭىز ئۇنىڭ ھوسۇلىنى بېرەلمەيدۇ ‪ ،‬دەرەخ دەرەخلىرىمۇ مېۋە بەرمەيدۇ‪.‬‬ ‫‪21‬ئەگەر سىلەر مااا قارشى مااساالر ‪ ،‬مااا قۇلق سالمايسىلەر ‪.‬مەن گۇناھلىرىڭىزغا ئاساسەن سىزگە يەتتە ھەسسە ۋڭبا ئېلىپ كېلىمەن‪.‬‬ ‫‪22‬مەن يەنە ئارڭالردڭ ياۋڭيى ھايۋڭنلرنى ئەۋەتىمەن ‪.‬يۇقىرى يوللىرىڭىز ۋەيرڭن بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪23‬ئەگەر بۇ ئىشلر ئارقىلىق مەن تەرىپىدىن ئىسلھ قىلىنمىساالر ‪ ،‬مااا قارشى مااساالر‪.‬‬ ‫‪24‬ئاندىن مەنمۇ سااا قارشى مېڭىپ ‪ ،‬گۇناھلىرىڭ ئۈچۈن يەتتە قېتىم جالڭ بېرىمەن‪.‬‬ ‫‪25‬مەن سىلەرگە قىلىچ ئېلىپ كېلىمەن ‪ ،‬ئۇ مېنىڭ ئەھدەمنىڭ جېدەللىرىدىن ئزچ ئالىدۇ ‪.‬شەھەرلىرىڭلرغا يىغىلساالر ‪ ،‬مەن سىلەرگە‬ ‫يۇقۇملۇق كېسەل ئەۋەتىمەن ‪.‬سىلەر دۈشمەننىڭ قولىغا تاپشۇرۇپ بېرىسىلەر‪.‬‬ ‫‪26‬مەن ناننىڭ تاياقلىرىنى سۇندۇرغىنىمدڭ ‪ ،‬ئون ئايال نانلىرىڭىزنى بىر تونۇردڭ پىشۇرۇپ بېرىدۇ ‪ ،‬ئۇلر نانلىرىڭىزنى ئېغىرلىق بىلەن‬ ‫سىزگە يەتكۈلۈپ بېرىدۇ ‪ ،‬يېسىڭىز ‪ ،‬تويمايسىز‪.‬‬ ‫‪27‬ئەگەر بۇلرنىڭ ھەممىسىنى ئاالىمىساالر ‪ ،‬مااا قارشى مېڭىڭلر‪.‬‬ ‫‪28‬شۇندڭق قىلىپ ‪ ،‬مەنمۇ ئاچچىق بىلەن قارشى تەرەپكە مااىمەن ‪.‬مەن ‪ ،‬ھەتتا مەن سېنى گۇناھلىرىڭ ئۈچۈن يەتتە قېتىم جالڭليمەن‪.‬‬ ‫‪29‬ئوغۇللىرىڭىزنىڭ گزشىنى يەيسىز ‪ ،‬قىزلىرىڭىزنىڭ گزشىنى يەيسىز‪.‬‬ ‫‪30‬مەن ئېگىز جايلىرىڭىزنى ۋەيرڭن قىلىۋېتىمەن ‪ ،‬سۈرەتلىرىڭىزنى كېسىپ تاشليمەن ‪ ،‬جەسەتلىرىڭىزنى بۇتلىرىڭىزنىڭ جەسىتىگە‬ ‫تاشليمەن ‪ ،‬جېنىم سىزنى يامان كزرىدۇ‪.‬‬ ‫‪31‬مەن شەھەرلىرىڭىزنى ۋەيرڭن قىلىۋېتىمەن ‪ ،‬مۇقەددەس جايلىرىڭىزنى ھالكەتكە ئايلندۇرىمەن ‪ ،‬تاتلىق پۇرڭقلىرىڭىزنىڭ پۇرىقىنى‬ ‫پۇرىمايمەن‪.‬‬ ‫‪32‬مەن بۇ يەرنى ۋەيرڭن قىلىۋېتىمەن ‪ ،‬ئۇنىڭدڭ ياشايدىغان دۈشمەنلىرىڭلر ھەيرڭن قالىدۇ‪.‬‬ ‫‪33‬مەن سىلەرنى باشقا مىللەتلەرگە چېچىۋېتىمەن ‪ ،‬سىلەردىن كېيىن قىلىچ چىقىرىمەن ‪ ،‬لېمىنىڭىز ۋەيرڭن بولىدۇ ‪ ،‬شەھەرلىرىڭلر ۋەيرڭن‬ ‫بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪34‬ئۇ چاغدڭ ‪ ،‬ئۇ دەم ئېلىش كۈنىدىن بەھرىمەن بولىدۇ ‪.‬شۇندڭقتىمۇ ئۇ يەر ئارڭم ئالىدۇ ۋە دەم ئېلىش كۈنلىرىدىن ھۇلۇرلىنىدۇ‪.‬‬ ‫‪35‬ئۇ چزلدە قالسىل ئارڭم ئالىدۇ ‪.‬چۈنكى ‪ ،‬ئۇ دەم ئېلىش كۈنىدە دەم ئالمىدى‪.‬‬ ‫‪36‬سىلەردىن تىرىك قالغانلرغا مەن ئۇلرنىڭ دۈشمەنلىرىنىڭ لېمىنىدڭ ئۇلرنىڭ قەلبىگە سۇسلۇق ئەۋەتىمەن ‪.‬سىلكىنىپ كەتكەن‬ ‫يوپۇرماقنىڭ ئاۋڭلى ئۇلرنى قوغليدۇ ‪.‬ئۇلر قىلىچتىن قاچقاندەك قېچىپ كېتىدۇ ‪.‬ھېچكىم قوغلىمىغاندڭ يىقىلىدۇ‪.‬‬ ‫‪37‬ئۇلر قىلىچقا ئوخشاش بىر‪-‬بىرىگە يىقىلىدۇ ‪ ،‬ھېچكىم قوغلىمايدۇ ‪ ،‬دۈشمىنىڭ ئالدىدڭ تۇرۇشقا كۈچىڭىز يەتمەيدۇ‪.‬‬ ‫‪38‬سىلەر باشقا دۆلەتلەر ئارىسىدڭ ھالك بولىسىلەر ‪ ،‬دۈشمەنلىرىڭلرنىڭ لېمىنى سېنى يەيدۇ‪.‬‬ ‫‪39‬سىلەردىن قالغانلر دۈشمەنلىرىڭلرنىڭ لېمىنىدىكى گۇناھلىرى بىلەن پاكلىنىدۇ ‪.‬ئاتا‪-‬بوۋىلىرىنىڭ گۇناھلىرى بىلەن ئۇلر بىلەن بىللە‬ ‫بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪40‬ئەگەر ئۇلر ئزللىرىنىڭ گۇناھلىرىنى ۋە ئاتا‪-‬بوۋىلىرىنىڭ گۇناھلىرىنى ئىقرڭر قىلسا ‪ ،‬ئۇلر مااا قىلغان قانۇنغا خىلپلىق قىلغانلىقلىرى‬ ‫بىلەن مااا قارشى ماادى‪.‬‬ ‫‪41‬مەنمۇ ئۇلرغا قارشى مېڭىپ ‪ ،‬ئۇلرنى دۈشمەنلىرىنىڭ لېمىنىغا ئېلىپ كىردىم ‪.‬ئەگەر ئۇلرنىڭ خەتنىسى قىلىنمىغان قەلبلىرى‬ ‫كەمتەرلىك قىلىنسا ‪ ،‬ئاندىن ئۇلر گۇناھلىرىنىڭ جالڭسىنى قوبۇل قىلىدۇ‪:‬‬ ‫‪42‬ئاندىن ‪ ،‬مەن ياقۇپ بىلەن تۈلگەن ئەھدىمنى ‪ ،‬ئىسھاق بىلەن تۈلگەن ئەھدىمنى ۋە ئىبرڭھىم بىلەن تۈلگەن ئەھدىمنى ئەستە ساقليمەن ‪.‬‬ ‫مەن بۇ لېمىننى ئەسلەيمەن‪.‬‬ ‫‪43‬ئۇ يەرمۇ ئۇلردىن ئايرىلىدۇ ۋە دەم ئېلىش كۈنىدىن ھۇلۇرلىنىدۇ ‪ ،‬ئۇ ئۇلرسىز ۋەيرڭنچىلىقتا ياتسا ‪ ،‬ئۇلر گۇناھلىرىنىڭ جالڭسىنى‬ ‫قوبۇل قىلىدۇ ‪.‬چۈنكى ‪ ،‬ئۇلر مېنىڭ ھزكۈمىمنى كزلگە ئىلمىغانلىقى ئۈچۈن ‪ ،‬ئۇلرنىڭ رھھى مېنىڭ قانۇنلىرىمنى يامان كزرگەنلىكى‬ ‫ئۈچۈن‪.‬‬ ‫‪44‬شۇندڭقتىمۇ ‪ ،‬ئۇلر دۈشمەنلىرى لېمىنىدڭ بولغاندڭ ‪ ،‬مەن ئۇلرنى تاشلىۋەتمەيمەن ‪ ،‬ئۇلرنى ئزچ كزرمەيمەن ‪ ،‬ئۇلرنى پۈتۈنلەي‬ ‫يوقىتىمەن ۋە ئۇلر بىلەن تۈلگەن ئەھدىمنى بۇلمايمەن ‪ ،‬چۈنكى مەن ئۇلرنىڭ پەرۋەردىگارى بولغان پەرۋەردىگار‪.‬‬ ‫‪45‬لېكىن ‪ ،‬مەن ئۇلرنىڭ ئاتا‪-‬بوۋىلىرىنىڭ مىسىردىن چىقىپ ‪ ،‬ئۇلرنىڭ خۇدڭسى بولۇشى ئۈچۈن ‪ ،‬مىسىردىن ئېلىپ كەلگەن ئەھدىسىنى‬ ‫ئەسلەيمەن ‪.‬مەن پەرۋەردىگار‪.‬‬ ‫‪46‬بۇلر پەرۋەردىگار بىلەن سىناي تېغىدڭ ئىسرڭئىللر ئارىسىدڭ مۇسانىڭ قولى بىلەن تۈلگەن قانۇن ‪ ،‬ھزكۈم ۋە قانۇنلر‪.‬‬ ‫‪27‬باب‬‫‪1‬پەرۋەردىگار مۇساغا مۇندڭق دېدى‪:‬‬ ‫‪2‬بەنى ئىسرڭئىلغا سزللەالر ۋە ئۇلرغا ئېيتقىنكى ‪« ،‬ئىنسان قەسەم قىلسا ‪ ،‬كىشىلەر پەرۋەردىگار ئۈچۈن بولىدۇ‪».‬‬ ‫‪3‬سىزنىڭ مزلچەرىڭىز ئەرلەردىن يىگىرمە ياشتىن تارتىپ ئاتمىش ياشقىچە بولىدۇ ‪ ،‬ھەتتا سىزنىڭ مزلچەرىڭىز مۇقەددەس جاينىڭ‬ ‫شېكىرىدىن كېيىن ئەللىك شېكىل كۈمۈش بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪4‬ئەگەر ئۇ ئايال بولسا ‪ ،‬سىزنىڭ مزلچەرىڭىز ئوتتۇل شېكېل بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪5‬ئەگەر بەش ياشتىن يىگىرمە ياشقىچە بولسا ‪ ،‬ئۇندڭقتا سىزنىڭ مزلچەرىڭىز ئەر يىگىرمە شېكېل ‪ ،‬ئاياللر ئون شېكىل بولىدۇ‪.‬‬

‫لۋىيلر‬

‫‪6‬ئەگەر بىر ئايلىقتىن بەش ياشقىچە بولسا ‪ ،‬سىزنىڭ مزلچەرىڭىز ئەرلەرنىڭ بەش شېكىل كۈمۈشتىن ‪ ،‬ئاياللرغا نىسبەتەن سىزنىڭ‬ ‫مزلچەرىڭىز ئۈچ شېكەر كۈمۈش بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪7‬ئەگەر ئۇ ئاتمىش ياشتىن يۇقىرى بولسا ‪.‬ئەگەر ئۇ ئەر كىشى بولسا ‪ ،‬سىزنىڭ مزلچەرىڭىز ئون بەش شېكىل ‪ ،‬ئاياللرغا ئون شېكېل‬ ‫بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪8‬ئەگەر ئۇ سېنىڭ مزلچەرىڭدىن كەمبەغەل بولسا ‪ ،‬ئۇ ئزلىنى رھھانىينىڭ ئالدىدڭ كزرسىتىدۇ ‪ ،‬رھھانىي ئۇنى قەدىرلەيدۇ ‪.‬رھھانىي قەسەم‬ ‫قىلغان قابىلىيىتىگە ئاساسەن ئۇنى قەدىرلەيدۇ‪.‬‬ ‫‪9‬ئەگەر ئىنسانلر پەرۋەردىگارغا ھەدىيە قىلىدىغان ھايۋڭن بولسا ‪ ،‬ھەر قاندڭق كىشىنىڭ پەرۋەردىگارغا بەرگەن نەرسىلىرى مۇقەددەس‬ ‫بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪10‬ئۇ ئۇنى ئزلگەرتمەيدۇ ‪ ،‬ئزلگەرتمەيدۇ ‪ ،‬ياخشىلىقنى يامانغا ياكى يامانلىقنى ياخشىلىققا ئزلگەرتمەيدۇ ‪.‬ئەگەر ئۇ ھايۋڭننى ھايۋڭنغا‬ ‫ئزلگەرتسە ‪ ،‬ئۇ ۋە ئۇنىڭ ئالماشتۇرۇشى مۇقەددەس بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪11‬ئەگەر ئۇلر پەرۋەردىگارغا قۇربانلىق قىلمايدىغان ناپاك ھايۋڭن بولسا ‪ ،‬ئۇ ھايۋڭننى رھھانىينىڭ ھۇلۇرىغا سۇنسۇن‪.‬‬ ‫‪12‬رھھانىي مەيلى ياخشى ياكى ناچار بولسۇن ‪ ،‬ئۇنى قەدىرلەيدۇ ‪.‬سىز قەدىرلىگەندەك ‪ ،‬رھھانىيمۇ شۇندڭق بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪13‬ئەگەر ئۇ ئۇنى پۈتۈنلەي قايتۇرۇۋڭلسا ‪ ،‬ئۇنىڭ بەشىنچى قىسمىنى سىزنىڭ مزلچەرىڭىزگە قوشىدۇ‪.‬‬ ‫‪14‬بىر ئادەم ئزيىنى پەرۋەردىگارغا مۇقەددەس قىلىش ئۈچۈن مۇقەددەس قىلسا ‪ ،‬رھھانىي ئۇنىڭ ياخشى ياكى ناچارلىقىنى باھاليدۇ ‪.‬‬ ‫رھھانىي مزلچەرلىگەندەك ‪ ،‬ئۇمۇ شۇندڭق بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪15‬ئەگەر ئۇنى پاكلىغان كىشى ئۇنىڭ ئزيىنى قايتۇرۇۋڭلسا ‪ ،‬ئۇ سىزنىڭ مزلچەرىڭىزدىكى پۇلنىڭ بەشتىن بىرىنى ئۇنىڭغا قوشۇپ بېرىدۇ ‪ ،‬ئۇ‬ ‫ئۇنىڭ بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪16‬ئەگەر بىر ئادەم پەرۋەردىگارغا ئزلىنىڭ ئىگىدڭرچىلىقىدىكى بىر قىسىم يەرنى مۇقەددەس قىلىپ قويسا ‪ ،‬سىزنىڭ مزلچەرىڭىز ئۇنىڭ‬ ‫ئۇرۇقىغا ئاساسەن بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪17‬ئەگەر ئۇ ئېتىزنى جۈمە يىلىدىن باشلپ پاكلىسا ‪ ،‬سىزنىڭ مزلچەرىڭىز بويىچە بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪18‬لېكىن ‪ ،‬ئۇ يېشىدىن كېيىن ئزل مەيدڭنىنى مۇقەددەس قىلسا ‪ ،‬رھھانىي ئۇنىڭغا قالغان يىللر ‪ ،‬ھەتتا تاكى تاكى تاكى يىللرغىچە ھېسابليدۇ‬ ‫‪ ،‬ئۇ سىزنىڭ مزلچەرىڭىزدىن تزۋەن بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪19‬ئەگەر بۇ يەرنى مۇقەددەس قىلغان كىشى ھەر قاندڭق ئۇسۇلدڭ ئۇنى قايتۇرۇۋڭلسا ‪ ،‬ئۇ سىزنىڭ مزلچەرىڭىزدىكى پۇلنىڭ بەشتىن بىرىنى‬ ‫ئۇنىڭغا قوشۇپ بېرىدۇ ‪ ،‬ئۇ ئۇنىڭغا كاپالەتلىك قىلىدۇ‪.‬‬ ‫‪20‬ئەگەر ئۇ ئېتىزنى قايتۇرۇۋڭلمىسا ياكى ئېتىزنى باشقا ئادەمگە سېتىۋەتكەن بولسا ‪ ،‬ئۇ ئەمدى قايتۇرۇلمايدۇ‪.‬‬ ‫‪21‬لېكىن ‪ ،‬بۇ يەر خۇشال‪-‬خۇرڭملىققا چىققاندڭ ‪ ،‬پەرۋەردىگار ئۈچۈن مۇقەددەس بولىدۇ ‪.‬ئۇنىڭ ئىگىسى رھھانىي بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪22‬ئەگەر بىر ئادەم پەرۋەردىگارغا ئزلى سېتىۋڭلغان ئېتىزدىن ئەمەس ‪ ،‬ئۇ سېتىۋڭلغان ئېتىزنى مۇقەددەس قىلسا‪.‬‬ ‫‪23‬ھىيپۇرەن رھھانىي ئۇنىڭغا نىسبەتەن ‪,‬ئۇ شۇ كۈنى ‪,‬ئۇ كۈنى مزلچەر بويىچە خەۋەر قىلىدۇ‪.‬‬ ‫‪24‬يىلى ‪ ،‬بۇ يىل ئېتىز سېتىۋڭلغان كىشىگە ‪ ،‬ھەتتا بۇ يەرنىڭ ئىگىدڭرچىلىقىدىكى كىشىگە قايتىدۇ‪.‬‬‫‪25‬سېنىڭ بارلىق مزلچەرىڭ مۇقەددەس جاينىڭ شېكىرى بويىچە بولىدۇ ‪:‬يىگىرمە گېرڭ شېكىل بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪26‬پەقەت پەرۋەردىگارنىڭ بىرىنچى بولۇشى كېرەك بولغان ھايۋڭنلرنىڭ بىرىنچىسى ‪ ،‬ئۇنى ھېچكىم مۇقەددەس قىلمايدۇ ‪.‬مەيلى كال ياكى‬ ‫قوي بولسۇن ‪ ،‬ئۇ پەرۋەردىگاردۇر‪.‬‬ ‫‪27‬ئەگەر ئۇ ناپاك ھايۋڭندىن بولسا ‪ ،‬ئۇ سىزنىڭ مزلچەرىڭىزگە ئاساسەن ئۇنى قايتۇرۇۋڭلىدۇ ۋە ئۇنىڭ بەشتىن بىر قىسمىنى قوشۇپ بېرىدۇ ‪.‬‬ ‫ئەگەر ئۇ قايتۇرۇلمىسا ‪ ،‬ئۇ سىزنىڭ مزلچەرىڭىزگە ئاساسەن سېتىلىدۇ‪.‬‬ ‫‪28‬ئىنساننىڭ ‪ ،‬ھايۋڭننىڭ ‪ ،‬ۋە ئۇنىڭ ئىگىدڭرچىلىقىدىكى بارلىق نەرسىلىرىنىڭ ھەممىسى پەرۋەردىگارغا بېغىشلىنىشى كېرەك‪.‬‬ ‫‪29‬ئىنسانلرغا بېغىشلنغان سادڭقەتمەنلەر قايتۇرۇلمايدۇ ‪.‬لېكىن ئۇ چوقۇم ئزلتۈرۈلىدۇ‪.‬‬ ‫‪30‬يەرنىڭ ئوندىن بىرى ‪ ،‬مەيلى يەرنىڭ ئۇرۇقى ياكى دەرەخنىڭ مېۋىسى بولسۇن ‪ ،‬ھەممىسى پەرۋەردىگاردۇر ‪ ،‬ئۇ پەرۋەردىگار ئۈچۈن‬ ‫مۇقەددەس‪.‬‬ ‫‪31‬ئەگەر بىر ئادەم ئوندىن بىر ئۈلۈشنى قايتۇرۇۋڭلسا ‪ ،‬ئۇنىڭغا بەشىنچى قىسمىنى قوشۇپ بېرىدۇ‪.‬‬ ‫‪32‬پادڭ ياكى پادىنىڭ ئوندىن بىرى ‪ ،‬ھەتتا تاياقنىڭ ئاستىدىن ئزتكەنلەرنىڭ ئوندىن بىرى پەرۋەردىگار ئۈچۈن مۇقەددەس بولىدۇ‪.‬‬ ‫‪33‬ئۇ ياخشى ياكى ناچارلىقىنى ئىزدىمەيدۇ ۋە ئزلگەرتمەيدۇ ‪.‬ئەگەر ئۇنى ئزلگەرتسە ‪ ،‬ئۇ ھەم ئزلگىرىش مۇقەددەس بولىدۇ ‪.‬ئۇ‬ ‫قايتۇرۇلمايدۇ‪.‬‬ ‫‪34‬بۇ پەرۋەردىگار سىناي تېغىدڭ ئىسرڭئىللر ئۈچۈن مۇساغا بۇيرۇغان بۇيرۇقلر‪.‬‬